Wyrok NSA, sygn. akt I GSK 331/20
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2022-06-03 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Środki unijne
Skarżony organ: Zarząd Województwa
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 141 § 4, art 145 § 1 pkt 1 lit.a
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 207 ust. 1 pkt 2, art 207 ust. 8, art 184 ust 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2016 poz 1870
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych - tekst jedn.
article: art. 9 ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2017 poz 1460
law: Ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych  w perspektywie finansowej 2014- 2020  - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Wach Sędzia NSA Dariusz Dudra Sędzia NSA Beata Sobocha-Holc (spr.) po rozpoznaniu w dniu 3 czerwca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej [...] Sp. z o.o. w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 22 października 2019 r. sygn. akt III SA/Lu 177/19 w sprawie ze skargi [...] Sp. z o.o. w [...] na decyzję Zarządu Województwa Lubelskiego z dnia [...] lutego 2019 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania do zwrot dofinansowania z udziałem środków z budżetu Unii Europejskiej 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od [...] Sp. z o.o. w [...] na rzecz Zarządu Województwa Lubelskiego [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym wyrokiem z 22 października 2019 r., sygn. akt III SA/Lu 177/19, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę N. Sp. z o.o. w L. (dalej: Spółka, skarżąca, beneficjent) na decyzję Zarządu Województwa Lubelskiego (dalej: Instytucja Zarządzająca - IZ, Zarząd Województwa) z 19 lutego 2019 r. w przedmiocie zobowiązania do zwrotu dofinansowania z udziałem środków z budżetu Unii Europejskiej.

Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Spółka na podstawie zawartej w dniu 11 lipca 2016 r. umowy o dofinansowanie realizowała projekt pt. "Kompetencje kluczowe kluczem do sukcesu". Zgodnie z wnioskiem celem głównym projektu było podwyższenie poziomu kompetencji kluczowych 144 osób spełniających kryteria grupy docelowej, poprzez uczestnictwo w szkoleniach językowych i ICT zakończonych walidacją i certyfikacją kompetencji. W ramach projektu, wsparciem miały zostać objęte osoby w wieku 25 lat i więcej o niskich kwalifikacjach (osoby posiadające wykształcenie na poziomie do ISCED 3 włącznie) zgłaszające z własnej inicjatywy chęć podnoszenia, uzupełniania i potwierdzania umiejętności z zakresu ICT i/ lub języków obcych.

Na realizację ww. założeń przyznano beneficjentowi dofinansowanie w łącznej kwocie nieprzekraczającej 586 443,45 zł i stanowiącej nie więcej niż 90,00 % całkowitych wydatków kwalifikowalnych projektu, w tym płatność ze środków europejskich w kwocie 553 863,78 zł oraz dotację celową z budżetu krajowego w kwocie 32 579,67 zł. Beneficjent zobowiązał się do wniesienia wkładu własnego (środki prywatne) w kwocie 65 161,00 zł stanowiącej 10 % wydatków kwalifikowalnych projektu.

IZ 18 stycznia 2018 r. poinformowała beneficjenta o przypuszczeniu wystąpienia dyskryminacyjnych warunków udziału w postępowaniu o udzielenie zamówienia dotyczącego zadania realizowanego w ramach projektu, polegających na wprowadzeniu dodatkowych wymagań w zapytaniu ofertowym dotyczącym organizacji i przeprowadzenia egzaminu zewnętrznego z języka angielskiego i niemieckiego, które dotyczyły nie tylko posiadania minimalnego obrotu za ostatni zamknięty rok obrotowy w wysokości co najmniej 40 000 złotych, a w przypadku podmiotów działających krócej - za cały okres działalności, ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej w zakresie prowadzonej działalności na kwotę nie mniejszą niż 40 000 złotych, odpowiedniej wysokości środków finansowych na rachunku bankowym, tj. w wysokości co najmniej 30 000 złotych na czas realizacji całości zamówienia, ale również ustanowienia wadium w wysokości 3% wartości jego oferty.

Po uzyskaniu wyjaśnień Spółki IZ wystosowała do Beneficjenta pismo, w którym podtrzymała swoje stanowisko i poinformowała, że nadesłane wyjaśnienia nie uzasadniają ujęcia w zapytaniu ofertowym dodatkowych wymagań, prowadzących do zawężenia konkurencji. Instytucja Zarządzająca poinformowała Beneficjenta o zastosowaniu korekty finansowej w zakresie wydatków dotyczących zakwestionowanych zamówień i związku z tym uznaniu za niekwalifikowalne wydatki w kwocie 5 993,75 zł (w tym wkład własny 4 795,00 zł i dofinansowanie w wysokości 1 198,75 zł). Instytucja Zarządzająca za niekwalifikowalną uznała kwotę 41 956,23 zł, stanowiącą nieprawidłowość z tytułu niewniesienia wkładu własnego w wysokości określonej w umowie o dofinansowanie projektu.

Na podstawie art. 207 ust. 8 w zw. z ust. 1 ustawy z dnia 17 sierpnia 2009 roku o finansach publicznych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1870 ze zm., dalej: u.f.p.) wezwano Beneficjenta do zwrotu: kwoty 1 198,75 zł stanowiącej nieprawidłowość dotyczącą dyskryminacyjnych warunków udziału w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych liczonymi od dnia 25 maja 2017 r. do dnia dokonania zwrotu oraz kwoty 41 956,23 zł stanowiącej nieprawidłowość z tytułu nie zachowania udziału procentowego źródeł finansowania wydatków wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych liczonymi od dnia 25 maja 2017 r. do dnia dokonania zwrotu.

Środków finansowych nie zwrócono.

Po wszczęciu postępowania administracyjnego decyzją z 19 lutego 2019 r. Zarząd Województwa zobowiązał Spółkę do zwrotu środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich, wykorzystanych z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 ust. 1 u.f.p., w kwocie 43 154,98 zł obejmującej:

- 1 198,75 zł, w tym:

- płatność ze środków europejskich w kwocie 1 132,15 zł,

- dotacja celowa z budżetu krajowego w kwocie 66,60 zł,

wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia 25 maja 2017 r. do dnia zapłaty;

- 41 956,23 zł, w tym:

- płatność ze środków europejskich w kwocie 39 625,34 zł,

- dotacja celowa z budżetu krajowego w kwocie 2 330,89 zł,

wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia 25 maja 2017 r. do dnia zapłaty.

W ocenie organu beneficjent bezpodstawnie ustalił rygorystyczne warunki udziału w postępowaniu, równocześnie nieproporcjonalne do złożoności zamówienia.

Z uwagi na rodzaj usługi będącej przedmiotem zamówienia (realizacja egzaminu z języka angielskiego i języka niemieckiego) od potencjalnych wykonawców w pierwszej kolejności wymaga się posiadania doświadczenia, kwalifikacji, potencjału technicznego. Warunki te nie w każdym przypadku będą miały odzwierciedlenie w wysokości osiąganych obrotów za rok poprzedni czy też posiadaniu ubezpieczenia na określoną kwotę. Ustalając w zamówieniu ofertowym powyższe warunki, beneficjent doprowadził do sytuacji, w której podmioty o bogatym doświadczeniu, wysokim potencjale kadrowym i technicznym – z uwagi na wygórowane kryteria finansowe – nie mogły złożyć swoich ofert. Dopiero łączne spełnienie tych warunków umożliwiało potencjalnemu wykonawcy złożenie oferty. Organ wskazał, że wymaganie by przyszły wykonawca wykazał obrót w wysokości 40 000 zł za ostatni zamknięty rok obrotowy, posiadał ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej w zakresie prowadzonej działalności, na kwotę nie mniejszą niż 40 000 zł oraz dysponował środkami finansowe na rachunku bankowym w wysokości co najmniej 30 000 zł na czas realizacji całości zamówienia (środki te nie mogą mieć charakteru środków publicznych), automatycznie eliminuje podmioty, które posiadają odpowiednią kadrę i są w stanie zrealizować przedmiot zamówienia na wymaganym poziomie, nie mogą jednak łącznie spełnić wszystkich warunków.

Zdaniem organu, planowane do realizacji w ramach projektu zadanie polegające na przeprowadzeniu egzaminu z języka angielskiego i języka niemieckiego nie stanowi przedsięwzięcia odznaczającego się wysokim ryzykiem wystąpienia szkody rodzącej po stronie wykonawcy odpowiedzialność cywilną. Działania projektowe, o których mowa, nie wymagają ani angażowania wysoce specjalistycznego sprzętu, w szczególności maszyn i urządzeń wymagających szczególnych środków ostrożności, ani nie wiążą się ze zwiększonym ryzykiem wypadków. Nie ma zatem podstaw, aby wymagać od przyszłego wykonawcy posiadania ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej. Również wymóg wniesienia wadium w kwocie 3% wysokości oferty wraz ze wskazanymi wcześniej innymi warunkami, których spełnienia beneficjent wymagał łącznie, zawężał konkurencję i krąg potencjalnych wykonawców.

Organ wyjaśnił, że wymierzając korektę finansową dla zamówień realizowanych przez beneficjenta wziął pod uwagę charakter popełnionego naruszenia - naruszenie dotyczy podstawowych zasad udzielania zamówień (kryteria oraz warunki udziału w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego powinny być określone w sposób proporcjonalny do przedmiotu zamówienia publicznego, przy czym nie mogą one zawężać konkurencji poprzez ustanawianie wymagań przewyższających potrzeby niezbędne do osiągnięcia celów projektu i prowadzących do dyskryminacji wykonawców) oraz jego wagę dla realizacji projektu - naruszenie ma istotne znaczenie dla realizacji projektu, gdyż zdecydowało o wyborze konkretnego wykonawcy w postępowaniu. Uchybienia w sposób istotny ograniczyły konkurencyjność postępowania, co uniemożliwiało obniżenie korekty do poziomu 5%. Organ odstąpił od nałożenia korekty w wysokości 25%, gdyż nieprawidłowość dotyczy postępowania związanego z realizacją pojedynczych usług, stanowiących jeden z elementów wsparcia udzielanego w ramach realizowanego projektu. W konsekwencji organ zastosował korektę w wysokości 10%.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie N. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością wniosła o uchylenie decyzji Zarządu Województwa Lubelskiego z dnia 19 lutego 2019 r.

Uzasadniając oddalenie skargi WSA stwierdził, że skarżąca obowiązana była przeprowadzić postępowanie mające na celu wyłonienie wykonawcy w ramach udzielonego zamówienia publicznego dotyczącego szkoleń zawodowych zgodnie z warunkami określonymi w Wytycznych programowych, a więc z zachowaniem uczciwej konkurencji. WSA uznał, że sformułowane przez skarżącą wymogi posiadania przez potencjalnych wykonawców między innymi obrotów za ostatni zamknięty rok obrotowy w wysokości co najmniej 40 000 zł (w przypadku podmiotów działających krócej - za cały okres działalności) oraz posiadania aktualnego na czas realizacji całości zamówienia ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej w zakresie prowadzonej działalności na kwotę nie mniejszą niż 40 000 zł, były nieproporcjonalne do wartości zamówienia.

W ocenie Sądu I instancji skarżąca nie uzasadniła obiektywnej potrzeby określenia tak wygórowanych warunków w relacji do przedmiotu zamówienia. Oferentom postawiono bardzo wysokie wymagania dotyczące ich sytuacji finansowej, nieproporcjonalne do przedmiotu i wartości zamówienia. Tak wygórowane wymagania przewyższały potrzeby niezbędne do osiągnięcia celów projektu i w efekcie doprowadziły do dyskryminacji wykonawców. Fakt, że na zapytanie ofertowe odpowiedział tylko jeden potencjalny wykonawca bezspornie wskazuje na to, że tak wysokich wymagań większość podmiotów funkcjonujących na rynku nie była w stanie spełnić.

WSA stwierdził również, że organ prawidłowo przeprowadził postępowanie, ustalił wszystkie istotne okoliczności sprawy i prawidłowo zastosował przepisy prawa materialnego.

Skargę kasacyjną od wyroku WSA w Lublinie wniosła N. Sp. z o.o., zaskarżając wyrok w całości i zarzucając mu:

Naruszenie prawa materialnego, art. 207 ust. 1 pkt 2 i ust. 9 pkt 1 w zw. z art. 184 ust. 1 u.f.p. oraz art. 9 ust.1 pkt 2 ustawy z 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2017 r., poz. 1460 ze zm.) w zw. z § 3 ust. 4 i § 4 ust. 6 pkt 1 i 2 oraz § 23 ust. 1 pkt 2 lit. a oraz § 23 ust. 3 umowy o dofinansowanie projektu nr 33/RPLU.12.03.00-06-0117/15-00 z dnia 11 lipca 2016 roku - dalej Umowa w zw. z przepisami Części 11, Rozdziału 1, Podrozdziału 1.9 i Podrozdziału 1.19 Wytycznych programowych poprzez niewłaściwe zastosowanie w stanie faktycznym sprawy i uznanie, że doszło do wypełnienia hipotezy normy nakazującej zwrot środków dlatego, że doszło do wystąpienia nieprawidłowości polegających wprowadzeniu nieproporcjonalnych, rygorystycznych i nadmiernych do przedmiotu zamówienia warunków udziału w zamówieniu ograniczających konkurencję.

Naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej: p.p.s.a.) w zw. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) poprzez nieuchylenie zaskarżonej decyzji mimo tego że zaskarżona decyzja narusza przepisy prawa materialnego poprzez jego bezpodstawne zastosowanie, co miało wpływ na wynik sprawy administracyjnej.

W skardze kasacyjnej wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi co do istoty, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, a także o rozpoznanie sprawy na rozprawie oraz o zwrot od organu na rzecz skarżącego niezbędnych kosztów postępowania kasacyjnego według norm prawem przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Zarząd Województwa Lubelskiego wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej i zasądzenie od skarżącej na rzecz organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z 183 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Jeżeli nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a., a w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły, to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej.

Według art. 193 zdanie drugie p.p.s.a., uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. W ten sposób wyraźnie został określony zakres, w jakim Naczelny Sąd Administracyjny uzasadnia z urzędu wydany wyrok, w przypadku gdy oddala skargę kasacyjną. Regulacja ta, jako mająca charakter szczególny, wyłącza zatem przy tego rodzaju rozstrzygnięciach odpowiednie stosowanie do postępowania przed tym Sądem wymogów dotyczących elementów uzasadnienia wyroku, przewidzianych w art. 141 § 4 w związku z art. 193 zdanie pierwsze p.p.s.a. Omawiany przepis ogranicza wymogi, jakie musi spełniać uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną wyłącznie do, niemającej swojego odpowiednika w art. 141 § 4 p.p.s.a., oceny zarzutów skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny uzyskał fakultatywne uprawnienie do przedstawienia, zależnie od własnej oceny, wyłącznie motywów zawężonych do aspektów prawnych świadczących o braku usprawiedliwionych podstaw skargi kasacyjnej albo o zgodnym z prawem wyrokowaniu przez sąd pierwszej instancji mimo nieprawidłowego uzasadnienia.

Zgodnie z art. 174 pkt 2 p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Oparcie skargi kasacyjnej na naruszeniu przepisów postępowania jest niezbędne w sytuacji, gdy strona zamierza kwestionować stan faktyczny przyjęty przy wyrokowaniu przez Sąd I instancji. W ramach tej podstawy kasacyjnej autor skargi kasacyjnej zarzucił Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie naruszenie art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a.

Tak postawiony zarzut nie mógł być skuteczny, ponieważ przepis art. 145 § 1 pkt 1) lit. a) p.p.s.a. normujący postępowanie sądowe w sprawach z zakresu kontroli działalności administracji publicznej określa kompetencję sądu administracyjnego w fazie orzekania: Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. Zastosowanie przez Sąd I instancji środka określonego w ustawie oraz nie zastosowanie innego nie jest naruszeniem prawa, o jakim mowa w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. Oddalenie skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a. jest konsekwencją nie stwierdzenia przez Sąd I instancji istnienia przesłanek, o których mowa w art. 145 § 1 p.p.s.a. skutkujących uwzględnieniem skargi. Naruszenie przez Sąd I instancji art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. jest zawsze następstwem naruszenia przepisów prawa materialnego mających zastosowanie w sprawie. Stawianie Sądowi I instancji zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a., który jest przepisem postępowania sądowoadministracyjnego jest dopuszczalne, kiedy kasator powiąże ten przepis postępowania z odpowiednimi przepisami prawa materialnego, a także wskaże postać (formę) naruszenia prawa materialnego. W orzecznictwie przyjmuje się, że zarzuty dotyczące obu form naruszenia prawa materialnego powinny być formułowane w przypadku, gdy stan faktyczny sprawy został ustalony w sposób prawidłowy i nie budzi wątpliwości. Ocena zasadności zarzutu naruszenia prawa materialnego może być dokonywana wyłącznie na podstawie stanu faktycznego, którego ustalenia nie są kwestionowane lub nie zostały skutecznie podważone. W przeciwnym wypadku ich stawianie jest przedwczesne. Kasator podnosząc w ramach podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. nie powiązał tego przepisu postępowania z art. 207 ust. 1 pkt 2) u.f.p. będącym materialnoprawną podstawą decyzji ostatecznej, jak również nie wskazał postaci (formy) naruszenia prawa materialnego. Brak zarzutu błędnej wykładni i niewłaściwego zastosowania art. 207 ust. 1 pkt 2) u.f.p. oraz nie podważenie stanu faktycznego sprawy powodują, że strona nie wykazała, które elementy ustaleń faktycznych i dlaczego, nie odpowiadały hipotezie normy prawnej zawartej w przepisie będącym podstawą prawną decyzji ostatecznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie nie naruszył prawa akceptując ustalenia faktyczne dokonane przez Zarząd Województwa Lubelskiego. Zasadniczym ustaleniem jest, że strona wskazała wygórowane i nieproporcjonalne do przedmiotu zamówienia wymagania, przez co naruszyła podstawowe zasady uczciwej konkurencji.

Prawidłowe sformułowanie podstawy skargi kasacyjnej opierającej się na podstawie z art. 174 pkt 1 p.p.s.a. – naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie - musi polegać na wskazaniu postaci naruszenia prawa materialnego. Błędna wykładnia to mylne zrozumienie treści przepisu, mylne odczytanie dyspozycji lub sankcji. Z kolei, naruszenie prawa przez niewłaściwe zastosowanie to błąd subsumcji, czyli wadliwe uznanie, że ustalony w sprawie stan faktyczny odpowiada hipotezie określonej normy prawnej. W ramach podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 1 p.p.s.a. Sądowi I instancji zarzucono naruszenie przepisów prawa materialnego, w tym art. 207 ust. 1 pkt 2) u.f.p. "poprzez niewłaściwe zastosowanie w stanie faktycznym sprawy i uznanie, iż skarżąca określając warunki zamówienia zastosowała nieproporcjonalne i ograniczające konkurencję warunki."

Stawianie Sądowi I instancji zarzutu dotyczącego obu form naruszenia prawa materialnego jest zasadne w przypadku, gdy stan faktyczny sprawy został ustalony w sposób prawidłowy i nie budzi wątpliwości. Ocena zasadności zarzutu naruszenia prawa materialnego może być dokonywana wyłącznie na podstawie stanu faktycznego, którego ustalenia nie są kwestionowane lub nie zostały skutecznie podważone. W przeciwnym wypadku ich stawianie jest przedwczesne. Podnoszenie takich zarzutów w oparciu o podstawy wymienione w art. 174 pkt 1 p.p.s.a. nie jest skuteczne w przypadkach, gdy strona chce zakwestionować wadliwe, jej zdaniem, ustalenia stanu faktycznego. Wykazywanie naruszenia prawa materialnego nie polega bowiem na kwestionowaniu przez stronę ustaleń w zakresie okoliczności sprawy. Próba zwalczenia ustaleń faktycznych, uznanych za prawidłowe w zaskarżonym skargą kasacyjną wyroku, nie może nastąpić przez zarzut naruszenia prawa materialnego. Może być ona skuteczna tylko w ramach drugiej podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 2 p.p.s.a.

Podstawą prawną decyzji ostatecznej był art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p. Zgodnie z tym przepisem, w przypadku gdy środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich są wykorzystane z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 - podlegają zwrotowi wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków, w terminie 14 dni od dnia doręczenia ostatecznej decyzji, o której mowa w ust. 9, na wskazany w tej decyzji rachunek bankowy. Dokonując ustaleń faktycznych w sprawie Zarząd Województwa Lubelskiego przed wydaniem decyzji określającej kwotę podlegającą zwrotowi miał obowiązek najpierw ustalenia, czy środki przeznaczone na realizację programu finansowanego z udziałem środków europejskich wykorzystane zostały z naruszeniem procedur, a w konsekwencji ustalenia kwoty zwrotu. Dokonując wyliczenia kwoty przypadającej do zwrotu organ administracji publicznej w ramach postępowania dowodowego przede wszystkim miał obowiązek oceny zapisów umowy oraz sposobu jej wykonania, a następnie dokonując wykładni przepisów prawa powszechnie obowiązującego unijnego i krajowego, działając w ramach zasady swobodnej oceny dowodów mógł ustalić, jaka kwota podlega zwrotowi. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, że inne procedury o których mowa w art. 184 ust. 1 pkt 2) u.f.p, to także procedury określone w umowie między beneficjentem a instytucją zarządzającą projektem. W tej sprawie ustalono, że środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich zostały wykorzystane z naruszeniem umowy. Wszelka argumentacja podniesiona w ramach podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 1 p.p.s.a. zmierzająca do podważenia stanu faktycznego sprawy nie może odnieść zamierzonego skutku. Zarzuty podniesione w ramach omawianej podstawy kasacyjnej dotyczą przepisów prawa, które miały zastosowanie na etapie ustalania, czy środki przeznaczone na realizację programu finansowanego z udziałem środków europejskich wykorzystane zostały z naruszeniem procedur, pozostają one w ścisłym związku z niepodważonymi ustaleniami stanu faktycznego tj. wyliczeniem kwoty podlegającej zwrotowi. Skoro kasator nie podważył skutecznie tego ustalenia w ramach podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 2 p.p.s.a., to w rozumieniu art. 184 p.p.s.a. skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionej podstawy z art. 174 pkt 1 p.p.s.a.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1) p.p.s.a.