Wyrok NSA, sygn. akt I SA 736/82
NSA w Warszawie (przed reformą)
Data orzeczenia: 1982-10-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Hasła tematyczne: Opłaty administracyjne
Administracyjne postępowanie
Nieruchomości
Powołane przepisy: article: art. 1 par. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 1980 nr 9 poz. 26
law: Obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 marca 1980 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.
article: poz. 159
journal: Dz.U. 1969 nr 2 poz. 2
Teza: Roszczenie wywłaszczanego wieczystego użytkownika o zwrot nadpłaconej /niezamortyzowanej/ opłaty z tytułu użytkowania wieczystego ma charakter roszczenia cywilnoprawnego, co wyłącza możliwość dochodzenia go w postępowaniu administracyjnym.

TEZY

Roszczenie wywłaszczanego wieczystego użytkownika o zwrot nadpłaconej /niezamortyzowanej/ opłaty z tytułu użytkowania wieczystego ma charakter roszczenia cywilnoprawnego, co wyłącza możliwość dochodzenia go w postępowaniu administracyjnym.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił na podstawie art. 207 par. 5 Kpa skargę Teresy, Jana i Jarosława B. na decyzję Wojewody Płockiego z dnia 26 kwietnia 1982 r. w przedmiocie ustalenia odszkodowania pieniężnego za wywłaszczenie prawa użytkowania wieczystego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 6 listopada 1980 r. Prezydent miasta P. wywłaszczył prawo użytkowania wieczystego działki o pow. 933 m2, położonej w P. przy ul. P. nr 15, ustanowione na rzecz Jana, Teresy i Jarosława B. Jednocześnie decyzją tą zostało ustalone odszkodowanie na rzecz wieczystych użytkowników za grunt, składniki budowlane oraz naniesienia roślinne.

Decyzją z dnia 11 grudnia 1980 r. Wojewoda Płocki utrzymał w mocy decyzję o wywłaszczeniu prawa użytkowania wieczystego oraz zmienił decyzję organu I instancji w części dotyczącej wysokości ustalonego odszkodowania i zwiększył je o kwotę 589 zł wychodząc z założenia, że w decyzji organu I instancji zawarty był błąd rachunkowy.

Następnie postanowieniem z dnia 20 grudnia 1980 r. Wojewoda Płocki dokonał sprostowania z urzędu błędu rachunkowego w decyzji swej z dnia 11 grudnia 1980 r., uważając, że błędem tym było pominięcie wartości naniesień roślinnych w kwocie 3.783 zł.

Decyzją z dnia 4 maja 1981 r. Minister Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska stwierdził nieważność obu powołanych wyżej rozstrzygnięć organu II instancji, to jest decyzji wojewody Płockiego z dnia 11 grudnia 1980 r. oraz prostującego ją postanowienia Wojewody z dnia 22 grudnia 1980 r. Na zapytanie Wojewody Płockiego Ministerstwo to, pismem z dnia 10 czerwca 1981 r., wyjaśniło, że organ II instancji powinien uchylić decyzję Prezydenta miasta P. z dnia 6 listopada 1980 r. w części dotyczącej ustalenia odszkodowania.

W wykonaniu powołanej decyzji Ministra, decyzją z dnia 8 lipca 1981 r. Wojewoda Płocki uchylił powołaną na wstępie decyzję Prezydenta miasta P. z dnia 6 listopada 1980 r. w części dotyczącej odszkodowania i przekazał sprawę w tym zakresie do ponownego rozpoznania organowi I instancji.

Rozpatrując ponownie sprawę ustalenia odszkodowania za wywłaszczenie prawa użytkowania wieczystego, Prezydent miasta P. podzielił problem na dwie części:

a/ decyzją z dnia 19 września 1981 r. ustalił odszkodowanie wyłącznie za składniki budowlane i roślinne nieruchomości /decyzja ta nie została zaskarżona przez wieczystych użytkowników/,

b/ decyzją z dnia 10 marca 1982 r. ustalił odszkodowanie za wywłaszczone prawo użytkowania wieczystego, wskazując jako podstawę prawną rozstrzygnięcia przepisy art. 7, 8, 14 i 22 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości /Dz.U. 1974 nr 10 poz. 64 ze zm./ oraz zarządzenie nr 84/81 z dnia 31 grudnia 1981 r. Wojewody Płockiego, w którym stawka odszkodowania za 1 m2 gruntu została ustalona w kwocie 36 zł.

Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Wojewodę Płockiego decyzją nr GT.IV.-8229/50/80/82 z dnia 26 kwietnia 1982 r. Wojewoda oparł swoje rozstrzygnięcie na art. 138 par. 1 pkt 1 Kpa oraz na par. 1 ust. 1 pkt 2, par. 1 ust. 2 oraz par. 2 i 3 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 1962 r. w sprawie zasad odszkodowania za wywłaszczenie prawa wieczystego użytkowania /Dz.U. nr 26 poz. 118/.

W skardze na tę decyzję Wojewody Płockiego do Naczelnego Sądu Administracyjnego dotychczasowi wieczyści użytkownicy podnieśli zarzut, że organy orzekające o odszkodowaniu nie uwzględniły faktu, iż za działkę - w chwili ustanowienia na ich rzecz prawa użytkowania wieczystego - skarżący zapłacili całą należność w kwocie 101.574 zł. Skarżący wywodzą, że rata roczna z tytułu wieczystego użytkowania działki została ustalona na 1.026 zł, co stanowi za okres 99 lat sumę 101,574 zł. Całą tę sumę uznano za uiszczoną przez skarżących w par. 3 decyzji b. Prezydium Miejskiej Rady narodowej w P. z dnia 10 kwietnia 1973 r. w sprawie sprzedaży budynku na własność oraz ustanowienia prawa użytkowania wieczystego działki przez zaliczenie na poczet tej sumy mienia pozostawionego przez skarżących za granicą. Skoro tak, to - zdaniem skarżących - odszkodowanie za wywłaszczenie prawa użytkowania wieczystego powinno odpowiadać cenie, jaką opłacili za działkę, pomniejszonej o sumę wynikłą z 7 lat użytkowania przez nich działki. W ten sposób obliczone odszkodowanie powinno wynosi 94.392 zł. Przyjęcie innej zasady dla ustalenia odszkodowania skarżący uważają za wysoce dla nich krzywdzące.

W odpowiedzi na skargę przytoczono przebieg postępowania w sprawie, nie ustosunkowując się wprost do zarzutu podniesionego w skardze. W przedmiocie ustalonego odszkodowania powtórzona została argumentacja zawarta w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zarzuty zawarte w skardze ani materiał dowodowy zawarty w aktach sprawy nie wskazują, aby skutek wydania zaskarżonej decyzji zostały naruszone przepisy prawa materialnego bądź procesowego.

W szczególności nietrafny jest zarzut skargi, że odszkodowanie za wywłaszczenie prawa użytkowania wieczystego działki powinno obejmować niezamortyzowaną część kwoty wpłaconej przez skarżących na poczet 99-letniego okresu użytkowania nieruchomości. Rozstrzygnięcie zawarte w zaskarżonej decyzji bowiem dotyczy wyłącznie odszkodowania z tytułu wywłaszczenia prawa /w tym przypadku prawa użytkowania wieczystego/. Roszczenie o zwrot nadpłaconej /nie zamortyzowanej/ opłaty z tytułu użytkowania wieczystego ma charakter roszczenia cywilnoprawnego, co wyłącza możliwość dochodzenia go w postępowaniu administracyjnym.

Wobec niestwierdzenia naruszenia prawa przez zaskarżoną decyzję, skargę należało oddalić na podstawie art. 207 par. 5 Kpa.