Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 5003/16
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2017-10-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6203 Prowadzenie aptek i hurtowni farmaceutycznych
Hasła tematyczne: Ochrona zdrowia
Skarżony organ: Inspektor Farmaceutyczny
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy: article: art. 134 § 1
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Jagielska Sędzia NSA Wojciech Kręcisz (spr.) Sędzia del. WSA Urszula Wilk Protokolant asystent sędziego Elżbieta Jabłońska-Gorzelak po rozpoznaniu w dniu 18 października 2017 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej F. Spółki z o.o. w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 kwietnia 2016 r. sygn. akt VI SA/Wa 2759/15 w sprawie ze skargi F. Spółki z o.o. w W. na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie nakazu zaprzestania prowadzenia niezgodnej z przepisami reklamy apteki i nałożenia kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie; 2. zasądza od Głównego Inspektora Farmaceutycznego na rzecz F. Spółki z o.o. w W. 440 (czterysta czterdzieści) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 19 kwietnia

2016 r., sygn. akt VI SA/Wa 2759/15, oddalił skargę F. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie nakazu zaprzestania prowadzenia niezgodnej z przepisami reklamy apteki i nałożenia kary pieniężnej.

Z uzasadnienia wyroku wynika, że Sąd I instancji za podstawę rozstrzygnięcia przyjął następujące ustalenia.

Decyzją z dnia [...] września 2015 r. Główny Inspektor Farmaceutyczny na podstawie art. 112 ust. 3, art. 115 pkt 4 w zw. z art. 94a ust. 1 oraz art. 129b ust. 1 i 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne (t.j. Dz. U. z 2008 r. Nr 45, poz. 271 ze zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., dalej: k.p.a.), utrzymał w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego w K. z dnia [...] kwietnia 2015 r., którą organ:

1. stwierdził naruszenie przez skarżącą art. 94a ust. 1 ustawy - Prawo farmaceutyczne przez prowadzenie reklamy działalności apteki ogólnodostępnej o nazwie "A." zlokalizowanej w K. przy placu [...], za pomocą ośmiostronicowej gazetki reklamowej zatytułowanej "X." - numer 02/2014 lipiec 2014, w której zamieszczono artykuł pod tytułem "Y.", zdjęcia produktów leczniczych, suplementów diety, kosmetyków, wyrobów medycznych oraz ich sugerowaną cenę dla pacjenta, porównanie cen trzech produktów leczniczych oraz ich zamienników z podana ceną 1 grosz, a także dane adresowe godziny otwarcia dziesięciu aptek, w tym ww. apteki i umorzył postępowanie w części dotyczącej nakazania skarżącej zaprzestania prowadzenia ww. reklamy powyższej apteki;

2. na podstawie art. 129b ust. 1 i 2 ustawy - Prawo farmaceutyczne nałożył na skarżącą karę pieniężną w wysokości 400 zł.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy stwierdził, że przedmiot postępowania stanowi kilkustronicowa gazeta, która na pierwszej stronie zawiera tytuł, informacje o numerze wydania, nakładzie oraz o tym, że jest to dwumiesięcznik. Gazetę wypełniają w przeważającej części tzw. moduły, w których umieszczone są zdjęcia i krótkie opisy produktów leczniczych, suplementów diety, wyrobów medycznych i kosmetyków z podaniem cen. Każda z cen opatrzona jest informacją: "sugerowana cena dla pacjenta" i znakiem "*", którego wyjaśnienie znajduje się w dolnej części każdego z modułów: "sugerowana cena producenta w wybranych aptekach w okresie promocji". Taki komunikat, zdaniem organu, przemawia za powiązaniem przez przeciętnego odbiorcę przedstawionej w gazecie oferty z ofertą aptek, których dane są w niej umieszczone. Promocja nie obowiązuje bowiem w stosunku do określonego produktu w jakiejkolwiek placówce, w której jest dostępny, ale w punktach danego przedsiębiorcy. Organ stwierdził, że umowa zlecenia zawarta między skarżącą, a spółką M. nie wyłącza ciążącego na skarżącej obowiązku przestrzegania zakazu reklamy apteki, ani też odpowiedzialności za ewentualne naruszenia, bowiem jako profesjonalny uczestnik obrotu powinna weryfikować sposób realizacji zawieranych przez nią umów. W ocenie organu, działania strony miały na celu obejście przepisów prawa dotyczących zakazu prowadzenia reklamy aptek i ich działalności, gdyż pod pozorem neutralnej informacji rzekomo dotyczącej reklamy produktów leczniczych i suplementów diety, jak również przedstawienia cen sugerowanych przez producenta, służyły wzbudzeniu zainteresowania ofertą handlową prowadzonej przez stronę apteki. Skarżąca wypowiedziała M. Sp. z o. o. Umowę Ramową z dnia 10 listopada 2012 r., na mocy której umieszczano na stronach dwumiesięcznika zatytułowanego "X." dane dotyczące nazw i adresów aptek obok reklam suplementów diety i produktów leczniczych z podanymi cenami sugerowanymi dla pacjenta. Powyższe stanowiło dla organu I instancji przesłankę do umorzenia postępowania w przedmiocie nakazania zaprzestania prowadzenia niedozwolonej reklamy apteki ogólnodostępnej. Zdaniem organu, nie została jednak wykluczona możliwość wydania jednej decyzji administracyjnej, w której jednocześnie - ze względu na zaprzestanie prowadzenia zakazanej reklamy - umarza się postępowanie w zakresie nakazania zaprzestania prowadzenia reklamy apteki i jej działalności na podstawie art. 94a ust. 3 ustawy - Prawo farmaceutyczne oraz nakłada się karę pieniężną z art. 129b ust. 1 ze względu na udowodniony w przeprowadzonym postępowaniu fakt prowadzenia reklamy apteki w określonym czasie. Organ nie znalazł także podstaw do uznania nałożonej kary pieniężnej w wysokości 400 zł za zbyt wysoką.

Sąd I instancji oddalając skargę na powyższą decyzję na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej: p.p.s.a.), uznał zaskarżoną decyzję za zgodną z prawem, omówił zakaz reklamy aptek ustanowiony w art. 94a ust. 1 ustawy - Prawo farmaceutyczne z przytoczeniem poglądów wyrażanych w orzecznictwie sądów w tym przedmiocie i stwierdził, że informacje zamieszczone w spornej gazetce, to jest adresy aptek skarżącej z ich godzinami otwarcia i cenami produktów leczniczych, niższych niż w innych aptekach, miało postać tzw. reklamy skojarzeniowej, w której nie chodziło reklamę samych leków, lecz o reklamę działalności aptek skarżącej.

Sąd I instancji podzielił stanowisko organów obu instancji, że skarżąca naruszyła zakaz, o którym mowa w art. 94a ust. 1 ustawy - Prawo farmaceutyczne poprzez prowadzenie reklamy działalności apteki ogólnodostępnej o nazwie "A." zlokalizowanej w K. przy placu [...], za pomocą ośmiostronicowej gazetki reklamowej zatytułowanej "X." - numer 02/2014 lipiec 2014, w której zamieszczono artykuł pod tytułem "Y.", zdjęcia produktów leczniczych, suplementów diety, kosmetyków, wyrobów medycznych oraz ich sugerowaną cenę dla pacjenta, porównanie cen trzech produktów leczniczych oraz ich zamienników z podaną ceną 1 grosz, a także dane adresowe godziny otwarcia dziesięciu aptek, w tym ww. apteki.

Sąd I instancji stwierdził, że do dnia wypowiedzenia wydawcy gazety umowy, to jest do dnia 30 czerwca 2014 r. skarżąca była podmiotem treści zawartych w spornej gazecie. Była zatem na własne życzenie i za własną wiedzą reklamowana w zakresie siedziby prowadzonych aptek, godzin ich otwarcia, jak i w zakresie niższych cen obowiązujących w jej aptekach. Oznacza to, że do dnia wypowiedzenia umowy prowadziła ona działalność niezgodnie z zakazem określonym w art. 94a ust. 1 ustawy - Prawo farmaceutyczne. Fakt wypowiedzenia umowy nie może zatem "automatycznie niwelować skutków wcześniejszych działań skarżącej, jeżeli stanowi konsekwencję tych działań", jak to miało miejsce w tej sprawie. Wcześniej bowiem został zamówiony kolportaż czasopisma "X." - numer 02/2014 z lipca 2014 r. w znacznym nakładzie, zatem wypowiedzenie umowy przez skarżącą w tym zakresie mogło skutkować jedynie "na przyszłość, nie zaś wstecz".

W konkluzji Sąd I instancji stwierdził, że z uwagi na okoliczność, iż w dniu wydania decyzji przez organ pierwszej instancji ([...] kwietnia 2015 r.), a tym bardziej w dniu wydania decyzji przez organ II instancji ([...] września 2015 r.), ww. umowa już skarżącej nie wiązała, czyli na łamach tej gazety nie publikowano już reklam działalności jej aptek, organy Inspekcji Farmaceutycznej zasadnie umorzyły postępowanie w sprawie naruszenia art. 94a ust. 1 ustawy - Prawo farmaceutyczne. Nałożona w tej sprawie kara pieniężna została co do jej wysokości prawidłowo uzasadniona przez organy Inspekcji Farmaceutycznej, zgodnie z kryteriami wskazanymi w art. 129b ust. 2 tej ustawy. Sąd stwierdził, że przepis art. 94a ust. 1 ustawy - Prawo farmaceutyczne jest powiązany z sankcją wyrażoną w art. 129b ust. 1 tej ustawy wskazującą, że kara pieniężna jest nakładana za stwierdzone już naruszenie. Jeżeli zatem organ farmaceutyczny stwierdził, że naruszenie art. 94a ust. 1 ustawy miało miejsce, miał obowiązek orzec karę pieniężną w granicach, co do w wysokości podanej w art. 129b ust. 1 ustawy. Przepis ten, będąc sankcją za stwierdzone naruszenie, jest konsekwencją spełnienia przesłanki z art. 94a ustawy o zakazie reklamy działalności aptek i nie ma żadnych przeszkód do jego zastosowania w tej samej decyzji, w której organ nakazuje zaprzestanie prowadzenia reklamy apteki, jak i w przypadku, kiedy niedozwolonej reklamy strona już nie prowadzi. Kara pieniężna jest, bowiem skutkiem naruszenia zakazu wynikającego z przepisów ustawy i nie ma związku z nakazem zaprzestania prowadzenie reklamy wydanym przez organ. Okoliczności powyższe zostały w tej sprawie uwzględnione i prawidłowo ocenione przez organ farmaceutyczny w wystarczający sposób. Dlatego skarga podlegała oddaleniu.

W skardze kasacyjnej skarżąca zaskarżyła powyższy wyrok wnosząc o jego uchylenie wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, zasądzenie kosztów postępowania i rozpoznanie sprawy na rozprawie.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła naruszenie:

1) przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 134 ust. 1 p.p.s.a. poprzez wykroczenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie poza granice sprawy, co skutkowało przyjęciem, że strona prowadziła działania reklamowe poprzez zlecenie ogłoszeń w wydaniach gazety "X." przed lipcem 2014 r. i nałożeniem na stronę kary pieniężnej, podczas gdy sprawa administracyjna obejmowała jedynie wydanie gazety lipiec 2014, a poprzednie jej wydania (sprzed lipca 2014 r.) objęte były innymi postępowaniami prowadzonymi przez organy inspekcji farmaceutycznej i w tym zakresie kara pieniężna została już na stronę nałożona;

2) przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. polegające na oddaleniu skargi podczas gdy zaskarżona decyzja dotknięta jest wadą nieważności; w wypadku bowiem podzielenia przez Sąd poglądu, iż niniejsza sprawa dotyczy wydań gazety "X." sprzed lipca 2014 r., to decyzje w sprawie są dotknięte wadą nieważności zgodnie z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a., bowiem taka podstawa faktyczna została już objęta ostateczną decyzją administracyjną (decyzja Ś. Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] stycznia 2014 r., znak: [...] oraz decyzja Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] czerwca 2014 r., znak: [...]);

3) przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. polegające na oddaleniu skargi, podczas gdy zaskarżona decyzja dotknięta jest wadą - postępowanie powinno bowiem być umorzone przez organ na zasadzie art. 105 k.p.a., nie sposób bowiem przypisać stronie odpowiedzialności za działania, na które nie miała ona jakiegokolwiek wpływu i które podjęte zostały bez jej wiedzy i zgody przez niezależny podmiot, tj. wydawcę gazety "X.";

4) prawa materialnego, tj. art. 94a ust. 1 przez błędną jego wykładnię polegającą na przyjęciu, że zlecenie opublikowania na łamach gazety "X." ogłoszeń o lokalizacji i godzinach pracy aptek ogólnodostępnych może zostać uznane za działalność reklamową aptek, podczas gdy z przepisu tego jednoznacznie wynika, że nie stanowi reklamy informacja o lokalizacji i godzinach pracy apteki lub punktu aptecznego;

5) prawa materialnego, a to art. 94a ust. 1 w zw. z art. 129b Prawa farmaceutycznego poprzez ich błędną wykładnię, polegającą na przypisaniu stronie odpowiedzialności za prowadzenie rzekomej reklamy aptek, podczas gdy przepisy te umożliwiają przypisanie takiej odpowiedzialności wyłącznie podmiotowi, który działalność taką prowadzi, natomiast w stanie faktycznym sprawy wszelkie czynności przemawiające w ocenie Sądu za reklamowym charakterem gazety były podejmowane przez jej wydawcę, tj. M. spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością;

6) przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak uwzględnienia wyroku Sądu Rejonowego Katowice - Wschód w Katowicach Wydział V Karny, sygn. akt: V W 459/14 oraz brak jakiegokolwiek odniesienia się do ww. dokumentu urzędowego w uzasadnieniu, co powoduje, że nie jest wiadome, czy Sąd uwzględnił ww. wyrok, czy też uznał go za nieistotny dla sprawy, czy też omyłkowo go pominął.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżąca przedstawiła argumentację na poparcie podniesionych zarzutów.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Główny Inspektor Farmaceutyczny wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna jest zasadna i zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie przypomnienia wymaga, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, a mianowicie sytuacje enumeratywnie wymienione w § 2 tego przepisu. Skargę kasacyjną, w granicach której operuje Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 174 p.p.s.a., można oprzeć na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zmiana lub rozszerzenie podstaw kasacyjnych ograniczone jest natomiast, określonym w art. 177 § 1 p.p.s.a. terminem do wniesienia skargi kasacyjnej. Rozwiązaniu temu towarzyszy równolegle uprawnienie strony postępowania do przytoczenia nowego uzasadnienia podstaw kasacyjnych sformułowanych w skardze. Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega więc zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania.

Ze skargi kasacyjnej, która oparta została na obydwu podstawach określonych w art. 174 p.p.s.a. wynika, iż spór prawny w rozpatrywanej sprawie odnosi się do oceny prawidłowości stanowiska Sądu I instancji, który kontrolując legalność decyzji Głównego Inspektora Farmaceutycznego w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za prowadzenie reklamy aptek stwierdził, że decyzja ta nie jest niezgodna z prawem, co skutkowało oddaleniem skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a. Zdaniem Sądu I instancji organ administracji publicznej zasadnie - w konsekwencji prawidłowej wykładni art. 94a ust. 1 ustawy - Prawo farmaceutyczne oraz prawidłowego zastosowania tego przepisu w stanie faktycznym rozpatrywanej sprawy - przypisał stronie niedozwolone prowadzenie reklamy aptek ogólnodostępnych za pomocą gazetki reklamowej "X." (nr 02/2014 lipiec 2014 r.), co skutkowało nałożeniem kary pieniężnej w wysokości 400 zł. Zdaniem Sądu, za bez znaczenia uznać należało okoliczność rozwiązania przez stronę w dniu 30 czerwca 2014 r. ze skutkiem natychmiastowym umowy wydawniczej z wydawcą wymienionej gazetki - co tym samym, wobec zaprzestania w ten sposób prowadzenia reklamy aptek skutkowało jednocześnie umorzeniem postępowania administracyjnego w części dotyczącej nakazania stronie zaprzestania prowadzenia reklamy - albowiem działanie strony, jako niewystarczające, nie zapobiegło skutecznie wydaniu i kolportażowi lipcowego nakładu gazetki i prezentacji zawartej w nim reklamy aptek. Zwłaszcza, że do dnia wypowiedzenia wydawcy gazety umowy, skarżąca była podmiotem treści zawartych w spornej gazecie i była tym samym na własne życzenie i za własną wiedzą reklamowana w zakresie siedziby prowadzonych aptek, godzin ich otwarcia, jak i w zakresie niższych cen obowiązujących w jej aptekach co oznacza, że do tego dnia prowadziła ona działalność niezgodnie z zakazem określonym w art. 94a ust. 1 ustawy - Prawo farmaceutyczne, a fakt wypowiedzenia umowy nie może automatycznie niwelować skutków wcześniejszych działań skarżącej, jeżeli stanowi konsekwencję tych działań, albowiem wypowiedzenie umowy przez skarżącą w tym zakresie mogło skutkować jedynie na przyszłość, nie zaś wstecz (por. s. 11 uzasadnienia zaskarżonego wyroku).

Skarga kasacyjna w pełni zasadnie podważa prawidłowość stanowiska Sądu I instancji oraz prezentowanych w jego uzasadnieniu argumentów, co przede wszystkim odnieść należy do opartego na podstawie z pkt 2 art. 174 p.p.s.a. zarzutu naruszenia przez ten Sąd art. 134 § 1 p.p.s.a. polegającego na wykroczeniu poza granice rozpatrywanej sprawy.

Strona skarżąca słusznie na gruncie tego zarzutu kasacyjnego podnosi, że ocena zgodności z prawem kontrolowanej decyzji nie mogła być dokonywana z perspektywy oceny zachowań spółki w okresach poprzedzających lipcową edycję pisemka "X.", albowiem te stanowiły przedmiot innych postępowań administracyjnych zakończonych podjętymi w nich ostatecznymi decyzjami, lecz powinna odnosić się wyłącznie do okresu, w którym kontrolowaną decyzją organ inspekcji farmaceutycznej stwierdził, że zachowanie spółki stanowi niedozwoloną reklamę, która jakkolwiek prowadzona jest przy wykorzystaniu tego samego periodyku, to jednak innego już (kolejnego) jego numeru.

Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd administracyjny I instancji rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Jakkolwiek z przywołanego przepisu wynika, że sąd administracyjny I instancji nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, to jednak związany jest granicami danej sprawy. Oznacza to, że sąd administracyjny nie może uczynić przedmiotem kontroli zgodności z prawem innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę. Sąd operuje bowiem w granicach sprawy, którą jest sprawa rozstrzygnięta zaskarżonym aktem, co prowadzi do wniosku, że tym samym wyznacza on przedmiot postępowania sądowoadministracyjnego oraz jego ramy. Granice kontroli sądowoadministracyjnej wyznaczone więc zostają przez granice sprawy administracyjnej, na którą składają się elementy podmiotowe i przedmiotowe, co powoduje, że przy ustalaniu tożsamości sprawy należy uwzględniać te elementy, których tożsamość, w odniesieniu do elementów podmiotowych wyraża się w tożsamości podmiotu będącego adresatem praw lub obowiązków, w odniesieniu zaś do tożsamości przedmiotowej, do treści tych praw i obowiązków oraz - co co należy podkreślić w kontekście przywołanej na wstępie argumentacji prezentowanej w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku - ich podstawy prawnej i faktycznej. Zakres sądowej kontroli wyznacza więc przedmiot danej sprawy administracyjnej zdeterminowany faktycznymi i prawnymi podstawami wydanego w niej rozstrzygnięcia, poza którymi sąd orzekający w sprawie nie jest uprawniony do podejmowania żadnej interwencji, tj. innymi słowy nie może uczynić przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej. Granice orzekania sądu administracyjnego I instancji wyznacza sprawa administracyjna w znaczeniu materialnym, a skoro skarżący przedmiotem skargi czyni określony akt (w całości lub tylko w części), to tak określony w skardze przedmiot zaskarżenia wyznacza jednocześnie wiążące granice sprawy rozpoznawanej przez sąd (por. wyrok NSA z dnia 27 października 2010 r., sygn. akt I OSK 73/10; wyrok NSA z dnia 18 maja 2010 r., sygn. akt II OSK 854/09; wyrok NSA z dnia 28 września 2010 r., sygn. akt I GSK 1158/09; wyrok NSA z dnia 8 grudnia 2010 r., sygn. akt I GSK 618/09; wyrok NSA z dnia 23 listopada 2010 r., sygn. akt II OSK 1739/09; wyrok NSA z dnia 5 listopada 2010 r., sygn. akt I FSK 1904/09; wyrok NSA z dnia 23 lutego 2012 r., sygn. akt II GSK 12/11). Innymi słowy, granice rozpoznania wojewódzkiego sądu administracyjnego określa sprawa administracyjna będąc przedmiotem zaskarżenia. Treść i zakres sprawy administracyjnej, czyli tożsamość sprawy, wyznaczają normy prawa materialnego, które determinują treść rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonym akcie i precyzują czynności pozwalające zidentyfikować skonkretyzowany w nich stosunek prawny (por. wyrok NSA z dnia 15 stycznia 2005 r., sygn. akt II GSK 321/07).

Uwzględniając konsekwencje wynikające z zasady wyrażonej na gruncie art. 134 § 1 p.p.s.a., za uzasadniony uznać należy wniosek, że skoro przedmiotem skargi do Sądu I instancji była decyzja stwierdzająca naruszenie zakazu reklamy aptek za pośrednictwem treści zamieszczonych w gazetce "X." (nr 02/2014 lipiec 2014 r.) i nakładająca za to naruszenie - popełnione w okresie wyznaczonym okresem edycji tego pisma - karę pieniężną, a innymi jeszcze słowy uwzględniającymi pełny kontekst okoliczności stanu faktycznego rozpatrywanej sprawy, decyzja penalizująca naruszenie zakazu reklamy po dacie rozwiązania ze skutkiem natychmiastowym umowy z wydawcą pisma, to - zważywszy, że tożsamość przedmiotu sprawy w przedstawionym powyżej rozumieniu odnosi się do treści praw i obowiązków oraz ich podstawy prawnej i faktycznej - za uzasadnione uznać należy twierdzenie, że ocena zgodności z prawem tej decyzji nie mogła być dokonywana przy uwzględnieniu kryteriów ocen odnoszących się do okresów poprzedzających, w których zachowanie spółki na gruncie innych stanów faktycznych uznane zostało za niezgodne z prawem, a więc w relacji do innej podstawy faktycznej niż w rozpatrywanej sprawie, której odrębność - przesądzająca o braku jej tożsamości z innymi sprawami tego rodzaju - wyraża się w tym, że zachowanie spółki odnoszone jest do innego okresu oraz w okoliczności rozwiązania przez spółkę ze skutkiem natychmiastowym umowy z wydawcą gazetki "X.".

Z punktu widzenia ukształtowanego zaskarżoną decyzją stosunku prawnego, jego przedmiotu oraz jego podstawy prawnej i faktycznej, są one po prostu nieprzydatne, albowiem nie odnoszą się do przedmiotu rozpatrywanej sprawy i nie mieszczą się w jej granicach przez to, że nie dotyczą podstawy faktycznej tego stosunku prawnego. Uznanie więc przez Sąd I instancji ich doniosłości prawnej w rozpatrywanej sprawie - w sytuacji, gdy stanowiły one przedmiot ocen i rozstrzygnięć podjętych w innych postępowaniach dotyczących innych spraw - prowadzi do wniosku, że Sąd ten nie dość, że wadliwie zrekonstruował granice sprawy, w której orzekał, to również, że poza granice te wykroczył, czym naruszył przepis art. 134 § 1 p.p.s.a.

Istota rzeczy w sprawie zainicjowanej skargą spółki wymagała przeprowadzenia kontroli zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wydanej w sprawie niedozwolonego prowadzenia reklamy aptek ogólnodostępnych za pomocą gazetki reklamowej "X." nr 02/2014 lipiec 2014 r., a więc po wypowiedzeniu przez spółkę umowy z wydawcą, co nastąpiło w dniu 30 czerwca 2014 r.

Z przedstawionych powodów podejście Sądu I instancji do istoty sprawy oraz jej przedmiotu, nie mogło być uznane za prawidłowe. Również i dlatego, gdy na marginesie już tylko zwrócić uwagę na towarzyszący mu brak konsekwencji wynikający z tego stwierdzenia, że wypowiedzenie umowy przez skarżącą w tym zakresie mogło skutkować jedynie na przyszłość, nie zaś wstecz (por. s. 11 uzasadnienia zaskarżonego wyroku).

W związku z powyższym, wyrok Sądu I instancji podlegał uchyleniu. Jednocześnie, wobec konsekwencji wynikających z naruszenia w rozpatrywanej sprawie art. 134 § 1 p.p.s.a., ocenę zasadności pozostałych zarzutów kasacyjnych uznać należało za przedwczesną.

Ponownie orzekając w sprawie ze skargi F. sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego, Sąd I instancji zobowiązany będzie uwzględnić przedstawione argumenty oraz oceny prawne, a w ich konsekwencji prawidłowo zidentyfikować przedmiot sprawy oraz określić jej granice, a wydane rozstrzygnięcie uzasadnić w sposób czyniący zadość wymogom określonym w art. 141 § 4 p.p.s.a.

W związku z powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art.

185 § 1 w związku z art. 203 pkt 1 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.