Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 2889/17
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2018-03-02 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6320 Zasiłki celowe i okresowe
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 39
journal: Dz.U. 2016 poz 930
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - tekst jednolity
article: art. 184
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Maciej Dybowski Sędziowie NSA Czesława Nowak – Kolczyńska del. WSA Agnieszka Miernik (spr.) po rozpoznaniu w dniu 2 marca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 11 kwietnia 2017 r., sygn. akt IV SA/Gl 50/17 w sprawie ze skargi M. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] grudnia 2016 r., nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z 11 kwietnia 2017 r. sygn. akt IV SA/Gl 50/17 oddalił skargę M. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z [...] grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego.

W uzasadnieniu wyroku Sąd podał następujący stan faktyczny i prawny sprawy:

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z [...] grudnia 2016 r. nr [...] po rozpatrzeniu odwołania M. M. od decyzji Prezydenta Miasta [...] z [...] września 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania mu zasiłku celowego na dofinansowanie do zaległości za opłaty mieszkaniowe za miesiące od lutego do lipca 2016 r., utrzymało tę decyzję w mocy.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że M. M. we wniosku z [...] sierpnia 2016 r. zwrócił się do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] o przyznanie pomocy na dofinansowanie do zaległości za opłaty mieszkaniowe za miesiące od lutego do lipca 2016 r. w wysokości [...] zł. Z przeprowadzonego przez organ pierwszej instancji postępowania dowodowego wynika, że wnioskodawca prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, choruje przewlekle, leczy się specjalistycznie, posiada orzeczenie o lekkim stopniu niepełnosprawności i jest osobą bezrobotną. Na jego dochód w lipcu 2016 r. składał się: dodatek mieszkaniowy w kwocie [...] zł, dodatek energetyczny w kwocie [...] zł. i zasiłek okresowy w kwocie [...] zł. Łącznie dochód wnioskodawcy wyniósł [...] zł. Ponadto od lipca 2016 r. objęty jest on pomocą w formie wsparcia w Dziennym Domu Pomocy Społecznej, gdzie ma zagwarantowane wyżywienie.

Jednocześnie ustalono, że zadłużenie z tytułu opłat eksploatacyjnych za mieszkanie za okres przyznanego dodatku mieszkaniowego, tj. od lutego do lipca 2016 r. wyniosło [...] zł. Zadłużenie jest wynikiem nieregulowania przez wnioskodawcę różnicy pomiędzy kwotą czynszu a kwotą przyznanego dodatku.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] uznało, że organ pierwszej instancji zasadnie odmówił M. M. przyznania zasiłku celowego z przeznaczeniem na dofinansowanie do zaległości za opłaty mieszkaniowe z uwagi na to, że spłata zobowiązań finansowych nie stanowi w tym przypadku celu pomocy społecznej oraz z uwagi na ograniczone środki finansowe Ośrodka. Kolegium zwróciło uwagę, że skarżący powinien mieć świadomość, że nawet w przypadku ubiegania się o zaspokojenie potrzeby zgodnej z celami pomocy społecznej i spełniania wymogów określonych w tych przepisach, potrzeba ta nie musi być przez ośrodek pomocy społecznej zaspokojona, ponieważ świadczenie w formie zasiłku celowego, celowego specjalnego jak również celowego zwrotnego nie posiada charakteru publicznego prawa podmiotowego, czyli bezwzględnie należnego, a pomoc społeczna nie jest bezwzględnie zobowiązana do zaspokojenia wszystkich zgłaszanych potrzeb, a jedynie do tych, które są niezbędne i odpowiadają możliwościom finansowym pomocy społecznej. Organ wskazał ponadto, że ewentualne przyznanie wnioskowanej pomocy byłoby przeznaczone wyłącznie na spłatę ciążących na Mariuszu Mączyńskim zobowiązań finansowych, których istnienie nie zmienia jego sytuacji mieszkaniowej. Pomimo posiadanego zadłużenia nadal jest mu wypłacany dodatek mieszkaniowy, jak również nie została wypowiedziana umowa najmu.

Mariusz Mączyński wniósł na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. W skardze wniósł o "zasądzenie na jego rzecz wymaganej kwoty dodatku mieszkaniowego ([...] zł) na zaległe opłaty czynszowe", a także o zwolnienie z kosztów sądowych. Zaakcentował, że jego sytuacja życiowa jest trudna, a organ niewłaściwe ją ocenił w aspekcie wnioskowanej pomocy. Zaznaczył, że z uwagi na powierzchnię jego mieszkania dodatek mieszkaniowy przysługuje mu obligatoryjnie, ponieważ dotyczy niezbędnych, a w więc bytowych potrzeb.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z 11 kwietnia 2017 r. sygn. akt IV SA/GL 50/17 oddalił skargę. Sąd wskazał na ugruntowany w orzecznictwie sądów administracyjnych pogląd, że organy administracji w zakresie pomocy społecznej działają w oparciu o środki finansowe, których wysokość jest ściśle określona i w tak wyznaczonych granicach muszą realizować powierzone im w ustawie cele. Podniósł, że istnienie potrzeby przyznania świadczeń z pomocy społecznej wymaga zbadania nie tylko posiadanych środków i dochodów, ale również całokształtu warunków życia osób chcących skorzystać z pomocy społecznej. Zdaniem Sądu okoliczności te zostały należycie ocenione przez organy orzekające w sprawie.

Sąd wskazał ponadto na uznaniowy charakter zasiłku celowego i wyjaśnił, że w przypadku uznania administracyjnego kontrola sądowa nie obejmuje kwestii słuszności wyboru rozstrzygnięcia. Uznanie administracyjne cechuje się między innymi tym, że organ nie jest związany ścisłymi kryteriami prawnymi, a więc ma pewną swobodę w ocenie zasadności zgłoszonych żądań. W przypadku zasiłków celowych organ działając w ramach przyznanej mu władzy dyskrecjonalnej zobowiązany jest uwzględniać, że istotą tej formy wsparcia finansowego jest umożliwienie potrzebującym życia w warunkach odpowiadających godności człowieka poprzez zaspokojenie konkretnej potrzeby bytowej, a sytuacja wnioskującego oceniana być powinna każdorazowo jako indywidualny przypadek. Obowiązkiem organu jest także rozważenie interesu publicznego przejawiającego się tu jako obowiązek właściwego rozdzielenia posiadanych środków, tak by zrealizować wsparcie dla wszystkich potrzebujących.

W ocenie Sądu organy administracyjne wymogom tym sprostały wykazując, że skarżący może stale liczyć na pomoc ze środków publicznych, czego dowodem jest ilość przyznawanych mu środków finansowych w postaci zasiłków celowych, zasiłku okresowego czy innych form pomocy. Organy dowiodły bezspornie, że pomoc jest stale świadczona skarżącemu w miarę ich możliwości finansowych.

Sąd stwierdził, że motywy działania przedstawione w uzasadnieniu obu decyzji nie pozwalają uznać wydanego rozstrzygnięcia za arbitralne i pozbawione oparcia w zebranym materiale dowodowy. Zdaniem Sądu całościowa ocena sytuacji skarżącego wskazuje na wypełnianie przez organy pomocy społecznej wobec skarżącego dyrektywy wynikającej z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2016 r. poz.930), powoływanej dalej jako "u.p.s.", zgodnie z którą pomoc społeczna wspiera osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwia im życie w warunkach odpowiadających godności człowieka. Trudno ponadto odmówić racji organowi co do tego, że spełnienie kryteriów przez osobę ubiegającą się o zasiłek celowy nie oznacza, że istnieje po jej stronie roszczenie o przyznanie tego świadczenia w wysokości, którą sama określi. Zainteresowany bowiem musi liczyć się z tym, że organ odmówi przyznania mu tego świadczenia lub jego wysokość będzie inna niż ta, którą określił w złożonym wniosku. Wysokość, jak i samo przyznanie świadczenia uzależnione są od możliwości finansowych organu przyznającego pomoc oraz liczby innych potrzebujących i zamieszkujących na terenie danej gminy.

M. M., reprezentowany przez adwokata E. M., wniósł skargę kasacyjną od powyższego wyroku, w której zarzucił naruszenie:

I. prawa materialnego poprzez jego błędną wykładnię, a to art. 3 ust. 1 u.p.s. polegające na uznaniu, że przyznania dotychczas pomoc pozwoliła na zaspokojenie jego niezbędnych potrzeb i umożliwia życie w warunkach odpowiadających godności człowieka w sytuacji, gdy skarżący nie posiada środków na zapłatę opłat eksploatacyjnych, a zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych należy do niezbędnych potrzeb bytowych;

II. przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 151 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369), powoływanej dalej jako "P.p.s.a.", poprzez oddalenie skargi pomimo naruszenia przez organ administracji art. 8 ust. 1, art. 7 oraz art. 39 ust. 1 u.p.s. polegające na uznaniu, że spłata zobowiązań finansowych nie stanowi celu pomocy społecznej, podczas gdy skarżący jest osobą żyjącą w ubóstwie, bezrobotną i niepełnosprawną, a spłata zadłużenia z tytułu opłat eksploatacyjnych jest niezbędna z uwagi na konieczność niezbędnej potrzeby bytowej, jaką jest potrzeba mieszkaniowa;

III. naruszenie przepisów postępowania art. 141 §4 P.p.s.a. poprzez wadliwe ustalenie stanu faktycznego i uznania, że spłata zobowiązań finansowych nie mieści się w możliwościach pomocy społecznej, podczas gdy brak jakichkolwiek dowodów wskazujących, że powyższe stanowisko jest zgodne ze stanem faktycznym.

Skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach, zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania i złożył oświadczenie, że zrzeka się rozprawy.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] w odpowiedzi na skargę kasacyjną, zawartą w piśmie z [...] listopada 2017 r., wniosło o jej oddalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 §1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie zachodzą okoliczności skutkujące nieważnością postępowania, określone w art. 183 §2 wskazanej ustawy, należy zatem ograniczyć się do zarzutów wskazanych w podstawie skargi kasacyjnej. Związanie granicami skargi kasacyjnej oznacza natomiast związanie wskazanymi w niej podstawami zaskarżenia oraz wnioskiem.

Zgodnie z art. 182 §2 P.p.s.a Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, gdy strona, która ją wniosła, zrzekła się rozprawy, a pozostałe strony, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia skargi kasacyjnej, nie zażądały przeprowadzenia rozprawy. W niniejszej sprawie przesłanki te zaistniały.

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.

Powołanie się na obie podstawy wymaga rozważenia w pierwszej kolejności zasadności zarzutów procesowych, gdyż dopiero po przesądzeniu, że stan faktyczny sprawy został prawidłowo ustalony i nie doszło do istotnych uchybień procesowych, można przejść do oceny podstawy naruszenia prawa materialnego.

Najdalej idącym w skutkach zarzutem procesowym jest zarzut naruszenia art. 141 §4 P.p.s.a. Jego naruszenie ma polegać na zaakceptowaniu przez Sąd Wojewódzki nieprawidłowych ustaleń faktycznych poczynionych przez organy pomocy społecznej.

Zgodnie z art. 141 §4 P.p.s.a. prawidłowo sporządzone uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie, a ponadto - jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji - wskazania co do dalszego postępowania. Sporządzone według tych wymogów uzasadnienie wyroku ma w przyszłości umożliwić stronie oraz sądowi odwoławczemu prześledzenie dotychczasowego przebiegu postępowania w sprawie, a także zapoznanie się z procesem myślowym, który doprowadził sąd pierwszej instancji do podjęcia zaskarżonego orzeczenia. Z tego też względu art. 141 §4 P.p.s.a. może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną jedynie wówczas, gdy uzasadnienie wyroku pomija wymienione w tym przepisie elementy lub też, gdy uzasadnienie wyroku sporządzone jest w sposób uniemożliwiający kontrolę instancyjną zaskarżonego wyroku (por. uchwała składu 7 sędziów NSA z 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09). Prawidłowo sporządzone uzasadnienie wyroku nie wymaga przy tym szczegółowego odniesienia się przez sąd pierwszej instancji do wszystkich zarzutów skargi oraz podniesionej w niej argumentacji, a jedynie w zakresie niezbędnym do przeprowadzenia kontroli zaskarżonego aktu administracyjnego. Zatem z samego faktu braku wyraźnego odniesienia się przez sąd pierwszej instancji do niektórych zarzutów skargi lub pominięcia w swoich rozważaniach niektórych elementów stanu faktycznego sprawy, nie można wywodzić, że zaskarżony wyrok został wydany z naruszeniem art. 141 §4 P.p.s.a.

W przywołanej już uchwale składu 7 sędziów NSA z 15 lutego 2010 r. przyjęto, że przepis art. 141 §4 P.p.s.a. może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną (art. 174 pkt 2 P.p.s.a.), jeżeli uzasadnienie orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia. Nadto w uzasadnieniu uchwały wyjaśniono, że inna jest sytuacja, jeżeli uzasadnienie zaskarżonego orzeczenia wskazuje jaki stan faktyczny sprawy został przez sąd przyjęty i dlaczego. Wówczas przepis art. 141 §4 P.p.s.a. nie może stanowić wystarczającej podstawy kasacyjnej. Bez odniesienia się bowiem do art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w powiązaniu z odpowiednimi przepisami postępowania administracyjnego nie jest możliwe skuteczne zakwestionowanie stanowiska sądu pierwszej instancji, który formalnie z nałożonego na niego obowiązku się wywiązał, ale w ocenie strony przyjęte ustalenia są merytorycznie błędne.

W rozpoznawanej sprawie przepis art. 141 §4 P.p.s.a. nie może zatem stanowić skutecznej podstawy prawnej do wzruszenia w drodze kontroli kasacyjnej ustaleń stanu faktycznego poczynionych przez Sąd pierwszej instancji. Innymi słowy, nie można zasadnie, na podstawie wyłącznie art. 141 §4 P.p.s.a., tj. z pominięciem zarzutów wartościujących sądowe oceny konkretnych zastosowań procedury administracyjnej, kwestionować poszczególnych ustaleń i ocen, które składają się na stan faktyczny sprawy. Za pomocą art. 141 §4 P.p.s.a. nie można skutecznie zwalczać prawidłowości przyjętego przez sąd stanu faktycznego, czy też stawiać zarzutu dokonania błędnych ustaleń faktycznych, czy też błędnego rozstrzygnięcia sprawy (por. wyroki NSA: z 25 maja 2017 r., sygn. I GSK 1106/15; z 23 lipca 2013 r. sygn. II GSK 412/12; z 16 lipca 2013 r., sygn. II FSK 2208/11).

Uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera treść pozwalającą na prześledzenie procesu myślowego przeprowadzonego przez Sąd pierwszej instancji i dokonanie kontroli instancyjnej. Rozważania Sądu są logiczne i konsekwentne, a ponadto znajdują oparcie w aktach administracyjnych sprawy. Pozostała część uzasadnienia tego zarzutu, w której skarżący kasacyjnie wskazuje, że Sąd wadliwie uznał, że spłata zobowiązań finansowych nie mieści się w możliwościach pomocy społecznej, w istocie zawiera zarzut naruszenia prawa materialnego wywodzący się z ustawy o pomocy społecznej.

Z przyczyn wyżej wskazanych zarzut naruszenia art. 141 §4 P.p.s.a., którym skarżący usiłuje podważać ustalenia stanu faktycznego oraz ocenę Sądu akceptującego prawidłowość działań organów w tym zakresie, jako chybiony i jako taki nie mógł skutkować uwzględnieniem skargi kasacyjnej.

Kolejno, przepisami, których naruszenie zarzucono Sądowi, były art. 145 §1 pkt 1 lit. a oraz art. 151 P.p.s.a. Przepisy te zawierają przeciwstawne normy wynikowe i regulują sposób rozstrzygnięcia sprawy. Przepisy określające samo rozstrzygnięcie mogą być podstawą skargi kasacyjnej tylko w przypadku nadania rozstrzygnięciu innej niż przewidziana w przepisie formuły. Skarżący kasacyjnie wiąże naruszenie powyższych przepisów z naruszeniem prawa materialnego, tj. art. 8 ust. 1, art. 7 i art. 39 ust. 1 u.p.s.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 7 i art. 8 ust. 1 u.p.s. przypomnieć należy, że wskazanie przepisów, które zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną, zostały naruszone, oznacza konieczność określenie konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego. Jeśli dany przepis posiada kilka jednostek redakcyjnych, to powinna być wskazana też konkretna jednostka redakcyjna tego przepisu (wyrok NSA z 29 czerwca 2013 r. sygn. akt II OSK 552/12, Legalis).

Art. 7 u.p.s. składa się z piętnastu punktów, art. 8 ust. 1 u.p.s.– z trzech punktów – wszystkie o zróżnicowanej treści normatywnej. Wskazać trzeba, że niedopuszczalne jest konstruowanie zarzutu przez pakietowe powoływanie przepisu o złożonej budowie. Obowiązkiem skarżącego kasacyjnie jest ścisłe określenie jednostki redakcyjnej aktu normatywnego, wobec którego zawiera się w treści skargi kasacyjnej zarzuty (wyrok NSA z: 5.10.2010 r., I GSK125/09; 23.11.2010 r., II FSK 1165/09; 1.12.2010 r., II FSK 1507/09; 8.12.2010 r., I GSK 619/09; 19.7.2013 r., I OSK 2766/09, aprobowane przez J. Drachala, A. Wiktorowską, R. Stankiewicza w: red. R. Hauser, M. Wierzbowski, Prawo o postępowaniu administracyjnym. Komentarz, C.H. Beck 2015, s. 689-690, nb 16). Ani w petitum skargi kasacyjnej ani w jej uzasadnieniu, skarżący kasacyjnie nie doprecyzował, naruszenia którego z punktów art. 7 i art. 8 ust. 1 u.p.s. się dopatruje. W konsekwencji uznać należało, że zarzut ten nie ma usprawiedliwionych podstaw, bo w tym zakresie nie zostały sprecyzowane granice skargi kasacyjnej, czego wymaga art. 183 § 1 P.p.s.a.

Zgodnie z art. 39 ust. u.p.s. w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy. Zarzut ten autorka skargi kasacyjnej uzasadnia błędnym stanowiskiem Sądu Wojewódzkiego co do tego, że spłata zobowiązań finansowych nie stanowi celu pomocy społecznej. Zarzut ten jednakże jest gołosłowny. W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku nie ma tak sformułowanego stanowiska. Sąd pierwszej instancji aprobując rozstrzygnięcie organów administracyjnych o odmowie przyznania zasiłku na ten cel wskazuje wyłącznie na uznaniowy charakter decyzji wydawanej na podstawie art. 39 ust. 1 u.p.s. i zakresu kontroli sądowej takich decyzji. Sąd Wojewódzki oceniając decyzję odmowną zwrócił ponadto uwagę na konieczność uwzględniania okoliczności dotyczących możliwości finansowych gminy i przede wszystkim celu pomocy społecznej. Podkreślił przy tym jej subsydiarny charakter i brak roszczenia po stronie wnioskujących w zakresie przyznania świadczenia z pomocy społecznej na wskazany cel i w określonej formie i rozmiarze.

Kontrola działalności administracji publicznej przeprowadzona zgodnie z kryteriami przyjętymi przez Sąd Wojewódzki odpowiada prawu. Spełnia ona bowiem kryteria kontroli decyzji uznaniowych, która jest przeprowadzana pod względem zgodności z prawem. Zbadania wymaga to, czy uznanie było w ogóle dopuszczalne oraz czy nie przekroczono granic uznania przy wydawaniu decyzji, jak również czy prawidłowo uzasadniono wybór danego rozstrzygnięcia sprawy (J. Borkowski (w:) B. Adamiak, J. Borkowskie, Kodeks postępowania administracyjnego Komentarz, C.H. Beck, Warszawa 2006, s. 472). W sprawach z zakresu pomocy społecznej, rozstrzyganych na zasadzie uznania administracyjnego, kryteriami wyboru rozstrzygnięcia powinny być cele i zadania pomocy społecznej – kryteria ustawowe sformułowane w art. 2 – 4 u.p.s. W ramach takiej kontroli nie mieści się badanie samego uznania administracyjnego (wyrok NSA z 26 czerwca 2009 r. sygn. akt I OSK 1457/09). Byłoby to bowiem przyjęcie przez sąd administracyjny roli kolejnego organu rozstrzygającego sprawę. Kontrola sądowa decyzji uznaniowych w przedmiocie pomocy społecznej nie może sięgać do okoliczności z zakresu celowości wydatkowania świadczeń z pomocy społecznej. Taka kontrola byłaby bowiem sprzeczna z art. 1 §2 P.p.s.a. W sprawach z zakresu pomocy społecznej, rozstrzyganych na zasadzie uznania administracyjnego, jak już powiedziano wyżej, kryteriami wyboru rozstrzygnięcia powinny być cele i zadania pomocy społecznej, a nie subiektywne oczekiwania osób uprawnionych, zmierzające do obarczenia organów pomocy społecznej pełnym zakresem obowiązków przejęcia całkowitej opieki finansowej i życiowej nad osobą dotkniętą jedną z form niedostatku, określonych w art. 7 u.p.s. Jeszcze raz zatem powtórzyć należy, że wobec kontrolnych uprawnień Sądu, ograniczonych tylko do legalności decyzji, kontrola możliwości finansowych organu, jak również sposobu rozdysponowywania środków wykraczałaby poza kognicję Sądu wyznaczoną art. 3 §1 i 2 pkt 1 P.p.s.a. oraz art. 1 §2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (wyrok NSA z 28 kwietnia 2010 r. sygn. akt I OSK 116/10 LEX nr 594935, wyrok NSA z 25 lutego 2010 r. sygn. akt I OSK 1398/09, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Uwzględniając powyższe uwagi uznać należało, że zarzut naruszenia art. 39 ust. 1 u.p.s. przez błędną wykładnię nie jest zasadny.

Nie jest zasadny również zarzut naruszenia art. 3 ust. 1 u.p.s., zgodnie z którym pomoc społeczna wspiera osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwia im życie w warunkach odpowiadających godności człowieka. Takie ustawowe kryterium - cele i zadania pomocy społecznej - legło u podstaw oceny legalności zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji, którą to kontrolę przeprowadził Sąd pierwszej instancji. Nie podważając potrzeb skarżącej, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach przywołał zasadę pomocniczości wynikającą z art. 3 ust. 1 u.p.s. Już z tej zasady wynika, że sytuacja, w której odmówiono przyznania zasiłku celowego, nie oznacza w każdym przypadku naruszenia uznania administracyjnego w trakcie stosowania art. 39 ust. 1 u.p.s. Odmienny pogląd wyartykułowany w podstawie kasacji nie jest więc trafny.

Analiza akt sprawy pozwala przyjąć, że wszystkie istotne dla rozstrzygnięcia okoliczności sprawy zostały wyjaśnione, a organom obu instancji nie można było przypisać zarzutu dowolności w orzekaniu. Materiał dowodowy zgromadzony w postępowaniu zakończonym zaskarżoną decyzją, jest wyczerpujący i został należycie oceniony. Natomiast uzasadnienia decyzji obu instancji wyjaśniają stanowisko organów i przesłanki, jakimi się kierowały przy wydawaniu decyzji. Wobec ustalonego stanu faktycznego Sąd Wojewódzki nie miał podstawy, aby zakwestionować stanowisko organów obu instancji co do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, uznając zarzuty kasacyjne za nieusprawiedliwione, na podstawie art. 184 P.p.s.a., skargę kasacyjną oddalił.