Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 3709/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-02-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2 pkt 35a, art. 61 ust. 1 i 2 pkt 1, art. 64 ust. 1 pkt 1 i ust. 2, art. 140aa ust. 1, 3 i 4, art. 140ab
journal: Dz.U. 2012 poz 1137
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity
article: art. 41 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2013 poz 260
law: Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Linkowski Sędziowie Sędzia WSA Aneta Lemiesz Sędzia WSA Marzena Milewska-Karczewska (spr.) Protokolant ref. staż. Piotr Niewiński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 lutego 2015 r. sprawy ze skargi Z. W. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzja z dnia [...] sierpnia 2014r. znak: [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej: GITD lub organ), po rozpatrzeniu odwołania Z.W. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą U. Z.W. (dalej też skarżący), utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: WITD) z dnia [...] maja 2014r. Nr [...] o nałożeniu kary pieniężną w wys. 15.000zł za przejazd po drodze publicznej pojazdem nienormatywnym o parametrach przewidzianych dla zezwolenia kategorii VII, bez zezwolenia.

Decyzja została wydana w oparciu o przepis na podstawie art. 138 par. 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (jt. Dz.U. z 2013r., poz. 267 – dalej: k.p.a.) oraz art. 2 ust. 35a, art. 64 ust. 1 i 2, art. 64d, art. 140aa ust. 1,3,4, art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. c), ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (jt.Dz.U.z 2012r. poz. 1137 z późn. zm – dalej: p.r.d.), art. 41 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (jt. Dz.U. z 2013r. Poz. 260 z późn. zm.- dalej: u.d.p.).

Przedmiotowa decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym:

W dniu [...] marca 2014 w P. na drodze krajowej nr 10 zatrzymano do kontroli pojazd marki Renault o nr rej. [...] wraz z trzyosiową naczepą marki Krone o nr rej. [...]. Zespołem pojazdów kierował Pan A.Z., który wykonywał przejazd drogowy z ładunkiem podzielnym w postaci celulozy eukaliptusowej zapakowanej w kartony umieszczone na paletach na trasie Sz.-C. w imieniu i na rzecz Przedsiębiorcy Pana Z.W. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą U. Z.W.. Przebieg Kontroli utrwalono protokołem nr [...].

W trakcie kontroli dokonano ważenia i mierzenia pojazdu i stwierdzono przekroczenie nacisku pojedynczej osi napędowej o 2,25t. (przekroczenie o 22,5%). Nacisk pojedynczej osi napędowej wynosił bowiem 12,25t. Tymczasem zgodnie z rozporządzeniem Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 6 września 2012r. w sprawie wykazu dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10t, oraz wykazu dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t. (Dz.U. poz. 1061- dalej: rozporządzenie z dnia 6 września 2012r.), droga krajowa nr 10 została zaliczona do kategorii dróg, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10t.

Jednocześnie, jak wynika z protokołu kontroli, kontrola drogowa nie wykazała przekroczenia żadnych innych parametrów pojazdu.

Powyższe ustalenia stanowiły podstawę nałożenia przez WITD kary pieniężnej decyzją z [...] maja 2014r. nr [...] na Z.W. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą U. Z.W., w wys. 15.000zł.

Od w/w decyzji odwołanie zostało wniesione przez skarżącego, który wniósł o uchylenie skarżonej decyzji. W odwołaniu zarzucono, iż decyzja wydana została z rażącym naruszeniem prawa materialnego a także z naruszeniem przepisów postępowania tj. art. 6, 7,8,10 par. 1, 77 par. 1, 80 oraz art. 107 par. 3 k.p.a.

W odwołaniu skarżący podniósł, że w jego ocenie, dokonana w dniu kontroli, kontrola wagowa pojazdu nie daje podstaw do prowadzenia postępowania administracyjnego, albowiem użycie w przedmiotowej kontroli wag przenośnych do pomiarów statycznych typu SAW dyskwalifikuje ustalenia kontroli. Przenośne wagi do pomiarów statycznych, nie są przystosowane do ustalenia ewentualnego przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu, gdyż nie można ustalać rzeczywistej masy całkowitej wagami przenośnymi za pomocą sumowania wyników warzenia poszczególnych osi, co wynika ze świadectwa homologacji typu WE, dopuszczającego wagi SAW 10C na rynek europejski. W świadectwie tym wskazano bowiem, że urządzenia te przeznaczone są wyłącznie do pomiaru nacisku kół i pojedynczych osi. W świadectwie nie podano, że za pomocą tych urządzeń można wyznaczyć masę całkowitą pojazdu, które obecnie w większości przypadków posiadają cztery lub więcej osi. Skarżący wskazał również, że instrukcja wag SAW w ogóle nie przewiduje ważenia pojazdów o liczbie osi większej niż 4. Skarżący wskazał także, że Międzynarodowa organizacja metrologiczna WELMEC w swoim raporcie wskazała również, że wagi osiowe nie nadają się do pomiaru obciążenia osi składowych osi wielokrotnych.

W odwołaniu wskazano także, że nie istnieje możliwość uzyskania zezwolenia kategorii VII dla przewozu ładunku podzielnego. A także, że skarżący nie miał wpływu i nie godził się na powstanie jakichkolwiek naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, zarówno w zakresie czynności załadowczych jak i transportowych, tym samym dochowując należytej staranności w realizacji czynności związanych z procesem załadowczo-przejazdowym.

GITD po rozpoznaniu odwołania decyzją z dnia [...] sierpnia 2014r. nr [...] utrzymał w mocy orzeczenie organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał na stan faktyczny sprawy, przywołał brzmienie obowiązujących w sprawie przepisów mających zastosowanie w sprawie i stanowiących podstawę prawną nałożenia kary w wysokości 15.000 zł.

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał na ustalony stan faktyczny sprawy, przywołał brzmienie obowiązujących w sprawie przepisów w tym w szczególności wskazał sposób ustalania oraz kryteria, którymi kieruje się organ przy ustalaniu kategorii wymaganego zezwolenia. Organ podkreślił, że miejsce ważenia legitymowało się protokołem z pomiaru pochylenia terenu z dnia [...] marca 2014r., który został zatwierdzony przez uprawnionego geodetę. Pojazd zaś został zwarzony przy pomocy przenośnych wag do pomiarów statycznych typu SAW 10C, które w dniu kontroli legitymowały się ważnymi świadectwami legalizacji ponownej wydanymi przez Dyrektora Okręgowego Urzędu Miar w Poznaniu z terminem ważności do dnia 31 maja 2014r. Kierowca natomiast został poinformowany o sposobie przeprowadzenia pomiarów oraz przysługujących mu uprawnieniach.

Organ wskazał, że postępowanie zostało przeprowadzone w sposób prawidłowy a ponownie rozpoznając sprawę GITD nie dopatrzył się przesłanek do umorzenia postępowania administracyjnego w oparciu o przepis art. 140aa ust.4 p.r.d., przy czym strona również nie dostarczyła takich dowodów, z których wynikałoby wyłączenie jej odpowiedzialności za brak zezwolenia we wskazany wyżej przepis. Organ uznał również, że wyjaśnienia skarżącego, iż załadunku dokonywał załadowca nie stanowią dowodu wyłączającego odpowiedzialność strony z tytułu stwierdzonego naruszenia. Zdaniem organu brak wpływu na powstanie naruszenia musi realnie zaistnieć. Nie wystarczy tylko zakwestionowanie odpowiedzialności.

Organ podkreślił, że pojazdem był przewożony ładunek podzielny w postaci celulozy eukaliptusowej zapakowanej w kartony umieszczone na paletach. A zatem zdaniem organu kontrolowany przewóz, ze względu na przekroczenie dopuszczalnego nacisku pojedynczej osi napędowej na drogę należało uznać za przejazd bez wymaganego zezwolenia tj. z naruszeniem zakazu określonego w przepisie art. 64 ust.2 p.r.d.

Organ wyjaśnił również, mając na względzie zarzuty podnoszone w odwołaniu, że kontrola przestrzegania nacisków osi i DMC pojazdów jest ustawowym obowiązkiem Inspekcji., co wynika wprost z art. 55 ust.1 pkt 4 ustawy z dnia 6 września 2001 o transporcie drogowym (jt. Dz.U. z 2012r. poz. 1265 ), przy użyciu przyrządu pomiarowego. Uprawnienie do nakładania kar pieniężnych w przypadkach stwierdzenia naruszenia tych norm wynika z art. 56 u.t.d. i art. 140aa ust.2 p.r.d. zgodnie z którym decyzję administracyjną nałożeniu kary pieniężnej wydaje właściwy ze względu na miejsce przeprowadzanej kontroli organ Policji, Inspekcji Transportu Drogowego, Straży Granicznej, Służby Celnej lub zarządca drogi. Działając zatem na mocy ustawy, organ kontrolny w celu skontrolowania masy i nacisków osi pojazdu ma użyć przyrządów pomiarowych. Przyrządy te muszą spełniać wymagania określone przepisami o miarach uregulowanymi w ustawie z dnia 11 maja 2001r. Prawo o miarach (jt. Dz.U. z 2004r. Nr 243, poz. 2441 z późn.zm.), a kontrolę ważenia pojazdów należy przeprowadzić w miejscu do tej czynności zatwierdzonej przez właściwy organ. W niniejszej sprawie pojazd został zważony przy pomocy przenośnych wag statycznych, które takiej kontroli zostały poddane – w dniu kontroli legitymowały się one bowiem ważnymi świadectwami legalizacji. Organ wskazał również, że dokonane ważenie w trakcie kontroli nie wykazało przekroczenia masy całkowitej pojazdu a zatem rozważania skarżącego w tym zakresie zawarte w odwołaniu są niezasadne .

Za chybione organ uznał również zarzuty skarżącego, iż kara pieniężna może być nałożona tylko za brak zezwolenia, kiedy możliwe jest jego uzyskanie. Organ wskazał, że ze względu na zakaz zawarty w przepisie art. 64 ust.2 p.r.d. organ był zobligowany do wymierzenia kary, w przedmiotowej sprawie jak za brak zezwolenia. Organ podkreślił, że niemożność uzyskania zezwolenia pod kontem rodzaju ładunku nie upoważnia do poruszania się pojazdem po drodze publicznej. Co do zasady bowiem ładunek podzielny winien być przewożony pojazdami normatywnymi.

Organ uznał również za niezasadny zarzut dot. Nieprawidłowości dokonanego ważenia (niezgodnie z instrukcją). Wyjaśnił, iż to, że w instrukcji zaleca się ważenie równoważne nie oznacza, że instrukcja nie dopuszcza od takiego sposobu dokonywania pomiarów odstępstw. Jeżeli równoczesne ważenie nie jest możliwe wówczas należy pod koła położyć tzw. ślepe podkładki (nr 2.4 instrukcji). Ślepe podkładki można jednak wyeliminować jeżeli wagi zostaną umieszczone we wnękach w nawierzchni tak, że płyta znajdzie się na poziomie drogi (uwaga 2 do nr 2.4 instrukcji) i taki właśnie sposób ważenia, zgodny z instrukcją producenta stosuje Inspekcja podczas pomiarów masy całkowitej pojazdu oraz nacisków kół pojazd. Pojazd jest ważony przy pomocy dwóch wag umieszczonych w dołach fundamentowych znajdujących się na stanowisku warzenia zatwierdzonym przez zarządcę drogi po dokonaniu pomiaru geodezyjnego. Pomiar wygląda w ten sposób, że pojazd najeżdża po kolei poszczególnymi osiami na parę wag. Wyniki pomiarów poszczególnych osi są sumowane, w wyniku czego otrzymuje się naciski na osiach wielokrotnych oraz masę całkowitą pojazdu.

GITD wskazał również, że organ I instancji nie naruszył zasad wynikających z przepisów k.p.a. ani też przepisów postępowania, bowiem zgromadził pełen materiał dowodowy niezbędny do wydania rozstrzygnięcia i w sposób wszechstronny dokonał jego oceny.

Podsumowując GITD stwierdził, że organ I instancji dokonał prawidłowej oceny materiału dowodowego i karę w wys. 15.000zł nałożył zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.

Na w/w decyzję, pismem z dnia [...] września 2014r. skargę wniósł Pan Z.W. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą U. Z.W., wnosząc o uchylenie skarżonej decyzji oraz zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych.

W skardze skarżący zarzucił, iż decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa materialnego w odniesieniu do zasadności zastosowania:

1. klasyfikacji prawnej wymagalności posiadania zezwolenia kategorii VII na przejazd pojazdu nienormatywnego, w zakresie prowadzenia pomiaru dopuszczalnej masy całkowitej i pomiaru obciążenia osi składowych osi wielokrotnych w dniu [...] marca 2014r. zakończonych sporządzeniem protokołu kontroli nr [...];

2. klasyfikacji prawnej wymagalności posiadania zezwolenia kategorii VII na przejazd pojazdu nienormatywnego w przypadku rodzaju przewożonego ładunku podzielnego, w zakresie prowadzenia pomiaru dopuszczalnej masy całkowitej i pomiaru obciążenia osi składowych osi wielokrotnych w dniu [...] marca 2014r. zakończonych sporządzeniem protokołu kontroli nr [...];

3. przenośnych wag do pomiarów statycznych w zakresie prowadzenia pomiaru dopuszczalnej masy całkowitej i pomiaru obciążenia osi składowych osi wielokrotnych w dniu [...] marca 2014r. zakończonych sporządzeniem protokołu kontroli nr [...]

4. klasyfikacji prawnej wymagalności posiadanego zezwolenia kategorii VII na przejazd pojazdu nienormatywnego, w sytuacji braku wpływu i nie godzenia się na powstanie jakichkolwiek naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, zarówno w zakresie czynności załadowczych jak i transportowych, tym samym dochowując należytej staranności w realizacji czynności związanych z procesem załadowczo-przejazdowym w dniu [...] marca 2014r. zakończonych sporządzeniem protokołu kontroli nr [...]

W uzasadnieniu skarżący w obszernych wywodach, uzasadnił podniesione zarzuty podtrzymując jednocześnie w całości argumentację podniesioną w odwołaniu od decyzji WITD

GITD w odpowiedzi na skargę podtrzymał w całości stanowisko zaprezentowane w decyzji i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2014 r., poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym ta kontrola stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd w ramach swojej właściwości dokonuje zatem kontroli aktów z zakresu administracji publicznej z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnymi, jak i prawem procesowym. Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm. dalej: p.p.s.a.).

Stosownie do art. 145 § 1 p.p.s.a. Sąd uwzględnia skargę tylko wówczas, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (pkt 1 lit. b), inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. c), a także wówczas, gdy stwierdza nieważność decyzji (postanowienia) z przyczyn określanych w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach bądź z tych przyczyn stwierdza wydanie decyzji (postanowienia) z naruszeniem prawa.

Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów, należy uznać, że nie jest ona zasadna, ponieważ organy Inspekcji Transportu Drogowego nie naruszyły przepisów postępowania administracyjnego oraz przepisów prawa materialnego wydając rozstrzygnięcia w obu instancjach.

Zgodnie z przepisem art. 2 pkt 35a p.r.d., pojazdem nienormatywnym jest pojazd lub zespół pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez ładunku są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi w przepisach o drogach publicznych, lub którego wymiary lub rzeczywista masa całkowita wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych, przewidzianych w przepisach niniejszej ustawy. Stosownie do treści art. 64 ust. 1 pkt 1 p.r.d., ruch pojazdu nienormatywnego jest dozwolony pod warunkiem uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego odpowiedniej kategorii, wydawanego, w drodze decyzji administracyjnej, przez właściwy organ, a w przypadku pojazdu nienormatywnego należącego do Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej pod warunkiem uzyskania zezwolenia wojskowego na przejazd drogowy, wydawanego przez właściwy organ wojskowy. Natomiast w myśl art. 140aa ust. 1 p.r.d., za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej. Karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, nakłada się na podmiot wykonujący przejazd (art. 140aa ust. 3 p.r.d.).

W myśl art. 41 ust. 1 u.d.p., po drogach publicznych dopuszcza się ruch pojazdów o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t, z zastrzeżeniem m. in. określonym w ust. 2, który stanowi że:

Minister właściwy do spraw transportu ustala, w drodze rozporządzenia, wykaz:

1) dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t,

2) dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t

- mając na uwadze potrzebę ochrony dróg oraz zapewnienia ruchu tranzytowego (art. 41 ust. 2 u.d.p.).

W świetle powyższych przepisów zasadą jest zakaz ruchu pojazdów nienormatywnych, a odstępstwem od tej zasady jest możliwość dopuszczenia tych pojazdów do ruchu - po uzyskaniu zezwolenia i na warunkach określonych w tym zezwoleniu. Wykaz dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t, oraz wykaz dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t zostały ustalone w rozporządzeniu z dnia 6 września 2012 r. Ponieważ w niniejszej sprawie wykonywany był przewóz ładunku podzielnego (celuloza eukaliptusowa zapakowana w kartony umieszczone na paletach), to zgodnie z treścią art. 64 ust. 2 p.r.d. nie było możliwe uzyskanie zezwolenia na taki przejazd. Zgodnie natomiast z art. 140ab p.r.d. w przypadku naruszenia zakazu, o którym mowa w art. 64 ust. 2 w/w ustawy, za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia.

W niniejszej sprawie kontrolowany w dniu [...] marca 2014r. pojazd poruszał się po odcinku drogi krajowej nr 10 (lp.6, zał. Nr 1 do rozporządzenia z dnia 6 września 2012r.), która została zaliczona do dróg o dopuszczalnym nacisku osi do 10t. Miejsce ważenia pojazdu legitymowało się protokołem z pomiaru pochylenia terenu na stanowisku ważenia pojazdów z dnia [...] marca 2014r. Pojazd (wraz z ładunkiem) został zważony przy pomocy przenośnych wag do pomiarów statycznych typu SAW 10C o nr fabrycznych:CH953197 i CH953139, legitymujących się ważnymi na dzień kontroli świadectwami legalizacji ponownej (tj. świadectwami wydanymi przez Dyrektora Okręgowego Urzędu Miar w Poznaniu z datą ważności do 31 maja 2014r.

W toku kontroli kierowca nie okazał zezwolenia na przejazd po drogach publicznych pojazdu nienormatywnego. W wyniku ważenia stwierdzono następujące naruszenia przewidzianych norm:

-nacisk 12,25 t. na pojedynczej osi napędowej pojazdu, przekroczenie o 2,25 t (22,5%)

-brak zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego. Mając na uwadze wynik ważenia pojazdu (nacisk na oś), jego kierowca powinien legitymować się zezwoleniem kategorii VII.

Zgodnie z Załącznikiem nr 1 do ustawy prawo o ruchu drogowym zezwolenie kategorii VII wydaje się dla pojazdu, który: porusza się trasą wskazaną w zezwoleniu i jest pojazdem o:

a) wymiarach oraz rzeczywistej masie całkowitej większych od wymienionych kategoriach I-VI,

b) naciskach osi przekraczających wielkości przewidziane dla dróg o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t;

Sąd zauważa również, że kierowca kontrolowanego pojazdu uczestniczył w kontroli, nie zakwestionował wyników ważenia (nie zażądał też powtórnego ważenia) oraz podpisał protokół kontroli bez wnoszenia uwag. Przy czym podkreślić należy, że protokół jest dokumentem urzędowym w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a.. A sporządzony w przepisanej formie przez powołane do tego organy, w ich zakresie działania, protokół stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Protokół korzysta zatem z wiarygodności zawartych w nim ustaleń z tego jeszcze względu, że sporządzany jest z udziałem przedstawiciela podmiotu kontrolowanego, który ma prawo wnieść do niego zastrzeżenia. Protokół obrazuje stan faktyczny, który później może być trudny, zasadniczo niemożliwy do odtworzenia. Dlatego podpisanie bez zastrzeżeń przez osobę kontrolowaną protokołu stanowi dowód w sprawie (vide wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 8 września 2005 r., sygn. akt VI SA/Wa 1224/04, LEX nr 205475 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 12 stycznia 2012 r., sygn. akt II GSK 1399/10 LEX nr 1137861).

Odnosząc się do zarzutów skargi wskazać należy, że Sąd nie podziela wskazanych w niej zarzutów, jak również podniesionej argumentacji. Wskazać bowiem należy, że:

I/ - Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela stanowisko organu odwoławczego, iż skarżący nie przedstawił dowodów wskazujących, iż dochował należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem oraz, że nie miał wpływu na powstanie naruszenia. Organ administracji zasadnie uznał brak podstaw do zwolnienia skarżącego z odpowiedzialności administracyjnej na podstawie art. 140aa ust. 4 p.r.d. Przepis ten w zakresie wskazanym w jego ust. 4 pkt 2 nie mógł mieć zastosowania w sprawie, gdyż przewożono ładunek podzielny w postaci celulozy eukaliptusowej pakowanej w kartony umieszczone na paletach. Przewożony w ten sposób ładunek, nie był zatem drewnem, ani ładunkiem sypkim.

Wobec ustaleń organów inspekcji drogowej brak było także podstaw do zastosowania art. 140aa ust. 4 pkt 1 p.r.d. Skarżący nie przedstawił bowiem dowodów wskazujących, że dochował należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem oraz nie miał wpływu na powstanie naruszenia. Przedłożone przez skarżącego wyjaśnienia nie stanowią dowodu wyłączającego odpowiedzialność strony z tytułu stwierdzonego naruszenia. Należy zauważyć, iż nie wystarczy jedynie zakwestionować swojej odpowiedzialności oraz oświadczyć, iż dochowało się należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem oraz że nie miało się wpływu na powstanie naruszenia. Z konstrukcji ww. przepisu wynika, że to skarżący powinien udowodnić okoliczności na poparcie twierdzeń przywołanych w toku postępowania administracyjnego. Zatem brak wpływu na powstanie naruszenia musi realnie zaistnieć, a podmiot prowadzący działalność gospodarczą zobowiązany jest dołożyć maksimum staranności, aby prowadzona działalność gospodarcza była wykonywana zgodnie z przepisami prawa (vide wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 15 kwietnia 2013 r. sygn. akt VI SA/Wa 378/13, z dnia 6 lutego 2013 r. sygn. akt VI SA/Wa 2165/12 oraz z dnia 24 czerwca 2013 r. sygn. akt VI SA/Wa 604/13).

Nadto należy wskazać, iż podmiot wykonujący przejazd posiadając wiedzę na temat ładunku, który podjął się przetransportować powinien był podjąć kroki celem takiego załadunku, aby pojazd po wykonaniu czynności załadunkowych był normatywnym.

W ocenie Sądu ewentualny brak możliwości zważenia pojazdu w miejscu załadunku oraz ułożenia ładunku na pojeździe nie zwalania skarżącego od odpowiedzialności za powstałe naruszenie. Jak wynika bowiem z treści art. 61 ust. 1 i 2 pkt 1 p.r.d. ładunek na pojeździe umieszcza się w taki sposób aby nie powodował przekroczenia dopuszczalnych nacisków osi pojazdu na drogę. Powyższa regulacja obowiązuje zarówno załadowcę jak i przewoźnika. Z akt sprawy (protokołu, odwołania skarżącego, oraz zdjęć) wynika, że ładunek na pojeździe ułożony był na paletach rozmieszczonych od ok. 1 m od czoła naczepy do ok. ¾ jej długości, co przy uwzględnieniu wyników pomiarów wskazuje na błędne rozmieszczenie palet na naczepie powodujących przeciążenie jednej z osi napędowych. Mając powyższe na uwadze a także fakt, że kierowca oświadczył do protokołu, że był obecny przy załadunku towaru, jednakże nie dopilnował, aby pojazd po załadunku nie przekraczał dopuszczalnych norm dla kategorii drogi po której będzie się poruszał, , Sąd doszedł do wniosku, że skarżący nie wykazał należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem oraz faktu, że nie miała wpływu na powstałe naruszenia.

Warto w tym miejscu wskazać na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego o sygn. akt. II GSK 404/10 z dnia 6 kwietnia 2011r. w którym odnosząc się do pojęcia "braku wpływu" Sąd stwierdził, że " (...) sytuacja taka ma miejsce gdy wyłączną winą za powstanie naruszenia ponosi osoba trzecia lub gdy naruszenie prawa jest wynikiem okoliczności całkowicie niezależnych od przewoźnika. Przedsiębiorca musi wykazać, że dołożył należytą staranność tzn. uczynił wszystko czego można od niego rozsądnie wymagać organizując przewóz, a jedynie wskutek niezależnych okoliczności lub nadzwyczajnych zdarzeń doszło do naruszenia prawa".

II/ - w ocenie Sądu nie budzi żadnej wątpliwości, że w światle wskazanych wyżej przepisów p.r.d., zakaz ruchu pojazdów "nienormatywnych" jest zasadą. Odstępstwem od tej zasady jest natomiast możliwość dopuszczenia tych pojazdów do ruchu - po uzyskaniu zezwolenia i na warunkach w zezwoleniu tym określonych.

Zgodnie z obowiązującymi przepisami zezwolenie na przejazd pojazdu nienormatywnego może być wydane pod warunkiem, że ładunek jest niepodzielny i nie może być przewieziony pojazdami, których masa, naciski osi, wymiary są dopuszczalne.

Brak w regulacjach prawnych możliwości uzyskania zezwolenia - o którym mowa w art. 64 ust. 1 p.r.d. - na przewóz ładunku podzielnego, innego niż określony w zezwoleniu kategorii I i II, nie znaczy jednak, że w takiej sytuacji ruch nienormatywnych pojazdów lub zespołu pojazdów jest dozwolony.

Nie budzi wątpliwości składu orzekającego Sądu, co poniesiono wyżej, że zgodnie z wolą prawodawcy nie znajduje uzasadnienia stosowanie odstępstw od zasady zakazu ruchu pojazdów nienormatywnych w sytuacji, gdy ładunek może być przewieziony pojazdami, których masa, naciski osi, wymiary są dopuszczalne, a zatem gdy ładunek jest podzielny. W wypadku bowiem takiego ładunku istnieję możliwość takiego podziału i rozmieszczenia ładunku by pojazd był normatywny.

Tym samym - wbrew wywodom zawartym w skardze– przejazd pojazdem nienormatywnym w sytuacji, gdy brak jest podstaw prawnych do uzyskania zezwolenia na taki przejazd – oznacza przejazd bez zezwolenia w rozumieniu art. 64 ust. 1 p.r.d. (vide wyrok NSA z dnia 4 grudnia 2012 sygn. II GSK 1773/11).

W konsekwencji, wymierzenie kary pieniężnej za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, określonego przepisami o ruchu drogowym lub niezgodnie z warunkami podanymi w zezwoleniu – na podstawie art. 140aa ust.1 p.r.d.. – dopuszczalne jest także w sytuacji, gdy brak zezwolenia wynika z braku prawnych możliwości uzyskania takiego zezwolenia, co miało miejsce w niniejszej sprawie. Tym samym zarzut skargi podniesiony w tym zakresie nie znajduje usprawiedliwionych podstaw.

Zasadność zastosowania ww. przepisów w rozpoznawanej sprawie uzasadnia także ustalony przez organy stan faktyczny - przyjęty przy wyrokowaniu przez Sąd.

Bezsprzecznie w myśl zasady prawdy obiektywnej, wyrażonej w art. 7 i skonkretyzowanej art. 77 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej mają obowiązek podjąć wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, zobowiązane są w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Pamiętać jednak należy, że celem powyższego jest dokonanie ustaleń, pozwalających na prawidłowe zastosowanie prawa materialnego. Tym samym to normy prawa materialnego decydują o tym, jakie fakty mają znaczenie dla sprawy, wyznaczają zakres ustaleń faktycznych koniecznych do jej załatwienia. Chodzi więc o fakty mające obiektywnie znaczenie dla załatwienia sprawy nie zaś te, które według strony mogą mieć wpływ na jej wynik. W sprawach o nałożenie kary pieniężnej na podstawie art. 140aa ust.1 p.r.d. ustalenia wymaga zatem czy miał miejsce przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia.

Ustalenia takie zostały w sprawie poczynione. Brak zezwolenia jest niesporny zaś fakt, że pojazd, którym przewożono ładunek był nienormatywny wynika z protokołu kontroli znajdującego się w aktach administracyjnych.

Skład orzekający w tej sprawie w pełni podziela pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 grudnia 2010 r. sygn. akt II GSK 1062/09 (oraz w powołanych w uzasadnieniu tego wyroku orzeczeniach), na co Sąd wskazywał już wyżej, że dowód z dokumentu urzędowego - jakim jest prawidłowo sporządzony protokół kontroli - ma znaczenie szczególne, bowiem zostaje w nim utrwalony stan rzeczy, jaki kontrolerzy zastali na drodze. Protokół ten - podpisany przez osoby uczestniczące w czynności kontroli, tj. przez inspektorów i kierowcę - stanowi dowód tego, co zostało w nim stwierdzone. Wprawdzie nie ulega wątpliwości, że protokół kontroli może być podważony. W rozpoznawanej sprawie jednakże brak dowodu, który wykazywałby, że dane zawarte w protokole znajdującym się w materiale dowodowym, są nieprawdziwe.

III/ - w ocenie Sądu niezasadne są również zarzuty podnoszone w zakresie użycia do ważenia wag SAW 10C. Ponownie podkreślić wypada, że w chwili kontroli wagi użyte do ważenia nacisków osi oraz DMC posiadały ważne świadectwa legalizacji. Podkreślić również wypada, że ze świadectwa homologacji UE nr D98-09-08 dołączonego do instrukcji wag SAW wynika, że są one zgodne z wymaganiami dyrektywy WE nr 90/384/EWG wdrożonej do systemu prawa polskiego rozporządzeniem Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 11 grudnia 2003 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla wag nieautomatycznych podlegających ocenie zgodności (Dz. U. z 2004 r. nr 4 poz. 23). Zatem wagami tego typu organ mógł się posłużyć do ustalania nacisków osi kontrolowanego pojazdu oraz masy całkowitej. Należy za organem wskazać, że zgodnie z instrukcją wag SAW 10C w czasie ważenia pod wszystkimi kołami pojazdu lub zespołu pojazdów powinny być podłożone wagi lub wagi i podkładki wyrównawcze, na co słusznie wskazuje skarżący. Jednak zauważyć wypada, że z instrukcji ważenia wynika, iż waga może pracować samodzielnie lub w parach i grupach od 4-6 wag w celu pomiaru, nacisku koła, nacisku na oś, na grupę osi lub pomiaru ciężaru samochodów ciężarowych lub zestawu pojazdów (pkt 2.4 instrukcji). Nadto z instrukcji wynika również, że proces ważenia może być przeprowadzony na co najmniej 2 sposoby:

• jednoczesne ważenie wszystkich osi pojazdu, pod warunkiem że wagi znajdują się jednocześnie pod wszystkimi kołami ( i pod wszystkimi osiami),

• ważenia etapami, w zależności od liczby osi pojazdu.

W takich jednak przypadkach każda oś jest ważona osobno. Ważenie dokonywane jest poprzez umieszczenie pary wag pod kołami aktualnie ważonej osi a następnie zsumowanie nacisków tych osi daje nacisk na osie wielokrotne oraz rzeczywistą masę pojazdu. Sąd podziela pogląd organu, że to iż w instrukcji zaleca się ważenie równoczesne nie oznacza, że instrukcja nie dopuszcza a co za tym idzie nie jest możliwe odstępstwo od takiego sposobu dokonywania pomiarów. Ze wskazanego wyżej pkt 2.4 instrukcji wynika bowiem, że jeśli równoczesne ważenie nie jest możliwe wówczas pod koła należy położyć tzw. ślepe podkładki. Podkładki te mogą być wyeliminowane – co wynika z uwagi 2 do pkt 2.4 instrukcji- gdy wagi zostaną umieszczone we wnękach w nawierzchni tak, że ich płyta znajdzie się na poziomie drogi. Taki też sposób pomiaru został zastosowany w niniejszej sprawie, co wynika z "Arkusza pomiarowego" podpisanego przez kierującego pojazdem.

Zdaniem Sądu, w ustalonych w niniejszej sprawie okolicznościach faktycznych i prawnych, pomiar uzyskany w rezultacie przeprowadzonej kontroli należy uznać za przeprowadzony prawidłowo, a w konsekwencji jego wynik może stanowi podstawę do nałożenia kary pieniężnej na skarżącego.

W kontekście powyższych stwierdzeń powoływanie się przez skarżącego w skardze na argumenty wynikające z przywoływanego pisma Najwyższej Izby Kontroli oraz Prezesa Głównego Urzędu Miar, nie może wywołać zamierzonego skutku zakwestionowania zgodności z prawem kontrolowanych w niniejszej sprawie decyzji organów ITD.

Sąd zauważa również, że w sprawie nie doszło do naruszenia przepisów proceduralnych. W toku postępowania skarżący był bowiem właściwie informowany o okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy oraz miał zapewniony czynny udział w postępowaniu, a przed wydaniem decyzji miał możliwość wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów.

Organy obu instancji wyczerpująco zbadały wszystkie istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a) i swemu stanowisku dały wyraz w zaskarżonych decyzjach w sposób wymagany przepisem art. 107 § 3 k.p.a.

Reasumując, w ocenie Sądu organy administracji (I i II instancji) nie naruszyły przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania administracyjnego, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem podjęły niezbędne czynności w celu pełnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w oparciu o zebrany w sposób wyczerpujący materiał dowodowy. Poprzez pełne uzasadnienie faktyczne i prawne obu zaskarżonych decyzji organy nie naruszyły też normy postępowania administracyjnego wskazanej w przepisie art. 107 § 3 kpa.

Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku