Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 1417/06
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2007-10-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Bożena Walentynowicz Sędzia NSA Andrzej Gliniecki (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Stanisław Nowakowski Protokolant Elżbieta Maik po rozpoznaniu w dniu 19 października 2007r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej E. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 25 kwietnia 2006 r. sygn. akt II SA/Bd 787/05 w sprawie ze skargi K. J., J. J. i E. S. na decyzję (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] czerwca 2005r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie rozbudowy budynku mieszkalnego na cele mieszkalne oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z dnia 25 kwietnia 2006 r. sygn. akt II SA/Bd 787/05 oddalił skargę K. J., J. J. i E. S. na decyzję (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] czerwca 2005 r. ([...]), utrzymującą w mocy decyzję z dnia [...] kwietnia 2005 r. ([...]), którą Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w T. odmówił wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego wydaniem decyzji z dnia [...] listopada 2004 r. ([...]). Powyższą decyzją z dnia [...] listopada 2004 r. organ nadzoru budowlanego nałożył na Z. K., właściciela rozbudowywanego budynku mieszkalnego przy ul. [...] w T., obowiązek przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych z zachowaniem warunków określonych w decyzji Prezydenta Miasta T. o warunkach zabudowy z dnia [...] lutego 2004 r. w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem.

W piśmie z dnia [...] marca 2005 r. skierowanym do (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego K. J., J. J. i E. S. wnioskowali o wznowienie postępowania administracyjnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. uzasadniając to tym, że realizowana przez Z. K. inwestycja znajduje się w sferze bezpośredniego oddziaływania na ich sąsiednie nieruchomości. W związku z tym na podstawie art. 28 Prawa budowlanego przysługuje im przymiot strony w postępowaniach administracyjnych dotyczących przedmiotowej inwestycji.

Organy nadzoru budowlanego odmawiając wznowienia postępowania stanęły na stanowisku, że działki należące do osób składających wniosek o wznowienie, nie znajdują się w obszarze oddziaływania rozbudowywanego obiektu, tym samym nie przysługuje im przymiot strony w postępowaniu administracyjnym. Sporna inwestycja nie jest realizowana w ramach samowoli budowlanej. Natomiast w trakcie budowy nastąpiło istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego, co zgodnie z art. 36a Prawa budowlanego jest dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę. Organy nadzoru budowlanego nie dążą do zalegalizowania tego stanu lecz do przywrócenia stanu zgodnego z prawem.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalając skargę wyrokiem z dnia 25 kwietnia 2006 r. uznał skargę za niezasadną a zaskarżoną decyzję za podjętą z naruszeniem prawa, jednak nie miało to istotnego wpływu na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), powołanej dalej jako p.p.s.a. Odmowa wznowienia postępowania administracyjnego była zasadna z przyczyn formalnych. Zgodnie z art. 148 § 2 k.p.a. termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Sąd przyjął, iż o decyzji z dnia [...] listopada 2004 r. kwestionując którą złożono wniosek o wznowienie postępowania, skarżący dowiedzieli się z treści decyzji z dnia [...] listopada 2004 r., która została doręczona wszystkim skarżącym w dniu [...] stycznia 2005 r., na co są dowody w aktach sprawy. Decyzja z dnia [...] listopada 2004 r. została doręczona tylko E. S. w dniu 14 lutego 2005 r. Jak wynika z pism skarżących znajdujących się w aktach sprawy, skarżący od września 2004 r. wiedzieli o pracach budowlanych prowadzonych przy ul. [...] w T., jak też o ich charakterze. Informacje zawarte w kopii decyzji z dnia [...] listopada 2004 r. wskazywały zatem w sposób wystarczający na treść rozstrzygnięcia podjętego w decyzji z dnia [...] listopada 2004 r. Zgodnie z orzecznictwem NSA informacja o wydanej decyzji (art. 148 § 2 k.p.a.) nie musi nawet pochodzić wprost od organu wydającego decyzję, lecz także z innych źródeł, byleby wskazywała na treść rozstrzygnięcia w danej sprawie. Skoro skarżący dowiedzieli się o decyzji z dnia [...] listopada 2004 r. w dniu 24 stycznia 2005 r. a wniosek o wznowienie postępowania złożyli w dniu 2 marca 2005 r. to dokonali tego po upływie terminu, który upłynął w dniu 24 lutego 2005 r. i ta okoliczność uzasadnia odmowę wznowienia postępowania na podstawie art. 149 § 3 k.p.a.

Postępowanie w sprawie wniosku o wznowienie postępowania toczy się dwuetapowo: najpierw organ winien wydać orzeczenie na podstawie art. 149 § 1 lub § 3 k.p.a., w którym decyduje o tym czy wznawia postępowanie a dopiero w drugim etapie – o ile pierwszy został zakończony wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania – orzeka merytorycznie na podstawie art. 151 k.p.a. W pierwszym etapie postępowania organ bada wyłącznie, czy wniosek o wznowienie postępowania oparty został na ustawowych przesłankach wznowienia wymienionych w art. 145 § 1 k.p.a. oraz czy podanie zostało wniesione z zachowaniem terminu (art. 148 k.p.a.). I w przypadku, gdy podanie o wznowienie nie wskazuje żadnej z ustawowych przesłanek wznowienia, bądź nie został zachowany termin określony w art. 148 k.p.a., organ administracji publicznej może na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. wydać decyzję odmawiającą wznowienia postępowania.

W przypadku wskazania jako podstawy wznowienia postępowania przepisu art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., badanie czy podmiot wnoszący podanie istotnie miał przymiot strony w postępowaniu zakończonym kwestionowaną decyzją, powinno mieć miejsce po wydaniu postanowienia, o jakim mowa w art. 149 § 2 k.p.a. Tymczasem wbrew powyższym zasadom organy w niniejszej sprawie podjęły decyzję, opierając jej rozstrzygnięcie na rozważaniach, czy przysługuje wnioskującym przymiot strony, jest to niewątpliwe uchybienie naruszające przepisy, jednak nie mogło to mieć istotnego wpływu na wynik sprawy.

E. S. reprezentowana przez pełnomocnika od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy wniosła skargę kasacyjną, zarzucając zaskarżonemu wyrokowi:

1) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik postępowania, to jest naruszenie art. 148 § 2 k.p.a. poprzez bezpodstawne przyjęcie, iż skarżący nie zachowali miesięcznego terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania od momentu dowiedzenia się o okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia,

2) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik postępowania, to jest naruszenie art. 134 § 1 p.p.s.a. poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji choć ta "zdaniem Sądu została podjęta z naruszeniem przepisów prawa".

Wskazując na powyższe podstawy w skardze kasacyjnej wnosi się o:

– uchylenie w całości zaskarżonego wyroku oraz zaskarżonej decyzji (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2005 r.,

– zasądzenie kosztów procesu (w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych) za obie instancje na rzecz skarżących.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw co oznacza, że wskazane w skardze kasacyjnej przepisy postępowania nie zostały naruszone zaskarżonym wyrokiem.

Naczelny Sąd Administracyjny zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej a z urzędu bierze pod uwagę jedynie przesłanki nieważności postępowania wymienione w § 2 tego przepisu. W niniejszej sprawie w ocenie Sądu, nie ma miejsca żadna z okoliczności nieważności postępowania.

Bezspornym jest, że wnioskującym o wznowienie postępowania administracyjnego K. J., J. J. i E. S. decyzja z dnia [...] listopada 2004 r. została doręczona w dniu 24 stycznia 2005 r. Również nie budzi wątpliwości i to, że w tej decyzji była informacja o wydaniu decyzji wcześniejszej z dnia [...] listopada 2004 r. Pomimo że doręczona decyzja z dnia [...] listopada 2004 r. była pozbawiona danych osobowych, zgodnie z ustawą z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych, niemniej jednak z jej treści i z pisma przewodniego z dnia [...] stycznia 2005 r. wynikało, jakiej dotyczy inwestycji.

Z treści decyzji z dnia [...] listopada 2004 r. (doręczonej wnioskodawcom) wynikało, że została ona wydana w związku z wykonaniem decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w T. z dnia [...] listopada 2004 r., którą kwestionowali w drodze wznowienia postępowania K. J., J. J. i E. S.. Na stronie drugiej w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] listopada 2004 r. była również zawarta informacja o tym, jakie obowiązki nałożył organ nadzoru budowlanego na inwestora kwestionowaną decyzją z dnia [...] listopada 2004 r. W pełni uzasadnione jest więc stanowisko Sądu I instancji, iż w tej sytuacji należy przyjąć, że o decyzji z dnia [...] listopada 2004 r. zgodnie z art. 148 § 2 k.p.a. skarżący dowiedzieli się w dniu 24 stycznia 2005 r. Zgodnie bowiem z brzmieniem art. 148 § 2 k.p.a. dla dowiedzenia się o decyzji nie jest wcale wymagane jej doręczenie, tak jak to się przyjmuje w skardze kasacyjnej (wyrok NSA z 10 marca 2006 r. II OSK 622/05, ONSAiWSA 2006, nr 5, poz. 133).

W tych okolicznościach doręczenie E. S. decyzji z dnia [...] listopada 2004 r. w dniu [...] lutego 2005 r. nie miało już znaczenia dla sprawy.

Bezspornym jest również, że wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego został złożony w dniu 2 marca 2005 r.

Należy w całej rozciągłości zgodzić się też z oceną Sądu I instancji w kwestii wadliwie przeprowadzonego postępowania o wznowienie postępowania, przez organy nadzoru budowlanego. W świetle powyższych ustaleń, zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja I instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania, jednak nie mogło to mieć w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a. istotnego wpływu na wynik sprawy. Bowiem gdyby nawet przyjąć, że sąd administracyjny uchyli tę decyzję oraz decyzję ją poprzedzającą, to ponownie wydane decyzje byłyby identyczne gdyż skarżący nie zachowali terminu określonego w art. 148 § 2 k.p.a. Inaczej mówiąc decyzje administracyjne wydane w tej sprawie zawierały rozstrzygnięcia zgodne z prawem, chociaż błędne były uzasadnienia tych decyzji.

Zarzuty skargi kasacyjnej naruszenia przepisów art. 148 § 2 k.p.a. oraz art. 134 § 1 p.p.s.a. w świetle powyższych rozważań, nie mają żadnego racjonalnego uzasadnienia, gdyż w skardze kasacyjnej nie podważa się faktów, w oparciu o które został podjęty zaskarżony wyrok, a jedynie wykładnię ww. przepisów.

Ochrona praw i interesów obywateli Rzeczypospolitej jako obowiązek sądów administracyjnych, wynikający zdaniem pełnomocnika skarżącej z art. 134 § 1 p.p.s.a., nie może naruszać przepisów obowiązującego prawa i zasady równości stron w postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Niniejszy wyrok ani zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy nie podzielają poglądu, przyjętego przez organy nadzoru budowlanego, iż wnoszący podanie o wznowienie postępowania administracyjnego, zakończonego decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego PG w T. z dnia [...] listopada 2004 r., nie mieli przymiotu strony w tym postępowaniu, gdyż w pierwszej kolejności należało ustalić, czy został zachowany termin, o którym mowa w art. 148 § 2 k.p.a.

Biorąc powyższe pod rozwagę, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.