Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 452/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2015-07-03 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 58, art. 59
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: par. 4 ust. 1 pkt 7, par.. 8 ust. 1 pkt 1, 2, ust. 2, par. 10 pkt 5, par. 11 pkt 2, par. 16 ust. 1, par. 38 ust. 7 pkt 1, par. 39 ust. 1, ust. 2 pkt 3
journal: Dz.U. 2013 poz 361
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy  finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego programem Rozwoju obszarów wiejskich na lata 2007-2013.

SENTENCJA

Dnia 3 lipca 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Cisowska-Sakrajda, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Alberciak (spr.), Sędzia NSA Janusz Nowacki, , Protokolant Sekretarz sądowy – Dorota Czubak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 lipca 2015 r. sprawy ze skargi K. S. na postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu na zastąpienie zwierząt w sprawie z wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej. 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia 22 stycznia 2015 roku znak sprawy [...]; 2. przyznaje radcy prawnemu M. K. prowadzącemu Kancelarię Radcy Prawnego w Ł. przy al. [...], kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć i 20/100) złotych obejmującą podatek od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu skarżącemu K. S. i nakazuje wypłacić powyższą kwotę radcy prawnemu M. K. z funduszu Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...] r. Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. utrzymał w mocy postanowienie Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia [...] r. o odmowie przywrócenia terminu na zastąpienie zwierząt w sprawie z wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2013.

W sprawie ustalono następujący stan faktyczny i prawny:

W dniu 13 maja 2013 r. K. S. złożył w Biurze Powiatowym ARiMR wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2013, w którym zadeklarował realizację następujących pakietów: Zrównoważony sposób gospodarowania, Zachowanie zagrożonych zasobów genetycznych zwierząt w rolnictwie oraz Ochrona gleb i wód. W dniu 15 października 2013 r. w gospodarstwie strony została przeprowadzona kontrola na miejscu. W dniu 10 lutego 2014 r. wnioskodawca dołączył do akt sprawy oświadczenie o zastąpieniu zwierzęcia z dnia 7 lutego 2014 r. oraz wykaz loszek remontowych zgłoszonych i zakwalifikowanych od Programu ochrony zasobów genetycznych świń rasy Złotnicka pstra stado nr 01023 z dnia 27 stycznia 2014 r.

W dniu [...] r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wydał decyzję o przyznaniu płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości z sankcjami wieloletnimi. W dniu 27 lutego 2014 r. strona złożyła formularz wycofania całego wniosku jednocześnie oświadczając, że wycofuje uczestniczenie w programie rolnośrodowiskowym oraz wniosek z dnia 13 maja 2013 r.

W dniu 6 marca 2014 wnioskodawca wniósł odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji. Do odwołania dołączył oświadczenie, w którym stwierdził, że wycofuje swoje oświadczenie z dnia 27 lutego 2014 r. Strona złożyła 8 sztuk zaświadczeń hodowlanych. W dniu 12 maja [...] 2014 r. organ drugiej instancji wydał decyzję o uchyleniu decyzji organu pierwszej instancji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania.

W dniu [...] r. organ pierwszej instancji wydał decyzję o przyznaniu płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości z sankcjami wieloletnimi.

Od decyzji tej K. S. wniósł odwołanie. W dniu [...] r. organ drugiej instancji wydał decyzję o uchyleniu decyzji organu pierwszej instancji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania.

W dniu 9 stycznia 2015 r. organ pierwszej instancji wezwał stronę do złożenia wyjaśnień w celu ustalenia, czy w pismach z dnia 6 marca 2014 r. oraz 26 lipca 2014 r. występował z wnioskiem o przywrócenie terminu określonego w § 8 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolno środowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz.U. poz. 361 ze zm.). W odpowiedzi na wezwanie w dniu 14 stycznia 2015 r. wnioskodawca złożył pismo, w którym oświadczył, że w pismach z dnia 6 marca 2014 r. oraz 26 lipca 2014 r. występował z wnioskiem o przywrócenie 40 – dniowego terminu na zastąpienie zwierząt.

Postanowieniem z dnia [...] r. organ pierwszej instancji odmówił przywrócenia terminu na zastąpienie zwierząt w sprawie z wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2013.

Na powyższe postanowienie beneficjent złożył zażalenie.

Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. ww. postanowieniem z dnia [...] r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia [...] r.

W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia organ drugiej instancji wskazał, że w wyniku kontroli przeprowadzonej w dniu 15 października 2013 r. w gospodarstwie skarżącego stwierdzono nieprawidłowości opisane w Raporcie z kontroli z dnia 15 października 2013 r. W zakresie realizacji wariantu 7.4.6 stwierdzono 13 sztuk loch rasy złotnicka pstra, podczas, gdy we wniosku wnioskodawca deklarował 20 sztuk. W związku z brakiem 7 sztuk, rolnik oświadczył, że sztuki zostały sprzedane z uwagi na wiek i zostaną zastąpione młodymi lochami. Oświadczenie z dnia 7 lutego 2014 r. będące dokumentem potwierdzającym dokonanie zastąpienia strona dostarczyła organowi pierwszej instancji w dniu 10 lutego 2014 r. W ocenie organu drugiej instancji wobec powyższego należy uznać, że rolnik dokonał zastąpienia 7 sztuk zwierząt w dniu 7 lutego 2014 r. ponad 40 dni od zakończenia kontroli w dniu 15 października 2013 r., stwierdzającej sprzedaż 7 sztuk świń. Termin na zastąpienie zwierząt, określony w § 8 ust. 2 rozporządzenia, jest terminem prawa procesowego. W dniu 6 marca 2014 r. rolnik złożył wniosek o przywrócenie terminu na zastąpienie zwierząt. W prośbie o przywrócenie terminu jako przyczynę niezłożenia oświadczenia w terminie wskazał długie oczekiwanie na dokumentację przygotowywaną przez Uniwersytet Przyrodniczy w P. W piśmie z dnia 6 marca 2014 r. beneficjent podniósł, że: ,,(...) zwierzęta wyhodowane w gospodarstwie znajdowały się od maja 2013 r. i zlecona była kwalifikacja, żeby zastąpić stare zwierzęta (...)." Po otrzymaniu potrzebnych dokumentów złożył jej natychmiast u Kierownika Powiatowego Biura ARiMR. W piśmie z dnia 26 lipca 2014 r. strona oświadczyła, że w dniu 18 listopada 2013 r. młode loszki miały już wystawione zaświadczenia hodowlane. Dokumenty otrzymał w dniu 5 lutego 2014 r. Po 10 minutach wysłał dokumenty do potwierdzenia przez Instytut Zootechniki w B. Po otrzymaniu dokumentów zwrotnych z Instytutu w dniu 10 lutego 2014 r. zawiózł je do Powiatowego Biura ARiMR w P. Z informacji znanych organowi z urzędu, uzyskanych przy pomocy systemu informatycznego Identyfikacji i Rejestracji Zwierząt wynika, że strona złożyła w siedzibie Biura Powiatowego ARiMR w P. dokument typu "Zgłoszenie zmiany stada świń" w dniu 17 października 2013 r., czyli dwa dni po przeprowadzeniu kontroli, stwierdzającej brak 7 sztuk świń. Z dokumentu wynika, że data zdarzenia (ubój gospodarczy) nastąpiła w dniu 2 października 2013 r. Od daty zdarzenia zmuszającego rolnika do dokonania zastąpienia (sprzedaż, padnięcie, ubój z konieczności) należy liczyć termin 40 dni na zastąpienie zwierząt, objętych zobowiązaniem rolnośrodowiskowym. W ocenie organu drugiej instancji okoliczności te świadczą o braku winy strony w zakresie przekroczenia 40 - dniowego terminu zastąpienia zwierząt. Zarówno sprzedaż jak i ubój stanowią zdarzenia obligujące rolnika do dokonania zastąpienia (sprzedaż, padnięcie, ubój z konieczności), od wystąpienia których należy liczyć termin 40 dni na zastąpienie zwierząt, objętych zobowiązaniem rolnośrodowiskowym. Okoliczność podania przez rolnika dwóch różnych przyczyn zastąpienia 7 sztuk zwierząt nie ma wpływu na rozstrzygnięcie. Rozbieżność ta powinna być wyjaśniona stosownie do przepisów o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt. Wobec wskazanej przez stronę przyczyny uchybienia terminu – siedmiodniowy termin liczony od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, czyli od dnia otrzymania przez niego oświadczenia o zastąpieniu zwierzęcia, tj. 10 lutego 2014 r. minął w dniu 17 lutego 2014 r., a więc nie został zachowany. Przywrócenie terminu do wniesienia prośby o przywrócenie terminu stosownie do treści art. 58 § 3 K.p.a. jest niedopuszczalne. Rolnik złożył oświadczenie o zastąpieniu zwierząt w dniu 10 lutego 2014 r. Wobec braku łącznego spełnienia przesłanek wymienionych w przepisie art. 58 § 1 i 2 K.p.a., należało wydać rozstrzygnięcie negatywne – o odmowie przywrócenia terminu.

W skardze na powyższe postanowienie K. S. oświadczył, że przekroczenie terminu na zastąpienie loszek nie wynikało z jego winy czy zaniedbania. Procedurę zastąpienia zwierząt, których brakowało podczas kontroli w dniu 15 października 2013 r. zaczął około połowy sierpnia. Wytypował zwierzęta urodzone na początku maja i zgłosił w celu zakwalifikowania do programu. Zgłosił również wykaz loch, które mają być zastąpione młodymi loszkami. Żadnego pomniejszenia w ilości zwierząt nie było. Brakującą dokumentację po jej otrzymaniu bezzwłocznie złożył w Biurze Powiatowym ARiMR w P. Przyczyną złożenia prośby o przywrócenie terminu dopiero w dniu 6 marca 2014 r. był bardzo zły stan zdrowia skarżącego. Skarżący wyjaśnił, że samotnie prowadzi gospodarstwo rolne.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga jest zasadna.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 tej ustawy).

Stosowne do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2102.270) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.

Z wymienionych przepisów wynika, że sąd ocenia, czy orzeczenie organu jest zgodne z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 ww. ustawy).

Oznacza to, że kontrola sądowa sprawowana jest w granicach sprawy administracyjnej zakończonej zaskarżonym aktem, a sąd administracyjny ma obowiązek uwzględnić każde dostrzeżone naruszenia prawa, o ile miało lub mogło mieć wpływ na treść wydanego aktu. Wady skutkujące koniecznością uchylenia aktu, stwierdzenia nieważności bądź jego wydania z naruszeniem prawa, przewidziane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a.

Przedmiotem oceny sądu jest postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] r. utrzymujące w mocy postanowienie Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w P. z dnia [...] r. o odmowie przywrócenia terminu na zastąpienie zwierząt w sprawie wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2013r.

Przeprowadzona przez sąd w rozpoznawanej sprawie kontrola aktu administracyjnego we wskazanym wyżej aspekcie wykazała, że zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w P. z dnia [...] r. wydane zostały z naruszeniem prawa w stopniu obligującym do ich wyeliminowania z obrotu prawnego.

Dodać należy, że przedmiotem kontroli sądu jest postanowienie w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu na zastąpienie zwierząt rasy lokalnej objętych zobowiązaniem rolnośrodowiskowym, o którym mowa w § 8 ust. 2 rozporządzenia Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2013 r., poz. 361).

Organ wyraził pogląd, że 40 dniowy termin na zastępowanie zwierząt jest terminem prawa procesowego, wobec czego miała w sprawie zastosowanie instytucja przywrócenia terminu. Rozstrzygnięcie powyższej kwestii wymagało rozważenia procedury wypłaty płatności rolnośrodowiskowej.

Zgodnie z § 8 ust. 1 rozporządzenia, w przypadku realizacji pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 7 zwierzęta rasy lokalnej objęte zobowiązaniem rolnośrodowiskowym mogą być w trakcie jego realizacji zastąpione zwierzętami tej samej rasy, jeżeli zwierzęta te spełniają warunki przyznania płatności rolnośrodowiskowej. W myśl § 8 ust. 2 rozporządzenia, zastąpienia, o którym mowa w ust. 1, dokonuje się w terminie 40 dni od dnia powzięcia informacji o konieczności zastąpienia zwierzęcia.

W myśl § 10 pkt 5 rozporządzenia, płatność rolnośrodowiskowa w ramach pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 7 - jest przyznawana, jeżeli rolnik utrzymuje wpisane do księgi hodowlanej krowy, klacze, lochy lub owce matki ras wymienionych w ust. 4 załącznika nr 4 do rozporządzenia, objęte programem ochrony zasobów genetycznych. Płatność rolnośrodowiskowa jest przyznawana do krów, klaczy, loch lub owiec matek ras wymienionych w ust. 4 załącznika nr 4 do rozporządzenia, objętych programem ochrony zasobów genetycznych - w przypadku pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 7 (§ 11 pkt 2 rozporządzenia).

Ponadto w myśl § 16 ust. 1 rozporządzenia, płatność rolnośrodowiskowa jest przyznawana do krów, klaczy, loch lub owiec matek, jeżeli ich liczba w stadzie wynosi co najmniej:

1) 4 krowy tej samej rasy;

2) 2 klacze tej samej rasy;

3) 5 owiec matek rasy olkuskiej, 15 owiec matek rasy cakiel podhalański, 30 owiec matek rasy merynos polski w starym typie albo 10 owiec matek pozostałych ras;

4) 10 loch rasy puławskiej;

5) 8 loch rasy złotnickiej białej, a w przypadku stada objętego programem ochrony zasobów genetycznych przed dniem 1 stycznia 2006 r. - 6 loch;

6) 8 loch rasy złotnickiej pstrej, a w przypadku stada objętego programem ochrony zasobów genetycznych przed dniem 1 stycznia 2006 r. - 3 lochy.

Płatność rolnośrodowiskowa przysługuje nie więcej niż do 70 loch stada podstawowego rasy puławskiej lub do 100 loch rasy złotnickiej białej, lub do 100 loch rasy złotnickiej pstrej, utrzymywanych w jednym stadzie (§ 16 ust. 2 rozporządzenia).

Natomiast w myśl § 38 ust. 7 pkt 1 rozporządzenia, jeżeli zostanie stwierdzone uchybienie w przestrzeganiu przez rolnika wymogów w ramach wariantu trzeciego pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 7, płatność rolnośrodowiskowa przysługuje w danym roku w wysokości zmniejszonej o współczynnik procentowy określony w załączniku nr 7 do rozporządzenia, w części dotyczącej zwierząt ras lokalnych, w stosunku do których stwierdzono takie uchybienie.

Stosownie zaś do treści § 39 ust. 1 rozporządzenia, płatność rolnośrodowiskowa podlega zwrotowi, jeżeli rolnik nie realizuje całego zobowiązania rolnośrodowiskowego, w szczególności w związku z niesporządzeniem planu działalności rolnośrodowiskowej albo sporządzeniem go niezgodnie z wymogami określonymi w rozporządzeniu, lub nie spełnia innych warunków przyznania płatności rolnośrodowiskowej określonych w rozporządzeniu.

Ponadto zgodnie z § 39 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia, płatność rolnośrodowiskowa podlega zwrotowi również w przypadku, gdy rolnik zmniejszył liczbę zwierząt danej rasy lokalnej objętych zobowiązaniem rolnośrodowiskowym w ramach pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 7 do poziomu niższego niż liczba zwierząt danej rasy, do których została przyznana:

a) pierwsza płatność rolnośrodowiskowa lub

b) płatność rolnośrodowiskowa za 2011 r. - w przypadku gdy zobowiązanie rolnośrodowiskowe w ramach tego pakietu zostało podjęte przed dniem 15 marca 2011 r.

– przy czym zwrotowi podlega ta część płatności, która została przyznana do zwierząt objętych zmniejszeniem oraz zwierząt, które zostały zastąpione przez te zwierzęta na podstawie § 8 ust. 1;

Stosownie do treści § 57 rozporządzenia, zastąpienie, o którym mowa w § 8 ust. 1, dokonane przed dniem wejścia w życie rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 stycznia 2013 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. poz. 124), w terminie określonym w § 8 ust. 2, uznaje się za dokonane w terminie.

Prawodawca w § 39 ust 1 wprawdzie nie odwołuje się do § 4 ust.1 pkt 7, czyli do zobowiązania rolnośrodowiskowego realizowanego w ramach Pakietu 7, którego szczegółowe wymogi realizacji zostały określone m.in. w § 8 ust. 1 i 2 rozporządzenia, ale treść tego przepisu jednoznacznie wskazuje, że płatność rolnośrodowiskowa podlega zwrotowi, jeżeli rolnik nie spełnia warunków jej przyznania. Ponadto prawodawca w § 39 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia odwołuje się do § 4 ust.1 pkt 7, czyli do zobowiązania rolnośrodowiskowego realizowanego w ramach Pakietu 7, którego szczegółowe wymogi realizacji zostały określone m.in. w § 8 ust. 1 i 2 rozporządzenia. Z treści przytoczonego przepisu jednoznacznie wynika, że zwrot płatności rolnośrodowiskowej jest skutkiem m.in. zmniejszenia liczby zwierząt danej rasy lokalnej i niezastąpienie ich w terminie 40 dni od dnia powzięcia informacji o konieczności zastąpienia zwierzęcia, określonym w § 8 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia.

Uwzględniając powyższe stwierdzić należy, że termin 40 dniowy określony w § 8 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia ogranicza w czasie możliwość realizacji przedsięwzięcia wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia, a co z tym wiąże się również dochodzenie prawa do otrzymania płatności rolnośrodowiskowej. Przepis § 39 ust. 1 i ust. 2 pkt 3 rozporządzenia określa materialnoprawne konsekwencje jego niedotrzymania w postaci zwrotu płatności.

Mając na względzie wymienione w § 39 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia skutki w postaci zwrotu płatności stwierdzić należy, że termin 40 dniowy do zrealizowania zastąpienia zwierząt rasy lokalnej zwierzętami tej samej rasy (§ 8 ust. 1 pkt 1 i 2 rozporządzenia) jest terminem materialnym.

Ponadto w przytoczonym powyżej § 57 rozporządzenia, prawodawca przewidział dodatkową sytuację, kiedy zastąpienie, o którym mowa w § 8 ust.1, dokonane w terminie określonym w § 8 ust. 2, uznaje się za dokonane w terminie.

Przypomnieć należy, że różnica pomiędzy terminem materialnym a terminem procesowym sprowadza się do różnych płaszczyzn skutków prawnych ich uchybienia. Uchybienie terminu materialnego powoduje następstwa prawne wygaśnięcia praw lub obowiązków o charakterze materialnoprawnym. Przepisy prawa nie wprowadzają możliwości prawnych obrony przed skutkami prawnymi uchybienia terminu materialnego. Uchybienie terminu procesowego powoduje bezskuteczność czynności procesowej, od następstw której przepisy prawa przewidują możliwość prawną obrony za pomocą instytucji prawnej – prośby o przywrócenie terminu. Uchybienie terminu procesowego pośrednio może wywołać skutek materialnoprawny. To, że w wyniku uchybienia terminu procesowego może dojść do negatywnych skutków materialnoprawnych, nie daje jednak podstawy do swobodnej oceny rodzaju danego terminu ustawowego ze względu na podstawowe różnice w zakresie możliwości prawnej uchylenia się od następstw prawnych (por. B. Adamiak, Glosa do wyroku NSA z dnia 26 sierpnia 1999 r. sygn. V SA 708/99, opubl. OSP 2000, Nr 9, poz. 134).

Wobec powyższego, stwierdzić należy, że 40-dniowy termin do zastąpienia zwierząt rasy lokalnej jest terminem materialnym, w związku z czym nie mają do niego zastosowanie przepisy art. 58 i 59 K.p.a.

Organy orzekające dokonały zatem błędnej wykładni § 8 ust. 1 i 2 rozporządzenia odnośnie charakteru prawnego terminu określonego w ust. 2 § 8 tego aktu. W konsekwencji organy błędnie zastosowały przepisy regulujące instytucję przywrócenia terminu zawarte w Kodeksie postępowania administracyjnego.

Z tych wszystkich względów, sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym orzekł jak w pkt 1 sentencji. O kosztach postępowania sąd orzekł na podstawie art. 250 p.p.s.a.

D. S.