Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 351/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2016-05-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Wywłaszczanie nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 128 ust 1 , art. 129 ust 5 , art. 130 , art. 134
journal: Dz.U. 2015 poz 782
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jedn.
article: art. 73
journal: Dz.U. 1998 nr 133 poz 872
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną.
article: art. 7 , art. 8 , art. 9 , art. 30 , art. 32 , art. 33 , art. 77 , art. 80
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jacek Bursa Sędziowie: WSA Magda Froncisz (spr.) WSA Małgorzata Łoboz Protokolant: sekr. sądowy Katarzyna Zbylut po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 maja 2016 r. sprawy ze skargi Gminy Miejskiej [...] na decyzję Wojewody [...] z dnia 27 stycznia 2016 r., znak: [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę skargę oddala.


UZASADNIENIE

Starosta K. decyzją nr [...] z dnia 9 czerwca 2015 r. znak [...] po rozpoznaniu wniosku A.T. oraz B.T. , orzekł w punkcie 1 i 2 o ustaleniu odszkodowania na rzecz A.T. w wysokości 38.200,50 zł za udział wynoszący 6/8 części w nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] o pow. 0,0058 ha, objętej księgą wieczystą [...] , poł. w obr. [...] , jedn. ewid. [...] , m. K. , zajętej pod drogę gminną ulicę [...] w K. (obecnie [...] ), której własność z dniem 1 stycznia 1999 r. nabyła z mocy prawa Gmina K. na podstawie decyzji Wojewody z 28 sierpnia 2013 r. znak [...]

W punkcie 3 decyzji wskazano jako podmiot zobowiązany do zapłaty odszkodowania Prezydenta Miasta K. , działającego w imieniu Gminy K . W punkcie 4 ustalono termin i sposób wypłaty odszkodowania.

Jako podstawę prawną decyzji organ wskazał art. 73 ust. 2 pkt 1, ust. 4 i 5 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz.U. z 1998 r., nr 133, poz. 872 ze zm.), dalej "Przepisy wprowadzające" oraz art. 129 ust. 5, art. 130 ust. 2, art. 132 ust. 1a, 2, 3 i 5, art. 133 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2014 r., poz. 518 ze zm., obecnie Dz.U. z 2015 r., poz. 1774 ze zm.), dalej "u.g.n.".

Orzekając w przedmiocie wysokości odszkodowania na rzecz A.T. organ I instancji oparł się na operacie szacunkowym sporządzonym w dniu 20 marca 2014 r. przez rzeczoznawcę majątkowego M.G.-L. , w którym biegła oszacowała wartość całej działki nr [...] na kwotę 50.934 zł.

Organ w uzasadnieniu decyzji opisał przebieg postępowania oraz przesłanki ustalenia i wypłaty odszkodowania. Organ stwierdził m.in., że pismo z dnia 21 grudnia 2005 r. M.P, i B.T. było złożone także w imieniu A.T. i miało na celu uzyskanie odszkodowania również za działkę nr [...] .

Gmina K. , reprezentowana przez Prezydenta Miasta K. , wniosła od powyższej decyzji odwołanie podnosząc, że w przedmiotowej sprawie nie została spełniona jedna z przesłanek wynikających z art. 73 Przepisów wprowadzających, bowiem A.T. nie wystąpiła z wnioskiem o ustalenie odszkodowania w terminie wskazanym w ww. przepisie. Zdaniem strony odwołującej pismo M.P. i B.T. z dnia 21 grudnia 2005 r. było złożone wyłącznie w imieniu osób na nim podpisanych i dotyczyło działki nr [...] , której M.P. i B.T. byli oni współwłaścicielami. Strona odwołująca podniosła, że ww. pismo było jednoznaczne i jasne.

Zdaniem strony odwołującej dopiero w piśmie z dnia 16 grudnia 2008 r. nastąpiła zmiana zakresu wniosku o ustalenie odszkodowania, przez wskazanie parceli l. kat. [...] . Storna odwołująca podniosła również, że M.P. i B.T. w chwili wnoszenia wniosku z grudnia 2005 r. nie działali jako pełnomocnicy A.T. , a nie można oświadczeniem złożonym po upływie terminu zawitego skutecznie uzupełnić wniosku.

Wojewoda [...] decyzją z 27 stycznia 2016 r. znak [...] , na podstawie art. 9a u.g.n. oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267, obecnie Dz.U. z 2016 r., poz. 23) dalej "K.p.a.", utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję nr [...] Starosty K. , z dnia 9 czerwca 2015 r. znak [...] .

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że zagadnienie przesłanek warunkujących możliwość ustalenia i wypłaty odszkodowania jest unormowane w art. 73 Przepisów wprowadzających, którego treść organ przywołał.

Odszkodowanie jest ustalane przez starostę w drodze decyzji administracyjnej, po uzyskaniu opinii rzeczoznawcy majątkowego, określającej wartość nieruchomości (art. 129 ust. 1 oraz art. 130 ust. 2 u.g.n.) według stanu (w znaczeniu faktyczno-technicznym) z dnia wejścia w życie Przepisów wprowadzających, czyli z dnia 29 października 1998 r.. Przy wycenie nie uwzględnia się wzrostu wartości nieruchomości spowodowanego trwałymi nakładami poczynionymi po utracie przez osobę uprawnioną prawa władania gruntem. Wartość nieruchomości określa się według cen z dnia orzekania o odszkodowaniu.

Organ odwoławczy wskazał, że A.T. jest uprawniona do otrzymania odszkodowania, gdyż jak ustalił organ I instancji na podstawie dokumentacji znajdującej się w aktach sprawy, wskazanie przez wnioskodawczynię w pierwotnym wniosku, iż dotyczy on nieruchomości zajętej pod ulicę [...] jak również późniejsze doprecyzowanie wniosku poprzez wskazanie prawidłowego numeru zajętej pod ulicę [...] działki pozwala na uznanie, iż wymóg złożenia wniosku o ustalenie odszkodowania za działkę zajętą pod drogę -zgodnie z art. 73 ust. 4 Przepisów wprowadzających - zostały spełniony.

Organ wskazał, że z chwilą złożenia wniosku o ustalenie i wypłatę odszkodowania, o którym mowa w art. 73 ust. 4 Przepisów wprowadzających obowiązkiem organu administracji publicznej prowadzącego postępowanie jest dokładne i precyzyjne ustalenie jego przedmiotu, czyli ustalenie, jaką nieruchomość lub jej część zajętą pod drogę publiczną utracił właściciel i jaka jest jej powierzchnia. Wniosek ten jedynie inicjuje postępowanie, którego wynik jest uzależniony od przeprowadzonych przez organ czynności i poczynionych ustaleń. Dla skuteczności wniosku o ustalenie i wypłatę odszkodowania nie jest niezbędne wskazywanie geodezyjnego oznaczenia wydzielonej i zajętej pod drogę działki, lecz wystarczy ogólniejsze określenie nieruchomości lub jej części. Wystarczające w tym zakresie jest np. podanie nazwy ulicy, bądź drogi wybudowanej na tej nieruchomości.

Na poparcie powyższych tez organ przywołał wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 5 marca 2012 r., sygn. II SA/Kr 1655/11 (wszystkie przywoływane orzeczenia dostępne na www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Organ stwierdził, że w sprawie poczyniono ustalenia, iż składając w dniu 27 grudnia 2005 r. wniosek o ustalenie odszkodowania M.P. występowała w imieniu A.T. , wskazując m.in., że zwraca się o ustalenie i wypłatę odszkodowania za działkę zajętą pod ulicę [...]

Organ wskazał, że dnia 4 listopada 2008 r. M.P. , jak również B.T. doprecyzowali, iż "Do pisma z dnia 21 grudnia 2005 r. dodajemy, iż zwracamy się o ustalenie i wypłatę odszkodowania za zajęcie parceli katastralnej nr [...] " (z której to parceli powstała stanowiąca przedmiot postępowania działka nr [...] ).

Ponadto z zebranej przez organ I instancji dokumentacji wynika, że A.T. pozostawała w dacie 31 grudnia 1998 r. współwłaścicielem ww. nieruchomości w udziale wynoszącym 6/8 części, zaś z dniem 1 stycznia 1999 r. nieruchomość ta stała się z mocy prawa własnością Gminy K. w związku z jej zajęciem pod ww. drogę publiczną. W aktach sprawy znajduje się potwierdzająca ten fakt ostateczna decyzja Wojewody [...] z dnia 28 sierpnia 2013 r..

Organ wskazał, że skoro M.P. nie była współwłaścicielem przedmiotowej nieruchomości, pismem z dnia 20 listopada 2014 r. organ odwoławczy, rozpatrując odwołanie od poprzednio wydanej w tej sprawie decyzji organu I instancji z dnia 8 maja 2014 r., zwrócił się do A.T. o wyjaśnienie, czy M.P. składając wniosek o wypłatę odszkodowania za nieruchomość oznaczoną jako działka nr [...] o pow. 0,0058 ha, obr. [...] , m. K. w dniu 21 grudnia 2005 r. i doprecyzowując go w dniu 15 grudnia 2008 r. działała w swoim imieniu, czy też w ramach umocowania udzielonego jej przez A.T. , tj. wyłącznie w charakterze pełnomocnika.

W odpowiedzi zawartej w piśmie z 3 grudnia 2014 r. A.T. oświadczyła, że umocowała swoją córkę M.P. do czynności, o których wyżej mowa oraz w całości potwierdziła wszelkie działania córki jako pełnomocnika oraz ich skuteczność prawną. Z kolei pismem z 12 maja 2015 r. M.P. przesłała omawiane pełnomocnictwo datowane na dzień 5 grudnia 2005 r..

Organ wskazał, że potwierdzenie ma charakter uniwersalny w tym znaczeniu, że obejmuje zarówno formę, jak i termin dokonania czynności oraz przewidziane w niej skutki. Skutki procesowe nienależytego umocowania mogą prowadzić do pominięcia jedynie tych czynności, które nie zostały przez mocodawcę potwierdzone. Skutki zaś nienależytego umocowania pełnomocnika nie następują automatycznie. Uchybienie to jest usuwalne i w tym celu organ wyznacza stronie określony termin do zatwierdzenia czynności dokonanych przez pełnomocnika.

Powyższy pogląd oraz stan faktyczny przedmiotowej sprawy uprawnia, zdaniem organu, do stwierdzenia, iż wyrażone w odwołaniu wątpliwości, iż "Pani A.T. nie wystąpiła z wnioskiem o ustalenie odszkodowania w terminie wskazanym w ww. przepisie" nie znajdują uzasadnienia. W konsekwencji organ stwierdził, iż wniosek A.T. o ustalenie odszkodowania został skutecznie złożony w zakreślonym przez ustawodawcę terminie, tj. pomiędzy 1 stycznia 2001 r., a 31 grudnia 2005 r..

Na poparcie takiego sposobu badania umocowania pełnomocnika strony organ przywołał orzeczenie WSA w Krakowie z dnia 31 lipca 2012 r., sygn. II SA/Kr 684/12.

W dalszej części uzasadnienia organ dokonał oceny opinii biegłego rzeczoznawcy majątkowego, stwierdzając logiczność i poprawność płynących z niej wniosków. Przywołał orzeczenia sądów administracyjnych dotyczące takich opinii, a także rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego, w szczególności § 4 i § 36 ww. rozporządzenia.

Wskazał również na uregulowaną w art. 134 u.g.n. zasadę korzyści.

Organ stwierdził, że biegła wykazała brak zwiększenia wartości zmianą przeznaczenia nieruchomości. W wycenie zastosowała metodę porównywania parami z trzema nieruchomościami podobnymi.

Z uwagi na powyższe normy prawne autorka sporządzonej wyceny nieruchomości, na podstawie której określono aktualną wartość odszkodowania, uznała, że przedmiot wyceny w dniu określania stanu, tj. 29 października 1998 r. położony był w obszarze mieszkaniowym o intensywności zabudowy (netto) 0,4-0,85 oznaczonej symbolem M3 322. Miała na uwadze, że przeznaczenie nieruchomości zgodne z celem przejęcia nieruchomości pod drogę publiczną nie spowodowało zwiększenia jej wartości, a wykorzystując podejście porównawcze, wartość działki biegła określiła stosownie do zapisów art. 134 ust. 3 u.g.n., przy uwzględnieniu cen transakcyjnych nieruchomościami pod zabudowę mieszkaniową niskiej intensywności podobnymi do nieruchomości wycenianej w rozumieniu art. 4 pkt 16 u.g.n., tj. nieruchomościami, które są porównywalne z nieruchomością stanowiącą przedmiot wyceny ze względu na położenie, stan prawny, przeznaczenie, sposób korzystania oraz inne cechy wpływające na jej wartość.

Spełnienie wymogu podobieństwa przyjętych nieruchomości do przedmiotu wyceny nie budziło wątpliwości organu odwoławczego. Tym samym uznał on, że przedmiotowy operat szacunkowy może stanowić dowód w przedmiotowej sprawie i być wykorzystany dla potrzeb niniejszego postępowania.

Gmina Miejska K. wniosła na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, zarzucając naruszenie zasad postępowania, tj. art. 7 K.p.a., poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, naruszenie art. 77 § 1 oraz art. 80 K.p.a. poprzez nierozpatrzenie w całości materiału dowodowego zebranego w sprawie i nieuzasadnione przyjęcie, iż wniosek został skutecznie złożony do dnia 31 grudnia 2005 r., naruszenie prawa materialnego, tj. art. 73 ust. 4 Przepisów wprowadzających poprzez jego błędną wykładnię prowadzącą do wydania wadliwego orzeczenia o przyznaniu odszkodowania.

W związku z powyższym strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Starosty K. w całości.

W uzasadnieniu zarzutów skargi opisano przebieg postępowania i powtórzono argumentację z odwołania. Podkreślono również, że zainicjowane wnioskiem z 21 grudnia 2005 r. postępowanie zostało zakończone decyzją dotyczącą wskazanej wprost we wniosku działki nr [...] . Zdaniem strony skarżącej pismo z 4 listopada 2008 r. stanowi nowy, spóźniony wniosek. Strona skarżąca podniosła również, że organy rozpatrujące wniosek są związane treścią wniosku i nie mogą zakładać, że dany współwłaściciel działa w imieniu pozostałych współwłaścicieli. Przywołała na poparcie tej tezy wyrok WSA w Krakowie z 15 lutego 2010 r., sygn. II SA/Kr 1797/09.

Strona skarżąca podniosła, że pełnomocnik winien przy pierwszej czynności procesowej ujawnić, że działa w imieniu mocodawcy. W przeciwnym razie należy uznać, że działał w imieniu własnym. Podniesiono również, że oświadczenie o działaniu przez pełnomocnika złożone po upływie terminu zawitego nie może wywołać skutków prawnych.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.

Stosownie do treści art. 3 ustawy z dnia z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718), dalej "P.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 P.p.s.a.). Istota sądowej kontroli administracji publicznej sprowadza się zatem do ustalenia, czy w określonym przypadku jej organy dopuściły się kwalifikowanych naruszeń prawa.

Zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a. uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy, gdy sąd stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W niniejszym postępowaniu przedmiotem kontroli sądowej była ocena legalności decyzji Wojewody [...] utrzymującej w mocy decyzję Starosty K. o ustaleniu na rzecz A.T. odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę gminną ulicę [...] w K. oraz o terminie i sposobie jego wypłaty.

W przeprowadzonym postępowaniu prawidłowość sporządzonego operatu szacunkowego, fakt zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną oraz fakt, że nieruchomość nie stanowiła w dniu 31 grudnia 1998 r. własności Skarbu Państwa, czy jednostki samorządu terytorialnego – nie budziły wątpliwości stron.

Istotą problemu była ocena, czy składając pismo z 21 grudnia 2005 r., jako wniosek o ustalenie odszkodowania za wywłaszczenie przedmiotowej nieruchomości, M.P. działała jako pełnomocnik A.T. Sporne pozostawało jedynie, czy została spełniona przesłanka zachowania terminu zawitego do wniesienia przez A.T. wniosku o ustalenie odszkodowania za nieruchomość oznaczoną jako działka nr [...] poł. w obr. [...] m. K. , zajętą pod drogę gminną ulicę [...] w K. (obecnie [...] ), której własność z dniem 1 stycznia 1999 r. nabyła z mocy prawa Gmina K. na podstawie decyzji Wojewody z 28 sierpnia 2013 r..

Sąd dokonał kontroli zaskarżonej decyzji pod kątem wyżej określonych kryteriów i stwierdził, że skarga w niniejszej sprawie jest niezasadna, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Decyzja jest prawidłowa, a zarzuty skargi nie mogły odnieść skutku.

Zgodnie z art. 128 ust. 1 u.g.n. wywłaszczenie własności nieruchomości, użytkowania wieczystego lub innego prawa rzeczowego następuje za odszkodowaniem na rzecz osoby wywłaszczonej odpowiadającym wartości tych praw.

Stosownie do art. 129 ust. 5 pkt 3 u.g.n. starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, wydaje odrębną decyzję o odszkodowaniu gdy nastąpiło pozbawienie praw do nieruchomości bez ustalenia odszkodowania, a obowiązujące przepisy przewidują jego ustalenie.

Zgodnie z art. 130 ust. 1 u.g.n. wysokość odszkodowania ustala się według stanu, przeznaczenia i wartości wywłaszczonej nieruchomości w dniu wydania decyzji o wywłaszczeniu. W przypadku gdy starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, wydaje odrębną decyzję o odszkodowaniu, wysokość odszkodowania ustala się według stanu i przeznaczenia nieruchomości w dniu pozbawienia lub ograniczenia praw, a w przypadkach, o których mowa w art. 98 ust. 3 i art. 106 ust. 1, według stanu i przeznaczenia nieruchomości odpowiednio w dniu wydania decyzji o podziale lub podjęcia uchwały o przystąpieniu do scalenia i podziału oraz jej wartości w dniu wydania decyzji o odszkodowaniu. Przepis art. 134 stosuje się odpowiednio.

Z kolei stosownie do art. 130 ust. 2 u.g.n. ustalenie wysokości odszkodowania następuje po uzyskaniu opinii rzeczoznawcy majątkowego, określającej wartość nieruchomości.

Zgodnie z art. 134 ust. 1 u.g.n. podstawę ustalenia wysokości odszkodowania stanowi, z zastrzeżeniem art. 135, wartość rynkowa nieruchomości.

Przy określaniu wartości rynkowej nieruchomości uwzględnia się w szczególności jej rodzaj, położenie, sposób użytkowania, przeznaczenie, stan nieruchomości oraz aktualnie kształtujące się ceny w obrocie nieruchomościami (ust. 2). Wartość nieruchomości dla celów odszkodowania określa się według aktualnego sposobu jej użytkowania, jeżeli przeznaczenie nieruchomości, zgodne z celem wywłaszczenia, nie powoduje zwiększenia jej wartości (ust. 3).

W rozpatrywanej sprawie powyżej wskazana procedura została zachowana, a ustalone na rzecz skarżącej odszkodowanie zachowuje relację właściwej proporcjonalności pomiędzy prawami wywłaszczonych, a interesem publicznym.

Z treści przepisu art. 73 Przepisów wprowadzających wynika, że muszą być spełnione łącznie trzy przesłanki dające podstawy do stwierdzenia w drodze deklaratoryjnej decyzji wojewody przejścia własności nieruchomości z mocy prawa na rzecz Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego. Zgodnie z nimi dana nieruchomość winna w dniu 31 grudnia 1998 r. być: zajęta pod drogę publiczną, pozostawać we władaniu Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, stanowić własność innych podmiotów niż Skarb Państwa lub właściwa jednostka samorządu terytorialnego. Brak którejkolwiek z wymienionych przesłanek powoduje niemożność zastosowania trybu wynikającego z art. 73 Przepisów wprowadzających.

Odszkodowanie za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną przysługuje zatem właścicielowi nieruchomości, który utracił prawo własności w dniu 1 stycznia 1999 r. i który zgodnie z zapisem art. 73 ust. 4 Przepisów wprowadzających w okresie od dnia 1 stycznia 2001 r. do dnia 31 grudnia 2005 r. złożył wniosek o ustalenie odszkodowania. Odszkodowanie bowiem jest rekompensatą za odebrane prawo własności.

Podstawę ustalenia wysokości odszkodowania - w myśl art. 73 ust. 5 Przepisów wprowadzających - stanowi wartość nieruchomości wg stanu z dnia wejścia w życie ustawy, przy czym nie uwzględnia się wzrostu wartości nieruchomości spowodowanego trwałymi nakładami poczynionymi po utracie przez osobę uprawnioną prawa do władania gruntem.

Spełnienie wszystkich przesłanek wypłaty odszkodowania wynikających z u.g.n. i Przepisów wprowadzających, poza terminowością złożenia wniosku, jest w niniejszej sprawie bezsporne, zarówno według stanowiska organów, osoby wywłaszczonej, jak i strony skarżącej. Powyższe nie budzi również wątpliwości Sądu.

Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi, bowiem organy trafnie uznały, że A.T. przed upływem 31 grudnia 2005 r. złożyła stosowny wniosek o ustalenie odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość.

Podkreślić należy, że każda sprawa administracyjna jest sprawą indywidualną i tak powinna być rozpatrywana, w zależności od jej okoliczności faktycznych. Należy też wskazać, że orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawach dotyczących odszkodowania przysługującego na podstawie art. 73 ust. 4 Przepisów wprowadzających za przejecie nieruchomości zajętej pod drogi publiczne na własność Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego ukierunkowane jest na zachowanie konstytucyjnej zasady wywłaszczania za odszkodowaniem (por. wyrok 7 sędziów NSA z 11 stycznia 2010 r. I OPS 3/09).

Sąd podzielił ocenę organu, że z wniosku z 21 grudnia 2005 r., złożonego w dniu 27 grudnia 2005 r. wynika, iż dotyczy on nieruchomości zajętej pod ulicę [...] . Z akt postępowania wynika, że nastąpiło późniejsze doprecyzowanie wniosku poprzez wskazanie prawidłowego numeru konkretnej, zajętej pod ulicę [...] działki. Powyższe pozwala na uznanie, iż wymóg złożenia wniosku o ustalenie odszkodowania za działkę zajętą pod drogę, zgodnie z art. 73 ust. 4 Przepisów wprowadzających, zostały spełniony.

Organ trafnie wskazał, że z chwilą złożenia wniosku o ustalenie i wypłacenie odszkodowania, o którym mowa w art. 73 ust. 4 Przepisów wprowadzających, obowiązkiem organu administracji publicznej prowadzącego postępowanie jest dokładne i precyzyjne ustalenie jego przedmiotu, czyli ustalenie, jaką nieruchomość lub jej część zajętą pod drogę publiczną utracił właściciel i jaka jest jej powierzchnia. Wniosek ten jedynie inicjuje postępowanie, którego wynik jest uzależniony od przeprowadzonych przez organ czynności i poczynionych ustaleń. Dla skuteczności wniosku o ustalenie i wypłatę odszkodowania nie jest niezbędne wskazywanie geodezyjnego oznaczenia wydzielonej i zajętej pod drogę działki, lecz wystarczy ogólniejsze określenie nieruchomości lub jej części. Wystarczające w tym zakresie jest np. podanie nazwy ulicy bądź drogi wybudowanej na tej nieruchomości.

Organ zasadnie stwierdził także, że pierwotny wniosek M.P. składała występując w imieniu A.T. W piśmie z dnia 4 listopada 2008 r. M.P. , jak również B.T. doprecyzowali pierwotny wniosek wskazując, że zwracają się o ustalenie i wypłatę odszkodowania również za zajęcie parceli katastralnej nr [...] (z której to parceli powstała stanowiąca przedmiot postępowania działka nr [...] ).

Nie do zaakceptowania jest stanowisko strony skarżącej, że wskazanie we wniosku numerów działek determinuje ograniczenie przedmiotu i zakresu postępowania do tych tylko działek.

Zatem zasadnie organ I instancji, wezwaniem z 20 listopada 2014 r. zwrócił się do A.T. o wyjaśnienie, czy M.P. składając w dniu 21 grudnia 2005 r. wniosek o wypłatę odszkodowania za nieruchomość oznaczoną jako działka nr [...] , obr. [...] , m. K. i doprecyzowując go w dniu 15 grudnia 2008 r. działała w swoim imieniu, czy też w ramach umocowania udzielonego jej przez A.T. , tj. wyłącznie w charakterze pełnomocnika. Do takiego działania organ był zresztą zobowiązany, mając na uwadze zasadę prawdy obiektywnej, obowiązek zbierania dowodów i ustalania stanu faktycznego, a także informowania stron, wyrażone w art. 7, art. 9 i art. 77 K.p.a..

W odpowiedzi zawartej w piśmie z 3 grudnia 2014 r. A.T. jednoznacznie oświadczyła, że umocowała swoją córkę M.P. do czynności, o których wyżej mowa oraz w całości potwierdziła wszelkie działania jej córki jako pełnomocnika oraz ich skuteczność prawną. Następnie M.P. przesłała również pełnomocnictwo datowane na dzień 5 grudnia 2005 r., a zatem przed złożeniem pierwotnego wniosku.

Sąd podziela w tym zakresie stanowisko przedstawione przez sądy administracyjne w orzeczeniach przywołanych przez organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

W tym miejscu warto przedstawić tu kilka uwag natury ogólnej, dotyczących pełnomocnika w postępowaniu administracyjnym. I tak zgodnie z treścią art. 32 K.p.a. strona może działać przez pełnomocnika, chyba że charakter czynności wymaga jej osobistego działania. Oczywiście pełnomocnictwo udzielone przez stronę w postępowaniu administracyjnym, podobnie jak w postępowaniu cywilnym, może być pełnomocnictwem ogólnym, upoważniającym pełnomocnika do prowadzenia wszelkich spraw mocodawcy i pełnomocnictwem szczególnym, upoważniającym pełnomocnika do prowadzenia konkretnej sprawy albo tylko do poszczególnych czynności. Przepis art. 30 K.p.a. jedynie w zakresie zdolności prawnej strony i zdolności do czynności prawnych zawiera odesłanie do przepisów prawa cywilnego.

Do instytucji pełnomocnictwa uregulowanej w K.p.a. zasady wyrażone w kodeksie cywilnym stosuje się posiłkowo. Zgodnie z tymi zasadami w przypadku braku umocowania po stronie pełnomocnika ważność czynności zależy od potwierdzenia jej przez mocodawcę (art. 103 § 1 i art. 104 K.c.), a w każdym przypadku udzielenia pełnomocnictwa, gdy jego zakres nie został jednoznacznie określony, konieczne jest ustalenie rzeczywistej woli mocodawcy przy zastosowaniu reguł interpretacyjnych obowiązujących przy tłumaczeniu treści oświadczeń woli (art. 56 i 65 § 1 K.c.).

Pełnomocnictwa zdefiniowane w art. 98 K.c. obejmują umocowanie do dokonywania czynności materialnoprawnych, natomiast pełnomocnictwa procesowe regulują przepisy art. 86-97 K.p.c. Zgodnie z art. 88 K.p.c. pełnomocnictwo może być ogólne bądź do prowadzenia poszczególnych spraw, albo do niektórych tylko czynności procesowych. Pełnomocnictwo w postępowaniu administracyjnym regulują przepisy art. 32-34 K.p.a. Przepis art. 32 K.p.a. nie rozróżnia wskazanych wyżej rodzajów pełnomocnictwa. Zgodnie z treścią art. 33 § 3 K.p.a. obowiązkiem pełnomocnika jest dołączenie do akt sprawy dokumentu pełnomocnictwa.

W doktrynie i orzecznictwie przyjmuje się, że dla wykazania, że pełnomocnik został dla strony ustanowiony, niezbędne jest okazanie dokumentu stwierdzającego ustanowienie takiego pełnomocnictwa (por. wyrok NSA z dnia 6.01.2009 r. II GSK 599/08, LEX nr 516110, wyrok NSA z dnia 11.09.2007 r. II FSK 990/06, LEX nr 440661).

Organy słusznie stwierdziły, że potwierdzenie ma charakter uniwersalny w tym znaczeniu, że obejmuje zarówno formę, jak i termin dokonania czynności oraz przewidziane w niej skutki. Skutki procesowe nienależytego umocowania mogą prowadzić do pominięcia jedynie tych czynności, które nie zostały przez mocodawcę potwierdzone. Skutki zaś nienależytego umocowania pełnomocnika nie następują automatycznie. Uchybienie to jest usuwalne i w tym celu organ wyznacza stronie określony termin do zatwierdzenia czynności dokonanych przez pełnomocnika (por. wyrok NSA z 21 września 2001 r., sygn. akt I SA 335/00).

Organy trafnie, szczegółowo i wyczerpująco uzasadniły swoje stanowisko.

Biorąc powyższe pod uwagę należy stwierdzić, że - wbrew zarzutom skargi - organy dochowały należytej staranności w gromadzeniu materiału dowodowego i jego ocenie. Zatem nie naruszono w sprawie art. 7, art. 77, art. 80 K.p.a., ani też art. 73 ust. 4 Przepisów wprowadzających.

Podsumowując, wbrew stanowisku strony skarżącej, wniosek z 21 grudnia 2005 r. zainicjował postępowanie dotyczące odszkodowania za nieruchomość zajętą pod ulicę [...] w K. , a nie tylko postępowanie zakończone decyzją dotyczącą wskazanej wprost we wniosku działki nr [...] . Pismo z 4 listopada 2008 r. nie stanowiło nowego, spóźnionego wniosku, a wyjaśniało sposób działania osoby w zaawansowanym wieku, jaką jest wnioskodawca A.T. , działającej przez pełnomocnika – córkę M.P. , w odniesieniu do innej działki przejętej pod tą samą ulicę [...] w K .

Analiza pisma z 4 listopada 2008 r. w ocenie Sądu nie daje podstaw do zakwalifikowania tego pisma jako nowego wniosku o odszkodowanie. Z treści pisma wynika, że nawiązuje ono do pisma z 21 grudnia 2005 r..

Stosownie do powyższego, w razie wątpliwości co do charakteru pisma, treści zarzutów, czy też treści żądania, organy administracji obowiązane są z własnej inicjatywy przeprowadzić postępowanie w celu ustalenia, czy domniemywana treść pisma jest zgodna z wolą osoby, od której ono pochodzi i w tym celu właściwie wezwano stronę o wyjaśnienie i sprecyzowanie stanowiska. (por. wyrok WSA w Warszawie z 18 lutego 2016 r., sygn. IV SA/Wa 3440/15).

Prawidłowe odczytanie pisma z 4 listopada 2008 r. oraz nadanie mu charakteru zgodnie z treścią w nim zawartą, a w konsekwencji łączne rozpatrzenie z wnioskiem z 21 grudnia 2005 r. było trafne, w świetle przywołanych wyżej przepisów, a nadto zgodne z zasadą z art. 8 K.p.a., wyrażającą obowiązek prowadzenia przez organy administracji państwowej postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej (por. wyrok WSA w Warszawie z 9 kwietnia 2015 r., sygn. IV SA/Wa 105/15).

Niezasadny był przy tym zarzut strony skarżącej, że organy rozpatrujące wniosek są związane treścią wniosku i nie mogą zakładać, że dany współwłaściciel działa w imieniu pozostałych współwłaścicieli. M.P. bowiem nie była współwłaścicielem działki nr [...] a działała jako pełnomocnik A.T. , zatem wyrok WSA w Krakowie z 15 lutego 2010 r., sygn. II SA/Kr 1797/09, przywołany przez stronę skarżącą dotyczy innego stanu faktycznego, a w konsekwencji tak sformułowany zarzut nie mógł odnieść oczekiwanego skutku.

Rację należy przyznać stronie skarżącej, że co do zasady pełnomocnik winien przy pierwszej czynności procesowej ujawnić, że działa w imieniu mocodawcy. Jednak po prawidłowo podjętych przez organ krokach, mających na celu wyjaśnienie intencji i sposobu działania wnioskodawcy, właściwe i poprawne pełnomocnictwo obejmujące swoim zakresem złożenie wniosku i wszelkie czynności w sprawie odszkodowania za nieruchomość A.T. przejętą pod ul. [...] w K. , zostało przedłożone do akt postępowania administracyjnego, co zasadnie organ zaaprobował.

Nie mógł również odnieść skutku zarzut strony skarżącej, że oświadczenie o działaniu przez pełnomocnika złożone po upływie terminu zawitego nie może wywołać skutków prawnych. Oświadczenie to bowiem zostało złożone w toku prawidłowo podjętych przez organ czynności wyjaśniających, a pełnomocnictwo datowane jest przed złożeniem wniosku w 2005 r.. Co więcej, mocodawca A.T,. potwierdziła wszelkie czynności zdziałane przez pełnomocnika M.P. .

Biorąc powyższe pod uwagę należy stwierdzić, że brak jest podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji Wojewody , jak i poprzedzającej ją decyzji Starosty K. , co skutkuje oddaleniem skargi, o czym Sąd orzekł na podstawie art. 151 P.p.s.a..