Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 2021/17
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2019-05-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6042 Gry losowe i zakłady wzajemne
Hasła tematyczne: Gry losowe
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2
journal: Dz.U. 2015 poz 612
law: Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Rysz Sędzia NSA Wojciech Kręcisz (spr.) Sędzia del. WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek Protokolant Konrad Piasecki po rozpoznaniu w dniu 10 maja 2019 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 23 lutego 2017 r. sygn. akt III SA/Po 810/16 w sprawie ze skargi A. Sp. z o.o. w B. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Poznaniu z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automacie poza kasynem gry 1. uchyla zaskarżony wyrok; 2. oddala skargę; 3. zasądza od A. Sp. z o.o. w B. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu 3.800 (trzy tysiące osiemset) złotych tytułem kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 23 lutego 2017 r., sygn. akt III SA/Po 810/16 po rozpoznaniu sprawy ze skargi A. Sp. z o.o. w B. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Poznaniu z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automacie poza kasynem gry uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w [...] z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] oraz zasądził na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.

W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji przedstawił stan faktyczny sprawy, z którego wynikało, że funkcjonariusze celni w dniu 29 kwietnia 2015 r. przeprowadzili kontrolę na stacji paliw "[...]" w [...] przy [...], gdzie działalność gospodarczą prowadziła skarżąca, a kontroli poddano znajdujący się w lokalu automat do gier o nazwie Hot Fun nr [...]. W toku kontroli przeprowadzono eksperyment polegający na rozegraniu gier kontrolnych na tym urządzeniu, podczas rozgrywania których stwierdzono, że gry zawierają element losowości i są urządzane o wygrane pieniężne, a zatem są grami na automatach w rozumieniu ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (t. j. Dz. U. z 2016 r. poz. 471 ze zm.). Z załączonej do akt umowy dzierżawy z dnia 1 października 2013 r. wynika, że skarżąca wydzierżawiła X. spółce z o.o. w [...] powierzchnię 5 m2 w ww. lokalu w celu prowadzenia działalności gospodarczej, polegającej na umożliwieniu osobom trzecim rozrywki z wykorzystaniem automatów do gry.

W związku z dokonanymi ustaleniami Naczelnik Urzędu Celnego w [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2015 r. na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 2, ust. 2 pkt 2, art. 90 i art. 91 ustawy o grach hazardowych wymierzył skarżącej karę pieniężną w wysokości 12.000 zł za urządzanie gier na ww. automacie poza kasynem gry. Za urządzającą gry uznano skarżącą, posiadającą tytuł prawny do korzystania z lokalu, w którym znajdował się automat do gier. Skarżąca zapewniła warunki umożliwiające jego uruchomienie (dostęp do energii elektrycznej) oraz eksploatację. Wstawiając urządzenie do ogólnodostępnego lokalu udostępniła je osobom trzecim, umożliwiając prowadzenie gier i czerpiąc z tego korzyści finansowe.

W wyniku odwołania skarżącej Dyrektor Izby Celnej w Poznaniu zaskarżoną decyzją z dnia [...] czerwca 2016 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu stwierdził, że czynności dokonane przez funkcjonariuszy celnych wykazały, iż gry urządzane na powyższym automacie były grami na automatach w rozumieniu ustawy o grach hazardowych. Stwierdził, że poczynione podczas eksperymentu ustalenia potwierdzają charakter losowy gier na spornym automacie, który realizował wygrane pieniężne. Przez zgodę na wprowadzenie automatu do gier do swojego lokalu skarżąca umożliwiła gry na tym automacie, za co otrzymywała wynagrodzenie. W ocenie organu skarżąca urządzała gry na automacie poza kasynem gry, w związku z czym podlega karze pieniężnej z art. 89 ust. 2 pkt 2 ustawy o grach hazardowych.

W skardze na powyższą decyzję skarżąca zarzuciła naruszenie:

- art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 ustawy o grach hazardowych przez błędną wykładnię pojęcia "urządzającego gry" jako obejmującego również podmiot, którego czynności sprowadzały się wyłącznie do wynajęcia powierzchni lokalu podmiotowi eksploatującemu automaty do gier, bez dokonywania żadnych innych czynności, a tym samym niezasadne objęcie skarżącej zakresem podmiotowym normy z art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 w zw. z art. 14 ust. 1 ustawy o grach hazardowych i niezasadne nałożenie na nią kary pieniężnej za "urządzanie gier na automatach poza kasynem gry";

- art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 ustawy o grach hazardowych przez jego zastosowanie w sprawie, podczas gdy powołany przepis wraz z zakazem z art. 14 ust. 1 ustawy o grach hazardowych stanowi "regulację techniczną" w rozumieniu dyrektywy 98/34/WE, a w konsekwencji w braku notyfikacji projektu ustawy o grach hazardowych Komisji Europejskiej nie może być on stosowany, zaś postępowanie podatkowe powinno być w tym zakresie umorzone.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w Poznaniu wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uwzględnił skargę Spółki i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i art. 135 p.p.s.a. uchylił wydane w sprawie decyzje organów obu instancji. Na wstępie rozważań Sąd I instancji za bezzasadne uznał zarzuty dotyczące stosowania przepisów ustawy o grach hazardowych pomimo braku notyfikacji przepisu art. 89 ust. 1 pkt 2 w świetle dyrektywy nr 98/34/WE, powołując się na pogląd wyrażony w uchwale składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 maja 2016 r., sygn. akt II GPS 1/16. Sąd w pełni podzielił stanowisko wyrażone w przywołanej uchwale i stwierdził, że zaskarżona decyzja, z uwagi na powołaną uchwałę NSA, nie narusza prawa materialnego, tj. art. 89 ustawy o grach hazardowych, w zw. z art. 1 pkt 11 dyrektywy 98/34/WE w zw. z art. 91 ust. 3 Konstytucji RP.

Sąd I instancji nie podzielił natomiast ustaleń organów w zakresie spełnienia przez skarżącą spółkę warunku zakwalifikowania jej jako "urządzającego gry", uznając zarzuty skargi w tym zakresie za trafne. Zdaniem Sądu, ponieważ ustawa o grach hazardowych nie zawiera legalnej definicji pojęcia "urządzającego gry", należy odwołać się do definicji słownikowej terminu "urządzać". Zwrot ten oznacza: wyposażać, zagospodarowywać, organizować coś, przedsiębrać, stwarzać komuś odpowiednie warunki do życia. Urządzającym gry jest więc podmiot realizujący (wykonujący) te czynności. Konieczna jest zatem jakaś forma aktywnego udziału w przedsięwzięciu polegającym na organizowaniu i oferowaniu gier hazardowych.

W ocenie Sądu I instancji, zebrany w sprawie materiał dowodowy w postaci umowy dzierżawy powierzchni użytkowej z dnia 1 października 2013 r. na podstawie której skarżąca wynajęła 5 m2 powierzchni X. sp. z o.o. w [...] w celu prowadzenia w tym miejscu działalności gospodarczej również przez spółkę X. w zamian za czynsz, w sposób jednoznaczny wskazuje, że właścicielem automatu była X. sp. z o.o. w [...], która prowadziła z jego wykorzystaniem działalność gospodarczą. Sad podkreślił, że w toku postępowania organ podatkowy jest zobligowany do podjęcia działań, które są niezbędne do wszechstronnego wyjaśnienia sprawy, a w szczególności usunięcia występujących wątpliwości i ustalenia podmiotu, który był dysponentem automatu w okresie kontroli i w konsekwencji sposobu wykorzystywania automatu do prowadzenia działalności gospodarczej sprzecznie z przepisami ustawy o grach hazardowych. Zebrany w sprawie materiał dowodowy w odniesieniu do skarżącej nie pozwala na przyjęcie przez organ takich ustaleń i wymaga uzupełnienia.

Sąd I instancji powołując się na poglądy wyrażane w orzecznictwie stwierdził, że kluczowy dla ustalenia kwestii nielegalnego współurządzania gry na automatach jest zakres partycypacji tego podmiotu zarówno w obowiązkach wynikających z organizowania gry, jak również w zyskach finansowych pochodzących z urządzania gier. Samo udostępnienie miejsca w lokalu w celu instalacji urządzenia do gier nie jest przejawem aktywnego uczestnictwa w tym procesie, lecz co najwyżej warunkiem rozpoczęcia tego procesu – czyli swego rodzaju pośrednim uczestnictwem w procesie urządzania, które jednak ze względu na sankcyjny charakter odpowiedzialności przewidzianej w art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych, na tym etapie działania nie może być jeszcze utożsamiane z zachowaniem wypełniającym ustawowe znamiona "urządzania gier". Konieczne jest poczynienie ustaleń w kwestii zakresu obowiązków spoczywających na podmiocie udostępniającym lokal, które wskazywałyby na czynne uczestnictwo w tej działalności, a także czerpanie zysków z urządzanych gier.

W ocenie Sądu I instancji, w rozpoznawanej sprawie organ I instancji nie przeprowadził dowodu z przesłuchania strony, bądź świadków - pracowników zatrudnionych w lokalu, w którym wydzierżawiono powierzchnię. Organy przy tym nie wskazały na jakiekolwiek czynności podejmowane przez skarżącą w odniesieniu do automatu zainstalowanego na wynajętej przez spółkę powierzchni użytkowej. Ograniczyły się jedynie do wskazania, że skarżąca spółka umożliwiła dostęp do energii elektrycznej i swobodny dostęp do urządzenia. Organy nie poddały jakiejkolwiek analizie poszczególnych regulacji umowy najmu w celu oceny pod kątem ewentualnych czynności (obowiązków), do jakich zobowiązała się umownie skarżąca, a związanych z "urządzeniem gier" ograniczając się do odnotowania, że na mocy zawartej umowy skarżąca udostępniła powierzchnię do zainstalowania automatu oraz zapewniła dostęp do energii elektrycznej. Organy nie ustaliły, czy skarżąca poza udostępnieniem powierzchni użytkowej wykonywała czynności związane z obsługą automatu, objaśnianiem zasad gier i wypłacaniem wygranych, czy też jakiekolwiek inne czynności związane z eksploatacją automatu i wpływające na wysokość generowanego przez niego przychodu.

W konkluzji Sąd I instancji stwierdził, że za przedwczesne uznać należy przypisanie skarżącej przez organy przymiotu "urządzającego gry", jako podmiotu podlegającego karze pieniężnej w rozumieniu art. 89 ust. 1 ustawy o grach hazardowych. Dlatego skarga została uwzględniona. Sąd zalecił, by przy ponownym rozpoznawaniu sprawy, organy przeprowadziły postępowanie dowodowe, w ramach którego dokonają ponownie pełnej analizy umowy najmu, a także ustalą, czy skarżąca spółka nie tylko potencjalnie mogła być "urządzającym gry", lecz czy rzeczywiście gry takie urządzała, wskazując jakie konkretnie czynności pozwalają na uznanie, że skarżąca podlega administracyjnej karze pieniężnej jako podmiot urządzający gry.

W skardze kasacyjnej Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu zaskarżył powyższy wyrok w całości, wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, zasądzenie kosztów postępowania i rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie.

Zaskarżonemu wyrokowi organ zarzucił:

- na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, tj. naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. oraz:

1) art. 133 § 1 w związku z art. 141 § 4 p.p.s.a., przez przyjęcie przez WSA w Poznaniu przy wyrokowaniu błędnego stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy i z tej przyczyny niesłuszne przyjęcie za niewyjaśniony w wystarczający sposób przez organy stan sprawy,

2) art. 121 § 1, art. 122, art. 124, art. 187 § 1 i art. 210 § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 201 ze zm.) poprzez nietrafne zarzuty:

- uchybienia tym przepisom przez organy, tzn. błędne uznanie nierozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego,

- braku dogłębnej analizy stanu faktycznego sprawy, w kontekście ustawowej regulacji podstaw wymierzenia kary za urządzanie gier poza kasynem gry.

Wyżej przywołane negatywne przesłanki były na tyle istotne, że zadecydowały o uchyleniu, w rezultacie nietrafnego zastosowania art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., rozstrzygnięcia organu celno-podatkowego. Obarczoną wadami oceną sądową Dyrektor Izby Celnej jest związany na mocy art. 153 p.p.s.a.

- na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie prawa materialnego (które podobnie jak uchybienie procedurze wpłynęło na wynik sprawy), tzn. naruszenie art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych poprzez:

- niezastosowanie tego przepisu, mimo wystąpienia okoliczności faktycznych uprawniających do egzekwowania odpowiedzialności finansowej skarżącej i

- stwierdzenie, że w granicach sprawy, w świetle ww. przepisu ustawy o grach hazardowych skarżącej nie można uznać za podmiot urządzający gry na automatach w rozumieniu ustawy o grach hazardowych.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej organ przedstawił argumenty na poparcie podniesionych zarzutów.

Skarżąca nie skorzystała z prawa wniesienia odpowiedzi na skargę kasacyjną.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna jest zasadna i zasługuje na uwzględnienie, jakkolwiek nie wszystkie jej zarzuty należało uznać za usprawiedliwione.

Na wstępie przypomnienia wymaga, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, a mianowicie sytuacje enumeratywnie wymienione w § 2 tego przepisu. Skargę kasacyjną, w granicach której operuje Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 174 p.p.s.a., można oprzeć na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zmiana lub rozszerzenie podstaw kasacyjnych ograniczone jest natomiast, określonym w art. 177 § 1 p.p.s.a. terminem do wniesienia skargi kasacyjnej. Rozwiązaniu temu towarzyszy równolegle uprawnienie strony postępowania do przytoczenia nowego uzasadnienia podstaw kasacyjnych sformułowanych w skardze. Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega więc zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania.

Ze skargi kasacyjnej wynika, że spór prawny w rozpatrywanej sprawie dotyczy oceny prawidłowości stanowiska Sądu I instancji, który kontrolując zgodność z prawem decyzji Dyrektora Izby Celnej w Poznaniu w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za urządzanie gier na automacie poza kasynem gry stwierdził, że decyzja ta nie jest zgodna z prawem, co uzasadniało uchylenie tej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w związku z art. 135 p.p.s.a. Z tego mianowicie powodu, że – jak wynika to z uzasadnienia zaskarżonego wyroku – niezależnie od zaakceptowania stanowiska organu administracji odnośnie do charakteru gier urządzanych na spornych automatach, a także odnośnie do braku podstaw do odmowy zastosowania w sprawie przepisu art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych – co wsparte zostało również argumentem z poglądu prawnego wyrażonego w uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie II GPS 1/16 – zdaniem Sądu I instancji, ustalenia faktyczne przeprowadzone w sprawie przez organ administracji należało uznać za niewystarczające dla oceny, że strona skarżąca była podmiotem urządzającym gry na automatach, w rozumieniu art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych, co w konsekwencji nie mogło pozostawać bez wpływu na ocenę prawidłowości stosowania tego przepisu prawa. W tej mierze, Sąd I instancji za niewystarczające uznał ograniczenie się przez organ administracji do treści umowy dzierżawy powierzchni lokalu zawartej przez stronę (jako wydzierżawiającego) ze spółką z o.o. X., a to w kontekście braku wskazania na wynikające z wymienionej umowy obowiązki (czynności) wydzierżawiającego, których wykonywanie – z uwagi na treść oraz charakter tychże obowiązków (czynności) – mogłoby jednoznacznie wskazywać na zasadność przypisania stronie cech podmiotu urządzającego gry, w rozumieniu art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych zwłaszcza, że za takie – według Sądu I instancji – nie sposób było uznać wyłącznie samego udostępnienia lokalu w celu instalacji w nim urządzeń do gier hazardowych (por. s. 7 oraz s. 8 – 9 uzasadnienia zaskarżonego wyroku).

Według Naczelnego Sądu Administracyjnego, za usprawiedliwione należało uznać zarzuty z pkt I ppkt 2) oraz z pkt II. petitum skargi kasacyjnej, których komplementarny charakter uzasadnia, aby rozpoznać je łącznie. Trafnie bowiem na ich gruncie skarżący kasacyjnie organ podważa prawidłowość wskazanego stanowiska Sądu I instancji odnośnie do wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem przepisów postępowania mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, w tym również w zakresie, w jakim miałoby to nie pozostawać bez wpływu na ocenę prawidłowości stosowania w rozpatrywanej sprawie przepisu art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych.

Odnosząc się do istoty spornej w sprawie kwestii trzeba przede wszystkim podkreślić, że nie ma podstaw, aby podważać zasadność wniosków organu administracji publicznej formułowanych na podstawie oceny dowodu w postaci umowy dzierżawy powierzchni lokalu zawartej rzez stronę, jako wydzierżawiającego, ze spółką z o.o. X. Podkreślając, że na jej podstawie doszło do zainstalowania oraz udostępniania gier na automatach poza kasynem gry, nie sposób jest zasadnie wywodzić, że tego rodzaju okoliczność nie mogła być zasadnie uznana za prawnie istotną z punktu widzenia formułowanych na jej podstawie ocen odnośnie do uznania strony skarżącej za urządzającego gry w rozumieniu art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych.

Powyższe znajduje swoje uzasadnienie w tym argumencie, że w świetle poglądu prawnego wyrażonego w przywołanej uchwale II GPS 1/16, z punktu widzenia oceny realizacji znamion deliktu administracyjnego, o którym mowa w art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych – na gruncie którego to przepisu penalizowane jest zachowanie naruszające zasady dotyczące miejsca urządzania gier hazardowych na automatach (nie zaś zachowanie naruszające zasady dotyczące warunków, od których spełnienia w ogóle uzależnione jest rozpoczęcie, a następnie prowadzenie działalności polegającej na organizowaniu i urządzaniu gier hazardowych, w tym gier na automatach) – podmiotem, wobec którego może być egzekwowana odpowiedzialność za omawiany delikt, jest każdy (osoba fizyczna, osoba prawna, jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej), kto urządza grę na automatach w niedozwolonym do tego miejscu, a więc poza kasynem gry. W konsekwencji, na gruncie regulacji prawnej zawartej w art. 89 ust. 1 pkt 2 w związku z ust. 2 pkt 2 ustawy o grach hazardowych, w brzmieniu mającym zastosowanie w sprawie, w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się, że określona nią sankcja administracyjna może zostać nałożona na więcej niż jeden podmiot, w sytuacji gdy każdemu z nich można przypisać cechę "urządzającego gry" na tym samym automacie w tym samym miejscu i czasie, co wynika z kolei z szerokiego zakresu definicji podmiotu "urządzającego gry na automatach", jaką należy przyjąć na potrzeby tego rodzaju postępowań. Wykładnia tego pojęcia, umożliwiająca nakładanie kar administracyjnych na więcej niż jeden podmiot, jest niezbędna jeżeli system kontroli i skuteczność przewidzianych przez ustawodawcę sankcji ma mieć realny charakter, zwłaszcza zaś, jeżeli spojrzy się na to zagadnienie z perspektywy eliminowania sytuacji obejścia bądź nadużycia prawa przez podmioty uczestniczące w działalności hazardowej. Nie do pogodzenia bowiem z zasadą skuteczności stanowionego prawa byłaby taka wykładnia przepisów ustawy hazardowej, która w istocie pozostawiałaby bez kontroli i sankcji np. sytuacje tworzenia pozorów urządzania gier na automatach przez jeden podmiot, a więc też jego nominalnej odpowiedzialności, podczas gdy w rzeczywistości gry na automacie urządzane byłyby również na rachunek innego podmiotu, jako element wspólnego przedsięwzięcia. Przy ocenie, czy podmiot nie powinien zostać uznany za urządzającego gry na automacie niezbędne jest odwołanie się do wszystkich elementów stanu faktycznego (zob. np.: wyroki NSA z dnia: 9 listopada 2016 r., sygn. akt II GSK 2736/16; 20 kwietnia 2017 r. sygn. akt II GSK 5233/16).

W ich świetle zaś – jak wynika to z powyżej przedstawionych okoliczności – za uzasadniony należało uznać wniosek organu administracji, że strona skarżąca występowała w roli podmiotu udostępniającego miejsce, w którym wymienione automaty mogły być użytkowane i w konsekwencji z jej też udziałem udostępniane do gier, co w świetle przedstawionego powyżej rozumienia art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych nie jest pozbawione prawnego znaczenia w rozpatrywanej sprawie.

Zwłaszcza, gdy w korespondencji do tego właśnie argumentu nie sposób jest nie ustrzec się i tego wniosku, że wymieniona umowa dzierżawy powierzchni lokalu – którą Sąd I instancji uznał za niewystarczającą, stwierdzając tym samym, że ustalenia faktyczne przeprowadzone w sprawie, wobec ich deficytów, nie mogły być uznane są zupełne – gdy chodzi o jej "cel" oraz zgodny "zamiar stron", nie mogła (i nie mogłaby być) oceniona również inaczej, niż tylko, jako podjęcie wspólnego przedsięwzięcia gospodarczego polegającego na połączeniu składników majątkowych, jakimi dysponowały jej strony, a mianowicie lokalu użytkowego oraz automatów do gier, które dopiero wspólnie umożliwiały uruchomienie na nich gier w sposób dostępny dla ogółu, a więc ich "urządzanie", w rozumieniu art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych (por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 21 września 2016 r., sygn. akt III SA/Wr 71/16). Tym samym, nie sposób jest więc twierdzić, jak uczynił to Sąd I instancji (por. s. 7 uzasadnienia zaskarżonego wyroku), że samo udostępnienie powierzchni lokalu stanowiło zaledwie warunek wstępny rozpoczęcia procesu (przedsięwzięcia) urządzania gier na automatach poza kasynem gry, w związku z czym nie mogło być traktowane, jako ich urządzanie w rozumieniu art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych. Wskazany "warunek", nawet gdyby zaistniałą sytuację tak właśnie traktować, nie jest bowiem wbrew odmiennemu stanowisku Sądu I instancji pozbawiony prawnego znaczenia, o czym jasno i wyraźnie przekonują wszystkie dotychczas przedstawione argumenty. W tym również i ten korespondujący z dotychczas przedstawionymi argument, że przecież – jak podniósł to także Sąd I instancji odwołując się do słownikowego rozumienia zwrotu "urządzania", co nastąpiło jednak bez dostatecznego uwzględnienia faktycznego oraz prawnego kontekstu rozpoznawanej sprawy (por. s. 6 uzasadnienia zaskarżonego wyroku) - "urządzanie", to wedle słownikowego rozumienia tego zwrotu również "stwarzanie komuś odpowiednich warunków", co w rozpatrywanej sprawie wprost i bezpośrednio odnieść należy do tworzenia warunków do urządzania gier na automatach poza kasynem gry, a to poprzez udostępnienie miejsca ich urządzania i tym samym udostępniania samych gier na automatach poza kasynem gry, co w okolicznościach stanu faktycznego rozpatrywanej sprawy miało tę konsekwencję, że – jak powyżej już to podkreślono – wyraziło się w podjęciu wspólnie realizowanego przedsięwzięcia polegającego na połączeniu składników majątkowych, a mianowicie lokalu użytkowego oraz automatów do gier, które dopiero wspólnie umożliwiały uruchomienie na nich gier w sposób dostępny dla ogółu, a więc ich "urządzanie", w przedstawionym powyżej rozumieniu art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych.

W świetle przedstawionych argumentów, wbrew stanowisku wyrażonemu w kontrolowanym wyroku, nie sposób było więc upatrywać wadliwości zaskarżonej decyzji w braku zupełności ustaleń faktycznych stanowiących podstawę jej wydania oraz w braku prawidłowości ich oceny, a w konsekwencji także w nieprawidłowym zastosowaniu przez organ administracji publicznej przepisu art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych. Ustalenia faktyczne przeprowadzone w rozpatrywanej sprawie oraz ich ocena prawna były bowiem wolne od deficytów i wad przypisanych im przez Sąd I instancji.

Za nieusprawiedliwiony należało natomiast uznać zarzut z pkt I ppkt 1) petitum skargi kasacyjnej, a mianowicie zarzut naruszenia art. 133 § 1 w związku z art. 141 § 4 p.p.s.a.

Przepis art. 133 § 1 p.p.s.a. ustanawia nakaz wyprowadzania oceny prawnej na gruncie faktów i dowodów znajdujących odzwierciedlenie w aktach sprawy, ustanawiający jednocześnie granice, w obrębie których sąd administracyjny może operować i poza które nie może wykraczać, co ma i tę konsekwencję, że błąd w odczytaniu akt sprawy nie uzasadnia tezy o naruszeniu wymienionego przepisu, lecz ewentualnie wniosek o naruszeniu art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez błędne przedstawienie stanu sprawy w uzasadnieniu orzeczenia (por. np. wyroki NSA z dnia: 10 kwietnia 2018 r., sygn. akt II GSK 196/16; 16 marca 2018 r., sygn. akt I FSK 1225/16; 7 lutego 2018 r., sygn. akt I OSK 1881/16; 17 stycznia 2018 r., sygn. akt II FSK 3655/15). Nie dość, że z uzasadnienia omawianego zarzutu kasacyjnego nie wynika – jak należałoby tego oczekiwać w świetle konsekwencji wynikających z art. 174 pkt 2 w związku z art. 176 p.p.s.a. – na czym dokładnie miałoby polegać naruszenie przez Sąd I instancji zasady wynikającej z art. 133 § 1 p.p.s.a. oraz jakie miałyby być tego konsekwencje dla wyniku sprawy, co nakazuje uznać ten zarzut za nieusprawiedliwiony, to również nie sposób jest za uzasadniony uznać wniosek, że w rozpatrywanej sprawie doszło do naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. w sposób, w jaki przedstawiono to w skardze kasacyjnej. Wadliwość uzasadnienia wyroku może bowiem stanowić przedmiot skutecznego zarzutu kasacyjnego z art. 141 § 4 p.p.s.a zasadniczo wówczas, gdy uzasadnienie sporządzone jest w taki sposób, że niemożliwa jest kontrola instancyjna zaskarżonego wyroku. Funkcja uzasadnienia wyroku wyraża się bowiem i w tym, że jego adresatem, oprócz stron, jest także Naczelny Sąd Administracyjny, co tworzy to po stronie wojewódzkiego sądu administracyjnego obowiązek wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia w taki sposób, który umożliwi przeprowadzenie kontroli instancyjnej zaskarżonego orzeczenia w sytuacji, gdy strona postępowania zażąda, poprzez wniesienie skargi kasacyjnej, jego kontroli.

Według Naczelnego Sądu Administracyjnego, uzasadnienie kontrolowanego wyroku sądu administracyjnego I instancji, gdy chodzi o analizę przedstawionych w nim argumentów, nie uniemożliwia przeprowadzenia kontroli prawidłowości tego orzeczenia i wolne jest od wskazywanych przez stronę wad i deficytów, co prowadzi do wniosku, że Sąd I instancji uczynił zadość obowiązkowi jego sporządzenia w sposób uwzględniający konsekwencje wynikające z towarzyszącej uzasadnieniu każdego orzeczenia sądowego funkcji kontroli trafności wydanego rozstrzygnięcia. W tej mierze – co wymaga podkreślenia w kontekście podejmowanej na gruncie omawianego zarzutu kasacyjnego polemiki z merytorycznym stanowiskiem Sądu I instancji – zupełnie inną kwestią jest natomiast siła przekonywania zawartych w nim argumentów, co prowadzi do wniosku, że brak przekonania strony o trafności rozstrzygnięcia sprawy, w tym do przyjętego kierunku wykładni i zastosowania prawa – którego prawidłowość, aby mogła być oceniona wymaga postawienia innych zarzutów kasacyjnych – czy też, co także należy podkreślić, odnośnie do oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, której rezultat nie koresponduje z oczekiwaniami skarżącego kasacyjnie, nie oznacza jeszcze wadliwości uzasadnienia wyroku i to w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Fakt więc, że stanowisko zajęte przez sąd administracyjny I instancji jest odmienne od prezentowanego przez wnoszącego skargę kasacyjną nie oznacza, iż uzasadnienie wyroku zawiera wady konstrukcyjne, czy też, że jest wadliwe w stopniu uzasadniającym uchylenie wydanego w sprawie rozstrzygnięcia. Zwłaszcza w sytuacji, gdy tak jak w rozpatrywanej sprawie, stanowisko to zostało umotywowane w stopniu wystarczającym, aby poddać je merytorycznej kontroli w postępowaniu wywołanym wniesioną skargą kasacyjną, której rezultat – jak wynika to z powyżej przedstawionych argumentów – nakazywał uznać za uzasadnione zarzuty z pkt I ppkt 2) oraz z pkt II. petitum skargi kasacyjnej.

Stwierdzając w związku z powyższym, że kontrolowany wyrok nie odpowiada prawu i powinien podlegać uchyleniu, wobec dostatecznego wyjaśnienia istoty sprawy oraz spornej w niej kwestii, korzystając na podstawie art. 188 p.p.s.a. z kompetencji do rozpoznania skargi strony na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Poznaniu w przedmiocie kary pieniężnej za urządzanie gier na automacie poza kasynem gry, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że w świetle przedstawionych argumentów skarga ta nie jest zasadna i podlega oddaleniu.

W związku z powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 w związku z art. 151 p.p.s.a. oraz art. 203 pkt 2 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. a) w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) i § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804 ze zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku.