Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 866/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2014-03-31 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 47
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak (sprawozdawca) Sędziowie: Sędzia WSA Anna Siedlecka Sędzia WSA Władysław Kulon Protokolant: Edyta Forysiak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 19 marca 2014 r. sprawy ze skargi G.G., L.G., Z.M., E.J., A.J., G.K., B.K., J.Sz., A.Sz. i J.Z. na decyzję Wojewody D. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o niezbędności wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości celem wykonania robót budowlanych oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r. nr [...], wydaną po wcześniejszym kasacyjnym orzeczeniu Wojewody D. z jednoczesnym przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, Starosta M. stosując przepis art. 47 ust. 2 oraz art. 82 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowalne (t.jedn. Dz.U. Nr 243 z 2010 r., poz. 1623 z późn. zm.) odmówił Ł.S., prowadzącemu działalność gospodarczą pod nazwą I.M. z siedzibą w M. ul. [...], zezwolenia na wejście na teren sąsiedniej nieruchomości oznaczonej numerem ewidencyjnym 83 AM-16, obręb M., celem dokonania prac w postaci docieplenia elewacji budynku i jej pomalowania.

Po rozpatrzeniu odwołania Wojewoda D. decyzją z dnia [...] r. nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, utrzymał w mocy wyżej wymienioną decyzję.

Na powyższą decyzję Ł.S. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu.

Wyrokiem z dnia 6 marca 2013 r. sygn. akt II SA/Wr 876/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił decyzję Wojewody D. decyzją z dnia [...] r. nr [...] i poprzedzającą ją decyzję Starosty M. z dnia [...] r. nr [...].

Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Starosta M., powołując jako podstawę prawną rozstrzygnięcia art. 47 ust. 2 i art. 82 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (t.jedn. – w chwili podejmowania decyzji: Dz.U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 z późn. zm.; obecnie: Dz.U. z 2013 r. poz. 1409 z późn. zm.; w decyzji nr 153/2013 podano: Dz.U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 z późn. zm.) oraz art. 104 kpa, po rozpatrzeniu wniosku Ł.S., orzekł o niezbędności wejścia przez Ł.S., prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą I.M. w M. przy ul. [...], na teren sąsiedniej nieruchomości położonej w M. przy ul. [...], nr ewidencyjny działki 83 AM 16 obręb M., stanowiącej współwłasność skarżących G.G., L.G., Z.M., E.J., A.J., G.K., B.K., J.Sz., A.Sz. i J.Z., celem dokonania prac budowlanych w postaci docieplenia ściany budynku położonego w M. przy ul. [...] oraz pomalowania elewacji, z zachowaniem następujących granic i warunków korzystania z wyżej wymienionej nieruchomości:

1. wejścia i ustawienia rusztowania celem zamocowania ocieplenia ze styropianu, zamocowania siatki łączącej, położenia nowego tynku zewnętrznego i pomalowania elewacji,

2. roboty budowlane należy wykonać w terminie nieprzekraczającym 14 dni w okresie od 1 lipca 2013 r. do 30 września 2013 r.

Starosta M. zaznaczył, że po zakończeniu robót na terenie sąsiedniej nieruchomości inwestor zobowiązany jest do naprawienia w trybie cywilnoprawnym szkód powstałych w wyniku korzystania z cudzej nieruchomości.

W uzasadnieniu organ I instancji przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania i przywołując motywy wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 6 marca 2013 r. sygn. akt II SA/Wr 876/12 podał, że w toku postępowania dowodowego ustalono, że w celu dalszego wykonania przez wnioskodawcę robót budowlanych polegających na dociepleniu ściany przedmiotowego budynku i pomalowaniu elewacji, prowadzonych na podstawie dokonanego w dniu 20 marca 2012 r. zgłoszenia organowi architektoniczno-budowlanemu, niezbędne jest wejście na teren sąsiedniej nieruchomości. Ustalono ponadto, że mimo podjętych działań inwestor nie uzyskał zgody wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości. Tak więc, zgodnie z art. 47 ust. 2 Prawa budowlanego, jeżeli do wykonania robót budowlanych jest niezbędne wejście na teren sąsiedniej nieruchomości, a inwestor nie uzyskał na powyższe zgody właściciela nieruchomości, właściwy organ na wniosek inwestora rozstrzyga w drodze decyzji o niezbędności wejścia na jego teren. Właściwy organ określa jednocześnie granice niezbędnej potrzeby oraz warunki korzystania z nieruchomości. Starosta wskazał przy tym, że granice i warunki korzystania z wyżej wymienionej nieruchomości zostały określone w pkt 1 i 2 niniejszej decyzji.

Odwołanie od powyższej decyzji złożyli G.G., L.G., Z.M., E.J., A.J., G.K., B.K., J.Sz., A.Sz. i J.Z.. Wnieśli o uchylenie tej decyzji i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu odwołania podali, że inwestor nie wskazał w zgłoszeniu pełnego zakresu planowanych prac budowlanych. Istotą sprawy jest bowiem fakt, że budynek objęty pracami inwestora stoi na granicy obu nieruchomości, biegnącej po obrysie budynku. W tej sytuacji wykonanie przez inwestora planowanego ocieplenia "zapewne grubości ok. 10-12 cm" spowoduje naruszenie prawa własności wspólnoty mieszkaniowej skarżących. Podnosząc, że własność gruntu rozciąga się na przestrzeń nad i pod jego powierzchnią, odwołujący się wywodzili, że planowane działania budowlane inwestora naruszają odrębne przepisy ustaw. Zarzucili, że zgodnie z art. 47 ust. 2 Prawa budowlanego organ powinien zbadać zasadność wniosku inwestora, czego w niniejszej sprawie nie uczynił. Oświadczyli, że brak zgody skarżących na wejście inwestora na ich grunt wynikał z braku zgody na dysponowanie przez inwestora ich własnością – przestrzenią nad gruntem. Inwestor miał prawo rozpoczęcia prac, ale nie ma prawa do korzystania z prawa do zajmowania cudzego gruntu na swoje potrzeby. W tej sytuacji – zdaniem skarżących – organ powinien odmówić inwestorowi prawa do wejścia na nieruchomość sąsiednią. Wnoszący odwołanie podali, że zakres przedmiotowy zgłoszenia prac budowlanych przez inwestora wyznacza zakres przyznanego mu prawa do wykonania prac. Skoro inwestor nie zgłaszał planu wykonania ocieplenia nad gruntem nieruchomości nie będącej jego własnością, to jego ewentualne dalsze działania z naruszeniem przestrzeni gruntu sąsiedniego należy uznać za samowolę budowlaną. Organ zatem – zdaniem skarżących – nie rozpoznał sprawy co do jej istoty.

Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Wojewoda D., po rozpatrzeniu powyższego odwołania, powołując jako podstawę prawną rozstrzygnięcia art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 82 ust. 3 ustawy – Prawo budowlane, uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej terminu wykonania prac budowlanych i orzekł, że roboty budowlane należy wykonać w terminie nieprzekraczającym 14 dniu w okresie od 2 października do 30 listopada 2013 r., a w pozostałej części utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że instytucja zezwolenia na wejście na teren sąsiedniej nieruchomości, określona w art. 47 Prawa budowlanego, ma charakter szczególny, wynikający przede wszystkim z tego, że wydanie przez organ przedmiotowej zgody prowadzi w istocie do ograniczenia prawa własności poprzez upoważnienie, w drodze decyzji, innej niż właściciel osoby do korzystania z nieruchomości. Bez znaczenia przy tym jest, że odbywa się to w określonym czasie i z zastrzeżeniem obowiązku naprawienia szkody powstałej w wyniku korzystania z nieruchomości sąsiedniej. Przywołując art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.) organ II instancji wywiódł, że związanie prawomocnym wyrokiem sądu polega na tym, że przesądzenie we wcześniejszym wyroku kwestii o charakterze prejudycjalnym oznacza, że kwestia ta nie może już być w ogóle badana w postępowaniu późniejszym. Wojewoda podniósł, że w wyroku z dnia 6 marca 2013 r. sygn. akt II SA/Wr 876/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uznał, że "niezbędność wejścia na teren sąsiedniej działki" występuje, gdy budynek posadowiony jest na granicy działki sąsiedniej. Sąd wskazał ponadto, że w państwie prawa możliwości zrealizowania przez uprawniony podmiot legalnego zamierzenia inwestorskiego nie można uzależnić od ewentualnej akceptacji właściciela sąsiedniego budynku, lokalu lub nieruchomości gruntowej, bowiem w procesie inwestycyjnym sytuację prawną jego uczestników kształtują przepisy prawa administracyjnego, a nie ich wola czy obawa przed dyskomfortem, przy czym z materiału sprawy wynika, że inwestor podjął starania o uzyskanie zgody na wejście na teren sąsiedniej nieruchomości, a starania te okazały się bezskuteczne. Przytaczając art. 47 ust. 1 i 2 Prawa budowlanego Wojewoda podał, że w świetle przywołanej regulacji organ – rozważając dopuszczalność wydania decyzji stwierdzającej niezbędność wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości – zobowiązany jest do zbadania: czy inwestor podjął działania o uzyskanie zgody na wejście na teren sąsiedniej nieruchomości od jej właściciela, a starania te okazały się bezskuteczne, oraz czy wejście na teren sąsiedniej nieruchomości jest niezbędne dla wykonania prac przygotowawczych lub robót budowlanych. Nadto, co najistotniejsze w przedmiotowej sprawie, potrzeba wykonania prac budowlanych powinna wynikać z pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, od którego nie wniesiono sprzeciwu. Organ odwoławczy stwierdził, że z materiału sprawy wynika, iż współwłaściciele nieruchomości sąsiedniej w stosunku do nieruchomości objętej zamierzeniem inwestorskim dwukrotnie oświadczyli, że nie wyrażają zgody na wykonanie prac związanych z ociepleniem budynku (pisma z dnia 4 września 2012 r. i z dnia 8 października 2012 r.). Zaznaczając, że budynek inwestora usytuowany jest w ten sposób, że jego ściana znajduje się przy granicy działki sąsiedniej, zatem nie ma innej możliwości wykonania zamierzonych prac, jak tylko poprzez wejście na tren sąsiedniej posesji, Wojewoda podkreślił, że inwestor legitymuje się przyjętym zgłoszeniem przedmiotowych robót budowlanych z dnia 19 marca 2012 r. Ustosunkowując się do zarzutów skarżących, że wykonanie planowanych prac spowoduje przekroczenie granicy ich nieruchomości, organ II instancji podał, że stosownie do art. 47 ust. 2 Prawa budowlanego, rozpatrując wniosek inwestora o zezwolenie na wejście na sąsiednią nieruchomość, organ ogranicza się jedynie do dokonania oceny niezbędności wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości, a w przypadku zasadności wniosku, zobowiązany jest do określenia zakresu czasowego i przedmiotowego zamierzonych robót budowlanych. Oznacza to, że na etapie tego postępowania organ nie bada przebiegu granicy pomiędzy działkami właściciela sąsiedniej nieruchomości i inwestora. Uprawnienie inwestora do dysponowania gruntem na cele budowlane podlega bowiem badaniu na etapie złożenia zgłoszenia. Na poparcie swoich wywodów Wojewoda przywołał postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 marca 2013 r., II OSK 588/13, wyrok tego Sądu z dnia 5 kwietnia 2007 r., II OSK 585/06 i wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 kwietnia 2009 r., VII SA/Wa 110/09.

Na powyższą decyzję G.G., L.G., Z.M., E.J., A.J., G.K., B.K., J.Sz., A.Sz. i J.Z. złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu.

Skarżący decyzji tej zarzucili naruszenie art. 47 ust. 2 Prawa budowlanego – poprzez ustalenie, że organ rozpatrując wniosek inwestora o niezbędności wejścia na sąsiednią nieruchomość nie bada zasadności wniosku inwestora pod względem dysponowania gruntem sąsiednim na cele budowlane oraz art. 153 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – poprzez błędne ustalenie, że sąd wyraził w sprawie wiążącą ocenę prawną co do dalszego postępowania poprzez uznanie niezbędności wejścia inwestora na teren sąsiedniej działki. Wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania wedle norm przepisanych.

Rozwijając w uzasadnieniu skargi podniesione zarzuty skarżący podtrzymali argumenty podnoszone w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Podnieśli, że inwestor nie wskazał w zgłoszeniu pełnego zakresu planowanych prac budowlanych. Istotą sprawy jest bowiem fakt, że budynek objęty pracami inwestora stoi częściowo na granicy działki inwestora i skarżących. W tej sytuacji wykonanie przez inwestora planowanego ocieplenia (o grubości ok. 10-12 cm) spowoduje naruszenie prawa własności wspólnoty mieszkaniowej skarżących. Wskazując okoliczności faktyczne, które – jak stwierdzili – nie były analizowane przez sąd administracyjny, skarżący podali, że inwestor przy zgłoszeniu inwestycji nie przedstawił organowi ich rzeczywistego zakresu, "tj. ocieplenie budynku styropianem o danej grubości z równoczesnym zajęciem przestrzeni nad gruntem sąsiednim. Zakres wskazanych w zgłoszeniu prac budowlanych dotyczył tylko prac budowlanych na terenie inwestora, a nie na terenie działki sąsiedniej, co pominął inwestor w zgłoszeniu. Inwestor nie posiada więc zgody skarżących na wykonanie ocieplenia budynku od strony nad ich gruntem, gdyż ten sposób wykonania prac budowlanych, narusza ich własność gruntu. Zgłoszenie inwestora było niepełne – niezgodne z rzeczywistym zamiarem z uwagi na brak dokumentu potwierdzającego prawo inwestora do dysponowania przestrzenią nad gruntem" skarżących. Powołując się na art. 30 i art. 32 Prawa budowlanego skarżący podnieśli, że w postępowaniu zgłoszeniowym organ przyjmuje zakres przedsięwzięcia budowlanego zgłoszonego przez inwestora. To inwestor znając zamiar realizacji robót budowlanych określa ich parametry, a organ ocenia tylko to, co inwestor zgłasza. Art. 47 ust. 2 Prawa budowlanego daje podstawę organowi do zbadania zasadności wniosku inwestora, "tj. zbadania nie tylko potrzeby wejścia na grunt sąsiedni w celu realizacji zamierzenia budowlanego wykonywanego wyłącznie na swoim terenie, ale i zasadności wykonania prac, które nie były objęte zgłoszeniem tj. prac budowlanych na nieruchomości skarżących". Skarżący podkreślili, że w niniejszej sprawie inwestor powinien wskazać prawo dysponowania dwoma nieruchomościami, to jest budynkiem do ocieplenia i gruntem sąsiednim, nad którym zostanie umieszczone kilkunastocentymetrowe ocieplenie. Zdaniem skarżących, skoro inwestor nie posiadał ich zgody na wykonanie nad ich gruntem ocieplenia, to tym samym "jego ewentualne dalsze działania z naruszeniem przestrzeni gruntu sąsiedniego należy uznać za samowolę budowlaną". W opinii skarżących, rzeczą organu przy orzekaniu o niezbędności wejścia inwestora na grunt sąsiedni było zgodnie z art. 47 Prawa budowlanego zbadanie zasadności wniosku inwestora o planowanym zamiarze budowlanym, "tj. zbadanie zgodności dokonanego zgłoszenia z zamiarem inwestycyjnym". Skarżący stwierdzili, że w sprawie były "istotne rozbieżności pomiędzy zakresem zgłoszenia a rzeczywistym zamiarem budowlanym inwestora, który nie tylko chciał wejść na teren sąsiedni w celu realizacji inwestycji pomalowania i ocieplenia wyłącznie na swoim terenie, ale też chciał wejść na teren sąsiedni w celu zamiaru uszczuplenia – ograniczenia prawa własności skarżących do rzeczy na podstawie decyzji administracyjnej z art. 47 p.b. poprzez wykonanie ocieplenia budynku styropianem o grubości wykraczającej ponad granicę swojej działki". Podnosząc, że zakres "przedmiotowy dokonanego zgłoszenia na gruncie inwestora był zasadny co do ocieplenia i pomalowania budynku ale nie od strony granicznej budynku", skarżący wywiedli, że zamierzenie budowlane nie było zasadne co do położenia ocieplenia nad gruntem sąsiednim. Inwestor wskazał bowiem zakres przedmiotowy inwestycji tylko na swoim terenie. W opinii skarżących, organ badając zasadność wniosku inwestora na podstawie art. 47 Prawa budowlanego, powinien "określić granice niezbędnej potrzeby wejścia inwestora na grunt sąsiedni i w związku z tym powinien wyraźnie te granice zakreślić w swojej decyzji stwierdzając chociażby, że zezwala na wejście ale tylko co do prac zamierzonych na swoim terenie i potwierdzonych zgłoszeniem tj. ocieplenia i pomalowania budynku z wyłączeniem ściany granicznej tego budynku z powodu wykroczenia poza granice dokonanego zgłoszenia inwestycyjnego". Zdaniem skarżących, wydanie zaskarżonej decyzji zezwalającej na wykonanie całości prac narusza prawo, gdyż w rzeczywistości zezwala na samowolę budowlaną, ponieważ planowane prace pomalowania i ocieplenia nie były związane tylko z pracami na terenie inwestora. Zauważając, że inwestor w przypadku braku zgody właściciela gruntu sąsiedniego na jego zajęcie – korzystanie, mógł zwrócić się do sądu cywilnego, "a nie pod przykryciem decyzji administracyjnej z art. 47 p.b. zmieniać na trwałe stosunki cywilno-prawne", skarżący podali, że "inwestor dokonał już takiego bezprawnego zajęcia ich gruntu i dlatego wnoszą o uchylenie decyzji, co pozwoli na przywrócenie stanu poprzedniego".

W odpowiedzi na skargę Wojewoda D. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty i wywody prawne zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne właściwe są do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.jedn. Dz.U. z 2012, poz. 270 z późn. zm.).

Zgodnie zaś z art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala.

Mając na uwadze tak zakreśloną kognicję Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu stwierdził, iż w niniejszej sprawie nie doszło do uchybień uprawniających do wyeliminowania z obrotu prawnego kwestionowanej decyzji.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowi art. 47 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (t.jedn. – w chwili podejmowania decyzji: Dz.U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 z późn. zm.; obecnie: Dz.U. z 2013 r. poz. 1409 z późn. zm.).

Zgodnie z art. 47 Prawa budowlanego, jeżeli do wykonania prac przygotowawczych lub robót budowlanych jest niezbędne wejście do sąsiedniego budynku, lokalu lub na teren sąsiedniej nieruchomości, inwestor jest obowiązany przed rozpoczęciem robót uzyskać zgodę właściciela sąsiedniej nieruchomości, budynku lub lokalu (najemcy) na wejście oraz uzgodnić z nim przewidywany sposób, zakres i terminy korzystania z tych obiektów, a także ewentualną rekompensatę z tego tytułu (ust. 1).

W razie nieuzgodnienia warunków, o których mowa w ust. 1, właściwy organ - na wniosek inwestora - w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, rozstrzyga, w drodze decyzji, o niezbędności wejścia do sąsiedniego budynku, lokalu lub na teren sąsiedniej nieruchomości. W przypadku uznania zasadności wniosku inwestora, właściwy organ określa jednocześnie granice niezbędnej potrzeby oraz warunki korzystania z sąsiedniego budynku, lokalu lub nieruchomości (ust. 2).

Jak podkreślano w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, kompetencje organu wynikające z art. 47 ust. 2 Prawa budowlanego obejmują konieczność zbadania niezbędności wejścia do sąsiedniego budynku, lokalu lub na teren sąsiedniej nieruchomości, a w przypadku uznania zasadności wniosku inwestora, określenia granic niezbędnej potrzeby oraz warunków korzystania z sąsiedniego budynku, lokalu lub nieruchomości. Rozpoznając wniosek o zezwolenie na wejście na sąsiednią nieruchomość, organ administracji powinien ograniczyć się wyłącznie do oceny niezbędności wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości w celu wykonania zamieszonych przez inwestora robót budowlanych objętych wcześniej uzyskanym pozwoleniem na budowę lub zgłoszeniem, co do którego organ nie zgłosił sprzeciwu (wyrok WSA w Szczecinie z dnia 22 lutego 2012 r. sygn. akt II SA/Sz 972/11 - LEX nr 1123254).

Warunek niezbędności wejścia na teren sąsiedni występuje, gdy obiekty, na których mają być wykonane prace, znajdują się na granicy działki sąsiedniej lub w takiej od niej odległości, że teren dostępny na działce inwestora nie wystarczy na ich prawidłowe przeprowadzenie. Potrzeba wykonania prac budowlanych powinna wynikać np. z pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, od którego nie wniesiono sprzeciwu (wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 20 grudnia 2012 r. sygn. akt II SA/Rz 750/12 – LEX nr 1343259).

W uzasadnieniu wyroku z dnia 6 marca 2013 r. sygn. akt II SA/Wr 876/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu podkreślił, że środek interwencyjny, jakim dysponuje organ administracji publicznej na podstawie art. 47 ust. 2 ustawy – Prawo budowlane, w zamierzeniu ustawodawcy powinien być wykorzystywany w celu umożliwienia inwestorowi zrealizowania zamierzonych robót budowlanych lub prac przygotowanych, których zgodność z prawem została potwierdzona stosowną czynnością właściwego organu np. brakiem wniesienia sprzeciwu, jak w przypadku tej sprawy. W państwie prawa możliwości zrealizowania przez uprawniony podmiot legalnego zamierzenia inwestorskiego nie można uzależnić od ewentualnej akceptacji właściciela sąsiedniego budynku, lokalu lub nieruchomości gruntowej, bowiem w procesie inwestycyjnym sytuację prawną jego uczestników kształtują przepisy prawa administracyjnego, a nie ich wola czy obawa przed dyskomfortem, który oczywiście należy minimalizować, stosownymi działaniami właściwego organu.

Biorąc pod uwagę treść rozważanej regulacji ustawowej oraz odnoszące się do niej orzecznictwo sądowoadministracyjne stwierdzić należy, że organ uprawniony do orzeczenia na podstawie art. 47 ust. 2 Prawa budowlanego o niezbędności wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości celem wykonania robót budowlanych nie jest uprawniony do oceny prawidłowości postępowania zakończonego decyzją o pozwoleniu na budowę, czy – jak w niniejszej sprawie – brakiem sprzeciwu do dokonanego przez inwestora zgłoszenia.

Organ orzekający o niezbędności wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości celem wykonania robót budowlanych nie może ponadto zmieniać zakresu robót objętych zgłoszeniem ani ich "doprecyzowywać".

Ocena zasadności wniosku inwestora dotyczy jedynie spełnienia przesłanek z art. 47 ust. 2 Prawa budowlanego, a nie prawidłowości postępowania zakończonego decyzją o pozwoleniu na budowę, bądź brakiem sprzeciwu do dokonanego przez inwestora zgłoszenia.

Istotne zatem w rozpatrywanej sprawie jest to, że – jak wskazano w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 6 marca 2013 r. sygn. akt II SA/Wr 876/12 – organy orzekające w postępowaniu instancyjnym stwierdziły niezbędność wejścia inwestora na teren sąsiedniej nieruchomości, której właściciele nie wyrazili zgody na wejście na należący do nich teren, przy czym – na co słusznie zwrócił uwagę organ administracyjny – w realiach tej sprawy niewątpliwe jest również nieuzgodnienie warunków, o których mowa w art. 47 ust. 1 Prawa budowlanego.

Podkreślić ponadto wypada, że – jak podał Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w uzasadnieniu wyroku z dnia 6 marca 2013 r. sygn. akt II SA/Wr 876/12 – z materiału sprawy wynika w sposób nie budzący wątpliwości, że współwłaściciele nieruchomości sąsiedniej (to jest skarżący) w stosunku do nieruchomości objętej zamierzeniem inwestorskim, a więc nieruchomości oznaczonej numerem ewidencyjnym 83, AM-16, obręb M., dwukrotnie jednoznacznie oświadczyli, że ,,absolutnie" nie wyrażają zgody na wykonywanie prac związanych z ,,dociepleniem" budynku (pisma z dnia 4 września 2012 r. i z dnia 8 października 2012 r.), natomiast zgadzają się ,,na postawienie rusztowań celem pomalowania budynku" (s. 9 uzasadnienia wyroku). Przedstawiając dotychczasowy przebieg postępowania Sąd w motywach omawianego wyroku wskazał, że skarżący oświadczyli, iż nie wyrażają zgody na docieplenie budynku stojącego częściowo na ich działce (s. 2 uzasadnienia wyroku). W omawianym wyroku zaznaczono, że dokonane przez inwestora zgłoszenie zamiaru wykonania robót budowlanych – przyjęte przez właściwy organ administracji architektoniczno-budowalnej bez sprzeciwu – obejmuje również prace związane z dociepleniem budynku usytuowanego przy ul. [...] w M. na działce oznaczonej numerem 84, AM-16, obręb M. (położenie styropianu, siatki łączącej oraz nałożenie nowego tynku zewnętrznego).

W tej sytuacji prezentowane przez skarżących stanowisko, że w niniejszej sprawie inwestor "powinien wskazać prawo dysponowania dwoma nieruchomościami tj. budynkiem do ocieplenia i gruntem sąsiednim, nad którym zostanie umieszczone kilkunastocentymetrowe ocieplenie", a skoro oni, jako właściciele gruntu, nad którym ma być umieszczone ocieplenie, zgody na dysponowanie tą nieruchomością nie wydali, to organy administracyjne nie mogły wydać na podstawie art. 47 ust. 2 Prawa budowlanego orzeczenia o niezbędności wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości celem wykonania robót budowlanych, nie może zostać uwzględnione.

Abstrahując od tego, że organ uprawniony do orzeczenia na podstawie art. 47 ust. 2 Prawa budowlanego o niezbędności wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości celem wykonania robót budowlanych nie jest uprawniony do oceny prawidłowości postępowania zakończonego decyzją o pozwoleniu na budowę, czy – jak w tej sprawie – brakiem sprzeciwu do dokonanego przez inwestora zgłoszenia, podkreślić trzeba, że znając przedstawione wyżej stanowisko skarżących Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w wyroku z dnia 6 marca 2013 r. sygn. akt II SA/Wr 876/12 uznał, że dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy decydujące znaczenie ma to, że organy orzekające w postępowaniu instancyjnym stwierdziły niezbędność wejścia inwestora na teren sąsiedniej nieruchomości, której właściciele nie wyrazili zgody na wejście na należący do nich teren, przy czym niewątpliwe jest również nieuzgodnienie warunków, o których mowa w art. 47 ust. 1 Prawa budowlanego, to tym samym przesądził, iż przedstawione wyżej stanowisko skarżących nie może uniemożliwić wydania na podstawie art. 47 ust. 2 Prawa budowlanego orzeczenia o niezbędności wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości celem wykonania robót budowlanych.

Mając na uwadze, że zgodnie z art. 153 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, obecnie rozpatrując sprawę Sąd jest związany stanowiskiem wyrażonym we wskazanym wyżej wyroku. W obecnie prowadzonym postępowaniu zbędne jest więc dalsze rozważanie zasadności stanowiska skarżących dotyczącego wskazywanej wyżej problematyki.

W tej sytuacji, jeżeli wskutek zrealizowania ocieplenia objętego przedmiotowym zgłoszeniem doszło do naruszenia współwłasności skarżących, w kwestii tej skarżącym pozostaje droga cywilnoprawna.

Odnosząc się do zarzutów i argumentów podnoszonych w skardze należy jednak podkreślić, że udzielone inwestorowi zezwolenie na wejście na teren sąsiedniej nieruchomości dotyczy wykonania zakresu robót budowlanych określonych w zgłoszeniu. Roboty te nie mogą poza ten zakres wychodzić. Nie mogą zatem obejmować wykonania prac, które nie były objęte zgłoszeniem i których wykonanie stanowiłoby samowolę budowlaną. Jeżeli inwestor nie wskazał w zgłoszeniu pełnego zakresu planowanych prac budowlanych, to na podstawie decyzji orzekającej o niezbędności wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości nie może wykonywać robót innych niż wskazane w zgłoszeniu. W postępowaniu o udzielenie zezwolenia na wejście na teren sąsiedniej nieruchomości organ nie może oceniać zasadności wykonania prac, które nie były objęte zgłoszeniem, gdyż inwestor nie ma prawa wykonywania robót innych niż objęte przyjętym bez sprzeciwu zgłoszeniem, a wydane zezwolenie na wejście na teren sąsiedniej nieruchomości nie stanowi podstawy do wykonania prac nie objętych zgłoszeniem.

Mając na względzie powyższe stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa i to w stopniu wymagającym wyeliminowania jej z obrotu prawnego.

W tym stanie rzeczy – zgodnie z art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – orzeczono jak w sentencji wyroku.