Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt I SA/Go 124/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2021-05-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Naczelnik Urzędu Celno-Skarbowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 162 par. 1 i par. 2
journal: Dz.U. 2020 poz 1325
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.
article: art. 119, art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Juszczyk – Wiśniewska Sędziowie Sędzia WSA Dariusz Skupień (spr.) Asesor WSA Zbigniew Kruszewski po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 6 maja 2021 roku sprawy ze skargi I.K. na postanowienie Naczelnika Urzędu Celno – Skarbowego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

I.K. (dalej: "Strona", "Skarżąca") wniosła skargę na postanowienie Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego (dalej "NUCS", "organ") z dnia [...] stycznia 2021 r. nr [...] odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji tego organu z dnia [...] maja 2020 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2013 r.

Z akt sprawy wynika następujący stan faktyczny sprawy.

Decyzją z dnia [...] maja 2020 r. NUCS określił I.K. zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2013 r. w kwocie 419.217 zł. Ww. rozstrzygnięcie zostało wysłane w dniu 25 maja 2020 r., za pośrednictwem platformy elektronicznej ePUAP na adres skrzynki pełnomocnika strony - radcy prawnego J.L., tj. [...]. Przesyłka zawierająca ww. decyzję została uznana za doręczoną pełnomocnikowi strony w dniu 9 czerwca 2020 r., co znajduje potwierdzenie w Urzędowym Poświadczeniu Doręczenia (Identyfikator Poświadczenia: [...]).

W dniu 8 lipca 2020 r. pełnomocnik Strony, za pośrednictwem środka komunikacji elektronicznej, wniósł odwołanie od wskazanej wyżej decyzji, zaś 9 lipca 2020 r. nadał je w placówce pocztowej. Wraz z odwołaniem złożył wniosek

o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Pełnomocnik wskazał, że termin na złożenie odwołania od decyzji upłynął dnia 22 czerwca 2020 r. i nie został dotrzymany

z przyczyn niezawinionych przez niego, gdyż poważnie zachorował. Pod koniec maja 2020 r. wystąpiły u niego mocne bóle nogi. Podczas badania USG w dniu [...] maja 2020r. stwierdzono, że choroba dotyczy układu krążenia, a dzień później, w wyniku wykonania kolejnego badania, zdiagnozowano u niego zakrzepicę. Powyższe skutkowało ogromnym bólem i niemożnością poruszania się oraz wywołało szok

u pełnomocnika, albowiem tak poważna choroba stanowi zagrożenie dla życia. Konieczne stało się wykonanie dodatkowych badań i kolejnych konsultacji lekarskich

u różnych specjalistów. To zaś spowodowało zaniedbanie obowiązków w kancelarii,

w tym przeoczenie przez pełnomocnika powiadomienia o nadejściu przedmiotowej przesyłki w wiadomości e-mail. Wyjaśnił, że korespondencję tradycyjną w kancelarii odbiera stażysta, jednak dla odbioru powiadomień z platformy ePUAP konieczne jest posiadanie kodu SMS z telefonu pełnomocnika, który jednak z powodów zdrowotnych, był nieobecny w kancelarii. W tym samym czasie nieobecni w kancelarii byli również aplikanci radcowscy J.K. i M.L., odpowiedzialni w kancelarii za obieg korespondencji i wsparcie merytoryczne pełnomocnika, gdyż z uwagi na egzamin zawodowy, przebywali na urlopie szkoleniowym. Jak podkreślił pełnomocnik, ww. problemy zdrowotne pełnomocnika stanowiły okoliczności niemożliwe do przezwyciężenia osobiście, a także przy pomocy innych osób, bowiem pełnomocnik prowadzi jednoosobową działalność, a z uwagi na nieobecność osób funkcyjnych, wszelkie czynności procesowe mógł jedynie wykonywać osobiście. Wskazał, że faktyczny odbiór przesyłki nastąpił dopiero w dniu 3 lipca 2020r. Ten dzień był bowiem pierwszym dniem aktywności zawodowej, w którym pełnomocnik (chociażby za pośrednictwem pracowników merytorycznych) miał możliwość zapoznać się z treścią decyzji organu pierwszoinstancyjnego.

Do wniosku dołączono zaświadczenia badań J.L.: USG dopplerowskiego z dnia [...] maja 2020r. i [...] czerwca 2020r., badań radiologicznych klatki piersiowej i jamy brzusznej wykonanych [...] czerwca 2020r. oraz kolonoskopii i gastroskopii z dnia [...].06.2020r.), a także dwa wnioski J.K. z [...] maja 2020r. o udzielenie urlopu w dniach od 01.06.2020 r. do 10.06.2020r. szkoleniowego i od 12.06.2020r. do 03.07.2020r. wypoczynkowego oraz oświadczenie M.L. z [...] lipca 2020r., że w okresie od 29 maja do 5 lipca 2020r. nie świadczył usług na rzecz J.L..

Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2021 r. NUCS odmówił skarżącej przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji z [...] maja 2020 r. W ocenie organu, wyjaśnienia pełnomocnika o zdrowotnych przyczynach nieodebrania decyzji

i nieterminowego wniesienia odwołania są niewystarczające i w żaden sposób nie uprawdopodobniają wystąpienia niezawinionych okoliczności, które uniemożliwiały mu dochowanie terminów ustawowych. Nie kwestionując okoliczności wskazanych przez pełnomocnika w zakresie jego choroby, która przyczyniła się do dyskomfortu fizycznego i psychicznego pełnomocnika oraz konieczności przeprowadzenia dalszych badań, organ podniósł, że były to jedynie badania ambulatoryjne, niewykluczające pacjenta

z życia społecznego i zawodowego na dłuższy czas. Pełnomocnik nie przedłożył zwolnienia lekarskiego, które potwierdziłoby jego niezdolność do pracy.

Z przedłożonych dokumentów nie wynika również, aby stan zdrowia pełnomocnika uniemożliwiał mu pracę, chociażby w trybie zdalnym, tym bardziej, że jak podniósł

we wniosku, tylko on ma możliwość odbioru kodów dostępu do platformy ePUAP. Zatem to on jako profesjonalny pełnomocnik obowiązany był zapewnić taką organizację pracy kancelarii i obieg dokumentów, w tym także na czas nieobecności w pracy, aby nie uchybić terminowi.

Organ podatkowy zwrócił również uwagę na niespójny przekaz pełnomocnika, który

z jednej strony wskazał, że bez dostępu do telefonu pełnomocnika, na który przychodzą powiadomienia z platformy ePUAP nie można odbierać korespondencji przesyłanej

na adres elektronicznej skrzynki podawczej ePUAP pełnomocnika, a z drugiej powołuje absencje aplikantów radcowskich odpowiedzialnych w kancelarii za obieg korespondencji, jak również za wsparcie merytoryczne pełnomocnika. Organ dał wiarę wyjaśnieniom pełnomocnika, że dla odbioru (nadania) pism na platformie ePUAP potrzebne jest podanie kodu SMS, w tym przypadku z telefonu pełnomocnika, jednak jak wynika z pisma Ministerstwa Cyfryzacji z dnia [...] października 2020 r. nr [...] (nadesłanego w odpowiedzi na zapytanie organu co do aktywności na elektronicznej skrzynce podawczej pełnomocnika ePUAP: [...] w okresie od 29 maja 2020 r. do 3 lipca 2020 r.), w dniu 28.05.2020r. o godz. 18:10:54 pełnomocnik logował się do ww. elektronicznej skrzynki podawczej. W świetle powyższego, w ocenie organu, nie ma żadnych wątpliwości, że w dniu 28 maja 2020 r. pełnomocnik musiał widzieć i wiedzieć, że decyzja podatkowa z [...] maja 2020 r. została mu dostarczona do dyspozycji. W związku z tym powinien podjąć działania, aby osobiście lub przy pomocy osób trzecich, terminowi do wniesienia odwołania nie uchybić. Organ zauważył przy tym, że pełnomocnikowi znana jest instytucja pełnomocnika substytucyjnego, z pomocy której korzystał w trakcie postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie o sygn. akt I SA/Go 186/20. Zaniechanie czynności w tym zakresie, w ocenie organu, świadczy o niedbalstwie lub braku staranności pełnomocnika, co w konsekwencji wyklucza możliwość przywrócenia Stronie terminu do złożenia odwołania od decyzji. Wszelkie bowiem nieprawidłowości i zaniechania profesjonalnego pełnomocnika oraz jego pracowników i aplikantów obciążają mocodawcę.

Na powyższe postanowienie Strona skarżąca reprezentowana przez pełnomocnika wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skargę, zarzucając naruszenie:

1) art. 216 § 1 oraz art. 163 § 1 i § 2 w związku z art. 162 Ordynacji podatkowej poprzez odmowę przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji NUCS z [...] maja 2020 r. wobec stwierdzenia organu, że pełnomocnik skarżącego nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminowi, podczas gdy przedłożone dokumenty oraz wyjaśnienia wskazują na niezawiniony charakter uchybienia,

2) art. 216 § 1 oraz art. 223 § 2 pkt 1 i art. 228 § 1 pkt 2 w związku z art. 162 § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej poprzez uznanie, że odwołanie od decyzji NUCS z [...] lipca 2020 r., które wpłynęło do organu 8 lipca 2020 r. zostało wniesione

z uchybieniem terminowi do wniesienia odwołania, który zdaniem organu upłynął w dniu 22 czerwca 2020r., podczas gdy z okoliczności sprawy i przedłożonych dokumentów medycznych znajdujących się w aktach sprawy i znanych organowi jednoznacznie wynika, że z uwagi na stan zdrowia fizyczny i psychiczny pełnomocnika złożenie przez odwołania w terminie do 22 czerwca 2020 r. było niemożliwe z przyczyn przez niego niezawinionych, których to nie mógł

on przezwyciężyć,

3) przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 122, art. 180 § 1, 187 § 1 i art. 191 w zw. z art. 210 § 4 w zw. z art. 219 Ordynacji podatkowej poprzez brak uwzględnienia wszystkich okoliczności sprawy oraz błędne ustalenia faktyczne wynikające z dowolnej, a nie swobodnej oceny zebranego materiału dowodowego, naruszenie obowiązku rozpatrzenia całego materiału dowodowego w sposób wyczerpujący, tj.:

- przyjęcie przez organ podatkowy II instancji, że brak zwolnienia lekarskiego, uniemożliwia ustalenie niezdolności do pracy pełnomocnika w okresie biegu terminu do wniesienia odwołania, podczas gdy doświadczenie życiowe i zasady logiki wskazują, iż osoby prowadzące jednoosobową działalność gospodarczą niejednokrotnie nie korzystają ze zwolnień lekarskich, co jednocześnie nie implikuje faktu możliwości podejmowania przez te osoby aktywności zawodowej,

- błędne przyjęcie przez organ podatkowy II instancji, że stan zdrowotny

i psychiczny umożliwiał pełnomocnikowi pracę zdalną przy wykorzystaniu komputera, podczas gdy ze względu na objawy stwierdzonych jednostek chorobowych oraz wywołany nimi uraz psychiczny, nie był w stanie podejmować czynności wymagających sporządzania pism procesowych,

- błędne przyjęcie przez organ podatkowy II Instancji, że ewentualne logowanie na stronę profilu zaufanego jest równoznaczne z uzyskaniem wiedzy

o przekazaniu przesyłki na skrzynkę odbiorczą oraz rodzaju tej przesyłki, podczas gdy logowanie mogło nastąpić przypadkowo bez udziały pełnomocnika, zaś opis dokumentu przesłanego przez organ nie wskazywał na rodzaj pisma.

Wskazując na powyższe, Skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia oraz zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania sądowoadministracyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

W ocenie Skarżącej organ błędnie uznał, że w rozpoznawanej sprawie nie uprawdopodobniono okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminowi. W związku z poważnym stanem zdrowotnym pełnomocnika, w okresie od 25 maja 2020r. do początku lipca 2020r., tj. w całym okresie biegnącym na złożenie odwołania, pełnomocnik nie był aktywny zawodowo, w związku z czym nie miał możliwości technicznej i organizacyjnej odbioru korespondencji za pośrednictwem platformy ePUAP i podjęcia niezbędnych kroków prawnych celem umożliwienia Stronie skuteczną obronę swoich praw. Tymczasem charakter odbioru przesyłek za pośrednictwem ePUAP wymaga czynnego udziału pełnomocnika. Zdiagnozowana choroba (zakrzepica żył układu głębokiego) wywołała u pełnomocnika nie tylko objawy fizyczne, ale również wpłynęła na jego psychikę skutkując reakcję szokową. Pełnomocnik był otępiały, miał trudności z koncentracją (obniżony depresyjny nastrój). Dodatkowo pojawiły się u niego problemy gastryczne. Pomimo długookresowych problemów zdrowotnych, z uwagi

na formę prowadzonej działalności, pełnomocnik nie korzystał ze zwolnienia lekarskiego. W tym okresie również nieobecni byli jego współpracownicy (urlopy szkoleniowe). Z uwagi na indywidualny charakter prowadzonej kancelarii, jak i charakter sprawy pełnomocnik nie ustanowił w owym okresie pełnomocnika substytucyjnego.

W odniesieniu do przypadku przywołanego przez organ, skorzystania z pomocy substytuta w sprawie o sygn. akt I SA/Go 186/20, organ pominął istotną okoliczność,

że tym pełnomocnikiem substytucyjnym byłą aplikantka radcowska I.K. - osoba bezpośrednio związana z kancelarią, posiadająca wiedzę i zaufanie klienta. Wobec dowiedzenia się w dniu 3 lipca 2020 r. o wpłynięciu przedmiotowego pisma

na skrzynkę ePUAP, podjął niezbędne kroki, tj. złożył wniosek o przywrócenie terminu wraz z odwołaniem (pismo z [...] lipca 2020 r.). Wbrew twierdzeniu organu, pomimo logowania się do skrzynki podawczej w dniu 28 maja 2020 r., do dnia 3 lipca 2020 r. tj. do dnia pobrania pisma, pełnomocnik nie posiadał wiedzy o dostarczeniu mu przedmiotowego pisma na skrzynkę ePUAP. Co więcej, logowanie w dniu 28 maja 2020r. mogło nastąpić w sposób zupełnie przypadkowy, na przykład podczas zabawy dziecka przy wykorzystaniu sprzętu komputerowego pełnomocnika, na którym zapisane są dane do logowania. Poza tym, w toku wymiany pism procesowych na platformie wielokrotnie dochodziło do różnych błędów technicznych, co wskazuje na niedoskonałość tego systemu, a te z kolei były przedmiotem rozważań sądów administracyjnych (wyroki w sprawach: II SA/Go 1042/16, I SA/Łd 428/19 czy II FSK 352/16). Na przykład w dniach 12 oraz 25 stycznia 2021 r. dwukrotnie przesłano

na skrzynkę podawczą pełnomocnika zaskarżone postanowienie. W ocenie pełnomocnika, organ całkowicie bezpodstawnie uznał również, że pełnomocnik nie wykazał jakie zaistniały przyczyny, że dopiero w dniu 3 lipca 2020 r. miał możliwość odbioru pisma. Ponadto, wbrew twierdzeniom organu, nie był zobowiązany

do wykazania (udowodnienia), a jedynie do uprawdopodobnienia braku winy, a więc przyczyn leżących u podstaw uchybienia, co więcej, przedłożona dokumentacja medyczna potwierdza jego stan zdrowotny uniemożliwiający mu codzienne funkcjonowanie, w tym podejmowanie czynności zawodowych.

W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie.

Na podstawie art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo

o postepowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.

- zwaną dalej "P.p.s.a.") sprawę skierowano do rozpoznania w trybie uproszczonym

na posiedzeniu niejawnym.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Na wstępie wskazać należy, że niniejsza sprawa została rozpoznana przez Sąd w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 3 P.p.s.a. Zgodnie z treścią powołanego przepisu sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym,

na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.

Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz.U. z 2021r., poz. 137), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem,

a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a.).

W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skargę należało oddalić.

Przedmiotem kontroli Sądu w rozpoznawanej sprawie jest postanowienie Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego z dnia [...] stycznia 2021 r., wydane na podstawie art. 162 § 1 i § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (j.t. Dz.U. z 2020r., poz. 1325 ze zm. - zwanej dalej "O.p."), odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...] maja 2020 r. w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2013 rok.

Zgodnie z art. 162 § 1 i § 2 O.p., w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni on, że uchybienie nastąpiło bez jego winy, przy czym podanie o przywrócenie terminu należy wnieść

w ciągu 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminowi, a jednocześnie z wniesieniem podania należy dopełnić czynności, dla której był określony termin.

Nie budzi wątpliwości, że dla zastosowania instytucji przywrócenia terminu

do dokonania czynności, w oparciu o ww. przepis, muszą zostać spełnione cztery przesłanki:

1) wniesienie przez zainteresowanego wniosku o przywrócenie terminu - co oznacza, że organ nie może działać z urzędu, a jedynie na wyraźny wniosek zainteresowanego,

2) uprawdopodobnienie przez osobę zainteresowaną braku swojej winy w uchybieniu terminu - zatem to osoba zainteresowana powinna uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność (jakiej można wymagać od strony dbającej należycie

o swoje interesy) oraz fakt, że przeszkoda była od niej niezależna i istniała przez cały czas, aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu,

3) dochowanie terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu, który zaczyna biec dopiero od dnia ustania przeszkody i licząc od tego dnia wynosi 7 dni,

4) dopełnienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu tej czynności, nie czekając na przywrócenie terminu.

Dodać przy tym należy, że ww. przesłanki muszą być spełnione łącznie; brak którejkolwiek z nich wyklucza możliwość przywrócenia terminu.

W przedmiotowej sprawie nie jest sporne, że decyzja NUCS z dnia [...] maja 2020 r. w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2013 rok została doręczona pełnomocnikowi skarżącej, za pośrednictwem platformy ePUAP, przyjmując tzw. fikcję doręczenia określoną w art. 152a § 3 O.p., ponieważ pełnomocnik nie podjął we właściwym czasie kierowanej do niego korespondencji. Jak wynika z akt sprawy, NUCS w dniu 25 maja 2020 r. skierował ww. decyzję drogą elektroniczną na adres skrzynki e-PUAP pełnomocnika Skarżącej - radcy prawnego J.L., tj. [...], wskazany w pełnomocnictwie szczególnym PPS-1, w którym Skarżąca wyznaczyła do działania w swoim imieniu podczas kontroli celno-skarbowej i sądowoadministracyjnego. Tego samego dnia utworzone zostało pierwsze Urzędowe Poświadczenie Doręczenia (UPD). W dniu 2 czerwca 2020 r. utworzone zostało powtórne Urzędowe Poświadczenie Doręczenia (UPD), natomiast 9 czerwca 2020 r. przesyłka zawierająca ww. decyzję została uznana za doręczoną.

Analiza stanu faktycznego sprawy pozwala uznać, że spełnione zostały wszystkie warunki do przyjęcia doręczenia pełnomocnikowi decyzji z dnia [...] maja 2020r., w trybie art. 152a § 3 O.p., z dniem 9 czerwca 2020 r. Dołączone do akt Urzędowe Poświadczenie Doręczenia (Identyfikator Poświadczenia: [...]) zawiera bowiem wszystkie wymagane prawem elementy, zatem korzysta z domniemania prawdziwości. Zatem termin określony w art. 223 § 2 O.p. do wniesienie odwołania od decyzji z dnia [...] maja 2020 r. upływał z dniem 23 czerwca 2020 r. Tymczasem, jak wskazał pełnomocnik, faktyczny odbiór przesyłki nastąpił dopiero w dniu 3 lipca 2020r., w pierwszy dzień aktywności zawodowej pełnomocnika, natomiast odwołanie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia zostało wniesione w dniu 8 lipca 2020 r.

Domagając się przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej pełnomocnik skarżącej podniósł, że pod koniec maja 2020 r. wystąpiły u niego mocne bóle nogi. Zdiagnozowana choroba (zakrzepica żył układu głębokiego) wywołała

u niego nie tylko objawy fizyczne (ból i niemożność poruszania się), ale również wpłynęła na jego psychikę skutkując reakcję szokową (otępienie, trudności

z koncentracją, obniżony depresyjny nastrój). Dodatkowo pojawiły się problemy gastryczne. Ww. problemy zdrowotne, konieczność wykonania dodatkowych badań

i kolejne konsultacje lekarskie spowodowały zaniedbanie obowiązków w kancelarii,

w tym przeoczenie przez pełnomocnika powiadomienia o nadejściu przedmiotowej przesyłki w wiadomości e-mail. Na potwierdzenie powyższego pełnomocnik przedstawił kopie badań: USG dopplerowskiego z dnia [...] maja 2020r. i [...] czerwca 2020r., badań radiologicznych klatki piersiowej i jamy brzusznej wykonanych [...] czerwca 2020r. oraz kolonoskopii i gastroskopii z dnia [...].06.2020r.

W tym miejscu wskazać należy, że orzecznictwo sądów administracyjnych uznaje, że choroba stanowi przesłankę przywrócenia terminu, jednak musi mieć ona charakter niespodziewany lub nagły, musi wystąpić takie pogorszenie stanu zdrowia, którego nie dało się przewidzieć. Poza tym strona jest zobowiązana do wykazania,

że stan zdrowia w danym okresie uniemożliwiał jej prowadzenie spraw i dokonywanie czynności osobiście, jak również wykluczał możliwość posłużenia się inną osobą.

Na okoliczność zaistnienia nagłej choroby uniemożliwiającej prowadzenie spraw

i dokonywanie czynności powinno być przedstawione stosowne zaświadczenie lekarskie (zob. postanowienia NSA z 17 marca 2009 r. sygn. akt I OZ 211/09, z 17 października 2013r. sygn. akt I FZ 397/13 - powołane orzeczenia dostępne

na www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Przedłożone przez pełnomocnika dowody badań wykonanych w okresie odpowiadającym terminowi do wniesienia odwołania, bez wątpienia zdaniem Sądu, potwierdziły zdiagnozowanie u pełnomocnika zakrzepicy, choroby żołądka i jelita grubego. Objawy pojawiły się w sposób nagły i mogły być na tyle bolesne,

że z pewnością mogły spowodować również pogorszenie samopoczucia pełnomocnika. Jednakże, pełnomocnik w żaden sposób nie uprawdopodobnił, że wspomniana choroba całkowicie uniemożliwiła mu wykonywanie, świadczenie pracy, w tym nawet pracy zdalnej, a tylko tak mógłby uniknąć negatywnych skutków wniesienia odwołania

do upływie ustawowego terminu. Przede wszystkim zauważyć należy, co potwierdza przedłożona dokumentacja medyczna, że stan zdrowia pełnomocnika nie wymagał natychmiastowej hospitalizacji. Nie wymagał nawet leżenia. Wszystkie przeprowadzone badania pełnomocnika (USG dopplerowskie, RTG, kolonoskopia i gastroskopia) wykonane zostały w warunkach ambulatoryjnych. Wśród zaleceń lekarskich wskazano jedynie stosowanie leków przeciwzakrzepowych i przeciwzapalnych oraz kontrolę, np.

w zaleceniach z dnia [...] czerwca 2021 r. - kontrola dopiero za trzy miesiące. Zasadnie zatem przyjął organ, że pełnomocnik nie przedłożył żadnych dokumentów potwierdzających czasową niezdolność do pracy, i nie chodzi tutaj jedynie o zwolnienie lekarskie. Z uwagi bowiem na charakter prowadzonej przez pełnomocnika jednoosobowej kancelarii za prawdziwe, w ocenie Sądu, uznać należy twierdzenie pełnomocnika, że otrzymanie zaświadczenia usprawiedliwiającego jego nieobecność

w pracy nie było konieczne.

Również na potwierdzenie oświadczenia pełnomocnika o złym stanie psychicznym, czy wręcz o depresyjnym nastroju, które pojawiło się na etapie skargi, brak jest jakichkolwiek dowodów. Tymczasem pojawienie się takich objawów (m.in. otępiałość, obniżony depresyjny nastrój) wymaga chociażby konsultacji lekarskiej, na którą jednak pełnomocnik się nie powołał.

Zgodzić się należy w tym miejscu ze skarżącą, że w istocie, zgodnie z art. 162 § 1 O.p., przywrócenie terminu oparte jest na uwiarygodnieniu, przepis ten nie wymaga udowodnienia faktu. "Uprawdopodobnienie jest środkiem zastępczym dowodu

w znaczeniu ścisłym, niedającym pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o fakcie. Jest to środek zwolniony od ścisłych formalności dowodowych" (W. Siedlecki, Zarys postępowania cywilnego, Warszawa 1968, s. 247). Jednak wymóg uprawdopodobnienia przez zainteresowanego braku swojej winy (zamiast udowodnienia) nie oznacza, że organ jest zwolniony

z jakiejkolwiek oceny, czy ta przesłanka została uwiarygodniona, a okoliczności podane przez stronę są prawdopodobne w świetle wszystkich materiałów zgromadzonych

w sprawie, w tym jej twierdzeń i oświadczeń. Uprawdopodobnienie zamiast dowodu, nie oznacza, że organ powinien zadowolić się każdym oświadczeniem strony, choćby nie było wiarygodne, ani spójne z jej pozostałymi twierdzeniami.

W ocenie Sądu, na uwzględnienie nie zasługuje także twierdzenie pełnomocnika, że z uwagi na stan zdrowia, w okresie od końca maja aż do początku lipca 2020 r. nie miał możliwości technicznej i organizacyjnej odbioru korespondencji za pośrednictwem platformy ePUAP. Przeczy bowiem temu przede wszystkim historia logowań

na elektronicznej skrzynce podawczej ePUAP: [...], między innymi w dniu 28.05.2020r. o godz. 18:10:54 (informacja uzyskana z Ministerstwa Cyfryzacji - pismo z dnia [...] października 2020 r.). Dowodzi ona bowiem, że pełnomocnik w dniu 28 maja 2020 r. nie tylko osobiście zalogował się na platformę, zgodnie bowiem z jego twierdzeniem to na jego telefon SMS-em kierowany jest kod dla odbioru powiadomień z platformy ePUAP, ale także, że miał możliwość pobrania i zapoznania się z treścią decyzji z dnia [...] maja 2020 r., bowiem 25 maja 2020 r. utworzone zostało pierwsze Urzędowe Poświadczenie Doręczenia (UPD) ww. decyzji. Skoro zatem tylko pełnomocnik, i to w określony sposób, jak sam podkreślał, ma dostęp do platformy ePUAP, to niezrozumiałe jest tłumaczenie pełnomocnika o absencji aplikantów radcowskich odpowiedzialnych w kancelarii za obieg korespondencji, jak również za wsparcie merytoryczne. Z tego samego powodu, za niewiarygodne uznać należy również jego twierdzenie, że do ww. logowania w dniu 28 maja 2020 r. mogło dojść w sposób zupełnie przypadkowy, bez jego udziału, przez jedno z jego dzieci, podczas zabawy na komputerze służbowym pełnomocnika.

Powyższe zatem wskazuje, że pełnomocnik nie dochował szczególnej staranności, przy dokonywaniu czynności procesowych. Tymczasem, jak już wskazano wyżej, to podatnik wnioskujący o przywrócenie terminu powinien uwiarygodnić odpowiednią argumentacją swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niego niezależna i istniała przez cały czas, aż do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. Kryterium braku winy jako przesłanki zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się bowiem z obowiązkiem strony do należytej staranności przy dokonywaniu czynności procesowych i można mówić o nim tylko wówczas, gdy dopełnienie czynności

w terminie stało się niemożliwe z powodu trudnej do przezwyciężenia przeszkody niezależnej od strony. Powszechnie przyjmuje się - jako kryterium przy ocenie istnienia winy lub jej braku w uchybieniu terminu procesowego - obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Przywrócenie terminu nie jest więc możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa

w tym zakresie. Przepis art. 162 § 1 O.p. nie uzależnia uprawnienia do przywrócenia terminu od stopnia zawinienia, co oznacza, że każdy, nawet najlżejszy stopień zawinienia w uchybieniu terminu wyłącza możliwość zastosowania tej instytucji.

Co więcej, w orzecznictwie podnosi się, że w sprawach, w których stronę reprezentuje profesjonalny pełnomocnik, kryterium braku winy w uchybieniu terminu należy oceniać

z uwzględnieniem podwyższonego miernika staranności, jakiej można wymagać

od profesjonalnych uczestników obrotu prawnego. Tym bardziej, że skutki prawne działań i zaniechań pełnomocnika obciążają reprezentowaną przez niego stronę postępowania.

Nadto zauważyć należy, że przy ocenie winy strony lub jej braku w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej należy brać pod rozwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub niepodjęciu przez stronę działań mających

na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu (por. postanowienie NSA z 10 sierpnia 2017r. sygn. akt II GZ 599/17, wyrok NSA z 30 kwietnia 2014r. sygn. akt I GSK 1580/12 oraz z 19 marca 2013r. sygn. akt I GSK 1347/11). A contrario zatem, przywrócenie to może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Oznacza to, że przywrócenie uchybionego terminu uzasadniają wyłącznie takie obiektywne, występujące bez woli strony, okoliczności i zdarzenia, które mimo dołożenia odpowiedniej staranności w prowadzeniu własnych spraw udaremniły dokonanie czynności we właściwym czasie.

W świetle przedstawionych okoliczności sprawy, Sąd przyznaje rację organowi, że w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły żadne nadzwyczajne okoliczności, uniemożliwiające pełnomocnikowi Strony powzięcie informacji o fakcie i dacie doręczenia decyzji, od której rozpoczął bieg termin na wniesienie odwołania. Nie można więc mówić o wystąpieniu przesłanki uzasadniającej przywrócenie terminu. Strona

nie uprawdopodobniła braku winy w niedochowaniu terminu, jak również

nie uwiarygodniła, że dołożyła (a ściślej jej pełnomocnik) odpowiedniej staranności

w prowadzeniu sprawy. Pełnomocnik bowiem nie wskazał, że w okresie biegnącym

na złożenie odwołania podjął jakiekolwiek działania zapewniające prawidłowy obieg korespondencji elektronicznej, w przypadku jego nieobecności w kancelarii, mimo,

że to na nim ciąży obowiązek takiego organizowania pracy w swojej kancelarii, aby

w sposób właściwy zadbać o interesy strony, którą reprezentuje.

W konsekwencji, nie można uznać, że organ naruszył przepis art. 162 § 1 O.p. wydając zaskarżone postanowienie. Zarówno ustalenia faktyczne organu co do przyczyn uchybienia terminu, jak i ocena tych faktów, a także teza

o nieuprawdopodobnieniu braku winy w uchybieniu terminu jest prawidłowa, co czyni niezasadnymi zarzuty naruszenia art. 122, art. 180 § 1, 187 § 1 i art. 191 O.p.

Co więcej, analiza treści zaskarżonego postanowienia wskazuje, że organ uzasadnił

je wyczerpująco odnosząc się nie tylko do brzmienia samego przepisu, ale

i ukształtowanego orzecznictwa sądowego, czyniąc zadość wymogom art. 217 § 2 w zw. z art. 219 O.p.

Z tych względów Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.