Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 899/14
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2015-01-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 648  Sprawy z zakresu informacji publicznej i prawa prasowego
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Prezes Rady Ministrów
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 4 ust. 1 pkt 5, art. 5, art. 14 ust. 2
journal: Dz.U. 2001 nr 112 poz 1198
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk, Sędzia NSA Bożena Popowska (spr.), Sędzia del. NSA Jerzy Solarski, Protokolant starszy asystent sędziego Dominika Człapińska, po rozpoznaniu w dniu 21 stycznia 2015 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Szefa Kancelarii Sejmu od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 stycznia 2014 r. sygn. akt II SAB/Wa 551/13 w sprawie ze skargi Stowarzyszenia S. z siedzibą w W. na bezczynność Szefa Kancelarii Sejmu w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] lipca 2013 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od Szefa Kancelarii Sejmu na rzecz Stowarzyszenia S. z siedzibą w W. kwotę 120 (sto dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 10 stycznia 2014 r., sygn. akt II SAB/Wa 551/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu skargi Stowarzyszenia S. na bezczynność Szefa Kancelarii Sejmu w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] lipca 2013 r. o udostępnienie informacji publicznej – stwierdził, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa oraz umorzył postępowanie w pozostałym zakresie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przytoczył następujące okoliczności faktyczne i prawne sprawy.

Stowarzyszenie S. z siedzibą w W. (dalej jako - Stowarzyszenie) w dniu [...] września 2013 r. wniosło skargę na bezczynność Szefa Kancelarii Sejmu RP w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] lipca 2013 r. znak [...] o udostępnienie informacji publicznej. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik strony podniósł, iż przedmiotowym wnioskiem Stowarzyszenie wystąpiło do Szefa Kancelarii Sejmu RP o udostępnienie w terminie 14 dni informacji publicznej następującej treści, cyt.: "Zgodnie z § 3 ust. 3 w wyjątkowych przypadkach, na umotywowany wniosek posła, na podstawie decyzji Marszałka Sejmu, Kancelaria Sejmu w okresie kadencji Sejmu pokrywa dodatkowe wydatki posłów związane z wyposażeniem biura poselskiego oraz remontem lokalu biura. Wnoszę o podanie informacji ile było takich wniosków w 2012 i 2013, przesłanie skanów lub kopii tych wniosków, oraz informacje w jaki sposób zostały rozpatrzone. Jeśli były takie sytuacje proszę o przesłanie skanów lub kopii dowodów zakupu oraz rachunków, które posłowie składają na podstawie § 4. Ponadto, wnoszę o udzielenie informacji ilu i którzy posłowie nie wywiązali się z powyższego obowiązku". Stowarzyszenie wskazało, że organ tylko częściowo odpowiedział na wniosek. W odpowiedzi przekazanej e-mailem nie przesłał skanów ani kopii dowodów zakupu oraz rachunków, które posłowie składają. W ocenie skarżącego, Szef Kancelarii Sejmu RP jest obowiązany do udostępniania informacji publicznej. Nadto informacje, o dostęp których Stowarzyszenie wystąpiło, są informacjami publicznymi. Kopie lub skany dokumentów, o przekazanie których wniesiono, dotyczą realizacji zadań publicznych i jako takie podlegają udostępnieniu.

W odpowiedzi na skargę Szef Kancelarii Sejmu RP wniósł o jej oddalenie wskazując, iż Kancelaria Sejmu RP nie posiada wnioskowanych informacji. Z tego względu Szef Kancelarii Sejmu RP nie pozostaje w bezczynności, ponieważ nie był zobowiązany do dokonania czynności dotyczących wniosku skarżącego z dnia [...] lipca 2013 r. Pełnomocnik organu wyjaśnił, iż na podstawie zarządzenia nr 8 Marszałka Sejmu z dnia 25 września 2001 r. w sprawie warunków organizacyjno-technicznych tworzenia, funkcjonowania i znoszenia biur poselskich Kancelaria Sejmu pokrywa wydatki posłów związane z funkcjonowaniem biur poselskich, to znaczy, że posłowie mają do dyspozycji w okresie kadencji określoną pulę środków na remont i wyposażenie swoich biur. Wydatki te dla posłów wybranych ponownie nie mogą przekroczyć 4.500 zł, a dla posłów którzy nie byli posłami w poprzedniej kadencji nie więcej niż 9.000 zł. Jednocześnie § 3 ust. 3 zarządzenia przewiduje, że w wyjątkowych przypadkach Kancelaria Sejmu pokrywa dodatkowe wydatki związane z remontem oraz biurem lokalu poselskiego, na podstawie decyzji Marszałka Sejmu do wysokości określonej w tej decyzji. Środki te są przyznawane głównie w sytuacjach wynikających ze zdarzeń losowych, takich jak np. kradzież, pożar w biurze czy zalanie - po uzyskaniu odszkodowania od ubezpieczyciela i do jego wysokości. W takim przypadku poseł zawiadamia Biuro Obsługi Posłów, które wdraża procedurę uzyskania odszkodowania od ubezpieczyciela. Poseł, który utracił użytkowany sprzęt lub musi pokryć koszt remontu swojego lokalu biura poselskiego, może, ale nie musi, wystąpić do Marszałka Sejmu o przyznanie dodatkowych środków związanych z pokryciem szkód. Po podjęciu decyzji przez Marszałka Sejmu Biuro Obsługi Posłów informuje posła o pozytywnym albo negatywnym rozpatrzeniu jego wniosku. Następnie, w przypadku decyzji przyznającej dodatkowe środki, poseł może podjąć przyznane środki w formie zaliczki lub przekazać do Biura Obsługi Posłów opłacone już faktury za zakup nowego sprzętu lub remont lokalu, które zostaną następnie zrefundowane na rachunek bankowy biura poselskiego. Na uruchomienie tych środków posłowie mają całą kadencję Sejmu i sami decydują na co przeznaczą otrzymane pieniądze (w ramach zasad określonych dla wydatków na remont i wyposażenie biura poselskiego). W świetle § 4 zarządzenia, na który powołuje się skarżące Stowarzyszenie, termin trzymiesięczny na przekazanie do Kancelarii Sejmu oryginałów dokumentów księgowych dotyczy środków pobranych zaliczkowo, o czym jednoznacznie przesądza treść § 4 ust. 1 zarządzenia. W przedmiotowej sprawie żaden z posłów nie wykorzystał jeszcze przyznanych środków, w związku z czym do Kancelarii Sejmu nie wpłynęła żadna faktura. Z tego względu, Kancelaria Sejmu nie posiada wnioskowanych informacji.

Rozpoznając powyższą skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyjaśnił, że instytucja skargi na bezczynność organu, o której mowa w art. 149 P.p.s.a., ma na celu ochronę strony przez doprowadzenie do wydania przez organ rozstrzygnięcia w sprawie oraz ustaleniu, czy bezczynność organu nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa. Sąd stwierdził, że dokonanie żądanej czynności lub wydania żądanego aktu przed rozpoznaniem przez sąd skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego, nie powoduje, stosownie do art. 149 § 1 powołanej ustawy procesowej, że w zakresie dotyczącym rozstrzygnięcia o tym, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa, postępowanie sądowe stało się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 tej ustawy.

Z tych względów, Sąd wydał rozstrzygnięcie, o którym mowa w art. 149 § 1 P.p.s.a. i stwierdził w punkcie I sentencji wyroku, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Sąd uznał, że dla oceny, czy w rozpoznawanej sprawie miało miejsce rażące naruszenie prawa, nie jest wystarczające samo przekroczenie ustawowych terminów. Musi być ono znaczne, bądź też wręcz przejawiać się w braku reakcji organu na wniosek o udostępnienie informacji publicznej. Zdaniem WSA, w niniejszej sprawie kwalifikowana postać bezczynności nie miała miejsca. Analiza akt sprawy jednoznacznie wskazuje, iż Kancelaria Sejmu RP w dniu [...] lipca 2013 r. udzieliła Stowarzyszeniu odpowiedzi na rozbudowany wniosek z dnia [...] lipca 2013 r. znak [...], w którym to piśmie ustosunkowano się do żądania strony za wyjątkiem części dotyczącej nadesłania "skanów lub kopii dowodów zakupu oraz rachunków, które posłowie składają na podstawie § 4". W odpowiedzi Kancelarii Sejmu RP zabrakło jednak odniesienia do tej części wniosku, choć wystarczyło podać, iż wnioskowanej informacji organ nie posiada. To z kolei skutkowało wniesieniem przez Stowarzyszenie skargi do Sądu, albowiem wniosek strony skarżącej we wskazanym zakresie nie został załatwiony (pozytywnie, czy też negatywnie). Dopiero w odpowiedzi na skargę organ oświadczył, iż żądanej przez Stowarzyszenie informacji publicznej nie posiada. Zatem już po wniesieniu skargi do Sądu organ usunął stan bezczynności informując, iż wnioskowaną informacją nie dysponuje.

Sąd wskazał, że w sytuacji, gdy organ administracji publicznej, którego dotyczyła skarga na bezczynność, do daty orzekania przez sąd administracyjny wyda akt lub podejmie czynność, której domagała się strona, to organ ten przestaje tkwić w bezczynności. Zgodnie zaś z brzmieniem art. 149 P.p.s.a. (zdanie pierwsze) rozpatrzenie i uwzględnienie skargi na bezczynność organu może doprowadzić jedynie do zobowiązania organu do załatwienia sprawy w określonym terminie, gdyż rozpoznanie skargi na bezczynność w żadnym razie nie może wkraczać w kwestie merytoryczne dotyczące przyszłego rozstrzygnięcia.

WSA stwierdził, że jeżeli po wniesieniu skargi na bezczynność, organ wyda akt lub dokona czynności, której domagała się strona, a co do których pozostawał w bezczynności, to postępowanie przed sądem administracyjnym - w zakresie orzeczenia o zobowiązaniu organu do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa - staje się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 tej ustawy (por. uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 listopada 2008 r., sygn. akt I OPS 6/08, dostępna na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

W ocenie Sądu, udzielenie skarżącemu Stowarzyszeniu wyczerpującej informacji w odpowiedzi na skargę, czyni postępowanie sądowoadministracyjne bezprzedmiotowym co do rozstrzygnięcia o zobowiązaniu organu do udzielania żądanej informacji publicznej, gdyż na dzień orzekania organ nie pozostaje już w tym zakresie w bezczynności. W tej sytuacji Sąd w punkcie II wyroku umorzył postępowanie sądowe w zakresie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] lipca 2013 r. o udostępnienie informacji publicznej, na podstawie art. 161 § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 54 § 3 powołanej ustawy.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł Szef Kancelarii Sejmu RP, reprezentowany przez radcę prawnego. Pełnomocnik organu wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz o zasądzenie od skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Na podstawie art. 174 pkt 2 P. p.s.a. zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

1. art. 149 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 161 pkt 3 P.p.s.a. przez uznanie, że Szef Kancelarii Sejmu pozostawał w bezczynności w przedmiotowej spawie podczas gdy prawidłowa analiza sprawy nakazuje konstatować, iż Szef Kancelarii Sejmu nie mógł pozostawać w bezczynności, ponieważ nie miał prawnego obowiązku podejmowania działań w przedmiotowej sprawie,

2. art. 161 pkt 3 P.p.s.a. przez umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego podczas gdy prawidłowe zastosowanie przepisów prowadzić powinno do oddalenia skargi wobec braku bezczynności Szefa Kancelarii Sejmu,

3. art. 151 P.p.s.a. przez niezastosowanie i nieoddalenie skargi mimo, iż Szef Kancelarii Sejmu nie pozostawał w bezczynności, a zatem nie było podstaw do uznania wniosków przeciwnych,

4. art. 141 § 4 P.p.s.a. przez sporządzenie uzasadnienia wyroku nieodpowiadającego wymaganiom przewidzianym w tym przepisie, w szczególności nieprzedstawienie stanowiska organu dotyczącego kwestii formalnych oraz braku wyjaśnienia stanowiska Sądu w tym zakresie,

5. art. 202 a ust. 1 Regulaminu Sejmu (M. P. z 2012 r., poz. 32) przez uznanie wbrew treści tego przepisu, że do udostępnienia informacji publicznej zobowiązany jest Szef Kancelarii Sejmu, a nie Kancelaria Sejmu.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej jej autor wskazał, że w przedmiotowej sprawie kluczowe znaczenie mają kwestie formalne, na które organ zwracał już uwagę w odpowiedzi na skargę, tj. okoliczność, że Szef Kancelarii Sejmu nie był zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej w przedmiotowej sprawie. Sąd nie podjął polemiki z tymi argumentami, która znalazłaby swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu zapadłego w sprawie wyroku. Zgodnie natomiast z art. 61 ust. 4 Konstytucji RP, tryb udzielania informacji publicznych w stosunku do Sejmu określa jego regulamin, który w art. 199 ust. 3 stanowi, że Kancelaria Sejmu udostępnia informację publiczną w trybie określonym w dziale IVa. Z art. 202a Regulaminu Sejmu wynika, że informację publiczną udostępnia Kancelaria Sejmu. Jedynie w przypadku decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej oraz decyzji o umorzeniu postępowania o udostępnienie informacji publicznej organem właściwym jest, zgodnie z art. 202c Regulaminu Sejmu, Szef Kancelarii Sejmu, a przepisy art. 16, 21 i 22 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm. dalej również jako: u.d.i.p.), stosuje się odpowiednio. Powyższe oznacza, że Biuro Korespondencji i Informacji Kancelarii Sejmu, do którego zadań regulaminowych należy rozpatrywanie wniosków o udzielenie informacji publicznej, w pierwszej kolejności musi ocenić czy wniosek dotyczy informacji publicznej. Jeżeli tak jest, to następnie należy ocenić czy informacja ta podlega udostępnieniu, czy dostęp do niej jest ograniczony ze względu na wyłączenia ustawowe oraz przede wszystkim, czy Kancelaria Sejmu jest w posiadaniu wnioskowanej informacji. Jeżeli ta analiza potwierdzi, że prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu, wówczas Szef Kancelarii Sejmu, na podstawie art. 202c ust. 1 Regulaminu Sejmu w zw. z art. 16 ustawy, wydaje decyzję odmawiającą udzielenia informacji publicznej. Drugi przypadek aktywności Szefa Kancelarii Sejmu na gruncie ustawy to wydanie decyzji o umorzeniu postępowania w przypadku określonym w art. 14 ustawy. Skarżący kasacyjnie podkreślił, że są to jedyne dwa przypadki, kiedy przepisy zobowiązują Szefa Kancelarii Sejmu do podjęcia określonych działań na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Pozostałych czynności, tj. udzielenia informacji publicznej, przekazania wnioskodawcy informacji, że wnioskowane dane nie stanowią informacji publicznej albo że Kancelaria Sejmu nie posiada wnioskowanych informacji, dokonuje Kancelaria Sejmu (art. 202a Regulaminu Sejmu). Są to czynności materialno-techniczne, które nie wymagają aktywności Szefa Kancelarii Sejmu, a zatem nie może on pozostawać w bezczynności w tym zakresie. Jedynie gdyby postępowanie wykazało jeden z dwóch przypadków, o których mowa wyżej, brak reakcji obciążałby Szefa Kancelarii Sejmu. W innych przypadkach w bezczynności może być jedynie Kancelaria Sejmu, którą Szef kieruje.

W ocenie skarżącego kasacyjnie, analiza uzasadnienia wyroku, mimo jego sentencji, wskazuje, iż również Wojewódzki Sąd Administracyjny miał świadomość tego, jaki organ był zobowiązany do działania w niniejszej sprawie, a zatem konsekwentnie winien być stroną niniejszego postępowania. Sąd wskazuje, że "analiza akt sprawy jednoznacznie wskazuje, że Kancelaria Sejmu RP w dniu [...] lipca 2013 r. udzieliła Stowarzyszeniu odpowiedzi na rozbudowany wniosek" (str. 4 uzasadnienia wyroku). Dalej, Sąd jeszcze dobitniej pokazuje organ obowiązany do działania wskazując, że "w odpowiedzi Kancelarii Sejmu zabrakło jednak odniesienia do tej części wniosku, choć wystarczyło podać, iż wnioskowanych informacji organ nie posiada" (str. 4 uzasadnienia wyroku). Świadczy to, iż w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego organem, który udostępniał informację publiczną w sprawie była Kancelaria Sejmu i to Kancelaria Sejmu odpowiada za nieprecyzyjne rozpatrzenie wniosku ("w odpowiedzi Kancelarii Sejmu zabrakło jednak odniesienia do tej części wniosku"), ale mimo tego to wobec Szefa Kancelarii Sejmu Sąd prowadził postępowanie i wydał de facto niekorzystny wyrok, obciążający go kosztami postępowania. Takie działanie nie zasługuje na ochronę prawną. To skarżący jako "gospodarz" postępowania określa strony postępowania i to on odpowiada za prawidłowe wskazanie organu, który naruszył interes prawny skarżącego. A nie może to być dowolny organ administracji publicznej, a jedynie organ, który był zobowiązany do określonego działania. Zdaniem skarżącego kasacyjnie, wobec skierowania postępowania przeciwko organowi, który nie miał obowiązku działania, a zatem nie mógł pozostawać wobec niego w bezczynności należało oddalić skargę.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.

Postępowanie kasacyjne oparte jest na zasadzie związania Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej i podstawami zaskarżenia wskazanymi w tej skardze. Zakres sądowej kontroli instancyjnej jest zatem określony i ograniczony wskazanymi w skardze kasacyjnej przyczynami wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku wojewódzkiego sądu administracyjnego. Jedynie w przypadku, gdyby zachodziły przesłanki, powodujące nieważność postępowania sądowoadministracyjnego, określone w art. 183 § 2 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny mógłby podjąć działania z urzędu, niezależnie od zarzutów wskazanych w skardze kasacyjnej. W niniejszej sprawie nie stwierdzono jednak takich przesłanek.

W rozpoznawanej sprawie wniosek o udostępnienie informacji publicznej został skierowany do Szefa Kancelarii Sejmu RP. Żądanie odnosiło się do kwestii związanych z realizacją zadań Kancelarii określonych w zarządzeniu Nr 8 Marszałka Sejmu z dnia 25 września 2001 r. w sprawie warunków organizacyjno-technicznych tworzenia, funkcjonowania i znoszenia biur poselskich. Poza sporem pozostaje, że przedmiot wniosku stanowi informację publiczną. Kwestią sporną jest natomiast to, kto jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia powyższej informacji publicznej. W skardze kasacyjnej eksponowany jest pogląd o braku obowiązku Szefa Kancelarii Sejmu RP do udzielenia żądanej informacji. Zdaniem organu, Szef Kancelarii jest uprawniony jedynie do wydawania decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenia postępowania o udostępnienie informacji, a nie do ich udostępniania. W ocenie strony, podmiotem uprawnionym do udostępnienia żądanej informacji jest Kancelaria Sejmu RP.

Odnosząc się do powyższej kwestii, należy przypomnieć za skarżącym kasacyjnie, że Kancelaria Sejmu RP wykonuje zadania organizacyjno-techniczne i doradcze związane z działalnością Sejmu i jego organów; stwarza posłom warunki do wykonywania mandatu poselskiego (...) oraz udostępnia informację publiczną w trybie określonym w dziale IVa (art. 199 uchwały Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 30 lipca 1992 r. - Regulamin Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej /M.P.2012.32/, dalej jako – regulamin).

Z powyższego wynika, iż Kancelaria wykonuje czynności w ramach powierzonych jej zadań publicznych. Zgodnie z art. 202a regulaminu, informację publiczną udostępnia Kancelaria Sejmu. Odmowy udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenia postępowania o udostępnienie informacji, w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 u.d.i.p., dokonuje Szef Kancelarii Sejmu, który odpowiednio stosuje przepisy art. 16, art. 21 i art. 22 u.d.i.p. (art. 202c regulaminu).

W ocenie skarżącego kasacyjnie, z powyższych przepisów regulaminu wynika, że na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej, Szef Kancelarii Sejmu RP jest zobowiązany jedynie do podjęcia działań określonych w art. 202 c regulaminu. Natomiast, pozostałe kwestie związane z rozpatrzeniem wniosku o udostępnienie informacji publicznej, tj. udzielenie informacji publicznej, przekazanie informacji, że wnioskowane dane nie stanowią informacji publicznej albo że nie znajdują się w posiadaniu Kancelarii, należą do Kancelarii Sejmu RP.

Ze stanowiskiem tym nie można się zgodzić. Przydaje ono treści postanowień Regulaminu Sejmu ścisłe znaczenie, wynikające wyłącznie z użytych sformułowań, bez uwzględnienia pozycji Szefa Kancelarii Sejmu, unormowanej w w/w Regulaminie, a także bez odniesienia się do przepisów u.d.i.p., normujących krąg podmiotów zobowiązanych do udostępniania informacji publicznej.

W kontekście powyższej uwagi należy przypomnieć, że zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p., obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są m.in. "podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym (...)".

Należy uwzględnić, że Kancelarią Sejmu kieruje Szef Kancelarii Sejmu, który jest zwierzchnikiem służbowym wszystkich pracowników Kancelarii Sejmu i ponosi odpowiedzialność za ich działania (art. 200 ust. 1 i 201 ust. 1 regulaminu). Z racji sprawowanej funkcji, Szef Kancelarii jest podmiotem odpowiedzialnym za realizację zadań nałożonych na kierowaną przez niego jednostkę, w tym dotyczących udostępniania informacji publicznej. To stanowisko znajduje potwierdzenie w przytoczonym wyżej art. 202c regulaminu, który wyposażył Szefa Kancelarii w uprawnienia do decydowania o odmowie udostępnienia informacji publicznej i umorzenia postępowania w sprawie dostępu do informacji publicznej. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, wskazane wyżej przepisy przypisują Szefowi Kancelarii kompetencje do załatwienia spraw, które należą do zakresu zadań Kancelarii określonych w art. 199 ust. 3 regulaminu. Tezy tej nie zmienia treść art. 202a ust. 1 i 3 regulaminu, który określa, że informacja publiczna udzielana jest przez Kancelarię Sejmu.

Na gruncie powyższej regulacji nie do zaakceptowania jest stanowisko, że Szef Kancelarii nie jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej, w sytuacji gdy posiada on kompetencje do wydawania rozstrzygnięć kończących postępowanie w sprawie dostępu do informacji w razie stwierdzenia przesłanek określonych w art. 5 i art. 14 ust. 2 u.d.i.p. Na taki wniosek pozwala zastosowanie przy interpretacji wskazanych postanowień reguły inferencyjnej argumentum a maiori ad minus: "jeśli uzna się za obowiązującą normę nakazującą realizowanie jakiegoś stanu rzeczy w większym stopniu czy też przy większym wysiłku, to tym bardziej należy uznać za obowiązującą normę nakazującą obowiązki mniej uciążliwe w tej właśnie sprawie" (A. Redelbach, S. Wronkowska, Z Ziembiński, Zarys teorii państwa i prawa, PWN 1994 r., s. 213).

Analiza uregulowań ustawy o dostępie do informacji publicznej wskazuje, że podmiot zobowiązany udziela informacji publicznej, gdy jest jej dysponentem oraz nie zachodzą okoliczności wyłączające możliwość jej udzielenia. Udostępnienie informacji publicznej na wniosek musi więc poprzedzać ustalenie, czy nie zachodzą przesłanki dopuszczalności ograniczenia w korzystaniu z prawa do informacji. Taka ocena należy do kompetencji Szefa Kancelarii, który tym samym ostatecznie decyduje o możliwości udostępnienia wnioskowanej informacji. Natomiast Kancelaria Sejmu wykonuje jedynie czynności techniczne związane z realizacją prawa dostępu do informacji publicznej. To Szef Kancelarii jako podmiot wyposażony w samodzielne władcze kompetencje i kierujący Kancelarią Sejmu należy do podmiotów, na których ciąży obowiązek rozpoznania wniosku dotyczącego udzielenia informacji publicznej odnoszącej się do działalności kierowanej przez niego jednostki. Z tego względu, za nieuzasadnione należało uznać zarzuty naruszenia art. 149 § 1 P.p.s.a., art. 161 pkt 3 P.p.s.a. i art. 151 P.p.s.a. oraz art. 202a regulaminu, w sytuacji gdy - jak wykazano wyżej - Szef Kancelarii był podmiotem zobowiązanym do rozpatrzenia wniosku Stowarzyszenia z dnia [...] lipca 2013 r. o udostępnienie informacji publicznej i obowiązek ten w pełnym zakresie został zrealizowany dopiero po wniesieniu skargi na bezczynność, co obligowało Sąd I instancji do umorzenia postępowania w zakresie zobowiązania do rozpatrzenia ww. wniosku oraz rozstrzygnięcia, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a wskazać należy, iż przepis ten odnosi się do konstrukcji uzasadnienia wyroku. Norma ta stanowi, że uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. W orzecznictwie przyjmuje się, że do sytuacji, w której wadliwość uzasadnienia wyroku może stanowić usprawiedliwioną podstawę skargi kasacyjnej, należy zaliczyć tę, gdy to uzasadnienie nie pozwala na kontrolę kasacyjną orzeczenia. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, uzasadnienie zaskarżonego wyroku spełnia wszystkie wymogi określone w art. 141 § 4 P.p.s.a. Sąd pierwszej instancji w sposób jasny i zwięzły przedstawił stan faktyczny ustalony i przyjęty za podstawę rozstrzygnięcia, przedstawił stanowisko skarżącego oraz stanowisko organu zawarte pismach stanowiących akta sprawy, w tym w odpowiedzi organu na skargę oraz dokonał oceny jego bezczynności z powołaniem się na obowiązujący stan prawny. Wyjaśnił zarówno podstawy faktyczne, jak i prawne, które legły u podstaw wydanego orzeczenia, co pozwoliło na pełną kontrolę kasacyjną zaskarżonego wyroku.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił skargę kasacyjną. O kosztach orzeczono na podstawie art. 204 pkt 2 tej ustawy.