Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt I SA/Bk 281/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2005-12-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: par. 3 pkt 1, par. 13 pkt 3
journal: Dz.U. 2001 nr 137 poz 1541
law: Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Sławomir Presnarowicz, Sędziowie sędzia NSA Janusz Lewkowicz (spr.),, sędzia NSA Józef Orzel, Protokolant Marcin Kojło, po rozpoznaniu w dniu 13 grudnia 2005 r. sprawy ze skargi B. B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] lipca 2005 r. Nr [...] w przedmiocie oddalenia zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne oraz odmowy zawieszenia tego postępowania Oddala skargę.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...].07.2005 r. Dyrektor Izby Skarbowej w B. na podstawie art. 127 § 2, art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 144 ustawy z 14.06.1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071

z późn. zm.) w związku z art. 18 ustawy z 17.06.1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jednolity Dz. U. z 2002 r. Nr 110, poz. 968

z późn. zm.) po rozpatrzeniu zażalenia B. B. na postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B. z [...].06.2005 r. Nr [...] w sprawie oddalenia wniesionych zarzutów na prowadzenie postępowania egzekucyjnego oraz odmowy zawieszenia tego postępowania postanowił utrzymać zaskarżone postanowienie w mocy.

W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w B., działając jako organ egzekucyjny, wszczął postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...].01.2005 r. wystawionego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu Ziemskiego S. Celem powyższego działania było doprowadzenie

do wykonania grzywny, nałożonej na B. B. przez w/w wierzyciela postanowieniem z [...].11.2003 r. Nr [...], w związku z uchylaniem się od wykonania obowiązku rozbiórki obiektów budowlanych, wymienionych w decyzji w/w organu z [...].01.2003 r. Nr [...].

W dniu 21.02.2005 r. Pan B. B. wniósł do Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B. zarzuty w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego twierdząc, iż wskazany wyżej tytuł wykonawczy został wystawiony z naruszeniem prawa i bez uprzedniego doręczenia upomnienia przedegzekucyjnego. Jednocześnie zwrócił się o zawieszenie postępowania egzekucyjnego.

Pismem z 24.03.2005 r. organ egzekucyjny wystąpił do wierzyciela o zajęcie stanowiska w zakresie zgłoszonych zarzutów.

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiatu Ziemskiego S.

w postanowieniu z [...].04.2005 r. znak [...] zajął stanowisko negatywne wskazując zasadność nałożenia grzywny oraz prawidłowość sposobu doręczenia upomnienia. Na wydane postanowienie skarżący złożył zażalenie do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B., który ostatecznym postanowieniem nr [...] z [...].05.2005 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu pierwszej instancji.

Postanowieniem z [...].06.2005 r. nr [...] Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w B., w związku z tym, iż zgodnie z art. 34 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wypowiedź wierzyciela w zakresie zarzutów jest dla organu egzekucyjnego wiążąca, oddalił wniesione zarzuty uznając je za niezasadne oraz odmówił zawieszenia prowadzonego postępowania.

Badając z urzędu, zgodnie z art. 29 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, dopuszczalność egzekucji, nie stwierdził, aby tytuł wykonawczy został wystawiony z naruszeniem elementów określonych w art. 27 § 1 tej ustawy.

Na powyższe postanowienie B. B. wniósł zażalenie, kwestionując głównie zasadność obciążenia go przez wierzyciela dochodzoną należnością pieniężną.

Uznając zażalenie za niezasadne, organ odwoławczy stwierdził,

że ze zgromadzonych dokumentów wynika, że zasadność wydania przez wierzyciela postanowienia o nałożeniu grzywny była przedmiotem analizy

w postępowaniu odwoławczym toczącym się przed organami nadzoru budowlanego, w wyniku którego organ drugiej instancji – [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. postanowieniem z [...].11.2003 r. Nr [...] utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu Ziemskiego S. z [...].11.2003 r. znak [...].

W związku z powyższym należy stwierdzić, iż w/w postanowienie

o nałożeniu grzywny jest ostateczne. Kwestionowanie nałożenia grzywny na etapie postępowania egzekucyjnego nie może wywołać skutków prawnych. Przedmiotowa należność nie została naliczona w tytule wykonawczym, jak stwierdza strona

w zarzutach, które wpłynęły do [...] Urzędu Skarbowego w B. [...].02.2005 r., lecz w w/w postanowieniu Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu Ziemskiego S. Kwestia zasadności nałożenia grzywny nie podlega badaniu w ramach postępowania egzekucyjnego, które służy wyłącznie doprowadzeniu do wykonania obowiązków wynikających z rozstrzygnięć wydawanych w odrębnych postępowaniach lub wprost z przepisu prawa.

Zgodnie z art. 29 § 1 organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Zatem Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w B. nie mógł badać, czy wierzyciel naruszył przepisy wynikające z powołanej przez stronę w zażaleniu, ustawy Prawo budowlane.

W kwestii, podnoszonej przez stronę, skuteczności doręczenia upomnienia organ stwierdził, iż pozostaje ona bez wpływu na dokonane czynności egzekucyjne. Z akt sprawy wynika, iż Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiatu Ziemskiego S., mając na uwadze art. 39 oraz 44 kpa doręczył upomnienie

w trybie zastępczym ze skutkiem prawnym. Należy również zauważyć, że przepisy wykonawcze do ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji określają stany faktyczne, w których wystawienie tytułu wykonawczego nie musi być poprzedzone doręczeniem upomnienia.

Zgodnie z § 13 pkt 3 lit. e rozporządzenia Ministra Finansów z 22.11.2001 r.

w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. Nr 137, poz. 1541 z późn. zm.), postępowanie egzekucyjne może być wszczęte bez uprzedniego doręczenia upomnienia, gdy egzekucja dotyczy należności z tytułu grzywien w celu przymuszenia do wykonania nakładanych

w postępowaniu egzekucyjnym obowiązków o charakterze niepieniężnym.

W związku z powyższym Dyrektor Izby Skarbowej w B. podzielając stanowisko organu egzekucyjnego postanowił jak w sentencji.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku B. B. zarzucił postanowieniu Dyrektora Izby Skarbowej w B. rażące naruszenie prawa godzące w jego słuszne interesy jako strony postępowania egzekucyjnego. Podniósł, że nieskuteczne doręczenie upomnienia miało istotny wpływ na dalszy przebieg sprawy, zaś zgodnie z brzmieniem art. 33 pkt 7 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji podstawą zarzutu może być brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1 w/w ustawy.

Nadmienił, że w tytule wykonawczym inna osoba wpisała datę 11.04.2003 r. jako datę doręczenia upomnienia. W rzeczywistości – podniósł skarżący – skuteczne doręczenie upomnienia nie nastąpiło.

Skarżący stwierdził też, że brak było podstaw prawnych do wystawienia tytułu wykonawczego. Jako argument podał, że PWINB nie dokonał wizytacji wyremontowanej więźby dachowej domu, zaś przed rozpoczęciem prac remontowych uzyskał warunki zabudowy z Urzędu Gminy w S. Więźba dachowa jest zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, jaki obowiązywał do 31.12.2003 r.

W rezultacie – zdaniem skarżącego – naruszony został przepis art. 8 kpa obligujący organy do stosownego działania na każdym etapie postępowania.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w B. podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Z uwagi na treść zarzutów skargi wymaga podkreślenia, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo

o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. W myśl § 2 tego przepisu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy szczególne nie stanowią inaczej. Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się więc do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ

na wynik sprawy.

Zgodnie natomiast z art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami

i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Niezwiązanie granicami skargi nie oznacza, że Sąd może czynić przedmiotem rozważań i ocen wszystkie zarzuty, bez względu na treść zaskarżonego aktu. Sąd zawsze jest związany granicami sprawy, w której skarga została wniesiona i nie może swoimi ocenami prawnymi "wkraczać" w sprawę nową w stosunku do tej, która była przedmiotem postępowania przed organami administracyjnymi (por. J.P. Tarno: Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Wyd. Prawnicze Lexis Nexis 2004, str. 13, 15, 196, 197).

Odnosząc powyższe zasady i rozważania do przedmiotowej sprawy, Sąd stwierdził, iż przedmiotem rozstrzygnięcia organu egzekucyjnego (a następnie organu nadzoru) były zarzuty wniesione przez zobowiązanego na prowadzone postępowanie egzekucyjne oraz zawieszenie tego postępowania, a nie wstrzymanie czynności egzekucyjnych. Przedmiotem rozstrzygnięcia organu w niniejszej sprawie nie były też zagadnienia objęte decyzjami organów nadzoru budowlanego, dlatego podniesione w skardze zarzuty dotyczące tych kwestii są bezprzedmiotowe. Na marginesie jedynie Sąd zauważa, że stanowisko skarżącego, iż nie naruszył prawa budowlanego w zakresie wykonanych prac, gdyż posiadał decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu (którą dołączył do skargi) jest błędne, gdyż wymienione w tej decyzji prace można było wykonywać jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę.

Odnośnie zarzutu skargi dotyczącego nieskutecznego doręczenia stronie upomnienia racje ma organ egzekucyjny, że zarzut ten pozostaje bez wpływu

na prawidłowość prowadzonego postępowania egzekucyjnego w sytuacji, gdy wierzyciel mógł wszcząć postępowanie również bez prowadzenia postępowania upominawczego. Zgodnie bowiem z § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów

z 22.11.2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. nr 137, poz. 1541 z późn. zm.) jeżeli należność nie zostanie zapłacona w terminie określonym w decyzji lub wynikającym z przepisu prawa, wierzyciel, z zastrzeżeniem ust. 2, wysyła do zobowiązanego upomnienie,

z zagrożeniem wszczęcia egzekucji po upływie siedmiu dni od dnia doręczenia upomnienia. Ust. 2 § 3 w/w rozporządzenia stanowi, iż wierzyciel może wszcząć postępowanie egzekucyjne bez uprzedniego doręczenia upomnienia w przypadkach określonych w § 13. Zgodnie z § 13 pkt 3 lit. e postępowanie egzekucyjne może być wszczęte bez uprzedniego doręczenia upomnienia w przypadkach, gdy egzekucja dotyczy należności z tytułu grzywien w celu przymuszenia do wykonania nakładanych w postępowaniu egzekucyjnym obowiązków o charakterze niepieniężnym. Dodatkowo jedynie Sąd uważa, że upomnienie zawierające wezwanie do zapłacenia nałożonej w celu przymuszenia do wykonania czynności grzywny było dwukrotnie wysyłane stronie w dniach 05.07.2004 r. i 14.10.2004 r.

i w obu przypadkach doręczenie następowało w trybie art. 44 ustawy – kodeks postępowania administracyjnego. Wpisana w tytule wykonawczym data

11.04.2003 r. jest datą doręczenia p. B. B. upomnienia wzywającego

do wykonania nałożonego obowiązku rozbiórki określonych elementów budowlanych. Błąd co do wpisanej daty nie ma jednak wpływu na prawidłowe rozstrzygnięcie zawarte w zaskarżonym do Sądu postanowieniu z przyczyn wyżej omówionych.

Kwestia zasadności nałożenia grzywny nie podlega badaniu w ramach postępowania egzekucyjnego służącego wyłącznie do wykonania nałożonego obowiązku. Zgodne z prawem działanie organów administracyjnych nie może stanowić naruszenia art. 8 kpa.

Z tych wszystkich powodów Sąd skargę oddalił na mocy art. 151 ustawy

z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.).