Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 2422/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-03-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6070 Uwłaszczenie    państwowych   osób     prawnych   oraz   komunalnych    osób prawnych
Hasła tematyczne: Gospodarka mieniem
Skarżony organ: Minister Rozwoju
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jolanta Dargas (spr.), Sędziowie sędzia WSA Iwona Kosińska, sędzia WSA Dariusz Pirogowicz, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 15 marca 2021 r. sprawy ze skargi [...] S.A. w [...] na decyzję Ministra Rozwoju z dnia [...] września 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nabycia prawa użytkowania wieczystego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2020 r. nr [...] Minister Rozwoju utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nabycia prawa użytkowania wieczystego.

W sprawie ustalono następujący stan faktyczny i prawny:

Wojewoda [...], działając na podstawie art. 34 i art. 35 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego "[...]" (Dz. U. z 2020 r., poz. 292 ze zm.), decyzją z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...] odmówił stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 27 października 2000 r. przez [...] w [...], prawa użytkowania gruntu Skarbu Państwa położonego w gminie [...], obręb [...], [...], obejmującego działki: nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] o pow. [...] m2, dla których prowadzona jest księga wieczysta nr [...], nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] o pow. [...] m2, dla których prowadzona jest księga wieczysta nr [...], nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] o pow. [...] m2, dla których prowadzona jest księga wieczysta nr [...] oraz prawa własności urządzeń znajdujących się na tym gruncie.

Odwołanie od powyższej decyzji złożyły [...] S.A.

Minister Rozwoju rozpatrując sprawę wskazał, że decyzja Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2020 r. została wydana między innymi na podstawie art. 34 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego [...], zgodnie z którym grunty będące własnością Skarbu Państwa, znajdujące się w dniu 5 grudnia 1990 r. w posiadaniu [...], co do których [...] nie legitymowało się dokumentami o przekazaniu mu tych gruntów w formie prawem przewidzianej i nie legitymuje się nimi do dnia wykreślenia z rejestru przedsiębiorstw państwowych, stają się z dniem wejścia w życie ustawy (tj. z dniem 27 października 2000 r.), z mocy prawa, przedmiotem użytkowania wieczystego [...]. Natomiast budynki, inne urządzenia i lokale znajdujące się na tych gruntach stają się z mocy prawa, nieodpłatnie, własnością [...]. Nabycie ww. praw nie może naruszać praw osób trzecich.

Minister zaznaczył, iż w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego ugruntował się pogląd, iż podstawową przesłanką wynikającą z tego przepisu (art. 34 ustawy komercjalizacyjnej) jest to, aby nieruchomość, która 5 grudnia 1990 r. znajdowała się w posiadaniu [...] stanowiła własność Skarbu Państwa, tylko bowiem pod tym warunkiem mogła z mocy prawa stać się z dniem wejścia w życie ustawy przedmiotem prawa wieczystego użytkowania [...]. Wykładnia, którą proponuje skarżąca [...] jest wbrew temu przepisowi, który nie budzi żadnych wątpliwości co do tego, że aby [...] mogła uzyskać prawo wieczystego użytkowania grunt musi stanowić własność Skarbu Państwa (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 lutego 2014 r. sygn. akt IOSK 1711/12 oraz z dnia 24 czerwca 2014 r. sygn. akt I OSK 2860/12 publ. CBOSA).

Z treści ksiąg wieczystych nr [...], [...], [...] prowadzonych m.in. dla ww. działek ewidencyjnych nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] o pow. [...] m2 wynika, że Skarb Państwa został ujawniony w dziale [...] ww. ksiąg wieczystych na podstawie prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] stycznia 2018 r. sygn. akt [...] o stwierdzeniu zasiedzenia nieruchomości. Zgodnie z treścią ww. postanowienia z dnia [...] stycznia 2018 r. Skarb Państwa nabył przez zasiedzenie m.in. działki objęte niniejszym postanowieniem uwłaszczeniowym z dniem [...] stycznia 2006 r. Oznacza to, że zarówno w dniu 5 grudnia 1990 r. jak iw dniu 27 października 2000 r. przedmiotowe działki nie stanowiły własności Skarbu Państwa, a tym samym w stosunku do przedmiotowej nieruchomości nie została spełniona przesłanka własności państwowej. Skoro zatem przedmiotowe działki nie stanowiły własności Skarbu Państwa zarówno według stanu na dzień 5 grudnia 1990 r. jak i na dzień 27 października 2000 r. Minister Rozwoju obowiązany był utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...]. Zatem pozostawanie przedmiotowego gruntu w posiadaniu [...] S.A. według stanu na dzień 5 grudnia 1990 r. pozostaje w tym przypadku bez znaczenia.

Skargę na decyzję Ministra Rozwoju do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosły [...] S.A. zarzucając jej:

naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, tj. art. 138 § 1 pkt 1) i 2) k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji Wojewody [...] pomimo tego, że zaskarżona decyzja winna zostać uchylona;

naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, tj. art. 7 k.p.a. oraz 8 k.p.a., art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. poprzez zastosowanie normy prawa materialnego do nienależycie ustalonego stanu faktycznego oraz brak wyjaśnienia, z jakiego powodu organ odmówił mocy dowodowej dokumentom, znajdującym się w aktach sprawy.

naruszenie prawa materialnego, tj. art. 37 a ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego "[...]" poprzez uznanie, że nie zostały spełnione przesłanki do uwłaszczenia [...] SA przedmiotową nieruchomością, podczas gdy [...] SA przedłożyła stosowne oświadczenia, że przedmiotowa nieruchomość stanowiła grunt kolejowy;

naruszenie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy w niniejszej sprawie zaistniały przesłanki do obligatoryjnego zawieszenia postępowania.

W oparciu o tak sformułowane zarzuty strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zasądzenie kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że sąd w zakresie dokonywanej kontroli bada czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.

Rozpoznając sprawę niniejszą w ramach powyższych kryteriów Sąd uznał skargę za niezasadną.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 34 ust. 1, 3 i 4 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego "[...]" (t.j. z 2018 r. Dz. U. poz. 1311). Zgodnie z jego treścią grunty będące własnością Skarbu Państwa, znajdujące się w dniu 5 grudnia 1990 r. w posiadaniu [...], co do których [...] nie legitymowało się dokumentami o przekazaniu mu tych gruntów w formie prawem przewidzianej i nie legitymuje się nimi do dnia wykreślenia z rejestru przedsiębiorstw państwowych, stają się z dniem wejścia w życie ustawy (czyli z dniem 27 października 2000 r.), z mocy prawa, przedmiotem użytkowania wieczystego [...]. Budynki, inne urządzenia i lokale znajdujące się na gruntach, o których mowa w ust. 1, stają się z mocy prawa, nieodpłatnie, własnością [...]. Nabycie praw, o których mowa nie może naruszać praw osób trzecich.

Podstawową przesłanką, która musi zatem być spełniona, by Wojewoda mógł stwierdzić nabycie prawa użytkowania nieruchomości na rzecz [...] jest pozostawanie gruntu własnością Skarbu Państwa zarówno na datę 5 grudnia 1990 r. jak i na datę 27 października 2000 r.

Jak wynika zaś z materiału dokumentacyjnego zgromadzonego w niniejszej sprawie, Skarb Państwa we wskazanych wyżej datach nie był właścicielem działek wymienionych w decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2020 r., co w konsekwencji oznacza, że brak było podstaw do stwierdzenia nabycia prawa użytkowania przedmiotowej nieruchomości przez [...] w trybie art. 34 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego "[...]".

Własność działek: nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] o pow. [...] m2, dla których prowadzona jest księga wieczysta nr [...] Skarb Państwa nabył z dniem 1 stycznia 2006 r. na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] stycznia 2018 r. sygn. akt [...], działek: nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] o pow. [...] m2, dla których prowadzona jest księga wieczysta nr [...] Skarb Państwa nabył z dniem 10 lipca 2006 r. na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. sygn. akt [...] (działki nr [...] i [...]) oraz z dniem [...] stycznia 2012 r. na podstawie postanowienia tego Sądu z dnia [...] lipca 2012 r. sygn. akt [...] (działka nr [...]), działek: nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] o pow. [...] m2, dla których prowadzona jest księga wieczysta nr [...] Skarb Państwa nabył z dniem [...] lipca 2006 r. na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] stycznia 2012 r. sygn. akt [...] (działka nr [...]) oraz z dniem [...] stycznia 2007 r. na podstawie postanowienia tego Sądu z dnia 1 grudnia 2011 r. sygn. akt [...] (działka nr [...]).

W tej sytuacji nie zostały spełnione ustawowe przesłanki zawarte w art. 34 ustawy z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego "[...]" warunkujące prawną możliwość skorzystania z zawartej w tym przepisie regulacji prawnej.

Negatywna zatem decyzja Wojewody odmawiająca stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 27 października 2000 r. przez [...] prawa użytkowania wieczystego przedmiotowych działek nie naruszała prawa, a w konsekwencji nie naruszała prawa także decyzja Ministra utrzymująca ją w mocy na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Zasadnie organ II instancji przyjął w tej sytuacji, że kwestia pozostawania przedmiotowego gruntu w posiadaniu [...] według stanu na dzień 5 grudnia 1990 r. w realiach niniejszej sprawy pozostaje bez znaczenia, skoro sporne działki nie stanowiły własności Skarbu Państwa ani na dzień 5 grudnia 1990 r., ani na dzień 27 października 2000 r. Bezprzedmiotowe są zatem zarzuty skargi wskazujące na posiadanie spornego gruntu przez [...] w dniu 5 grudnia 1990 r.

Wbrew zarzutom skargi w sprawie niniejszej nie występuje zagadnienie wstępne, a zatem nie było podstaw do zawieszenia niniejszego postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.

Podsumowując, Sąd uznał, że z analizy akt sprawy wynika, że postępowanie zakończone zaskarżoną decyzją Ministra Rozwoju oraz poprzedzającą ją decyzją Wojewody Śląskiego zostało przeprowadzone prawidłowo, z zachowaniem reguł postępowania określonych w Kodeksie postępowania administracyjnego, w tym i przepisów powołanych w skardze. Materiał dowodowy w sprawie został dostatecznie zebrany. Wyjaśnione zostały także wszystkie okoliczności istotne dla wydania prawidłowego rozstrzygnięcia. Także w zgodzie z treścią art. 107 § 3 k.p.a. organ przedstawił swoje stanowisko w uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia, które dostatecznie odzwierciedla rację decyzyjną i wyjaśnia tok rozumowania organu, który prowadził do zastosowania konkretnego przepisu prawa materialnego i procesowego do rzeczywistej sytuacji faktycznej zaistniałej w rozpatrywanej sprawie.

Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.