Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt I SA/Ke 218/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2012-07-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne: Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: journal: Dz.U.UE.L 1992 nr 302 poz 1 art. 29 ust. 1 lit. d, a, b, art. 30, art. 29 ust. 2 lit. b, art. 31, art. 78 ust. 1, 2,
law: Rozporządzenie Rady (EWG) NR 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny.
journal: Dz.U.UE.L 1993 nr 253 poz 1 art. 143 ust. 1, 2
law: Rozporządzenie Komisji EWG) NR 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiające przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr  2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny
article: art. 65 ust. 5,
journal: Dz.U. 2004 nr 68 poz 622
law: Ustawa z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne
article: art. 122, art. 187, art. 191
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Adamiec, Sędziowie Sędzia SO (del.) Janusz Bociąga,, Sędzia WSA Maria Grabowska (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Michał Gajda, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 5 lipca 2012r. sprawy ze skargi H. O. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie długu celnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z [...]. Nr [...]Dyrektor Izby Celnej w K. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w K. z [...]. nr [...], którą organ I instancji określił i zaksięgował retrospektywnie H. O. kwotę długu celnego w kwocie 1.263 zł jako różnicę między kwotą cła określonego a zadeklarowanego w zgłoszeniu celnym OGL/341020/000946 z 27 lipca 2010r., dotyczącym samochodu osobowego marki Mercedes Benz C240, rok produkcji 2005.

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że 27 lipca 2010r. H. O. zgłosiła do procedury dopuszczenia do swobodnego obrotu samochód osobowy marki Mercedes Benz C240 o numerze nadwozia WDBRF81J85F656056, wyprodukowany w 2005r. Skarżąca przy zgłoszeniu złożyła umowę sprzedaży z dnia 2 czerwca 2010r. określającą wartość samochodu na kwotę 3800,00 USD i obejmującą koszt usługi transportu pojazdu z USA do Wspólnoty, akt własności pojazdu, wydruk komputerowy stanowiący ofertę sprzedaży samochodu za cenę 3800 USD, pismo opatrzone nagłówkiem First State Auto Association Inc. z podpisem wiceprezesa firmy, dyspozycję polecenia wypłaty za granicę kwoty 3800 USD na konto firmy First State Auto Association Inc., opinię techniczną nr 424/07/2010 z 26 lipca 2010r.

Po zwolnieniu towaru organ I Instancji dokonał dalszych czynności sprawdzających wobec przedmiotowego samochodu. Ustalił między innymi, w oparciu o dane z bazy Dyrektora Generalnego Stowarzyszenia Eksporterów Pojazdów Używanych w Ameryce Północnej (NAUVEA), że przedmiotowy samochód został sprzedany za cenę 10.500 USD, przy przebiegu odnotowanym na dzień 17 maja 2010r. 81890 mil. Organ dokonał też analizy cen na rynku eksportu modeli samochodów podobnych do modelu stanowiącego przedmiot zgłoszenia poprzez sprawdzenie ofert handlowych na stronach internetowych i ustalił, że ceny tych modeli zawierają się w przedziale od 9.100,00 USD do 17.999,00 USD, przy zadeklarowanej wartości pojazdu 3800,00 USD, przy czym w skład tej ceny wchodzi koszt usługi transportu pojazdu z USA do Wspólnoty.

Z uwagi na fakt, że cena samochodu wskazana w raporcie uzyskanym od NAUVEA oraz wskazana w raportach z portali internetowych rażąco odbiegała od wartości zadeklarowanej przez skarżącą organ nabrał wątpliwości, czy zadeklarowana wartość celna przedmiotowego pojazdu stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną sumę. W związku z powyższym 13 lipca 2011r. wszczął postępowanie celne w sprawie przedmiotowego zgłoszenia celnego.

Na podstawie złożonego przez skarżącą w piśmie z 22 listopada 2010r. oświadczenia, że H. O. będący prezesem przedsiębiorstwa First State Auto Association Inc., (które sprzedało przedmiotowy pojazd) jest jej szwagrem, organ ustalił, że w przedmiotowym przypadku wystąpiło powiązanie osobowe między sprzedającym, a kupującym określone w art. 143 ust. 1 lit. h Rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 253 z 11.10.1993r. ze zm.).

W ocenie organu powiązanie osobowe skarżącej z H. O. stosownie do

art. 29 ust. 1 lit. d rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12.października 1992r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz.Urz. WE L 302 z 19.10.1992 ze zm.) dalej zwanym WKC oraz art. 29 ust. 2 lit. a WKC mogło mieć wpływ na cenę przedmiotowego towaru. Organ wskazał, że cena towaru wskazana w dokumencie zakupu w kwocie 3800,00 USD (w skład której wchodził koszt usługi transportu), rażąco odbiega od cen podobnych modeli umieszczonych na stronach internetowych kształtujących się w granicach od 9.100,00 USD do 17.999,00 USD, jak również odbiega od przeciętnej wartości przedmiotowego pojazdu na rynku eksportu 18.528,00 USD, a także od wartości transakcji sprzedaży przedmiotowego pojazdu 10.500,00, zawartej między 21 maja 2010r, a 26 maja 2010r. pomiędzy przedsiębiorstwem Dotcom Auto, a. przedsiębiorstwem First State Auto Association Inc.

Wskazując na powyższe organ w trybie art. 29 ust. 2 lit. b WKC, wezwał skarżącą do przedłożenia wszelkich dowodów pozwalających stwierdzić, że powiązanie pomiędzy kupującym i sprzedającym nie miało wpływu na cenę przedmiotowego towaru, pouczając jakimi dowodami w świetle wskazanego przepisu skarżąca mogła wykazać, że istniejące powiązanie nie wpłynęło na cenę sprzedaży.

Zdaniem organu dokumenty przedstawione przez stronę w postaci oceny technicznej nr 424/07/2010, kopii wydruku internetowego oferty wraz z jego tłumaczeniem, pisma opatrzonego nagłówkiem First State Auto Association Inc. z podpisem wiceprezesa firmy Chris Shandel, kopii umowy sprzedaży skrzyni biegów z 12 lipca 2010r. nie mieszczą się w katalogu dowodów wymienionych w art. 29 ust 2lit b WKC, który to katalog ma charakter zamknięty. Odnosząc się do przedstawionych przez skarżącą dokumentów oraz wyjaśnień, że auto zostało sprzedane za kwotę 3800,00 USD ponieważ posiadało usterkę w postaci uszkodzonej skrzyni biegów, stwierdził, iż przedłożone dowody dotyczące przejścia własności samochodu nie mogą usunąć wątpliwości, czy zadeklarowana wartość stanowi całkowitą zapłaconą sumę. Podniósł, że złożone polecenie wypłaty za granicę potwierdza jedynie fakt przekazania kwoty 3.800,00 USD na rachunek eksportera i nie potwierdza, czy kwota ta stanowi całkowitą płatność za w/w pojazd dokonaną wobec sprzedającego.

Podkreślił że z oględzin wykonanych podczas rewizji celnej w Oddziale Celnym w Starachowicach nie wynika aby auto posiadało uszkodzenia spowodowane kolizją czy też aby z auta wymontowano podzespoły. Odnosząc się do przedłożonej przy zgłoszeniu celnym opinii technicznej nr 424/07/2010, wskazał, że wymienia jedynie uszkodzenia typowe dla eksploatacji pojazdu, takie jak zarysowania pokrywy lakierowej i szyby oraz wybicie tapicerki, nie wskazując przy tym aby z pojazdu wymontowano jakieś podzespoły. Powyższe wskazuje, iż pojazd nie uległ kolizji oraz z pojazdu nie wymontowano podzespołów, co miało by przełożenie na taki spadek wartości pojazdu w okresie od dnia 21 maja 2010r. do dnia 27 lipca 2010r. Opierając się na opinii biegłego wskazał, że uszkodzenie skrzyni biegów nie mogło spowodować utraty wartości pojazdu rzędu 64 % i wpłynąć na cenę. Powołany w sprawie biegły rzeczoznawca w sporządzonej opinii nr S27/3-64/uc/11 przyjmując, iż konieczna jest wymiana tej części określił, że stosunek wartości kompletnej skrzyni biegów do wartości pojazdu wynosi 7,52%.

Organ odnosząc się do wyjaśnień skarżącej, iż udział przedsiębiorstwa w którym pracował H. O. ograniczał się wyłącznie do zorganizowania transportu pojazdu wskazał, że twierdzenia te są sprzeczne z materiałem dowodowym. Zarówno umowa sprzedaży jak również akt własności pojazdu oraz pismo opatrzone podpisem wiceprezesa firmy Chris Shandel świadczą, że przedsiębiorstwo First State Auto Association było właścicielem w/w pojazdu, a następnie sprzedało ten pojazd skarżącej. W akcie własności pojazdu widnieje podpis prezesa w/w firmy H. O. jako osoby kupującej w/w pojazd w imieniu firmy od przedsiębiorstwa Dotcom Auto. Z kolei w umowie sprzedaży z dnia 2 czerwca 2010r., jak również w piśmie opatrzonym w nagłówek First State Auto Association, Inc., które zostało załączone do zgłoszenia celnego widnieje podpis wiceprezesa tego przedsiębiorstwa Chris Shandel. Z powyższego wynika, iż udział w/w przedsiębiorstwa nie ograniczał się wyłącznie do zorganizowania transportu pojazdu, wręcz przeciwnie przedsiębiorstwo, którego prezesem jest szwagier strony jest eksporterem, co również potwierdziła strona poprzez wpisanie w polu nr 2 zgłoszenia celnego nazwy w/w firmy.

Przeprowadzone postępowanie w ocenie organu wykazało dwie przesłanki odstąpienia od ustalenia wartości celnej przywiezionego towaru z zastosowaniem metody wartości transakcyjnej tj. wpływ powiązania osobowego na cenę towaru oraz nieusunięcie wątpliwości co do zadeklarowanej w zgłoszeniu celnym wartości celnej, i dawało podstawę do określenia wartości celnej na podstawie przepisów WKC. Organ wyjaśnił z jakich przyczyn nie mogą być zastosowane metody określone w art. 30 ust 2 w kolejności lit a-d, co spowodowało, że wartość towaru została ustalona na podstawie art. 31 WKC.

Dla ustalenia wartości samochodu organ dopuścił dowód z opinii biegłego, który sporządzając opinię uwzględnił postanowienia zawarte w art. 31 ust. 2 lit. a WKC tj. przyjął cenę samochodu "podobnego" do importowanego lecz wyprodukowanego poza Wspólnotą. Biegły wziął pod uwagę model samochodu w maksymalnie możliwym stopniu podobny do samochodu wycenianego, uwzględniając kryteria; rocznik, klasę samochodu rodzaj, pojemność silnika, wyposażenie. Wartość bazową zgłoszonego pojazdu rzeczoznawca przyjął na podstawie pojazdu podobnego tj. samochodu marki Lexus IS 300 Kat, rok produkcji 2005, posługując się zalecanym katalogiem w wersji elektronicznej firmy Info - Ekspert edycja X-2011, dane na VII-2010. Następnie biegły pomniejszył wartość bazową o korekty tj. o korektę ze względu na ilość właścicieli, za pochodzenie pojazdu (import indywidualny), za stan utrzymania i dbałość o pojazd, o korektę na wykonanie koniecznych napraw. Ustalając stan techniczny biegły posłużył się opinią techniczną nr 424/07/2010 z dnia 26 lipca 2010r., w której wyszczególniono uszkodzenia pojazdu oraz jego stan techniczny. Ponadto biegły uwzględnił wyjaśnienia pełnomocnika skarżącej, który przedstawił biegłemu uzupełniające wyjaśnienia w sprawie zakresu uszkodzeń skrzyni biegów.

Organ jako niezasadne ocenił zarzuty odwołania, że ustalenia organu oparte o opinię powołanego biegłego dotyczą innego samochodu niż zgłoszony od procedury celnej oraz, że pojazdy zawarte w zestawieniu cenowym to modele z silnikiem 3,6 litra AWD, natomiast samochód nabyty przez skarżącą, jak również w nomenklaturze marki Mercedes- Benz nie występuje tego typu określenie, jak "AWD", zaś pojemność silnika pojazdu objętego zgłoszeniem to 2,61. Wyjaśnił, że dokonując analizy rynku eksportu poprzez strony internetowe cars.com jak również autotrader.com dokonał analizy ogłoszeń sprzedaży zawartych na tych stronach pojazdów marki Mercedes Benz C240 4 matic o pojemności silnika 2,61. Także na wydruku z serwisu carfax również widnieje model marki Mercedes - Benz C240 2.6L AWD, a więc taki jak zgłosiła strona, przy czym oznaczenie AWD występuje na rynku USA jako skrót ALL WHEEL DRIVE, co z języka angielskiego oznacza napęd na wszystkie osie pojazdu, co jest zbieżne ze stanem faktycznym. Zatem prawidłowo dokonał analizy rynku eksportu. Wskazana pojemność silnika 3,6L na stronie 3 decyzji jest jedynie wynikiem błędu pisarskiego. Ustalenie wartości samochodu w oparciu o inny pojazd wyprodukowany poza Wspólnotą stanowi konsekwencję wymogu z art. 31 ust. 2 pkt a WKC, który stanowi, że wartość celna ustalana z zastosowaniem ust. 1 nie może być określana na podstawie ceny sprzedaży na obszarze Wspólnoty towarów wytworzonych we Wspólnocie.

Odnosząc się do zarzutu, że nie posiada żadnej wiadomości od osoby sprzedającej pojazd o cenie, stanie technicznym, czy związku psychiczno/emocjonalnym sprzedającego z przedmiotowym pojazdem, co mogło mieć znaczący wpływ na cenę, jaka została ukształtowana w drodze negocjacji wskazał, że art. 29 ust. 2 lit. a WKC enumeratywnie wskazuje dowody, które może przedłożyć zgłaszający w celu udowodnienia, że powiązanie osobowe nie wpłynęło na cenę zgłoszonego towaru, takich zaś skarżąca nie przedłożyła.

Powyższą decyzję H. O. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K. wnosząc o jej uchylenie.

Zarzuciła, że w toku postępowania przedłożyła wszelkie wymagane przepisami prawa dokumenty będące w jej posiadaniu, niezbędne do dokonania odprawy celnej zgłoszonego towaru. Za niedopuszczalną uznała formułę prowadzenia postępowania w którym organy nieustannie żądały tych samych dokumentów potwierdzających wartość przedmiotowego pojazdu, bądź pozwalających uznać, iż domniemane zaniżenie wartości pojazdu było działaniem nieświadomym. Żądanie przedstawienia oraz udokumentowania, że w podobnym okresie czasu na teren Wspólnoty wprowadzono podobne pojazdy w podobnych cenach, co mogłoby świadczyć, iż nie doszło do uchybień w zgłoszeniu celnym, jest dla zwykłego obywatela rzeczą nierealną, gdyż stanowi to w ingerencję w tajemnicę handlową przedsiębiorców zajmujących się importem pojazdów.

Podkreśliła, że ocena sytuacji obywatela, który sprowadza pojazd, powinna być dokonana przy pierwotnej próbie oclenia pojazdu, i wtedy też powinno się określić, jaka kwota w mniemaniu organu powinna być pobrana podczas procedury oclenia pojazdu i na jakiej podstawie organ kwestionuje fakturę zakupu.

Zakwestionowała twierdzenie organu, iż powiązanie pomiędzy skarżącą a H. O. miało wpływ na zadeklarowaną wartość pojazdu. Podtrzymała stanowisko, że refakturowania i pomocy przy załadunku nie można ocenić jako zaniżenie wartości towaru.

Odnosząc się do stanu technicznego samochodu, wskazała, że uszkodzenie samochodu jest zdarzeniem dynamicznym i nagłym. W tym świetle uznała jako bezpodstawne kwestionowanie przez organ istniejących uszkodzeń, w sytuacji, gdy organ sam wskazywał na brak informacji na temat przedmiotowego pojazdu w przedziale czasowym pomiędzy 21 maja a 6 czerwca 2010r..

Wskazała, że nie jest uzasadnione podważenie przez organ przedłożonej przez nią opinii biegłego jedynie z powodu, iż biegły ją sporządzający nie opłacał składek i jego certyfikat wygasł w 2009r. Wygaśnięcie certyfikatu nie powinno uchybiać merytorycznej ocenie wynikającej ze złożonej opinii. Podniosła, że powołany przez organ biegły rzeczoznawca dokonał wyceny bez oględzin samochodu, na podstawie zestawienia danych pojazdów podobnych, często innej marki, ale posiadających podobne cechy konstrukcyjne. Ponadto zarzuciła, że ustalenie spadku wartości samochodu z uszkodzoną skrzynią o 7,52%, może mieć zastosowanie do nowego samochodu, nie zaś używanego, argumentując, że proporcje te ulegają znacznym zmianom, gdyż używany pojazd traci na wartości, natomiast fabrycznie nowa część do używanego, rocznikowo starszego samochodu na wartości nie traci. Organ nie sprawdził ile kosztuje wymiana skrzyni biegów w autoryzowanym serwisie Mercedes-Benz wraz z transportem oraz kosztami naprawy, według niej koszt kompletnej skrzyni biegów to 5000 USD, co oznacza, że cena 3800 USD jest cena realną. Nadto, organ kwestionując prawidłowość zgłoszenia celnego, przyjmuje, jako kryterium wyceny wartość pojazdu na rynku polskim czy europejskim a nie amerykańskim, skąd przedmiotowy pojazd został sprowadzony.

Podniosła, iż organ bezpodstawnie odrzucił zastrzeżenia skierowane do opinii powołanego biegłego jako wniesione po terminie.

Następnym podniesionym przez skarżącą zarzutem jest zarzut naruszenia zasady swobodnej oceny dowodów przez podważanie wartości dowodowej wszystkich przedstawionych dokumentów faktura zakupu, opinia biegłego, opis uszkodzeń, faktury zakupu skrzyni biegów, publicznego ogłoszenia.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. zważył, co następuje:

Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 270), określanej dalej jako ustawa p.p.s.a., sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem, zarówno materialnym, jak i procesowym, nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Realizując wyżej określone granice kontroli, Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Stan faktyczny ustalony przez organy obu instancji znajduje potwierdzenie w zebranym materiale dowodowym. Dlatego ustalenia te Sąd w całości podziela, uznając je za niewadliwe.

Istotą sporu jest prawidłowość prowadzonego przez organy celne postępowania mającego na celu ustalenie wartości celnej samochodu osobowego marki Mercedes Benz C240 rok produkcji 2005.

W rozpatrywanej sprawie zastosowanie znajdują przepisy Rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2913/92 z dnia 12 października 1992r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz.U.UE.L.92.302.1), dalej: WKC. Przepis art. 29 ust. 1 lit. WKC ustanawia zasadę, że wartością celną przywożonych towarów jest wartość transakcyjna, to znaczy cena faktycznie zapłacona lub należna za towary, wtedy, gdy zostały one sprzedane w celu wywozu na obszar celny Wspólnoty, ustalana, o ile jest to konieczne, na podstawie art. 32 i 33, pod warunkami określonymi literami a-d. Warunkiem wynikającym z art. 29 lit d WKC jest brak powiązania pomiędzy kupującym i sprzedawcą, z tym, że w przypadku, gdy kupujący i sprzedawca są powiązani wartość transakcyjna może być zaakceptowana na potrzeby celne po spełnieniu warunków określonych w ust 2 art. 29 WKC. Fakt, iż kupujący i sprzedawca są ze sobą powiązani, nie stanowi sam w sobie wystarczającej podstawy do niezaakceptowania wartości transakcyjnej. Gdy okaże się to konieczne, okoliczności dotyczące sprzedaży bada się, a wartość transakcyjną akceptuje, pod warunkiem, że powiązanie nie wpłynęło na cenę. Jeżeli na podstawie informacji uzyskanych od zgłaszającego lub z innych źródeł organy celne mają powody, aby uznać, że powiązanie wpłynęło na cenę, powody takie podaje się zgłaszającemu i zapewnia mu możliwość ustosunkowania się do nich. Na żądanie zgłaszającego informacja o takich powodach zostaje przedstawiona w formie pisemnej.(art. 29 ust. 2 lit. a WKC)

Zgodnie z treścią art. 29 ust. 2 lit. b WKC, w przypadku transakcji między osobami powiązanymi wartość transakcyjna jest akceptowana, a towary wyceniane zgodnie z ust. 1, o ile zgłaszający udowodni, że taka wartość jest zbliżona do jednej z występujących w tym samym lub w zbliżonym czasie:

i) wartości transakcyjnej przy sprzedaży kupującemu, w żadnym konkretnym przypadku niepowiązanemu ze sprzedawcą, identycznych lub podobnych towarów, które mają zostać wywiezione do Wspólnoty;

ii) wartości celnej identycznych lub podobnych towarów, ustalonej zgodnie z art. 30 ust. 2 lit. c);

iii) wartości celnej identycznych lub podobnych towarów, ustalonej zgodnie z art. 30 ust. 2 lit. d).

Przy zastosowaniu powyższych kryteriów należy we właściwy sposób uwzględnić różnice w poziomie handlu, różnice ilościowe, elementy wymienione w art. 32 oraz koszty poniesione przez sprzedawcę przy transakcjach sprzedaży, w których on i kupujący nie są powiązani, a koszty te nie są ponoszone przez sprzedającego w transakcjach sprzedaży, w której on i kupujący są powiązani.

Definicję osób powiązanych dla celów stosowania wskazanego przepisu zawiera art. 143 ust. 1 i 2 Rozporządzenia Komisji (EWG) Nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz.U.UE.L.93.253.1), dalej: rozp. WKC, wskazując pod lit h na członków rodziny.

Jeżeli wartość celna nie może być ustalona na podstawie art. 29 ustala się ją stosując przepis art. 30 WKC, a w przypadku braku możliwości zastosowania art. 29 i 30 WKC, wartość tę ustala się na podstawie art. 31 WKC.

Wskazane przepisy pozwalają na wyróżnienie etapów postępowania.

Po pierwsze, organy celne, stosownie do treści art. 29 ust. 1 WKC, za wartość celną przyjmują wartość transakcyjną pojazdu. Przyjęcie wartości transakcyjnej jako wartości celnej jest jednak ograniczone w sytuacji, gdy między sprzedającym a kupującym istnieje powiązanie w rozumieniu 143 ust. 1 i 2 rozp. WKC. Wykazanie, że powiązanie istnieje nie daje organowi samoistnej podstawy do nieakceptowania wartości transakcyjnej. Organ obowiązany jest wykazać, że istnieją przesłanki by przypuszczać, iż powiązanie miało wpływ na cenę. Okoliczności te ustala na podstawie informacji uzyskanych przez zgłaszającego dotyczących transakcji handlowej, jak i na podstawie innych źródeł. Jeśli wynik tego postępowania wykaże, że powiązanie miało wpływ na cenę towarów, organ celny musi o tym fakcie powiadomić zgłaszającego i przedstawić mu przesłanki swoich ustaleń, aby mógł się do nich ustosunkować. Na wyraźne żądanie zgłaszającego przesłanki te organ celny musi przedstawić na piśmie.

Z tym momentem inicjatywa dowodowa przerzucona zostaje na importera, który za pomocą metod opisanych w art. 29 ust. 2 lit. b WKC ma prawo podjąć czynności dowodzące, że powiązanie nie miało jednak wpływu na cenę towaru. Jeśli strona nie podejmie żadnych czynności, określonych w art. 29 ust 2lit b WKC, bądź też przedłożone przez nią dowody nie pozwalają stwierdzić, że powiązanie między kupującym i sprzedającym nie miało wpływu na cenę przedmiotowego pojazdu, organ celny przystępuje do dalszych czynności, tj. ustala wartość celną zgłoszonego towaru stosując przepisy art. 30, bądź, gdy nie jest to możliwe – art. 31 WKC.

Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy należy w pierwszej kolejności rozważyć, czy organy wykazały, że istniało powiązanie pomiędzy H. O. a sprzedającym – H. O. reprezentującym przedsiębiorstwo First State Auto Association Inc., następnie czy organ celny uprawniony był stwierdzić, że powiązanie to w istocie miało wpływ na cenę samochodu Mercedes Benz C240, czy podejmowane przez H. O. czynności wykazały, że powiązanie nie miało wpływu na cenę towaru w aspekcie treści art. 29 ust. 2 lit. b WKC. Wynik tych rozważań daje z kolei odpowiedź, czy organ celny uprawniony był nie uznać za wartość celną samochodu Mercedes Benz C240 wartości transakcyjnej wskazanej przez stronę w zgłoszeniu celnym.

Skarżąca w piśmie z dnia 22 listopada 2010r., wskazała, że sprzedający, tj. H. O. reprezentujący przedsiębiorstwo First State Auto Association Inc., jest jej szwagrem. Prawidłowo zatem organ przyjął, że są członkami rodziny w rozumieniu art. 143 ust. 1 lit. h rozp. WKC.

Wobec ustalenia powiązania pomiędzy kupującym a sprzedającym (H. Okla jest prezesem First State Auto Association Inc.) organy dokonały analizy cen na rynku eksportu modeli samochodów podobnych do modelu samochodu zakupionego przez H. O.. Źródłem tych informacji były strony internetowe (www.cars.com, www.autotrader.com). Wynikało z nich, że ceny takich modeli samochodów kształtują się w przedziale cenowym od 9.100 USD do 17.999 USD, czyli znacznie odbiegającym od zadeklarowanej w zgłoszeniu celnym kwoty 3.800 USD, przy czym w skład tej kwoty wchodzi koszt usługi transportu pojazdu z USA do Wspólnoty. Organy podjęły też działania w celu zbadanie okoliczności związanych z zakupem samochodu do Wspólnoty, a także dotyczących stanu technicznego samochodu w tym okresie. Miały one na celu wykazanie, czy mimo powiązania pomiędzy kupującym i sprzedającym, istnieją przesłanki do zaakceptowania wartości transakcyjnej. W ramach tych czynności organy ustaliły, na podstawie aktu własności pojazdu, raportu z bazy danych NAUVEA oraz raportu historii pojazdu z 17 maja 2010r., że przedmiotowy samochód został wystawiony na licytację przez firmę Mercedes-Benz of Aleksandria w dniu 17 maja 2010r. i za pośrednictwem aukcji został sprzedany pomiędzy 21 maja a 26 maja 2010r. firmie Dotcom Auto za kwotę 10.500 USD. Następnym właścicielem samochodu było przedsiębiorstwo First State Auto Association Inc, od którego w dniu 2 czerwca 2010r. samochód ten zakupiła H. O. za cenę 3.800 USD, (przy czym kwota ta obejmowała koszt transportu samochodu z USA do Polski). Organ odnosząc się do podnoszonej przez skarżącą okoliczności, że na wysokość ceny miał wpływ stan techniczny samochodu - uszkodzenie skrzyni biegów wskazał na treść opinii powołanego w toku postępowania biegłego rzeczoznawcy z której wynika, że stosunek wartości kompletnej wymiany skrzyni biegów do wartości pojazdu wynosi 7,52%, zatem usterka skrzyni biegów na którą powołuje się skarżąca nie może uzasadniać utraty wartości pojazdu o około 64% pomiędzy 21-26 maja 2010r. (sprzedaż przez firmę Mercedes-Benz of Aleksandria za kwotę 10.500 USD) a 2 czerwca 2010r. (data nabycia przez skarżącą). Podkreślić należy, że wbrew zarzutom skargi biegły w swojej opinii ustalając procentowy udział wartości skrzyni biegów do wartości całego samochodu odnosił te wartości do cen na rynku eksportu nie na rynku polskim.

Wskazane okoliczności doprowadziły organ do wniosku, że cena zakupu przez H. O. - rażąco niższa od tej którą zapłacił poprzednik przedsiębiorstwa First State Auto Association Inc.- uwarunkowana była powiązaniami rodzinnymi pomiędzy tymi podmiotami. Ocena ta nie jest dowolna. Na jej wynik nie może mieć wpływu przedłożone w odpowiedzi na wezwanie organu do wykazania okoliczności określonych w art. 29 ust 2 lit b WKC polecenie wypłaty kwoty 3.800 USD na rachunek First State Auto Association Inc. jak i oświadczenie tej firmy podpisane przez wiceprezesa Chrisa Shandel oraz wydruk komputerowy oferty. Jak wskazano wyżej, co słusznie podniósł też organ, katalog dowodów określonych w art. 29 ust. 2 lit. b WKC jest katalogiem zamkniętym i jedynie we wskazany w tym przepisie sposób strona ma możliwość wykazania, iż powiązanie pomiędzy kupującym a sprzedającym nie wpłynęło na cenę towaru. Nie stanowi też dowodu o którym mowa w art. 29 ust. 2 lit. b przedłożona ocena techniczna nr 424/07/2010 z 26 lipca 2010r., kopia wydruku oferty wraz z jej tłumaczeniem oraz kopia umowy sprzedaży skrzyni biegów z 12 lipca 2010r. Należy w tym miejscu wyjaśnić, że okoliczność uznania przez organ, że dowody te nie są tymi których wymaga treść art. 29 ust. 2 lit. b) WKC, nie oznacza, że organ dokumenty te pominął. Należy podzielić argumentację organu, że przedłożone polecenie wpłaty kwoty 3800 USD nie oznacza, że jest to pełna kwota za nabycie samochodu, że z wydruku komputerowego oferty nie wynika przez kogo, kiedy i gdzie oferta została złożona. Z kolei ocena techniczna nr 424/07/2010 z 26 lipca 2010r. jako dotycząca ustalenia wartości samochodu na rynku polskim nie rynku eksportu, przy różnicach pomiędzy rynkami, jak słusznie podniósł organ odwoławczy nie odzwierciedla wartości pojazdu na rynku eksportu. Podnieść należy, że treść oceny technicznej nr 424/07/2010 zawierającej opis uszkodzeń pojazdu typowych dla eksploatacji samochodu tj zarysowania pokrywy lakierowej i szyby, wybicie tapicerki została uwzględniona w opinii biegłego rzeczoznawcy K. D., który uwzględnił usterki wykazane w tej opinii stosując korekty obniżające za stan utrzymania (-1%) oraz za uszkodzenia powłoki lakierowej nadwozia, wymianę skrzyni biegów, i dostosowanie oświetlenia pojazdu do wymogów europejskich(-15%). Nie jest zatem uzasadniony zarzut skargi, że organ zakwestionował uszkodzenia samochodu i pominął treść oceny technicznej nr 424/07/2010. Znamienne jest, że przy sporządzaniu tej opinii technicznej, co wynika z jej treści, samochód nie był uruchomiony zaś uszkodzenie skrzyni biegów przyjęto na podstawie oświadczenia zleceniodawcy.

Nie można podzielić zarzutu skargi, że nie miały miejsca powiązania pomiędzy skarżącą i zbywcą ponieważ udział firmy First State Auto Association Inc. ograniczał się do refakturowania i pomocy przy załadunku. Wskazać należy, że skarżąca przedstawiając udział w transakcji firmy First State Auto Association Inc nie była konsekwentna, w piśmie z dnia 8 sierpnia 2011r. wskazywała, że udział firmy sprowadzał się wyłącznie do pomocy przy załadunku i wysłaniu pojazdu do Polski. Twierdzenia skarżącej, pozostają ponadto w sprzeczności z zapisem w akcie własności pojazdu, z którego wynika nabycie samochodu przez firmę First State Auto Association Inc., z załączoną do zgłoszenia celnego umową sprzedaży samochodu oraz treścią pisma tej firmy podpisanego przez Chrisa Shandela wiceprezesa potwierdzającego, wreszcie z oświadczeniem strony, która wpisała w polu nr 2 zgłoszenia celnego nazwy w/w firmy.

W ocenie Sądu, na podstawie wszystkich wyżej opisanych okoliczności organ celny w pełni był uprawniony stwierdzić, że firma First State Auto Association Inc, której prezesem był H. O. była sprzedawcą samochodu a powiązanie między kupującym a sprzedającym w istocie miało wpływ na cenę towaru. Wbrew twierdzeniom skarżącej analiza treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji, prezentowanej przez organ argumentacji nie daje podstaw do przyjęcia, iż rozstrzygając sprawę organ naruszył wyrażoną w art. 191 Ordynacji podatkowej zasadę swobodnej oceny dowodów. Podkreślić należy, że ocena dowodów należy do organu, który nie jest skrępowany żadnymi regułami określającymi wartość poszczególnych dowodów i dokonuje oceny w sposób swobodny, na podstawie własnego przekonania opartego na zebranym materiale dowodowym. Sąd nie może podważać dokonanej oceny jeżeli organ nie naruszył zasad logiki, doświadczenia życiowego i dokonał wszechstronnej oceny dowodów we wzajemnym powiązaniu z uwzględnieniem ich znaczenia dla sprawy. Ocena pisma przedsiębiorstwa First State Auto Association Inc. w powiązaniu z innymi dowodami pozwala na uznanie, że wyjaśnienia odnośnie ceny w nim podane nie znajdują odzwierciedlenia w materiale dowodowym.

Podzielić należy też ocenę, iż H. O. mimo, iż została poinformowana przez organ o możliwości wykazania, że powiązanie pomiędzy kupującym a sprzedawcą nie miało wpływu na cenę (wezwaniem z dnia 28 lipca 2011r), nie przedstawiła żadnego dowodu o którym mowa w art. 29 ust. 2 lit. b) WKC.

Ponieważ przedłożone przez H. O. dowody nie mieszczą się w katalogu o których mowa w art. 29 ust. 2 lit. b WKC i nie pozwoliły stwierdzić, że powiązanie między kupującym i sprzedającym nie miało wpływu na cenę przedmiotowego pojazdu, organ celny w pełni uprawniony był ustalić wartość celną zgłoszonego towaru stosując przepis art. 31 WKC. Podkreślić należy, że organ szczegółowo wyjaśnił przyczyny dla których brak było możliwości zastosowania 30 ust 2 lit a-d WKC. Ustalając wartość samochodu na podstawie art. 31 WKC organ posłużył się opinią biegłego, który uwzględnił wszystkie ograniczenia z tego przepisu wynikające, w tym zawarty w ust. 2 lit. c zapis, iż wartość celna nie może być określana na podstawie cen na obszarze Wspólnoty towarów wytworzonych we Wspólnocie. Kierując się wskazanymi ograniczeniami przyjął wartość bazową samochodu o maksymalnie możliwym stopniu podobieństwa do importowanego, ale wyprodukowanego poza Wspólnotą samochodu Lexus IS 300. Ustalając wartość celną na podstawie opinii biegłego organy dokonały oceny źródeł i przesłanek, jakimi kierował się biegły, sporządzając opinię, oraz wniosków do jakich doszedł, przedstawiając ocenę w uzasadnieniu decyzji.

Jako nieuzasadniony należy ocenić zarzut skarżącej, że kwota długu celnego winna być ustalona przy pierwotnej próbie oclenia pojazdu. Organy celne, mają kompetencje stosownie do unormowania art. 78 ust 1 WKC do sprostowania z urzędu lub na wniosek zgłoszenia celnego po zwolnieniu towarów i są uprawnione w oparciu o przepis art. 78 ust. 2 WKC, dla upewnienia się o prawidłowości danych zawartych w zgłoszeniu przystąpić do kontroli dokumentów i danych handlowych dotyczących operacji przywozu lub wywozu towarów objętych zgłoszeniem. Kontrole takie mogą być przeprowadzone u zgłaszającego, u każdej osoby zainteresowanej zawodowo tymi operacjami, a nawet każdej innej osoby posiadającej dla potrzeb zawodowych wymienione dokumenty lub dane. Jeżeli z kontroli zgłoszenia lub kontroli po zwolnieniu towarów wynika, że przepisy regulujące właściwą procedurę celną zostały zastosowane w oparciu o nieprawidłowe lub niekompletne dane, organy celne podejmują, zgodnie z wydanymi przepisami, niezbędne działania w celu uregulowania sytuacji, biorąc pod uwagę nowe dane, którymi dysponują.

Organowi celnemu przysługuje bowiem uprawnienie do badania wiarygodności dokumentów przedkładanych przez stronę zarówno pod względem formalnym, jak i materialnym. Wiarygodność dokumentów służących do określenia wartości celnej towaru obejmuje bowiem nie tylko ich autentyczność, ale także wiarygodność podanej w nich ceny transakcyjnej (por. wyrok NSA z 22 marca 2007r., sygn. akt I GSK 1167/06 dostępny na www.orzeczenia.nsa.gov.pl)

Odnosząc się do zarzutów wadliwości postępowania przez żądanie tych samych dokumentów potwierdzających wartość przedmiotowego pojazdu należy wskazać, że wymóg wykazania, że cena deklarowana jest zbliżona do jednej z występujących w tym samym lub w zbliżonym czasie wartości transakcyjnych wynika z przepisów ustawy, która w art. 29 ust. 2 lit. a WKC wprost nakłada na organ obowiązek zapewnienia zgłaszającemu możliwości przedstawienia dowodów na potwierdzenie, że powiązanie nie miało wpływu na cenę. Także wezwanie do wykazania, że podanie przez skarżącą nieprawidłowych danych w zgłoszeniu celnym było spowodowane okolicznościami nie wynikającymi z zaniedbania czy świadomego działania ma uzasadnienie w art. 65 ust 5 ustawy z dnia 19 marca 2004r. Prawo celne (Dz. U. 68 poz. 622 ze zm.). Nie są zatem zasadne zarzuty kwestionujące prowadzenie postępowania w tym zakresie.

Nie można podzielić zarzutu, iż Urząd Celny odrzucił zastrzeżenia skarżącej do opinii biegłego, jako wniesione po upływie terminu. Zarzuty pod adresem opinii skarżąca skierowała nie w postępowaniu celnym, lecz do Stowarzyszenia Inżynierów i Techników Komunikacji Rzeczpospolitej Polskiej i przez ten organ zostały uznane jako wniesione po terminie.

Reasumując należy uznać, że prawidłowo organy celne ustaliły wartość celną samochodu osobowego marki Mercedes Benz C240. Wbrew twierdzeniom skargi, w toku postępowania podjęły wszelkie niezbędne czynności w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Organy zebrały i rozważyły materiał dowodowy zgodnie z wymogami zawartymi w art. 122, art. 187 i art. 191 Ordynacji podatkowej, a następnie prawidłowo zastosowały prawo materialne.

Z powyższych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w K., na podstawie art. 151 ustawy P.p.s.a orzekł jak w sentencji wyroku.