Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 10/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2022-02-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6322 Usługi opiekuńcze, w tym skierowanie do domu pomocy społecznej
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 155, art. 156 par. 1, art. 8, art. 11, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 54 ust. 2
journal: Dz.U. 2020 poz 1876
law: Usatwa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - t.j.

SENTENCJA

Dnia 22 lutego 2022 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Grosińska-Grzymkowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Sieniuć Asesor WSA Tomasz Porczyński po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 22 lutego 2022 roku sprawy ze skargi Z. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji 1. oddala skargę; 2. przyznaje i nakazuje wypłacić z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi adwokatowi M. W., prowadzącemu Kancelarię Adwokacką w Ł. przy ul A, kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych powiększoną o należny podatek od towarów i usług tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu. a.bł.


UZASADNIENIE

II SA/Łd 10/21

U Z A S A D N I E N I E

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., po wszczęciu z wniosku Z.P. postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...], mocą której uchylił z dniem [...]2013 r. decyzję z dnia [...]2012 r. o umieszczeniu Z.P. w Domu Pomocy Społecznej w Ł. przy ul. A 7/9 oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...]2010 r. o skierowaniu do domu pomocy społecznej dla osób w podeszłym wieku - decyzją z dnia [...] odmówiło stwierdzenia nieważności opisanej powyżej decyzji Prezydenta Miasta Ł.

Z.P. wniósł do Kolegium żądanie ponownego rozpatrzenia sprawy zakończonej decyzją z dnia [...].

Decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. rozpatrując powyższy wniosek uznało, iż nie zasługuje on na uwzględnienie i utrzymało w mocy własną decyzję z dnia [...] orzekającą o odmowie stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji z dnia [...].

Kolegium wyjaśniło, że instytucja stwierdzenia nieważności jest wyłomem w zasadzie trwałości decyzji administracyjnej i może mieć miejsce jedynie w sytuacji, gdy w toku przeprowadzonego postępowania ustali się w sposób, który nie budzi wątpliwości, iż przesłanki uzasadniające stwierdzenie nieważności zachodzą. Stwierdzenie nieważności decyzji organu administracji na podstawie art. 156 par. 1 pkt 2 k.p.a. polega na wyeliminowaniu z obiegu prawnego decyzji obarczonej wadą kwalifikowaną, czyli wydanej bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa.

W ocenie Kolegium w przedmiotowej sprawie nie zachodzi przesłanka wydania decyzji ostatecznej bez podstawy prawnej, bowiem organ I instancji wydał swą decyzję w oparciu o normy zawarte w ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2019, poz. 1507 z późn. zm.).

Nie każde też naruszenie prawa uzasadnia stwierdzenie nieważności decyzji organu administracji, bowiem musi ono mieć cechy rażącego, co w tej sytuacji nie ma miejsca. Naruszenie prawa będzie miało cechę "rażącego" wtedy, gdy czynności postępowania organu lub istota załatwienia sprawy są w swej treści zaprzeczeniem treści obowiązującej regulacji prawnej, a charakter tego naruszenia powoduje, że owa decyzja nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa" (por. wyrok NSA z dnia 17 września 1997 r. sygn. akt. III SA 1425/96).

Jak wynika z materiału dowodowego w dniu 20.08.2010 r. do siedziby Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ł. wpłynął wniosek wraz z dokumentacją na skierowanie oraz umieszczenie Z.P. w domu pomocy społecznej.

Następnie decyzją z dnia [...]2010 r. organ I instancji skierował Z.P. do domu pomocy społecznej dla osób w podeszłym wieku. Kolejną decyzją z dnia [...]2012 r. organ pomocowy umieścił skarżącego w Domu Pomocy Społecznej w Ł. przy ul. A 7/9.

Natomiast jak wynika z akt sprawy pismem z dnia 24.05.2013 r. Z.P. poinformował Dyrektora Domu Pomocy Społecznej o zamiarze opuszczenia placówki w dniu 25.05.2013 r. Strona poinformowała, iż nieobecność będzie trwała nie krócej niż 4 miesiąca, jednocześnie w/w nie zamierzał rezygnować z miejsca w domu pomocy społecznej.

Następnie w dniu 29.09.2013 r. do siedziby organu I instancji wpłynęło pismo Z.P. z dnia 27.09.2013 r., w którym zwrócił się z prośbą o uznanie rezygnacji z pobytu w placówce od dnia 28.05.2013 r.

Z okoliczności sprawy i zebranej dokumentacji wynika, że do dnia wpływu w/w pisma Z.P. nie złożył w organie I instancji formalnej rezygnacji z przyznanego świadczenia. Z treści w/w pisma wynika, że intencją strony jest złożenie takiej rezygnacji.

Wobec powyższego organ I instancji decyzją z dnia [...], na podstawie art. 155 k.p.a. oraz art. 17 ust. 1 pkt 16 i art. 19 pkt 10 w zw. z art. 54 ust. 1 i 2, art. 59 ust. 1 i 2, art. 102 ust. 1, art. 106 ust. 1, 5 i 6, art. 110 ust. 7, art. 112 ust. 5 ustawy o pomocy społecznej (Dz. U z 2013 r., poz. 182), uchylił z dniem [...]2013 r. decyzję z dnia [...]2012 r. o umieszczeniu Z.P. w Domu Pomocy Społecznej w Ł. przy ul. A 7/9 oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...]2010 r. o skierowaniu do domu pomocy społecznej dla osób w podeszłym wieku.

Następnie od decyzji z dnia [...] odwołanie złożył Z.P., jednak oryginał odwołania został złożony bez własnoręcznego podpisu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., działając na podstawie art. 50 § 1 w zw. z art. 63 § 3 i 64 § 2 k.p.a., wezwało stronę do uzupełnienia braku formalnego w terminie 7 dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie odwołania bez rozpoznania. Strona we wskazanym terminie nie złożyła podpisu na odwołaniu. W tym stanie rzeczy po bezskutecznym upływie terminu wyznaczonego wezwaniem z dnia 28 kwietnia 2016 r. do uzupełnienia braku wniesionego pisma Kolegium działając w oparciu o art. 64 § 2 k.p.a., pozostawiło bez rozpoznania odwołanie strony. Decyzja stała się decyzją ostateczną.

Jeśli zatem strona na mocy decyzji nabyła prawa (rozstrzygnięto o jej obowiązkach), to do zmiany lub uchylenia takiej decyzji - o ile nie sprzeciwiają się temu przepisy prawa i przemawia za tym interes strony lub interes społeczny — może dojść tylko za wyraźną, jednoznaczną zgodą strony. Jej brak stanowiłby rażące naruszenie prawa. Bez zgody strony decyzja może bowiem zostać zmieniona lub uchylona tylko z mocy przepisów szczególnych, np. art. 106 ustawy o pomocy społecznej.

Brak takiej zgody przed wydaniem w trybie art. 155 k.p.a. decyzji zmieniającej decyzję ostateczną czyni taką decyzję dotkniętą wadą kwalifikowaną, wskazaną w art. 156 § 2 k.p.a. z powodu rażącego naruszenia prawa.

Wobec powyższego Kolegium uznało, że w stosunku do decyzji z dnia [...] organ I instancji prawidłowo zastosował tryb art. 155 k.p.a. uwzględniając intencje strony. Tym samym - w ocenie Kolegium – wydanie decyzji w oparciu o art. 155 k.p.a nie pozostaje w sprzeczności i znajduje oparcie w obowiązujących przepisach prawa.

Następnie Z.P. pismem z dnia 29.08.2019 r. złożył w Urzędzie Miasta Ł. wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...], mylnie skierowany do rozpatrzenia przez [...]Urząd Wojewódzki w Ł. Organ I instancji przekazał wniosek Z.P. do siedziby tut. Kolegium.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. pismem z dnia 26 września 2019 r. zawiadomiło o wszczęciu na wniosek Z.P. postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności opisanej powyżej decyzji ostatecznej, udzielając stosownego terminu stronie do złożenia ewentualnych wniosków dowodowych, jak i zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym. Zawiadomienie o wszczęciu postępowania zostało skutecznie doręczone w dniu 18.10.2019 r., o czym świadczy zwrotne potwierdzenie odbioru złożone do akt sprawy.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. rozpatrując zebrany w sprawie materiał dowodowy odmówiło stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...], mocą której uchylił on z dniem [...]2013 r. decyzję z dnia [...]2012 r. o umieszczeniu Z.P. w Domu Pomocy Społecznej w Ł. przy ul. A 7/9 oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...]2010 r. o skierowaniu do domu pomocy społecznej dla osób w podeszłym wieku.

Kolegium wyjaśniło dalej, że organ administracji wszczynając postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności określonej decyzji, wszczyna postępowanie w nowej sprawie, w której nie orzeka co do istoty sprawy rozstrzygniętej, lecz rozstrzyga wyłącznie co do nieważności albo jej niezgodności z prawem, nie jest władny rozstrzygać o innych kwestiach dotyczących istoty sprawy.

W postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności określonej decyzji badanym jest wyłącznie, czy zachodzą przesłanki uzasadniające stwierdzenie nieważności, czy też nie.

Wobec powyższego skoro przeprowadzone postępowanie nadzwyczajne nie wykazało, iż decyzja ostateczna jest obarczona którąkolwiek z wad określonych w art. 156 § 1 k.p.a., to brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności tej decyzji, co stanowi o podjętym w sprawie rozstrzygnięciu. W przypadku prowadzenia postępowania nadzwyczajnego, jakim jest stwierdzenie nieważności to wada uzasadniająca stwierdzenie nieważności ma tkwić w wydanej decyzji i to na dzień jej wydania.

Wobec powyższego należy stwierdzić, iż zaskarżona decyzja tut. Kolegium jest zasadna i znajduje oparcie w powołanych powyżej przepisach.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi Z.P. zarzucił zaskarżonej decyzji brak stanowiska i uzasadnienia odmowy uznania za datę opuszczenia DPS faktycznej daty, tj. dnia 24.05.2013 r., w której to dacie skarżący złożył wniosek dotyczący opuszczenia DPS i wykorzystanie wolnego miejsca. W aktach sprawy brak odpowiedzi na wniosek z dnia 24.05.2013 r. W uzasadnieniu skargi strona podniosła, że "o zamiarze opuszczenia DPS w dniu 28.05.13 r. uprzedziłem pisemnie administrację DPS z 2-tygodniowym wyprzedzeniem. W dniu 24.05.2013 Dyr. DPS poinformował mnie ustnie, że opuszczenie DPS potraktuje jako rezygnację z usług DPS i nakazał wymeldowanie się. Przyjąłem powyższe do wiadomości i po zdaniu pościeli, ręczników przekazałem klucz od pokoju z adresem do korespondencji i nr telefonu. Moja wizytówka została usunięta z drzwi. Ponieważ uwarunkowanie przyjęcia rezygnacji z pobytu w DPS wymeldowaniem z DPS uznałem za absurdalne pismem w dniu 24.05.13 zawnioskowałem do MOPS o wykorzystanie opuszczonego miejsca w DPS B bez mojej szkody i szkody społecznej. W w.w piśmie wyraziłem się, że nie chcę rezygnować z pobytu w DPS B ale pod warunkiem wykorzystania opuszczonego przeze mnie miejsca na co najmniej 4 miesiące przez osobę oczekującą na zamieszkanie (około 3 lata). Przebywając ponad 300 km od Ł. zaaferowany postępującą od 2000 roku chorobą układu krążenia i kręgosłupa a od 2009 roku cukrzycą, dopiero po 3-miesięcznej bezczynności MOPS wystąpiłem telefonicznie z ponagleniem. W rozmowie telefonicznej z pracownicą MOPS odniosłem wrażenie że brak jest należytego nadzoru nad DPS B. (Oznajmiła mi, że oczekuje formalnej rezygnacji z pobytu w DPS) i uznałem za konieczne natychmiast zrezygnować z pobytu w DPS z dniem faktycznego opuszczenia DPS 24.05.13. Otrzymania odpowiedzi na dzień dzisiejszy nie mogę potwierdzić Dopiero w rozmowie w 2020 r. z Dyr i z-ca MOPS dotarło do mnie, że dokumentacja przekazana do SKO jest niekompletna i rozpoznanie sprawy przez SKO jest nie dogłębne. Obaj dyrektorzy odmówili osobistego rozpoznanie sprawy. Dlatego uważam za konieczne niezwłocznie udokumentowanie załatwienie wniosku z dnia 24.05.2013 r. Ponieważ z mojej oceny faktów wynika, że niesprawiedliwa i krzywdząca mnie decyzja jest wynikiem bałaganiarstwa w strukturach mops to w razie nie udokumentowania odpowiedzi na moje pismo z dnia 24.05.2013 proszę o stwierdzenie nieważności decyzji [...] z dnia [...] i [...] z dnia [...] (...)".

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Nadto Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. odnosząc się do podniesionych w skardze zarzutów, uznało iż nie wnoszą one żadnych nowych nie znanych tut. Kolegium faktów do sprawy, będącej przedmiotem skargi. Treść przedstawionych w skardze zarzutów jest zbieżna ze sformułowaniami w odwołaniu, wydaje się iż udzielono na nie wyczerpującej odpowiedzi w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia. Dodatkowe organ wskazał, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., mimo zrozumienia sytuacji Odwołującego się nie może postępować zgodnie z życzeniem osób zainteresowanych, sprzecznych między innymi z przepisami, na których straży ma obowiązek stać.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 15 zzs4 ust. 2 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r., poz. 1842), zwanej ustawą covidową, znowelizowanym na mocy art. 4 pkt 3 ustawy z dnia 28 maja 2021 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1090), z dniem 3 lipca 2021 r., w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 oraz w ciągu roku od odwołania ostatniego z nich wojewódzkie sądy administracyjne oraz Naczelny Sąd Administracyjny przeprowadzają rozprawę przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, z tym że osoby w niej uczestniczące nie muszą przebywać w budynku sądu. Zgodnie zaś z art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy covidowej przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów.

Na tle tego przepisu Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z 30 listopada 2020 r., sygn. akt II OPS 6/19, wyraził pogląd, iż ‘prawo do publicznej rozprawy nie ma charakteru absolutnego i może podlegać ograniczeniu, w tym także ze względu na treść art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, w którym jest mowa o ograniczeniach w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw, gdy jest to unormowane w ustawie oraz tylko wtedy, gdy jest to konieczne w demokratycznym państwie m.in. dla ochrony zdrowia. Nie ulega wątpliwości, że celem stosowania konstrukcji przewidzianych przepisami uCOVID-19 jest m.in. ochrona życia i zdrowia ludzkiego w związku z zapobieganiem i zwalczaniem zakażenia wirusem COVID-19 (...). Z perspektywy zachowania prawa do rzetelnego procesu sądowego najistotniejsze jest zachowanie prawa przedstawienia przez stronę swojego stanowiska w sprawie (gwarancja prawa do obrony). (...) Dopuszczalne przepisami szczególnymi odstępstwo od posiedzenia jawnego sądu administracyjnego na rzecz formy niejawnej winno bowiem następować z zachowaniem wymogów rzetelnego procesu sądowego".

Zważywszy na treść powyższej regulacji zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II z 24 stycznia 2022 r. niniejsza sprawa została skierowana do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy covidowej, ziściły się bowiem warunki określone w tym przepisie. Rozpoznanie tej sprawy jest konieczne, co znajduje potwierdzenie w zarządzeniu o rozprawie zdalnej z 15 grudnia 2021 r., jednakże rozprawy tej, wymaganej przez ustawę, nie można przeprowadzić na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku z uwagi na fakt, że pełnomocnik skarżącego nie złożył oświadczenia o możliwościach technicznych w zakresie uczestniczenia w tej rozprawie, mimo wezwania, co skutkowało skierowaniem sprawy do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w trybie tego przepisu, o czym strony zostały zawiadomione w drodze zarządzenia z 24 stycznia 2022 r.

Wymagany przy tym przywołaną wyżej uchwałą NSA standard ochrony praw stron w niniejszej sprawie został zachowany, skoro wskazanym powyżej zarządzeniem strona została powiadomiona o skierowaniu sprawy na posiedzenie niejawne i miała możliwość zajęcia stanowiska w sprawie, względnie uzupełnienia dotychczasowej argumentacji (zarządzenie o rozprawie zdalnej z 15 grudnia 2021r.).

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów lub czynności wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329) - dalej jako: "p.p.s.a.", sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem.

W świetle art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) p.p.s.a.).

Przeprowadzając taką kontrolę stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu.

Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji, a także analizując dokumenty zawarte w aktach administracyjnych, Sąd nie dopatrzył się tego rodzaju uchybień, które musiałyby skutkować wyeliminowaniem z obrotu prawnego kwestionowanego rozstrzygnięcia.

Przedmiotem kontroli stała się decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] utrzymująca w mocy decyzję własną tego organu z dnia [...] o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...].

Decyzja z dnia [...] została z kolei wydana przez organ I instancji w oparciu o art. 155 k.p.a. i uchylała z dniem [...] 2013 r. decyzję z dnia [...] 2012 r. o umieszczeniu Z.P. w domu pomocy społecznej w Ł. przy ul. A oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] 2010 r. o skierowaniu skarżącego do domu pomocy społecznej dla osób w podeszłym wieku.

Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] zostało wszczęte na wniosek Z.P., który precyzował, że żądaniem objęta jest część "dotycząca niezgodnego z faktem pobytu w placówce MOPS od 25.05.13.do 27.09.2013". Oznacza to, że o ile skarżący nie kwestionował zasadności uchylenia decyzji o skierowaniu do domu pomocy społecznej i decyzji o umieszczeniu w domu pomocy społecznej, to uznał za niezgodne ze stanem faktycznym uchylenie tychże decyzji z dniem [...] 2013 r., a to z uwagi na fakt, że od dnia 25 maja 2013 r. fizycznie nie przebywał w placówce.

Jak wynika z analizy materiału aktowego postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji zostało przeprowadzone z rozważeniem, czy kwestionowana decyzja Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] jest dotknięta jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a., natomiast jako podstawę prawną wskazano przepis art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

Nie ulega wątpliwości, że rezultat rozważań organ powinien przedstawić w uzasadnieniu decyzji sporządzonym zgodnie z wymogami art. 107 § 3 k.p.a. Uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Ponadto, jak się podkreśla w judykaturze, odpowiednie ujawnienie procesu decyzyjnego w sferze podstawy faktycznej i prawnej rozstrzygnięcia stanowi jedną z gwarancji prawidłowej realizacji zasady przekonywania wynikającej z art. 11 k.p.a., zgodnie z którą organ administracji jest zobowiązany do wyjaśnienia stronie zasadności przesłanek, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy, aby w miarę możliwości doprowadzić do wykonania decyzji bez stosowania środków przymusu. Stanowi również jedną z gwarancji prawidłowej realizacji zasady pogłębiania zaufania wynikającej z art. 8 § 1 k.p.a., zgodnie z którą organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. Uzasadnienie decyzji winno też spełniać rolę edukacyjną w stosunku do adresatów decyzji oraz innych podmiotów, a także powinno umożliwiać kontrolę poprawności decyzji, w tym również przez Sąd, który nie zastępuje organu w podaniu motywów uzasadnienia decyzji o oznaczonej treści (tak WSA w Poznaniu w wyroku z dnia 29 kwietnia 2021 r., III SA/Po 680/20, CBOSA).

Analiza uzasadnienia zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji Kolegium z dnia [...] daje podstawę do przyjęcia, że są one obarczone pewnymi brakami, które nie pozwalają na pełne zrozumienie przez skarżącego stanowiska zaprezentowanego przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., co wynika wprost z treści skargi.

Otóż, jak wynika z zarzutów skargi, jak i twierdzeń formułowanych przez stronę skarżącą w toku postępowania administracyjnego skarżący nie kwestionuje co do zasady legalności wydania w trybie art. 155 k.p.a. decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...], lecz to, że za podstawę faktyczną przyjęto w niej inną datę rezygnacji z domu pomocy społecznej niż wskazuje skarżący. Kwestia ta, która stała się istotą sporu dla strony skarżącej została jednak w rozważaniach pominięta przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, który w swym uzasadnieniu skoncentrował się na omówieniu przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji. Brak odniesienia się przez organ w uzasadnieniu do kwestii najistotniejszej dla skarżącego, choć godzi w zasadę, o której mowa w art. 8 czy też w art. 11 k.p.a. nie stanowi jednak uchybienia, które mogło mieć jakikolwiek wpływ na wynik sprawy, gdyż trafnie przyjęto w zaskarżonym rozstrzygnięciu, że kwestionowana decyzja Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] nie jest dotknięta żadną z wad kwalifikowanych, o których mowa w art. 156 § 1 k.p.a., w szczególności nie doszło przy jej wydaniu do rażącego naruszenia prawa.

Rażące naruszeniem prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. zachodzi wówczas, gdy istnieje oczywista sprzeczność pomiędzy treścią przepisu a rozstrzygnięciem objętym decyzją. Cechą rażącego naruszenia prawa jest to, że treść decyzji pozostaje w sprzeczności z treścią przepisu przez proste ich zestawienie ze sobą, co w rozpoznawanej sprawie nie nastąpiło. Kolegium prawidłowo uznało, że wydając decyzję z dnia [...] organ I instancji prawidłowo zastosował tryb określony w art. 155 k.p.a., uwzględnione bowiem zostały intencje strony - rezygnacja z domu pomocy społecznej. Poza sporem musi bowiem w świetle art. 54 ustawy o pomocy społecznej pozostawać fakt, że pobyt (umieszczenie) w domu pomocy społecznej musi odbywać się za zgodą osoby zainteresowanej (o ile nie działa za nią przedstawiciel ustawowy).

W okolicznościach rozpoznawanej sprawy w decyzji z dnia [...] trafnie przyjęto, że rezygnacja z korzystania z tej formy pomocy, jaką jest dom pomocy społecznej nastąpiła dopiero w piśmie z dnia 27 września 2013 r. Nie można bowiem uznać, że rezygnacji dokonano już w piśmie z dnia 24 maja 2013 r. (akta adm. nienumerowane), gdyż z treści pisma wynika wprost, że przebywający w innej placówce skarżący "z usług dps B na razie nie chce rezygnować, ponieważ nie ma pewności czy usługodawca spełni jego oczekiwania". O tymczasowym charakterze nieobecności świadczy również pismo z dnia 24 kwietnia 2013 r. (akta adm. nienumerowane), z którego wynika, że skarżący wnosi o "wyrażenie zgody na czasowe opuszczenie Domu Pomocy Społecznej i zaliczenie czasu jego nieobecności do czasu oczekiwania na zakwaterowanie w pokoju 1-osobowym". Wobec powyższego nie sposób uznać, aby jak twierdzi skarżący kwestionowana decyzja Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] odwoływała się do "niezgodnego z faktem pobytu w placówce MOPS".

Reasumując, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. zasadnie odmówiło stwierdzenia nieważności kwestionowanej przez stronę skarżącą decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...], jako że decyzja ta nie narusza rażąco prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Ponadto, wydana ona została przez właściwy organ, nie dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną, nie została skierowana do osoby niebędącej stroną w sprawie. Decyzja ta nie była niewykonalna w dniu jej wydania, a jej wykonanie nie wywołałoby czynu zagrożonego karą. Nie zawiera ona także wady powodującej jej nieważność z mocy prawa. Sam fakt niezgadzania się z dokonaną oceną stanu faktycznego nie stanowi natomiast podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej (por. wyrok NSA z dnia 26 listopada 2021 r., sygn. akt II GSK 1822/21, CBOSA).

Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę, o czym orzeczono jak w pkt 1 wyroku. O kosztach niepłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu orzeczono na podstawie art. 250 § 1 p.p.s.a., w zw. z § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2019 r., poz. 18).

k.ż.