Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt III SA/Po 1009/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2016-07-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Samorząd Województwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 22 ust. 3 w zw. z art. 21 ust. 2
journal: Dz.U. 2007 nr 64 poz 427
law: Ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju  Obszarów Wiejskich

SENTENCJA

Dnia 5 lipca 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Lorych-Olszanowska Sędziowie WSA Walentyna Długaszewska (spr.) WSA Marek Sachajko Protokolant: st. sekr. sąd. Katarzyna Skrocka – Nerka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 lipca 2016 roku przy udziale sprawy ze skargi G. na akt Samorządu Województwa ... z dnia ... w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej oddala skargę


UZASADNIENIE

Sygn. akt III SA/Po [...]

UZASADNIENIE

G. M. w dniu 8 maja 2012 r. złożyła w Urzędzie Marszałkowskim Województwa W. wniosek o przyznanie pomocy na realizację inwestycji pod tytułem: "Przebudowa ścieżki rowerowej M. Wieś - Próchnowo", w ramach działania 313, 322, 323 "Odnowa i rozwój Wsi", objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013, na kwotę [...]zł.

Wniosek o przyznanie pomocy został pozytywnie zweryfikowany i znalazł się na liście operacji zakwalifikowanych do współfinansowania w ramach wskazanego wyżej działania, przyjętej uchwałą Zarządu Województwa W. nr [...] z dnia 30 października 2012 r., oczekując na dostępność środków finansowych w danym naborze.

W związku ze zmianą rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 28 kwietnia 2015 r. w sprawie podziału środków PROW 2007 – 2013, zwiększeniu uległ limit dla działania "Odnowa i rozwój wsi", tym samym zwiększono limit środków na powyższe działanie dla województwa wielkopolskiego, zatem wystąpiła możliwość podpisania umowy z kolejnymi wnioskodawcami znajdującymi się na liście operacji zakwalifikowanych do współfinansowania, w tym z G. M..

G. M. w piśmie z dnia 18 marca 2015 r. poinformowała jednak [...] Województwa, że część zakresu projektu "Przebudowa ścieżki rowerowej M. Wieś - Próchnowo" została zrealizowana w ramach innego projektu - "Przebudowa ścieżki rowerowej M. – M. Wieś", sfinansowanego w ramach programu Operacyjnego "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007 – 2013". Potwierdza to umowa z dnia 2 kwietnia 2014 r. nr [...] o dofinansowanie, zawarta pomiędzy Samorządem Województwa a G. M..

W związku z powyższym, Samorząd Województwa działając na podstawie art. 22 ust 3 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzec Rozwoju obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 64, poz. 427 ze zm.) odmówił G. M. przyznania pomocy, o czym poinformowano wnioskodawcę pismem z dnia 16 czerwca 2015 r.

Jak wskazał organ w uzasadnieniu pisma, zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 lutego 2008 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Odnowa i rozwój wsi" pomoc finansowa może być przyznana na operację niefinansowaną w udziałem innych środków publicznych, z wyłączeniem przypadku współfinansowania z :

a) z krajowych środków publicznych będących w dyspozycji ministra właściwego do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego w ramach Programu Promesa Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego,

b) z Funduszu Kościelnego,

c) ze środków własnych jednostek samorządu terytorialnego, zgodnie z przepisami o finansach publicznych,

Powyższe, jak wyjaśnił organ zostało potwierdzone w stanowisku Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 czerwca 2015r., o które wystąpił [...] Województwa .W ocenie organu, fakt że Gmina odstąpiłaby od umowy o przyznanie pomocy nr [...] z dnia 2 kwietnia 2014 r. i zwróciła kwotę pomocy wypłaconą z Europejskiego Funduszu Rybackiego 2007 – 2013 nie oznacza, że operacja nie była finansowana z innego wspólnotowego instrumentu finansowego, co jest zabronione na podstawie art. 70 ust 7 rozporządzenia rady ( WE) nr [...] z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju obszarów Wiejskich.

G. M. w wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa zarzuciła błędną interpretacje art. 70 ust 7 rozporządzenia Rady (WE) nr [...], brak jednolitego i jednoznacznego stanowiska oraz brak jasnego, zrozumiałego i przekonującego uzasadnienia zajętego stanowiska.

Pismem z dnia 3 sierpnia 2015 r. Samorząd Województwa poinformowali wnioskodawcę o negatywnym rozpatrzeniu wezwania do usunięcia naruszenia prawa.

G. M. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu zarzucając:

1.naruszenie art. 22 ust 3 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich poprzez brak umocowania osoby podpisującej informacje odmowną do działania w imieniu Zarządu Województwa W.

2. naruszenie art. 22 w zw. z art. 21 ust 2 , art. 29 ust 1 pkt 2 ww. ustawy w zw. z § 13 ust. 6 i § 14 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi polegające na:- naruszeniu zasad i trybu przyznawania pomocy- niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu przez podmiot wdrażający wszelkich kroków niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w tym brak rozważenia, czy w analizowanym postępowaniu zasadne nie okazałoby się umożliwienie dokonania zwrotu środków uzyskanych z programu Operacyjnego równoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007 – 2013 w celu podpisania umowy w ramach "Odnowa i rozwój wsi"

- wielokrotnego wprowadzania skarżącego w błąd

- nieudostępnienie skarżącemu opinii Departamentu Rozwoju Obszarów Wiejskich ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi

- uznaniu za wiążące w niniejszej sprawie stanowiska Departamentu Rozwoju Obszarów Wiejskich ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi

3. naruszenie art. 70 ust 7 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich poprzez jego błędne zastosowanie w wyniku którego odmówiono udzielenia G. M. pomocy na realizacje inwestycji. Zdaniem skarżącej ocena, czy doszło faktycznie do podwójnego finansowania może być dokonana dopiero na etapie zrefundowania /rozliczania całkowitego lub częściowego kosztu. Podwójnym finansowaniem jest w szczególności wykazanie tego samego kosztu w ramach dwóch różnych projektów współfinansowanych ze środków krajowych lub wspólnotowych, zakupienie środka trwałego z udziałem środków dotacji krajowej a następnie wykazanie kosztów amortyzacji tego środka w projekcie objętym dofinansowaniem. Podwójnym finansowaniem będzie zatem wykazanie tego samego kosztu w ramach rozliczenia dotacji lub dofinansowania innego projektu a następnie wykazanie tego kosztu w ramach realizowanego projektu. Zatem zarówno art. 70 ust. 7 jak i § 3 ust 1 pkt 1 rozporządzenia wykonawczego nie mógł stanowić podstawy do nieprzyznania pomocy – nie doszło bowiem do faktycznych rozliczeń kosztów realizowanych projektów w ramach udzielonego dofinansowania.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, przedkładając jednocześnie uchwałę Zarządu Województwa z dnia 22 marca 2013 r. w sprawie udzielenia pełnomocnictwa Dyrektorowi Departamentu E. D. do jednoosobowego dokonywania czynności wykonywanych przez samorząd województwa w ramach działań objętych programem Rozwoju Obszarów Wiejskich

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest niezasadna.

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone w szczególności przepisami art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, tj. kontroli prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego, a także zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c i § 2 p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Zgodnie natomiast z art. 134 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Ponadto, jak wynika z art. 3 § 3 p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach.

Zgodnie z art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (D.U. z 2007 r. Nr [...]. poz. 427 ze .zm.), w przypadku, gdy nie są spełnione warunki przyznawania pomocy, podmiot wdrażający informuje wnioskodawcę o odmowie jej przyznania z podaniem przyczyn odmowy.

Jednocześnie w art. 22 ust. 4 ustawy, zagwarantowano wnioskodawcom prawo do złożenia na takie pismo skargi do sądu administracyjnego, na zasadach i w trybie określonym dla aktów lub czynności, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), a więc po uprzednim wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa w trybie art. 52 § 3 w związku z art. 53 § 2 p.p.s.a.

Skarga G. M. wniesiona została z zachowaniem powyższych wymogów formalnych.

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest informacja Samorządu Województwa z dnia 16 czerwca 2015 r. o odmowie przyznania G. M. pomocy finansowej w ramach działania "Odnowa i rozwój wsi" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013.

W pierwszej kolejności za nieuzasadniony Sąd uznał zarzut podpisania informacji o odmowie przyznania pomocy przez osobę nie posiadającą umocowania do działania w imieniu organu. Wraz z odpowiedzią na skargę organ przedłożył uchwałę Zarządu Województwa W. z dnia 22 marca 2013 r. w sprawie udzielenia pełnomocnictwa Dyrektorowi Departamentu E. D. do jednoosobowego dokonywania czynności wykonywanych przez samorząd województwa w ramach działań objętych programem Rozwoju Obszarów Wiejskich.

Odnosząc się do pozostałych, podniesionych w skardze zarzutów, dotyczących naruszenia art. 22 w zw. z art. 21 ust 2 ww. ustawy, w zw. z § 13 ust. 6 i § 14 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 lutego 2008 r., należy zauważyć, że ich istotę stanowi twierdzenie skarżącej, że umieszczenie projektu G. M. na liście operacji zakwalifikowanych do współfinansowania w ramach działania "Odnowa i rozwój wsi", przyjętej uchwałą Zarządu Województwa W. z dnia 30 października 2012 r. jest równoznaczne z przyznaniem Gminie prawa do zawarcia umowy o udzielenie pomocy. W konsekwencji zaś z brakiem uprawnienia po stronie organu do weryfikacji oceny wniosku na tym etapie postępowania, tj. przed podpisaniem umowy o dofinansowanie. Ponadto, zdaniem skarżącej, ocena, czy doszło faktycznie do podwójnego finansowania może być dokonana dopiero na etapie zrefundowania/rozliczania całkowitego lub częściowego kosztu.

Podstawą prawną rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie jest wydane na podstawie ustawy z dnia 7 marca 2007 r. – Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 lutego 2008 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Odnowa i rozwój wsi" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 2013 (Dz. U. Nr 38, poz. 220 ze zm.).

Zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, pomoc finansowa może być przyznana na operację niefinansowaną z udziałem innych środków publicznych, z wyłączeniem przypadku współfinansowania z :

a) z krajowych środków publicznych będących w dyspozycji ministra właściwego do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego w ramach Programu Promesa Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego,

b) z Funduszu Kościelnego,

c) ze środków własnych jednostek samorządu terytorialnego, zgodnie z przepisami o finansach publicznych.

W rozpoznawanej sprawie poza sporem jest, że część projektu G. M. pod tytułem: "Przebudowa ścieżki rowerowej M. Wieś - Próchnowo", na realizacje której G. M. ubiega się o przyznanie pomocy w ramach działania 313, 322, 323 "Odnowa i rozwój wsi", objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013, została sfinansowania w ramach programu Operacyjnego " Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007 – 2013 ". Potwierdza to umowa z dnia 2 kwietnia 2014 r., nr [...] o dofinansowanie, zawarta pomiędzy Samorządem Województwa a G. M., obejmująca projekt - "Przebudowa ścieżki rowerowej M. – M. Wieś".

Istota sporu sprowadza się natomiast do tego, czy po umieszczeniu projektu na liście operacji zakwalifikowanych do współfinansowania możliwe jest jego odrzucenie, z uwagi na stwierdzoną potencjalną możliwość podwójnego finansowania.

Jak wynika ze wskazanych wyżej przepisów pomoc jest przyznawana na operację spełniającą wymagania określone w Programie Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013, zatem nie może budzić wątpliwości, że instytucja odpowiedzialna za dokonywanie wyboru operacji do finansowania, zgodnie z kryteriami mającymi zastosowanie do programu, ma nie tylko prawo, ale obowiązek kontroli, czy operacje wybierane do finansowania spełniają wymaganiami określone w danym programie. Również w celu eliminowania ryzyka podwójnego finansowania. Stąd też wymagane jest od beneficjenta, m.in., stosowne oświadczenie o wykorzystywaniu jednego źródła finansowania na realizację przedsięwzięcia. W kontrolowanej sprawie G. M., składając wniosek o przyznanie pomocy, złożyła takie oświadczenie. W ocenie Sądu, należy zatem przyznać rację organowi, że powziąwszy informację o planowanym dofinansowaniu kosztu uprzednio wykazanego i zrefinansowanego w innym projekcie, zobowiązany był nie dopuścić do wystąpienia niedozwolonego podwójnego dofinansowania. Niewątpliwie bowiem takie działanie organu zgodne jest z wytycznymi zawartymi w Programie Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013, stanowiącymi o eliminowaniu ryzyka podwójnego finansowania

Ponadto, w Programie Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013, również dla działania " Odnowa i rozwój wsi", kod działania 313, 322, 323 wskazano, że wybór operacji następuje z dniem zawarcia umowy cywilnoprawnej pomiędzy podmiotem, któremu instytucja zarządzająca powierzyła wykonywanie zadań a beneficjentem lub wydania przez ten podmiot decyzji administracyjnej. Nie ma zatem racji skarżąca, że umieszczenie projektu na liście operacji zakwalifikowanych do współfinansowania jest równoznaczne z przyznaniem Gminie prawa do zawarcia umowy o udzielenie pomocy. Fakt, że umowa o przyznanie pomocy może być podpisana po spełnieniu przez wnioskodawcę wszystkich wymogów wskazanych w ww. przepisach oznacza, że spełnienie tych wymogów podlega kontroli aż do czasu podpisania umowy, nawet mimo pozytywnego przejścia wcześniejszych etapów procedury przewidzianej dla danego działania.

Zdaniem Sądu zatem, w kontrolowanej sprawie organ prawidłowo ocenił, że ubieganie się o dofinansowanie projektu, który został częściowo sfinansowany z udziałem innych środków publicznych, jest uchybieniem, o którym stanowi ww. § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 lutego 2008 r., które uzasadnia odrzucenie wniosku.

Wobec powyższego, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), oddalił skargę.