Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 1978/13
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2015-03-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6090 Budownictwo wodne, pozwolenie wodnoprawne
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 183, art. 184
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Dnia 19 marca 2015 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska /spr./ sędzia NSA Małgorzata Stahl sędzia del. NSA Zygmunt Zgierski Protokolant asystent sędziego Katarzyna Kasprzyk po rozpoznaniu w dniu 19 marca 2015 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej E. O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 maja 2013 r. sygn. akt IV SA/Wa 251/13 w sprawie ze skargi E. O. na decyzję Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 8 maja 2013 r., sygn. akt IV SA/Wa 251/13 oddalił skargę E. O. na decyzję Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji.

W uzasadnieniu wyroku WSA w Warszawie wskazał, że:

W dniu 28 marca 2011 r. E. O. wniosła do Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej we Wrocławiu o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty Nowosolskiego z dnia [...] maja 2010 r. udzielającej Gminie Nowa Sól pozwolenia wodnoprawnego na:

1. szczególne korzystanie z wód polegające na wprowadzaniu do wód Kanału Kochanowskiego w km 2+655, za pośrednictwem laguny hydroponicznej, oczyszczonych ścieków komunalnych z mechaniczno-biologicznej oczyszczalni ścieków, usytuowanej na działce ew. nr [...] w obrębie L., wylotem zlokalizowanym na działce nr [...] (część A) oraz

2. wykonanie urządzenia wodnego, tj. wylotu betonowego typu lekkiego na prawym brzegu Kanału Kochanowskiego w km 2+655 na działce ew. nr [...] w obrębie L., odprowadzającego oczyszczone ścieki komunalne z oczyszczalni w L. do wody (część B).

Decyzją z dnia [...] lipca 2012 r. Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej we Wrocławiu, na podstawie m. in. art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej "K.p.a.", umorzył postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty Nowosolskiego. Powołując się na art. 127 ust. 7 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2005 r. nr 239, poz. 2019 ze zm.), zwanej dalej "Prawem wodnym", wskazano, iż wnioskodawczyni nie ma przymiotu strony w postępowaniu, ponieważ żadna z należących do niej działek nie znajduje się w zasięgu oddziaływania planowanej inwestycji.

W odwołaniu od powyższej decyzji wnioskodawczyni podniosła, że:

1. jest właścicielką działek ew. nr [...], na których posiada urządzenia wodne i na których - w celu polepszenia możliwości uprawy - zamierza zbudować nowe;

2. Kanał Kochanowskiego, jak wynika z raportu oddziaływania na środowisko sporządzonego w postępowaniu, którego jest stroną i na podstawie którego wydano pozwolenie wodnoprawne, ma się stać bezpośrednim odbiornikiem ścieków; stąd powstaje problem podtapiania łąk (ze względu na wysoki poziom wody w Kanale Kochanowskiego w 2011 r. nie było możliwości wykoszenia łąk, a ilość odprowadzanych ścieków z projektowanej oczyszczalni na poziomie 350 m³/d podniesie poziom wody w Kanale Kochanowskiego o ok. 20 cm);

3. odmowa przyznania jej statusu strony jest niezgodna z art. 28 K.p.a.

Decyzją z dnia [...] listopada 2012 r. Prezes Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu decyzji wskazano, że:

1. odwołująca się jest właścicielką działek ew. nr [...] L.; przedmiotowa oczyszczalnia ścieków jest zlokalizowana na działce ew. nr [...], a wylot ścieków znajduje się na działce ew. nr [...] (działka odbiornika); najbliższym sąsiedztwie powyższych działek znajdują się działki ew. nr [...]; porównując położenie oczyszczalni ścieków oraz wylotu ścieków względem położenia działek należących do odwołującej się stwierdzono, że najbliżej działki z wylotem ścieków znajduje się działka ew. nr [...], jednak nie jest ona zlokalizowana w zasięgu oddziaływania przedmiotowej inwestycji;

2. stosownie do art. 157 § 2 K.p.a. postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu; organ powinien więc ocenić, czy składający wniosek ma przymiot strony w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją Starosty;

3. status strony postępowania administracyjnego musi wynikać z przepisu prawa materialnego; w niniejszej sprawie jest nim art. 127 ust. 7 Prawa wodnego, będący przepisem szczególnym w stosunku do art. 28 K.p.a. Zgodnie z powyższym przepisem Prawa wodnego w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania decyzji Starosty Nowosolskiego stroną postępowania o wydanie pozwolenia wodnoprawnego jest ubiegający się o nie wnioskodawca, właściciel wody, dyrektor regionalnego zarządu gospodarki wodnej, a także właściciel urządzenia wodnego, władający powierzchnią ziemi oraz uprawniony do rybactwa znajdujący się w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych;

4. status strony można by w przypadku odwołującej się wywodzić jedynie z władania istniejącym urządzeniem wodnym, znajdującym się w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych lub też z władania powierzchnią ziemi położoną w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych;

5. z akt sprawy nie wynika, aby odwołująca się była właścicielką istniejącego urządzenia wodnego, znajdującego się w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanego do wykonania urządzenia wodnego; jest ona właścicielką urządzeń wodnych (rowów melioracyjnych) położonych wyłącznie na działkach ew. nr [...], jednakże - jak wynika ze znajdującej się w aktach sprawy mapy obrazującej trasę Kanału - działki te są znacznie oddalone od wylotu ścieków; działka ew. nr [...] jest położona w odległości ok. 400 m od koryta Kanału, natomiast działka ew. nr [...] przylega do jego koryta, ale w jego ujściowym odcinku, w odległości ok. 1,5 km od wylotu ścieków; znajdujące się na tych działkach urządzenia wodne nie znajdują się więc w zasięgu planowanego do wykonania urządzenia wodnego, tj. wylotu ścieków do Kanału Kochanowskiego; odwołująca się jest też właścicielką działki ew. nr [...] położonej - spośród działek należących do niej - najbliżej wylotu, tj. w odległości ok. 700 m; działka ta stanowi grunty orne i nie występują na niej rowy melioracyjne, czyli urządzenia wodne, stąd nie ma podstaw do uznania, że działki odwołującej się są położone w zasięgu oddziaływania planowanego do wykonania urządzenia wodnego, tj. wylotu ścieków;

6. interes prawny odwołującej się można więc analizować wyłącznie w kontekście władania powierzchnią ziemi położoną w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód, czyli w tym przypadku wprowadzania ścieków do Kanału Kochanowskiego;

a) korzystanie z wód, którego dotyczy pozwolenie wodnoprawne obejmuje punktowe wprowadzanie ścieków do Kanału, który w obrębie L. posiada wydzieloną działkę ew. nr [...]. Wylot ścieków jest zaprojektowany na działce nr [...] na wysokości działki ew. nr [...] (działka oczyszczalni); działka odwołującej się o nr [...] jest położona ok. 700 m powyżej wylotu ścieków; status Kanału Kochanowskiego jako śródlądowej wody płynącej jest potwierdzony w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 17 grudnia 2002 r. w sprawie śródlądowych wód powierzchniowych lub ich części stanowiących własność publiczną (Dz. U. z 2003 r. nr 16, poz. 149), pod poz. 121 załącznika nr 2 "Śródlądowe wody powierzchniowe lub ich części, stanowiące własność publiczną, istotne dla regulacji stosunków wodnych na potrzeby rolnictwa", pozostające we właściwości Marszałka Województwa Lubuskiego; odbiornikiem wód Kanału Kochanowskiego jest Kanał Buczkowski; w takim przypadku gruntami pozostającymi w zasięgu oddziaływania wprowadzanych ścieków są przede wszystkim grunty pod Kanałem;

b) jak wynika z protokółu z dnia 30 marca 2011 r. z przeprowadzonej wizji lokalnej, na działce Kanału nr [...] w sąsiedztwie działki nr [...] nie występuje woda, dno jest suche, pomimo że na łąkach i pastwiskach w bezpośrednim sąsiedztwie występuje woda po roztopach; "rów jest zaniedbany i nie świadczy o naturalnym charakterze wód znajdujących się w dalszych odcinkach odległych od oczyszczalni ścieków więcej jak 1 km"; ponadto, z pisma Lubuskiego Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych z dnia 8 listopada 2007 r. wynika, że od wylotu ścieków w km 2+655 do km 1+655 przez większą część roku 100% przepływu na tym odcinku będą stanowiły wprowadzane ścieki; z kolei w piśmie Lubuskiego Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych z dnia 10 stycznia 2008 r. wskazano, że "zasięg oddziaływania odprowadzanych ścieków do cieku wodnego Kochanowski określono od wylotu km 2+655 do km 1+655, tj. na długości 1000 m. Określony zasięg wynika ze specyficznych warunków hydrologicznych tego cieku, polegających na długotrwałym zaniku naturalnego przepływu. W tych warunkach odprowadzane ścieki będą stanowiły 100% przepływu na tym odcinku";

c) z zestawienia powyższych informacji wynika, że działka odwołującej się nr [...] jest oddalona od wylotu ścieków o ok. 700 m i położona powyżej tego wylotu, co oznacza, że spływ w Kanale Kochanowskiego odbywa się w kierunku przeciwnym aniżeli położenie działki; ponadto odcinek Kanału z notowanym długotrwałym zanikiem naturalnego przepływu wód jest zlokalizowany poniżej wylotu - w km 2+655-1+655, co potwierdza mapa z zaznaczoną trasą Kanału i jego kilometrażem; wprowadzanie ścieków do Kanału nie spowoduje żadnego oddziaływania na działkę odwołującej się, a tym samym jako władająca powierzchnią ziemi nieznajdującą się w zasięgu oddziaływania korzystania z wód nie posiada statusu strony postępowania zakończonego przed Starostą Nowosolskim;

7. odnosząc się do zarzutów odwołania wskazano, że:

a) materialno-prawne zagadnienia związane z uzyskaniem pozwolenia wodnoprawnego określa Prawo wodne, a elementem wniosku o udzielenie wymaganych pozwoleń jest operat wodnoprawny jako jeden z dowodów w sprawie, który podlega analizie organu wydającego pozwolenie wodnoprawne (dokumentem takim nie jest - wbrew twierdzeniu odwołującej się - raport oddziaływania na środowisko);

b) ocena, czy dana osoba ma przymiot strony w postępowaniu zależy od okoliczności istniejących, nie zaś przyszłych (jedynie hipotetycznych), stąd na rozstrzygnięcie sprawy nie mają wpływu przyszłe plany odwołującej się, dotyczące budowy nowych urządzeń wodnych na działkach ew. nr [...].

Reasumując, organ odwoławczy uznał, że odwołująca się nie ma przymiotu strony i umorzył postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty Nowosolskiego.

E. O. wniosła skargę na decyzje organu odwoławczego, w której podniosła, że:

1. ma przymiot strony w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty Nowosolskiego, ponieważ:

a) uzyskała go w innych postępowaniach związanych z działaniem oczyszczalni ścieków w L. (tj. postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy i o udzielenie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia),

b) interes prawny może wynikać nie tylko z przepisów prawa administracyjnego, lecz także z przepisów prawa cywilnego, a możliwość dochodzenia roszczeń cywilnych nie przesądza o niemożności załatwienia sprawy w trybie administracyjnym; należało ustalić, w jakim stopniu inwestycja zagraża interesowi skarżącej, chronionemu na podstawie art. 140 i art. 222 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. nr 16, poz. 93 ze zm.),

2. decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach dla budowy oczyszczalni ścieków w L. jest nieprawomocna, co ma wpływ na zgodność z prawem decyzji Starosty Nowosolskiego w przedmiocie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego.

W piśmie procesowym z dnia 30 kwietnia 2013 r. skarżąca wskazała, że decyzja Starosty Nowosolskiego stała się bezprzedmiotowa, ponieważ wbrew jej części B pkt III zakład nie rozpoczął wykonywania urządzeń wodnych w terminie 2 lat od dnia, w którym pozwolenie wodnoprawne na ich wykonanie stało się ostateczne.

W odpowiedzi na skargę Prezes Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej podtrzymał argumentację zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznając skargę za niezasadną wskazał, że organy administracyjne obu instancji prawidłowo uznały, że skarżąca nie ma przymiotu strony w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty Nowosolskiego z dnia [...] maja 2010 r. udzielającej Gminie Nowa Sól pozwolenia wodnoprawnego, co musiało skutkować umorzeniem tego postępowania, na podstawie art. 105 § 1 K.p.a.

Powyższą decyzją udzielono Gminie Nowa Sól pozwolenia wodnoprawnego na:

1. szczególne korzystanie z wód, polegające na wprowadzaniu do wód Kanału Kochanowskiego w km 2+655, za pośrednictwem laguny hydroponicznej, oczyszczonych ścieków komunalnych z mechaniczno-biologicznej oczyszczalni ścieków, usytuowanej na działce ew. nr [...] w obrębie L., wylotem zlokalizowanym na działce nr [...] (część A) oraz

2. wykonanie urządzenia wodnego, tj. wylotu betonowego typu lekkiego na prawym brzegu Kanału Kochanowskiego w km 2+655 na działce ew. nr [...] w obrębie L., odprowadzającego oczyszczone ścieki komunalne z oczyszczalni w L. do wody (część B).

Sąd I instancji zaznaczył, że krąg stron postępowania zwykłego (o wydanie pozwolenia wodnoprawnego) określa art. 127 ust. 7 Prawa wodnego, który w postępowaniu wodnoprawnym wyłącza zastosowanie art. 28 K.p.a. Podmiot mający status strony w postępowaniu zwykłym ma go również w postępowaniu nieważnościowym, gdy nie nastąpiły zmiany co do stanu własności gruntów.

Sąd I instancji wskazał, że w dniu 18 marca 2011 r. weszła w życie nowelizacja art. 127 ust. 7 Prawa wodnego. Wniosek o stwierdzenie nieważności skarżąca złożyła w dniu 28 marca 2011 r., czyli już po nowelizacji. Organy prowadzące postępowanie nieważnościowe powinny były więc zastosować art. 127 ust. 7 Prawa wodnego w jego nowym brzmieniu. Nie uczyniły tego, lecz w ocenie Sądu I instancji nie miało to wpływu na wynik sprawy, ponieważ w świetle mającego być zastosowanym art. 127 ust. 7 Prawa wodnego w jego brzmieniu po nowelizacji skarżąca nie ma przymiotu strony w postępowaniu nieważnościowym.

Sąd I instancji podał, że zgodnie z art. 127 ust. 7 Prawa wodnego (w brzmieniu po nowelizacji) stroną postępowania w sprawie o wydanie pozwolenia wodnoprawnego jest:

- właściciel istniejącego urządzenia wodnego znajdującego się w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych (pkt 4);

- władający powierzchnią ziemi położoną w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych (pkt 5).

Jak wynika z powyższego, dla ustalenia, czy skarżąca ma przymiot strony w postępowaniu nieważnościowym należało, w ocenie Sądu I instancji ustalić zasięg oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych.

Sąd I instancji wskazał, że w toku postępowania ani na etapie wniesienia skargi skarżąca nie kwestionowała ustaleń faktycznych - położenia jej działek i znajdujących się na nich urządzeń wodnych względem wylotu ścieków, stanu kanału i jego cech. Zasadnym jest, w ocenie Sądu I instancji przyjęcie ustaleń organu jako trafnych, znajdujących potwierdzenie w materiale dowodowym.

Sąd I instancji wskazał, że skarżąca ani w skardze ani w piśmie procesowym z dnia 30 kwietnia 2013 r. nie wskazała na okoliczności mogące mieć wpływ na wynik sprawy.

Odnosząc się do zarzutów skargi Sąd I instancji wskazał, że w jego ocenie:

- okoliczność, że skarżąca miała przymiot strony w innych postępowaniach związanych z działaniem oczyszczalni ścieków w L. (tj. postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy i o udzielenie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia) nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia, ponieważ krąg stron tych postępowań ustalany jest na podstawie innych przepisów prawa; w przypadku wskazanych postępowań mogą być brane pod uwagę także inne formy oddziaływań planowanej działalności (np. uciążliwości zapachowe, itp.);

- nieprawomocność decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla budowy oczyszczalni ścieków w L. nie ma wpływu na rozstrzygnięcie, ponieważ przedmiotem postępowania nie było badanie zgodności z prawem tej decyzji ani też decyzji Starosty Nowosolskiego udzielającej pozwolenia wodnoprawnego, lecz kwestia zasadności umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty Nowosolskiego z uwagi na uznanie przez organy, że skarżąca nie ma statusu strony w tym postępowaniu;

- okoliczność, kiedy uprawniony z tytułu pozwolenia wodnoprawnego rozpoczął wykonywanie urządzeń wodnych nie ma wpływu na wynik sprawy, której przedmiotem jest kwestia zasadności umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty Nowosolskiego z uwagi na uznanie przez organy, że skarżąca nie ma statusu strony w tym postępowaniu.

Skargę kasacyjną od powyższego orzeczenia wniosła skarżąca i zarzuciła:

1. naruszenie przepisów prawa materialnego, a w szczególności przepisu art. 28 kpa poprzez odmowę uznania skarżącej stroną postępowania,

2. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

- naruszenie art. 141 § 4 ppsa, poprzez przyjęcie przez WSA stanu faktycznego bez wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego i bez właściwej oceny stanu faktycznego przedstawionego w aktach, a dotyczącego przenikalności gruntów, która ustalona została bez przeprowadzenia specjalistycznych badań, wymaganych dla tego rodzaju inwestycji, a mianowicie badań "geologiczno-hydrologicznych",

- naruszenie art. 10 § 1 kpa polegające na nie wypowiedzeniu się organu w kwestii badań geologiczno-hydrologicznych, wykonanych przez skarżącego na własny koszt i dołączonych do akt sprawy po wydaniu zaskarżonej decyzji, w sytuacji, w której badania te jako materiał dowodowy mają istotne znaczenie w sprawie, z uwzględnieniem całości zagrożeń wynikających z realizacji przedsięwzięcia.

Powołując się na powyższe wniesiono o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji oraz o zasądzenie na rzecz strony skarżącej kosztów postępowania, według norm przepisanych.

W uzasadnieniu wskazano, że stroną postępowania w sprawie warunków zabudowy może być nie tylko właściciel działki bezpośrednio graniczącej, ale również innej działki w granicach obszaru analizowanego w rozumieniu art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. Interes prawny może wynikać nie tylko z przepisów prawa administracyjnego, ale także z norm prawa materialnego cywilnego, wiążących się bezpośrednio z sytuacją prawną określonego podmiotu, kształtowaną decyzją administracyjną. Z ostrożności procesowej skarżąca podniosła, że błędem byłoby twierdzenie, że roszczenia cywilnoprawne wynikające z oddziaływania przedmiotowej inwestycji na działkę skarżącej nie mają znaczenia w postępowaniu administracyjnym. Okoliczność, że skarżąca mogłaby dochodzić roszczeń odszkodowawczych lub wystąpić z roszczeniem negatoryjnym na podstawie przepisów kodeksu cywilnego, przeciwko osobie, urzędnikowi publicznemu, który narusza jej prawa właścicielskie, nie pozbawia skarżącej uprawnienia do wszczęcia lub udziału w postępowaniu administracyjnym, którego celem jest określenie sposobu zagospodarowania, a więc także sposobu korzystania z nieruchomości, z której pochodzi emisja oczyszczonych ścieków oddziałujących na nieruchomość skarżącej. Skarżąca kasacyjnie zauważyła, że w orzecznictwie można spotkać się zarówno z poglądem o konieczności uwzględnienia wszystkich działek położonych w granicach analizowanego obszaru jak i ze stanowiskiem, że uwzględnić należy tylko niektóre ze wspomnianych nieruchomości, wymagając od właściciela działki dalej położonej wykazania się interesem prawnym w konkretnej sprawie. Ponieważ w niniejszej sprawie nie zostało wykonane badanie geologiczno-hydrologiczne, które jest nieodzownym elementem raportu oddziaływania na środowisko, to uznać w ocenie skarżącej kasacyjnie należy, że nie można postępowania dowodowego, którego przedmiotem jest ustalenie istnienia kluczowej dla rozstrzygnięcia okoliczności faktycznej, warunkującej przedmiot i zakres dalszego postępowania wyjaśniającego w sprawie określić mianem "dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie" w rozumieniu art. 136 kpa. Przyjęcie odmiennego stanowiska, zdaniem skarżącej naruszałoby zasady dwuinstancyjności postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dalej p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu bierze jednak pod rozwagę nieważność postępowania – z przyczyn wymienionych w art. 183 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) dalej p.p.s.a. Przesłanki nieważności w sprawie nie zaistniały, zatem Sąd rozpoznał wniesioną skargę kasacyjną w granicach podniesionych przez stronę zarzutów, które okazały się nieusprawiedliwione.

Zarzuty skargi kasacyjnej formułujące tezę o naruszeniu przepisów postępowania, mających wpływ na wynik sprawy, a ponadto naruszeniu przepisów prawa materialnego nie zasługiwały na uwzględnienie.

Przedmiotem kontrolowanego postępowania było badanie istnienia przesłanek nieważności decyzji Starosty, mocą której udzielono pozwolenia wodnoprawnego Gminie na szczególne korzystanie z wód i wykonanie urządzenia wodnego.

Zgodnie z art. 127 ust. 7 Prawa wodnego stroną postępowania w sprawie o wydanie pozwolenia wodnoprawnego jest – właściciel istniejącego urządzenia wodnego znajdującego się w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych - władający powierzchnią ziemi, położoną w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych. Powyższy przepis jest regulacją szczególną względem art. 28 kpa, stąd dla oceny czy skarżąca ma przymiot strony w postępowaniu zwykłym, a w konsekwencji nieważnościowym organ był zobowiązany ustalić zasięg oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych. Kwestionowanie przymiotu strony w takim postępowaniu może odbywać się wyłącznie w odniesieniu się do normy zawartej w art. 127 ust.7 prawa wodnego. Nie sposób zatem dopatrzeć się naruszenia przepisu art. 28 kpa poprzez odmowę uznania skarżącej za stronę postępowania skoro norma ta nie miała w niniejszej sprawie zastosowania. Za nieskuteczny uznać należało zatem podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 28 kpa.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a wskazać należy, że wbrew twierdzeniom skarżącego kasacyjnie zaskarżonemu rozstrzygnięciu nie można zarzucić także naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. w stopniu uzasadniającym uchylenie zaskarżonego wyroku. Zgodnie z dyspozycją tego przepisu uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisko pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie i powinno być tak sporządzone, aby wynikało z niego dlaczego Sąd uznał zaskarżone orzeczenie za zgodne lub niezgodne z prawem. Przedstawienie w uzasadnieniu wyroku sądu administracyjnego podstawy prawnej wyroku oraz jej wyjaśnienie polega na wskazaniu przepisów regulujących rozpatrywany stan faktyczny, oraz na wyjaśnieniu, dlaczego w konkretnej sytuacji prawnej mają zastosowanie powołane przepisy.

Zarzut naruszenia art. 141§4 p.p.s.a. nie może służyć podważeniu stanu faktycznego przyjętego za podstawę rozstrzygnięcia. W niniejszej sprawie zaś poprzez wskazanie naruszenia tej normy skarżący kasacyjnie dążył w istocie do zakwestionowania oceny stanu faktycznego sprawy, a w szczególności zaś do braku rozważenia zaniechania przez organy przeprowadzenia specjalistycznych badań geologiczno- hydrologicznych, co pozostawało w istocie poza zakresem możliwych naruszeń wskazywanego przepisu.

Skutecznym nie mógł być także zarzut naruszenia art. 10 kpa. W myśl postanowień tej normy organy zobowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych materiałów i dowodów oraz zgłoszonych żądań.

Brzmienie tej normy stanowi obowiązek organu w zakresie zapewnienia stronom czynnego udziału jak i umożliwienia im wypowiedzenia się odnośnie zgromadzonych dowodów. Wbrew sugestiom skarżącej kasacyjnie przepis ten nie zawiera postanowień, które nakładałyby na organ obowiązek ustosunkowania się do istotnych dla sprawy dowodów. Nie sposób zatem za pomocą tak skonstruowanego zarzutu podważać działań bądź zaniechań organu w odniesieniu do istotnego dla sprawy materiału dowodowego.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.