Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 910/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2014-02-26 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Geodezja i kartografia
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: Par. 38 ust. 2
journal: Dz.U. 2001 nr 38 poz 454
law: Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków.
article: Art. 105
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: Art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Kasprzycki (spr.) Sędziowie WSA Maria Zawadzka NSA Piotr Lechowski Protokolant Ewelina Kalita po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lutego 2014 r. sprawy ze skargi A. P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 14 czerwca 2013 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania skargę oddala.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 14 czerwca 2013 r. nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, działając na podstawie art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (t. jedn., Dz. U. z 2010 r. Nr 98, poz. 1287 ze zm., zwanej dalej Prawem geodezyjnym i kartograficznym) oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. jedn., Dz. U. z 2013 r., poz. 267, zwanej dalej w skrócie – k.p.a.), utrzymał w mocy decyzję Starosty z [...] 2013 r., znak: [...] orzekającą o umorzeniu postępowania w sprawie aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków dla obrębu Z jednostka ewidencyjna T.

Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym

i prawnym:

A. P., właściciel działek ewidencyjnych nr [...], nr [...] obręb Z gmina T, zgłosił do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego zarzuty dotyczące pracy geodezyjnej nr [...], polegającej na wyznaczeniu punktów granicznych "[...]" i [...]" pomiędzy działkami ewidencyjnymi nr [...] i nr [...] a działką ewidencyjną nr [...].

W jego ocenie geodeta uprawniony mgr inż. T. H., wykonawca pracy geodezyjnej nr [...], dokonał niewłaściwego wyznaczenia ww. punktów granicznych, co spowodowało zmniejszenie odległości pomiędzy granicą biegnącą przez wyznaczone punkty a narożnikami budynku gospodarczego położonego na działce ewidencyjnej nr [...] (własność A. P.).

Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w ww. sprawie zalecił, że ze względu na rozbieżności pomiędzy informacjami zawartymi na mapie ewidencyjnej wydanej wykonawcy do realizacji pracy geodezyjnej nr [...], a wynikami otrzymanymi po jej realizacji, niezbędne jest ujawnienie zmian w ewidencji gruntów i budynków przy udziale zainteresowanych stron. Ponadto wskazał, że w ramach rozpatrywania przedmiotowej sprawy, szczególnego uwzględnienia wymaga punkt oznaczony na szkicu polowym nr "[...]", którego położenie zostało określone na podstawie materiałów służących do założenia ewidencji gruntów i budynków, a który nie był przed otrzymaniem wyników z pomiaru ujawniony na mapie ewidencyjnej.

Pismem z 2 stycznia 2012 r., znak: [...], Starosta zawiadomił zainteresowane strony, że w związku z pismem z 15 grudnia 2011 r., znak: [...], Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z urzędu zostało wszczęte postępowanie administracyjne "w sprawie sprostowania mapy ewidencyjnej w zakresie ujawnienia punktu [...], którego położenie zostało określone w operacie założenia ewidencji gruntów i budynków dla obrębu Z, a wyznaczonym w terenie operatem pomiarowym [...]".

Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego przy udziale zainteresowanych stron Starosta decyzją z [...] 2012 r., znak: [...], orzekł o "sprostowaniu w operacie ewidencji gruntów i budynków obręb Z numerycznego opisu granicy działek ewidencyjnych na odcinku pomiędzy działkami [...], [...], [...] poprzez ujawnienie punktu granicznego "[...]" pominiętego przy tworzeniu mapy numerycznej, wykazanego w operacie założenia ewidencji gruntów i budynków obręb Z, którego położenie zostało wykazane operatem pomiarowym [...] przyjętym do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego dnia 7 sierpnia 2009 r.".

Od powyższej decyzji w ustawowym terminie złożył odwołanie pełnomocnik A. P., S. P., kwestionując "wykonane czynności geodezyjne - wyznaczenie dwóch punktów granicznych przez geodetę uprawnionego mgr. inż. T. H. między działką nr [...] będącą własnością M. K. a działkami nr [...] i nr [...] będącymi własnością A. P.".

Po rozpatrzeniu ww. odwołania Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, decyzją z dnia [...] 2012 r., nr [...], orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji Starosty z dnia [...] 2012 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując w uzasadnieniu na brak w aktach sprawy materiałów źródłowych

z założenia operatu ewidencji gruntów dla obrębu Z, brak operatu nr [...], operatów wymiany gruntów wsi Z oraz operatu podziału powstałego w wyniku wymiany gruntów nowych działek ewidencyjnych.

Starosta wykonując wskazania Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego uzupełnił akta sprawy o brakujące materiały źródłowe.

Pismem z 4 lipca 2012 r., znak: [...], Starosta wezwał zainteresowane strony (art. 50 § 1, art. 75 § 1 i art. 77 § 1 k.p.a.) do stawienia się w siedzibie Starostwa Powiatowego w celu złożenia wyjaśnień lub zeznań odnośnie ujawnienia punktu granicznego "[...]" położonego na granicy pomiędzy działkami ewidencyjnymi nr [...], nr [...], [...] obręb Z.

W dniu 18 lipca 2012 r. w budynku Starostwa Powiatowego odbyło się spotkanie zainteresowanych stron, w obecności pracowników Starostwa. Przedstawiciel Starostwa Powiatowego poinformował strony o przebiegu toczącego się postępowania, oraz że zgodnie z zaleceniem organu odwoławczego akta administracyjne sprawy zostały uzupełnione o materiały źródłowe. Wezwane strony zapoznały się ze zgromadzonymi aktami sprawy. Z protokołu spisanego

przez pracowników Starostwa wynika, że S. i S. P., reprezentujący syna A. P., nie zgadzają się z położeniem punktów granicznych "[...]" i "[...]" wyznaczonym przez geodetę uprawnionego mgr. inż. T. H. operatem pomiarowym nr [...].

M. K., właściciel działki nr [...], wyraził zgodę na ujawnienie punktu granicznego "[...]". S. i S. P. odmówili zatem podpisania spisanego w ich obecności protokołu.

Pismem z 16 października 2012 r., znak: [...], Starosta zawiadomił zainteresowane strony, że w dniu 16 listopada 2012 r. w związku z toczącym się postępowaniem zostanie przeprowadzony dowód z oględzin w przedmiotowej sprawie w miejscowości Z na działkach nr [...], nr [...] i nr [...]. W dniu 16 listopada 2012 r. pracownicy Starostwa Powiatowego w obecności zainteresowanych stron oraz geodety uprawnionego mgr inż. E. M. dokonali oględzin w terenie położenia punktów granicznych "[...]" i "[...]", które na zlecenie Starosty zostały powtórnie wyznaczone operatem pomiarowym [...] wykonanym przez geodetę uprawnionego mgr inż. E. M. W obecności zainteresowanych stron i pracowników Starostwa geodeta uprawniony oświadczył, iż położenie punktów "[...]" i "[...]" wyznaczonych operatem pomiarowym [...] pokrywa się z położeniem punktów wyznaczonym przez geodetę uprawnionego T. H. operatem pomiarowym [...]. Państwo S. i S. P. oświadczyli, że "ze względu na duże nieścisłości w pomiarach" nie zgadzają się

z położeniem wyznaczonego punktu granicznego "[...]" i odmówili podpisania protokołu z oględzin.

Decyzją z [...] 2013 r., znak: [...], Starosta umorzył więc postępowanie w sprawie numerycznego opisu granicy działek nr [...], nr [...] z działką nr [...] położonych w obrębie Z jednostka ewidencyjna T oraz sprostowania mapy ewidencyjnej w zakresie ujawnienia punktu "[...]" położonego pomiędzy działkami nr [...] i nr [...], którego położenie zostało określone w operacie założenia ewidencji gruntów i budynków dla obrębu Z, a wyznaczonym w terenie operatem pomiarowym [...], uzasadniając swoje rozstrzygnięcie tym, że z powodu istniejącego sporu granicznego powinno najpierw dojść do rozstrzygnięcia tego sporu w drodze odpowiedniego procesu cywilnego, a dopiero potem do ujawnienia zapadłego w takim procesie rozstrzygnięcia w operacie ewidencyjnym.

Decyzja ta została wydana na podstawie Prawa geodezyjnego

i kartograficznego oraz wydanego na jej podstawie rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów

i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454).

Od powyższej decyzji złożył odwołanie S. P., działający w imieniu A. P., kwestionując wykonane przez geodetę uprawnionego mgr. inż. T. H. wyznaczenie punktów granicznych "[...]" i "[...]" pomiędzy działkami ewidencyjnymi nr [...] i nr [...] obręb Z, będącymi własnością A. P., a działką ewidencyjną nr [...] obręb Z, będącej własnością M. K.

Położenie punktów granicznych "[...]" i "e5" zostało przedstawione w operacie pomiarowym "Wznowienia granic działki nr [...] z działką nr [...] w Z" przyjętym do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego 7 sierpnia 2009 r. za numerem [...].

Odwołujący kwestionuje również operat techniczny wyznaczenia punktów granicznych [...], [...], [...] pomiędzy działkami ewidencyjnymi nr [...], nr [...] a działką nr [...] wykonany przez geodetę uprawnionego mgr inż. E. M., przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego 29 listopada 2012 r. za numerem [...]. Odwołujący żąda "w trybie pilnym uzupełnienia pomiarów na gruncie, zastabilizowania punktu [...] pomiędzy działką [...] a działką [...] według stanu użytkowania. Ponadto żądamy po prawidłowym wykonaniu pomiarów dokonać korekty w dokumentacji geodezyjnej".

Opisaną na wstępie, kwestionowaną skargą, decyzją z dnia 14 czerwca

2013 r. nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.

Organ odwoławczy wskazał w uzasadnieniu tak podjętego rozstrzygnięcia,

że w dniu 21 lipca 2009 r. geodeta uprawniony T. H. dokonał wyznaczenia punktów granicznych "[...]" i "[...]" pomiędzy położonymi w Z działkami nr [...] i nr [...], będącymi własnością A. P. a działką nr [...] będącą własnością M. K. Z czynności wyznaczenia punktów granicznych spisany został protokół wyznaczenia punktów granicznych.

Z protokołu wyznaczenia punktów granicznych wynika, że:

- punkty graniczne "[...]" i "[...]" wyznaczone zgodnie z danymi operatu [...] zastabilizowano trwale kamieniami betonowymi;

- nie odnaleziono starych trwałych znaków granicznych;

- właściciele działek nie wnieśli sprzeciwu wobec usytuowania wyznaczonych punktów granicznych "[...]" i "[...]" i w dniu 21 lipca 2009 r. M. K. i A. P. podpisali protokół wyznaczenia punktów granicznych.

Dla obrębu Z jednostka ewidencyjna T ewidencja gruntów i budynków została założona operatem pomiarowym nr [...] na podstawie dekretu z dnia 2 lutego 1955 r. o ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 6, poz. 32). W aktach sprawy znajdują się materiały źródłowe z operatu założenia ewidencji gruntów: protokół ustalenia stanu władania, protokół okazania ustalonego stanu władania, obliczenie powierzchni działek, szkice zdjęcia sytuacyjnego stanu władania (nr 4 i nr 6), rejestr gruntów, mapa ewidencji gruntów - km. nr 6.

W ocenie organu odwoławczego pomiar punktów granicznych "[...]" i "[...]" był wykonany z należytą starannością, a obliczone na podstawie danych zawartych na szkicach polowych nr 4 i nr 6 przez geodetę uprawnionego T. H. współrzędne ww. punktów w układzie "65" spełniały wówczas obowiązujące standardy techniczne.

Analogowa mapa ewidencyjna założona operatem pomiarowym

nr [...] została zastąpiona mapą numeryczną dla obrębu Z, jednostka ewidencyjna T (operat pomiarowy nr [...]). Mapa ewidencyjna numeryczna powstała w wyniku wektoryzacji obrazów rastrowych mapy ewidencyjnej sporządzonej w roku 1976, która powstała na bazie pierworysu mapy analogowej z roku 1957 zaktualizowanej o przebieg granic działek powstałych w wyniku uwłaszczeń, w oparciu o ustawę z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych (Dz. U. Nr 27, poz. 250).

Na zlecenie Starosty w dniu 16 listopada 2012 r. geodeta uprawniony E. M. dokonała powtórnego wyznaczenia punktów granicznych nr "[...]" i "[...]". Z powyższych czynności została sporządzona dokumentacja techniczna przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego 29 listopada 2012 r. za numerem [...]. Z protokołu wyznaczenia punktów granicznych ujawnionych uprzednio w ewidencji gruntów spisanym w dniu 16 listopada 2012, przez geodetę uprawnionego E. M. wynika, że:

- punkty graniczne "[...]" i "[...]" wyznaczono zgodnie z danymi operatu [...],

- w punktach granicznych "[...]" i "[...]" odnaleziono kamienie graniczne (stabilizowane w 2009 r.),

- właściciel działki nr [...] M. K. oświadczył, że wyraża zgodę

na okazaną w dniu 16 listopada 2012 r. granicę, natomiast S. i S. P. reprezentujący A. P. oświadczyli, że nie wyrażają zgody na okazane punkty graniczne.

Protokół wyznaczenia punktów granicznych sporządzony w dniu 16 listopada 2012 r. przez geodetę uprawnionego E. M. podpisał właściciel działki

nr [...] M. K., natomiast S. i S. P. reprezentujący właściciela działek nr [...] i nr [...] A. P. odmówili złożenia podpisu.

Według szkicu zamieszczonego w protokole granicznym z dnia 16 listopada 2012 r. dokonano również pomiaru kontrolnego budynków gospodarczych

na działkach nr [...] i nr [...] oraz ogrodzenia pomiędzy działką nr [...] i nr [...].

W ocenie organu odwoławczego dokumentacja geodezyjna nr [...] potwierdziła, że wyznaczenie położenia punktów granicznych "[...]" i "[...]"

oraz pomiar kontrolny budynków wykonany przez geodetę uprawnionego T. H. operatem pomiarowym nr [...] został wykonany zgodnie z obowiązującymi wówczas standardami technicznymi, a położenie punktu granicznego "[...]" jest tożsame z punktem granicznym "[...]" (operat nr [...]) i punktem granicznym nr [...] (mapa numeryczna) a położenie punktu granicznego "[...]" jest tożsame z punktem granicznym "[...]".

Dokumentacja geodezyjna nr [...] potwierdziła również, że narożniki budynku gospodarczego usytuowanego na działce nr [...] znajdują się odpowiednio w odległościach: 0,30 m i 0,16 m w stosunku do granicy ewidencyjnej, której przebieg określają wyznaczone punkty graniczne "[...]" i "[...]" (zgodność z operatem [...]).

Starostwo Powiatowe wykonało kontrolne obliczenia współrzędnych punktów granicznych "[...]" i "[...]", które potwierdziły prawidłowość obliczeń współrzędnych tych punktów w operatach pomiarowych nr [...] i nr [...].

W aktach sprawy zgromadzonych przez Starostę, jak również

w dokumentacjach geodezyjnych nr [...], nr [...] nie znaleziono dowodów potwierdzających stanowisko odwołującego się, że granica pomiędzy działkami nr [...] i nr [...] a działką nr [...] powinna przebiegać w odległości od 0,5 m do 1,0 m od budynku gospodarczego na działce nr [...].

Podsumowując rozważania zawarte w uzasadnieniu oraz biorąc pod uwagę materiał dowodowy zgromadzony w sprawie organ odwoławczy stwierdził,

że niemożliwe jest dokonanie zmiany położenia punktu "[...]", a tym samym przebiegu granicy działki nr [...] z działkami nr [...] i nr [...] w postępowaniu ewidencyjnym. Zgodnie z przepisem § 38 ust. 2 " ustalenia przebiegu granic na gruncie dokonuje wykonawca w oparciu o złożone do protokołu granicznego zgodne oświadczenia woli i osób, które stawiły się w określonym w zawiadomieniu miejscu i terminie".

Przy istniejącym sporze dokumentacje geodezyjne nr [...] i nr [...] nie mogą stanowić podstawy zmiany danych ewidencyjnych w zakresie numerycznego opisu granicy opartego na wyznaczeniu położenia punktu granicznego "[...]" wykorzystując dane z operatu pomiarowego nr [...] założenia ewidencji gruntów dla obrębu Z. Zaistniały spór graniczny może być rozstrzygnięty np. w postępowaniu rozgraniczeniowym.

W ocenie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego

i Kartograficznego zebrany materiał dowodowy potwierdza, że okoliczności istotne dla niniejszego postępowania zostały dostatecznie wyjaśnione i udowodnione

przez organ pierwszej instancji.

W trakcie prowadzonego postępowania administracyjnego pełnomocnicy odwołującego się nie przedłożyli przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego

i kartograficznego dokumentacji technicznej, z której by wynikał inny przebieg granicy pomiędzy działką nr [...] a działkami nr [...] i nr [...] niż w opracowaniach nr [...] i nr [...]. Dopiero takie opracowanie, zgodnie z § 46 ust. 2 i ust. 3 rozporządzenia może stanowić podstawę wprowadzenia zmiany do operatu ewidencji gruntów i budynków.

Reasumując, organ odwoławczy stwierdził, że Starosta prawidłowo uznał, iż w braku podstaw do dokonania zmian danych ewidencyjnych należy postępowanie umorzyć jako bezprzedmiotowe. Skoro bowiem funkcją ewidencji gruntów i budynków jest rejestracja zdarzeń prawnych, a podstawą zmian granic nieruchomości na mapie ewidencyjnej są wyłącznie dane wynikające z dokumentów, o których mowa w §§ 36 i 37 rozporządzenia, to brak takich dokumentów,

przy wszczęciu postępowania z urzędu, powoduje, że postępowanie to mające

na celu zmianę danych ewidencyjnych (położenia punktów granicznych,

czyli przebiegu linii granicznej) jest bezprzedmiotowe.

Skargę na powyższą decyzję wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie A. P., działający przez pełnomocnika.

W uzasadnieniu skarżący podniósł, że zaskarżona decyzja jest wadliwa, bowiem sankcjonuje nieprawidłowy stan na gruncie, gdyż wyznaczony punkt "[...]" nie jest tym samym punktem, który został wyznaczony pierwotnie. Jego położenie powinno być około 0,5 metra od granicy w działce sąsiada.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) w zw. z art. 3

§ 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn., Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej w skrócie P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Kontrola sądu polega na zbadaniu, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do rażącego naruszenia prawa dającego podstawę do stwierdzenia nieważności, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, naruszenia prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy oraz naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd administracyjny

nie rozstrzyga więc merytorycznie, lecz ocenia zgodność decyzji z przepisami prawa.

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, gdyż przeprowadzona kontrola legalności wydanych w tej sprawie decyzji według wyżej wskazanych kryteriów, wykazała, że odpowiadają one prawu.

Podkreślić należy, że ewidencja gruntów i budynków, jak stanowi art. 2 pkt 8 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jednolity, Dz. U. z 2010 r. Nr 193, poz.1287 ze zm., zwanej dalej Prawem geodezyjnym

i kartograficznym), jest jednolitym dla kraju, systematycznie aktualizowanym, zbiorem informacji o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz o innych osobach fizycznych lub prawnych władających tymi gruntami, budynkami i lokalami.

Zgodnie z treścią art. 22 ust. 1 Prawa geodezyjnego i kartograficznego ewidencję gruntów i budynków prowadzą starostowie, których zadaniem jest, stosownie do § 44 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego

i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2001 r. Nr 38,

poz. 454, zwanym dalej rozporządzeniem w sprawie ewidencji gruntów i budynków), utrzymanie operatu ewidencyjnego w stanie aktualności, tj. zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi.

Z powyższych regulacji wynika jednoznacznie, że w przypadku stwierdzenia, że ewidencja gruntów i budynków stała się nieaktualna organy administracji geodezyjnej i kartograficznej zobowiązane są podjąć działania niezbędne do jej zaktualizowania. W toku postępowania prowadzonego w tym przedmiocie organy geodezyjne kierują się także podstawowymi zasadami postępowania administracyjnego, a więc powinny podejmować wszelkie kroki niezbędne

do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego (art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca

1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity, Dz. U. z 2000 r.

Nr 98, poz. 1071 ze zm., zwanej dalej w skrócie k.p.a.), zapewnić czynny udział stronom w każdym stadium postępowania (art. 10 k.p.a.) oraz prawidłowo uzasadnić wydane rozstrzygnięcie (art. 107 § 3 k.p.a.).

Art. 20 Prawa geodezyjnego i kartograficznego określa rodzaje informacji

o gruntach (ust. 1 pkt 1) oraz ich właścicielach (ust. 2), które obejmuje ewidencja gruntów.

Informacje te mają charakter przedmiotowy lub podmiotowy. W odniesieniu

do gruntów informacje o charakterze przedmiotowym dotyczą ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas gleboznawczych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone

dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty (art. 20 ust. 1 pkt 1). Informacje podmiotowe (art. 20 ust. 2 pkt 1) dotyczą wskazania właściciela,

a w odniesieniu do gruntów państwowych i samorządowych - innych osób fizycznych lub prawnych, w których władaniu znajdują się grunty, budynki lub ich części. Powyższe informacje o gruntach, budynkach i lokalach (zarówno podmiotowe,

jak i przedmiotowe) zawiera tzw. operat ewidencyjny, którego zawartość określa

art. 24 ust. 1 Prawa geodezyjnego i kartograficznego.

Szczegółowe zasady prowadzenia ewidencji gruntów i wprowadzania w niej zmian reguluje rozporządzenie w sprawie ewidencji gruntów i budynków.

Podstawową zasadą prowadzenia ewidencji, jak to już zaznaczono, jest

zasada aktualności, tj. utrzymywania operatu w zgodności z aktualnymi dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi (§ 44 pkt 2 rozporządzenia

w sprawie ewidencji gruntów i budynków).

Aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje przez wprowadzanie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych (§ 45 ust. 1ww. rozporządzenia). Zawarte w ewidencji dane mogą być aktualizowane z urzędu

lub na wniosek (§ 46 ust. 1 ww. rozporządzenia).

Z urzędu wprowadza się zatem zmiany wynikające z:

- prawomocnych orzeczeń sądowych,

- aktów notarialnych,

- ostatecznych decyzji administracyjnych,

- aktów normatywnych,

- opracowań geodezyjnych i kartograficznych przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, zawierających wykazy zmian ewidencyjnych,

- dokumentacji architektoniczno – budowlanej, gromadzonej i przechowywanej przez organy administracji publicznej,

- ewidencji publicznych prowadzonych na podstawie innych przepisów

(§ 46 ust. 1 ww. rozporządzenia).

Wprowadzenie zmian danych ewidencyjnych może nastąpić w dwojakim trybie. Albo w trybie czynności materialno - technicznej, w postaci wprowadzenia

do bazy danych zmiany na podstawie udokumentowanego zgłoszenia zmiany (art. 22 ust. 2 i 3 Prawa geodezyjnego i kartograficznego w związku z § 48 ust. 1 i 2 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków), o czym organ

tylko zawiadamia (§ 49 ust. 1), albo w drodze decyzji (§ 47 ust. 3 ww. rozporządzenia).

Ten drugi tryb ma miejsce wtedy, gdy aktualizacja operatu ewidencyjnego wymaga wyjaśnień zainteresowanych lub uzyskania dodatkowych dowodów. Wówczas starosta przeprowadza postępowanie administracyjne, które kończy się aktem administracyjnym - decyzją wprowadzającą zmiany lub odmawiającą wprowadzenia żądanej zmiany.

Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że podniesione w skardze zarzuty wzięły się, w ocenie Sądu, z niezrozumienia istoty ewidencji.

Przypomnieć należy, że istotą ewidencji jest, jak sama nazwa wskazuje, spisywanie istniejącego stanu prawnego gruntu lub budynku. W żadnym razie rolą ewidencji i prowadzących ją organów nie jest rozstrzyganie sporów własnościowych,

a więc dotyczących takich kwestii jak to, komu przysługuje prawo własności,

jaki jest jego zasięg lub jakie są jego ograniczenia. Błędne jest zatem oczekiwanie skarżącego, że w ramach postępowania mającego na celu aktualizację danych ewidencyjnych dojdzie do załatwienia sporu o granice, ponieważ organy ewidencyjne są uprawnione nie do rozstrzygania tego rodzaju kwestii, lecz jedynie do zbadania, czy na podstawie dostępnych dokumentów zasadne jest dokonanie aktualizacji istniejących w ewidencji wpisów.

Zgodnie z § 36 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, przebieg granic działek ewidencyjnych wykazuje się w ewidencji na podstawie dokumentacji geodezyjnej, przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego

i kartograficznego, sporządzonej:

1) w postępowaniu rozgraniczeniowym,

2) w celu podziału nieruchomości,

3) w postępowaniu scaleniowym i wymiany gruntów,

4) w postępowaniu dotyczącym scalenia i podziału nieruchomości,

5) na potrzeby postępowania sądowego lub administracyjnego, a następnie wykorzystanej do wydania prawomocnego orzeczenia sądowego lub ostatecznej decyzji administracyjnej,

6) przy zakładaniu, na podstawie poprzednio obowiązujących przepisów, katastru nieruchomości i ewidencji gruntów i budynków.

Jakkolwiek w wyżej wskazanym przepisie wskazano na dokumentację źródłową, to przepis ten w żaden sposób nie może stanowić podstawy

do rozstrzygania sporów co do przebiegu granic nieruchomości. O tym rozstrzyga się w postępowaniu rozgraniczeniowym (por. m. in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 lipca 2011 r., sygn. akt I OSK 1347/10; LEX nr 950515).

Trafnie wobec tego argumentują orzekające w tej sprawie organy obu instancji, że skoro w tym przypadku analiza niezwykle obszernych pism procesowych pełnomocników skarżącego – S. i S. P. - składanych do organów w toku tego postępowania administracyjnego, protokołu z przyjęcia stron z dnia 18 lipca 2012 r., protokołu z oględzin w terenie, przeprowadzonych w dniu 16 listopada 2012 r., protokołu z wyznaczenia punktów granicznych, zawartego w operacie pomiarowym nr [...], jednoznacznie wskazują, iż istnieje spór co do położenia punktu "[...]", co w konsekwencji sprowadza się do sporu o przebieg granicy pomiędzy działkami nr [...] i nr [...] i [...], wyznaczonej pomiędzy punktami "[...]" i "[...]", to kwestii tej organy nie mogą załatwić merytorycznie. Słusznie zwracają bowiem uwagę organy na niezmiernie ważny aspekt – a mianowicie, że postępowanie ewidencyjne nie rozstrzyga i nie może rozstrzygać sporów o prawa do gruntów, lokali, budynków, a więc własności. Organy ewidencyjne są tylko rejestratorem, tych zmian prawnych, które zostały ustalone w innym trybie lub przez inne organy, a mogą tego dokonać wyłącznie w oparciu o decyzje administracyjne, orzeczenia sądowe, akty notarialne, w których zwarte są dane objęte ewidencją gruntów. Rejestr ma więc charakter deklaratoryjny, a nie konstytutywny. Stąd, domaganie się przez pełnomocników, działających w imieniu skarżącego, przeprowadzenia wyjaśnień prawidłowości przebiegu granicy pomiędzy przedmiotowymi działkami nr [...] i nr [...] i [...] w postępowaniu ewidencyjnym, jest pozbawione wszelkich racji. Zasadnie argumentują organy, że niemożliwym jest w tym stanie rzeczy dokonanie zmiany położenia punktu granicznego "[...]", który według twierdzeń pełnomocników skarżącego powinien być położony w innym miejscu. Zgodnie bowiem z treścią § 38 ust. 2 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, w brzmieniu obowiązującym w dacie wydawania zaskarżonej decyzji, w sprawie ewidencji gruntów i budynków "Ustalenia przebiegu granic na gruncie dokonuje wykonawca w oparciu o złożone do protokołu granicznego zgodne oświadczenia woli osób, które stawiły się w określonym w zawiadomieniu miejscu i terminie." W pełni podzielić zatem należy tezę zawartą w wyroku WSA w Kielcach z dnia 7 lutego 2013 r., sygn. akt II SA/Ke 264/12, LEX nr 1316122, że: "Niedopuszczalne jest dokonywanie zmiany przebiegu granicy przy istniejącym sporze granicznym w ramach prowadzonego czy to na wniosek, czy też z urzędu postępowania w przedmiocie aktualizacji ewidencji gruntów."

Wobec tego słusznie podnoszą organy, że dokumentacje geodezyjne

nr [...] i nr [...] nie mogą stanowić podstawy zmiany danych ewidencyjnych w zakresie numerycznego opisu granicy, opartego na wyznaczeniu położenia punktu granicznego "[...]", wykorzystując dane z operatu pomiarowego nr [...] założenia ewidencji gruntów dla obrębu Z. Organy prowadzące ewidencję gruntów i budynków nie mogą we własnym zakresie dokonywać ustaleń dotyczących danych zawartych w wymienionych dokumentach, w tym także rozstrzygać sporów dotyczących własności.

Pełnomocnicy skarżącego – S. i S. P. – pomimo wezwania organu (pismo z dnia 29 listopada 2011 r.; k. 374 akt administracyjnych), nie przedłożyli też żadnych innych dokumentów źródłowych, o których mowa jest w § 36 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków.

Z pewnością podstawą zmian w ewidencji nie mogą być dokumenty w postaci projektu technicznego budynku gospodarczo – składowego autorstwa H. F., lecz tylko te, wskazane w wyżej wskazanym § 36 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków.

W tej sytuacji, nie można postawić orzekającym organom skutecznie zarzutu, że przeprowadziły niniejsze postępowanie z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego – artykułów: 7, 77 § 1, 80 oraz 107 § 3 k.p.a., skoro prawidłowo ustaliły obowiązujące przepisy, ich znaczenie oraz poprawnie je zastosowały, wyjaśniły wszelkie istotne dla treści rozstrzygnięcia okoliczności, prawidłowo oceniły zgromadzony w sposób wystarczający do podjęcia rozstrzygnięcia w tej sprawie materiał dowodowy, zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów. Organy wydały też, wobec niemożności rozstrzygania sporu o zasięg prawa własności (tj. przebieg granicy) prawidłowe rozstrzygnięcie o umorzeniu postępowania administracyjnego

w tej sprawie. Z uwagi właśnie na ten aspekt braku kompetencji do rozstrzygania sporu o przebieg granicy w postępowaniu ewidencyjnym, wszczęte z urzędu postępowania w sprawie aktualizacji danych ewidencyjnych stało się bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 105 k.p.a., co prowadziło do konieczności jego umorzenia. Zwrócić też należy uwagę, gwoli jasności, że pewien zakres czynności dokonanych przez uprawnionego geodetę E. M., które doprowadziły

do stwierdzenia organów, iż wyznaczenie położenia punktów granicznych "[...]" i "[...]" oraz że pomiar kontrolny budynków wykonany operatem pomiarowym nr [...] został wykonany zgodnie z obowiązującymi wówczas standardami technicznymi, a położenie punktu granicznego "[...]" jest tożsame z punktem granicznym "[...]" (operat nr [...]) i punktem granicznym nr [...] (mapa numeryczna) a położenie punktu granicznego "[...]" jest tożsame z punktem granicznym "[...]", ocenić należy jako czynności przeprowadzone w zakresie, o których mowa w art. 39 Prawa geodezyjnego i kartograficznego, a więc czynności przeprowadzonych na zlecenie zainteresowanych stron, który wymaga ich akceptacji. Jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 19 lipca 2011 r., sygn. akt I OSK 206/11, LEX nr 1082690, " Przepis art. 39 p.g.k. dotyczy wznowienia przesuniętych, uszkodzonych lub zniszczonych znaków granicznych a podejmowane w ramach tego przepisu czynności, unormowane w ustępach od 1 do 5, nie stanowią postępowania administracyjnego ani sądowego. Wznowienie znaków granicznych w trybie powyższego artykułu stanowi jedynie techniczną procedurę geodezyjną, która nie podlega kontroli sądowoadministracyjnej." Jeżeli w tym zakresie wyniknie spór,

to strony mogą wystąpić tylko do sądu powszechnego o jego rozstrzygnięcie.

Z powyższych przyczyn skarga nie mogła zatem odnieść zamierzonego skutku.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie,

na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu

przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), orzekł,

jak w sentencji wyroku.