Postanowienie NSA, sygn. akt II FZ 229/09
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2009-08-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono zażalenie
Powołane przepisy: article: art. 184, art. 197 par. 1 i 2.
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Stefan Kowalczyk (del.) po rozpoznaniu w dniu 24 sierpnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia P. sp. z o.o. w Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 18 maja 2009 r. sygn. akt I SA/Gl 1133/08 o odmowie przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi P. sp. z o.o. w Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 13 października 2008 r. Nr [...] w przedmiocie kompensacji wzajemnych zobowiązań postanowił: oddalić zażalenie.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z 18 maja 2009 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy.

Z uzasadnienia postanowienia wynikało, iż skarżąca wystąpiła o zwolnienie od kosztów sądowych, w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi określonego na 500 złotych.

W wniosku spółka wskazała iż ma zablokowane wszystkie konta bankowe co uniemożliwia dysponowanie środkami finansowymi. Dokonane wpisy hipoteczne uniemożliwiają sprzedaż nieruchomości, a komornik prowadzi sprzedaż licytacyjną składników majątku.

Zgodnie z oświadczeniem wysokość kapitału zakładowego, majątku lub środków finansowych stanowi kwota 1.700.000 złotych, wartość środków trwałych 4.362.182,77 złotych.

Spółka ostatni rok obrotowych zamknęła stratą w wysokości 5.169.319,24 złote, a stan kont spółki w banku ING Banku Śląskim wynosi 0 złotych.

Wobec istniejących wątpliwości co do stanu majątkowego spółki, została ona wezwana do uzupełnienia danych odnoszących się do tej sytuacji majątkowej, a następnie w dniu 25.03.2009 roku referendarz sądowy odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy, wobec nie zadośćuczynienia wezwaniu Sądu.

Od powyższego postanowienia skarżąca złożyła sprzeciw wskazując iż Sąd ma możliwość obserwacji sytuacji materialnej spółki o trzech lat, a nadto wskazała iż obecnie funkcjonuje dzięki pożyczkom celowym jednego z wierzycieli. Na dowód złej sytuacji majątkowej do sprzeciwu dołączono postanowienie z dnia 8.12.2006 roku umorzeniu postępowania egzekucyjnego wobec bezskuteczności egzekucji.

Wskazała również iż spółka występuje w kilkudziesięciu sprawach toczących się przed sądem i w kilku sprawach uznano jej wnioski o zwolnienie od kosztów sądowych, dołączając postanowienie z dnia 3.09.2007 roku wydanego w sprawie III SA / GL 586 / 07.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odmówił przyznania prawa pomocy skarżącej zaskarżonym postanowieniem.

W uzasadnieniu podkreślił iż ciężar dowodu iż spółka nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania spoczywa na stronie wnoszącej wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.

Strona wnosząca wniosek jest zobowiązana do przedstawienia w sposób rzetelny i jednoznaczny wszelkich danych niezbędnych do dokonania oceny i udokumentowania wskazanych okoliczności które wskazują iż bez przyznania prawa pomocy zostałaby pozbawiona możliwości skorzystania z konstytucyjnego prawa do sądu.

Jednakże spółka mimo wyraźnego sprecyzowanego wezwania nie nadesłała żądanych dokumentów na podstawie których możliwe byłoby merytoryczne rozpoznanie wniosku o przyznanie prawa pomocy, co nie pozwala na ocenę kondycji finansowej pod kątem prawa pomocy.

Strona została pouczona o tym iż w razie nie nadesłania żądanych dokumentów wyszczególnionych w wezwaniu wniosek jej może być rozpoznany negatywnie.

Sąd podkreślił iż strona miała możliwość zgromadzenia żądanych dokumentów, od momentu wydania postanowienia w dniu 25.03.2009 roku do dnia wniesienia sprzeciwu to jest o dnia 24.04.2009 roku, co jest znacznym okresem czasu.

Odnosząc się do przedłożonego postanowienia komornika o umorzeniu postępowania egzekucyjnego, Sąd wskazał iż pochodzi on z przed dwóch lat, a więc jego moc dowodowa w niniejszej sprawie nie ma znaczenia przesądzającego.

Nadto odnosząc się do przedłożonego postanowienia w sprawie III SA / GL 586 / 07 jak również innych postanowień w których spółka została zwolniona od kosztów sądowych, wskazał że jest to odstępstwo od przyjętej linii orzeczniczej.

Pismem z dnia 1.06.2009 roku spółka złożyła zażalenie wnosząc o uchylenie postanowienia Sądu I instancji i zwolnienie jej od kosztów sądowych.

W tymże zażaleniu wskazała iż Sąd ma możliwość obserwacji sytuacji majątkowej skarżącej od kilku lat, a z tej obserwacji wynika iż nie jest w stanie po nieść kosztów postępowania sądowego.

Nadmienił iż skarżąca nie prowadzi działalności gospodarczej i funkcjonuje dzięki pożyczkom celowym jednego z wierzycieli.

Zdaniem spółki w stopniu wystarczającym udowodniła brak środków na wpłatę żądanego wpisu.

Powołała się również na już wskazywane w tymże postępowaniu postanowienie komornika o umorzeniu postępowania egzekucyjnego, jak również na fakt wielości toczących się postępowań z udziałem spółki, oraz na fakt przyznania prawa pomocy w niektórych sprawach toczących się w tymże sądzie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje :

Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia zażalenia. Prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, przysługiwałoby spółce gdyby wykazała, iż nie ma środków na poniesienie kosztów postępowania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zasadnie odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy. Istotnie bowiem oświadczenia skarżącego nie dają podstaw do poczynienia kategorycznych - niewątpliwych ustaleń co do jego stanu majątkowego, natomiast wezwanie do uzupełnienia danych odnoszących się do sytuacji majątkowej spółki okazały się bezskuteczne.

Spółka mimo iż wskazywała że uzupełni dane wskazywane w wezwaniu Sądu, oraz mimo iż upłynął długi okres czasu od momentu wezwania do uzupełnienia braków, do momentu rozpoznania sprzeciwu przez Sąd, a następnie przez Naczelny Sąd Administracyjny, nie nadesłała wymaganych wezwaniem dokumentów. Nie podała również żadnych innych argumentów, nieznanych wcześniej podczas postępowania toczącego się na skutek wniosku o przyznanie prawa pomocy, a ograniczała się do powtórzenia treści argumentów podnoszonych od początku tego postępowania wpadkowego.

Naczelny Sąd Administracyjny podziela argumentację Sądu w zakresie przyczyn dla których spółka nie spełnia przesłanek do przyznania prawa pomocy.

Podkreślić bowiem należy wobec tego że np. postanowienie co do bezskuteczności egzekucji wydane było w 2006 roku, a spółka nadal istnieje i funkcjonuje, bezwzględnie konieczne jest dla należytego ustalenia stanu majątkowego spółki, uzupełnienie danych wymaganych w wezwaniu Sądu.

Spółka podkreśla przecież że funkcjonuje dzięki pożyczkom jednego z wierzycieli, a jednocześnie nie przedstawia żadnych rzeczowych argumentów aby ten stan rzeczy wykazać i udokumentować.

Nie jest wystarczająca bowiem, jak wskazuje spółka, wiedza wynikająca z toczących się postępowań sądowych, na temat sytuacji majątkowej spółki. Spółka bowiem przytaczając postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego na skutek bezskuteczności egzekucji, jednocześnie wskazuje w wniosku z dnia 23.02.3009 roku na prowadzącą licytację ruchomości i nieruchomości.

Dodać należy również, iż to że w niektórych toczących się postępowaniach sądowych, spółce przyznano prawo pomocy, nie oznacza iż w niniejszej sprawie odmówiono tego prawa bezzasadnie.

Wskazać bowiem należy iż jednolitość orzecznictwa sądów jest wartością cenną i pożądaną, jednakże dążenie do spójności orzecznictwa nie może zaprzeczać zasadzie niezawisłości, bowiem dochowanie tej zasadzie jest wartością nadrzędną.

Tak więc, zażalenie należało oddalić zgodnie z art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.