Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 977/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2018-02-27 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 5 ust. 1, art. 25 ust. 1, art. 30 ust. 2 pkt 4, art. 30 ust. 1
journal: Dz.U. 2016 poz 1518
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych

SENTENCJA

Dnia 27 lutego 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Jolanta Rosińska, Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski (spr.), Sędzia WSA Magdalena Sieniuć, Protokolant Sekretarz sądowy Izabela Bielińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 lutego 2018 roku sprawy ze skargi J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji w sprawie świadczeń rodzinnych oddala skargę. LS


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. decyzją z dnia [...] roku, nr SKO. [...], po rozpoznaniu odwołania wniesionego przez J. S., utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Z. z dnia [...] roku, nr [...] w sprawie świadczeń rodzinnych.

Stan faktyczny sprawy przedstawia się w sposób następujący:

Wniosek o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego na okres zasiłkowy 2015/2016 został złożony w organie pierwszej instancji w dniu 26 stycznia 2016 roku. We wniosku strona nie zgłosiła uzyskania i utraty dochodu. Strona wskazała, że na potrzeby ubiegania się o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego rodzinę tworzy J. S., K. S. (mąż wnioskodawczyni), M. S. (córka, urodzona w 2008 roku, uczennica Szkoły Podstawowej) i W. S.(syn, urodzony w 2015 roku).

Naczelnik Urzędu Skarbowego w Z. w zaświadczeniu z dnia 2 lutego 2016 roku stwierdził, że J.S. w zeznaniu podatkowym PIT-37 za 2014 rok wykazała dochód w kwocie 26.715,72 zł, podatek należny wyniósł 1.759 zł, składki na ubezpieczenie społeczne odliczone od dochodu wyniosły 1.846,82 zł. ZUS w zaświadczeniu z dnia 4 lutego 2016 roku stwierdził, że zadeklarowane składki na ubezpieczenie zdrowotne za 2014 roku dla strony wynoszą 1.218,54 zł. W dniu 25 stycznia 2016 roku strona złożyła pod odpowiedzialnością karną oświadczenie, że w roku kalendarzowym 2014 uzyskała dochód niepodlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych w wysokości 0 zł.

Naczelnik Urzędu Skarbowego w Z. w zaświadczeniu z dnia 4 lutego 2016 roku stwierdził, że K.S. w zeznaniu podatkowym PIT-36 za 2014 rok wykazał dochód w kwocie 14.586,46 zł, podatek należny wyniósł 0 zł, składki na ubezpieczenie społeczne odliczone od dochodu wyniosły 1.607,66 zł. Na podstawie zeznań podatkowych PIT-36 i PIT 11 K. S. Kolegium ustaliło, ze źródłem jego dochodu w 2014 roku były należności ze stosunku pracy w spółkach A oraz B w kwocie 10.423,67 zł, pozarolniczą działalność gospodarcza w kwocie 0,00 zł, działalność wykonywana osobiście – umowa zlecenie w spółce C w kwocie 387,23 zł oraz inne źródła przychodów w kwocie 3.775,56 zł. ZUS w zaświadczeniu z dnia 4 lutego 2016 roku stwierdził, że zadeklarowane składki na ubezpieczenie zdrowotne za 2014 rok dla K.S. wynoszą 3.332,61 zł. Na podstawie świadectwa pracy z dnia 17 lutego 2014 roku wystawionego przez "B" Spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością ustalono, że K. S. był zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy w okresie od dnia 15 listopada 2013 roku do dnia 15 lutego 2014 roku. Na podstawie umów o pracę tymczasową zawartych przez K. S. ze spółką A wynika, że był on zatrudniony w okresach od 19 września do 2 października, od 3 października do 7 listopada, od 8 listopada do 8 grudnia, od 9 do 31 grudnia 2014 roku. Z umowy zalecenia zawartej w dniu 2 kwietnia 2014 roku wynika, że K.S. był zatrudniony na umowę zlecenie w okresie od 2 do 8 kwietnia 2014 roku. W dniu 25 stycznia 2016 roku mąż strony złożył pod odpowiedzialnością karną oświadczenie, że w roku kalendarzowym 2014 uzyskał dochód niepodlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych w wysokości 0 zł.

W tak ustalonym stanie faktycznym, Prezydent Miasta Z. decyzją z dnia [...] roku, nr [...] przyznał stronie:

1) zasiłek rodzinny na dziecko M. S. w wysokości 118 zł miesięcznie na okres od dnia 1 stycznia do 31 października 2016 roku,

2) dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego 2015/2016 na dziecko M. S. w wysokości 100 zł w miesiącu wrześniu 2016 roku,

3) zasiłek rodzinny na dziecko W. S. w wysokości 89 zł miesięcznie na okres od dnia 1 stycznia do 31 października 2016 roku.

Strona w dniu 26 września 2016 roku złożyła wniosek o ustalenie prawa do dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego. We wniosku strona zgłosiła uzyskanie i utratę dochodu.

Z zaświadczenia wystawionego przez Sąd Rejonowy dla Ł. w Ł. wynika, że J.S. udzielono urlopu wychowawczego na okres od dnia 22 września 2016 roku do dnia 31 grudnia 2018 roku.

Wobec tego Prezydent Miasta decyzją z dnia [...] października 2016 roku, nr [...] zmienił swoja własną decyzję z dnia [...] lutego 2016 roku, w ten sposób, iż:

1) przyznał stronie prawo do dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego w wysokości 120 zł jednorazowo w miesiącu wrześniu 2016 roku,

2) obniżył stronie zasiłek rodzinny wraz z dodatkami do kwoty 178,06 zł w okresie od dnia 1 do dnia 30 września 2016 roku.

W dniu 10 listopada 2016 roku do organu pierwszej instancji wpłynęło świadectwo pracy K.S., z którego wynika, że był on zatrudniony w A Spółce z o.o. na podstawie umowy o pracę w okresie: od dnia 19 września do dnia 31 grudnia 2014 roku, od dnia 7 stycznia do dnia 28 lutego 2015 roku oraz od dnia 2 marca do dnia 2 sierpnia 2015 roku. Z pisma zatytułowanego "Zaświadczenie" wystawionego przez D Spółkę z o.o. z dnia 2 lutego 2016 roku wynika, że K.S. jest zatrudniony na czas określony od dnia 3 sierpnia 2015 roku do dnia 3 listopada 2017 roku. W dniu 16 listopada 2016 roku do organu pierwszej instancji wpłynęło zaświadczenie z dnia 10 listopada 2016 roku wystawione przez D Spółkę z o.o. z którego wynika, ze K.S. jest zatrudniony na czas określony od dnia 3 sierpnia 2015 roku do dnia 3 listopada 2017 roku i za miesiąc wrzesień 2015 roku otrzymał wynagrodzenie netto w kwocie 1.968.42 zł.

W tej sytuacji Prezydent Miasta postanowieniem z dnia [...] stycznia 2017 roku, nr [...] wznowił z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie zakończonej ostateczną decyzją z dnia [...] lutego 2016 roku, zmienionej decyzją z dnia [...] października 2016 roku w sprawie prawa do świadczeń rodzinnych.

Z ustaleń organu pierwszej instancji wynika, że J. S. jest zgłoszona do ubezpieczenia zdrowotnego przez Sąd Rejonowy dla Ł. w Ł. od dnia 24 października 2011 roku z kodem ubezpieczeniowym 011000 (pracownik podlegający ubezpieczeniom społecznym i zdrowotnym). W roku 2014 zadeklarowana składka na ubezpieczenie zdrowotne wyniosła 3.270,51 zł. K.S. w ramach prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej był zgłoszony do ubezpieczenia zdrowotnego w okresie od 5 lutego 2013 roku do 15 lutego 2014 roku z kodem ubezpieczeniowym 051000 (osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą na podstawie przepisów o działalności gospodarczej). Zadeklarowana składka na ubezpieczenie zdrowotne wyniosła 540,80 zł. W okresie od 16 lutego do 18 września 2014 roku z kodem ubezpieczeniowym 051000 (osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą na podstawie przepisów o działalności gospodarczej). Zadeklarowana składka na ubezpieczenie zdrowotne wyniosła 1.892,80 zł.

Na podstawie dokumentu wygenerowanego z Centralnej Ewidencji o Działalności Gospodarczej w dniu 18 lipca 2017 roku ustalono, że K.S. rozpoczął prowadzenie działalności gospodarczej od dnia 1 czerwca 2005 roku i zawiesił jej wykonywanie od dnia 30 września 2016 roku.

Strona w dniu 20 lipca 2017 roku przedłożyła w organie pierwszej instancji oświadczenie z którego wynika, że jej mąż prowadzi pozarolniczą działalność gospodarczą rozliczaną na zasadach ogólnych oraz PIT-11A za 2014 rok wystawiony przez ZUS, z którego wynika, że K.S. otrzymał zasiłki z ubezpieczenia społecznego w kwocie 3.775,56 zł, zaliczka na podatek dochodowy wyniosła 679 zł.

W tak ustalonym stanie faktycznym Prezydent Miasta Z. decyzją z dnia [...] roku:

1) uchylił w całości decyzję z dnia [...] lutego 2016 roku (postanowienie z dnia [...] wrześniu 2017 roku o sprostowaniu oczywistej omyłki) zmienioną decyzją z dnia [...] października 2016 roku przyznającą prawo do świadczeń rodzinnych na dzieci: M. S. i W. S. na okres od dnia 1 stycznia do dnia 31 października 2016 roku,

2) odmówił prawa do zasiłku rodzinnego na dzieci: M. S. i W. S. na okres od dnia 1 stycznia do dnia 31 października 2016 roku,

3) odmówił prawa do dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego we wrześniu 2016 roku na dziecko: M.S.

4) odmówił prawa do dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego na dziecko W. S. na okres od dnia 22 do 30 września 2016 roku,

5) przyznał stronie prawo do:

a) zasiłku rodzinnego na dziecko M.S. na okres od dnia 1 do dnia 31 października 2016 roku w kwocie 118 zł,

b) zasiłku rodzinnego na dziecko W.S. na okres od dnia 1 do dnia 31 października 2016 roku w kwocie 89 zł,

c) dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego na dziecko W.S. na okres od dnia 1 do dnia 31 października 2016 roku w kwocie 400 zł. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ wskazał przepis art. 2 pkt 1, art. 3 pkt 1, 2, 2a, 10, 23 lit. "a" i "c", 24 lit. "c", art. 4, art. 5 ust. 1, 3, 3a, 3b, 4, 4a i 4b, art. 6 ust. 1, art. 8 pkt 2 i 6, art. 10 ust. 1 pkt 1 i ust. 2, art. 14 ust. 1, 2 i 3, art. 19, art. 20, art. 23, art. 24 oraz art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 roku o świadczeniach rodzinnych (tekst jedn. Dz. U. z 2016 roku, poz. 1518 ze zm., dalej jako: "u.ś.r."), rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 8 grudnia 2015 roku w sprawie postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz. U. poz. 2284) oraz rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 sierpnia 2015 roku w sprawie wysokości dochodu rodziny albo wysokości dochodu osoby uczącej się stanowiących podstawę ubiegania się o zasiłek rodzinny i specjalny zasiłek opiekuńczy, wysokości świadczeń rodzinnych oraz wysokości zasiłku dla opiekuna (Dz. U. poz. 1238).

Od powyższej decyzji odwołanie J. S., która wniosła o uchylenie pkt 1, 2, 3 i 4 decyzji z uwagi na brak jej winy co do zaistniałej sytuacji, gdzie decyzja była rozpatrzona wadliwie i wydana została na podstawie niekompletnej dokumentacji, co było wynikiem zaniedbań w trakcie rozpatrywania wniosku o zasiłek rodzinny.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze, przywołaną na wstępie decyzją, po rozpoznaniu odwołania, utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W motywach rozstrzygnięcia organ opisał dotychczasowy przebieg postępowania wskazując następnie, iż organ pierwszej instancji prawidłowo wznowił z urzędu postępowanie w sprawie zakończonej ostateczną decyzją z dnia [...] lutego 2016 roku zmienionej decyzją z dnia [...] października 2016 roku przyznającej stronie prawo do świadczeń rodzinnych, ponieważ o fakcie, że mąż strony podjął zatrudnienie w spółce D od dnia 3 sierpnia 2015 roku organ dowiedział się w dniu 16 listopada 2016 roku, a więc po wydaniu ostatecznej decyzji. Ponadto okoliczność i dowód, że K. S. zawarł umowę o pracę na czas określony od 3 sierpnia 2015 roku do 3 listopada 2017 roku istniał w dacie wydania decyzji przez organ pierwszej instancji.

Sięgając do treści art. 4 ust. 1 i 2, art. 3 oraz art. 5 ust. 1 u.ś.r. Kolegium wyjaśniło, że dochodem miarodajnym do ustalenia prawa do świadczeń rodzinnych na okres zasiłkowy 2015/2016 będzie dochód uzyskany w roku kalendarzowym 2014 przy uwzględnieniu instytucji utraty i uzyskaniu dochodów. Następnie uwzględniając treść art. 5 ust. 4, art. 5 ust. 4a i art. 5 ust. 4b u.ś.r. Kolegium podkreśliło, że na dzień złożenia wniosku z dnia 26 stycznia 2016 roku miesięczny dochód na jednego członka rodziny strony (po uwzględnieniu instytucji utraty i uzyskania dochodu) wynosi 948,18 zł i przekroczył on określony w przepisach próg dochodowy w kwocie 674 zł. Określając dochód na członka rodziny organ uwzględnił średni dochód strony z 2014 roku (czyli dochód z PIT-37 wynoszący 26.715,72 zł – podatek 1.759 zł – ubezpieczenie społeczne 1.846,82 zł – ubezpieczenie zdrowotne 1.218,54 zł: 12 mies. = 1.824,28 zł) i dochód męża strony (po uwzględnieniu instytucji utraty i uzyskaniu dochodu) z miesiąca września 2015 roku = 1.968.42 zł. W tej sytuacji miesięczny dochód rodziny wyniósł 3.792,70 zł (dochód strony 1.824,28 zł + dochód męża 1.968,42 zł), zatem średni miesięczny dochód na jednego członka rodziny wyniósł 948,18 zł (3.792,70 zł: 4 osoby w rodzinie).

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. stwierdziło, że w związku faktem złożenia przez stronę w dniu 26 września 2016 roku wniosku o ustalenie prawa do dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem w okresie korzystania z urlopu wychowawczego i przedłożeniem zaświadczenia o udzielonym stronie urlopem wychowawczym w okresie od 22 września 2016 roku do 31 grudnia 2018 roku zasadnym było zbadanie, czy wystąpienie instytucji utraty dochodu miało wpływ na prawo do świadczeń rodzinnych. Zdaniem Kolegium, organ pierwszej instancji prawidłowo ustalił, że po ponownym przeliczeniu miesięczny dochód na jednego członka rodziny strony (po uwzględnieniu instytucji utraty i uzyskania dochodu) wynosi 492,11 zł i nie przekroczył on określonego w przepisach progu dochodowego 674 zł. Określając sposób obliczenia dochodu na członka rodziny organ przyjął dochód strony (po uwzględnieniu instytucji utraty dochodu w związku z uzyskaniem prawa do urlopu wychowawczego) w kwocie 0 zł i dochód męża strony (po uwzględnieniu instytucji utraty i uzyskaniu dochodu) z miesiąca września 2015 roku w kwocie 1.968,42 zł, zatem miesięczny dochód rodziny wynosi 1.968,42 zł (dochód strony 0 zł + dochód męża 1.968,42 zł). W tej sytuacji średni miesięczny dochód na jednego członka rodziny wynosi 492,11 zł (1.968,42 zł: 4 osoby w rodzinie).

Następnie Kolegium zacytowało treść art. 6 ust. 1, 1a, 1b i 2, art. 10 ust. 1 i 2, art. 24 ust. 1 i 2, art. 3 pkt 10 oraz art. 24 ust. 6 u.ś.r. i wyraziło pogląd, że w razie wystąpienia zdarzenia odpowiadającego terminowi "utrata dochodu", ustalając prawo do świadczeń rodzinnych organ zobowiązany jest dokonać obliczenia dochodu rodziny z uwzględnieniem dochodów pochodzących z pierwszego miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiła utrata dochodu, nie wcześniej jednak niż od miesiąca złożenia wniosku, o czym stanowi art. 24 ust. 6 u.ś.r. W związku z uzyskaniem przez stronę prawa do urlopu wychowawczego od dnia 22 września 2016 roku na dzień złożenia kolejnego wniosku o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego w dniu 26 września 2016 roku w rodzinie strony wystąpiła instytucja utraty dochodu. Po ponownym jego przeliczeniu dochód na jednego członka rodziny nie przekroczył ustawowego kryterium dochodowego.

Uwzględniając treść art. 24 ust. 6 u.ś.r. Kolegium stwierdziło, że organ pierwszej instancji prawidłowo ustalił, iż strona nabywa prawo do świadczeń rodzinnych od pierwszego miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiła utrata dochodu, tj. od dnia 1 października 2016 roku, do końca okresu zasiłkowego, tj. do dnia 31 października 2016 roku.

W ocenie Kolegium, Prezydent Miasta przeprowadził szczegółowo postępowanie wyjaśniające. Ustawodawca wyraźnie określił warunki przyznania świadczeń rodzinnych oraz zasady ich wypłaty. Wobec tego organy nie mogą w sposób uznaniowy, z pominięciem przepisów ustawy orzec o przyznaniu zasiłku rodzinnego i dodatków do zasiłku rodzinnego za okres od 1 stycznia do 30 września 2016 roku. Kolegium uznało, że decyzja pierwszej instancji jest prawidłowa, odpowiednia do dokumentów zebranych w aktach sprawy i unormowań dotyczących świadczeń rodzinnych.

Odnosząc się do zarzutów odwołania Kolegium wyjaśniło, że w aktach sprawy znajduje się pismo zatytułowane "Zaświadczenie o zatrudnieniu" z dnia 2 lutego 2016 roku wystawione przez D Spółkę z o.o. o zatrudnieniu K.S. na czas określony od dnia 3 sierpnia 2015 roku do 3 listopada 2017 roku. Zaświadczenie to nie zostało opatrzone jakimkolwiek podpisem (w tym osoby upoważnionej do jego wydania), dlatego – jak napisało Kolegium – nie sposób przyjąć aby dokument ten skutecznie potwierdzał stan rzeczy w nim wskazany. Hipotetycznie, gdyby nawet przyjąć, że ww. zaświadczenie byłoby podpisane przez uprawnionego pracownika, to brak jest na nim daty jego wpływu do organu pierwszej instancji. Ponieważ strona nie przedłożyła potwierdzenia jego złożenia w organie, to Kolegium nie może stwierdzić, iż pismo to zostało złożone przed dniem wydania decyzji z dnia [...] lutego 2016 roku o przyznaniu stronie prawa do świadczeń rodzinnych. Nawet jeśli w chwili wydania decyzji przyznającej stronie świadczenia rodzinne organ pierwszej instancji miał wiedzę, że mąż strony podjął zatrudnienie w ramach umowy o pracę od dnia 3 sierpnia 2015 roku, a okoliczności tej nie uwzględnił przy rozpatrywaniu wniosku, to wydana decyzja byłaby wadliwa, ponieważ przyznawałaby stronie prawo do świadczeń, które jej się nie należą. Taką decyzję należałoby wyeliminować z obrotu prawnego.

Strona we wniosku z dnia 26 stycznia 2016 roku o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego nie wskazała, iż w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy lub po tym roku nastąpiła utrata lub uzyskanie dochodu. Strona ma rację, że ustawa o świadczeniach rodzinnych nie określa wzorów dokumentów potwierdzających – stosownie do art. 23 ust. 4d u.ś.r. – utratę lub uzyskanie oraz wysokość dochodu.

Jeżeli organ pierwszej instancji nie wezwał strony do uzupełnienia brakujących dokumentów, to wydając decyzję w sprawie prawa do świadczeń rodzinnych uznał, że złożony wniosek o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego był kompletny.

W skardze na powyższą decyzję J.S. wskazała, że decyzja została wydana w oparciu o niepełną dokumentację, gdzie organ w dniu wydania decyzji ([...] lutego 2016 roku) posiadał wiedzę o brakach formalnych wniosku. Z tego powodu skarżąca wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji i umorzenie postępowania administracyjnego w całości.

Skarżąca podniosła, że w dniu 26 stycznia 2016 roku, kiedy to składała wniosek o przyznanie jej prawa do świadczeń rodzinnych, w odpowiedzi na telefoniczny wniosek pracownika organu strona kilka dni później złożyła m.in. zaświadczenie o zatrudnieniu męża w D Spółce z o.o. W ocenie strony organ wydając decyzje przyznające świadczenia posiadał wiedzę o zatrudnieniu męża skarżącej w D Spółce z o.o. w okresie od dnia 3 sierpnia 2015 roku do dnia 30 kwietnia 2017 roku. Skarżąca uznała, że MOPS wydał decyzje przyznające jej świadczenia w oparciu o dokumentację, która została złożona do wniosku z dnia 26 stycznia 2016 roku o przyznanie zasiłku rodzinnego, nie wzywając jej do złożenia oświadczenia, dotyczącego zmiany sytuacji dochodowej w jej gospodarstwie domowym, ani w momencie składania wniosku, ani z chwilą złożenia wniosku o zasiłek rodzinny wraz z dodatkami we wrześniu 2016 roku.

Skarżąca dodała, że w roku bazowym 2014 jej mąż – K. S., zatrudniony był przez firmę A Sp. z o.o. od dnia 19 września 2014 roku, więc pierwszym pełnym przepracowanym miesiącem w ww. roku był miesiąc październik. Jej zdaniem, dochód przypadający na jej rodzinę został policzony z uwzględnieniem okresu od września do grudnia 2014 roku, choć we wrześniu mąż przepracował zaledwie parę dni. Zdaniem skarżącej, miesiąc wrzesień nie powinien być w ogóle wzięty pod uwagę, gdyż dochód z tego miesiąca jest nieadekwatny, jako obejmujący tylko kilka przepracowanych dni. Dodatkowo skarżąca podejrzewa, że zatrudnienie jej męża w firmie A Sp. z o.o. i firmie D Sp. z o.o. potraktowano jako ciągłość, pomimo tego, że są to dwie różne firmy.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty zaprezentowane w motywach kwestionowanego rozstrzygnięcia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2017 roku, poz. 2188 ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 roku, poz. 1369 ze zm., dalej jako: "P.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, Sąd administracyjny bada, czy zaskarżony akt administracyjny (decyzja, postanowienie) jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi, normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej.

Sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla ją w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi w całości lub w części Sąd skargę oddala w całości lub w części (art. 151 P.p.s.a.).

W stanie faktycznym sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze zaskarżoną decyzją, po rozpoznaniu odwołania skarżącego, utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta w sprawie uchylenia decyzji w sprawie świadczeń rodzinnych, odmowie przyznania świadczeń rodzinnych i przyznaniu tych świadczeń.

W ocenie składu orzekającego, organ obu instancji nie naruszyły przepisów prawa w stopniu mającym wpływ na rozstrzygnięcie, co mogłoby uzasadniać uwzględnienie skargi i uchylenie kwestionowanych decyzji.

Materialno – prawną podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowiły przepisy powołanej wcześniej ustawy o świadczeniach rodzinnych. Zgodnie z art. 5 ust. 1 u.ś.r. w związku z § 1 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 sierpnia 2015 roku w sprawie wysokości dochodu rodziny albo dochodu osoby uczącej się stanowiących podstawę ubiegania się o zasiłek rodzinny i specjalny zasiłek opiekuńczy, wysokości świadczeń rodzinnych oraz wysokości zasiłku dla opiekuna (Dz.U.2015.1238), zasiłek rodzinny przysługuje osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2 (czyli rodzicom, jednemu z rodziców albo opiekunowi prawnemu dziecka, opiekunowi faktycznemu dziecka lub osobie uczącej się), jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę albo dochód osoby uczącej się nie przekracza kwoty 674 zł.

Jednocześnie – zgodnie z art. 25 ust. 1 u.ś.r. – w przypadku wystąpienia zmian w liczbie członków rodziny, uzyskania dochodu lub innych zmian mających wpływ na prawo do świadczeń rodzinnych, w tym na wysokość otrzymywanych świadczeń, osoba, o której mowa w art. 23 ust. 1, jest obowiązana do niezwłocznego powiadomienia o tym organu właściwego wypłacającego świadczenia rodzinne. Natomiast, osoba, która pobrała nienależnie świadczenia rodzinne, jest obowiązana do ich zwrotu (art. 30 ust. 1 u.ś.r.). Za nienależnie pobrane świadczenia rodzinne uważa się w szczególności świadczenie rodzinne przyznane na podstawie decyzji, która została następnie uchylona w wyniku wznowienia postępowania i osobie odmówiono prawa do świadczenia rodzinnego (art. 30 ust. 2 pkt 4 u.ś.r.).

W przedmiotowej sprawie podstawą wznowienia postępowania jest okoliczność, iż organ powziął informację o podjęciu zatrudnienia przez męża skarżącej, a zatem o tym, że dochód rodziny ustalony na etapie rozpoznawania wniosku o przyznanie świadczenia w toku jego pobierania uległ zmianie, o czym skarżąca wbrew obowiązkowi nie poinformowała organu (art. 25 ust. 1 u.ś.r.). Ustalenia organów obu instancji w zakresie ustalenia dochodu rodziny nie budzą wątpliwości składu orzekającego. Organy obu instancji prawidłowo wskazały wszelkie okoliczności mające wpływ na wysokość dochodu rodziny. Niewątpliwie okoliczność osiągnięcia dochodu przez męża skarżącej skutkuje koniecznością ponownego przeliczenia dochodu rodziny, co w konsekwencji skutkuje utratą prawa do wnioskowanego świadczenia.

Podnoszone przez J. S. w skardze okoliczności, które dotyczą prawidłowości wyliczenia dochodu rodziny w 2014 roku, jak również trybu procedowania przez organ w sprawie, dotyczącej przyznania świadczenia wychowawczego, nie mają znaczenia dla oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji. W tym zakresie skład orzekający podziela uwagi Samorządowego Kolegium Odwoławczego zaprezentowane w uzasadnieniu kwestionowanej decyzji.

Końcowo podkreślić należy, iż organy obu instancji właściwie wskazały na możliwość umorzenia w całości lub części, odroczenia terminu płatności albo rozłożenia na raty kwoty nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego, w przypadku zajścia szczególnie uzasadnionych okoliczności dotyczących sytuacji rodziny, stosownie do art. 25 ust. 10 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci.

Konkludując powyższe rozważania Sąd uznał działanie organów administracji w sprawie za zgodne z regulacją prawa materialnego. Skład orzekający nie dopatrzył się również naruszenia przepisów procedury w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Wobec czego, na podstawie art. 151 P.p.s.a., Sąd orzekł o oddaleniu skargi w całości.

dc