Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 1921/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-08-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak, Sędzia WSA - Andrzej Kania, Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński (spr.), Protokolant - sekr. sądowy Justyna Gadzialska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 sierpnia 2020 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Warszawie z dnia [...] maja 2016 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu Programu Rolnośrodowiskowego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Po rozpatrzeniu odwołania [...] Sp. Z o.o. od decyzji Nr [...] o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu Programu Rolnośrodowiskowego wydanej przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR [...] z/s w W. w dniu [...] grudnia 2015r. Dyrektor [...] Oddziału regionalnego ARiMR decyzją z dnia [...] maja 2016r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu własnej decyzji organ II instancji przywołał m. in. następujące okoliczności faktyczne i prawne:

W dniu [...] maja 2013r. do Biura Powiatowego ARiMR [...] z/s w W. wpłynął wniosek [...] Sp. z o.o. o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2013 . W oparciu o materiał zgromadzony w sprawie, Kierownik Biura Powiatowego ARiMR [...] z/s w W. na mocy decyzji Nr [...] z dnia [...] maja 2014r. przyznał spółce płatności rolnośrodowiskowe w wysokości [...] zł z tytułu realizacji:

1. Wariantu 4.1 – Ochrona siedlisk lęgowych ptaków na powierzchni [...] ha w kwocie [...] zł,

2. Wariantu 2.1 Uprawy rolnicze( z certyfikatem zgodności) na powierzchni [...] ha w kwocie [...] zł.

Płatności przyznane ww. decyzją zostały w dniu [...] czerwca 2014r. przekazane na rachunek bankowy strony podany we wniosku o wpis do ewidencji producentów. W dniu [...] maja 2014 r. do biura Powiatowego ARiMR [...] z/s w W. wpłynął wniosek [...] Sp. Z o.o. o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2014r. W oparciu o materiał zgromadzony w sprawie, Kierownik Biura Powiatowego ARiMR [...] z/s w W. na mocy decyzji Nr [...] z dnia [...] stycznia 2015r. przyznał spółce płatności rolnośrodowiskowe w wysokości [...] zł z tytułu realizacji:

1. Wariantu 4.1 – Ochrona siedlisk lęgowych ptaków na powierzchni 73,60 ha w kwocie [...] zł,

2. Wariantu 2.1 Uprawy rolnicze( z certyfikatem zgodności) na powierzchni 79,30 ha w kwocie [...] zł.

Płatności przyznane ww. decyzją zostały w dniu [...] lutego 2015r. przekazane na rachunek bankowy strony. M. G. w imieniu [...] Sp. Z o.o., złożyła w ustawowym terminie, odwołanie od ww. decyzji w wyniku rozpatrzenia którego Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w W. wydał w dniu [...] kwietnia 2015r. decyzję Nr [...] o uchyleniu w całości zaskarżonej decyzji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

W konsekwencji powyższego, w dniu [...] maja 2015r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR [...] z/s w W. wydał decyzję Nr [...], którą odmówił spółce przyznania płatności rolnośrodowiskowej za rok 2014. Jak wynika z uzasadnienia ww. decyzji, w powyższej sprawie doszło do stworzenia sztucznych warunków wymaganych do otrzymania płatności w celu uzyskania korzyści sprzecznych z celami danego systemu wsparcia. [...] Sp. Z o.o. złożyła odwołanie od ww. decyzji, w wyniku rozpatrzenia którego Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w W. decyzją Nr [...] z dnia [...] października 2015r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

[...] Sp. Z o.o. wniosła na ww. decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W dniu [...] listopada 2015 r. do Prezesa ARiMR wpłynął wniosek M. G. reprezentującej [...] Sp. Z o.o. o stwierdzenie nieważności decyzji Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2015r., w wyniku rozpatrzenia którego Prezes ARiMR decyzją Nr [...] z dnia [...] stycznia 2016r. odmówił stwierdzenia nieważności ww. decyzji. Następnie Kierownik Biura Powiatowego ARiMR [...] z/s w W. zawiadomieniem Nr [...] z dnia [...] października 2015r. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności rolnośrodowiskowych przyznanych [...] Sp. Z o.o. decyzją Nr [...] z dnia [...] maja 2014r. oraz Nr [...] z dnia [...] stycznia 2015r. Na mocy powyższego zawiadomienia strona została również poinformowana, że w oparciu o art. 10 § 1 k.p.a. przysługuje jej prawo czynnego udziału w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji prawo wypowiedzenia się, co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.

Następnie w dniu [...] grudnia 2015r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR [...] z/s w W. wydał decyzję Nr [...] o ustaleniu [...] Sp. z o.o. kwoty niezależnie pobranych płatności z tytułu programu rolnośrodowiskowego, ustalając do zwrotu kwotę płatności w wysokości [...] zł. Spółka wniosła odwołanie od ww. decyzji. Uznając bezzasadność wniesionego odwołania organ II instancji przypominał iż M. N. reprezentująca spółkę składając w dniu [...] maja 2013r. wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowych na rok 2013 zobowiązała się w imieniu spółki do realizacji 5 – letniego zobowiązania rolnośrodowiskowego.

Powyższe zobowiązanie zostało określone w decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR [...] z/s w W. Nr [...] z dnia [...] maja 2014r. o przyznaniu płatności rolnośrodowiskowej, zgodnie z którą jako termin rozpoczęcia 5- letniego okresu zobowiązania przyjęto dzień [...] marca 2013r. Powyższe wynika z brzmienia § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-1013 (Dz. U. z 2013r., poz. 361, z późn. zm.)

Z akt rozpatrywanej sprawy wynika natomiast, iż w kolejnym roku realizacji programu organy ARiMR ustaliły, iż [...] Sp. Z o.o., w związku ze stworzeniem sztucznych warunków do uzyskania płatności nie spełnia warunku przyznawania płatności rolnośrodowiskowej określonego w § 2 ust. 1 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013r., zgodnie z którym płatność rolnośrodowiskową przyznaje się rolnikowi w rozumieniu art. 2 lit. a rozporządzenia nr 73/2009, jeżeli łączna powierzchnia posiadanych przez niego działek rolnych w rozumieniu przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, na których jest prowadzona działalność rolnicza w rozumieniu art. 2 lit. c rozporządzenia nr 73/2009, wynosi co najmniej 1 ha. Powyższe skutkowało odmową przyznania spółce płatności rolnośrodowiskowej za rok 2014.

Zgodnie zaś z § 39 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013r. płatność środowiskowa podlega zwrotowi jeżeli rolnik nie realizuje całego zobowiązania rolnośrodowiskowego, w szczególności w związku z nieprzestrzeganiem planu działalności rolnośrodowiskowej albo sporządzeniem go niezgodnie z wymogami określonymi w rozporządzeniu, lub nie spełnia innych warunków przyznania płatności rolnośrodowiskowej określonych w rozporządzeniu. Płatność rolnośrodowiskowa podlega zwrotowi również w przypadku, gdy rolnik zmniejszył obszar, na których powinien realizować zobowiązanie rolnośrodowiskowe, przy czym zwrotowi podlega ta część płatności która została przyznana do całej działki rolnej objętej zmniejszeniem ( § 39 ust. 2 pkt 2). W razie zmiany warunków realizacji przyjętego zobowiązania rolnośrodowiskowego bez poinformowania organów Agencji o przyczynach tego stanu, istnieje – co do zasady – podstawa do wydania decyzji ustalającej wysokość kwoty pobranych płatności przypadających do zwrotu. Gwarancją zachowania tych warunków jest zawarta w § 39 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013r. zasada zwrotu wypłaconej uprzednio płatności.

Jak wynika z akt administracyjnych w toku prowadzonego postępowania w zakresie przyznania [...] Sp. Z o.o. płatności rolnośrodowiskowej za rok 2014 ustalono, iż spółka nie spełniła warunków płatności określonych w § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013r. Ustalony bowiem w sprawie stan faktyczny wykazał, iż [...] Sp. z o.o. składając wniosek o przyznanie płatności na rok 2014 nie była posiadaczem gospodarstwa deklarowanego do płatności ponieważ gospodarstwo to pozostało we władaniu M. G. i E. S.. Utworzenie zaś podmiotu [...] Sp. Z o.o. miało na celu stworzenie w sposób sztuczny warunków, wyłącznie dla uzyskania korzyści społecznych z celami systemów wsparcia.

Jak ustaliły bowiem organy ARiMR w toku postępowania M. G. i E. S. prowadziły gospodarstwo rolne, ponosiły nakłady i czerpały z tego tytułu zyski, zaś gospodarstwo [...] Sp. z o.o. zostało sztucznie utworzone w celu uzyskania wyższych płatności. Przyznanie zatem wnioskowanej przez [...] Sp. Z o.o. płatności było sprzeczne z § 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013r. oraz art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011r. Powyższe oznacza , iż kwota płatności przekazana na rachunek strony w dniu [...] luty 2015r. na mocy pierwotnej decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR [...] z/s w W. nr [...] z dnia [...] stycznia 2015r. stanowi płatności pobrane niezależnie i wynosi [...] zł.

Organ podkreśla że w przedmiotowym postępowaniu Dyrektor [...] Oddziału ARiMR w W. był zobowiązany do ustalenia, czy [...] Sp. z o.o. pobrała nienależne płatności za lata 2013-1014, a także do ustalenia czy nie zachodzą przesłanki wykluczające obowiązek zwrotu nienależnie lub nadmiernie pobranych płatności, określone w art. 5 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011r. ustanawiającego szczególne zasady wykonania (...)

Na podstawie art. 5 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) nr 65/2011 obowiązek zwrotu nienależnej płatności nie ma zastosowania, jeżeli dana płatność została dokonana na skutek pomyłki właściwej władzy lub innej władzy oraz jeśli błąd nie mógł w zwykłych okolicznościach zostać wykryty przez rolnika. Jednakże w przypadku gdy błąd dotyczy elementów stanu faktycznego związanych z obliczeniem danej płatności, obowiązek zwrotu nienależnej płatności nie występuje wtedy, jeśli o decyzji o zwrocie nie powiadomiono zainteresowanego w terminie 12 miesięcy od płatności.

W rozpatrywanej sprawie płatności rolnośrodowiskowe za lata 2013-2014 w wysokości [...] zł przekazane w dniu [...] czerwca 2014r. oraz w dniu [...] lutego 2015r. na rachunek bankowy wskazany przez [...] Sp. z o.o. we wniosku o wpis do ewidencji producentów, nie wynikały z pomyłki ARiMR. Przedmiotowe płatności spółka uzyskała na mocy decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR [...] z/s w W. nr [...] z dnia [...] stycznia 2015r. wydanych na podstawie złożonych przez spółkę wniosków o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej za lata 2013-2014. Ww. płatności stały się płatnościami nienależnymi w wyniku ujawnienia, że [...] Sp. Z o.o. nie spełniła warunków przyznania płatności rolnośrodowiskowej za rok 2014. Fakt ten miał miejsce po wydaniu ww. decyzji o przyznaniu płatności rolnośrodowiskowych za lata 2013-2014 i po realizacji przedmiotowych płatności na rachunek bankowy wskazany przez stronę.

Organ podkreśla, iż reprezentant podmiotu, składając podpis na ostatniej stronie wniosków o płatność na lata 2013-2014 potwierdził zgodność danych zawartych we wnioskach ze stanem faktycznym i oświadczył w imieniu spółki m. in., iż znane mu są zasady przyznawania płatności, tym samym w ocenie organu uznać należy, iż znane były również stronie wytyczne dotyczące warunków uczestnictwa w programie. Ponadto dodać należy, że reprezentant strony zobowiązał się do niezwłocznego informowania na piśmie ARiMR o każdym fakcie, który może mieć wpływ na nienależne lub nadmierne przyznanie płatności oraz o każdej zmianie, która nastąpi w okresie od dnia złożenia wniosku do dnia przyznania płatności.

W przedmiotowej sprawie nienależne płatności powstały z przyczyn leżących po stronie beneficjenta, bowiem przyznanie płatności w nieprawidłowej wysokości wynikało z zamierzonego działania wnioskodawcy nakierowanego na uzyskanie korzystniejszego wsparcia finansowego mimo ograniczenia przewidzianego w przepisach prawa.

Zatem skoro wypłata kwoty [...] zł została dokonana na skutek realizacji trybu wskazanego w art. 21 ust. 4 ustawy z dnia 7 marca 2007 r., nie można uznać, iż w rozpatrywanej sprawie wypłata nienależnie pobranych płatności nastąpiła na skutek pomyłki organu, o której mowa w art. 5 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) nr 65/2011r.

Ponadto w odniesieniu do płatności za lata 2013-2014 kwestię przedawnienia obowiązku zwrotu nienależnie pobranych płatności należy oceniać w oparciu o przepis art.. 3 ust. 1 w zw. z art. 1 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE, EURATOM) nr 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich który stanowi, że okres przedawnienia do ustalenia obowiązku zwrotu dla płatności pobranych nienależnie finansowanych w całości lub części ze środków unijnych wynosi 4 lata od czasu dopuszczenia się nieprawidłowości, najpóźniej 8 lat od czasu dopuszczenia się nieprawidłowości, w przypadku przerwania okresu przedawnienia, a w przypadku programów wieloletnich okres przedawnienia w każdym przypadku ulega przedłużeniu do momentu ostatecznego zakończenia programu.

Za datę dopuszczenia się nieprawidłowości w niniejszej sprawie należy uznać dzień [...] maja 2014r., tj. dzień złożenia wniosku będącego następstwem stworzenia przez podmiot sztucznych warunków wymaganych do otrzymania płatności w celu uzyskania korzyści sprzecznych z celami danego systemu wsparcia. Tym samym w realiach niniejszej sprawy nastąpiło przerwanie biegu terminu przedawnienia, gdyż przed upływem 4 lat od czasu dopuszczenia się nieprawidłowości, tj. w dniu [...] grudnia 2015r. reprezentantowi spółki doręczono decyzję nr [...] o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu Programu Rolnośrodowiskowego. Decyzję organu odwoławczego zaskarżyła [...] Sp. Z o.o. w W. zarzucając jej naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wydanie rozstrzygnięcia tj.

1) Art. 97 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego poprzez jego niezastosowanie i brak zawieszenia postępowania prowadzonego w sprawie, podczas gdy zarówno Kierownik Biura Powiatowego ARiMR [...] z/s w W., jak i Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w W. zobowiązany był do jego obligatoryjnego zawieszenia do czasu rozpatrzenia sprawy o ustalenie stworzenia lub braku stworzenia przez skarżącą sztucznych warunków gospodarowania celem uzyskania korzyści sprzecznych z systemami wsparcia, z uwagi na fakt, iż od wyniku rozpatrzenia tejże sprawy zależy zasadność wydania decyzji o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu Programu Rolnośrodowiskowego, a brak zawieszenia postępowania doprowadził do przedwczesnego wydania decyzji, tym samym naruszając zasady postępowania administracyjnego.

2) Art., 21 ust 2 pkt 2 ustawy z dnia 7 marca 2007 r o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U.2013.173 j. t.) poprzez wybiórczą, sprzeczną z zasadami doświadczenia życiowego i logiki, ocenę zgromadzonego materiału oraz uznanie przez organy obydwu instancji – w oparciu o szczątkowe rozpatrzenia materiału dowodowego – że zachodzą podstawy do wydania decyzji i ustalenie kwot nienależnie pobranych z tytułu Programu Rolnośrodowiskowego w sytuacji, gdy organy w dużej mierze swoje stanowisko oparły na decyzji, która stała się obecnie przedmiotem rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, a zatem na podstawie decyzji, co do której istnieje prawdopodobieństwo wyeliminowania jej z obrotu prawnego; organ nie poczynił tym samym własnych ustaleń w sprawie, bowiem dokonał ich powtórzenia z postępowania uprzednio prowadzonego w sprawie zarzutu stworzenia tzw. sztucznych warunków gospodarowania.

3) Naruszenie art. 10 § 1 oraz art. 7 i art. 77 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego poprzez:

• Brak wezwania strony do złożenia wyjaśnień, podczas gdy w niniejszej sprawie istnieje szereg jak dotąd niewyjaśnionych okoliczności, które pozostają istotne dla rozstrzygnięcia sprawy, jak chociażby wyjaśnienie czy skarżąca dopuściła się stworzenia sztucznych warunków oraz brak ustalenia przez organ czy uprzednio wydane decyzje (będące w ścisłym związku z zaskarżoną decyzją) odmawiające przyznania płatności już się "uprawomocniły", bowiem przy zachowaniu minimum należytej staranności organ z pewnością powziąłby informację, iż w dniu [...] listopada 2015 r. skarżąca złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] października 2015 r. o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji Kierownika biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] maja 2015r. nr [...] o odmowie przyznania płatności rolnośrodowiskowej, której wydanie zapoczątkowało niniejsze postępowanie. Brak pozostawienia ugruntowanej podstawy faktycznej i prawnej wydania zaskarżonej decyzji nie uzasadnia podejmowania przez organy ARiMR działań mających na celu szkodliwą windykację tych należności, co do których prawo posiadania nie zostało ostatecznie przesądzone. Inna byłaby bowiem sytuacja w której strona nie wnosiłaby skargi do sądu na decyzję odmawiającą przyznania jej płatności. Wówczas bowiem brak takiego zaskarżenia oznaczałby, iż wypłacone należności nie są nienależne. Ponadto, postępowanie w zakresie żądania zwrotu płatności nie jest postępowaniem o zwrot części płatności z uwagi na przerwanie zobowiązania rolnośrodowiskowego, czy wyłączenia części deklarowanych działek do płatności. Postępowanie, na skutek którego wydana została zaskarżona decyzja, zostało oparte o jeden zarzut – zarzut stworzenia przez skarżącą sztucznych warunków gospodarowania celem uzyskania korzyści sprzecznych z systemami wsparcia. Pomimo możliwości windykacyjnych, w jakie zostały opatrzone organy ARiMR, nie można zgodzić się z prowadzeniem postepowania w tym zakresie dopóki nie zostało rozpoznane zagadnienie prawne, które jest podwaliną postępowania w zakresie zwrotu płatności.

• Oparcie rozstrzygnięcia na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w uprzednio prowadzonych postępowaniach i jednoczesne przyjęcie rażących błędów w ustaleniach faktycznych dokonanych w innych postępowaniach administracyjnych, w których spółka była stroną, polegające na tym że Spółka nie prowadziła efektywnego gospodarstwa rolnego – odrębnego od gospodarstwa prowadzonego przez Spółkę [...] Sp. Z o.o. pomimo, iż zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wskazuje na zupełną odrębność funkcjonalno – organizacyjno – finansową obu gospodarstw rolnych. Organ uznał za prawidłowe ustalenia dokonane w innych toczących się postępowaniach w stosunku do Skarżącej, pomimo iż w poprzednich postępowaniach zaniechano przeprowadzenia postępowania dowodowego i nie zostały odebrane żadne wyjaśnienia Spółki, na którą z kolei bezprawnie i z rażącym naruszeniem zasady praworządności przerzucono ciężar dowodu, co jest niedopuszczalne w momencie kiedy to organ wywodzi twierdzenia o dopuszczeniu się przez stronę stworzenia tzw. Sztucznych warunków gospodarowania.

4) Art. 21 ust. 3 in fine ustawy z dnia 7 marca 2007r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U.2013.173 j,.t, - dalej jako "ustawa") poprzez jego niezastosowanie i oparcie zaskarżonego rozstrzygnięcia na stanie faktycznym ustalony w sposób niepełny, w dodatku w oparciu o stan faktyczny ustalony w innych postępowaniach, w których udziałem była skarżąca; zaś brak wyczerpującego zgromadzenia materiału dowodowego, z którego organy administracji zamierzały wyciągnąć skutki prawne (brak uzyskania wyjaśnień skarżącej, brak wykazania zależności technologicznej, ekonomicznej oraz organizacyjnej skarżącej oraz [...] Sp. z o.o., którym zarzucono stworzenie tzw. Sztucznych warunków gospodarowania), sprawia, iż organ w sposób wadliwy odtworzył tenże stan faktyczny i na jego podstawie wyciągnął wobec skarżącej negatywne konsekwencje; organy wydały decyzję z pominięciem zasady rozkładu ciężaru dowodu, przerzucając go bezzasadnie na skarżącą, dodatkowo pośpiesznie wydając zaskarżoną decyzję nie dając skarżącej możliwości wyjaśnienia jakichkolwiek okoliczności sprawy.

5) Art. 8 k.p.a. w zw. Z art. 21 ust. 1 ustawy poprzez przeprowadzenie postępowania w stosunku do skarżącej o sankcjonujących konsekwencjach w sposób nie budzący zaufania do organów administracji, bowiem zarówno organ I jak i II instancji wydał decyzję opierając swoje rozstrzygnięcie na zarzucie stworzenia tzw. Sztucznych warunków gospodarowania, bez przeprowadzenia jakiegokolwiek postepowania wyjaśniającego oraz takiego postępowania, które zagwarantowałoby stronie możliwość czynnego udziału w tymże postępowaniu, nawet na jej żądanie ( jak statuuje art. 21 ust. 2 pkt 4 ustawy) miało istotny wpływ na wydane rozstrzygnięcie, gdyż organ w sposób dowolny i wybiórczy zbudował stan faktyczny niepokrywający się z rzeczywistością.

6) Art. 80 k.p.a w zw. Z art. 21 ust 1 oraz ust. 3 ustawy poprzez wydanie przez organ administracji rozstrzygnięcia w parciu o ocenę dokonaną na podstawie materiału dowodowego ustalonego w innej sprawie, z którego wynika (nie została udowodniona) postawiona przez organ teza o stworzeniu przez skarżącą tzw. Sztucznych warunków gospodarowania celem uzyskania korzyści sprzecznych z systemem danego wsparcia, które to ustalenie stało się pośrednio podstawą do wydania niniejszej decyzji.

Skarżąca kwestionowanej decyzji zarzuciła również naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:

a) Naruszenie art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 marca 2007r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 poprzez jego błędne zastosowanie i uznanie, że skarżąca zobowiązana jest do zwrotu pobranych płatności i przyjęcie, że płatność została wypłacona beneficjentowi nienależnie z uwagi na decyzję, która została w ocenie organu ostatecznie wyeliminowana z obrotu prawnego, podczas gdy w dniu [...] listopada 2015r. złożona została skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] października 2015r. o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] maja 2015r. nr [...] o odmowie przyznania płatności rolnośrodowiskowej co jednoznacznie wskazuje fakt, że postępowanie nie zostało zakończone, a organy nie mogą wywodzić tak dalece idących skutków prawnych, jak wydanie decyzji ustalającej zwrot kwot niezależnie pobranych, w momencie, kiedy sprawa jest na etapie rozpatrywania jej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, a sama decyzja została zaskarżona zgodnie z przysługującym stronie prawie . Uznanie, iż zaskarżona decyzja została zasadnie oparta na decyzji ostatecznej i wobec tego wydanie decyzji w zakresie żądania zwrotu płatności stoi w sprzeczności z zasadą postępowania organu budzącego zaufanie obywateli. Takie działanie byłoby bowiem zasadne w sytuacji w jakiej od decyzji ostatecznej nie zostałaby wniesiona skarga do sądu administracyjnego. Wówczas należałoby uznać, iż "prawomocność" decyzji ostatecznej stanowi podstawę do działania w zakresie windykacji tych należności, które uznano za nienależnie wypłacone. Taka zaś okoliczność w niniejszej sprawie nie zachodzi.

1) § 39 ust. 2 rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "program Rolnośrodowiskowy" objętego programem rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 poprzez jego zastosowanie i uznanie, że skarżąca zobowiązana jest do zwrotu otrzymanych płatności za rok 2013 w związku z tym, że w 2014r. w ocenie organu doszło do zaniechania prowadzenia działalności rolniczej na powierzchni objętej zobowiązaniem programu rolnośrodowiskowego w ramach wariantu 4,1 i wariantu 2.1; tak wskazana przez organ podstawa nosi znamiona sprzeczności z pozostałą częścią uzasadnienia zaskarżonej decyzji utrudniając tym samym kontrolę instancyjną tegoż aktu, a ponadto w żaden sposób nie została przez organ wykazana zgromadzonym materiałem dowodowym, co również wskazuje na obrazę art. 107 § 3 k.p.a.

Podnosząc powyższe zarzuty skarżąca wniosła o:

1) Uchylenie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. zaskarżonej decyzji w całości oraz uchylenie na zasadzie art. 135 p.p.s.a. decyzji nr [...] Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa [...] z/s w W. z dnia [...] grudnia 2015r. w całości.

2) Na podstawie art. 200 p.p.s.a. o zwrot od organu administracji na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

3) Na podstawie art. 61 § 2 pkt 1 p.p.s.a., ewentualnie art. 61 §3 p.p.s.a. o stwierdzenie, iż nie podlega wykonaniu decyzja nr [...] Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] maja 2016r. oraz decyzja nr [...] Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa [...] z/s w W. z dnia [...] grudnia 2015r.

4) Na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. o zawieszenie postępowania zainicjowanego złożeniem mniejszej skargi do czasu rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie sprawy ze skargi skarżącej na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] października 2015 2015r. nr [...] prowadzonej pod sygn. akt V SA/Wa 4794/15.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Sąd zważył co następuje,

Skarga nie jest zasadna albowiem kwestionowana nią decyzja nie narusza prawa.

Na wstępie przypomnieć należy że zarówno z uzasadnienia zaskarżonej decyzji jak i z treści uzasadnienia samej skargi (zob. jej str. 20) wynika, że podstawą ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności dla [...] Sp. Z o.o. z/s w W. była decyzja Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia [...] października 2015r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR [...] z/s w W. (z dnia [...] maja 2015r. nr [...]) którą odmówiono przyznania spółce płatności rolnośrodowiskowej na rok 2014.

Płatności te zostały przyznane pierwotnie decyzją ww. organu z dnia [...] stycznia 2015r. nr [...] uchyloną następnie przez organ odwoławczy.

Decyzja Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w W. z dnia [...] października 2015r. była przedmiotem oceny przez sąd w sprawie o sygn. art. VSA/Wa 4794/15. Wprawdzie skarga na ww. decyzję została oddalona wyrokiem z dnia 24 stycznia 2017r., jednakże spółka zaskarżyła tenże wyrok skargą kasacyjną do NSA co było powodem zawieszenia postępowania sądowego w sprawie niniejszej. W uzasadnieniu postanowienia o zawieszeniu sąd wskazał, że w jego ocenie (identyczny pogląd wyraziła skarżąca ) do chwili prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy, której przedmiotem jest odmowa przyznania spółce płatności rolnośrodowiskowej na rok 2014 postępowanie sądowe którego podmiotem jest ocena decyzji ustalającej kwoty nienależnie pobranych płatności rolnośrodowiskowej powinno zostać zawieszone na podstawie art. 125 § 1pkt 1 p.p.s.a. do czasu prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie o sygn.. akt V SA/WA 4794/15, albowiem rozstrzygnięcie sprawy niniejszej zależy od wyniku postępowania w sprawie odmowy przyznania skarżącej płatności rolnośrodowiskowej na rok 2014r.

Jak wynika z akt sprawy, kwestia odmowy przyznania płatności rolnośrodowiskowej o której wyżej mowa, została ostatecznie rozstrzygnięta. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 28 listopada 2019r. w sprawie o sygn. akt I GSK 1499/18 oddalił skargę kasacyjną [...] Sp. Z.o.o. w W. od wyroku tut. Sądu z dnia 24 stycznia 2017r. syg. Akt VSA/Wa 4794/15. Tym samym ustała przyczyna zawieszenia postępowania w sprawie niniejszej (sygn. akt VSA/Wa 1921/16). Oczywista i przesądzona staje się zatem także i ta kwestia, która sprowadzała się do ustalenia, iż skarżąca ubiegając się o płatności rolnośrodowiskowe stworzyła sztuczne warunki w celu zyskania tychże płatności.

Szeroka argumentacja w tej materii którą skład sądu rozpoznający sprawę niniejszą podziela i której nie ma potrzeby ponownie przywoływać została zawarta w uzasadnieniu wyroku z dnia 24 stycznia 2017r. sygn. Akt V SA/Wa 4794/15.

Prawomocne rozstrzygnięcie o odmowie przyznania płatności rolnośrodowiskowej dla strony skarżącej skutkuje w oczywisty sposób tym, że zasadnie ustalono, iż wypłacone uprzednio z tego tytułu płatności były płatnościami nienależnymi.

W sprawie o sygn. akt V SA/Wa 4794/15 owa odmowa dotyczy wprawdzie roku 2014, jednakże ostateczne ustalenie i uznanie, że strona stworzyła sztuczne warunki w celu uzyskania płatności rolnośrodowiskowej odnosi się siłą rzeczy także i do roku poprzedniego (2013).

Sytuacja faktyczna i prawna skarżącej w roku 2013 nie różniła się bowiem absolutnie niczym od tej z roku 2014. Sąd stoi na stanowisku, iż wobec powyższego tracą na znaczeniu wszystkie zarzuty skargi oraz argumentacja przywołana na ich uzasadnienie.

Niejako na marginesie sąd wskazuje, iż w innych sprawach o sygn., akt V SA/Wa 4793/15 oraz VSA/Wa 4795/15 oddalono skargi spółki z o.o. [...] na decyzje o odmowie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, oraz o odmowie przyznania pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (obie sprawy dotyczyły płatności na rok 2014r. )

Mając powyższe na względzie sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 p.p.s.a.