Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 1083/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2006-08-03 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6117 Ulgi płatnicze (umorzenie, odroczenie, rozłożenie na raty itp.)
Skarżony organ: Minister Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Nasierowska, Sędziowie Sędzia WSA Lidia Ciechomska-Florek, Asesor WSA Artur Kot (spr.), Protokolant Urszula Hoduń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 sierpnia 2006 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa . na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] stycznia 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia odsetek od wpłat na Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych oraz rozłożenia płatności należnych wpłat na raty 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Osób Niepełnosprawnych z dnia [...] czerwca 2005 r., nr [...], 2) stwierdza, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane w całości, 3) zasądza od Ministra Pracy i Polityki Społecznej na rzecz skarżącego kwotę 440 zł (słownie: czterysta czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] stycznia 2006 r., działając na podstawie art. 49 ust. 1 i ust. 4 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 123, poz. 776 ze zm. – zwanej dalej "ustawą o rehabilitacji zawodowej"), a także na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8 poz. 60 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania Przedsiębiorstwa [...]., Minister Pracy i Polityki Społecznej utrzymał w mocy decyzję Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z [...] czerwca 2005 r. odmawiającą umorzenia odsetek za zwłokę od zaległości z tytułu należnych wpłat na ten Fundusz i rozkładającą na 24 raty płatność tych zaległości z odsetkami za zwłokę.

Uzasadniając swoje stanowisko organ odwoławczy wyjaśnił, że podstawę prawną rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowią przepisy art. 67 § 1 i art. 48 § 1 Ordynacji podatkowej w związku z art. 49 ust. 1 i ust. 4 ustawy o rehabilitacji zawodowej. Powołał się na zasadę uznania administracyjnego, zgodnie z którą do organu podatkowego należy ocena zasadności wniosku oraz możliwość udzielenia ulgi w spłacie zaległości. Dodał, że po wnikliwym rozpatrzeniu zebranego w sprawie materiału dowodowego, uwzględniając zarzuty i argumentację przedstawioną w odwołaniu, nie dopatrzył się wystąpienia przesłanek uzasadniających konieczność umorzenia odsetek za zwłokę od zaległości z tytułu wpłat na Fundusz. Z rachunku zysków i strat wnioskodawcy za 2004 r. wynika bowiem, że osiągnął on zysk netto w wysokości [...] zł. Argumenty skarżącego dotyczące jego trudności finansowych nie stanowią zatem podstawy do umorzenia odsetek za zwłokę od zaległości we wpłatach na Fundusz. Organ odwoławczy wskazał przy tym na ryzyko związane z prowadzeniem działalności gospodarczej oraz konieczność wywiązywania się ze zobowiązań publicznoprawnych w przewidzianych terminach. Zauważył nadto, że rozstrzygając sprawę obowiązany był uwzględnić zarówno interes strony, jak również interes społeczny. Wyraził także obawę, że nadmierne uszczuplenie środków Funduszu mogłoby doprowadzić do znacznego ograniczenia możliwości finansowania jego zadań.

Z akt sprawy wynika natomiast, że postępowanie w sprawie wszczęte zostało na wniosek skarżącego zawarty w piśmie z 21 stycznia 2005 r. Jako przyczynę powstania zaległości oraz braku możliwości ich uregulowania wnioskodawca wskazał działania kontrahentów, którzy "nie regulują na bieżąco swoich zobowiązań" oraz swoje wydatki inwestycyjne. Powołał się na straty, jakie poniósł w listopadzie 2004 r. w związku ze zniszczeniem wykorzystywanego na potrzeby działalności gospodarczej autokaru, który spłonął wraz z bagażami pasażerów. Występując o umorzenie odsetek za zwłokę i rozłożenie na raty płatności zaległości z tytułu wpłat na Fundusz w ramach pomocy de minimis, wyraził obawę dotyczącą płynności finansowej przedsiębiorstwa, gdyż jej zachwianie może w konsekwencji doprowadzić do zmniejszenia rozmiaru prowadzonej działalności gospodarczej i konieczności zwolnienia części pracowników.

Decyzją z [...] czerwca 2005 r., po rozpoznaniu wniosku o udzielenie ulgi w spłacie zaległości z tytułu wpłat na Fundusz, powołując się na art. 49 ust. 1 – 2 i art. 21 ust. 1 ustawy o rehabilitacji zawodowej oraz art. 48 § 1 pkt 1 – 2 i art. 67 § 1 – 2 Ordynacji podatkowej, Prezes Zarządu Państwowego Funduszu Osób Niepełnosprawnych – zwany dalej jako "Prezes Funduszu" – odmówił skarżącemu umorzenia odsetek za zwłokę w kwocie [...] zł oraz rozłożył na 24 raty płatność zaległości w kwocie [...] zł z należnymi odsetkami za zwłokę za styczeń i maj 2001 r. oraz za okres od 1 października 2001 r. do 31 grudnia 2004 r. Uzasadniając swoje stanowisko wyjaśnił, że rozpoznawał wniosek na zasadzie uznania administracyjnego, a "wydanie niniejszej decyzji zostało również oparte o akta prawne dotyczące sektora transportu, zgłoszone do Komisji Europejskiej – ze wskazaniem, iż sektor ten nie podlega pod przepisy ustawy o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej". Zapewnił o podjęciu wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia sprawy oraz o poddaniu wnikliwej analizie dowodów dostarczonych przez wnioskodawcę. Następnie stwierdził, że zachodzą przesłanki do warunkowego udzielenia ulgi w spłacie zaległości poprzez rozłożenie na raty płatności przedmiotowych zaległości wraz z odsetkami za zwłokę. W ocenie organu I instancji, brak jest natomiast podstaw do umorzenia odsetek za zwłokę od zaległości we wpłatach na Fundusz.

W piśmie z 6 lipca 2005 r., zawierającym odwołanie od decyzji Prezesa Funduszu, skarżący wystąpił o jej uchylenie w części dotyczącej odmowy umorzenia odsetek za zwłokę. Podtrzymał jednocześnie swój wniosek w tym zakresie. Powtarzając w zasadzie argumentację przedstawioną we wniosku o udzielenie ulgi w spłacie zaległości, za krzywdzącą uznał decyzję w części odmawiającej umorzenia odsetek za zwłokę. Jego zdaniem, wykazał istnienie ważnego interesu podatnika, gdyż zapewnienie przedsiębiorstwu płynności finansowej pozwoli uniknąć ograniczenia działalności i zwolnień pracowników.

Minister Pracy i Polityki Społecznej nie podzielił argumentacji skarżącego i uznał za prawidłowe rozstrzygnięcie Prezesa Funduszu. Powtarzając za organem I instancji, że na podstawie art. 48 § 1 i art. 67 § 1 Ordynacji podatkowej wydawane są decyzje w ramach uznania administracyjnego. Wskazał nadto na zysk osiągnięty przez skarżącego w 2004 r. W konsekwencji, po rozpatrzeniu odwołania, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Skarżący, niezadowolony z rozstrzygnięcia organu odwoławczego, pismem z 14 lutego 2006 r. wniósł skargę na jego decyzję z [...] stycznia 2006 r. Zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie art. 67 § 1 i art. 48 § 1 Ordynacji podatkowej oraz błędne ustalenia faktyczne, wystąpił o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Uzasadniając swoje stanowisko pełnomocnik skarżącego zauważył, że w rachunku zysków i strat przychody i koszty ujęte zostały zgodnie z zasadą memoriałową. Wskazana przez organ wysokość zysku nie odzwierciedla sytuacji finansowej skarżącego. Powołując się na sprawozdanie za 2004 r. podniósł nadto, że jego mocodawca osiągnął zysk w wysokości [...] zł, a nie w kwocie [...] zł, jak podał w zaskarżonej decyzji organ odwoławczy. Skarżący zauważył nadto, że jego kondycji finansowej nie odzwierciedla także dochód wykazany w zeznaniu podatkowym w kwocie [...] zł, gdyż jest to wartość, która nie obejmuje wybranych zdarzeń gospodarczych. Została obliczona dla celów podatkowych. Rzeczywisty zysk netto wyniósł zaś [...] zł w 2004 r. Powołał się przy tym na opinię biegłego rewidenta, który stwierdził, że sprawozdanie finansowe przedstawia rzetelnie i jasno informacje dotyczące sytuacji majątkowej i finansowej przedsiębiorstwa. Powtórzył następnie prezentowaną w trakcie postępowania podatkowego argumentację i podniósł, że organ odwoławczy rozstrzygając sprawę nie uwzględnił ważnego interesu podatnika. Do skargi dołączył kopie dokumentów potwierdzających informacje dotyczące sytuacji finansowej prowadzonego przez niego przedsiębiorstwa.

Odpowiadając na skargę, Minister Pracy i Polityki Społecznej podtrzymał swoją dotychczasową argumentację i wniósł o jej oddalenie. Wyraził jednocześnie swoje wątpliwości co do "prawdziwości" przedstawionego przez skarżącego w załączeniu do skargi rachunku zysków i strat za 2004 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

I. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Ocenie Sądu podlegają zatem zgodność aktów administracyjnych (w tym przypadku decyzji) zarówno z przepisami prawa materialnego jak i procesowego. Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się więc do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Zgodnie z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwanej dalej "u.p.p.s.a."), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść strony skarżącej, chyba że dopatrzy się naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności.

II. Kontroli Sądu poddana została decyzja w sprawie odmowy umorzenia odsetek za zwłokę od zaległości z tytułu wpłat na Fundusz oraz w sprawie rozłożenia na raty spłaty tych zaległości z należnymi odsetkami za zwłokę. Zastosowanie w sprawie mają zatem przepisy art. 48 § 1 pkt 2 i § 3, a także art. 67 § 1 i § 1a Ordynacji podatkowej – w brzmieniu obowiązującym do 31 sierpnia 2005 r. Z przepisów tych wynika zaś, że organ podatkowy, na wniosek podatnika, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym może umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe, odsetki za zwłokę lub opłatę prolongacyjną (art. 67 § 1). Może także rozłożyć na raty zapłatę zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę (art. 48 § 1 pkt 2). Udzielanie tego rodzaju ulgi następuje na wniosek podatnika będącego beneficjentem pomocy, z uwzględnieniem przepisów ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (art. 67 § 1a oraz art. 48 § 3). Wniosek o udzielenie ulgi w spłacie zaległości z tytułu wpłat na Fundusz został złożony przez skarżącego w styczniu 2005 r. Zgodnie z art. 25 § 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o zmianie ustawy – Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 143, poz. 1199), wnioski o udzielenie ulg w spłacie zobowiązań podatkowych złożone przed dniem wejścia w życie ustawy zmieniającej, tj. przed 1 września 2005 r., podlegają rozpatrzeniu na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej w brzmieniu dotychczasowym.

Prawodawca – ustalając przesłanki umorzenia zaległości podatkowych, odsetek za zwłokę lub opłaty prolongacyjnej albo rozłożenia na raty zapłaty zaległości podatkowej – użył zwrotów niedookreślonych "ważny interes podatnika" lub "interes publiczny", które odsyłają do systemu ocen pozaprawnych. Przesłanek tych nie należy sobie przeciwstawiać. Spełnienie jednej z tych przesłanek umożliwia udzielenie pomocy. Zatem ocena, czy w konkretnym przypadku zachodzą wyjątkowe okoliczności wymienione w art. 67 § 1 lub 48 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, została pozostawiona organowi administracji publicznej. Zauważyć nadto należy, że udzielanie tego rodzaju ulg stanowi odstępstwo od zasady równości opodatkowania. Nawet w wypadku zaistnienia ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego, organ podatkowy może, lecz nie musi, udzielać podatnikowi ulgi w spłacie zaległości podatkowych.

W przypadku prawidłowego przeprowadzenia postępowania podatkowego, do organu podatkowego należy konkretne rozstrzygnięcie, w ramach uznania administracyjnego. Tego rodzaju kompetencji nie posiadają sądy administracyjne, które sprawują jedynie kontrolę legalności decyzji i w zasadzie nie są uprawnione do badania słuszności rozstrzygnięcia dokonanego przez organy podatkowe, jeżeli nie naruszyły one przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bądź też przepisów prawa materialnego, w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.

W utrwalonym od lat orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że w przypadku, gdy norma prawa materialnego uzależnia rozstrzygnięcie organu od uznania administracyjnego, czyli umożliwia organowi wybór rodzaju rozstrzygnięcia, ponieważ z treści normy prawa materialnego wynika, że organ może udzielić uprawnienia lub też odmówić jego przyznania – organ obowiązany jest załatwić sprawę po dokładnym wyważeniu interesu społecznego i słusznego interesu strony (por. wyrok SN z 18 listopada 1993 r., III RN 49/93, OSNC 1994/9/181).

III. Zdaniem Sądu, skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów art. 121 § 1, art. 122, art. 124 i art. 125 w związku z art. 187 § 1, art. 191, a także art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej. Podkreślenia wymaga, że analiza treści uzasadnienia rozstrzygnięcia organu podatkowego I instancji prowadzi do wniosku, że organ ten ograniczył się w zasadzie do cytowania przepisów mających zastosowanie w sprawie. Nawet w tym zakresie jego decyzja nie odpowiada jednak prawu, gdyż w aktach sprawy brak jest dowodów potwierdzających przeprowadzenie przez organ I instancji postępowania z uwzględnieniem przepisów ustawy o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej – zgodnie z art. 67 § 1a oraz art. 48 § 3 Ordynacji podatkowej, a decyzja nie zawiera uzasadnienia prawnego stanowiącego podstawę do odstąpienia od obowiązku przeprowadzenia postępowania również w tym zakresie. Za niezrozumiałą należy jednocześnie uznać argumentację przedstawioną w uzasadnieniu decyzji Prezesa Funduszu, iż "wydanie niniejszej decyzji zostało również oparte o akta prawne dotyczące sektora transportu, zgłoszone do Komisji Europejskiej – ze wskazaniem, iż sektor ten nie podlega pod przepisy ustawy o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej". Organ odwoławczy, utrzymując w mocy zaskarżoną decyzje pierwszoinstancyjną, zupełnie pominął ten aspekt sprawy, choć skarżący wyraźnie wskazywał, ze wnosi o udzielenie ulgi w spłacie zaległości w ramach pomocy de minimis.

Rację należy przyznać skarżącemu, iż zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja Prezesa Funduszu, nie zawierają ustaleń dotyczących stanu faktycznego sprawy. Organy podatkowe nie przeprowadziły postępowania zmierzającego do ustalenia sytuacji majątkowej skarżącego i jego rzeczywistych zdolności płatniczych. Tego rodzaju ustalenia są natomiast niezbędne przy rozpoznawaniu wniosków o udzielenie ulgi w spłacie zaległości podatkowych.

W decyzji organu I instancji brak jest jakiejkolwiek wzmianki o sytuacji finansowej wnioskodawcy i jego zdolnościach płatniczych. Organu odwoławczy wskazał natomiast, na podstawie rachunku zysków i strat za 2004 r., że skarżący osiągnął zysk netto w wysokości [...] zł. Nie podjął jednak trudu zweryfikowania tej informacji przez pryzmat innych dowodów przedstawionych przez skarżącego, podczas gdy z akt sprawy wynikają istotne różnice dotyczące wysokości zysku osiągniętego przez skarżącego w 2004 r. (zob. k. 14 akt administracyjnych). Nie uzupełnił również materiału dowodowego w zakresie sytuacji majątkowej i zdolności płatniczych wnioskodawcy.

W ocenie Sądu, uznać w tej sytuacji należy, że organy bezpodstawnie zapewniały o dokładnym i wnikliwym przeprowadzeniu postępowania w sprawie. Odstąpiły bowiem od obowiązku uzupełniania materiału dowodowego w celu rzetelnego ustalenia stanu faktycznego sprawy. Dokonanej przez organy oceny nie można zatem uznać za swobodną, realizującą dyspozycje art. 191 Ordynacji podatkowej.

Sąd stwierdza również, że dawanie pierwszeństwa interesowi publicznemu przed interesem strony, bez wcześniejszego ich wyważenia, jest sprzeczne zarówno z art. 67 Ordynacji podatkowej, jak też z zasadą państwa prawnego wyrażoną w art. 2 Konstytucji RP. Organ I instancji z niewiadomych względów wskazał nadto jako podstawę prawną swojego rozstrzygnięcia art. 48 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, gdy przepis ten – w brzmieniu obowiązującym do 31 sierpnia 2005 r. – dotyczy możliwości odroczenia terminu płatności podatku lub rozłożenia zapłaty podatku na raty. Rozpoznawane sprawa dotyczy zaś zaległości podatkowych.

IV. Jedną z podstawowych zasad postępowania podatkowego jest wyrażona w art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej zasada prowadzenia postępowania podatkowego w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, którą należy traktować nie tylko jako postulat ustawodawcy wobec tych organów, ale także jako przesłankę oceny ich działania. Naruszenie tej zasady może stanowić wystarczającą podstawę do uchylenia aktu administracyjnego, nawet jeżeli w toku postępowania nie naruszono innych przepisów Ordynacji podatkowej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 marca 2002 r., sygn. akt III SA 3390/2000; publ. Mon. Pod. 2002, nr 9, poz. 33).

Postępowanie podatkowe wszczynane jest i prowadzone w celu rozstrzygnięcia sprawy co do jej istoty. Organy podatkowe obowiązane są zatem do podjęcia co najmniej inicjatywy w celu odpowiedniego (podkreślenie Sądu) zgromadzenia materiału dowodowego, którego ocena pozwoli na właściwe rozstrzygnięcie sprawy. W sprawach, w których na stronie spoczywa ciężar wykazania konkretnych faktów, a twierdzenia strony w tym zakresie są ogólnikowe i lakoniczne, obowiązkiem organu prowadzącego postępowanie jest wezwanie zainteresowanego do uzupełnienia i sprecyzowania tych twierdzeń (zob. wyrok NSA z 2 lipca 1997 r., SA/Sz 942/96, Temida (CD), Sopot 2002). Kierując się zasadą prawdy obiektywnej, która została wyrażona w art. 122 Ordynacji podatkowej, organy podatkowe mają zatem obowiązek podejmować w toku postępowania wszelkie niezbędne czynności w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy.

Rozwinięcie zasady prawdy obiektywnej stanowi zaś przepis art. 187 Ordynacji podatkowej, który formułuje regułę przeprowadzenia postępowania dowodowego, nazwaną zasadą zupełności (kompletności). Materiał dowodowy jest zupełny, jeśli zebrano i rozpatrzono wszystkie dowody, przeprowadzono wnioski dowodowe, a udowodniony stan faktyczny stanowi pełną, spójną i logiczną całość. Organ, rozpatrując materiał dowodowy, nie może pominąć żadnego dowodu (zob. C. Kosikowski, H. Dzwonkowski, A. Huchla: Ustawa Ordynacja Podatkowa. Komentarz, Warszawa 2003, s. 497).

Rozstrzygnięcie w sprawie podatkowej opierać się musi na prawidłowo odczytanym stanie faktycznym. Dzięki temu bowiem do faktów ustalonych przez organ podatkowy mogą być zastosowane właściwe normy materialnego prawa podatkowego. Jednym z istotnych warunków odtworzenia stanu faktycznego jest zgromadzenie obrazujących go materiałów zawierających informacje istotne dla wydania rozstrzygnięcia w sprawie podatkowej. Stan faktyczny, w świetle którego organ podatkowy bada i ocenia charakter zgromadzonych informacji, musi być ustalony w sposób obiektywny (zob. A. Hanusz: Podstawa faktyczna rozstrzygnięcia podatkowego, Kraków 2004, s. 17).

Realizacja zasady prawdy obiektywnej ma ścisły związek z realizacją zasady praworządności, prawidłowe ustalenie stanu faktycznego sprawy jest niezbędnym elementem prawidłowego zastosowania normy prawa materialnego (zob. B. Adamiak (w:) B. Adamiak, J. Borkowski, R. Mastalski, J. Zubrzycki, Ordynacja podatkowa, Wrocław 2003, s. 445).

W ocenie Sądu, organy podatkowe naruszyły także zasadę przekonywania strony wyrażoną w art. 124 Ordynacji podatkowej. Nie podjęły bowiem trudu wyjaśnienia, z jakich przyczyn uznały, że nie spełnia ona przesłanek do udzielenia jej, zgodnie z wnioskiem, ulgi w spłacie przedmiotowych zaległości, tj. umorzenia odsetek za zwłokę i rozłożenia na raty spłaty zaległości z tytułu wpłat na Fundusz. Uzasadniając swoje decyzje ograniczyły się w zasadzie do cytowania treści przepisów i powtarzania ogólnych sformułowań dotyczących zasad towarzyszących rozstrzygnięciom w ramach uznania administracyjnego. Uzasadnienia decyzji nie zawierają natomiast odniesienia się do argumentacji wnioskodawcy i jego zdolności płatniczych. Jest to o tyle istotne, że pomimo braku tych ustaleń, rozłożyły na raty płatność zaległości wraz z odsetkami za zwłokę. Udzielając skarżącemu ulgi, nie zbadały przy tym, czy posiada on możliwość dokonania określonych wpłat w przewidzianych terminach, wymienionych w tej części decyzji organu I instancji, która dotyczy rozłożenia na raty płatności zaległości z odsetkami za zwłokę.

V. Sąd postanowił uchylić w całości zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję, gdyż naruszają przepisy postępowania oraz przepisy prawa materialnego. Zawierają przy tym rozstrzygnięcie niezgodne z wnioskiem skarżącego, a nadto mogą być dotknięte wadą rażącego naruszenia prawa, jeżeli zostały wydane z bezpodstawnym pominięciem przepisów ustawy o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej, do czego obligują przepisy art. 67 § 1a oraz art. 48 § 3 Ordynacji podatkowej. Ponieważ organy nie wskazały w decyzjach podstawy prawnej swojego stanowiska w tym zakresie, a sprawa wymaga niewątpliwie wyjaśnienia, Sąd odstąpił od orzekania na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a., gdyż uznał takie działanie za przedwczesne.

Uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji nie oznacza, że organy obowiązane są udzielić skarżącemu ulgi w spłacie zaległości z tytułu wpłat na Fundusz, uwzględniając w całości jego wniosek. Obowiązane będą jednak przeprowadzić zgodnie z prawem postępowanie w sprawie oraz przedstawić swoje stanowisko w sposób zgodny z przepisami zarówno prawa materialnego, jak również przepisami postępowania. Jeżeli uznają, że przepisy prawa wspólnotowego uzasadniają wyłączenie art. 48 § 3 i art. 67 § 1a Ordynacji podatkowej, a konsekwencji umożliwiają udzielenie ulgi w spłacie zaległości z pominięciem przepisów ustawy o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej, to obowiązane będą przytoczyć podstawy prawne takiego stanowiska. Obowiązane również będą ustalić w drodze postępowania dowodowego sytuację majątkową wnioskodawcy oraz jego zdolności płatnicze.

VI. Sąd, w składzie orzekającym w rozpoznawanej sprawie zauważył, że z niewyjaśnionych powodów postępowanie podatkowe zainicjowane pismem skarżącego z 21 stycznia 2005 r. zakończone zostało dopiero 10 stycznia 2006 r. Z dyspozycji art. 139 § 1 i § 3 Ordynacji podatkowej wynika zaś, że załatwienie sprawy wymagającej przeprowadzenia postępowania dowodowego powinno nastąpić bez zbędnej zwłoki, jednak nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej nie później niż w ciągu 2 miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. Załatwienie sprawy w postępowaniu odwoławczym powinno nastąpić nie później niż w ciągu 2 miesięcy od dnia otrzymania odwołania przez organ odwoławczy. O każdym przypadku niezałatwienia sprawy we właściwym terminie organ podatkowy obowiązany jest zawiadomić stronę, podając przyczyny niedotrzymania terminu i wskazując nowy termin załatwienia sprawy, zgodnie z art. 140 Ordynacji podatkowej. W aktach sprawy brak jest dowodów na to, że organy podatkowe stosowały się do dyspozycji art. 140 Ordynacji podatkowej.

W związku z powyższym, w ocenie Sądu warto podnieść jeszcze jedną kwestię, dotyczącą akt administracyjnych przekazywanych Sądowi przez organ administracji publicznej wraz ze skargą i odpowiedzią na skargę. Akta te powinny być kompletne. Odzwierciedlają bowiem przebieg postępowania administracyjnego. Po zakończeniu postępowania sądowoadministracyjnego akta sprawy zwracane są organowi, który je Sądowi przekazał. Wskazane zatem jest, aby akta te składały się z oryginalnych dokumentów, a nie ich kopii, które bywają nieczytelne i utrudniają rozpoznanie sprawy. Mogą niekiedy świadczyć o tym, że w trakcie postępowania administracyjnego nie dokonano szeregu istotnych dla sprawy czynności.

Skoro Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem aktów administracyjnych i ocena ta dokonywana jest na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu, to zdaniem Sądu, co do zasady ocena ta dokonywana być powinna na podstawie oryginalnych dokumentów, a nie ich światłokopii.

Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i lit. c), art. 134 § 1, art. 135 oraz art. 152 u.p.p.s.a., Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku.

O zwrocie kosztów postępowania sądowego Sąd postanowił na mocy art. 200, art. 205 § 2 oraz art. 209 u.p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.), gdyż przed Sądem strona skarżąca reprezentowana była przez radcę prawnego.