Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 715/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-09-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: § 3 ust. 1 i  ust. 3 pkt 3, § 27 ust. 3
journal: Dz.U. 2007 nr 200 poz 1444
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania  pomocy finansowej w ramach działania "Zwiększanie wartości dodanej podstawowej produkcji rolnej i leśnej" objętego Programem Rozwoju  Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Piotr Piszczek, Sędzia WSA - Izabella Janson, Sędzia WSA - Beata Krajewska (spr.), Protokolant - ref. staż. Justyna Gadzialska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 września 2014 r. sprawy ze skargi [...] Spółka z o.o. w P. na rozstrzygnięcie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] listopada 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków unijnych oddala skargę.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia [...] listopada 2013 r., nr [...], Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa poinformowała E. z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P. o odmowie przyznania pomocy do Wniosku o przyznanie pomocy z dnia 25 marca 2013 r. w ramach działania: "Zwiększenie wartości dodanej podstawowej produkcji rolnej i leśnej" powołując § 3 ust. 2 pkt 2 w związku z ust. 3 pkt 3 lit a oraz § 19a ust. 1 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Zwiększanie wartości dodanej podstawowej produkcji rolnej i leśnej" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013.

W uzasadnieniu Agencja wskazała, iż E. Spółkę z o.o. Wniosek o przyznanie pomocy z dnia 25 marca 2013 r. złożyła jako nabywca od P. Sp. z o.o. przedsiębiorstwa objętego realizacją inwestycji w ramach operacji uruchamiania nowego zakładu produkcji oleju. Uruchamianie to miało być realizowane dwuetapowo. P. Sp. z o.o., podpisała z Agencją Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w dniu 8 kwietnia 2010 r. umowę o przyznanie pomocy. Umowa ta była kilkakrotnie aneksowana w zakresie wydłużania terminów złożenia wniosków o płatność po zakończeniu realizacji obu etapów operacji.

W wyjaśnieniach z dnia 21 października 2013 r. złożonych w ramach uzupełnienia Wniosku z dnia 25 marca 2013 r. E. Spółkę z o.o. wskazała, iż operacja uruchamiania nowego zakładu produkcji oleju znajduje się na wstępnym etapie. Agencja stwierdziła, iż od dnia podpisania umowy przyznania pomocy beneficjentowi I – P. Sp. z o.o , tj. od dnia 8 kwietnia 2010 r. do października 2013 r. realizacja operacji nie została de facto rozpoczęta ani przez P. Sp. z o.o ani przez E. Spółkę z o.o. Zdaniem Agencji termin na złożenie przez E. Spółkę z o.o wniosku o płatność po zakończeniu realizacji drugiego ostatniego etapu operacji upłynął w dniu 8 października 2013 r., tj . w dniu, w którym upłynął 36 miesięczny termin na zakończenie realizacji operacji oraz złożenie wniosku o płatność ostateczną, przedłużony o dodatkowe 6 miesięcy, liczony od dnia zawarcia umowy z beneficjentowi I – P. Sp. z o.o , tj. od dnia 8 kwietnia 2010 r.

Niepełnienie przez nabywcę E. z o.o. warunków z § 3 ust. 2 pkt 2 w związku z ust. 3 pkt 3 lit a oraz § 19a ust. 1 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007r., to jest niezakończenie realizacji operacji i niezłożenie wniosku o płatność ostateczna w terminie 36 miesięcy od dnia zawarcia przez Agencję umowy z beneficjentem I, przedłużonym o dalsze 6 miesięcy – skutkuje odmową przyznania pomocy.

W piśmie z dnia 17 grudnia 2013 r. E. Spółka z o.o. w P. wezwała organ do usunięcia naruszenia prawa stojąc na stanowisku, iż do umowy z nabywcą przedsiębiorstwa w realizacji przepis § 3 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007r. stosuje się wprost a nie odpowiednio. W związku z tym terminy wskazane w § 3 ust. 3 pkt 3 Rozporządzenia mają zastosowanie do umowy z nabywcą.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 17 lutego 2014 r. E. z o.o. w P. wniosła o uchylnie zaskarżonego rozstrzygnięcia z dnia [...] listopada 2013 r. zarzucając organowi:

- nieterminowe, trwające 8 miesięcy, rozpoznanie Wniosku o przyznanie pomocy a przez to naruszenie § 26 ust. 4 i 5 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007r.;

- przyjęcie w stosunku do Skarżącej Spółki zobowiązań beneficjenta pierwszego co do terminów realizacji operacji, podczas gdy na gruncie art. 25 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich można mówić wyłącznie o przejęciu jego zobowiązań co do wykonania operacji;

- zastosowanie § 27 ust. 4 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007r. do nabywcy przedsiębiorstwa odpowiednio a nie wprost, jak to wynika z tego przepisu;

- wprowadzenie Skarżącej w błąd i naruszenie zasad praworządności poprzez niepodanie przez organ w piśmie z dnia [...] stycznia 2013 r., [...], informacji o okolicznościach faktycznych wykluczających przyznanie pomocy, do czego Agencję zobowiązywała treść § 26 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007r.;

- nieustosunkowanie się do Wezwania do usunięcia naruszenia prawa.

Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa zarówno w piśmie z dnia 5 marca 2014 r. informującym Stronę o negatywnym wyniku rozpatrzenia jej Wezwania do usunięcia naruszenia prawa ( pochodzącym z daty po wniesieniu przez Spółkę skargi) jak i w odpowiedzi z dnia 21 marca 2014 r. na skargę złożoną przez E. Spółka z o.o. do WSA w Warszawie zajęła dotychczasowe stanowisko wyjaśniając, iż ewentualne pozytywne rozpatrzenie wniosku nabywcy przedsiębiorstwa o przyznanie pomocy nie skutkuje zawarciem nowej umowy na nowych warunkach a jedynie uprawnienia i zobowiązania umowne przechodzą na nabywcę w takim zakresie, w jakim przysługiwały one dotychczasowemu beneficjentowi. W piśmie z dnia 25 stycznia 2013 r. zawarto informację, iż w przypadku pozytywnego rozpatrzenia wniosku nabywcy zostanie z nim zawarta umowa, która będzie określać warunki kontynuacji realizowanej operacji. Przez zawarcie umowy określającej warunki kontynuacji realizowanej operacji następuje jedynie zmiana strony dotychczasowej umowy, bez rozpoczęcia nowego biegu terminów na zakończenie realizacji operacji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz art. 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sprowadzają się do kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.

W rozpoznawanej sprawie kluczowym zagadnieniem i okolicznością sporną jest stwierdzenie, czy - na gruncie przepisów § 27 ust. 3 i 4 oraz § 3 ust. 3 pkt 3 lit a Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Zwiększanie wartości dodanej podstawowej produkcji rolnej i leśnej" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 - dla umowy zawartej z nabywcą przedsiębiorstwa określającej warunki kontynuacji realizowanej operacji termin 36 miesięcy na zakończenie realizacji operacji i złożenie wniosku o płatność ostateczną winien być liczony od dnia jej zawarcia (takie stanowisko zajmuje Skarżąca Spółka) czy też od dnia zawarcie umowy przez pierwszego beneficjenta (stanowisko organu).

W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie prawidłowe jest stanowisko wyrażone w zaskarżonym rozstrzygnięciu Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] listopada 2013 r.

W konsekwencji Sąd uznał skargę E. Spółka z o.o. w P. za niezasadną.

Sąd kierował się następującymi przesłankami:

Przepis § 3 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007 r. stanowi, iż pomoc jest przyznawana na "operację", a zatem na konkretne przedsięwzięcie zamknięte w określonych kosztach i określonym czasie realizacji.

Takie rozumienie terminu "operacja" użytego w § 3 ust. 1 Rozporządzenia wynika z treści wniosku wypełnionego zgodnie z § 9 ust. 1 Rozporządzenia z dnia 17 października 2007 r. ( Wniosek o przyznanie pomocy zawiera m. innymi : opis planowanej operacji, w tym określenie miejsca jej realizacji, jej celów i ich zgodności z celami Programu, jej kosztów - w szczególności zestawienie rzeczowo-finansowe operacji, kwotę wnioskowanej pomocy) a następnie z zawartej zgodnie z wymogami Art. 23 ust. 1 Ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich ( Umowa, o której mowa w art. 22 ust. 1 zawiera w szczególności: oznaczenie przedmiotu i stron umowy; określenie warunków, terminu i miejsca realizacji operacji). Doprecyzowanie terminu zakończenia realizacji operacji i złożenia wniosku o płatność ostateczna dla konkretnego beneficjenta zawiera § 3 ust. 3 pkt 3 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007 r.

W przypadku beneficjenta pierwotnego – P., termin ten był liczony od dnia zawarcia umowy o przyznanie pomocy, t.j. od 8 kwietnia 2010 r.

Zbycie przez beneficjenta przedsiębiorstwa objętego realizacją inwestycji w ramach operacji, z mocy § 25 ust. 2 Rozporządzenia, może być uzasadnione wyłącznie względami ekonomicznymi, osiągnięciem i zachowaniem celów działania i mieć na celu kontynuację operacji rozpoczętej przez beneficjenta pierwotnego.

Umowa zawierana z beneficjentem pierwotnym jest ( art. 22 ustawy z dnia 7 marca 2007 r.) umową o przyznanie pomocy finansowej w ramach określonego działania na wskazaną we wniosku operację.

Umowa zawierana z nabywcą przedsiębiorstwa beneficjenta jest umową określającą warunki kontynuacji realizowanej operacji, co wprost stanowi § 27 ust. 3 Rozporządzenia. Wysokość pomocy przyznanej nabywcy przedsiębiorstwa nie może zatem przekraczać kwoty niewypłaconej części pomocy przyznanej beneficjentowi pierwotnemu (§ 27 ust. 1 Rozporządzenia). Zakończenie natomiast realizacji operacji i złożenie wniosku o płatność ostateczną musi nastąpić w terminie przewidzianym dla beneficjenta pierwotnego, określonym w § 3 ust. 3 pkt 3 Rozporządzenia. Taka wykładnia § 27 ust. 4 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007 r. nie budzi wątpliwości składu orzekającego. Z zapisu tego przepisu wprost wynika, iż do umowy określającej warunki kontynuacji realizowanej operacji zawartej pomiędzy Agencja a nabywca przedsiębiorstwa stosuje się terminy przewidziane dla beneficjenta pierwotnego w § 3 ust. 3 pkt 3 Rozporządzenia.

W rozpoznawanej sprawie, zgodnie z § 3 ust. 3 pkt 3 lit. a Rozporządzenia, jest to 36 miesięcy od dnia zawarcia przez Agencję umowy z beneficjentem pierwotnym P. Sp. z o.o , tj. od dnia 8 kwietnia 2010 r.

Dla Skarżącej Spółki, która wniosek o przyznanie pomocy jako nabywca przedsiębiorstwa złożyła w dniu 25 marca 2013 r., termin ten mógł zostać wydłużony zgodnie z § 19a Rozporządzenia (dodanym przez § 1 pkt 13 rozporządzenia z dnia 7 marca 2013 r. –Dz.U.2013.349) stanowiącym, iż Agencja może, na uzasadnioną prośbę beneficjenta, wyrazić zgodę na zakończenie realizacji operacji lub złożenie wniosku o płatność ostateczną po upływie terminów określonych w § 3 ust. 3 pkt 3 albo ust. 4 pkt 1 lit. d, w terminie późniejszym, nie dłuższym niż 6 miesięcy od upływu tych terminów, ale nie później niż do dnia 30 czerwca 2015 r.

Wbrew stanowisku Skarżącej, w ocenie Sądu, powyższa wykładnia wpisuje się w intencje ustawodawcy, który w art. 25 ust. 2 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich zawarł zapis, iż w razie zbycia całości lub części przedsiębiorstwa beneficjenta po przyznaniu mu pomocy, nabywcy przedsiębiorstwa lub jego części pomoc może być przyznana, na jego wniosek, jeżeli:

1) spełnia on warunki przyznania pomocy;

2) nie sprzeciwia się to przepisom, o których mowa w art. 1 pkt 1, oraz istocie i celowi działania, w ramach którego przyznano pomoc;

3) zostaną przez niego przejęte zobowiązania związane z przyznaną pomocą;

4) środki finansowe z tytułu pomocy nie zostały w całości wypłacone.

Przejęcie przez nabywcę przedsiębiorstwa zobowiązań beneficjenta pierwszego związanych z przyznaną mu pomocą musi dotyczyć zarówno zakresu, kosztów jak i terminów zakończenia operacji, na którą pomoc została pierwotnemu beneficjentowi przyznana.

W ocenie Sądu, inna interpretacja byłaby sprzeczna z istotą działania w celu kontynuacji realizacji operacji a określenie warunków kontynuacji jest istotą umowy zawieranej z nabywcą przedsiębiorstwa beneficjenta (§ 27 ust. 3 Rozporządzenia).

Za niezasadne Sąd uznał także pozostałe zarzuty skargi.

Organ administracji publicznej nie ma obowiązku udzielenia Stronie odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Możliwość nieudzielenia przez organ odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa i skutki dla Strony braku tej odpowiedzi reguluje art. 53 § 2 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Jakkolwiek organ przekroczył 3 miesięczny termin (instrukcyjny) na rozpatrzenie wniosku Skarżącej Spółki wskazany w § 26 ust. 4 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007 r., to było to naruszenie przepisów postępowania nie mające istotnego wpływu na wynik sprawy i jako takie nie mogło prowadzić do uwzględnienia skargi.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, z mocy art. 151 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił.