Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Ka 3497/01
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2004-02-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 633  Zatrudnienie i sprawy bezrobocia
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA del. Zofia Borowicz Sędziowie NSA del. Wiesław Morys (spr.) Asesor WSA Beata Kalaga-Gajewska Protokolant stażystka Agnieszka Janecka po rozpoznaniu w dniu 3 lutego 2004 r. sprawy ze skargi M. B. na decyzję Wojewody Ś. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie świadczenia z tytułu wypadku przy pracy o d d a l a s k a r g ę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r. Starosta Powiatu C., na zasadzie art.6 pkt 7, art.16 ust.5 i ust.6 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz.U. z 2001 r. Nr 6, poz.56) oraz art.9 i art.10 ustawy z dnia 12 czerwca 1975 r. o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (Dz.U. z 1983 r. Nr 30, poz.144 ze zm.) i art.104 k.p.a., odmówił przyznania M. B. świadczenia z tytułu wypadku przy pracy. Organ ustalił, iż M. B., będąc osobą bezrobotną został skierowany na szkolenie organizowane przez Zakład A w K. do Sanatorium A w U., gdzie od [...] r. do [...] r. odbywał praktykę zawodową [...]. W dniu [...] r., zwrócił się o wypłatę odszkodowania za uraz doznany w wypadku przy pracy, jakiemu rzekomo uległ podczas owego szkolenia praktycznego. Uprzednio złożył zaświadczenie lekarskie o niezdolności do pracy w dniach od [...] do [...] r.. Z jego treści nie wynikało, aby niezdolność spowodowana była wypadkiem przy pracy. Organ ustalił, iż bezrobotny nie zgłosił zdarzenia zarówno w miejscu odbywania praktyki, jak też u jej organizatora. W konsekwencji czego nie sporządzono protokołu wypadku. Dlatego też, w jego ocenie, brak było podstaw do uwzględnienia żądania.

W odwołaniu M. B. domagał się uchylenia tej decyzji, twierdząc, iż procedura nie została zachowana nie z jego winy, a na skutek zaniedbań pracowników właściwych jednostek.

Zaskarżoną decyzją Wojewoda Ś. na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 k.p.a. w związku z art. 16 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu utrzymał w mocy opisaną powyżej decyzję. Podzielił bowiem ustalenia i rozważania poczynione przez organ pierwszej instancji. Wskazał, iż odwołujący się, jako osoba bezrobotna, w dniach [...] r. odbywał szkolenie w zawodzie [...] w Sanatorium A w U., dokąd został skierowany Ośrodek A w U. Pismem z dnia [...] r. powiadomił Powiatowy Urząd Pracy w C. o zaistniałym wypadku. Nie został on jednak zgłoszony właściwemu organowi, nie sporządzono protokołu zgłoszenia i karty wypadku. Jego powództwo przeciwko wspomnianemu Sanatorium zostało prawomocnie oddalone w dniu [...] r. (data wyroku Sądu Okręgowego w B. B.) z powodu braku legitymacji biernej. Tymczasem przepisy art. 16 ust.5 i 6 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu przyznają prawo do uzyskania świadczenia z tytułu wypadku przy pracy w związku ze szkoleniem z Funduszu Pracy na podstawie orzeczenia lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, po sporządzeniu protokołu okoliczności i przyczyn wypadku przez zespół powypadkowy jednostki szkoleniowej. Wszak skarżący nie zgłosił zdarzenia - wypadku. Czym też zaniedbał obowiązek ustanowiony przepisami ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, z którymi się zapoznał. Przeprowadzone dochodzenie nie potwierdziło jego relacji, zaś złożone zaświadczenie lekarskie nie mogło stanowić podstawy wypłaty świadczenia, bo nie wskazywało przyczyny niezdolności do pracy. Na koniec organ drugiej instancji podał, że przywołane powyżej przepisy uległy z dniem 12 września 2001 r. uchyleniu. Dlatego odwołania nie uwzględnił.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji, powołując się na zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego. W jego ocenie doznał urazu w związku ze szkoleniem, przeto należy mu się odszkodowanie. Zajął stanowisko, wedle którego, jeżeli właściwe służby Sanatorium A w U. nie dopełniły ciążącego na nich obowiązku wypływającego z treści art. 16 ustawy o zatrudnianiu i przeciwdziałaniu bezrobociu, to nie mogą one wywoływać dla niego negatywnego skutku. Podał, iż o zaistnieniu wypadku zgłaszał Kierownikowi Ośrodka A – R.K. Poza tym naprowadził, iż nigdy nie odbywał przeszkolenia w zakresie BHP.

Odpowiadając na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej, przywołując argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz konkluzję, iż strona znała treść ustawy o zatrudnianiu i przeciwdziałaniu bezrobociu, a mimo to nie zgłosiła wypadku w dniu jego zdarzenia w miejscu odbywania szkolenia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

w pierwszej kolejności wymaga wyjaśnienia, że z dniem 1 stycznia 2004 r. utraciła moc ustawa z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (p. art.3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.), zaś sądownictwo administracyjne stało się dwuinstancyjne, przy czym w pierwszej instancji orzekają wojewódzkie sądy administracyjne (p. art.3 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269). Stosownie do brzmienia art.97 §1 powyższej ustawy sprawa niniejsza podlega rozpoznaniu przez tutejszy sąd na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Wedle treści art.1 cytowanej ustawy o ustroju sądów administracyjnych sądy te powołane są do kontroli zgodności z prawem poddanych ich kognicji aktów administracyjnych. W toku właściwego postępowania badają więc czy owe akty nie uchybiają przepisom prawa materialnego lub procesowego w stopniu mającym lub mogącym mieć wpływ na wynik sprawy (p. art.145 §1 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Kontrolują również, czy owe akty nie są dotknięte kwalifikowaną wadą prawną uzasadniającą ich nieważność (p. art.145 §1 pkt 2 tej ustawy). Przy czym, w myśl art.134 §1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sądy te nie są związane zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zatem oceniają zgodność z prawem także z urzędu.

Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji w tych ramach Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się uchybień, które uzasadniałyby pogląd o jej wadliwości uzasadniającej zastosowanie przewidzianych cytowaną powyżej ustawą środków. W szczególności przyszło zważyć, iż zapadła ona na skutek dostatecznego wyjaśnienia sprawy do rozstrzygnięcia, zasadnej oceny wiarygodności dowodów, poczynienia trafnych ustaleń i prawidłowych rozważań prawnych. Jeśli nadto została poprawnie umotywowana, niepodobna bronić poglądu o istotnych uchybieniach procesowych. Co prawda można mieć pewne wątpliwości odnośnie wyczerpania postępowania dowodowego, a w konsekwencji co do ustaleń faktycznych, nie są one jednak uchybieniami mającymi wpływ na wynik sprawy. Kluczowym zagadnieniem, jak się wydaje, jest w sprawie kwestia czy skarżący wykonał należące do niego obowiązki, a więc czy powiadomił o zdarzeniu, jakie uznaje za wypadek przy pracy, właściwe osoby. Poza sporem wszak musi być okoliczność, że te obowiązki znał, bowiem złożył oświadczenie o zapoznaniu się z treścią ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Godzi się przy tym zważyć, iż dopiero po owym zgłoszeniu rzeczą tychże właściwych osób byłoby wdrożenie czynności przewidzianych przepisami, a zmierzających do ustalenia okoliczności zdarzenia. Zdaniem Sądu zasadny jest wywód organu, iż skarżący nie powiadomił o wypadku w sposób pozwalający na dokonanie owych działań. Przekonuje o tym nie tylko materiał zgromadzony w postępowaniu administracyjnym, w którym znajdują się tej treści oświadczenia pracowników jednostki kierującej i jednostki, w której odbywał on szkolenie (k. [...] i [...] akt administracyjnych), ale też fakt, że w urzędzie pracy złożył wniosek o wypłatę odszkodowania dopiero w dniu [...] r. (k. [...] akt administracyjnych), podczas gdy zdarzenie miało mieć miejsce w dniu [...]r.. Nie zmienia tej oceny fakt, iż wcześniej złożył pozew przeciwko pracodawcy, bo uczynił to dopiero w dniu [...] r. (p. oświadczenie złożone w toku rozprawy sądowoadministracyjnej). A poza tym czynność ta nie zmierzała bezpośrednio w kierunku uzyskania świadczenia z tytułu wypadku podczas odbywania szkolenia dla bezrobotnego. Trzeba w tym miejscu wskazać, iż również złożone zaświadczenie o niezdolności do pracy, nie podając przyczyny tej niezdolności, nie wymuszało dokonania właściwych działań przez prowadzącego szkolenie. Dopiero w toku postępowania odwoławczego okazało się, że wydane zostało z powodu niewielkiego skaleczenia podczas szkolenia (k. [...] akt administracyjnych). Dlatego też, nie tyle z powodu gołosłowności skarżącego, ile z braku wyczerpania przepisanego trybu postępowania z winy skarżącego, nie mogło dojść do wypłaty żądanego świadczenia. Tym bardziej, gdy zważyć, że – jak sam stwierdził podczas rozprawy sądowoadministracyjnej – zgłosił jedynie fakt uzyskania zwolnienia lekarskiego, a nie wypadku, [...], a kierownika powiadomił dopiero w kilka dni później. Nie świadczy to o zamiarze ubiegania się o przedmiotowe świadczenie.

Tymczasem, obowiązujące w dacie zgłoszenia żądania przepisy wymagały uzyskania orzeczenia lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, wydanego po sporządzeniu protokołu okoliczności i przyczyn wypadku przez zespół powypadkowy. W całokształcie stanu sprawy organy nie dysponowały więc materiałem pozwalającym na uwzględnienie żądania. W tym aspekcie nie uchybiły przeto również przepisom prawa materialnego. Niemniej jednak godzi się zwrócić uwagę na fakt, który zresztą dostrzegł organ drugiej instancji, że z dniem 12 września 2001 r., z mocy art.1 pkt 16 lit. e ustawy z dnia 22 czerwca 2001 r. o zmianie ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu... (Dz.U. Nr 89, poz.973), przepisy art.16 ust.5 i 6 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu zostały uchylone. Odpadła przeto możliwość i podstawa prawna dla ewentualnego przyznania skarżącemu przedmiotowego świadczenia. System odszkodowań za wypadki przy pracy bezrobotnych biorących udział w szkoleniu został inaczej uregulowany. Ustawa nowelizująca w art.3 ust.2 wprowadziła bezpośrednie jej działanie, stanowiąc, iż sprawy wszczęte i niezakończone przed dniem 1 stycznia 2002 r. podlegają rozpoznaniu według nowych przepisów. Zatem nie chroniące osób, których sprawy nie zostały do dnia jej wejścia w życie zakończone. Od wspomnianej daty brak jest przepisu zawierającego odesłanie do przepisów ustawy o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych w razie wypadku podczas szkolenia bezrobotnego oraz przepisu uprawniającego do żądania takiego świadczenia z Funduszu Pracy. W konsekwencji czego i z tego powodu przedmiotowe żądanie skarżącego nie mogło odnieść skutku.

Konkludując, skoro skarga okazała się nieuzasadniona, na mocy art.151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, podlegała oddaleniu.