Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 116/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2018-08-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 2, art. 3
journal: Dz.U. 2014 poz 1204
law: Ustawa z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych - tekst jednolity.
article: art. 33
journal: Dz.U. 2017 poz 1201
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.

SENTENCJA

Dnia 23 sierpnia 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Rutkowska, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Alberciak (spr.), Sędzia NSA Irena Krzemieniewska, , Protokolant Sekretarz sądowy – Blanka Kuźniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 sierpnia 2018 roku sprawy ze skargi T. R. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uznania za nieuzasadnione zarzutów na postępowanie egzekucyjne oddala skargę.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...] r., wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1257) oraz z art. 17 § 1, art. 18, art. 33 § 1 pkt 1 oraz art. 34 § 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1201 ze zm.) - Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. - po rozpatrzeniu zażalenia T.R. na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w K. z dnia [...] r. w przedmiocie uznania za nieuzasadnione zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...] lipca 2015r. nr [...] wystawionego przez Pocztę Polską S.A. Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej, utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy.

Powyższe rozstrzygnięcie zostało wydane w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i prawne.

W dniu 20 lipca 2015 r. Poczta Polska S.A. Dyrektor Centrum Obsługi Finansowej wystawił na T. R. tytuł wykonawczy nr [...], obejmujący zaległość z tytułu opłat abonamentowych RTV za okres od stycznia 2010 roku do maja 2014 r., który następnie został przekazany, celem realizacji w trybie przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, do Naczelnika Urzędu Skarbowego w K.

Zawiadomieniem z dnia 18 września 2015 r. nr [...] organ egzekucyjny dokonał zajęcia prawa majątkowego zobowiązanej, tj. świadczenia z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego oraz renty socjalnej. Wraz z powyższym zajęciem został doręczony T. R. w dniu 21 września 2015 r. odpis ww. tytułu wykonawczego, natomiast dłużnik zajętej wierzytelności przedmiotowe zawiadomienie odebrał w dniu 22 września 2015 r.

W dniu 29 września 2015 r. do Urzędu Skarbowego w K., wpłynęło pismo T. R. z dnia 28 września 2015 r. zatytułowane: "Zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego", w którym wskazała, że na podstawie art. 33 § 1 ust 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji składa zarzuty na postępowanie egzekucyjne prowadzone w oparciu o tytuł wykonawczy nr [...], wskazując na nieistnienie obowiązku zapłaty na rzecz Poczty Polskiej S.A. z tytułu opłaty abonamentowej za okres od 2010 r. do 2014 r. oraz wnosi o uchylenie tytułu wykonawczego i umorzenie postępowania w sprawie oraz o zawieszenie postępowania egzekucyjnego do czasu prawomocnego zakończenia postępowania wywołanego przedmiotowym pismem.

Wniosła przy tym o:

- zobowiązanie wierzyciela do przedłożenia dowodu zawiadomienia jej jako rzekomego użytkownika o nadaniu jej indywidualnego numeru identyfikacyjnego,

- przesłuchania świadka - córki E.M.R. na okoliczność wysłania przez zobowiązaną na przełomie XI/XII 2007 r. oświadczenia o braku odbiornika radiowo-telewizyjnego i prośbą o jego wyrejestrowanie.

W uzasadnieniu złożonego środka zaskarżenia T. R. poinformowała, że na przełomie XI i XII 2007 r. skierowała do wierzyciela pismo, w którym oświadczyła, że nie posiada odbiornika telewizyjnego i radiowego i wniosła o wyrejestrowanie ww. odbiorników. Wraz z ww. oświadczeniem wysłała imienną książeczkę opłaty abonamentowej. Poinformowała przy tym, że nie posiada potwierdzenia wysłania ww. przesyłki.

Po otrzymaniu w 2010 r. wezwania do zapłaty abonamentu zobowiązana wysłała do Poczty Polskiej pismo z dnia 10 czerwca 2014 r. nadane w dniu 1 czerwca 2014 r., a następnie pismo z dnia 1 grudnia 2010 r. nadane w dniu 8 grudnia 2010 r. W obu ww. pismach oświadczyła, że nie posiada odbiorników RTV, wnosząc w istocie o ich wyrejestrowanie. Wskazała także, że odbiornik telewizyjny się zepsuł, nie zamierza go naprawiać ani też nabywać nowego i do dnia dzisiejszego nie posiada odbiornika RTV. Pomimo złożenia ww. oświadczeń Poczta Polska S.A. wezwała T. R. po kilku latach do zapłaty abonamentu za kolejny okres i obecnie żąda zapłaty abonamentu RTV za lata 2010 - 2014, pomimo że obowiązek taki nie ciąży na zobowiązanej.

Poinformowała także, że nigdy nie otrzymała zawiadomienia o zarejestrowaniu odbiornika RTV, stosownie do rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz.U. z 2007 r. nr 187, poz. 1342). Zobowiązana wniosła przy tym o zobowiązanie wierzyciela do przedłożenia dowodu zawiadomienia zobowiązanej o nadaniu jej indywidualnego numeru identyfikacyjnego, czyli dowodu nadania listu poleconego na jej adres oraz potwierdzenie jego odbioru. Nadmieniła przy tym, że rozporządzenie nie nakłada sankcji za złożenie oświadczenia o wyrejestrowaniu urządzenia w zwykłej, pisemnej formie, a nie na formularzu.

T. R. podniosła ponadto, że w stosunku do opłaty abonamentowej RTV należy stosować 3 letni okres przedawnienia roszczeń stosownie do art. 118 ustawy Kodeks cywilny. Opłata abonamentowa nie jest podatkiem, nie można zatem stosować przepisów z zakresu ustawy Ordynacja podatkowa. Art. 2 § 2 ustawy Ordynacja podatkowa, na który powołuje się Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji (upierając się przy 5 letnim okresie przedawnienia) wskazuje, że przepisy ustawy Ordynacja podatkowa mają zastosowanie do opłat ustalanych lub określonych przez właściwe organy. Tymczasem abonament RTV nie spełnia tego wymogu, gdyż wynika bezpośrednio z ustawy i nie jest określony przez żaden organ jako opłata. Mając powyższe na względzie, zobowiązana podniosła również zarzut przedawnienia roszczenia w zakresie opłaty abonamentowej za okres 2010-2013.

Postanowieniem z dnia [...] października 2015 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w K. zawiesił postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec T.R. na podstawie tytułu wykonawczego nr [...], a następnie - pismem z dnia 6 października 2015 r. - wystąpił do wierzyciela, tj. Poczty Polskiej S.A. Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej o zajęcie stanowiska w sprawie zarzutów.

Poczta Polska S.A. Dyrektor Centrum Obsługi Finansowej postanowieniem z dnia [...] maja 2016 r. nr [...] - w oparciu o art. 34 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - uznał za nieuzasadnione zarzuty wniesione przez T.R. na postępowanie egzekucyjne prowadzone w oparciu o tytuł wykonawczy nr [...].

Po rozpatrzeniu zażalenia na powyższe rozstrzygnięcie, postanowieniem z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] wierzyciel utrzymał w mocy postanowienie z dnia [...] maja 2016 r. nr [...]

W dniu 28 lipca 2017 r. do Urzędu Skarbowego w K. wpłynęło pismo Poczty Polskiej S.A. Centrum Obsługi Finansowej z dnia 25 lipca 2017 r., w którym wierzyciel wniósł o zawieszenie postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec T. R. (z uwagi na złożenie przez zobowiązaną wniosku o umorzenie lub rozłożenie na raty zaległości w płatności opłat abonamentowych) oraz wyraził zgodę na uchylenie na podstawie art. 58 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, dokonanej czynności egzekucyjnej. Wobec powyższego organ egzekucyjny w dniu [...] sierpnia 2017 r. wydał postanowienie nr [...] o zawieszeniu postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego nr [...].

Naczelnik Urzędu Skarbowego w K. wydał w dniu [...] r. postanowienie, w którym, powołując się na wiążące stanowisko wierzyciela, uznał złożone zarzuty za nieuzasadnione.

Na ww. postanowienie organu egzekucyjnego T. R. pismem z dnia 15.09.2017 r. złożyła zażalenie do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł.

Przedmiotowemu postanowieniu zarzuciła:

- naruszenie art. 33 § 1 pkt 1 oraz art. 59 § 1 ust. 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, poprzez jego niezastosowanie,

- naruszenie art. 56 § 1 i 3 ww. ustawy, wobec faktu, że w dniu 1 sierpnia 2017 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w K. w sprawie nr [...] zawiesił postępowanie egzekucyjne na wniosek wierzyciela, zaś organ przed wydaniem zaskarżonego postanowienia nie wydał postanowienia o jego podjęciu,

- pominięcie dowodu w postaci przesłuchania świadka E.M.R. na okoliczność wyrejestrowania odbiornika RTV na przełomie XI i XII 2007 r.,

- nierówne traktowanie podmiotów z uwagi na wymagania doręczenia przez skarżącą potwierdzenia nadania przesyłki pocztowej w okresie XI-XII 2007 r. obejmującej oświadczenie o wyrejestrowaniu odbiornika telewizyjnego, podczas gdy organ w tożsamej sytuacji wskazuje jedynie na obowiązek "przesłania zawiadomienia" o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego.

Wniosła o:

- zmianę postanowienia poprzez uznanie zarzutów za uzasadnione, uchylenie tytułu wykonawczego i umorzenie postępowania w sprawie,

- zobowiązanie wierzyciela do przedłożenia dowodu zawiadomienia jej jako rzekomego użytkownika odbiornika o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego, tj. do złożenia chociażby dowodu nadania przesyłki pocztowej,

- przesłuchania świadka - córki E. M.R. na okoliczność wysłania przez zobowiązaną na przełomie XI/XII 2007 r. oświadczenia o braku odbiornika radiowo-telewizyjnego z prośbą o jego wyrejestrowanie.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł., powołał treść art. 33 § 1, art. 34 § 1, § 4 ww. ustawy i wskazał, że przechodząc do rozpatrzenia przedmiotowej sprawy w zakresie wniesionych przez stronę zarzutów, o którym mowa w art. 33 § 1 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, tj.: zarzutu nieistnienia obowiązku i przedawnienia, zauważyć należy, że są to zarzuty, w odniesieniu do których organ egzekucyjny - w tym przypadku Naczelnik Urzędu Skarbowego w K.- jest bezwzględnie związany stanowiskiem wierzyciela (por. wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: z dnia 16.12.2010 r. sygn. akt V SA/Wa 1298/10, z dnia 04.01.2011 r. sygn. akt V SA/Wa 1301/10, z dnia 10.01.2011 r. sygn. akt VSA/Wa 1305/10 oraz z dnia 11.01.2011 r. sygn. akt VSA/Wa 1297/10).

Tym samym, skoro organ egzekucyjny uzyskał stanowisko wierzyciela zawarte w ostatecznym, w administracyjnym toku instancji, postanowieniu z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...], to nie mógł wnikać w merytoryczną zasadność tego stanowiska.

Z argumentacji przedstawionej przez wierzyciela w ww. postanowieniu wynika, iż obowiązki związane z rejestracją odbiorników RTV i opłatami z tytułu abonamentu RTV mają swoje źródło w przepisach ustawy o opłatach abonamentowych z dnia 21 kwietnia 2005 r. (Dz. U. z 2014, poz. 1204 ze zm.). Ustawa ta nakłada na posiadaczy odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych jednoznaczny obowiązek rejestrowania używanych odbiorników oraz uiszczania opłaty abonamentowej począwszy od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym dokonano rejestracji odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego. Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy o opłatach abonamentowych, za używanie odbiorników radiofonicznych oraz telewizyjnych pobiera się opłaty abonamentowe. Z kolei obowiązek uiszczania opłat abonamentowych trwa do dnia poprzedzającego dzień wyrejestrowania, które może nastąpić w momencie zaprzestania korzystania z urządzeń rtv lub do miesiąca, w którym dopełniono w placówce pocztowej Poczty Polskiej S.A. formalności związanych ze zwolnieniem od opłat abonamentowych bądź uzyskano zwolnienie z opłat z mocy prawa na podstawie ustawy z dnia 23 lipca 2015 r. o zmianie ustawy o opłatach abonamentowych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1324 ze zm.).

W odniesieniu do zarzutu T.R., że na przełomie XI i XII 2007 r. zobowiązana skierowała do Poczty Polskiej S.A. oświadczenie, w którym poinformowała, że nie posiada odbiornika telewizyjnego, a zatem wnosi o jego wyrejestrowanie, wierzyciel w postanowieniu z dnia [...] maja 2016 r. wskazał, iż do ustania obowiązku wnoszenia opłat z tytułu abonamentu RTV może doprowadzić wyłącznie podjęcie przez abonenta działań wynikających z obowiązujących w danym okresie przepisów, dotyczących formalności zmierzających do wyrejestrowania odbiorników RTV. Jeżeli abonent nie dokona skutecznego prawnie wyrejestrowania odbiorników, zobowiązany jest do uiszczania opłat abonamentowych. W przypadku zaistnienia okoliczności, z powodu których zaprzestano używać odbiorniki RTV należy niezwłocznie dopełnić formalności ich wyrejestrowania. Przy czym na dzień wydania ww. postanowienia Poczta Polska S.A Dyrektor Centrum Obsługi Finansowej poinformował, że nie posiada dokumentu stanowiącego o dopełnieniu przez T. R. w urzędzie pocztowym formalności dotyczących wyrejestrowania przedmiotowego odbiornika.

W dalszej części uzasadnienia postanowienia z dnia [...] maja 2016 r. wierzyciel wskazał, że w wyroku z dnia 15 października 2014 r. sygn. akt I SA/GI 518/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach stwierdził, że osoba zobowiązana wnosząca zarzut nieistnienia obowiązku zgodnie z art. 33 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji "powinna przedstawić dowody potwierdzające, że obowiązek nie istnieje". Dalej w ww. wyroku sąd stwierdził, iż "wymagałoby to przedłożenia dowodu wyrejestrowania odbiornika". Biorąc pod uwagę stwierdzenie wskazane w powyższym wyroku oraz uregulowania prawne w zakresie obowiązku zgłoszenia przez abonenta dopełnienia niezbędnych formalności dotyczących wyrejestrowania odbiorników RTV wierzyciel nie może uznać roszczenia strony, gdyż nie przedstawiła ona żadnych dokumentów świadczących o dopełnieniu stosownych formalności mających na celu wyrejestrowanie odbiornika telewizyjnego.

Wobec powyższych ustaleń - w ocenie wierzyciela - przeprowadzenie dowodu z przesłuchania córki T. R. nie znajduje uzasadnienia.

W odniesieniu z kolei do zarzutu zobowiązanej, że nigdy nie otrzymała zawiadomienia zarejestrowaniu odbiornika RTV, stosownie do rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych telewizyjnych, tj. nie została zawiadomiona o nadaniu jej indywidualnego numeru identyfikacyjnego, Dyrektor Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A. wskazał, że zgodnie z ww. rozporządzeniem, które weszło w życie dnia 13 grudnia 2007r. Poczta Polska została zobowiązana do nadania z urzędu, w terminie dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia (do 13 grudnia 2008 r.), posiadaczom imiennych książeczek radiofonicznych indywidualnych numerów identyfikacyjnych i powiadomienia o powyższym użytkowników odbiorników. Rozporządzenie stanowiło, że dotychczasowe dowody zarejestrowania odbiorników w formie imiennej książeczki opłaty abonamentowej za używanie odbiorników są dowodem zarejestrowania odbiorników nie dłużej niż przez okres dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia. Poczta Polska chcąc wywiązać się z określonych w rozporządzeniu zobowiązań wysłała do abonentów zawiadomienia, określone w załączniku nr 2 do rozporządzenia, o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego, które stanowią dowód zarejestrowania odbiorników RTV i zastępują dotychczasowe dowody zarejestrowania odbiorników RTV w formie imiennych książeczek. Do abonentów zobowiązanych do wnoszenia opłat oprócz zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego przesłano 5 spersonalizowanych blankietów wpłat (blankiet spersonalizowany zawiera imię i nazwisko, adres i numer rachunku bankowego dla wpłat rtv). Wierzyciel podkreślił przy tym, iż użytkownicy odbiorników RTV, którzy dokonali rejestracji odbiorników na podstawie ustawy z dnia 29 grudnia 1992 r. o radiofonii i telewizji oraz przepisów wynikających z wcześniejszych uregulowań prawnych poprzedzających ustawę o opłatach abonamentowych pozostali nadal abonentami zobowiązanymi do uiszczania opłat (za wyjątkiem osób, które dopełniły formalności zwolnienia od opłat lub wyrejestrowania). Na podstawie obowiązujących przepisów nie anulowano zgłoszonych przez użytkowników wniosków rejestracyjnych, a wyłącznie imienną książeczkę opłat zastąpiono indywidualnym numerem identyfikacyjnym. Wprowadzenie powyższej zmiany nie wymagało ponownego zgłoszenia rejestracji używanych odbiorników RTV.

Wierzyciel wskazał przy tym, że zawiadomienie o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego [...] - stanowiące dowód zarejestrowania odbiornika telewizyjnego i zastępujące książeczkę opłat RTV o numerze [...] - zostało wygenerowane na T. R. oraz przesłane na jej adres zamieszkania w dniu 24 lipca 2008 r. i nie odnotowano zwrotu wysłanej korespondencji. Zaznaczył przy tym, że rozporządzenie nie posługuje się pojęciem "doręczenia", lecz "przesłania zawiadomienia". W związku z powyższym Poczta Polska wykonała obowiązek zawiadomienia użytkowników (posiadaczy "książeczek opłat RTV") o nadaniu indywidualnych numerów identyfikacyjnych, poprzez przesłanie im zawiadomień.

Odnosząc się natomiast do zarzutu przedawnienia zaległości wierzyciel wyjaśnił, że w kwestii terminu przedawnienia zaległości w opłatach abonamentowych powstałych od dnia 16 czerwca 2005 r. (dnia wejścia w życie ustawy o opłatach abonamentowych) zastosowanie mają przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa. Zgodnie z art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej, zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku.

W odniesieniu natomiast do powołanej przez zobowiązaną uchwały Sądu Najwyższego z dnia 7 maja 2009 r. sygn. akt III CZP 20/09 (w której stwierdzono, że art. 118 kodeksu cywilnego - w odniesieniu do opłat abonamentowych - określa termin przedawnienia roszczenia o opłatę abonamentową i wynagrodzenie za połączenia telefoniczne wynikające z umowy o świadczenie usług telefonicznych, zawartej na podstawie ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. -Prawo telekomunikacyjne), wierzyciel podkreślił, że ustawa Prawo telekomunikacyjne określa wyłącznie zasady wykonywania i kontroli działalności polegającej na świadczeniu usług telekomunikacyjnych, dostarczaniu sieci telekomunikacyjnych lub świadczeniu usług towarzyszących oraz prawa i obowiązki przedsiębiorców telekomunikacyjnych i nie zawiera uregulowań dotyczących opłat abonamentowych za używanie odbiorników RTV. Utrzymywanie zatem, że do roszczeń z tytułu opłat abonamentowych obowiązywać powinny przepisy art. 118 Kodeksu cywilnego, tj. 3-letni okres przedawnienia, uznać należy za bezpodstawne. Wobec powyższego wierzyciel stwierdził, że zgłoszone przez zobowiązaną zarzuty należy uznać, za nieuzasadnione.

Niezależnie od związania organu egzekucyjnego ww. stanowiskiem wierzyciela, organ podkreślił, że w analizowanej sprawie wiążąca moc ostatecznego postanowienia wierzyciela odnosi się także do organu nadzoru nad organem egzekucyjnym. Organ ten nie może dokonywać merytorycznej oceny stanowiska wierzyciela w zakresie zarzutów zgłoszonych na podstawie art. 33 § 1 pkt 1-5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a ostateczne postanowienie w sprawie stanowiska wierzyciela jest dla niego wiążące. Wiążący charakter stanowiska wierzyciela w odniesieniu do zarzutu nieistnienia obowiązku oraz przedawnienia dochodzonych należności, determinuje zatem sposób rozpatrzenia tego zarzutu przez organ egzekucyjny i organ odwoławczy.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. nie znalazł podstaw do zakwestionowania rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji. Zgodnie bowiem ze stanowiskiem wierzyciela, dochodzony przez Pocztę Polską S.A. Centrum Obsługi Finansowej obowiązek istnieje i jest wymagalny.

W odniesieniu natomiast do zawartego w zażaleniu z dnia 15 września 2017 r. zarzutu naruszenia art. 56 § 1 i 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wobec faktu, że w dniu [...] sierpnia 2017 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w K. w sprawie zawiesił postępowanie egzekucyjne na wniosek wierzyciela, zaś organ przed wydaniem zaskarżonej decyzji nie wydał postanowienia o jego podjęciu, w pierwszej kolejności zauważyć należy, że na gruncie niniejszej sprawy postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec T. R. na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] zostało zawieszone postanowieniem Naczelnika Urzędu Skarbowego w K. z dnia [...] października 2015 r. w oparciu o art. 35 § 1 ww. ustawy, tj. z uwagi na wniesienie przez zobowiązaną zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie art. 33 § 1 pkt 1 ww. ustawy. Przy czym zgłoszenie zarzutów - zgodnie z art. 35 § 1 ww. ustawy - zawiesza postępowanie egzekucyjne do czasu wydania ostatecznego postanowienia w przedmiocie zgłoszonego zarzutu, o ile wierzyciel po otrzymaniu zarzutu nie wystąpi z uzasadnionym wnioskiem o podjęcie zawieszonego postępowania egzekucyjnego. Oznacza to, że wniesienie zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej powoduje z mocy prawa zawieszenie postępowania egzekucyjnego do czasu wydania ostatecznego postanowienia w przedmiocie zgłoszonych zarzutów.

Podkreślenia przy tym wymaga, że warunkiem wydania postanowienia w przedmiocie zgłoszonego zarzutu nie jest uprzednie wydanie postanowienia o podjęciu zawieszonego postępowania egzekucyjnego, albowiem właśnie od rozstrzygnięcia tych zarzutów uzależnione jest ustanie stanu zawieszenia i kontynuowanie egzekucji (por. wyroki NSA z dnia 11.01.2017 r. sygn. akt II FSK 796/17 i z dnia 11 sierpnia 2017 r. sygn. akt II GSK 3424/15).

Wobec powyższego za nieuzasadniony uznał organ II instancji zarzut podniesiony przez zobowiązaną w zażaleniu dotyczący naruszenia art. 56 § 1 i 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, poprzez wydanie postanowienia z dnia [...] września 2017 r. przed wydaniem postanowienia o podjęciu zawieszonego postępowania egzekucyjnego. Nie ulega bowiem wątpliwości, że podjęcie postępowania następuje po wydaniu ostatecznego postanowienia w przedmiocie zgłoszonych zarzutów. Skoro bowiem ustawodawca przewiduje zawieszenie postępowania egzekucyjnego w toku rozpoznawaniu zarzutu do czasu jego rozpoznania, to tym samym przesądza, że zarzut powinien być rozpoznany.

Ponadto organ wskazał, iż przedmiotem niniejszej sprawy jest ocena prawidłowości podjęcia przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w K. z dnia [...] września 2017 r. nr [...] w sprawie uznania za nieuzasadnione, zarzutów wniesionych pismem z dnia 28 września 2015 r. na postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 20 lipca 2015 r. nr [...], a nie ocena prawidłowości wydania przez organ egzekucyjny postanowienia z dnia [...] sierpnia 2017 r. o zawieszeniu postępowania egzekucyjnego.

Organ stwierdził, że w świetle zaistniałych okoliczności oraz obowiązujących przepisów prawa nie znajduje przesłanek do uwzględnienia złożonego przez T.R. zażalenia.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skarżąca stwierdzenie, że zaskarżone postanowienie jest niezgodne z prawem.

Zarzuciła: naruszenie art. 33 § 1 pkt 1 oraz art. 59 § 1 ust 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez jego niezastosowanie,

- pominięcie dowodu w postaci przesłuchania świadka E.M.R. na okoliczność wyrejestrowania odbiornika RTV na przełomie XI i XII 2007 r. - świadek ten nigdy nie został przesłuchany, pomimo wielokrotnego składania wniosku dowodowego na tę okoliczność w związku z brakiem/utratą dokumentów potwierdzających fakt wyrejestrowania odbiornika

-pominięcie dowodów w postaci pism z dnia 1 grudnia 2010 r. i 10 czerwca 2014 r., doręczonych na adres Poczty Polskiej - potwierdzających zgłaszaną przez skarżącą okoliczność braku odbiornika od XI/XII 2007 r. i stanowiącą jednocześnie oświadczenie skutkujące co najmniej wyrejestrowaniem odbiornika RTV od co najmniej czerwca 2010 r.,

- nierówne traktowanie podmiotów z uwagi na wymagania doręczenia przez skarżącą potwierdzenia nadania przesyłki pocztowej w okresie XI-XII 2007 r. obejmującej oświadczenie o wyrejestrowaniu odbiornika telewizyjnego, podczas gdy organ w tożsamej sytuacji wskazuje jedynie na obowiązek "przesłania zawiadomienia" o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego,

- naruszenie art. 8 k.p.a. poprzez pominięcie okoliczności wyrejestrowania odbiornika RTV pismem z dnia 10 czerwca 2014 r., 1 grudnia 2010 r. oraz uznanie nieskuteczności ponownego wyrejestrowania dokonanego na formularzu z dniem 23 maja 2016 r.

Skarżąca podniosła, że nieistnienie obowiązku zapłaty na rzecz Poczta Polska S.A. z tytułu opłaty abonamentowej za okres od 2010 r. do 2014 r. objętej tytułem wykonawczym nr [...] z dnia 20 lipca 2015 r., wystawionym przez Pocztę Polską S.A. Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej i podtrzymała dotychczasowe wnioski o: zobowiązanie wierzyciela do przedłożenie dowodu zawiadomienia jej jako rzekomego użytkownika o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego, tj. do złożenia chociażby dowodu nadania przesyłki pocztowej ,

- przesłuchanie świadka – córki E. M. R. na okoliczność wysłania przeze skarżącą na [przełomie XI/XII 2007 r. oświadczenia o braku odbiornika radiowotelewizyjnego z prośbą o jego wyrejestrowanie.

Ponadto wniosła o zmianę postanowienia Poczty Polskiej S.A. Centrum Obsługi Finansowej z dnia [...] lipca 2017 r. Wprawdzie została pouczona o braku możliwości zaskarżenia przedmiotowego postanowienie - jednakże w przekonaniu skarżącej Wojewódzki Sąd Administracyjny winien zmienić przedmiotowe postanowienie jako niezgodne z prawem z powodu tych zarzutów, które opisała powyżej, i które znajdują się w uzasadnieniu.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 – dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.

Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 - dalej p.p.s.a., stanowiący, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonego aktu, czy jest on zgodny z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

Stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Przedmiotem kontroli w rozpoznawanej sprawie jest postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...] r. utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w K. z dnia [...] r. w przedmiocie uznania za nieuzasadnione zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 20 lipca 2015r. wystawionego przez Pocztę Polską S.A. Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej.

Przeprowadzona przez sąd w rozpoznawanej sprawie kontrola aktu administracyjnego we wskazanym wyżej aspekcie wykazała, że zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie nie narusza prawa.

Spór dotyczy zasadności prowadzonej egzekucji z tytułu nieuiszczonych opłat abonamentowych RTV za okres od stycznia 2010 r. do maja 2014 r.

W pierwszej kolejności należy wskazać, że opłaty abonamentowe są należnościami, które wynikają wprost z przepisów prawa. Wysokość należności z tytułu niezapłaconego abonamentu została określona w art. 3 ust. 1 ustawy z 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (t.j. Dz. U. z 2014 r. poz. 1204).

Zgodnie z art. 3 ust. 2 tej ustawy, Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji do dnia 31 maja każdego roku ogłasza w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski" stawki kwotowe opłat abonamentowych na następny rok kalendarzowy.

Z kolei art. 2 ust. 1 i 3 ustawy o opłatach abonamentowych stanowi, że na posiadaczu zarejestrowanego odbiornika ciąży obowiązek uiszczania opłaty abonamentowej, powstający z pierwszym dniem miesiąca następującego po miesiącu, w którym dokonano rejestracji odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego.

W myśl art. 3 ust. 4 ww. ustawy, opłatę abonamentową uiszcza się z góry do 25 dnia miesiąca, za który opłata jest należna i może też być ona uiszczona z góry za cały rok albo za wybrane miesiące. Tym samym pierwsza wpłata staje się wymagalna z upływem 25 dnia miesiąca następującego po miesiącu rejestracji odbiornika, a kolejne wpłaty stają się wymagalne z upływem 25 dnia kolejnych miesięcy.

Stąd w przypadku ustalenia, że użytkownik zarejestrowanego odbiornika zalega z zapłatą abonamentu, określenie w ustawie wysokości należności z tytułu opłaty abonamentowej oraz terminu płatności, pozwala na stwierdzenie kwoty zaległości i naliczenie stosownych odsetek.

W tym miejscu wskazać należy, że stosownie do treści art. 7 ust. 3 ustawy o opłatach abonamentowych, do opłat abonamentowych stosuje się przepisy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w zakresie egzekucji obowiązków o charakterze pieniężnym.

Ustawodawca przesądził też, że w razie opóźnień w uiszczaniu abonamentu naliczane będą odsetki w wysokości jak dla zaległości podatkowych w rozumieniu ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749, z późn. zm.) - art. 7 ust. 4 ustawy o opłatach abonamentowych.

Podkreślić więc należy, że obowiązek uiszczania opłat abonamentowych powstaje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym dokonano rejestracji odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego i trwa do czasu ich wyrejestrowania lub dopełnienia w placówce pocztowej formalności związanych ze zwolnieniem od opłat abonamentowych. Z ustawy abonamentowej wynika zarówno wysokość należności z tytułu abonamentu, jak i termin płatności.

Stwierdzenie zatem, że użytkownik zarejestrowanego odbiornika zalega z zapłatą opłaty abonamentowej pozwala na ustalenie kwoty zaległości i naliczenie stosownych odsetek podatkowych.

Istotne znaczenie ma także to, że obowiązek uiszczenia opłaty abonamentowej powstaje z mocy samej ustawy i jest realizowany w terminach i w wysokości określonej tą ustawą (por. wyrok NSA z 10 października 2015 r., sygn. akt: II GSK 1818/14).

Odbiorniki radiofoniczne i telewizyjne podlegają, dla celów pobierania opłat abonamentowych za ich używanie, zarejestrowaniu w placówkach pocztowych operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe, co wynika z art. 5 ust. 1 ustawy abonamentowej.

Natomiast szczegóły rejestracji odbiorników normuje obecnie rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z 17 grudnia 2013 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1676).

Rozporządzenie określa warunki i tryb rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (§ 1). Rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych, zwanych dalej "odbiornikami", dokonuje operator wyznaczony, w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe, na podstawie zgłoszenia podmiotu posiadającego odbiorniki, zwanego dalej "użytkownikiem" (§ 2). Zgłoszenie składa się w terminie 14 dni od dnia wejścia w posiadanie odbiorników (§ 3). W przypadku złożenia zgłoszenia w sposób, o którym mowa w § 4 ust. 1 pkt 1, upoważniony pracownik operatora wyznaczonego potwierdza przyjęcie zgłoszenia datownikiem i swoim podpisem oraz wpisuje datę i godzinę przyjęcia zgłoszenia. Operator wyznaczony zwraca użytkownikowi, opatrzony potwierdzeniem przyjęcia, oryginał zgłoszenia, zachowując jego kopię. Opatrzony potwierdzeniem przyjęcia oryginał złożonego zgłoszenia stanowi potwierdzenie złożenia zgłoszenia. Przyjmując zgłoszenie, operator wyznaczony nadaje użytkownikowi indywidualny numer identyfikacyjny użytkownika i wydaje zawiadomienie o nadaniu tego numeru (§ 5 ust. 1 -3).

Wcześniej obowiązywało rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 22 lipca 2005 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz.U. z 2005 r. nr 141, poz.1190). Zgodnie z § 1 ust. 1 pkt 1 ww. rozporządzenia rejestracji odbiorników radiofonicznych lub telewizyjnych dla celów pobierania opłat abonamentowych dokonuje się w placówkach operatora publicznego, o którym mowa w art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych, z wyłączeniem agentów pocztowych, właściwych ze względu na miejsce zamieszkania osoby fizycznej.

Z akt sprawy wynika, że skarżąca była użytkownikiem odbiornika telewizyjnego zarejestrowanego wg imiennej książeczki opłaty abonamentowej nr [...], adres zamieszkania: [...] O., W. 8. Z akt wynika także, że zawiadomieniem z dnia 24 lipca 2008 r. (k. 49 akta sądowe) skarżącej został nadany indywidualny numer identyfikacyjny użytkownika odbiornika [...] (duplikat wystawiono na podstawie danych przechowywanych w systemie).

Sąd stwierdza, że dla skutecznego zawiadomienia strony o nadaniu jej numeru indentyfikacyjnego nie było niezbędne dokonanie tego zawiadomienia w formie przesyłki ze zwrotnym potwierdzeniem odbioru. Natomiast na zawiadomieniu znajduje się informacja: Data i miejsce nadania: [...].

Naczelnik Urzędu Skarbowego w K. prowadzi wobec majątku skarżącej postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułu wykonawczego wystawionego przez wierzyciela, tj. Pocztę Polską S.A. Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej nr [...] obejmującego należności z tytułu opłaty abonamentowej RTV za okres od stycznia 2010r. do maja 2014r.

W dniu 21 września 2015 r. wszczęto egzekucję administracyjną, doręczając stronie odpis tytułu wykonawczego oraz zawiadomienie o zajęciu świadczenia emerytalnego. Z akt sprawy wynika, że wcześniej, tj. w dniu 4 czerwca 2014 r. doręczono skarżącej upomnienie (k. 6 akta administracyjne – tytuł wykonawczy część E pkt 9, k. 51 akta sądowe – kserokopia potwierdzenia odbioru przez skarżącą upomnienia).

Wobec powyższego, wbrew zarzutom skargi, postępowanie to wszczęto z uwagi na brak reakcji skarżącej na doręczone w dniu 4 czerwca 2015 r. upomnienie określające wysokość zadłużenia. Wprawdzie skarżąca pismem z dnia 8 grudnia 2010 r. oraz z dnia 10 czerwca 2014 r. poinformowała, że na przełomie listopada/grudnia 2007 r. wysłała zawiadomienie, że w związku z uszkodzeniem odbiornika telewizyjnego nie nabyła nowego, jednakże wierzyciel stwierdził, że Poczta Polska nie posiada dokumentu potwierdzającego fakt wyrejestrowania odbiornika od 2007 r. (brak wpływu korespondencji do Poczty Polskiej). Dodatkowo wierzyciel wskazywał skarżącej przepisy regulujące wyrejestrowanie odbiornika oraz za pomocą jakich dokumentów można było dokonać wyrejestrowania (przesłano skarżącej Formularz w odpowiedzi na pismo z dnia 8 grudnia 2010r.). Skarżąca nie udzieliła informacji i nie odesłała wypełnionego i podpisanego "Formularza zmiany danych" 2010r. Podnoszony przez skarżącą zarzut nieprzesłuchania świadka E. M.R. na okoliczność wysłania na przełomie listopada/grudnia 2007 r. oświadczenia o braku odbiornika radiowo telewizyjnego i prośbę o jego wyrejestrowanie nie zasługuje na uwzględnienie, skoro brak jest dokumentów potwierdzających wyrejestrowanie przez skarżącą odbiornika RTV.

W ocenie sądu brak jest zatem podstaw do uwzględnienia skargi, gdyż organy prawidłowo uznały, że zarzuty nie zasługują na uwzględnienie.

Zauważyć trzeba, że zgodnie z treścią art. 27 § 1 pkt 9 w związku z art. 32 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. u.p.e.a., zobowiązanemu przysługuje w terminie 7 dni od daty doręczenia mu odpisu tytułu wykonawczego prawo zgłoszenia do organu egzekucyjnego zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Tytuł egzekucyjny z dnia 20 lipca 2015r. obejmujący należności z tytułu opłaty abonamentowej RTV za okres od stycznia 2010 r. do maja 2014 roku doręczony został dłużnikowi w dniu 21 września 2015 r. Pismo z dnia 28 września 2015 r. zatytułowane: "Zarzuty", zawierające zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, na podstawie wskazanego wyżej tytułu egzekucyjnego, nadane zostało w placówce pocztowej przez zobowiązaną w dniu 28 września 2015 r., a zatem w terminie wskazanym w powołanym wyżej przepisie.

Stosownie do treści art. 33 § 1 ustawy egzekucyjnej, podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej obowiązku o charakterze pieniężnym może być:

1) wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku;

2) odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej;

3) określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4;

4) błąd co do osoby zobowiązanego;

5) (...);

6) niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego;

7) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1;

8) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego;

9) prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny;

10) niespełnienie w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 (...).

Jak o tym zaś stanowi art. 34 § 1 powołanej wyżej ustawy, zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 § 1 pkt 1-7, 9 i 10 organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7, wypowiedź wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążąca.

Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 16 marca 2010 r. K 24/08 stwierdził, że pomimo iż obowiązek uiszczania abonamentu nie należy do zakresu administracji rządowej, przepis art. 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie stanowi przeszkody prowadzenia egzekucji administracyjnej opłat abonamentowych.

Poczta Polska S.A. Dyrektor Centrum Obsługi Finansowej jest tu wierzycielem.

Jak wynika z art. 34 u.p.e.a. zarzuty złożone przez stronę nie mogły być rozpatrzone bez wyrażenia stanowiska przez Pocztę Polską S.A. Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej - wierzyciela, który uznał zarzuty strony za nieuprawnione.

Skarżąca niewątpliwie zarejestrowała odbiornik RTV i otrzymała książeczkę opłat o nr [...]. W dniu 24 lipca 2008 r. został skarżącej nadany numeru identyfikacyjny, o którym została poinformowana, co wynika z akt sprawy. Skoro skarżąca nie opłacała opłaty abonamentowej, powstały zaległości. W sytuacji zaś, gdy miała jakiekolwiek wątpliwości co do uiszczania powyższej opłaty, mogła to wyjaśnić w każdej palcówce pocztowej. Skarżąca nie przedstawiła jednak dowodów potwierdzających fakt zgłoszenia wyrejestrowania odbiornika. Podkreślić także należy, że obowiązek uiszczania opłaty abonamentowej przez użytkownika radioodbiornika jest informacją powszechnie dostępną, o czym świadczy to, że skarżąca złożyła wniosek o rejestrację odbiornika.

Powyższe oznacza, że zarzut nieistnienia obowiązku jest zdaniem Sądu niezasadny. Brak uregulowania należności spowodował, iż wierzyciel wystawił tytuł wykonawczy i przekazał go do realizacji Naczelnikowi Urzędu Skarbowego w K. Organ egzekucyjny jest związany stanowiskiem wierzyciela o zarejestrowaniu odbiorników RTV i o istnieniu obowiązku uiszczania opłat abonamentowych. Organ egzekucyjny nie jest więc uprawniony do prowadzenia postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia podstaw do uwzględnienia zarzutów i badania w tym trybie stanowiska wierzyciela. Organ egzekucyjny nie może wnikać w merytoryczną zasadność stwierdzenia obowiązku będącego przedmiotem egzekucji, skoro w tym zakresie sprawa może być przedmiotem analizy w odrębnym postępowaniu wskutek wniesionego zażalenia na stanowisko wierzyciela.

Prawomocne postanowienie w sprawie stanowiska wierzyciela wyklucza rozważanie zasadności zarzutów zgłoszonych na podstawie art. 33 pkt 1-5 u.p.e.a. w sprawie dotyczącej postanowienia organu egzekucyjnego (por. wyrok NSA z dnia 5 kwietnia 2016 r., II FSK 1659/14).

Zgodnie bowiem z treścią przytoczonego wyżej art. 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a., postanowienia wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowienia, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu nie mogą być przedmiotem zaskarżenia do sądu administracyjnego. W uzasadnieniu projektu ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. poz. 658), którą m.in. nadano wskazaną treść powołanemu wyże przepisowi 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a., podkreślono, że postanowienia te mają charakter incydentalny.

Wskazano także, iż w pełni skuteczna ochrona praw jednostki jest zapewniona przez możliwość zaskarżenia do sądu administracyjnego rozstrzygnięć wydanych w sprawie głównej, to jest postanowień organu egzekucyjnego w sprawie zgłoszonych zarzutów (zob. druki sejmowe nr 1633 i 2539, VII kadencja). Sąd administracyjny rozpoznający skargę na postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym w sprawie zarzutów na postępowanie egzekucyjne może zatem i powinien odnieść się również do treści rozstrzygnięcia wierzyciela dotyczącego jego stanowiska w sprawie zgłoszonego zarzutu. Wskazana wyżej zmiana p.p.s.a. weszła w życie w dniu 15 sierpnia 2015 r.

W rozpoznawanej sprawie Sąd dokonując tej kontroli stwierdził, że prawidłowo Poczta Polska S.A. Dyrektor Centrum Obsługi Finansowej, jako wierzyciel, uznała za nieuzasadniony zarzut nieistnienia obowiązku uiszczenia opłaty abonamentowej. Jeszcze raz wskazać trzeba, że ustawa o opłatach abonamentowych w art. 2 ust. 3 powstanie obowiązku uiszczania opłat wiąże z rejestracją odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego. Jeśli zatem dany podmiot zarejestrował odbiornik i nie dokonał jego wyrejestrowania, co w rozpoznawanej sprawie nie jest sporne, to obowiązany jest do uiszczania, bez wezwania, opłaty abonamentowej.

Jak wyżej wskazano prawem materialnym regulującym obowiązki związane z posiadaniem odbiorników RTV jest aktualnie ustawa z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych. Wskazać należy, że Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 16 marca 2010 roku, sygn. akt K 24/08 wydanym na gruncie powyższej ustawy stwierdził, że zgodnie z art. 2 ust. 1 i 2 ustawy abonamentowej na posiadaczu zarejestrowanego odbiornika ciąży ex lege obowiązek uiszczenia abonamentu, powstający z pierwszym dniem miesiąca następującego po miesiącu rejestracji odbiornika. Odbiorniki radiofoniczne i telewizyjne, dla celów pobierania abonamentu, podlegają zarejestrowaniu w placówkach operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe, co wynika z art. 5 ust. 1 ustawy o opłatach abonamentowych.

Trybunał Konstytucyjny w powyższym wyroku uznał, że ustalanie wysokości należnego abonamentu, czy to w drodze samoobliczenia (gdy abonent sam ustala kwotę, którą winien uiścić na rachunek COF za jeden albo kilka miesięcy), czy też w trybie pozaprocesowym przez kierownika COF jest czynnością materialno-techniczną dotyczącą obowiązku wynikającego wprost z przepisu prawa, a zatem tryb decyzyjny nie jest konieczny. W tej sytuacji brak decyzji administracyjnej nie stanowi przeszkody w przeprowadzeniu egzekucji administracyjnej abonamentu. Z ustawy wynika zarówno wysokość należności z tytułu abonamentu, jak i termin płatności. Innymi słowy, stwierdzenie, że użytkownik zarejestrowanego odbiornika zalega z zapłatą abonamentu pozwala na ustalenie kwoty zaległości i naliczenie stosownych odsetek. Nie nastręcza to obecnie problemów, ponieważ każdy zarejestrowany użytkownik wpłaca należność na konto bankowe (nawet jeśli czyni to w pocztowym "okienku"), w którego numerze zakodowany jest jego indywidualny numer identyfikacyjny (pkt 3.3.4. uzasadnienia wyroku).

Z powyższego wynika, że zarejestrowanie odbiornika, tak jak to miało miejsce w niniejszej sprawie - bez jego późniejszego wyrejestrowania - stanowi wystarczającą przesłankę istnienia wynikającego z ustawy obowiązku uiszczania opłat za jego używanie (aktualnie jest to opłata abonamentowa), który podlega egzekwowaniu w trybie egzekucji administracyjnej obowiązków o charakterze pieniężnym. Wobec powyższego zarzut nieistnienia obowiązku jest nieuzasadniony.

Dodać trzeba, że w myśl art. 15 § 1 u.p.e.a. egzekucja administracyjna może być wszczęta, jeżeli wierzyciel, po upływie terminu do wykonania przez zobowiązanego obowiązku, przesłał mu pisemne upomnienie, zawierające wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej. Postępowanie egzekucyjne może być wszczęte dopiero po upływie 7 dni od dnia doręczenia tego upomnienia. Z kolei art. 15 § 5 u.p.e.a. upoważnia Ministra właściwego do spraw finansów publicznych do określenia w drodze rozporządzenia, należności pieniężnych, których egzekucja może być wszczęta bez uprzedniego doręczenia upomnienia. W § 13 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z nr 137, poz. 1541 ze zm.) wskazano, że w przypadkach, gdy zobowiązany ma ustawowy obowiązek obliczenia lub uiszczenia należności pieniężnej bez wezwania, z wyjątkiem przypadków, o których mowa w art. 3a ustawy postępowanie egzekucyjne może być wszczęte bez uprzedniego doręczenia upomnienia. Powyższe rozporządzenie zostało uchylone z dniem 22 maja 2014r. W rozpoznawanej sprawie upomnienie zostało jednak doręczone skarżącej w dniu 4 czerwca 2014 r.

Ponadto za prawidłowe należy uznać stanowisko wierzyciela, że zaległości w opłatach abonamentowych powstałych od dnia 16 czerwca 2005 r. (dnia wejścia w życie ustawy o opłatach abonamentowych) zastosowanie mają przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa. Opłata abonamentowa RTV, jest opłatą o charakterze administracyjnym, a nie cywilnoprawnym. Obowiązek ten wynika z ustawy. Do przedawnienia opłat abonamentowych, stosować należy zatem przepisy art. 70 § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2017r., poz. 201 ze zm. dalej - O.p.), zgodnie z którym zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Decydujące w tym zakresie znaczenie ma charakter opłaty abonenckiej, a ten został przesądzony przez Trybunał Konstytucyjny w ww. wyroku. Jak stwierdził Trybunał Konstytucyjny we wskazanym orzeczeniu, jednym z obowiązków ciążących z mocy Konstytucji na "każdym" jest ponoszenie ciężarów i świadczeń publicznych określonych w ustawie (art. 84 Konstytucji), natomiast nakładanie danin publicznych, określanie podmiotów, przedmiotów opodatkowania i stawek podatkowych, a także zasad przyznawania ulg i umorzeń oraz kategorii podmiotów zwolnionych od podatków następuje w drodze ustawy (art. 217). Wyrażenie "ciężary i świadczenia publiczne" ma najszerszy zakres znaczeniowy, z kolei "daniny publiczne" są kategorią "świadczeń publicznych". Daniny te, to świadczenia powszechne, przymusowe, bezzwrotne, ustalane jednostronnie na rzecz podmiotu prawa publicznego w celu realizacji zadań publicznych, a zaliczają się do nich podatki, rozmaite opłaty oraz cła, a także abonament RTV.

W dniu 18 września 2015 r. organ egzekucyjny zastosował środek egzekucyjny, o czym została powiadomiona skarżąca w dniu 21 września 2015 r. Tym samym przedawnienie zobowiązania z tytułu opłat abonamentowych RTV odnośnie 2010r. rozpoczęło swój bieg z upływem 31 grudnia 2010r. Natomiast przedawniło się ono w dniu 31 grudnia 2015r.

Dodać należy, że postanowieniem Naczelnika Urzędu Skarbowego w K. z dnia [...] października 2015 r. w oparciu o art. 35 § 1 ww. ustawy, tj. z uwagi na wniesienie przez zobowiązaną zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie art. 33 § 1 pkt 1 ww. ustawy, postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec T. R. na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] zostało zawieszone. Przy czym zgłoszenie zarzutów - zgodnie z art. 35 § 1 ww. ustawy - zawiesza postępowanie egzekucyjne do czasu wydania ostatecznego postanowienia w przedmiocie zgłoszonego zarzutu, o ile wierzyciel po otrzymaniu zarzutu nie wystąpi z uzasadnionym wnioskiem o podjęcie zawieszonego postępowania egzekucyjnego. Wprawdzie postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2017 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w K. zawiesił postępowanie egzekucyjne na wniosek wierzyciela, które wcześniej było już zawieszone, ale w ocenie Sądu powyższe nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy.

Reasumując wskazać należy, że skoro stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonych zarzutów jest prawidłowe, to organ egzekucyjny zasadnie uznał, iż jest umocowany do wydania w tej sprawie postanowienia o odmowie uwzględnienia zarzutów.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd oddalił skargę.

dc