Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 1142/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2011-06-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 7, 77
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 145 par. 1 lit. a,  art. 135
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 51 ust. 1,  pkt 2 i  ust. 3
journal: Dz.U. 1994 nr 89 poz 414
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Dolecki, Sędziowie Sędzia NSA Stefan Kłosowski (spr.),, Sędzia WSA Maria Mysiak, Protokolant Joanna Białas-Gołąb, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 26 maja 2011 r. sprawy ze skargi J. M. i D. M. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nakazania doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego I uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...]r. znak [...] a także postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...]r. znak [...], II stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, III zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. na rzecz skarżących J. M. i D. M. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...], Nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), oraz art. 51 ust. 1 pkt 1 i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006r. Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.), [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta na prawach powiatu w [...] z dnia [...], Nr [...], nakazującą J i D M doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego poprzez demontaż drugiej przesuwnej bramy wjazdowej i wstawienie w jej miejsce zdemontowanych dwóch przęseł ogrodzenia, na działce nr [...] w obrębie [...] (przy granicy z działką nr [...] w obrębie [...] ), przy ul. [...] w [...].

Ustalony na podstawie akt stan faktyczny i prawny sprawy przedstawia się następująco:

D.M. w dniu [...] zgłosił w Urzędzie Miejskim

w [...] zamiar wykonania robót budowlanych, polegających na wykonaniu bramy przesuwnej, w miejsce dwóch przęseł ogrodzenia, po wewnętrznej stronie posesji obejmującej działkę nr [...], w obr. [...] przy ul. [...] w [...].

Decyzją z dnia [...] Prezydent Miasta [...] wniósł sprzeciw do wykonania robót budowlanych, objętych w/w zgłoszeniem, ponieważ inwestor nie uzupełnił w terminie braków tego zgłoszenia, określonych w postanowieniu Prezydenta Miasta [...]z dnia [...] Nr [...], tj.:

- oznaczenia w zgłoszeniu numeru obrębu ewidencyjnego, dla miejsca planowanego zamierzenia budowlanego;

- dołączenia rysunku ogrodzenia (wysokość, szerokości przęseł, słupki) wraz

z oznaczeniem usytuowania i zwymiarowaniem projektowanej bramy i przedstawieniem sposobu jej mocowania do istniejących elementów ogrodzenia;

- przedstawienia usytuowania projektowanej bramy w ogrodzeniu, na działce nr [...] w obr. [...] (ze zwymiarowaniem);

- usunięcia wady w oświadczeniu o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane D.M. (uzupełnienie rubryk zgodnie z ich treścią);

- przedłożenia zgody zarządcy drogi (Zarząd Dróg Miejskich w [...]) na zjazd

do działki nr ew. [...] obr. [...] z działki nr ew. [...] obr. [...], poprzez wykonanie bramy wjazdowej.

Wojewoda [...] decyzją z dnia [...], Nr [...], na skutek rozpatrzenia odwołania D.M., utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...], uznając na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego, iż inwestor nie wykonał obowiązku uzupełnia zgłoszenia do wykonania robót budowlanych. Sama zaś przesyłka o zgłoszeniu sprzeciwu do wykonanych robót budowlanych została nadana przed upływem 30-dniowego terminu określonego w art. 30 pkt 5 ustawy Prawo budowlane, co powoduje, że sprzeciw został wniesiony skutecznie.

Postanowieniem z dnia [...], Nr [...], wydanym na podstawie 50 ust. 1 pkt 1 ust. 2 i ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.), Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta na prawach powiatu w [...] wstrzymał prowadzenie robót budowlanych, związanych z budową drugiej przesuwnej bramy wjazdowej w miejscu ogrodzenia na działce nr [...] przy ul. [...] w [...]. Ponadto, organ nałożył na J. i D. M. obowiązek przedstawienia w terminie 30 dni od dnia doręczenia niniejszego postanowienia następujących dokumentów:

- oceny technicznej wykonanych robót budowlanych (w zakresie zgodności z warunkami technicznymi, przepisami i zasadami wiedzy technicznej, a w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości - zawierającej również wskazania sposobu ich usunięcia) wraz z kopią uprawnień budowlanych i zaświadczeniem przynależności do izby samorządu zawodowego autora oceny technicznej.

- zezwolenia zarządcy drogi, Zarządu Dróg Miejskich w [...] na lokalizację dodatkowego zjazdu z działki nr [...] na działkę nr [...] w obrębie nr [...], w związku

z wykonaniem w/w robót budowlanych.

Decyzją z dnia [...], Nr [...], wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] nakazał J. i D. M. doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego poprzez demontaż drugiej przesuwnej bramy wjazdowej i wstawienie w jej miejsce, zdemontowanych dwóch przęseł ogrodzenia.

W uzasadnieniu decyzji, organ powołał się na wynik kontroli przeprowadzonej

w dniach [...], w trakcie których stwierdzono wykonanie robót budowlanych na w/w działce gruntu nr [...], przy ul. [...] w [...]. Ustalono, że roboty te wykonane zostały [...], przez inwestora, bez skutecznego zgłoszenia właściwemu organowi administracji architektoniczno-budowlanej. Inwestorzy nie wywiązali się z nałożonego obowiązku, ponieważ dostarczona ekspertyza techniczna złożona została, po terminie i nie podaje stanu technicznego i szczegółowych parametrów technicznych zamontowanego urządzenia budowlanego. Nie przedłożono zezwolenia Zarządu Dróg Miejskich w [...] na lokalizację dodatkowego zjazdu

w miejscu lokalizacji drugiej przesuwnej bramy wjazdowej.

Odwołanie od powyższej decyzji PINB w [...] z dnia [...] złożyli J. i D.M. twierdząc, że dopełnili wszelkich formalności związanych ze zgłoszeniem wykonania bramy przesuwnej i zgłoszenie to jest skuteczne, a co za tym idzie nie ma w sprawie samowoli budowlanej. Sprzeciw wobec wykonania robót budowlanych został im doręczony po upływie 30-dniowego terminu, określonego w art. 30 pkt 5 ustawy Prawo budowlane. Odwołujący zakwestionowali również stanowisko organu I instancji o zakwalifikowaniu montażu drugiej bramy, jako wykonania urządzenia budowlanego, który wymaga oceny stanu technicznego.

W piśmie z dnia [...], uzupełniającym odwołanie, odwołujący poinformowali PINB w [...], iż wystąpili do Prokuratury Rejonowej w [...]

z zawiadomieniem o podejrzeniu popełnienia przestępstwa, polegającego na przerobieniu dokumentu tj. daty awizowania pisma kierowanego do D.M., zawierającego sprzeciw.

Rozpatrując odwołanie stron od decyzji z dnia [...] znak [...], organ odwoławczy uznał, iż inwestor nie okazał dokumentów świadczących

o legalności zjazdu związanego z poszerzeniem bramy wjazdowej do nieruchomości

nr [...] przy ul. [...]. Wszczęte przez organ I instancji postępowanie administracyjne miało na celu doprowadzenia samowolnie wykonanych robót budowlanych, związanych z budową drugiej przesuwnej bramy wjazdowej, w miejscu ogrodzenia działki nr [...] wraz z dokonaną lokalizacją zjazdu z działki nr [...] (drogi)

na działkę nr [...] przy ul. [...] w [...], do stanu zgodnego z prawem. Znajdująca się w aktach administracyjnych dokumentacja fotograficzna dowodzi,

że w miejscu wykonanej bramy przesuwnej znajduje się podwyższony chodnik, przez który odbywa się wyjazd z działki nr [...]. Inwestor oświadczył, iż obecnie korzysta ze zjazdu istniejącego i bramy istniejącej oraz zjazdu dla poszerzonej bramy wjazdowej.

Rozpatrując sprawę w postępowaniu odwoławczym organ stwierdził, iż zgodnie

z art. 28 ustawy Prawo budowlane roboty budowlane można rozpocząć na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 - 31 w/w ustawy, które określają jakich obiektów budowa i wykonanie jakich robót budowlanych nie wymaga pozwolenie na budowę oraz które spośród wymienionych można rozpocząć dokonując zgłoszenia właściwemu organowi zamiaru ich wykonania, a ten w terminie 30 dni od dnia doręczenia nie zgłosi sprzeciwu.

W ocenie organu II instancji, wykonanie drugiej bramy wjazdowej i zjazdu

na posesję położoną przy ul. [...] w [...] wymagało stosownego pozwolenia właściwego w sprawie organu administracji architektoniczno-budowlanej, którego inwestor nie posiadał.

W takim przypadku organ odwoławczy uznał, że zastosowanie miały przepisy

art. 50 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 3 ustawy Prawo budowlane, zgodnie z którymi, właściwy organ wstrzymuje postanowieniem roboty budowlane wykonywane bez wymaganego pozwoleniana budowę albo zgłoszenia oraz ma prawo nałożyć obowiązek przedstawienia, w terminie 30 dni od daty doręczenia postanowienia, inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych lub odpowiednich ocen technicznych bądź ekspertyz.

Wszczęcie postępowania w trybie art. 50 Prawa budowlanego miało na celu wydanie jednej z decyzji wskazanych w art. 51 ust. 1 pkt 1 lub 2 w/w ustawy, umożliwiającej doprowadzenie wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. Organ I instancji, wypełniając dyspozycję w/w przepisu wydał postanowienie z dnia z dnia [...], którym nałożył na J.M. i D.M. obowiązek przedłożenia oceny technicznej wykonanych robót budowlanych oraz zezwolenia zarządcy drogi na lokalizację dodatkowego zjazdu z działki nr [...] (drogi) na działkę nr [...]- stanowiącą własność skarżących.

Inwestorzy nie wypełnili nałożonego obowiązku, albowiem nie przedłożyli zgody zarządcy drogi tj. Zarządu Dróg Miejskich w [...] na lokalizację drugiego zjazdu.

PINB w [...], zobowiązany trybem wszczętego postępowania, wydał w dniu [...], na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, decyzję nakazującą J. i D. M. przywrócenie ogrodzenia do stanu poprzedniego, tym samym eliminując możliwość wykorzystywania istniejącego chodnika jako dodatkowego nielegalnego zjazdu.

Odnosząc się do argumentów przedstawionych w odwołaniu [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] wyjaśnił, iż ustawa Prawo budowlane jednoznacznie określa, jakie działania powinien podjąć organ nadzoru budowlanego w przypadku stwierdzenia wykonywania robót budowlanych bez stosownego pozwolenia. Potwierdzeniem wykonania robót związanych z budową bramy przesuwnej jest dokumentacja fotograficzna stanowiąca załącznik do sporządzonego w dniu [...] protokołu. Zgodnie z art. 3 pkt 9 ustawy Prawo budowlane ogrodzenia zaliczane są do urządzeń budowlanych.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] J.

i D.M. wnieśli o stwierdzenie nieważności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...], z uwagi na błędne zakwalifikowanie wykonanych prac zamontowania ruchomego ogrodzenia (bramy), jako zjazdu z drogi, czyli roboty budowlanej wymagającej zezwolenia. Postawili również zarzut błędnego zakwalifikowania ciągu jezdno-pieszego, jako drogi i chodnika.

Skarżący wnieśli o uznanie zgłoszenia z dnia [...] za skuteczne oraz zakwestionowali skuteczność doręczenia sprzeciwu do wykonania zgłoszonych przez nich robót budowlanych, które zostały wykonane po upływie 30-dniowego terminu przewidzianego na sprzeciw organu budowlanego.

Skarżący podnieśli też, że w przypadku demontażu przedmiotowej bramy nastąpi szkoda, którą spowodował nieterminowo dostarczony im sprzeciw Prezydenta Miasta [...] (spóźniony o 4 dni). Przedmiotowa brama stanowi zaś, w ich opinii, ruchome ogrodzenie, nie wymagające uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę i wystarczającym wymogiem jego wykonania było zgłoszenie.

Montaż przedmiotowej bramy, jako ruchomego ogrodzenia, był również zgodny z przepisami § 41 ust. 1, § 42 ust. 1 § 43 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 z późn. zm.).

Nie zasługuje również na uwzględnienie argumentacja organu odwoławczego

o nieuprawnionym wykorzystaniu przez skarżących chodnika, bowiem ustawa Prawo

o ruchu drogowym dopuszcza zatrzymanie lub postój na chodniku kołami jednego boku lub przedniej osi pojazdu samochodowego o dopuszczalnej masie całkowitej nie przekraczającej 2,5 t. Wszystkie pojazdy i przyczepy inwestorów spełniają ten warunek.

Zdaniem skarżących droga na przedmiotowym odcinku nie może być zakwalifikowana jako typowa droga składająca się z jezdni i chodników, gdyż jest to faktycznie ciąg jezdno-pieszy, zdefiniowany w § 14 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Ulica na rozpatrywanym odcinku stanowi dodatkowy dojazd i dojście do nieruchomości mających główny dojazd i dojścia od ul. Zamenhofa. Istniejący w rozpatrywanym przypadku tzw. chodnik nie może być zakwalifikowany jako część pasa drogowego, gdyż minimalna i maksymalna jego szerokość faktycznie jest zawarta przedziale od 42 cm do 100 cm i jest mniejsza od minimalnej szerokości chodnika, wynoszącej 200 cm.

Podnosząc powyższe skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o zwrot kosztów postępowania.

Odpowiadając na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] wniósł o jej oddalenie wskazując, iż sprawa skuteczności zgłoszenia robót budowlanych przez skarżącego był przedmiotem postępowania przed Wojewodą [...], który decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy wniesiony sprzeciw. Skarżący decyzji tej nie zaskarżył do sądu administracyjnego. Skarżący wyjaśnił, że nie wniósł skargi, gdyż wówczas nie wiedział o sfałszowaniu dokumentu przez pracowników Urzędu Miejskiego w [...].

Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia

30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki wskazane w w/w ustawie, Sąd uchyla zaskarżony akt w przypadku stwierdzenia naruszenia przez organ administracji przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, mających wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.).

Zgodnie z art. 134 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach dawnej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi. Oznacza to, że Sąd z urzędu bierze pod uwagę dostrzeżone uchybienia w prowadzonym postępowaniu administracyjnym bądź w wydanym w danej sprawie rozstrzygnięciu. Stosownie zaś do art. 135 P.p.s.a. Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.

Sąd uznał zasadność skargi, choć z innych względów niż podniesiono w jej zarzutach.

Bezprzedmiotowe są w niniejszej sprawie zarzuty skargi odnoszące się skuteczności sprzeciwu Prezydenta Miasta [...] w sprawie zamiaru wykonania robót budowlanych objętych przedmiotem niniejszej sprawy. Decyzja organu architektoniczno budowlanego wydana w tym przedmiocie wykracza bowiem poza zakres granic rozpoznania niniejszej skargi.

Przedmiotem kontroli w ramach niniejszego postępowania sądowego wywołanego skargą J. i D. M. mogą być tylko rozstrzygnięcia objęte postępowanie prowadzonym przez organ nadzoru budowlanego, tj. Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] i w konsekwencji wniesionego odwołania [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...].

Powodem wszczęcia przez PINB w [...] postępowania administracyjnego, objętego przedmiotem skargi, była informacja zawarta w piśmie Urzędu Miejskiego w [...] Wydziału Architektury i Urbanistyki z dnia [...] o podjęcie działań przewidzianych prawem, z uwagi na sprzeciw zgłoszony przez Prezydenta Miasta [...] do zamiaru wykonania prac polegających na montażu bramy przesuwnej po wewnętrznej stronie posesji stanowiącej własność J.M. i D.M.. Z wnioskiem

o sprawdzenie legalności montażu bramy przesuwnej wystąpił także Zarząd Dróg Miejskich w [...] (pismo z dnia [...]), który nie wyraził zgody na wykonanie dodatkowego zjazdu z nieruchomości inwestorów.

W świetle przedstawionych wyżej ustaleń sprzeciw organu architektoniczno-budowlanego wobec dokonanego przez skarżących zgłoszenia robót budowlanych był skuteczny, wobec czego wykonanie przez skarżących wskazanych w zgłoszeniu robót budowlanych, polegających na zdemontowaniu dwóch przęseł ogrodzenia i zamontowaniu w ich miejsce bramy przesuwnej, stanowi niewątpliwie akt samowoli budowlanej.

W przedmiotowej sprawie wymaga zatem oceny, kwestia prawidłowości przeprowadzenia przez organy nadzoru budowlanego postępowania, w tej sprawie. Według dokumentacji zebranej w aktach sprawy (protokoły kontroli z dnia [...]) powyższe roboty budowlane zostały wykonane w całości. Z twierdzeń skarżącego wynika, że stało się to w [...].

W świetle tak ustalonego stanu faktycznego sprawy organ nie miał podstaw do zastosowania w dniu 14 czerwca 2010r. przepisu art. 50 ust. 1 Prawa budowlanego, o wstrzymaniu wykonania w/w robót.

Usuwanie skutków samowoli polegającej na wykonywaniu bez pozwolenia lub zgłoszenia innych robót budowlanych niż budowa obiektu budowlanego podlega reżimowi z art. 50 i 51 Prawa budowlanego z tym, że w stosunku do robót już wykonanych art. 50 Pr.bud. nie znajduje zastosowania (vide wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 czerwca 2010r., sygn. akt II OSK 1012/09, opublikowany w LEX nr 597095). Zgodnie z treścią art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego, jeżeli roboty zostały już wykonane, art. 51

ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 tej ustawy stosuje się odpowiednio.

W świetle powyższych wywodów należy stwierdzić wadliwość wydania postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia

[...], który przyjmując jako podstawę rozstrzygnięcia art. 50 ust. 1 Prawa budowlanego orzekł o wstrzymaniu wykonanych już robót budowlanych oraz nałożeniu na inwestora obowiązku przedłożenia określonych dokumentów.

W tej sytuacji za bezpodstawne uznać należy powoływanie się w zaskarżonej decyzji na w/w postanowienie, (do którego wydania organ nadzoru budowlanego I instancji nie miał podstaw faktycznych) i nałożony w im obowiązek przedłożenia zgody Zarządu Dróg Miejskich w [...] na lokalizację dodatkowego zjazdu z działki nr [...] na działkę nr [...] (drogą).

Właściwym przepisem w oparciu, o który organy nadzoru budowlanego powinny prowadzić postępowanie w sprawie przedmiotowej samowoli budowlanej powinien być przepis art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego.

Regulacja art. 51 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane dotyczy trzech alternatywnych przypadków prowadzenia postępowania naprawczego, w innych przypadkach niż budowa obiektu budowlanego:

1) samowolnych robót budowlanych, których nie można zalegalizować,

2) samowolnych robót budowlanych, podlegających legalizacji,

3) istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub warunków pozwolenia na budowę.

Postępowanie administracyjne toczyć się może w takim przypadku w dwojaki sposób. Jeżeli w wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego okaże się,

że nastąpiło niedające się usunąć naruszenie prawa, wówczas właściwy organ zobowiązany jest wydać decyzję zakazującą prowadzenia dalszych robót, bądź rozbiórkę.

Jeżeli możliwe jest doprowadzenie robót do stanu zgodnego z prawem, wówczas postępowanie legalizacyjne ma charakter dwuetapowy. W pierwszej kolejności organ wydaje decyzję w oparciu o przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawa budowlanego. Wydanie takiej decyzji winno już zatem być poprzedzone ustaleniami faktycznymi, co do możliwości zalegalizowania samowoli. Przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 jest podstawą do wydania decyzji nakładającej obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem.

Decyzja ta nie legalizuje jednak samowoli i nie załatwia sprawy. Kończy ona pierwszy etap postępowania. Właściwa decyzja legalizacyjna wydawana jest w oparciu o przepis art. 51 ust. 3 ustawy. Orzeka ona albo o wykonaniu obowiązku, albo w przypadku jego niewykonania, nakazuje rozbiórkę obiektu lub jego części lub doprowadzenie do stanu poprzedniego (w odniesieniu do prac już wykonanych przewidziane w przepisie rozstrzygnięcie o nakazie zaniechania dalszych robót nie znajduje uzasadnienia).

W przedmiotowym przypadku prawidłowe zastosowanie dwuetapowej procedury określonej w art. 51, powinno zakończyć się w pierwszym etapie wydaniem decyzji w oparciu o przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, nakładającej na inwestora obowiązek przedstawienia określonych dokumentów (np. zezwoleń, ocen technicznych).

Dopiero wydanie decyzji zawierającej w podstawie przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, która zostanie skutecznie doręczona stronie, zezwala na dalsze kontynuowanie postępowania legalizacyjnego przez organy. Konsekwencją spełnienia w/w wymogów procedury, mogło być uprawnienie organu do wydania decyzji na podstawie art. 51 ust. 3 Prawa budowlanego o nakazie doprowadzenia prac budowlanych do stanu zgodnego z prawem.

Zaskarżona decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] oraz decyzja organu II instancji nie spełnia zatem wymogów procedury legalizacyjnej, co wywołuje skutek w postaci stwierdzenia wydania tych decyzji z naruszeniem prawa materialnego tj. art. 51 ust. 1 pkt 2 i ust. 3 Prawa budowlanego, które miało wpływ na wynik sprawy. Z tych też względów Sąd orzekł o wyeliminowaniu z obrotu prawnego decyzji obu instancji. Ponadto, z uwagi na wykazane wyżej naruszenie przepisu art. 50 ust. 1 pkt 1, obowiązkiem Sądu było uchylenie na podstawie art. 135 p.p.s.a. postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia 14 czerwca 2010r., skoro w przyjętym przez organ stanie faktycznym, nie było podstaw do jego wydania.

Ponownie rozpatrujący sprawę organ nadzoru budowlanego, winien nadto jednoznacznie określić przedmiot niniejszego postępowania administracyjnego i zakres samowoli budowlanej, a w szczególności dotyczy ono samowolnych robót budowlanych związanych z wykonaniem bramy przesuwnej w miejsce stałego ogrodzenia czy też samowolnej budowy zjazdu do drogi publicznej.

Wymaga to zebrania pełnej i rzetelnej dokumentacji dowodowej odzwierciedlającej rzeczywisty zakres wykonanych prac budowlanych. Ponadto konieczne będzie określenie wagi ewentualnych naruszenia w kontekście wymogów, wynikających z treści art. 28-31 Prawa budowlanego.

Dopiero po podjęciu wszelkich kroków niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego tj. zakresu wykonanych przez skarżących samowolnie robót budowlanych oraz dokonaniu jego wszechstronnej oceny (art. 7 i 77 § 1 kpa), organ może wydać rozstrzygnięcie, które w szczególności zawierać musi właściwe uzasadnienie faktyczne i prawne.

W tej sytuacji należało - uwzględniając skargę - uchylić zaskarżoną decyzję, jak również poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, a także postanowienie organu I instancji z dnia 14 czerwca 2010r. na podstawie art. 145 § 1 lit. a oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W przedmiocie wykonalności orzeczono na podstawie art. 152, o kosztach orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a.