Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 787/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2022-01-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Podatek rolny
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 3 ust. 1 pkt 1, art. 4 ust. 1 pkt 1 i 2
journal: Dz.U. 2019 poz 1170
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - t.j.
article: art. 1, art. 3 ust. 1 pkt 1, art. 6c
journal: Dz.U. 2020 poz 333
law: Ustawa z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym - t.j.
article: art. 21
journal: Dz.U. 2020 poz 276
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - t.j.
article: art. 119 pkt 3, art. 120, art. 134 par. 1, art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Waldemar Inerowicz Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Nikodem Sędzia WSA Karol Pawlicki (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 11 stycznia 2022 r. sprawy ze skargi K.G. i M.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] czerwca 2021 r. nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za rok 2021 oddala skargę.


UZASADNIENIE

Burmistrz Miasta i Gminy [...] decyzją z [...] stycznia 2021 r. ustalił K. G. oraz M. K. łączne zobowiązanie pieniężne w podatku rolnym oraz podatku od nieruchomości za 2021 r. w wysokości [...] zł.

W uzasadnieniu organ wskazał, że przedmiotem opodatkowania objęte zostały działki [...], [...] położone w [...] przy ul[...]. Wysokość podatku ustalono na podstawie informacji oraz danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w [...], przyjmując jako podstawę opodatkowania dla podatku od nieruchomości powierzchnię w m2: budynki mieszkalne o wysokości kondygnacji powyżej 2,20 m – [...] m2, budynki mieszkalne o wysokości 1,40 - 2,20 m – [...] m2, pozostałe grunty – [...] m2, w łącznej wysokości [...] zł. Natomiast w zakresie podatku rolnego – powierzchnię w ha fizycznych: grunty orne klasa V – [...] ha – w łącznej wysokości [...] zł.

W odwołaniu z [...] marca 2021 r. podatniczki zarzuciły, że w decyzji podano zaniżoną powierzchnię nieruchomości. Prawidłowa powierzchnia to [...] m2 oraz [...] m2 powierzchni domu. Wniosły o wydanie decyzji uwzględniającej rzeczywiste powierzchnie przedmiotów opodatkowania.

Przekazując pismem z [...] marca 2021 r. odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, organ pierwszej instancji zaznaczył, że w momencie ustalania wysokości zobowiązania podatkowego na 2021 r. dane o współwłaścicielach oraz powierzchnia działek były zgodne z ewidencją gruntów Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w [...] i nie uległy zmianom na moment wniesienia odwołania. Podatniczki nabyły ww. nieruchomości na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w [...]., [...] Wydział Cywilny, sygn. I Ns [...] z [...] czerwca 2010 r., po A. K..

Odnosząc się do podniesionego w odwołaniu zarzutu dotyczącego zaniżenia powierzchni nieruchomości, organ wyjaśnił, że zobowiązanie podatkowe zostało ustalone na podstawie złożonej w dniu [...] października 2010 r. informacji podatkowej oraz danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków. Zgodnie z ewidencją gruntów powierzchnia działki nr [...] wynosi [...] ha, powierzchnia działki nr [...] wynosi [...] ha. Na skutek odnowienia ewidencji gruntów nastąpił ubytek powierzchni, odpowiednio [...] ha oraz [...] ha gruntu. W związku z powyższym prawidłowa jest powierzchnia działek oraz ich klasyfikacja. Podatek został naliczony prawidłowo.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z [...] marca 2021 r.

utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu Kolegium zaznaczyło, że dane o przedmiotach opodatkowania, od których naliczono zobowiązanie podatkowe są zgodne z danymi zadeklarowanym przez podatników w informacji dotyczącej podatku od nieruchomości oraz podatku rolnego za lata 2008-2010, złożonej organowi podatkowemu [...] października 2010 r. Ponadto potwierdzają to wydruki danych z rejestru gruntów. Zdaniem Kolegium zasadnie organ pierwszej instancji ustalił zobowiązania w podatku od nieruchomości oraz w podatku rolnym. Kolegium wyjaśniło, że skarżące są podatnikami podatku rolnego i podatku od nieruchomości jako współwłaścicielki wskazanych w decyzji przedmiotów opodatkowania.

Odnosząc się do zarzutów odwołania Kolegium wskazało, że w świetle art. 6 ust. 1, ust. 3, ust. 6 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1170 ze zm. – dalej: "u.o.p.l."), jeżeli z jakiejkolwiek przyczyny doszło do zwiększenia powierzchni przedmiotów opodatkowania to podatnicy powinni zgłosić to organowi podatkowemu w drodze stosownej deklaracji podatkowej. Z akt sprawy wynika, że podatniczki nie zgłaszały zmiany danych dotyczących przedmiotów opodatkowania, a zatem brak jest przesłanek do uznania wymiaru podatku za nieprawidłowy.

W skardze z [...] września 2021 r. skarżące wniosły o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu skargi podniosły, że w 2015 r. po śmierci spadkodawcy, jego córce K. G., podsunięto wpis do Ksiąg Wieczystych, który nie ma oparcia w materiałach źródłowych. Zniknęły główne dowody w sprawie nabycia działek [...] i [...]. Kilkanaście lat po śmierci spadkodawcy skarżące nie mają prawa własności, choć wydawane są kolejne orzeczenia i inne akty.

Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Sprawa została rozpoznana przez Sąd w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 3 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. - dalej: "P.p.s.a."). Zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, który w niniejszej sprawie nie ma zastosowania.

Spór w sprawie sprowadza się do określenia podstawy opodatkowania w podatku od nieruchomości oraz podatku rolnym. Skarżące kwestionują powierzchnię uwzględnioną w decyzjach przez organy obu instancji.

Zgodnie z treścią art. 6c ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 333 ze zm. - dalej "u.p.r."), osobom fizycznym, na których ciąży obowiązek podatkowy w zakresie podatku rolnego oraz jednocześnie w zakresie podatku od nieruchomości lub podatku leśnego, dotyczący przedmiotów opodatkowania położonych na terenie tej samej gminy, wysokość należnego zobowiązania podatkowego pobieranego w formie łącznego zobowiązania pieniężnego ustala organ podatkowy w jednej decyzji (nakazie płatniczym), z zastrzeżeniem ust. 2. Przepisy art. 6a ust. 6a i 10a stosuje się odpowiednio.

Na podstawie art. 6c ust. 2 u.p.r. łączne zobowiązanie pieniężne należne od przedmiotów opodatkowania stanowiących współwłasność lub znajdujących się w posiadaniu dwóch lub więcej osób fizycznych ustala się w odrębnej decyzji (nakazie płatniczym), który wystawia się na któregokolwiek ze współwłaścicieli (posiadaczy). Jeżeli gospodarstwo rolne prowadzi w całości jedna z tych osób, nakaz płatniczy wystawia się na tę osobę. Art. 6a ust. 6a i 10a u.p.r. nie znajdują zastosowania w niniejszej sprawie. Zgodnie natomiast z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.p.r., podatnikami podatku rolnego są m.in. osoby fizyczne będące właścicielami gruntów.

Przepis art. 1 u.p.r. stanowi, że opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza. Wskazany przepis określa, że warunkiem uznania nieruchomości za grunt opodatkowany podatkiem rolnym jest sklasyfikowanie gruntu w ewidencji gruntów i budynków jako użytku rolnego.

Analogicznie w przypadku podatku od nieruchomości – podatnikami tego podatku są m.in. osoby fizyczne będące właścicielami nieruchomości (art. 3 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l.), a podstawę opodatkowania stanowi dla gruntów – powierzchnia, a dla budynków lub ich części – powierzchnia użytkowa (art. 4 ust. 1 pkt 1 i 2 u.p.o.l.).

Kluczowym w sprawie z punktu widzenia przedmiotu sporu jest art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz.U. 2020 r., poz. 276 ze zm. – dalej: "P.g.k."), zgodnie z którym podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków.

Z powyższego przepisu wynika związanie organów podatkowych danymi zawartymi w ewidencji gruntów i budynków. Organy podatkowe w ramach prowadzonego postępowania w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego danych tych co do zasady nie mogą kwestionować.

Organy ustalające wysokość zobowiązań w podatku od nieruchomości nie są uprawnione do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku niż dane uwidocznione w ewidencji gruntów. To na podstawie danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków organ podatkowy wymierza odpowiedni podatek i tymi danymi jest związany. Stanowią one zatem podstawę wymiaru podatków. Organy podatkowe nie mogą dokonywać samodzielnych ustaleń, jeśli chodzi o dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Dlatego też, dopóki zapis w ewidencji nie zostanie zmieniony, jego treść jest dla organu wiążąca (por. wyrok z 29 września 2015 r., sygn. akt II FSK 2027/13). Organ podatkowy, co do zasady, nie może samodzielnie dokonywać ustaleń w zakresie klasyfikacji gruntu i jego powierzchni, ale powinien odwołać się do treści ewidencji gruntów i budynków (uchwały NSA z 27 kwietnia 2009 r., sygn. akt II FPS 1/09 oraz z 18 listopada 2013 r., sygn. akt II FPS 2/13, a także wyroki NSA: z 5 czerwca 2014 r., sygn. akt II FSK 1647/12; z 26 września 2014 r., sygn. akt II FSK 3099/12; z 3 listopada 2016 r., sygn. akt II FSK 2314/14; z 4 sierpnia 2017 r., sygn. akt II FSK 897/17 – wszystkie powołane orzeczenia dostępne na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl).

Odstępstwa od bezwzględnego związania wpisami zawartymi w ewidencji gruntów i budynków mogą mieć miejsce w sytuacji, gdy informacje zawarte w tej ewidencji pozostają w sprzeczności z danymi zamieszczonymi w innych rejestrach publicznych, których pierwszeństwo wynika z regulujących ich prowadzenie bezwzględnie obowiązujących przepisów, bądź też gdy posłużenie się wyłącznie danymi ewidencyjnymi musiałoby się wiązać z pominięciem przepisów zawartych w ustawie podatkowej, mających wpływ na wymiar podatku. Dane ewidencyjne wskazujące położenie, granice i powierzchnię gruntów oraz rodzaj użytków gruntowych i klasy gleboznawcze są bezwzględnie wiążące organ podatkowy, tj. dopóki ewidencja nie zostanie zmieniona w przewidzianym prawem trybie administracyjnym, dane te nie mogą być przez organ w toku postępowania podatkowego samodzielnie korygowane. Aby podważyć treść zapisów ujętych w ewidencji, zainteresowany podmiot powinien zainicjować stosowny tryb ich korekty, powołując się na to, że wpis w ewidencji gruntów odbiega od stanu rzeczywistego. Dopóki dane nie zostaną zmienione w ewidencji, organy podatkowe mają obowiązek wyliczenia podatku na ich podstawie i co do zasady nie są władne do kwestionowania, czy też korygowania zapisów ewidencji gruntów i budynków (por. wyrok NSA z 30 marca 2018 r., sygn. akt II FSK 738/16).

W sytuacji zatem, gdy podatnik nie zgadza się z danymi wynikającymi z ewidencji gruntów i budynków ma możliwość wszczęcia procedury ich zmiany w organie prowadzącym ewidencję, którym jest starosta. Na marginesie Sąd wskazuje, że w przypadku uwzględnienia żądania o zmianę ewidencji, na podstawie zmienionych danych z ewidencji, strona może wnosić o wzruszenie ostatecznych decyzji ustalających wysokość zobowiązań podatkowych. W postępowaniu podatkowym przeprowadzenie tego rodzaju postępowania nie jest możliwe, gdyż organ podatkowy nie ma podstaw do zmiany danych zawartych w ewidencji. Podmiotem właściwym w sprawie będzie zatem Starosta [...] i prowadzony przez niego Powiatowy Ośrodek Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w [...].

W ocenie Sądu zaskarżone decyzje odpowiadają prawu. Jednocześnie Sądowi z urzędu wiadomym jest, że prawomocnym wyrokiem z [...] listopada 2020 r. o sygn. akt I SA/Po [...] WSA w Poznaniu oddalił skargę skarżących na decyzję SKO w [...] z [...] maja 2020 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości łącznego zobowiązania pieniężnego na 2020 r. Sąd orzekający w niniejszym składzie podziela ocenę prawną wyrażona w powyższym wyroku.

Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.