Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 49/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2018-03-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 5 , art. 6, art. 24
journal: Dz.U. 2017 poz 278
law: Ustawa z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - teskt jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jacek Hyla, Sędziowie Sędzia NSA Joanna Zdzienicka-Wiśniewska (spr.), Sędzia WSA Alina Dominiak, Protokolant Asystent sędziego Krzysztof Pobojewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 marca 2018 r. sprawy ze skargi P. J. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 15 listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2016 oddala skargę.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia 13 czerwca 2016 r. pan P. J. zwrócił się

do Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa o przyznanie jednolitej płatności obszarowej, płatności

za zazielenienie, płatności redystrybucyjnej oraz płatności dla młodych rolników

na rok 2016, deklarując powierzchnię działek rolnych o łącznej powierzchni 8,86 ha. W załączonym materiale graficznym zaznaczył położenie działek rolnych zadeklarowanych we wniosku.

Decyzją z dnia 15 marca 2017 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR

przyznał rolnikowi płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2016, w tym:

jednolitą płatność obszarową w wysokości 2.314,87 zł, do powierzchni 7,32 ha,

płatność za zazielenienie w wysokości 2.269,93 zł, do powierzchni 7,32 ha,

płatność redystrybucyjną w wysokości 347,31 zł, do powierzchni 2,01 ha,

płatność dla młodych rolników w wysokości 1.162,17 zł, do powierzchni 7,32 ha.

Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji

i Modernizacji Rolnictwa, po rozpoznaniu odwołania, decyzją z dnia 11 listopada 2017 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I Instancji.

W uzasadnieniu, przywołując m. in. treść: art. 3, art. 7 ust. 1 – 4, art. 8 ust. 1, art. 13, art. 14 ust. 1 -2, art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (t. j. Dz. U. z 2015 r.. poz. 1551 ze zm.), rozporządzenia nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r., § 7 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2015 r., art. 70 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 1306/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r.

w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE)

nr 2799/98, (WE) nr 814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr 485/2008 (Dz. U. L 347 z 20.12.2013, s. 549), art. 50 ust. 1 i 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego

i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia

w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE)

nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 (Dz. Urz. UE L 347

z 20.12.2013 r., str. 608, z późn. zm.) art. 5 rozporządzenie delegowane Komisji (UE) Nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odmowy lub wycofania płatności oraz do kar administracyjnych mających zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz. U. L 181 /48

z 20.06.2014), art. 24 ust. 1 i art. 28 ust. 1 rozporządzenia nr 809/2014 z dnia 17 lipca 2014 r. organ odwoławczy wyjaśnił, że w wyniku złożonego odwołania dokonał ponownego zweryfikowania całego materiału zgromadzonego w sprawie.

W pierwszej kolejności wskazał, że przeprowadzając dodatkowe postępowanie

w celu weryfikacji kwalifikowalności do płatności powierzchni działek ewidencyjnych nr [...], [...], [...], wezwał stronę do złożenia wyjaśnień, przez dostarczenie kompletu dokumentacji w zakresie faktur dotyczących zakupu maszyn użytych

do usunięcia niepożądanej roślinności występującej na działce ewidencyjnej

nr [...], [...]oraz [...] oraz przywrócenia wskazanego gruntu do użytku rolniczego oraz decyzji wydanej przez właściwy organ w sprawie zezwolenia

na usunięcie drzew lub krzewów. Ponadto zobligował stronę do podania dokładnego terminu, w którym zostały przeprowadzone prace polowe wskazane w odwołaniu oraz wskazanie świadków wykonywanych zabiegów agrotechnicznych

na przedmiotowych działkach.

W odpowiedzi na powyższe strona złożyła w dniu 4 października 2017 r. fakturę VAT z dnia 31 maja 2016 r. dot. zakupu rębaka [...], cztery faktury z dnia: 31 maja 2016 r., 22 czerwca 2016 r., 2 lipca 2016 r., 8 lipca 2016 r. dotyczące zakupu dodatkowego sprzętu, faktury z dnia 10 czerwca 2016 r. oraz 2 lipca 2016 r. dotyczące usługi serwisowej sprzętu. Jednocześnie dołączyła trzy faktury wystawione przez stację benzynową. Dodatkowo poinformowała, że nie dysponuje decyzją wydaną przez właściwy organ w sprawie zezwolenia na usunięcie drzew

i krzewów, ponieważ zgodnie z art. 83 § 6 pkt 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r.

o ochronie przyrody, nie ma konieczności uzyskania pozwolenia na usunięcie drzew, które nie przekroczyły wieku 5 lat. W odniesieniu do wskazania dokładnego terminu, w jakim przeprowadzone zostały prace polowe strona oświadczyła, że prace były rozłożone w czasie począwszy od początku marca 2016 r., a zakończone zostały

z końcem lipca 2016 r. Jednocześnie strona wskazała listę osób, którzy mogą poświadczyć o wykonywaniu powyższych zabiegów agrotechnicznych

na wskazanych działkach ewidencyjnych.

Dokonując ponownej analizy zgromadzonego materiału dowodowego, Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR ustalił,

że powierzchnia ewidencyjno - gospodarcza na rok 2016 działek ewidencyjnych:

nr [...], [...], [...], na których znajduje się działka rolna [...] oraz działki ewidencyjnej nr [...], na której znajdują się działki rolne [...] oraz [...] stwierdzona

w oparciu o aktualny PEG wynosi 7,32 ha. Dyrektor wyjaśnił jednocześnie, że organ I instancji w trakcie kontroli administracyjnej dokonał poprawnego podziału działki rolnej [...] o zadeklarowanej przez stronę powierzchni 2,62 ha, na działkę rolną [...]

oraz [...] ze względu na stwierdzoną powierzchnię największego spójnego obszaru przypisanego dla działki ewidencyjnej nr [...], która wynosi 2,24 ha. Powyższe ustalenia wynikają z faktu, że powierzchnia PEG na rok 2016 wyznaczona dla działek ewidencyjnych o nr [...], [...], [...]oraz [...] jest mniejsza niż zadeklarowana we wniosku. Powierzchnia deklarowana przez producenta działek rolnych

do płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2016 wynosiła bowiem 8,86 ha, natomiast powierzchnia stwierdzona działek rolnych kwalifikująca się do płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2016 wynosi 7,32 ha i jest zgodna z powierzchnią stwierdzoną przez organ I instancji.

W związku z powyższymi ustaleniami organ, związany przepisami prawa,

nie może przyznać przedmiotowej płatności do powierzchni większej niż maksymalny kwalifikowalny obszar (powierzchnia ewidencyjno -gospodarcza - PEG).

Następnie, wskazując na treść przepisu art. 9a ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych

oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz. U. z 2004 r, Nr 10, poz. 76

ze zm.) Dyrektor wyjaśnił, że PEG stanowi maksymalny kwalifikowany obszar,

do którego może zostać przyznana płatność, natomiast nie musi ona być tożsama

z powierzchnią działki rolnej deklarowanej przez rolnika. Producent rolny składając wniosek o przyznanie płatności zobowiązany jest podać powierzchnię faktyczną działki rolnej, czyli użytkowaną przez niego rolniczo. Zasadniczo zatem deklarowana powierzchnia nie może być większa niż PEG, co nie oznacza, że wnioskodawca wypełnia swój obowiązek podania faktycznej powierzchni, jeżeli nie przekracza danych PEG. Zgodnie bowiem z art. 8 ust. 1 pkt. 4 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego jednolita płatność obszarowa przysługuje

do powierzchni nie większej niż maksymalny kwalifikowalny obszar, określony

w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w art. 5 ust. 2 lit b rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014, określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków

o przyznanie płatności.

W ocenie Dyrektora organ I instancji prawidłowo przyznał wnioskodawcy płatność do działki rolnej [...] oraz [...] położonych na działce ewidencyjnej nr [...],

do łącznej powierzchni 2,55 ha oraz przyznał płatność do działki rolnej [...] położonej na działkach ewidencyjnych: nr [...], do powierzchni 0.42 ha, nr [...],

do powierzchni 3,35 ha, nr [...] do powierzchni 1,00 ha, tj. do łącznej powierzchni wynoszącej 4,77 ha, gdyż w trakcie kontroli administracyjnej, o której mowa w art. 28 ust. 1 rozporządzenia nr 809/2014 z dnia 17 lipca 2014 r., system informacji geograficznych (GIS) sprawdza m. in. czy powierzchnie deklarowane na danej działce ewidencyjnej nie przekraczają maksymalnego kwalifikowalnego obszaru wyznaczonego dla działki ewidencyjnej. Powyższych ustaleń organ I instancji dokonał na podstawie ortofotomapy sporządzonej na podstawie wykonanych zdjęć

w dniu 5 maja 2016 r.

Dyrektor podkreślił, że z aktualnej ortofotomapy wynika, iż maksymalny kwalifikowany obszar, o którym mowa w art. 5 ust. 2 lit. b rozporządzenia

nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r., wyznaczony dla działki rolnej [...] wynosi [...] ha oraz dla działki rolnej [...] wynosi 4,77 ha, co wynika z faktu wykluczenia z całkowitej powierzchni działki obszarów niekwalifikujących się do przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2016. Ortofotomapa wykonana na podstawie zdjęć z maja 2016 r. wskazuje na to, że znaczna część gruntu położonego na działce ewidencyjnej nr [...] oraz na działce ewidencyjnej nr [...], na której strona zadeklarowała działkę rolną [...], przylegająca do drogi, była zadrzewiona lub zakrzaczona, a tym samym nie była użytkowana rolniczo

od początku roku 2016. Tym samym brak podstaw do uznania, że skarżący prowadził działalność rolniczą zgodnie z art. 32 ust. 4 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) NR 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r., bowiem takie obszary uznaje się za kwalifikujące się hektary, które odpowiadają definicji kwalifikującego się hektara przez cały rok kalendarzowy, z wyjątkiem przypadku działania siły wyższej lub okoliczności nadzwyczajnych. Ponadto dla działki ewidencyjnej nr [...] określono największy spójny obszar użytkowany rolniczo, do którego przypisano działkę rolną [...], wynoszący 2,24 ha.

Dyrektor podkreślił, że dał wiarę dowodowi w postaci aktualnej ortofotomapy wykonanej na podstawie zdjęć z dnia 5 maja 2016 r., zgodnie z którym

nie można uwzględnić przy rozpatrywaniu sprawy faktu, że strona przywróciła część nieużytku rolnego jako grunt rolny, na którym prowadzi działalność rolniczą w roku 2016 zgodnie z dobrą kulturą rolną, bowiem grunty zadeklarowane we wniosku

o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2016 powinny być użytkowane przez cały rok kalendarzowy, w którym złożono wniosek. Sama zresztą stron przyznała, że ze względu na duży zakres prac polegających między innymi na "zrywaniu drzew i rozładunku zrębki" oraz usuwaniu drzew postępowały one sukcesywnie od początku marca do końca lipca.

W ocenie Dyrektora organ I instancji prawidłowo zastosował także pomniejszenia wynikające z art. 19a ust. 1 rozporządzenia 640/2014. Wyliczona procentowa różnica między powierzchnią deklarowaną kwalifikowaną działek rolnych a powierzchnią stwierdzoną w toku prowadzonego postępowania wynosi 21,04%. Różnica między powierzchnią deklarowaną (kwalifikowaną), a powierzchnią stwierdzoną wynosi 1,54 ha. Zgodnie bowiem z art. 19a ust. 1 rozporządzenia (UE) nr 640/2014, jeżeli różnica między powierzchnią zadeklarowaną (kwalifikowaną)

we wniosku, a powierzchnią stwierdzoną przekracza 3% lub 2 ha, wówczas pomoc oblicza się na podstawie obszaru stwierdzonego, pomniejszonego o 1,5-krotność stwierdzonej różnicy. Dodatkowo kara administracyjna nie może przekroczyć 100% kwot wyliczanych w oparciu o obszar zgłoszony. Mając na uwadze powyższe

po zastosowaniu zmniejszenia z tytułu przedeklarowania powierzchnia zatwierdzona do jednolitej płatności obszarowej oraz płatności dla młodych rolników wynosi 5,0100 ha. W ramach płatności dodatkowej (redystrybucyjnej) organ I instancji prawidłowo wskazał, iż powierzchnia stwierdzona do jednolitej płatności obszarowej wynosiła 7,32 ha, jednakże została ona pomniejszona o 3 ha zgodnie z art. 14 ust. 2 ustawy oraz zastosowano zmniejszenie z tytułu przedeklarowania na podstawie obszaru stwierdzonego, pomniejszonego o 1,5 - krotność stwierdzonej różnicy. Wobec tego powierzchnia zatwierdzona do płatności dodatkowej wynosi 2,0100 ha.

W odniesieniu do płatności za zazielenienie organ wskazał, że w ramach jednolitej płatności obszarowej obszar zgłoszony przekroczył obszar zatwierdzony, a zatem

do obliczenia płatności za zazielenienie przyjęto powierzchnie stwierdzoną w toku postępowania w ramach jednolitej płatności obszarowej (7,32 ha).

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku pan P. J. wniósł o uwzględnienie skargi w całości i uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z dnia 15 marca 2017 roku a także o zasądzenie kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 3 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 5 lutego 2015 roku o płatnościach

w ramach systemów wsparcia bezpośredniego poprzez niewyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego i nieuwzględnienie wyjaśnień przedstawianych przez skarżącego w toku postępowania odwoławczego: zeznań świadków oraz zdjęć satelitarnych, które to świadczą o prowadzeniu przez skarżącego na spornych działkach w roku 2016 działalności rolniczej. Zarzucił ponadto naruszenie art. 6 K.p.a. poprzez ustalenie bez podstaw prawnych, że sporne między stronami fragmenty działek skarżącego stanowią nieużytek rolny. Podniósł także zarzut naruszenie art. 32 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE)

nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 oraz art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 5 lutego 2015 roku o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego poprzez uznanie, że część gruntów posiadanych przez skarżącego nie spełnia wymogów uznania za kwalifikujące się hektary w myśl art. 32 ust. 2 rozporządzenia

nr 1307/2013. W ocenie skarżącego zaskarżona decyzja narusza również art. 4

ust. 1 c) ii) rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013

z dnia 17 grudnia 2013 w związku z art. 4 ust. 1 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 639/2014 z dnia 11 marca 2013 roku oraz §2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2015 roku w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania płatności bezpośrednich i płatności niezwiązanej

do tytoniu, poprzez przyjęcie, że skarżący nie wykorzystywał w roku 2016 spornych części gruntów do prowadzenia działalności rolniczej - będące skutkiem wadliwej wykładni pojęcia "kwalifikującego się hektara" w myśl przepisów art. 32 ust. 2 i 4 rozporządzenia nr 1307/2013. Końcowo skarżący wywiódł zarzut naruszenia art. 36 ust. 1 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego poprzez nieprzeprowadzenie u skarżącego kontroli na miejscu, w wypadku w którym istnieją wątpliwości w przedmiocie prowadzenia przez niego działalności rolniczej

na spornych fragmentach działek.

Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji

i Modernizacji Rolnictwa w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację i stanowisko, jak w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Sąd administracyjny w granicach swojej właściwości bada zgodność zaskarżanych decyzji z prawem.

Istotą sporu w sprawie wszczętej wnioskiem skarżącego o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2016 jest prawidłowość ustalenia przesłanki zmniejszenia płatności jednolitej płatności obszarowej, płatności na zazielenienie, płatności redystrybucyjnej i płatności

dla młodych rolników w związku ze stwierdzonymi nieprawidłowościami skutkującymi różnicą pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną (kwalifikowaną) we wniosku

a powierzchnią stwierdzoną. Konsekwencją ustalenia przez organ różnicy pomiędzy obszarem zgłoszonym a obszarem zatwierdzonym było proporcjonalne zmniejszenie kwot przyznanych płatności. Kontrola administracyjna wniosku była prowadzona

w oparciu o pomiary powierzchni ewidencyjno – gospodarczej (PEG) sporządzany

w elektronicznym systemie LPIS.

Zaoferowany przez skarżącego, dołączony do odwołania wydruk mapy

z systemu elektronicznego ARiMR z 2017 r. oraz złożone w sprawie oświadczenia

o przywróceniu obszarów do użytku rolnego zostały w sprawie poddane ocenie.

Organ zasadnie uwzględnił niespójność twierdzeń skarżącego o czasie wykonywania prac polegających na usunięciu niepożądanej roślinności w postaci samosiejek sosny oraz innego rodzaju zadrzewień. Skarżący, który w odwołaniu

od decyzji podał, że prace zostały wykonane na początku 2016 r., skorygował informację w tym zakresie w piśmie z dnia 4 października 2017 r., wyjaśniając,

że prace były prowadzone sukcesywnie od początku marca do końca lipca 2016 r.

Należy stwierdzić, że organ nie kwestionował faktu i terminu wykonania prac, zatem odstąpienie od prowadzenia w tym zakresie dowodu z zeznań świadków należy uznać za uzasadnione.

Wniosek o przyznanie płatności dotyczył roku 2016. W sprawie okolicznością bezsporną jest, że prace polegające na zrywaniu i usuwaniu zadrzewień (samosiejek) trwały we wskazanych miesiącach 2016 r., wobec czego nie zostało potwierdzone spełnienia jednego z warunków wynikających z art. 7 pkt 2 ustawy

z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach wsparcia systemów wsparcia bezpośredniego dotyczącego utrzymania gruntów zgodnie z normami przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności

(por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 8 maja 2015 r., sygn.. akt III SA/Wr 96/15).

Z twierdzeń skarżącego wynika, że w 2016 r. w okresie co najmniej

do sierpnia na wskazanym obszarze prowadził prace porządkowe o charakterze innym niż działalność rolnicza wskazana w art. 32 ust. 4 rozporządzenia PEiR (UE) Nr 1307/2013 z 17 grudnia 2013 r.

Postępowanie wyjaśniające w sprawach o przyznanie płatności jest szczególnym, uproszczonym postępowaniem administracyjnym, w którym organ administracji, w zakresie odnoszącym się do ustaleń stanu faktycznego sprawy, proceduje na podstawie materiału dowodowego wskazanego we wniosku, a także

na podstawie dowodów i innych dokumentów wskazanych i dołączonych przez wnioskodawcę. To na nim spoczywa ciężar udowodnienia faktu, z którego wywodzi skutki prawne. Konsekwencją tego stanu rzeczy jest to, że organ administracji, zasadniczo, zwolniony jest z obowiązku poszukiwania dowodów na okoliczności istotne z punktu widzenia uprawnień wnioskodawcy do płatności (por. wyrok WSA

w Gdańsku z dnia 25 czerwca 2013 r., sygn. akt I SA/Gd 391/13).

Materialnoprawne przesłanki uprawniające rolnika do płatności obszarowych zostały określone w art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach

w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Zgodnie z tym przepisem

(w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji), rolnikowi przysługuje jednolita płatność obszarowa na będące w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, grunty rolne wchodzące w skład gospodarstwa rolnego, kwalifikujące się do objęcia tą płatnością zgodnie z art. 124 ust. 2 akapit pierwszy rozporządzenia nr 73/2009, przy czym rolnik musi spełniać warunki wymienione w punktach od 1 do 3 tego przepisu. Rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie zostało oparte, jak to wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, na danych o powierzchni działek rolnych zawartych w systemie informatycznym identyfikacji działek rolnych będącym w dyspozycji ARiMR, który pozwala na jednoznaczną identyfikację położenia działki rolnej w przestrzeni, określenie jej aktualnej powierzchni i na kontrolę pod względem kwalifikowalności

w odniesieniu do danego schematu pomocy.

Podstawę prawną kontroli administracyjnej wniosków o przyznanie płatności bezpośrednich w oparciu o bazę referencyjną systemu LPIS stanowią przepisy prawa wspólnotowego, a w szczególności art. 17 rozporządzenia nr 73/2009 stanowiący,

że system identyfikacji działek rolnych ustanawiany jest na podstawie map

lub ewidencji gruntów z wykorzystaniem technik skomputeryzowanego systemu informacji geograficznych (GIS) – ortoobrazów lotniczych lub zdjęć satelitarnych

(tzw. system LPIS), przy zastosowaniu jednolitego standardu gwarantującego dokładność co najmniej równą dokładności kartografii w skali 1:10 000.

Zgodnie z art. 28 ust. 1 lit. c) rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009, kontrole administracyjne, m. in. kontrole krzyżowe pozwalają na wykrycie nieprawidłowości, a w szczególności na ich automatyczne wykrycie za pomocą narzędzi informatycznych. Kontrole te dotyczą zgodności między działkami rolnymi zadeklarowanymi w pojedynczym wniosku a działkami referencyjnymi w systemie identyfikacji działek rolnych, w celu sprawdzenia kwalifikowalności jako takich

do pomocy. Zgodnie z art. 7 ust. 1a ustawy o płatnościach jednolita płatność obszarowa przysługuje do powierzchni gruntów rolnych nie większej niż maksymalny obszar kwalifikowany.

Jak stanowi przepis art. 3 ust. 1 ustawy o płatnościach, przepisy ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, stosowane są do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji, z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach Unii Europejskiej, o których mowa w art. 1 pkt 1 tej ustawy, jeżeli sama ustawa nie stanowi inaczej. Z ust. 2 wynika zaś, że w postępowaniach

w sprawach dotyczących między innymi płatności bezpośredniej organ administracji publicznej: 1) stoi na straży praworządności; 2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy, 3) ma obowiązek udzielać stronom na ich żądanie, niezbędnych pouczeń, co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich prawa i obowiązków będących przedmiotem postępowania; 4) ma obowiązek zapewnić stronom, na ich żądanie, czynny udział

w każdym stadium postępowania i na ich żądanie, przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań (art. 81 K.p.a. nie stosuje się). Ponadto podkreślić należy, co ma istotne znaczenie dla oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, iż art. 3 ust. 3 tej ustawy stanowi, iż strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 2, są zobowiązane przedstawić dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie

z prawdą i bez zatajania czegokolwiek, a ciężar udowodnienia faktu spoczywa

na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Ponadto, z przepisu art. 18

ust. 1 ustawy wynika również, że płatności obszarowe przyznawane są na wniosek rolnika.

Przywołane regulacje skutkują konkretnymi konsekwencjami w zakresie odnoszącym się do ram i konstrukcji postępowania wyjaśniającego w sprawach

o przyznanie płatności. Jest to bowiem szczególne, uproszczone postępowania administracyjne, w którym, jak wynika z przywołanych przepisów, organ administracji, w zakresie odnoszącym się do ustaleń stanu faktycznego sprawy, proceduje

na podstawie materiału dowodowego wskazanego we wniosku, a także na podstawie dowodów i innych dokumentów wskazanych i dołączonych przez wnioskodawcę.

To na nim bowiem, spoczywa ciężar udowodnienia faktu, z którego wywodzi skutki prawne. Konsekwencją tego stanu rzeczy jest to, że organ administracji, zasadniczo, zwolniony jest z obowiązku poszukiwania dowodów na okoliczności istotne z punktu widzenia uprawnień wnioskodawcy do płatności (wyroki NSA: z 19 kwietnia 2012 r., sygn. akt II GSK 344/11, z 26 czerwca 2012 r., sygn. akt II GSK 810/11).

Jeśli zważyć, że celem kontroli administracyjnych jest skuteczne zweryfikowanie zgodności z warunkami, na jakich przyznawana jest pomoc

oraz przestrzeganie wymogów i norm istotnych dla wzajemnej zgodności między działkami rolnymi zadeklarowanymi w jednym wniosku a działkami odniesienia

w systemie identyfikacji działek rolnych oraz weryfikowanie kwalifikacji do pomocy określonych terenów (art. 28 ust. 1 lit. c) rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z 21 kwietnia 2004 r.), to podkreślenia wymaga, że z przepisu art. 15 Rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 wynika, że elementami systemu zintegrowanego – tj. systemu administrowania i kontroli (art. 14) – są między innymi system identyfikacji działek rolnych oraz zintegrowany system kontroli.

Poza sporem jest, że cel i istota przedmiotowej regulacji wyraża się

w stworzeniu instrumentów identyfikowania i określania miejsca położenia deklarowanych przez beneficjentów pomocy działek rolnych, a także kontrola prawidłowości zadeklarowanych powierzchni łącznie z oceną i sprawdzeniem ich kwalifikowalności (tj. sprawdzeniem uprawnień do dopłat w odniesieniu do schematu pomocowego) oraz kontrola ilości złożonych wniosków na każdą działkę rolną lub jej część. Wskazana procedura, obowiązująca w ramach systemu identyfikacji działek rolnych, ma charakter obligatoryjny, a wykorzystywanie wskazanej technologii jest jej integralną częścią.

System identyfikacji działek rolnych realizując wskazany wyżej cel opiera się na bazie danych działek referencyjnych - działek odniesienia, którymi w przypadku systemu polskiego są przetworzone na potrzeby dopłat powierzchniowych dane

z ewidencji gruntów i budynków. Ustalenie więc powierzchni kwalifikującej się

do płatności w ramach działki ewidencyjnej następuje w trakcie kontroli administracyjnej wniosku w oparciu o bazę referencyjną w systemie informacji geograficznej oraz na podstawie bezpośredniego pomiaru wykonanego

przez pracownika ARiMR na aktualnym obrazie ortofotomapy.

W związku z powyższym stwierdzić trzeba, że wskazanym wyżej ustaleniom organów, istotnym z punktu widzenia wysokości kwoty przyznanej płatności skarżący, wbrew wskazanym zasadom wynikającym z przepisu art. 3 ust. 2 pkt 2 oraz ust. 3 ustawy o płatnościach determinującym kształt i charakter postępowania wyjaśniającego w sprawie, nie przeciwstawił w postępowaniu o przyznanie płatności żadnego dowodu, na podstawie którego skutecznie można byłoby podważyć ustalenia organów administracji stanowiące faktyczną podstawę wydanej w sprawie decyzji.

Wbrew zarzutom zgłoszonym w skardze złożone przez skarżącego wnioski dowodowe na potwierdzenie faktu prowadzenia prac rekultywacyjnych

oraz prowadzenia w 2016 r. działalności rolniczej na spornych działkach

nie dotyczyły okoliczności kwestionowanych przez organy w niniejszej sprawie.

Organy nie stwierdziły, aby prace nie były wykonywane, nie stwierdziły również, że po lipcu 2016 r. skazany przystąpił do rolniczego użytkowania spornych działek. Wskazane dowody nie zostały zgłoszone dla podważenia ustalenia,

że nie została spełniona przesłanka rolniczego wykorzystywania gruntów przez cały 2016 r.

W ocenie Sądu wskazany przez skarżącego czas prowadzenia prac porządkowych związanych z usuwaniem roślin niepożądanych samosiejek to czas,

w którym prowadzone są zintensyfikowane prace rolne na gruntach prawidłowo użytkowanych. Wbrew zarzutom skarżącego nie została dokonana wadliwa wykładnia definicji "kwalifikującego się hektara" zawartej w art. 32 ust. 2a rozporządzenia 1307/2014. Skarżący, który przytacza treść definicji ma świadomość, że definicja ta odnosi się do użytków rolnych gospodarstwa rolnego, wykorzystywanych do prowadzenia działalności rolniczej. Kwalifikacja bonitacyjna gruntów nie stanowi jednak argumentu znajdującego odniesienie do sposobu wykorzystywania gruntu.

Twierdzenia skarżącego o sukcesywnym wykonywaniu prac uzasadniają uznanie bezzasadności zarzutu wadliwości zdjęć wykonanych w dniu 5 maja 2016 r. Efekty prac zakończonych widoczne na fotografii z późniejszej daty nie podważają wiarygodności fotografii z dnia 5 maja 2016 r.

Spełnienie przesłanki prowadzenia działalności rolniczej nie jest wystarczające dla uzyskania uprawnienia do płatności, stanowi punkt wyjścia do analizy, czy rolnik w danym wypadku odpowiada warunkom do uzyskania płatności. Dopiero

w przypadku, gdy wnioskujący o płatności spełnia ten wymóg, kontroli podlega charakter prawny prowadzonej przez rolnika działalności. Niezbędne jest także pozostawanie w rolniczej aktywności zawodowej na gruntach utrzymywanych zgodnie z normami.

Analiza prawna definicji działalności rolniczej zawartej w art. 4 rozporządzenia PE i Rady (UE) Nr 1307/2013 z 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemu wsparcia wspólnej polityki rolnej, winna być dokonywana łącznie z przesłanką utrzymywania gruntu rolnego z zachowaniem norm dobrej kultury rolnej oraz aktywnością zawodową rolnika. Uzasadnieniem dla takiego stanowiska są pozaprodukcyjne funkcje gruntów rolnych, w tym w szczególności funkcja środowiskowa i społeczna (por. D. Łobos – Kotowska, "Działalność rolnicza jako przesłanka uzyskania uprawnienia do płatności" – system LEX).

Sąd z urzędu rozważył, że zgodnie z art. 9 ust. 3 pkt 3 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) Nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady Nr 1306/2013, warunkiem ustalenia, że działki rolne z elementami krajobrazu i drzewami podlegają dopłatom jest wykazanie, że działalność rolniczą można prowadzić w sposób podobny,

jak na działkach bez drzew położonych w tym samym obszarze, gdyż znajduje

to oparcie w tradycyjnych praktykach uprawy, warunkach naturalnych i względach środowiskowych.

W sprawie rozpoznawanej stan gruntów rolnych wykluczał uprawy rolne

i wypas (samosiejki sosny), co potwierdza opisany przez skarżącego zakres prac wykonanych w 2016 r. Podkreślić należy, że działania związane z usuwaniem samosiejek i zakrzewień, opisanych przez skarżącego jako rośliny niepożądane, odpowiadają standardom polskich praktyk uprawy, gdyż uniemożliwiają prowadzenie działalności rolnej w sposób odpowiadający na działkach pozbawionych takiej roślinności. Z tej przyczyny organ nie prowadził czynności w celu ustalenia gęstości zadrzewienia.

W świetle powyższego nie jest uzasadniony w ocenie Sądu zarzut naruszenia art. 6 K.p.a. oraz art. 36 ust. 1 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, albowiem organ prawidłowo ustalił wynikające z art. 32 ust. 2 rozporządzenia PE i Rady (UE) nr 1307/2013 z 17 grudnia 2013 r. oraz art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy z 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego wymogi uznania gruntu za "kwalifikujące się hektary" w 2016 r.

na podstawie dokumentów oraz oświadczeń skarżącego.

Z tych względów, uznając skargę za bezzasadną Sąd, na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), orzekł jak w sentencji.