Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 452/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2010-11-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6320 Zasiłki celowe i okresowe
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2, art. 3, art. 8, art. 39, art. 40
journal: Dz.U. 2004 nr 64 poz 593
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński Sędziowie: Sędzia WSA Lidia Serwiniowska Sędzia WSA Wanda Wiatkowska-Ilków (spr.) Protokolant:: Dorota Hurman po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 10 listopada 2010 r. sprawy ze skargi U. Sz. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Ośrodek Pomocy Społecznej Gminy K. decyzją [...] z dnia [...] na podstawie art. 104 k. p. a. oraz art. 6 ust. 3, 4,14, art. 8 ust. 1 pkt 2, art. 39, art. 40, art. 106 ust. 1 i ust. 4 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. (Dz. U. z 2009 r., Nr 175, poz. 1362 ze zm.) o pomocy społecznej, działając z upoważnienia Wójta Gminy K., po ponownym rozpatrzeniu wniosku z dnia 19 sierpnia 2009 r. U.Sz. zam. O. ul. M. [...] postanowił odmówić przyznania pomocy społecznej w formie zasiłku celowego.

W uzasadnieniu wskazano, że zgodnie z decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] po ponownym rozpatrzeniu wniosku z dnia 19 sierpnia 2009 roku U. Sz., która zwróciła się o przyznanie pomocy społecznej w formie zasiłku celowego na zakup wersalki, pralki, lodówki, kuchenki gazowej, naczyń i leków, utraconych w czasie powodzi w czerwcu 2009r. Ośrodek Pomocy Społecznej ustalił co następuje.

Na podstawie przeprowadzonego wywiadu środowiskowego dnia 1 lutego 2010 roku ustalono, że: U. Sz. zamieszkuje wspólnie z A. J. - konkubentem oraz synem M. J. W/w mieszkają w kontenerze popowodziowym posadowionym na posesji obok domu, który od powodzi w czerwcu 2009 roku jest remontowany. Wg oświadczenia wnioskodawczyni, zajmuje jeden z 5 pokoi i ma dostęp do wspólnej kuchni, łazienki i wc. Pomieszczenia są czyste, zadbane, ogrzewane elektrycznie - piecem akumulacyjnym. Mieszkanie wyposażone jest w naczynia i sprzęty gospodarstwa domowego tj. pralkę automatyczną, lodówkę, kuchenkę gazową, wersalki 4 , fotele i meble pokojowe. Wg oświadczenia wnioskodawczyni, sprzęty te są własnością drugiego syna M. J., który od dłuższego czasu nie zamieszkuje pod wskazanym adresem. Nie został potwierdzony fakt, że wnioskodawczyni śpi na starej, zalanej w powodzi wersalce. Znajdująca się w pokoju zajmowanym przez U. Sz. wersalka jest w dobrym stanie i nie nosi oznak zalania. Organ nie jest w stanie stwierdzić, czyją własnością są sprzęty stanowiące wyposażenie kontenera, jest ono pełne i pozwala na prawidłowe funkcjonowanie wszystkich użytkowników.

Wnioskodawczyni U. Sz. jest osobą niepełnosprawną w stopniu znacznym z okresowym orzeczeniem niepełnosprawności do 31 stycznia 2012 r., ma rentę w wysokości 897,65 zł. i wymaga opieki osoby trzeciej. Nie jest osobą ubezwłasnowolnioną i może podejmować wszelkie czynności prawne. Mimo to od lipca 2009 roku reprezentantem wniosków o pomoc dla skarżącej jest jej konkubent A. J. - bez dochodów, nigdzie nie zatrudniony, nie zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy w K., który oświadczył, że jest opiekunem skarżącej ustanowionym przez nią. Użycza jej pokoju i dostępu do kuchni. Oświadczył też, że z wnioskodawczynią i ich synem M. nie prowadzi wspólnego gospodarstwa. Syn M. nie jest zarejestrowany w Urzędzie Pracy i nie ma źródła dochodu.

W ocenie pracownika socjalnego relacje łączące w/w są bardzo bliskie, wzajemnie się wspierają, wspólnie podejmują decyzje dotyczące kwestii rodzinnych. A. J. jest dysponentem budżetu domowego, a zaciągnięty kredyt w wysokości 5.790,-zł. ( do spłaty ogółem: 7.441,20zł) na remont domu po powodzi spłaca wnioskodawczyni ze swoich dochodów - miesięczna rata 299,05 zł.

Do lipca 2009 roku wnioskodawczyni, jej syn M. J., A.J. - konkubent, zgodnie z pełnym kwestionariuszem wywiadu środowiskowego sporządzonym w dniu 10 kwietnia 2008 roku oraz oświadczeniem złożonym przez U. Sz. dnia 14 kwietnia 2008 roku stanowili rodzinę i objęci byli świadczeniami pieniężnymi w oparciu o art. 8 ust. 1, pkt 2 i pkt 3 ustawy o pomocy społecznej. Prawo do ich nabycia zgodnie z kryterium ustawowym skarżąca uzyskała ze względu na długotrwałą chorobę, przy spełnieniu jednocześnie przesłanki dochodowej ze względu na ilość osób w prowadzonym wspólnie gospodarstwie domowym. Jedynym źródłem dochodu wszystkich członków rodziny był tylko dochód z renty ZUS U. Sz. w wysokości 843,74 zł. W roku 2009 rodzina otrzymała pomoc materialną w wysokości ogółem 9.308,79 zł., pomimo ewidentnego braku współdziałania syna M. i konkubenta A. J., którzy pozostają bez stałego źródła dochodu i nie zależy im na podjęciu zatrudnienia w celu poprawy sytuacji bytowej. Świadczy o tym fakt, iż po powodzi M. J. pracował w ramach prac publicznych od 14 lipca 2009r. do 7 listopada 2009r., a A. J. pracował od 21 lipca 2009r. do 3 sierpnia 2009r. jedynie na okres próbny.

Ośrodek Pomocy Społecznej Gminy K. od wielu lat wspierał rodzinę we wszystkich formach przewidzianych w ustawie o pomocy społecznej. Skarżąca twierdzi, że jej roszczenia nie są zaspakajane i nie otrzymuje należnej jej rodzinie pomocy. Wielokrotnie wskazywano, iż działania pomocy społecznej ma pomóc w działaniu zmierzającym do poprawy sytuacji życiowej rodziny a nie gwarantować źródła utrzymania. Mimo to roszczenia finansowe rodziny są bardzo duże, wybiegające poza zakres przewidziany ustawą i możliwości finansowe tut. Ośrodka.

Rodzina skarżącej otrzymała zasiłek celowy z tytułu szkód powstałych w wyniku powodzi w pełnej wysokości tj.6.000,-zł, na podstawie wywiadu środowiskowego z dnia 01 lipca 2009 roku przeprowadzonego z A.J. - konkubentem wnioskodawczyni na okoliczność zdarzenia losowego –powodzi jaka miała miejsce w czerwcu 2009r. także dla wszystkich członków rodziny wszelką dostępną pomoc rzeczową.

W trakcie wywiadu środowiskowego z dnia 1 lipca 2009r. A. J. oświadczył, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z wnioskodawczynią i synem M.

W trakcie przeprowadzania kolejnych wywiadów środowiskowych i składanych oświadczeń zainteresowana (oświadczenie 16 lipca 2009r., wywiad 1 października 2009r., oświadczenie 16 listopada 2009r., wywiad 1 lutego 2010r.) utrzymuje, iż A. J. i syn M. prowadzą odrębne gospodarstwa domowe, a roszczenia w sprawie pomocy finansowej z tytułu utraty sprzętów w powodzi od lipca 2009r. dotyczą w/w członków rodziny każdego z osobna. Decyzją z dnia [...] odmówiono Wnioskodawczyni przyznania zasiłku celowego z uwagi na fakt wcześniejszego przyznania rodzinie zasiłku celowego z tytułu zdarzenia losowego -powódź 2009 w maksymalnej wysokości 6.000,-zł.

Dnia 19 sierpnia 2009r. U. Sz. wystąpiła z wnioskiem o przyznanie pomocy finansowej na sprzęty zniszczone w powodzi, te same, które wcześniej wskazywała jako członek wspólnego gospodarstwa z A. J. i synem M., i na które otrzymała pomoc finansową i rzeczową jako członek rodziny. Straty poniesione w powodzi były stratami całej rodziny i rodzina otrzymała pomoc w pełnej wysokości. Obecnie członkowie "odrębnych gospodarstw" żądają wsparcia finansowego, każde osobno za utratę sprzętu, który wówczas stanowił wspólną własność. W ocenie organu U. Sz. celowo zafałszowuje fakty ( rodzina posiadała 1 lodówkę, 1 pralkę, 1 kuchenkę gazową, wspólne naczynia itp.), a rozdzielenie gospodarstwa domowego na trzy odrębne, datowane od 1 lipca 2009r. spowodowane jest chęcią uzyskania większej pomocy finansowej.

Przedstawione wyżej, w oparciu o zebrany w sprawie materiał dowodowy, okoliczności wyraźnie wskazują, że wnioskodawczyni wraz z konkubentem A. J. i synem M. J. stanowią rodzinę prowadzącą wspólne gospodarstwo domowe, zaś twierdzenia wnioskodawczyni, że prowadzi oddzielne gospodarstwo domowe należy uznać za gołosłowne. Pojęcie rodziny określone w art. 6 pkt 14 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej nie jest oparte wyłącznie na więzach pokrewieństwa, bardziej istotne jest tworzenie wspólnoty. Za rodzinę uznaje się osoby spokrewnione i niespokrewnione, pozostające w faktycznym związku, wspólnie zamieszkujące i gospodarujące. W tym rodziną jest także związek konkubencki.

W świetle powyższego brak jest podstaw do przyznania wnioskodawczyni zasiłku celowego w oparciu o przepis art. 39 ustawy o pomocy społecznej, albowiem nie stwierdzono aby wnioskodawczyni posiadała niezaspokojone niezbędne potrzeby bytowe. Jak wynika z wywiadu środowiskowego wyposażenie kontenera i pozwala na prawidłowe funkcjonowanie wnioskodawczyni i członków jej rodziny.

Natomiast zasiłek celowy z tytułu strat poniesionych w wyniku powodzi został przyznany rodzinie wnioskodawczyni w maksymalnej wysokości na podstawie art. 40 ustawy o pomocy społecznej.

Powyższa decyzja była drugą decyzją w sprawie wniosku U. Sz. z dnia 19 sierpnia 2009r. Pierwsza z dnia [...] odmawiająca przyznania świadczenia, zasiłku celowego z powodu przekroczenia kryterium dochodowego została uchylona i przekazana do ponownego rozpoznania organowi I instancji przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...], ze wskazaniem, że przekroczenie kryterium dochodowego nie ma znaczenia dla przyznania zasiłku celowego, zobowiązaniem do aktualizowania wywiadu środowiskowego i ustalenia czy wnioskodawczyni prowadzi sama gospodarstwo domowe, czy z rodziną a także odniesienia się do okoliczności wskazanych we wniosku – powodzi.

Odwołanie od powyższej decyzji wniosła U. Sz. W uzasadnieniu odwołania przywołała rozważania i wnioski organu II instancji, Zarzuciła, że organ I instancji "mataczy" i rozważa w wydanej decyzji, czy prowadzi samodzielne, czy wspólne gospodarstwo domowe. Nieprawdą jest, że A. J. jest jej konkubentem i zamieszkuje z nim. Potwierdza to uzasadnienie decyzji, w której ujęto, że wnioskodawczyni w domu zajmuje jeden z pokoi i ma dostęp do wspólnej kuchni i wc. Takie warunki zapewnił jej opiekun A. J. a obecnie udostępnił kontener a syn M. z narzeczoną meble i sprzęt AGD. Zarzuciła, że w czasie powodzi Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej nie udzielił jej żadnej pomocy mimo, że jest osobą niepełnosprawną, wskazała, że ostatecznie jej decyzja jest taka, że samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Zarzuciła, że w decyzji z dnia [...] SKO W. nakazał zbadać co utraciła w czasie powodzi, a nie w jakich warunkach mieszka. Na okoliczność poniesionych strat powinien być sporządzony protokół.

Podała, że otrzymuje rentę w kwocie 897,65 zł i z niej opłaca leki, prywatną konsultację lekarską, kupuje żywność, opłaca opiekuna, media i remontuje zniszczone mieszkanie po powodzi – już trzeciej.

Ponadto zawarła prośbę, żądanie o uzasadnienie, dlaczego z jej opiekuna A. J., któremu wydała oświadczenie, że jest jej opiekunem "robi się konkubenta". Ponadto podjęła rozważania czy termin konkubent znajduje się w polskiej terminologii prawnej i czy ta terminologia jest znana w państwach europejskich. Stwierdziła, że gdy to słownictwo konkubent nie jest ustawowo ustalone w polskim prawie to wymaga to z urzędu ścigania o pomówienie. "Proszę o uzasadnienie mi tego znaczenia przez SKO i NSA."

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. po rozpoznaniu odwołania, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego i art. 3, art. 4, art. 39 i 40 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz.U. Nr 64, poz. 593 ze zm.) utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

Uzasadniając swoją decyzję organ wskazał że zgodnie z art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego obowiązany jest ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę.

Podkreślił, że w myśl art. 3 i art. 4 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej, pomoc społeczna wspiera osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwia im życie w warunkach odpowiadających godności człowieka.

Rodzaj, forma i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielanie pomocy i powinny być uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej. Osoby i rodziny korzystające z pomocy społecznej są obowiązane do współdziałania w rozwiązywaniu ich trudnej sytuacji życiowej.

Podstawą prawną przyznania wnioskowanej przez stronę pomocy stanowi art. 40 ustawy o pomocy społecznej. Zasiłek celowy przyznany na podstawie tego przepisu może być przydzielony niezależnie od dochodu i nie podlegać zwrotowi. Ma on charakter uznaniowy ale nie dowolny, organ winien rozważyć wszystkie okoliczności faktyczne i prawne i wskazać powody, które zadecydowały o określonym rozstrzygnięciu.

Podkreślił też, że zadaniem organów pomocy społecznej jest wspieranie osób wymagających pomocy ale pomoc społeczna nie może stanowić źródła stałego dochodu.

Przechodząc do realiów niniejszej sprawy organ podał, że strona domagała się przyznania zasiłku celowego w związku z powodzią jaka miała miejsce w dniach 26 i 27 czerwca 2009r. Do czasu powodzi strona oświadczała, że prowadzi gospodarstwo domowe z konkubentem A. J. i synem M.co zostało potwierdzone podczas przeprowadzenia wywiadów środowiskowych w dniu 1 lipca 2009r. przez A. J., a także wcześniejszych wywiadów z dnia 13 maja 2009r., 6 grudnia 2008r., 25 listopada 2008r., 1 października 2008r. i 9 kwietnia 2008r.

Wskazał, że organ I instancji uwzględniając jakie straty poniosła rodzina w związku z powodzią przyznał na wniosek A. J. zasiłek celowy w najwyższej przyznawanej wysokości 6.000 zł. Była to pomoc dla całej rodziny – w tym dla wnioskodawczyni.

Organ I instancji rozważał przyznanie zasiłku celowego na podstawie art. 39 ustawy o pomocy społecznej.

Istotą zasiłku celowego jest zaspokojenie konkretnej potrzeby bytowej umożliwiającej życie w warunkach odpowiadających godności człowieka, występującej u osoby lub rodziny ubiegającej się o jego przyznanie. Dlatego organy obowiązane są ustalić czy zaspokajanie potrzeby bytowej, której sfinansowania żąda wnioskodawczyni jest w jej sytuacji życiowej rzeczywiście niezbędne. Organ wydając decyzję winien ocenić całokształt sytuacji rodzinnej i majątkowej strony; po ewentualnym ustaleniu, że istnieje potrzeba, która nie może być zaspokojona, w tym w ramach możliwości i posiadanych środków –może a nie musi przyznać zasiłek celowy, biorąc pod uwagę okoliczności przemawiające za udzieleniem pomocy jak i przeciw jej udzieleniu.

Z przeprowadzonego w dniu 1 lutego 2010r. wywiadu wynika, że strona ma zaspokojone potrzeby w zakresie niezbędnego sprzętu domowego, z którego może korzystać bez ograniczeń. Z tego względu nieuzasadnione jest przyznanie stronie zasiłku celowego na zaspokojenie niezbędnej potrzeby bytowej ponieważ strona ma zaspokojone potrzeby w zakresie niezbędnego sprzętu gospodarstwa domowego. Natomiast zasiłek celowy na leki został przyznany w dniu [...] w wysokości 200 zł.

Skargę od powyższej decyzji złożyła U. Sz. Stwierdziła w niej, że Wojewódzki Sąd Administracyjny przywrócił jej termin do wniesienia skargi w sprawie o sygn. akt WSA Wr 586/09, a chodzi w tej sprawie o przyznanie zasiłku celowego związanego z powodzią z czerwca 2009r., którego do tej pory nie otrzymała.

Oświadczyła, że nie jest tak jak twierdzą organy, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z panem A. J. zaprzecza temu twierdzeniu; zawsze prowadziła i prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Zawsze była matką samotnie wychowującą dzieci, samodzielnie rozliczała się z Urzędem Skarbowym, jest stanu wolnego, osobą chorą, wymagającą opieki drugiej osoby.

Na powołane wyżej okoliczności przedłożyła zaświadczenie Naczelnika Urzędu Skarbowego w K. z dnia 11 sierpnia 2009r. o wysokości dochodu uzyskanego przez wnioskodawczynię w roku 2008, zaświadczenie PUP w K. z dnia 21 lipca 2009r. wskazujące okresy pozostawania przez skarżącą jako osoby bezrobotnej oraz okresy pobierania zasiłku dla bezrobotnych i decyzję Ośrodka Pomocy Społecznej Gminy K. z dnia [...] – to jest pierwszą decyzję wydaną po rozpoznaniu wniosku skarżącej, będącego przedmiotem niniejszego postępowania, mocą której odmówiono przyznania zasiłku z uwagi na przekroczenie kryterium dochodowego. Decyzja ta została uchylona przez organ II instancji.

Dokumenty te ponownie zawnioskowane podczas rozprawy, jako dowody, Sąd dopuścił, poza opisaną wyżej decyzję po myśli art. 106 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie a uzasadniając swoje stanowisko przywołał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne powołane są do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Akt administracyjny jest niezgodny z prawem o ile przy jego wydaniu doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego, wówczas to Sąd w oparciu o art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwaną dalej p.p.s.a, może w zależności od okoliczności uchylić decyzję, stwierdzić jej nieważność lub uznać, że została wydana z naruszeniem prawa.

Skarga kwestionuje ustalenia, wnioski, że wnioskodawczyni prowadzi wspólnie z A. i M. J. gospodarstwo domowe, ponadto nie zawiera żadnych innych merytorycznych zarzutów natury procesowej czy naruszenia prawa materialnego.

Jednakże, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy niebędąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Kontrola Sądu, oparta na wskazanych wyżej przepisach, daje podstawę do stwierdzenia że zaskarżona decyzja i decyzja organu I instancji nie narusza prawa.

Podstawę materialnoprawną do rozpoznania skargi stanowi ustawa z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (tekst jednolity Dz.U. z 2009r., Dz.U. Nr 175, poz. 1362 ze zm.) zwaną dalej ustawą o pomocy społecznej. W art. 2 ust. 1 stanowi ona, że pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężenie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości.

Zgodnie z postanowieniami art. 3 ust. 1 ustawy, pomoc społeczna wspiera osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwia im życie w warunkach odpowiadających godności człowieka. Przytoczony przepis wskazuje cel pomocy społecznej zaspokajanie "niezbędnych" potrzeb życiowych. Przepisy nie wskazują zakresu niezbędności – tym samym termin ten nie ma praktycznego znaczenia.

Artykuł 3 ust. 3 ustawy stanowi, że rodzaj, forma i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy. Zgodnie z art. 3 ust. 4, potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej. W przepisach tych ustanowiono zasady indywidualizacji i fakultatywności świadczeń z pomocy społecznej. Zasada indywidualizacji dotyczy z jednej strony indywidualnego rozpoznania świadczeń, z drugiej zaś dostosowywania rodzaju, formy i rozmiaru świadczenia do indywidualnych właściwości świadczenioodbiorcy. Zasada fakultatywności polega na niemożności domagania się przez osoby i rodziny ubiegające się o. świadczenia pomocy społecznej, aby przyznano im je w określonym rodzaju, formie.

Pomoc społeczna, także świadczona w formie zasiłku celowego, ma charakter uzupełniający. Pomoc ta nie zaspokaja całkowicie potrzeb jej beneficjentów. Powinni oni również wykorzystywać własne środki i możliwości. Z uwagi na ograniczoność środków, którymi dysponują organy pomocy społecznej, a także z uwagi na wielość potrzebujących, takie całkowite zaspokojenie potrzeb jest niemożliwe. Zasiłki celowe i specjalne zasiłki celowe, których materialnoprawną podstawę stanowi art. 39, art. 40 i art. 41 ustawy o pomocy społecznej, są świadczeniami przyznawanymi w ramach uznania administracyjnego. Okoliczność ta, jak już wielokrotnie podkreślano w orzecznictwie sądowym, powoduje, że sam fakt spełniania kryteriów ustawowych nie oznacza automatycznego przyznania osobie zainteresowanej tego świadczenia i w wysokości zgodnej z jej oczekiwaniami. Z przepisów prawa regulujących tryb przyznawania zasiłku celowego wynika, że udzielając świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej, organ kieruje się ogólnymi zasadami wyrażonymi w art. 3 ust. 3 i ust. 4 ustawy. Chodzi o dostosowywanie rodzaju, formy i rozmiaru świadczeń do okoliczności konkretnej sprawy, jak również uwzględniania potrzeb osób korzystających z pomocy, jeżeli potrzeby te odpowiadają celom i możliwościom pomocy społecznej.

Przechodząc na grunt niniejszej sprawy przede wszystkim należy zaakcentować, że przedmiotem rozpoznania organów był wniosek U. Sz. z dnia 19 sierpnia 2009r., w którym wnosiła o przyznanie zasiłku celowego na zakup wersalki, pralki, lodówki, kuchenki gazowej, naczyń i leków które jak podnosiła utraciła podczas powodzi. Zainteresowana stwierdziła wprost, że oczekuje przyznania świadczenia pieniężnego w kwocie co najmniej 4.000 zł.

Podstawą materialnoprawną rozpoznania wniosku, jest ustawa o pomocy społecznej. W szczególności art. 39, art. 40, art. 41 tej ustawy odnoszący się do zasiłków celowych.

Istotą zasiłku celowego, jak zresztą podkreśliły to organy, jest zaspokojenie konkretnej potrzeby bytowej uniemożliwiającej życie w warunkach odpowiadających godności człowieka, występującej u osoby, czy rodziny ubiegającej się o jego przyznanie (wyrok WSA w Olsztynie z dnia 20 stycznia 2009r., sygn. akt II SA/OI 964/08.

Zgodnie z art. 39 powołanej ustawy, osobie lub rodzinie, która nie przekracza kryterium dochodowego w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy. W dalszej części tego przepisu ustawodawca wymienia przykładowe cele na jaki może być przyznany ten zasiłek.

Jak wskazano wyżej między innymi, podstawą do jego przyznania jest kryterium dochodowe, o którym mówi art. 8 omawianej ustawy. W związku z tym organy musiały określić, czy skarżąca prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe, czy też funkcjonuje w ramach rodziny.

Skarżąca otrzymywała w dacie wydania zaskarżonych decyzji rentę w kwocie 843,74 zł. Zatem jako osoba samotnie gospodarująca w oparciu o ten przepis nie mogła uzyskać zasiłku. Przepis ten jednocześnie obligował organy do ustalenia, czy winien być do określenia kryterium przyjęty dochód rodziny czy osoby samotnie gospodarującej.

Ocena w tym zakresie dokonana przez organy w oparciu o akta administracyjne według sądu jest prawidłowa.

Skoro w dotychczasowych wywiadach wnioskodawczyni, A. J. oraz ich syn M. zgodnie oświadczali, że prowadzą wspólne gospodarstwo domowe, to nagle składane oświadczenia bez jakiegokolwiek uzasadnienia, że od 19 sierpnia 2009r. jest inaczej – nie zasługują na wiarę. Zwłaszcza w zaistniałych okolicznościach, gdy wnioskodawczyni i A.J. potrzebują środków finansowych na remont zalanego przez powódź mieszkania. Związek wnioskodawczyni i A. J. ma charakter trwały albowiem posiadają dwóch dorosłych synów. O wspólnej dotychczas utrzymującej się więzi świadczy między innymi fakt, że wnioskodawczyni wzięła kredyt na remont mieszkania, które jest własnością A. J. O tym, że względy finansowe zadecydowały o oświadczeniu o odrębnie prowadzonych gospodarstwach świadczy również stwierdzenie organu, że A. J. i M. J. (oraz wnioskodawczyni) złożyli wnioski o przyznanie świadczeń pieniężnych również na sprzęt, o którym mowa we wniosku skarżącej z dnia 19 sierpnia 2010r.

Nie może zmienić takiej oceny przedstawione i przyjęte w poczet dowodów a dołączone do skargi zaświadczenie Urzędu Skarbowego w K., że skarżąca rozliczała się z Urzędem Skarbowym jako matka samotnie wychowująca dzieci i samodzielnie rozliczała się, opłacała podatek dochodowy; nie są one dokumentami potwierdzającymi powyższe okoliczności. Nie wynikają z nich wskazywane przez skarżącą fakty. Dokumenty te pozostają w sprzeczności z oświadczeniami wnioskodawczyni, A.J., M. J. składanymi podczas wywiadów środowiskowych.

Odnośnie zaś pisma Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie w K. z 6 września 2010r. należy stwierdzić, ze zupełnie inną kwestią jest, czy z tytułu powodzi, nie powinno być przyznane dodatkowe świadczenie. Jednak ten aspekt jest rozważany w innym postępowaniu na skutek złożonego przez skarżącą dalszego wniosku.

Nie mają znaczenia dla sprawy również ustalenia zawarte w dołączonej do akt decyzji z [...] została ona bowiem usunięta z obrotu prawnego decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] sygn. akt [...].

Rozpoznawana kwestia ostatecznie nie przesądza o odmowie przyznania zasiłku celowego a to z uwagi na treść art. 40 i 41 ustawy o pomocy społecznej, które umożliwiają przyznanie zasiłku celowego osobie – rodzinie przekraczającej kryterium dochodowe, po spełnieniu szczególnych okoliczności zawartych w tych przepisach.

Art. 40 stanowi, że zasiłek celowy może być przyznany również osobie albo rodzinie, które poniosły straty w wyniku zdarzenia losowego i może być przyznany niezależnie od dochodu.

Art. 41 stanowi zaś, że w szczególnie uzasadnionych przypadkach osobie lub rodzinie o dochodach przekraczających kryterium dochodowe może być przyznanych zasiłek celowy w wysokości nie przekraczającej odpowiednio kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej lub rodziny, który nie podlega zwrotowi.

Zgodzić się należy z organami, że przedmiotem rozważań w niniejszej sprawie mógł być zasiłek celowy określony w art. 40, albowiem wnioskodawczyni mówiła o utracie wyposażenia domowego na skutek powodzi, ponadto środki jakie należałoby przyznać w przypadku pozytywnego rozpatrzenia wniosku znacznie przekraczałyby, lub mogły przekroczyć kwotę zasiłku celowego określonego w art. 41 omawianej ustawy.

Żaden z tych przepisów nie może mieć zastosowania.

Ze wszystkich bowiem powołanych artykułów (art. 39, art. 40, art. 41) wynika, że – co stwierdzono na wstępie rozważań – zasiłek oparty na powyższych regulacjach może być przyznany, wówczas, gdy określona potrzeba bytowa istnieje.

Wywiad środowiskowy przeprowadzony przez organ I instancji w dniu 1 lutego 2010r. nie potwierdza braków w wyposażeniu mieszkania w zakresie sprzętu domowego i AGD. Organ stwierdził, że wersalka na której śpi wnioskodawczyni nie nosi śladów zalania a pralka, kuchenka gazowa i lodówka znajduje się na wyposażeniu kontenera, w którym mieszka skarżąca, A.J. i ich syn M.

Oświadczenia skarżącej, że powyższe urządzenia są własnością jej drugiego syna mieszkającego oddzielnie nie zostały nawet uwiarygodnione. Trudno uznać je za odpowiadające prawdzie, w sytuacji gdy urządzenia pozostają w posiadaniu skarżącej. Są to rzeczy potrzebne na co dzień, zatem nie sposób przyjąć, aby syn skarżącej zrezygnował, mieszkając oddzielnie, z ich używania i tymczasowo przekazał na rzecz matki. Trudno zwłaszcza sobie wyobrazić aby w innym miejscu zamieszkania, zrezygnował z kuchenki gazowej.

Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd skargę oddalił.