Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 111/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2015-04-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Skarżony organ: Starosta
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Radzicka (spr.) Sędziowie WSA Donata Starosta WSA Józef Maleszewski Protokolant st.sekr.sąd. Justyna Hołyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 kwietnia 2015 r. sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego w J. na decyzję Starosty [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r., [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę oddala skargę


UZASADNIENIE

IV SA/Po 111/15

U Z A S A D N I E N I E

Na podstawie art. 50 § 1, 52 § 1, 53 § 3 i 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2012 poz.270 ze zm.) dalej P.p.s.a. Prokurator Rejonowy w J. wniósł skargę na decyzję Starosty J. z dnia [...].04.2014r. nr [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę – obejmujące rozbudowę wiat do hodowli zwierząt w gospodarstwie o obsadzie do 59 DJP na działce nr [...], położonej w miejscowości Ł. gmina J., którą to decyzję wydano dla inwestora K. P..

Opisanej wyżej decyzji Starosty J. Prokurator zarzucił:

– wydanie decyzji bez uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach o których mowa w art.71 ust.2 Ustawy z 3.10.2008r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego odnowie, udziale społeczeństwa w odnowie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2013r. poz.1235 ze zm.), ustawą ooś (art.156 § 1 pkt 2 kpa)

– brak udziału stron, które bez własnej winy nie brały udziału w sprawie

– naruszenie przepisów art.7 i 77 kpa przez zaniechanie wyjaśnienia wszystkich okoliczności faktycznych sprawy i nienależytą ocenę zebranego materiału dowodowego

– złamanie zaufania obywateli do organów Państwa oraz nakazu wyjaśnienia stronom zasadności przesłanek, którymi kierują się organy przy załatwianiu sprawy tj. naruszenia art.8 i 11 K.P.A.

i wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji.

W uzasadnieniu skargi Prokurator zarzucił, że Starosta winien żądać uzupełnienia wniosku inwestora o wskazanie jakie będą jednoznaczne wymiary i ilość klatek, które wskażą rzeczywistą możliwość hodowlaną fermy. Organ powinien zweryfikować rozmiary powierzchni podłogi klatek, które będą zastosowane na terenie fermy z rozmiarami które wskazane są w rozporządzeniach szczegółowych dotyczących dobrostanu zwierząt tak by uniemożliwić przedsięwzięcie mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko (§2 ust. 1 pkt 51 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9.11.2010r. Dz. U. 2010r. Nr 213, poz. 1397).

Taki kierunek wyjaśnień doprowadziłby również do stwierdzenia po pierwsze, że ta inwestycja narusza przepis art. 61 ust. 1 pkt 2 tj planowane przedsięwzięcie przyczyni się do zniszczenia istniejącego ciągu komunikacyjnego służącego lokalnej społeczności. Po drugie, że ta inwestycja negatywnie oddziaływać będzie na okoliczną ludność i środowisko. Nadto brak w zebranym materiale dowodowym materiału wskazującego na uzyskanie stanowiska zarządcy drogi przylegającej do inwestycji co stanowi naruszenie art. 53 ust. 4 pkt 9 w związku z art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 27.03.2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Zmiana zagospodarowania terenu przyległego do pasa drogowego w szczególności polegającego na budowie obiektu budowlanego lub wykonaniu innych robót budowlanych a także zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części zarządca drogi uzgadnia w zakresie możliwości włączenia do drogi ruchu drogowego spowodowanego tą zmianą.

Inwestor deklarował obsadę zwierząt do 59 DJP lecz nie określił wielkości klatek co pozwala mu na hodowlę znacznie większej ilości zwierząt przy odstąpieniu uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Organ administracji - Starostwo winno takiej decyzji zażądać.

Zgodnie z art. 71 ust. 2 ustawy ooś. uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych przedsięwzięć mogących zawsze

znacząco oddziaływać na środowisko (pkt 1) i przedsięwzięć mogących potencjalnie

znacząco oddziaływać na środowisko (pkt 2). Wymóg ten jest konsekwencją implementacji Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/92/Eu z dnia 13.12.2011r. w sprawie skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko naturalne, które wskazuje, że ocena oddziaływania na środowisko powinna być dokonana w najwcześniejszym etapie planowania inwestycji. Istotą regulacji zawartych w powyższej ustawie jest określenie, przeanalizowanie oraz ocena w jak najwcześniejszej fazie bezpośredniego i pośredniego wpływu danego przedsięwzięcia na środowisko, a także możliwości oraz sposobów zapobiegania i zmniejszania negatywnego oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, zarówno na etapie jego realizacji, eksploatacji jak i likwidacji. W przypadku chowu i hodowli zwierząt ocena ta winna obejmować potencjalnie najbardziej niekorzystną dla środowiska sytuację, czyli oddziaływanie na środowisko z uwzględnieniem maksymalnej możliwej obsady zwierząt.

Zgodnie z art. 72 ust. 1 pkt. 1 ww. ustawy, wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje przed uzyskaniem decyzji o pozwoleniu na budowę, decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego, decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych oraz decyzji o pozwoleniu na zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części - wydawanych na podstawie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r. 1409 j.t.).

Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagana w stosunku do przedsięwzięć polegających na budowie fermy norek, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt. 51 Rozporządzenia Rady Ministrów z 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. Nr 213, poz. 1397 ze zm.) tj. chów lub hodowla zwierząt w liczbie nie mniejszej niż 210 dużych jednostek przeliczeniowych inwentarza (DJP), dla których ocenę oddziaływania na środowisko przeprowadza się obowiązkowo oraz przedsięwzięć wymienionych w § 3 ust. 1 pkt 102 i 103 cyt. rozporządzenia, które fakultatywnie wymagają przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko tj. chów lub hodowla zwierząt w liczbie nie mniejszej niż 60 DJP lub nie mniejszej niż 40 DJP w przypadku, gdy działalność ta przeprowadzona będzie:

a) w odległości mniejszej niż 100 m od następujących terenów w rozumieniu przepisów rozporządzenia Ministra Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, nie uwzględniając nieruchomości gospodarstwa, na którego terenie chów lub hodowla będą prowadzone:

- mieszkaniowych,

- innych zabudowanych z wyłączeniem cmentarzy i grzebowisk dla zwierząt,

- zurbanizowanych niezabudowanych,

- rekreacyjno - wypoczynkowych z wyłączeniem kurhanów, pomników przyrody oraz terenów zieleni nieurządzonej niezaliczonej do lasów oraz gruntów zadrzewionych i zakrzewionych,

b) na obszarach objętych formami ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1 - 5, 8 i 9 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, lub w otulinach form ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1 - 3 tej ustawy. Zdaniem Prokuratora w analizowanym przypadku inwestor wybudował fermę, z zamierzeniem późniejszego zwiększenia ilości hodowanych norek. Można domniemywać, że w momencie składania wniosku inwestor deklarował hodowlę w wysokości 59 DJP, a zatem nie przekraczała 60 DJP czego konsekwencją był brak obowiązku uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Obecnie, jak sam deklaruje, inwestor starać się będzie o wydanie decyzji o zmianie sposobu użytkowania obiektu. Zwiększenie liczby zwierząt w hodowli klatkowej z 59 DJP na 200 DJP (z 20.800 sztuk na 80.000 sztuk), planuje zrealizować poprzez zagospodarowanie wszystkich pawilonów hodowlanych, znajdujących się na terenie fermy. Należy nadmienić, że Powiatowy Lekarz Weterynarii w J. wskazał w swym piśmie z [...] marca 2014 r., że na fermie znajdują się 22 wiaty. Z postępowania wyjaśniającego prowadzonego przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w P. wynika, że wiat jest znacznie więcej, około 40. Oznaczałoby to, że na fermie można hodować znacznie większą ilość zwierząt, niż deklarowane 200 DJP. Być może nawet 400 DJP co daje 160 000 sztuk norek. Takie postępowanie inwestora być może świadczy o chęci dalszego poszerzenia hodowli w tym samym trybie. Jest to niezgodne z istotą ustawy ooś i prowadzi do omijania obligatoryjnego przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.

Jakkolwiek dla inwestycji o skali od 40 DJP do 209 DJP przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko jest fakultatywne to nie wyjaśnienie przez organ administracji możliwości hodowlanych w zaprojektowanych wiatach powoduje, że inwestor obchodzi przepisy.

Zdaniem Prokuratora bez znaczenia jest fakt, że decyzją Starosty z dn. [...].10.2011r. nr [...] zatwierdzono projekt budowlany i udzielono pozwolenia na budowę dla K.P. zam. w miejscowości D. [...],[...] K.. obejmującego wiaty do hodowli zwierząt futerkowych wraz z płytą gnojową oraz zbiornikiem na płynne odchody zwierzęce na działce nr [...] położonej w m. Ł., Gm. J.. W trakcie tego postępowania inwestor deklarował hodowlę 52 DJP.

Opisana sytuacja wskazuje, że inwestor omijając przepisy ustawy ooś uzyskał decyzję o pozwoleniu na budowę i zrealizował przedsięwzięcie. Organ budowlany nie zwrócił uwagi na ewidentne nadużycie inwestora na gruncie przepisów dotyczących ochrony środowiska. Zatem pozwolenie na budowę winno określać ilość klatek i wymiary poszczególnych klatek tylko w taki sposób zapobiegnie obchodzeniu przepisów oraz składaniu wniosków o zwiększenie obsady. Starosta znając rzeczywiste DJP wynikające z przeliczenia powierzchni klatek, winien uzupełnić to o decyzje o środowiskowych uwarunkowaniach. Organ wydający decyzje o pozwoleniu na budowę powinien rozpatrzyć czy przed uzyskaniem pozwolenia na budowę inwestor nie powinien mieć decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach i w tym celu powinien tą jednostkę DJP zweryfikować względem wielkości fermy i ilości klatek, wymiarów klatek oraz innej infrastruktury np. płyta gnojowa, magazyny paszowe odwołując się do Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9.11.2010r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko ( Dz.U. z 2010, Nr 213, poz. 1397 ze zmianami), a zwłaszcza §2ust. 1 pkt 51 lub §3 ust. 1 pkt 102 lub 103.

Przepisy art. 156 § 1 pkt 2 kpa stanowią iż stwierdza się nieważność decyzji, która wydana została z rażącym naruszeniem prawa. Brak załączonej decyzji środowiskowej do wniosku o pozwolenie na budowę obiektu, którego gabaryty wskazywały jednoznacznie, iż taką decyzję powinien był inwestor załączyć spowodował, iż organ budowlany wydał decyzję w oparciu o wniosek obarczony brakami formalnymi. Tego rodzaju uchybienie niewątpliwie zostało dokonane z rażącym naruszeniem prawa.

Stosownie do dyspozycji art. 10 §1 kpa organ administracji publicznej zobowiązany jest stronom zapewnić czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłaszanych żądań. Organ powinien poinformować strony i pouczyć je o możliwości wypowiedzenia się wyznaczając jej do tego odpowiedni termin. Działka [...] do której odnosi się pozwolenie na budowę graniczy z działkami:

- Nr [...] - własność małżeństwa K.D.P.,

- Nr [...] - własność T.I.,

- Nr [...] - właściciel Gmina J.,

- Nr [...] - władający Urząd Gminy J..

Właściciele wymienieni przy działkach [...],[...],[...] nie uczestniczyli w postępowaniu. Zdaniem Prokuratora naruszenie art. 10 § 1 kpa stanowi samodzielną przesłankę do uchylenia decyzji w przedmiotowej sprawie, a wielkość fermy do realizacji jakiej dąży inwestor nakazywała konsultację społeczną przez właściwe informowanie stron postępowania.

Stąd w ocenie Prokuratora istnieją pełne podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji opisanej na wstępie.

W odpowiedzi na skargę Starosta J. wniósł o oddalenie skargi odnosząc się szczegółowo do zarzutów skargi Prokuratora.

Zdaniem organu w przedmiotowej sprawie, zaskarżona decyzja została poprzedzona decyzją o warunkach zabudowy, wydaną przez Wójta Gminy J., [...] października 2013 roku (Nr [...]). W pkt 4 ppkt 4) decyzji o warunkach zabudowy, organ orzekł, że przedsięwzięcie nie wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach na podstawie ustawy z dnia 3 października 2008 roku o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2008 roku, Nr 199, poz. 1227, z późniejszymi zmianami). Zgodnie bowiem z art. 73 powyższej ustawy, uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wymagane jest dla przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko oraz dla przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.

Zgodnie natomiast z Rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. Nr 213, poz. 1397, ze zmianami), przedsięwzięciem mogącym potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko jest

a) chów lub hodowla zwierząt, w liczbie nie mniejszej niż 60 dużych jednostek przeliczeniowych inwentarza (DJP) i nie większej niż 210 DJP;

b) chów lub hodowla zwierząt, w liczbie nie mniejszej niż 40 dużych jednostek przeliczeniowych inwentarza (DJP) i nie większej niż 210 DJP, jeżeli działalność ta prowadzona będzie: w odległości mniejszej niż 100 m od następujących terenów, nie uwzględniając nieruchomości gospodarstwa, na którego terenie chów lub hodowla będą prowadzone:

- mieszkaniowych;

- innych zabudowanych z wyłączeniem cmentarzy i grzebowisk dla zwierząt,

- zurbanizowanych niezabudowanych,

- rekreacyjno-wypoczynkowych z wyłączeniem kurhanów, pomników przyrody oraz terenów zieleni nieurządzonej niezaliczonej do lasów oraz gruntów zadrzewionych i zakrzewionych.

Wniosek o pozwolenie na budowę złożony przez inwestora dotyczył rozbudowy wiat do hodowli zwierząt w gospodarstwie o obsadzie do 59 DJP. Wobec czego, przedsięwzięcie objęte wnioskiem nie spełniało przesłanki przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. W związku z tym, decyzja o warunkach zabudowy nie musiała być poprzedzona wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

Organ podkreślił, że zgodnie z art.55 w związku z art.64 ust.1 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jednolity: Dz.U. z 2012r., poz.647 ze zm.), decyzja o warunkach zabudowy wiąże organ wydający pozwolenie na budowę.

Ponadto, z decyzji o warunkach zabudowy wynika również, że w dacie jej wydania na działce nr [...] w obrębie Ł., prowadzona była hodowla zwierząt o obsadzie do 52 DJP. Tak więc rozbudowa wiat do 59 DJP obejmowała zwiększenie obsady o max 7 DJP. Również z załączonego do wniosku projektu budowlanego wynika zwiększenie obsady do 59 DJP, tj. zwiększenie o 7 DJP. Pozwolenie na budowę dotyczyło zatem deklarowanej ilości zwierząt. Organ, wydając decyzję opiera się na dokumentach przedstawionych wraz z wnioskiem- o wydanie pozwolenia na budowę. Decyzja bowiem musi opierać się na okolicznościach faktycznych, a nie na przypuszczeniach co do ilości zwierząt hodowanych na fermie.

Wprawdzie projekt budowlany załączony do wniosku o pozwolenie na budowę nie zawiera szczegółowego wyliczenia ilości zwierząt w "rozbudowie". Z projektu jednak wynika deklaracja, że łączna ilość zwierząt nie będzie większa niż 59 DJP.

Również wielkość wiat objętych pozwoleniem na rozbudowę wskazuje na to, że przeznaczone zostaną na hodowlę do 7 DJP. Łączna długość rozbudowy wynosi bowiem [...] mb, co wskazuje, że rozbudowana wiata zostanie przeznaczona dodatkowe na mniej niż 7 DJP.

Według projektu budowlanego zamiarem inwestora była budowa 3 wiat o długości: [...] mb; [...] mb; i [...] mb. Łączna długość wiat wynosi [...] mb. Ponieważ klatki dla zwierząt technologicznie mogą być ustawiane po obu stronach wiaty, łączna ich długość według projektu wynosi [...] mb ([...] mb x 2). Przyjmując minimalne warunki utrzymania zwierząt futerkowych wynikające z § 29 ust. 1, 2 i 3 pkt 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 28 czerwca 2010 r. w sprawie minimalnych warunków utrzymania gatunków zwierząt gospodarskich innych niż te, dla których normy ochrony zostały określone w przepisach Unii Europejskiej (Dz.U. nr 116, poz.778), szerokość klatek powinna wynosić co najmniej 0,3m. W związku z tym w objętej pozwoleniem "rozbudowie" istnieje możliwość ustawienia [...] klatek ([...] mb : 0,3.m).

Zgodnie z § 29 ust.2 powyższego rozporządzenia, zwierzęta futerkowe stada podstawowego (w tym norki), utrzymywane są w klatkach pojedynczo, jednak dalsze przepisy tego rozporządzenia przewidują możliwość chowu większej ilości sztuk w klatce. Przyjmując, że w każdej klatce będzie prowadzony chów 2 norek, łączna ilość zwierząt w rozbudowie wynosi [...] sztuk ([...] klatek x 2). W przeliczeniu na Duże Jednostki Przeliczeniowe - zgodnie z "Załącznikiem" do rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, łączna ilość zwierząt w przeliczeniu na DJP wynosi [...] ([...] sztuk x 0,0025 DJP), tj. poniżej ilości wskazanej w decyzji o warunkach zabudowy oraz decyzji o pozwoleniu na budowę. Przyjmując nawet, że w każdej klatce będą hodowane 4 sztuki, ilość DJP wynosić będzie [...] ([...] klatek x 4 szt. x 0,0025) czyli również mniej niż 7 DJP.

Ustosunkowując się do wskazanej w skardze możliwości zwiększenia obsady zwierząt dla której decyzja środowiskowa jest wymagana, organ stwierdził że w istocie możliwa jest zmiana sposobu użytkowania prawie każdego obiektu budowlanego. Np. użytkowanie budynku magazynowego może być zmienione na cele handlowe lub produkcyjne, budynek mieszkalny wielorodzinny może być zmieniony na budynek użyteczności publicznej (hotel, biura, itp.). Jednak w każdej sytuacji, zgodnie z art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz.U. z 2013 r., poz.1409 ze zm.), taka zmiana wymaga zgłoszenia do którego należy dołączyć określone w tym przepisie dokumenty. Zmiana sposobu użytkowania bez dopełnienia wymagań wskazanych w art. 71 ust. 2 ustawy Prawo budowlane stanowiłaby samowolę budowlaną, o której mowa w art. 71a tej ustawy.

Również zwiększenie obsady zwierząt na działce [...] w obrębie Ł., bez wymaganego przepisami zgłoszenia i decyzji (w przypadku obsady nie mniejszej niż 60 DJP, także uzyskania decyzji środowiskowej), stanowiłaby samowolę budowlaną, podlegającą karze zgodnie z art. 93 pkt 9b Prawa budowlanego. Organ nadzoru budowlanego w takiej sytuacji zobowiązany również byłby między innymi wstrzymać użytkowanie obiektu lub jego części i nakazać przedstawienie dokumentów określonych w art. 71 ust 2 Prawa budowlanego oraz ustalić opłatę legalizacyjną. W przypadku nie wykonania nakazanych obowiązków, zgodnie z art. 71a ust. 4 Prawa budowlanego, organ ten mógłby nakazać przywrócenie stanu pierwotnego. .

W związku z przytoczonymi argumentami, zdaniem organu, przedsięwzięcie objęte zaskarżoną decyzją o pozwoleniu na rozbudowę, wedle § 3 pkt 102 powołanego wyżej rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, nie zalicza się do mogących zawsze znacząco lub potencjalnie znacząco, oddziaływać na środowisko. W związku z tym na etapie wydawania pozwolenia na rozbudowę nie było wymagane dołączenie decyzji środowiskowej. Wobec tego, w świetle przedstawionego stanu prawnego i faktycznego objęte pozwoleniem na rozbudowę przedsięwzięcie, na etapie wydawania decyzji nr [...] z dnia [...] kwietnia 2014 roku Starosty J., nie wymagało uzyskania decyzji środowiskowej. W związku z tym zarzut wydania tej decyzji bez uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest bezpodstawny.

Odnosząc się do pominięcia stron w zaskarżonym postępowaniu Starosta J. stwierdził, że zgodnie z art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor, oraz właściciele, użytkownicy wieczyści oraz zarządcy nieruchomości w obszarze oddziaływania obiektu.

Obszar oddziaływania obiektu został zdefiniowany w art. 3 pkt 20 ww. ustawy, zgodnie z którym należy przez to rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym ograniczenia w zagospodarowaniu terenu. Tak więc ustalenie obszaru oddziaływania

nie może być dokonywane w sposób uznaniowy, a konieczne jest ustalenie konkretnej podstawy prawej, która wskazywałaby, że usytuowanie obiektu może naruszać interesy prawne, a w szczególności powodować ograniczenia możliwości swobodnego gospodarowania nieruchomością sąsiednią lub np. narusza normy ochrony środowiska.

W ocenie organu, z żadnego z obowiązujących przepisów, w tym dotyczących lokalizacji obiektów, a zwłaszcza rozdziału 1 działu II Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 15 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. nr 75, poz. 690, ze zmianami) oraz rozdziału 2 i 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 7 października 1997 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle rolnicze i ich usytuowanie (tekst jednolity: Dz. U. z 2014 r., poz. 81), objęta pozwoleniem na budowę, rozbudowa wiat do hodowli zwierząt w gospodarstwie o obsadzie do 59 DJP, na działce nr [...] w obrębie Ł., nie powoduje ograniczeń w swobodnym gospodarowaniu nieruchomościami sąsiednimi. Organ wskazał, że sąsiadujące działki to tereny upraw polowych i las, a w odległości nie mniejszej niż 100 m od terenu działki nie występują tereny mieszkaniowe, tereny zurbanizowane niezabudowane oraz tereny rekreacyjno- wypoczynkowe.

W związku z tym w ocenie organu, właściciele działek sąsiednich nie występują w przedmiotowej sprawie jako strony. Ustosunkowując się do zarzutu naruszenia art. 53 ust. 4 pkt 9, w związku z art. 64 ust. 1, ustawy z 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, tj. nieuzyskania stanowiska zarządcy drogi przylegającej do inwestycji, wyjaśniono, że inwestor posiada zgodę zarządcy drogi dojazdowej - drogi gminnej na urządzenie zjazdu na tę drogę. Pozwolenie to zostało wydane na etapie zabudowy działki. Z projektu budowlanego, załączonego do wniosku o wydanie pozwolenia na rozbudowę wiat, wynika również że istniejący zjazd nie ulega zmianie.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisów postępowania art.7, 77, 8 i 11 K.P.A. organ architektoniczno-budowlany stwierdził, że wniosek o wydanie pozwolenia na budowę spełniał wszystkie formalne przesłanki wskazane w ustawie.

Projekt budowlany załączony do wniosku był również zgodny z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa.

Zdaniem Starosty, inwestor nie był zobowiązany do ubiegania się o wydanie decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych, w związku z czym Wójt Gminy J. nie zażądał od inwestora przedstawienia powyższej decyzji i wydał decyzję o warunkach zabudowy.

Toteż organ wydający decyzję o pozwoleniu na budowę działał zgodnie z prawem nie żądając od inwestora decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, gdyż organ wydaje decyzję na podstawie okoliczności faktycznych i prawnych, a nie na podstawie przypuszczenia, że ferma obejmować będzie większą ilość zwierząt niż została do tego przeznaczona.

Z tych powodów organ wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny

zważył, co następuje:

Skarga nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

Na wstępie należy stwierdzić, że skarga Prokuratora Rejonowego w J. została wniesiona w ostatnim dniu sześciomiesięcznego terminu, o którym mowa w art.53 §3 P.p.s.a. Decyzja Starosty J. nr [...] z dnia [...].04.2014r. ma przymiot ostatecznej a inwestor [...].08.2014r. dokonał zawiadomienia Powiatowego Inspektora nadzoru Budowlanego w J. o zakończeniu rozbudowy wiat do hodowli zwierząt w gospodarstwie o obsadzie do 59 DJP na działce nr [...] w miejscowości Ł.. Organ nadzoru budowlanego nie zgłosił sprzeciwu do rozpoczęcia użytkowania obiektu (vide pismo PINB w J. z [...].09.2014r. [...] – k.19 akt administracyjnych).

Z akt administracyjnych sprawy wynika, że przed wydaniem decyzji będącej przedmiotem skargi, Wójt Gminy J. dnia [...].10.2013r. wydał decyzję nr [...], w której ustalił warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na rozbudowie wiat do hodowli zwierząt gospodarskich do 59 DJP na działce nr [...], obręb Ł.. W pkt 4 decyzji dotyczącym ustaleń ochrony środowiska, przyrody i krajobrazu ppkt 2, stwierdzono, że "nie istnieją potrzeby ochrony środowiska, o których mowa w szczególności w art.73 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. – Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2008 nr 25, poz.150 z późn.zm.)" natomiast w ppkt 4 stwierdzono, że "przedsięwzięcie nie wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach na podstawie ustawy z dnia 3.10.2008r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2008 nr 199, poz.1227 z późn.zm.)". W ppkt 5 zakazano lokalizacji przedsięwzięć mogących zawsze znacząco i potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko (vide akta administracyjne).

Jest niespornym, że decyzja ta ma przymiot ostatecznej i to w oparciu o jej postanowienie wydano decyzję będącą przedmiotem skargi z [...].04.2014r. nr [...] Starosty J.

Skoro inwestor składając wniosek o pozwolenie na budowę spełnił wymogi z art.33 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. (t.j. Dz.U. z 2013, poz.1409), projekt budowlany spełniał wymagania określone w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu organ nie mógł odmówić wydania pozytywnej decyzji wnioskodawcy.

Chybionym jest więc zarzut skargi Prokuratora, że organ winien wymagać od inwestora decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach i to na podstawie art. 71 ust.2 ustawy z 3.10.2008r. o udostepnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko.

Istotą decyzji środowiskowej jest ocena oddziaływania danego przedsięwzięcia na środowisko (vide: wyrok NSA z 14.07.2014r. sygn. II OSK 536/13). Co do zasady inwestor musi uzyskać taką decyzję przed wystąpieniem z wnioskiem o pozwolenie na budowę inwestycji oddziałujących na środowisko.

Art.80 ust. 2 ustawy z 27 kwietnia 2001r. Prawo ochrony środowiska (tj. Dz.U. z 2013r. poz.1232 ze zm.) dalej P.O.S. stanowi, że właściwy organ wydaje decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach po stwierdzeniu zgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeżeli plan ten został uchwalony. Natomiast w sytuacji braku planu miejscowego, a taka sytuacja występowała w kontrolowanej sprawie – inwestor może ubiegać się o wydanie decyzji o warunkach zabudowy w trybie przepisów ustawy z dnia 27.03.2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. nr 80 poz.717 ze zm.). Jednocześnie w myśl art.72 ust.1 pkt 3 ustawy o udostępnieniu informacji o środowisku wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje przed uzyskaniem decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu wydanej na podstawie ustawy o planowaniu i zgospodarowaniu8 przestrzennym.

Z powyższych przepisów wynika, że w przypadku kiedy na określonym terenie obowiązuje plan miejscowy decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach sprawdzająca postanowienia prawa miejscowego wydawana jest przed podjęciem rozstrzygnięcia o pozwoleniu na budowę (art.72 ust. 1 pkt 1 ustawy z 3.10.2008r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska, oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2008 nr 199 poz.1227 z późn.zm.). Natomiast w sytuacji gdy brak jest miejscowego planu i sposób zagospodarowania określa decyzja o lokalizacji celu publicznego lub decyzja o ustaleniu warunków zabudowy, to wówczas przed wydaniem takiej decyzji podejmuje się rozstrzygnięcie o środowiskowych uwarunkowaniach (art.72 ust.1 pkt 3 ustawy z 3.10.2008 o udostępnieniu informacji o środowisku.

W kontrolowanej sprawie organ, który wydawał decyzję o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na rozbudowie wiat do hodowli zwierząt w gospodarstwie o obsadzie do 59 DJP uznał, że inwestycja ta nie należy do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, o których mowa w § 3 ust.1 pkt 102 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2013 poz.1397 ze zm.) i w pkt 4 decyzji wyraził w tym przedmiocie stanowisko.

Zgodnie z art. 55 w związku z art.64 ust.1 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu (tj. Dz.U. z 2012 poz.647 ze zm.) decyzja o warunkach zabudowy wiąże organ wydający pozwolenie na budowę.

Stąd chybionym jest zarzut Prokuratora, że organy architektoniczno-budowlane były zobowiązane do żądania od inwestora decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

Organy architektoniczno-budowlane wydają decyzję w oparciu o określone normy prawne na podstawie ustalonego stanu faktycznego, a ewentualne przypuszczenia, że inwestor zmieni w przyszłości sposób korzystania z nieruchomości, nie mogą być w żadnym przypadku powodem odmowy wydania pozytywnej decyzji, gdyż przypuszczenia wykraczają poza obowiązujący porządek prawny.

Ma rację strona skarżąca, że ocena oddziaływania na środowisko powinna być dokonana w najwcześniejszym etapie planowania inwestycji.

Dyrektywa Rady 85/337/EWG z dnia 27 czerwca 1985r. w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko naturalne oraz uchylająca ją dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/92/UE z dnia 13 grudnia 2011r. w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko zobowiązuje państwa członkowskie do uzależnienia wydania zezwolenia na inwestycję powodujące znaczące skutki w środowisku od uprzedniego dokonania oceny skutków środowiskowych i oddziaływanie na środowisko (triet 7 preambuły, art.2 ust. 1 i 2, art.8). Należy jednak zwrócić uwagę, że sama dyrektywa nie zawiera definicji pojęcia "zezwolenia na inwestycję" a także takie pojęcie nie występuje na gruncie prawa budowlanego obowiązującego w Polsce.

Z orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w Luksemburgu wynika, że zezwoleniem w rozumieniu dyrektywy może być kilka odrębnych decyzji, kiedy postępowanie krajowe pozwalające wykonawcy uzyskać pozwolenie na rozpoczęcie robót w celu realizacji przedsięwzięcia obejmuje następujących po sobie etapów (vide: wyrok TS w sprawie Wells, pkt 52: ww. wyrok TS w sprawie C-508/03 Komisja przeciwko Zjednoczonemu Królestwu, pkt 102). Powyższe pozwala na stwierdzenie, że w sytuacji kiedy planowana inwestycja ma być realizowana na obszarze, dla którego nie obowiązuje plan zagospodarowania przestrzennego najwcześniejszym etapem planowania inwestycji jest decyzja o warunkach zabudowy, a nie decyzja o pozwoleniu na budowę, która jest decyzją następną po decyzji o warunkach zabudowy.

Powyższe świadczy o tym, że organ architektoniczno-budowlany w sytuacji, kiedy decyzja o warunkach zabudowy wykluczała potrzebę przedstawienia przez inwestora decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, nie miał podstaw do żądania takiej decyzji przy wniosku o pozwoleniu na budowę.

Twierdzenie skarżącego, że inwestor będzie starał się o wydanie decyzji o zmianie sposobu użytkowania poprzez zwiększenie zwierząt hodowlanych musi uruchamiać procedurę a art.71 ustawy Prawo budowlane i powyższe nie ma wpływu na ocenę skarżonej decyzji.

Sąd nie podzielił również zarzutów Prokuratora, że strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Stroną w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę jest inwestor oraz każdy właściciel, użytkownik wieczysty bądź zarządca nieruchomości znajdującej się w obszarze oddziaływania obiektu (art.28 ust. 2 ustawy z 7 lipca 1994r. Prawo budowlane – tj. Dz.U. z 2013 poz.1409 ze zm.). Z treści decyzji wynika, że obszar oddziaływania obiektów obejmuje wyłącznie działkę na której inwestycja będzie prowadziła hodowlę. Z mapy dla celów projektowych wynika, że wokół nieruchomości znajdują się grunty orne i las. Brak jest zabudowań mieszkalnych. Natomiast współwłaścicielka nieruchomości D.P. złożyła oświadczenie, że nie wnosi zastrzeżeń do zamierzeń inwestycyjnych K.P., zrezygnowała również z uprawnienia, o którym mowa w art.61 § 4 K.P.A.

Należy jednocześnie stwierdzić, że brak udziału strony w postępowaniu, nie daje postawy do stwierdzenia nieważności decyzji, a stanowi jedynie podstawę do wznowienia postępowania (art.145 § 1 pkt 4 K.P.A.) przy zachowaniu wymogów z art.148 K.P.A.

Sąd kontrolując zaskarżoną decyzję nie stwierdził naruszeń przez organ administracyjny przepisów art.7, 77, 8, 11 K.P.A.

W ocenie Sądu zgromadzony materiał dowodowy w sprawie pozwalał organom na wydanie pozytywnej decyzji. Natomiast naruszenie art.10 § 1 K.P.A. o którym to naruszeniu Prokurator pisze w uzasadnieniu skargi może nastąpić wyłącznie wobec osób uczestniczących w sprawie, a nie osób, które ewentualnie pominięto jako uczestników w sprawie.

W ocenie Sądu kontrolującego zaskarżoną decyzję - decyzja Starosty J. z [...].04.2014r. nr [...] została wydana zgodnie z prawem stąd brak jest podstaw do stwierdzenia jej nieważności.

Sąd w pełni podziela stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego z 17 września 2008 II OSK 1043/07 Lex nr 508497, który stwierdził, że "w sposób rażący może zostać naruszony wyłącznie przepis, który może być stosowany w bezpośrednim rozumieniu, to znaczy taki, który nie wymaga stosowania wykładni prawa. Skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszająca prawo, to skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności – skutki gospodarcze lub społeczne skutki naruszenia, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji jako aktu wydanego przez organy praworządnego państwa.

Z uwagi na powyższe na podstawie art.151 P.p.s.a., skargę należało oddalić.