Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt I SA/Wr 1447/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2013-10-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Podatki inne
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 150, 151, 194
journal: Dz.U. 2012 poz 749
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marta Semiczek (sprawozdawca), Sędziowie: Sędzia WSA Ewa Kamieniecka, Sędzia WSA Dagmara Dominik-Ogińska, Protokolant: Katarzyna Trzęsicka, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 24 października 2013 r. przy udziale sprawy ze skargi "A" sp. z o.o. w W. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej we Wa. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminowi do wniesienia odwołania od decyzji w sprawie podatku od gier za styczeń 2013 r. oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem Dyrektor Izby Celnej we W. stwierdził, że odwołanie "A" Spółka z o.o od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego we W. z dnia [...] r. nr [...], określającej zobowiązanie w podatku od gier za styczeń 2013 r., zostało wniesione z uchybieniem ustawowego terminu przewidzianego do wniesienia odwołania.

Organ powołując art. 151 ustawy z 29 sierpnia 1997 r Ordynacja podatkowa (tekst jednolity: Dz. U. 2012r. póz. 749 z późn. zm.) wskazał, że decyzję organu I Instancji doręczono pracownikowi firmy w dniu 22.04.2013r., pod adresem wskazanym przez Stronę, jako miejsce prowadzenia działalności gospodarczej. Fakt ten potwierdza adnotacja dokonana na pocztowym druku "Potwierdzenie odbioru". Zgodnie z art. 223 Ordynacji podatkowej termin do wniesienia odwołania wynosił 14 dni, o czym Strona była pouczona prawidłowo. Z uwagi na fakt, że stempel pocztowy na kopercie zawierającej odwołanie wskazuje datę 07.05.2013 r., organ stwierdził, że odwołanie od decyzji zostało wniesione po upływie ustawowego terminu na jego wniesienie. Termin do wniesienia odwołania upłynął bowiem, zgodnie z treścią art. 12 §1 O.p., dnia 06.05.2013r.

Organ wskazał także, że warunkiem skuteczności czynności procesowej, jaką jest wniesienie odwołania, jest zachowanie ustawowego terminu do jej dokonania. Uchybienie ustawowego terminu powoduje bezskuteczność odwołania, czego następstwem jest ostateczność decyzji. Uchybienie terminu nie podlega żadnym ocenom, ani stopniowaniu skali tego naruszenia. Nawet nieznaczne przekroczenie obowiązującego terminu stanowi jego uchybienie i zobowiązuje organ do wydania na podstawie art. 228 § 1 pkt. 2 Op. postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Skarżąca zarzuciła naruszenie:

- art. 228 § 1 pkt. 2, w zw. z art. 223 § 2 pkt. 1 oraz art. 12 § 6 pkt. 2 Ordynacji podatkowej, przez bezpodstawne stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania w okolicznościach, w których odwołanie zostało nadane w placówce pocztowej z dochowaniem ustawowego terminu;

- art. 122 O.p. i art. 187 O.p,. przez naruszenie zasady prawdy obiektywnej i nie rozpatrzenie całego materiału dowodowego w związku z błędnym ustaleniem daty doręczenia decyzji Naczelnika Urzędu Celnego jako 22.04.2013 r., podczas gdy w rzeczywistości była ona doręczona Stronie 23.04.2013 r.

Strona twierdziła, że pracownik Poczty Polskiej wydał przesyłkę zawierającą zaskarżoną decyzję upoważnionemu pracownikowi dnia 23.04.2013 r. Okoliczność odbioru w tym dniu została poświadczona przez pracownika na zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki. Ten ostatni dokument znajduje się w aktach sprawy (druk pocztowy "Potwierdzenie odbioru"). W związku z powyższym zdaniem Strony, błędne jest ustalenie organu, iż przedmiotowa decyzja została doręczona Stronie dnia 22.04.2013 r., to jest dzień wcześniej, niż w rzeczywistości. Ustalenie organu wynika najprawdopodobniej z błędnego odczytania daty umieszczonej na zwrotnym potwierdzeniu odbioru. W związku z tym organ naruszył zasadę prawdy obiektywnej (art. 122 O.p.) oraz spoczywający na nim obowiązek rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 187 O.p.).

W dalszym piśmie procesowym Skarżąca zarzuciła, że decyzją organu I instancji została naruszona procedura doręczania pism urzędowych, o których mowa w art. 150 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z oświadczeniem J. W., Prezesa Zarządu "A" Sp. z o.o. z dnia 30.07.2013 r., osobami upoważnionymi do odbioru poczty w imieniu tegoż podmiotu są następujące osoby:

J. W. - Prezes Zarządu Spółki;

M. D. (obecne nazwisko: M. B.) - pracownik Spółki.

Tymczasem, na zwrotnym potwierdzeniu odbioru decyzji Naczelnika Urzędu Celnego nie widnieje podpis żadnej z wyżej wymienionych osób. Strona zarzuciła także, że władzom Spółki nie jest znana osoba K. K. (nazwisko nieczytelne), która poświadczyła odbiór przesyłki. Spółka twierdziła ponadto, że doręczyciel nie miał prawa wydać p. K. K. przesyłki, gdyż nie figuruje tam pieczątka Spółki. Dlatego doręczenie przedmiotowej decyzji było nieskuteczne z punku widzenia uregulowań zawartych w art. 151 Ordynacji podatkowej.

Jednocześnie Strona podtrzymała pozostałe zarzuty sformułowane w skardze z dnia 23.07.2013 r., z odpowiednią ich modyfikacją, wynikającą z okoliczności wykazanych w piśmie uzupełniającym skargę.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie i, podtrzymał dotychczasowe stanowisko. Wskazał także, iż ze zwrotnego poświadczenia obioru decyzji wynika jednoznacznie data doręczenia 22 kwietnia 2013r.. Również datownik placówki oddawczej na pocztowym druku "Potwierdzenie odbioru" wskazujący datę 22.04.2013 r. Organ stwierdził również, że osoba doręczająca pismo nie ma obowiązku każdorazowego sprawdzania, czy odbiera je osoba uprawniona do odbioru pism. Obowiązkiem jednostki organizacyjnej jest takie zorganizowanie odbioru pism, aby odbioru dokonywała osoba upoważniona.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna

Na wstępie należy podkreślić, iż zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269), stanowiąc w art. 1 § 1 i § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd stosuje środki przewidziane w art. 145-150 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 poz. 270.) – w skrócie upsa. Powyższe oznacza, że zaskarżony akt administracyjny może zostać wzruszony przez sąd tylko wówczas, gdy narusza prawo w sposób określony w powołanej ustawie; w przeciwnym razie skarga podlega oddaleniu. "Sąd, uwzględniając skargę na akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a, uchyla ten akt lub interpretację albo stwierdza bezskuteczność czynności. – art. 146 § 1 upsa.

W niniejszej sprawie przedmiotem sporu jest dochowanie przez Skarżącą terminu do wniesienia obwołania. Niesporna pomiędzy stronami jest data wniesienia odwołania. Skarżąca natomiast kwestionuje zarówno prawidłowość doręczenia decyzji, jak i prawidłowość ustalenia daty jej doręczenia. Jej zdaniem "potwierdzenie doręczenia" podpisała osoba nieuprawniona do odbioru korespondencji, a data wynikająca z tego dokumentu to 23 kwietnia 2013r.

Oceniając te zarzuty w pierwszej kolejności należy wskazać, że zgonie z art. 150 Ordynacji podatkowej "Osobom prawnym oraz jednostkom organizacyjnym nie mającym osobowości prawnej pisma doręcza się w lokalu ich siedziby lub w miejscu prowadzenia działalności - osobie upoważnionej do odbioru korespondencji. (...)."

Stroną postępowania dotyczącego rozliczeń w podatku od gier była Spółka, dlatego prawidłowo decyzja Naczelnika Urzędu Celnego we W. z dnia [...] r. nr [...], została skierowana do Spółki. Nie jest sporne w sprawie, że doręczenie nastąpiło za pośrednictwem Poczty Polskiej w miejscu wskazanym, jako siedziba Spółki. Z adnotacji na zwrotnym poświadczeniu odbioru wynika, że doręczenie nastąpiło do rąk pracownika Spółki.

Zaznaczyć należy, że przez osobę upoważnioną do odbioru pism należy rozumieć "nie tylko osobę, która ma specjalne upoważnienie pod tym względem, ale również każdą osobę, która ze względu na funkcję wykonywaną w organizacji adresata jest regulaminowo lub zwyczajowo uprawniona do odbioru pism, np. pracownik kancelarii (biura), portier, członek zarządu (administracji) itp." (E. Iserzon (w:) Komentarz IV, 1970, s. 124). Por. także wyrok NSA z dnia 31 stycznia 1997 r., I SA/Lu 514/96, Lex nr 29014, w którym stwierdzono, że: "Domniemywać należy, że pracownik dysponujący pieczęcią osobistą notariusza i potwierdzający odbiór korespondencji jest osobą upoważnioną do odbioru pism".

Zakres pojęcia "osoby uprawnionej" (upoważnionej) zależy od wewnętrznego podziału funkcji w określonej jednostce, a może wynikać także z przyjętej praktyki (por. wyr. NSA z dnia 27 września 2000 r., V SA 2035/99, niepubl.). Pojęcie osoby upoważnionej jest szersze od pojęcia pełnomocnika, czy reprezentacji (wyr. NSA z dnia 9 czerwca 2000 r., V SA 1953/99, niepubl.). Z reguły upoważnienie do odbioru pism wynika z zakresu zadań pracownika lub też funkcji, jaką pełni w danej jednostce organizacyjnej. W wyroku z dnia 16 października 1998 r. (I SA/Gd 1753/97, niepubl.) NSA przyjął, iż "W sytuacji, gdy jednostka organizacyjna nie posiada obsługi, która zwyczajowo zajmuje się wysyłaniem i odbiorem korespondencji (sekretariat, biuro), a żaden z pracowników funkcjonujących w siedzibie jednostki organizacyjnej nie został formalnie upoważniony do odbioru korespondencji, za prawidłowe należy uznać doręczenie pisma do rąk pracownika uprawnionego do sprawowania bieżącej obsługi firmy, załatwiania zwykłych spraw związanych z funkcjonowaniem podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą. (...) oznacza to, że np. w jednostce zajmującej się działalnością handlową taką osobą może być osoba zatrudniona np. na stanowisku sprzedawcy, kierownika działu handlowego, kierownika magazynu". Doręczający pismo nie ma obowiązku sprawdzania, czy pismo odbiera formalnie upoważniona osoba. To obowiązkiem jednostki organizacyjnej jest takie zorganizowanie odbioru pism, by odbioru dokonywała osoba upoważniona (wyr. NSA z dnia 6 lipca 1999 r., I SA/Po 1829/98, LEX nr 37900 ).

Dla art. 151 Ordynacji podatkowej istotne jest, że przesyłka została nadana na adres właściwej osoby i doręczona osobie uprawnionej pod tym adresem. Jeżeli przesyłkę odebrała osoba nieupoważniona podając, że jest umocowana do tej czynności - wszelkie roszczenia z tytułu niedoręczenia przesyłki jej adresatowi, adresat przesyłki może zgłosić do osoby nieumocowanej.

Ponadto, wskazać należy, że okoliczności doręczenia decyzji organu I instancji nie mają znaczenia dla stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Doręczenie osobie nieuprawnionej do odbioru korespondencji nie uzasadnia poglądu, że nie wywołało ono skutków prawnych. Niewątpliwie doręczenie decyzji organu I instancji nastąpiło w siedzibie strony skarżącej. Strona nie kwestionowała w żadnym momencie tego, że decyzja skutecznie do niej dotarła. Wyjaśnienie okoliczności podnoszonych przez stronę może natomiast mieć znaczenie w postępowaniu o przywrócenie uchybionego terminu. Skarżąca jednak o przywrócenie terminu nie występowała.

Sąd podkreśla przy tym, że działając zgodnie z zasadami doświadczenia życiowego trudno przyjąć, że osoba znajdująca się w siedzibie spółki, przyjmująca korespondencję, jako jej pracownik i przekazująca ją władzom spółki jest dla Strony osobą obcą i nieznaną – jak to podnosi Skarżąca w piśmie procesowym.

Odnosząc się natomiast do podstawowego zarzutu skargi, to jest zarzutu nieprawidłowego ustalenia daty doręczenia przesyłki. Sąd stwierdza, że z adnotacji dokonanych przez doręczyciela na "potwierdzeniu doręczenia" jednoznacznie wynika data 22 kwietnia 2013r. Data ta jest wpisana czytelnie zarówno obok podpisu osoby odbierającej przesyłkę, jak i obok podpisu doręczyciela. Co więcej - na dokumencie odciśnięta jest pieczęć oddawczego urzędu pocztowego, która również wskazuje, że jako datą odesłania dokumentu na adres organu jest data 22.04.2013r. "Wszelkie adnotacje na zwróconej przesyłce (zamieszczone na kopercie lub na zwrotnym potwierdzeniu odbioru) opatrzone stosownymi pieczątkami i podpisami mają walor dokumentu urzędowego i mogą stanowić dowód tego, co zostało w nich stwierdzone. W sytuacji, gdy adnotacje te nie spełniają wymogów określonych w art. 150 § 1, § 1a i § 2 Ordynacji podatkowej dopuszczalne jest prowadzenie przez organ podatkowy postępowania dowodowego mającego na celu wyjaśnienie istniejących wątpliwości np. poprzez wystąpienie do odpowiedniej placówki pocztowej o przekazanie stosownych informacji związanych ze sposobem doręczenia przesyłki."( wyrok NSA z 08.12.2011r sygn. I FSK 11/11 LEX nr 1134189) . W niniejszej sprawie adnotacje te są czytelne i nie budzą wątpliwości, nie było więc potrzeby prowadzenia dalszego postępowania wyjaśniającego w tej kwestii.

Wobec powyższego Sąd uznał, że doręczenie decyzji organu I instancji nastąpiło skutecznie w dniu 22 kwietnia 2013 r. Termin do wniesienia odwołania, określony zgodnie z art. 223 Ordynacji podatkowej, upływał w dniu 6 maja 2013r. W sprawie nie jest sporne, że odwołanie wniesiono w dniu 7 maja 2013 r.

Prawidłowo, zatem organ przyjął, że Skarżąca uchybiła terminowi do wniesienia odwołania. "Uchybienie terminowi do wniesienia środka odwoławczego jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie może przystąpić do merytorycznego rozpatrzenia odwołania (zażalenia), lecz ma obowiązek wydania postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu."( wyrok NSA z 14.03.2013 r sygn. I FSK 782/12 LEX nr 1302739).

Reasumując zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie bowiem organy podatkowe nie naruszyły przepisów prawa w zakresie wskazanym na wstępie niniejszych wywodów. Skargę, więc, zgodnie z art. 151 upsa należało oddalić.