Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1175/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2010-10-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 650  Sprawy świadczeń społecznych w drodze wyjątku
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 83 ust. 1
journal: Dz.U. 1998 nr 162 poz 1118
law: Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Antoniuk Anna Mierzejewska Ewa Marcinkowska (spr.) Protokolant asystent sędziego Beata Gibzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 października 2010 r. sprawy ze skargi M. O. oraz W. O. przedstawicielki ustawowej małoletniej A. O. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] maja 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania renty rodzinnej w drodze wyjątku 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] marca 2010 r. 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.


UZASADNIENIE

Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (dalej: Prezes ZUS) decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2010 r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał w mocy swoją wcześniejszą decyzję z dnia [...] marca 2010 r., o odmowie przyznania na rzecz małoletnich A. i M. O. renty rodzinnej w drodze wyjątku.

Do wydania powyższych decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Wnioskiem z dnia 16 lutego 2010 r. W. O., działając w imieniu małoletnich dzieci A. i M. O., wystąpiła do Prezesa ZUS o przyznanie renty rodzinnej w drodze wyjątku po zmarłym ojcu dzieci H. O. W uzasadnieniu wniosku podniosła, że ZUS odmówił przyznania renty rodzinnej na rzecz małoletnich w zwykłym trybie uzasadniając to tym, że w ostatnim dziesięcioleciu przed dniem powstania całkowitej niezdolności do pracy nie udowodniono wymaganego okresu składkowego i nieskładkowego 5-ciu lat, lecz tylko 4 lata 8 miesięcy i 23 dni. Wnioskodawczyni podkreśliła, że zmarły miał udowodnione 22 lata 5 dni okresów składkowych oraz 1 rok 8 miesięcy i 12 dni okresów nieskładkowych. Pracował zawodowo do końca 2000 r. W okresie od marca 2001 r. do 30 kwietnia 2002 r. pobierał rentę chorobową w związku z powikłaniami po złamaniu nogi. Po tym okresie był zarejestrowany jako bezrobotny w Powiatowym Urzędzie Pracy w O. i poszukiwał pracy. W 2007 r. zaczął poważnie chorować na [...]. W dniu 3 września 2008 r. lekarz orzecznik uznał go za całkowicie niezdolnego do pracy z zaznaczeniem, że niezdolność do pracy powstała od lipca 2007 r. Do dnia śmierci miał wypłacany zasiłek stały z Ośrodka Pomocy Społecznej. Wnioskodawczyni zaznaczyła, że po śmierci męża została sama z czwórką dzieci, które w chwili obecnej nie posiadają niezbędnych środków do życia. Małoletnie dzieci A. i M. uczą się, natomiast pełnoletnie dzieci A. i M. są zarejestrowani w Powiatowym Urzędzie Pracy jako bezrobotni. Ona zaś pracuje jako [...] z najniższym wynagrodzeniem w wysokości 936 zł miesięcznie netto. Ich sytuacja finansowa jest zatem dramatyczna, a przyznanie renty rodzinnej w drodze wyjątku pozwoliłoby dzieciom chociaż na skromne życie.

Prezes ZUS decyzją z dnia [...] marca 2010 r. wydaną na podstawie art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2004 r. Nr 39, poz. 353 ze zm.), odmówił przyznania renty rodzinnej w drodze wyjątku dla małoletnich A. i M. O.

W uzasadnieniu decyzji, powołując się na treść art. 83 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych organ stwierdził, iż przyznanie świadczenia w drodze wyjątku możliwe jest wyłącznie w przypadku, gdy spełnione są łącznie wszystkie wymienione w tym przepisie przesłanki, a niespełnienie nawet jednego z nich wyklucza możliwość przyznania tego świadczenia. Podkreślił jednocześnie, że renta rodzinna jest pochodną świadczenia przysługującego osobie zmarłej. W związku z powyższym, w pierwszej kolejności rozpatrzeniu podlega spełnienie powyższych przesłanek przez osobę zmarłą, a następnie przez wnioskodawcę.

Organ podniósł, iż z dokumentacji rentowej wynika, że udokumentowano okresy składkowe i nieskładkowe ojca dzieci wynoszące łącznie 23 lata, 8 miesięcy i 17 dni, a od 1 września 2001 r. do 30 kwietnia 2002 r. ww. pobierał rentę z tytułu niezdolności do pracy w trybie zwykłym. W okresie od 1 maja 2002 r. do 30 lipca 2007 r. nie został natomiast udowodniony jakikolwiek okres zatrudnienia poparty opłacaniem składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe. Nie zostały też wykazane szczególne okoliczności uniemożliwiające przezwyciężenie przeszkód do kontynuowania ubezpieczenia i nabycia uprawnień do świadczenia na zasadach ogólnych, bowiem w wymienionej przerwie nie została orzeczona u ojca dzieci całkowita niezdolność do pracy. Orzeczeniem z dnia 3 września 2008 r. lekarz orzecznik ZUS ustalił, że ojciec małoletnich był całkowicie niezdolny do pracy dopiero od lipca 2007 r. Organ zaznaczył przy tym, że zgodnie z art. 14 ust. 2 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, jeżeli nie ma możliwości ustalenia daty powstania niezdolności do pracy, natomiast ustalono okres, w którym niezdolność do pracy powstała, za datę powstania niezdolności do pracy przyjmuje się datę końcową tego okresu. W przypadku ojca dzieci za dzień powstania całkowitej niezdolności do pracy przyjmuje się zatem 31 lipca 2007 r.

Podnoszony przez wnioskodawczynię fakt, że ojciec dzieci w latach 2002-2007 był zarejestrowany w Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku nie może zostać uznany za szczególną okoliczność w rozumieniu art. 83 ustawy. Okres pozostawania bez pracy, nawet potwierdzony formalną rejestracją bezrobotnego w urzędzie pracy, w rozumieniu przepisów ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, nie stanowi bowiem ani okresu składkowego, ani nieskładkowego. Organ podkreślił jednocześnie, że przy rozpatrywaniu uprawnień do renty rodzinnej w drodze wyjątku ocenie podlegała również sytuacja materialna z tym, że nie stanowi ona jedynego kryterium, przesądzającego o przyznaniu świadczenia w drodze wyjątku.

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy W. O. podniosła, że ojciec dzieci zmarł w wieku 51 lat, mając przepracowane 23 lata, 8 miesięcy i 17 dni. W jej ocenie, luka w zatrudnieniu w okresie od 1 maja 2002 r. do 30 lipca 2007 r. powstała nie z jego winy, gdyż w tym czasie był zarejestrowany jako bezrobotny i poszukiwał pracy. Później natomiast zaczął chorować i jego działania związane z poszukiwaniem pracy osłabły. Podkreśliła, że choroba [...], na którą zmarł musiała rozwijać się znacznie wcześniej, przed jej ujawnieniem. Powyższe okoliczności uniemożliwiły zatem jej mężowi podjęcie pracy we wskazanym okresie i były przyczyną niespełnienia przez niego warunków ustawowych do uzyskania świadczeń rentowych w normalnym trybie. Skarżąca ponownie przedstawiła trudną sytuację finansową swojej rodziny podkreślając, że za wynagrodzenie w kwocie 936 zł miesięcznie musi wyżywić rodzinę oraz opłacić wszystkie rachunki związane z utrzymaniem domu.

Prezes ZUS, w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy, decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2010 r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy swoją poprzednią decyzję z dnia [...] marca 2010 r.

W uzasadnieniu decyzji organ podtrzymał wcześniejszą argumentację.

Podkreślił, że renta rodzinna w drodze wyjątku dla małoletnich dzieci nie może być przyznana, ponieważ w sprawie nie została spełniona przesłanka szczególnych okoliczności, o której mowa w art. 83 ustawy. Za szczególną okoliczność, na potrzeby stosowania tego przepisu, uważa się wyłącznie zdarzenie lub trwały stan o charakterze zewnętrznym, obiektywnym i niezależnym od woli danej osoby, wykluczający aktywność zawodową konkretnej osoby z powodu niemożności przezwyciężenia ich skutków. Organ stwierdził, iż nie kwestionuje, że ojciec dzieci posiada okresy składkowe i nieskładkowe wynoszące łącznie 23 lata, 8 miesięcy i 17 dni, które są adekwatne do jego wieku, wynoszącego na dzień ustalenia całkowitej niezdolności do pracy 48 lat. Ponadto od 1 września 2001 r. do 30 kwietnia 2002 r. pobierał rentę z tytułu niezdolności do pracy w trybie zwykłym. Jednakże w ubezpieczeniu ojca dzieci wystąpiła ponad 5-letnia przerwa w okresie od 1 maja 2002 r. do 30 lipca 2007 r., w czasie której nie podejmował on zatrudnienia ani innej działalności objętej ubezpieczeniem społecznym oraz ubezpieczeniami emerytalnym i rentowym. Ze sprawy nie wynika natomiast, aby w wykazanym okresie ubezpieczony nie mógł kontynuować zatrudnienia na skutek szczególnych okoliczności spowodowanych stanem zdrowia, zwłaszcza gdy uwzględni się fakt, że wówczas nie była orzeczona całkowita niezdolność do pracy. Odnosząc się do argumentacji skarżącej dotyczącej wcześniejszych problemów zdrowotnych ojca dzieci organ podniósł, że samo wystąpienie schorzenia nie jest równoznaczne z niezdolnością do pracy. Początków niezdolności do pracy nie można zatem opierać na dowolnych przypuszczeniach, lecz konieczne są dowody zawierające dokładne dane, pozwalające na niewątpliwe bądź z przeważającym prawdopodobieństwem ustalenie daty lub czasu powstania niezdolności. Dowody takie zostały przedstawione i na ich podstawie lekarz orzecznik ZUS orzeczeniem z dnia 3 września 2008 r. ustalił u ojca dzieci całkowitą niezdolność do pracy od lipca 2007 r. Orzeczenie lekarza orzecznika albo komisji lekarskiej jest wiążące dla organu rentowego, jak również dla Prezesa ZUS, co oznacza, że ta przesłanka nie podlega tzw. uznaniu administracyjnemu. Trudno też uznać, że okolicznością szczególną, wskutek której zmarły ojciec dzieci nie nabył uprawnień do świadczenia w trybie zwykłym była sytuacja na rynku pracy. Co prawda skala bezrobocia jest duża i występują trudności w znalezieniu pracy, jednakże w świetle orzecznictwa sądów administracyjnych nie jest to okoliczność szczególna w rozumieniu art. 83 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń. Fakt zarejestrowania ojca dzieci w urzędzie pracy w charakterze osoby bezrobotnej bez prawa do zasiłku również nie może zostać uznany za szczególną okoliczność w rozumieniu ustawy. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie pozwala zatem na stwierdzenie, że ojciec dzieci nie spełnił warunków do świadczenia przyznawanego na zasadach ogólnych na skutek szczególnych okoliczności, co wyklucza możliwość przyznania świadczenia na podstawie art. 83 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.

Przedstawiona sytuacja materialna rodziny skarżącej, która jest niewątpliwie bardzo trudna, nie stanowi natomiast wystarczającego uzasadnienia do przyznania świadczenia w drodze wyjątku, gdyż nie jest ono świadczeniem socjalnym przyznawanym wyłącznie według potrzeb, nawet gdy te potrzeby są uzasadnione.

W skardze na powyższą decyzję skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie W. O. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji Prezesa ZUS i przekazanie sprawy organowi do ponownego rozpatrzenia.

W uzasadnieniu skargi podniosła, że dzieci nie mogą odpowiadać za to, że ich ojciec był przez jakiś czas osobą bezrobotną, że w tym czasie zaczął chorować i przyszła przedwczesna śmierć. Dzieci nie mogą podjąć pracy, ponieważ są małoletnie, nie spełniają warunków ustawowych do uzyskania świadczeń i nie posiadają niezbędnych środków do życia. Podkreśliła, że mąż zmarł w wieku 50 lat. W momencie ustalenia całkowitej niezdolności do pracy posiadał 48 lat. Przepracował łącznie 23 lata, 8 miesięcy i 17 dni. W ostatnim dziesięcioleciu przed powstaniem całkowitej niezdolności do pracy na wymagane 5 lat pracy udowodniono zaś 4 lata 8 miesięcy i 23 dni. Skarżąca zaznaczyła, że gdyby mąż spełniał warunki ustawowe, to przecież dzieci uzyskałyby rentę rodzinną w trybie normalnym. W ocenie skarżącej nie można zarzucić jej mężowi niedbalstwa, czy braku staranności w poszukiwaniu pracy. Mąż był bowiem zarejestrowany w Urzędzie Pracy w O., gdzie ani razu nie otrzymał propozycji pracy. Poszukiwał też pracy na własną rękę, ale niestety nie ma udokumentowanej żadnej odmowy zatrudnienia. Ponadto mąż już wtedy chorował. Był po [...], która wciąż mu dokuczała, a do tego dochodziły jeszcze inne schorzenia. Na potwierdzenie powyższych okoliczności skarżąca załączyła do skargi kserokopie dokumentacji chorobowej zmarłego za okres od 1 maja 2002 r. do 30 lipca 2007 r.

Ponownie podniosła też, że jej rodzina znajduje się w dramatycznej sytuacji finansowej, dzieci nie posiadają żadnych środków utrzymania. Ona zaś, zatrudniona jako [...], otrzymuje wynagrodzenie za pracę w kwocie 936 zł miesięcznie.

Prezes ZUS w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Oznacza to, że sądy administracyjne sprawują kontrolę aktów i czynności z zakresu administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem materialnym i procesowym.

Ponadto, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami skargi i powołaną podstawą prawną.

Oceniając zaskarżoną decyzję w świetle wskazanych wyżej kryteriów Sąd stwierdził, iż skarga w niniejszej sprawie zasługuje na uwzględnienie, gdyż decyzja ta oraz poprzedzająca ją decyzja Prezesa ZUS z dnia [...] marca 2010 r. wydane zostały z naruszeniem zasad postępowania administracyjnego, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Na tle rozpoznawanej sprawy konieczne jest podkreślenie, iż dla każdego postępowania administracyjnego kluczowe znaczenie ma należyte ustalenie stanu faktycznego sprawy, gdyż tylko w takim przypadku możliwe jest prawidłowe określenie zakresu praw i obowiązków strony tego postępowania. Ustalenie zaś stanu faktycznego sprawy winno nastąpić przy zachowaniu pełnej i poprawnej procedury. Merytoryczna kontrola dokonywana przez sąd administracyjny może bowiem dojść do skutku jedynie w warunkach wyczerpujących istotę zagadnienia ustaleń faktycznych i prawnych dokonanych przez organ administracyjny rozpatrujący sprawę oraz odpowiedniego - zgodnego z art. 107 § 3 k.p.a. - uzasadnienia decyzji.

W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, iż z przepisów art. 7 i art. 77 k.p.a. wynika, że organ administracyjny jest obowiązany z urzędu przeprowadzić dowody służące ustaleniu stanu faktycznego sprawy. Kierując się normą prawa materialnego organ ocenia, jakie fakty mają istotne znaczenie dla sprawy, czy wymagają udowodnienia i jakie dowody dla udowodnienia tych faktów są potrzebne (vide: wyrok NSA z dnia 17 maja 1994 r., sygn. akt SA/Lu 1921/93, LEX nr 26517).

Zdaniem Sądu, w rozpatrywanej sprawie organ nie uczynił zadość wskazanym wyżej obowiązkom. Organ nie ustalił bowiem w sposób wyczerpujący stanu faktycznego sprawy, a zatem nie można uznać, iż dokonał prawidłowej subsumcji tego stanu pod mającą zastosowanie w niniejszej sprawie normę prawa materialnego.

Stosownie do treści art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2009 r. Nr 153 poz. 1227 ze zm.), ubezpieczonym i pozostałym po nich członkom rodziny, którzy wskutek szczególnych okoliczności nie spełniają warunków przewidzianych w ustawie do uzyskania prawa do emerytury lub renty, nie mogą – ze względu na całkowitą niezdolność do pracy lub wiek – podjąć pracy lub działalności objętej ubezpieczeniem społecznym i nie mają niezbędnych środków utrzymania, Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych może przyznać w drodze wyjątku świadczenia w wysokości nieprzekraczającej odpowiednich świadczeń przewidzianych w ustawie.

Z treści tego przepisu wynikają cztery przesłanki, warunkujące przyznanie świadczenia w drodze wyjątku. Po pierwsze, przesłanka bycia ubezpieczonym lub pozostałym po ubezpieczonym członkiem jego rodziny. Po drugie, niespełnianie wymagań dających prawo do emerytury lub renty na zasadach ogólnych musi być spowodowane szczególnymi okolicznościami; po trzecie, ubiegający się o to świadczenie nie może podjąć pracy lub innej działalności zarobkowej objętej ubezpieczeniem społecznym z powodu całkowitej niezdolności do pracy lub wieku; po czwarte, osoba ta nie ma niezbędnych środków utrzymania. Przyznanie przedmiotowego świadczenia ustawa uzależnia od łącznego (kumulatywnego) spełnienia wszystkich czterech wymienionych przesłanek. Brak choćby jednej z nich wyklucza tę możliwość.

W ocenie Sądu, za zbyt ogólnikowe i niepoparte bliższą analizą zebranych materiałów dowodowych i całokształtu okoliczności faktycznych sprawy, należy uznać stwierdzenie Prezesa ZUS o braku po stronie zmarłego ojca małoletnich szczególnych okoliczności niewypracowania ustawowych uprawnień do świadczeń o charakterze emerytalno-rentowym.

Ojciec małoletnich posiadał okresy składkowe i nieskładkowe wynoszące łącznie 23 lata, 8 miesięcy i 17 dni, które uznane zostały przez organ za adekwatne do jego wieku, wynoszącego na dzień ustalenia całkowitej niezdolności do pracy 48 lat. W okresie od 1 września 2001 r. do 30 kwietnia 2002 r. pobierał rentę z tytułu niezdolności do pracy w trybie zwykłym związaną z doznanym urazem (złamaniem rzepki stawu kolanowego). W ubezpieczeniu zmarłego wystąpiła przerwa w okresie od 1 maja 2002 r. do 30 lipca 2007 r., w czasie której nie podejmował on zatrudnienia ani innej działalności objętej ubezpieczeniem społecznym oraz ubezpieczeniami emerytalnym i rentowym. Orzeczeniem z dnia 3 września 2008 r. lekarz orzecznik ZUS uznał H. O. za całkowicie niezdolnego do pracy od lipca 2007 r. Ojciec małoletnich zmarł w dniu [...] w następstwie choroby [...], zdiagnozowanej u niego w 2007 r. Matka małoletnich W. O. podnosiła w toku postępowania przed organem, że przerwa w zatrudnieniu ojca małoletnich w latach 2002 – 2007 była związana po pierwsze z sytuacją na rynku pracy, a po drugie ze stanem jego zdrowia, gdyż już wtedy zaczął chorować.

Na potwierdzenie powyższych okoliczności do skargi załączyła dokumentację lekarską, z której wynika, że zmarły w latach 2005 – 2007 leczył się w Poradni [...], w roku 2005 r. dwukrotnie przebywał na leczeniu szpitalnym w związku ze stwierdzoną chorobą [...], a w 2007 r. zdiagnozowano u niego chorobę [...].

Z powyższej dokumentacji wynika zatem, że zmarły co najmniej w latach 2005 – 2007 miał problemy zdrowotne, które mogły ograniczać możliwość podjęcia przez niego zatrudnienia. W takiej sytuacji, obiektywnie istniejąca sytuacja na rynku pracy i rejestracja ubezpieczonego w charakterze bezrobotnego, w powiązaniu z problemami zdrowotnymi, które, mimo braku orzeczenia o całkowitej niezdolności do pracy, niewątpliwie posiadał, mogła stanowić szczególną przyczynę, która uniemożliwiła mu wypracowanie odpowiednio dłuższego stażu ubezpieczeniowego w ostatnim 10-leciu przed powstaniem całkowitej niezdolności do pracy, a tym samym nabycie przez małoletnich prawa do renty rodzinnej w trybie zwykłym.

Powyższe okoliczności powinny być zatem szczegółowo zbadane i wyjaśnione przez organ.

Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 11 czerwca 2010 r. sygn. akt I OSK 500/10 zwrócił uwagę, iż w art. 83 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych ustawodawca nie związał pojęcia szczególnych okoliczności z datą powstania niezdolności do pracy, co miałoby skutkować oceną zaistnienia tych okoliczności tylko do daty powstania niezdolności do pracy.

Nie można zatem interpretować art. 83 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach w ten sposób, że dopiero stwierdzenie całkowitej niezdolności do pracy usprawiedliwia brak aktywności zawodowej ubezpieczonego uzasadniający przyznanie świadczenia w drodze wyjątku. Całkowita niezdolność do pracy jest tylko jedną z przesłanek do przyznania świadczenia w drodze wyjątku, natomiast ograniczenie aktywności zawodowej może być usprawiedliwione przyczynami zdrowotnymi, zmniejszającymi możliwości takiej osoby na rynku pracy.

Fakt pozostawania bez pracy przez ojca małoletnich w latach 2002-2007 może zatem wskazywać na obiektywnie istniejące przyczyny, niezależne od jego woli, uniemożliwiające wypracowanie wymaganego okresu w ostatnim 10-leciu, a tym samym na istnienie szczególnych okoliczności, o jakich mowa w art. 83 ust. 1 ww. ustawy, wskutek których nie spełnił on wymagań warunkujących uzyskanie przez małoletnich prawa do renty rodzinnej na zasadach ogólnych.

Ustalenie powyższych okoliczności miało w niniejszej sprawie zasadnicze znaczenie, zważywszy że wnioskowana przez skarżącą renta rodzinna w drodze wyjątku na rzecz małoletnich jest świadczeniem pochodnym od świadczenia jakie przysługiwałoby osobie zmarłej.

Niewyjaśnienie przez organ wskazanych wyżej okoliczności faktycznych, istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, obligowało Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji z dnia 24 marca 2010 r.

Rozpoznając ponownie sprawę organ zobowiązany będzie, mając na względzie dyspozycję art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., uzupełnić materiał dowodowy w zakresie umożliwiającym wyjaśnienie wskazanych wyżej wątpliwości, a następnie dokonując oceny całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, wyjaśnić szczegółowo w uzasadnieniu decyzji, zgodnie z wymogami art. 107 § 3 k.p.a., na jakich ustaleniach faktycznych i prawnych oparł swoje rozstrzygnięcie.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.