Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 1178/16
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2018-03-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: 183, art. 174, art. 176, art. 184
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 73, art. 39, art. 36, art. 107, art. 80, art. 77, art. 7, art. 218, art. 75
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Zabłocka (spr.) Sędzia NSA Krystyna Anna Stec Sędzia del. WSA Tomasz Smoleń Protokolant Paulina Marchewka po rozpoznaniu w dniu 22 marca 2018 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej B.G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 6 listopada 2015 r. sygn. akt III SA/Wr 389/15 w sprawie ze skargi B.G. na postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we [..] z dnia [..] kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 6 listopada 2015 r., sygn. akt III SA/Wr 389/15 oddalił skargę B.G. na postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we Wrocławiu z dnia [...] kwietnia 2015 r. w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia.

Sąd I instancji orzekał w następującym stanie sprawy:

W dniu 30 stycznia 2015 r. T.G. działając jako pełnomocnik b.G. zwrócił się do Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] (Kierownik Biura ARiMR) z pismem zawierającym m.in. wniosek o wydanie zaświadczenia o ostateczności i pozostawaniu w obrocie prawnym decyzji o wpisaniu B.G. do ewidencji producentów rolnych. Z treści złożonego pisma – jak wskazał organ – wynikało, że decyzją o jakiej mowa w złożonym podaniu jest zaświadczenie Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w [...] z 2005 r. o wpisaniu B.G. do ewidencji producentów rolnych. Pełnomocnik skarżącej wywiódł żądanie z art. 2 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 23 października 2014 r. o zmianie ustawy o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz. U. z 2014 r., poz. 1872, dalej: ustawa zmieniająca). Postanowieniem z dnia [...] lutego 2015 r. nr 2/2015 Kierownik Biura Powiatowego ARiMR na podstawie art. 219 w zw. z art. 217 § 2 i art. 218 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., dalej: k.p.a.), odmówił wydania zaświadczenia o żądanej treści.

Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...], wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 i art. 219 k.p.a. oraz art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (t.j.: Dz. U. z 2014 r., poz. 1438), Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we [...] (Dyrektor Oddziału ARiMR) utrzymał w mocy pierwszoinstancyjne rozstrzygnięcie.

W uzasadnieniu organ wskazał, że podstawę rozstrzygnięcia stanowiły przepisy działu VII tj. art. 217 - art. 220 Kodeksu postępowania administracyjnego, regulujące postępowanie dotyczące wydawania zaświadczeń. Wyjaśnił, że nie jest możliwe wydanie przez organ administracji zaświadczenia o ostateczności i pozostawaniu w obrocie prawnym zaświadczenia o wpisie do ewidencji producentów rolnych B.G. (uznawanego obecnie za decyzję administracyjną), gdyż jak wynika z akt sprawy wpis do ewidencji producentów rolnych nastąpił na podstawie czynności materialno-technicznej. Nie można zatem ustalić, kiedy zaświadczenie zostało skutecznie doręczone, a co za tym idzie nie jest możliwe ustalenie przymiotu ostateczności tegoż wpisu, potwierdzonego zaświadczeniem.

Ponadto organ II instancji podkreślił, że pełnomocnik skarżącej nie wykazał interesu prawnego w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. Z treści złożonego wniosku wynika bowiem, iż uzyskanie zaświadczenia jest potrzebne jako dowód w sprawie wykazania posiadania przez stronę statusu producenta rolnego w postępowaniach w sprawie płatności. W ocenie organu odwoławczego przedstawiona przez wnioskodawczynię argumentacja nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem przedstawione okoliczności mogą uzasadnić przyjęcie po stronie B.G. interesu faktycznego, lecz nie interesu prawnego mogącego skutkować wydaniem zaświadczenia.

Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem B.G. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, wnosząc o uchylenie zaskarżonych postanowień obu instancji.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału ARiMR wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

W piśmie z dnia 16 października 2015 r. skarżąca dodatkowo podniosła, że przepisy prawa nie nakładają obowiązku wykazania interesu prawnego przy wnioskowaniu o wydanie zaświadczenia. Z ostrożności procesowej podkreśliła jednak, że jej interes prawny wynika m.in. z art 110 i 145 § 1 k.p.a. i z zasady jawności postępowania administracyjnego. Organ natomiast wymagając od skarżącej wykazania posiadania interesu prawnego naruszył art. 107 § 3 k.p.a. Ponadto – zdaniem skarżącej – organ naruszył art. 75 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. uchylając się od przyjęcia jako dowodu w sprawie oświadczenia skarżącej o skutecznym doręczeniu jej przedmiotowej decyzji zwykłym listem w 2005 r. oraz uchylając się od przyjęcia jako dowodu ostatecznej decyzji z dnia 12 lutego 2007 r. umarzającej postępowanie wznowione z urzędu w 2006 r. w sprawie zakończonej ostateczną decyzją o wpisaniu skarżącej do ewidencji producentów, co jest dowodem na ostateczność decyzji z 2005 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę strony.

Sąd I instancji po przywołaniu treści przepisów art. 217 § 2, art. 218 § 1 i art. 219 k.p.a. wskazał, że organy prawidłowo odmówiły wydania skarżącej żądanego zaświadczenia, słusznie przyjmując, że nie było możliwości wydania zaświadczenia o treści jakiej domagała się wnioskodawczyni, oraz że nie wykazała ona interesu prawnego uzasadniającego wydanie zaświadczenia, ani też przepisu prawa, z którego wynikałby obowiązek uzyskania urzędowego poświadczenia określonych faktów.

Z akt administracyjnych sprawy wynika, że Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Oławie w dniu 16 lutego 2005 r. wpisał B.G. do ewidencji producentów rolnych i nadał jej numer identyfikacyjny, o czym skarżąca została poinformowana w "zaświadczeniu o nadanym numerze identyfikacyjnym". Skarżąca wnioskiem z dnia [...] stycznia 2015 r. domagała się natomiast wydania jej zaświadczenia "o ostateczności i o pozostawaniu w obrocie prawnym" decyzji z 2005 r. o wpisaniu jej do ewidencji producentów rolnych. Żądanie takie skarżąca wywodziła z treści art. 2 ustawy z dnia [...] października 2014 r. o zmianie ustawy o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. Z przepisu tego wynika, że wszystkie wpisy do ewidencji dokonane przed dniem wejścia w życie ustawy zmieniającej ustawę z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności są uznawane od dnia 1 stycznia 2015 r. (data wejścia w życie ustawy zmieniającej) za decyzje administracyjne. Nie zmienia to jednak faktu, że przed dniem wejścia w życie ustawy zmieniającej, dokonanie wpisu do opisanego w ustawie rejestru miało charakter czynności materialno - technicznej i nie wywoływało skutków takich jak decyzje administracyjne.

W konsekwencji organy słusznie zauważyły, że nie jest możliwe wydanie zaświadczenia o ostateczności i pozostawaniu w obrocie prawnym zaświadczenia o wpisie do ewidencji producentów rolnych B.G. (uznawanego obecnie za decyzję administracyjną), gdyż wpis skarżącej do ewidencji producentów rolnych nastąpił na podstawie czynności materialno-technicznej, nie wywołującej takich skutków jak decyzja administracyjna. Niemożliwe jest zatem ustalenie daty doręczenia przedmiotowego zaświadczenia, a tym samym przypisanie mu waloru ostateczności.

W ocenie WSA, organy również słusznie przyjęły, że skarżąca nie wykazała interesu prawnego w urzędowym potwierdzeniu pozostawania decyzji o dokonaniu wpisu w obrocie prawnym i o jej ostateczności. WSA podkreślił, że sama chęć skarżącej dysponowania żądanym zaświadczeniem nie jest wystarczającą przesłanką do wykazania interesu w legitymowaniu się żądanym zaświadczeniem w rozumieniu przepisów art. 217 i nast. k.p.a. i żądania wydania określonego zaświadczenia.

W przedstawionym stanie faktycznym i prawnym sprawy Sąd I instancji nie dopatrzył się naruszenia prawa (w szczególności art. 7, 9 i 80 k.p.a.) przy wydawaniu przez organy ARiMR obu instancji rozstrzygnięć w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia żądanej treści.

W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku B.G. wniosła o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania.

Wyrokowi zarzuciła:

I. Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy:

• art. 3 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 6 k.p.a. poprzez dokonanie błędnej kontroli działalności administracji publicznej i błędne przyjęcie przez Sąd, iż skarżąca nie wykazała interesu prawnego w uzyskaniu urzędowego potwierdzenia pozostawania decyzji o dokonaniu wpisu w obrocie prawnym i ojej ostateczności.

art. 134 § 1 p.p.s.a. poprzez zaniechanie wydania rozstrzygnięcia w całym zakresie granic danej sprawy poprzez ograniczenie rozstrzygnięcia do kwestii odmowy wydania zaświadczenia, gdy skarżąca, jak to wynika również z treści przywołanej przez Sąd w wyroku skargi, domagała się poświadczenia ostateczności skierowanej do niej decyzji administracyjnej z dn. [..] lutego 2005 r., ewentualnie domagając się wydania odrębnego zaświadczenia w tym przedmiocie.

art. 134 § 1 k.p.a. poprzez przyjęcie rażąco wadliwej oceny prawnej ostateczności i ważności decyzji administracyjnej z dn. [...] lutego 2005 r.

art. 217 § 1 i § 2 k.p.a. poprzez przyjęcie rażąco wadliwej oceny uprawnienia skarżącej do uzyskania urzędowego poświadczenia nabycia uprawnienia nadanego stronie decyzją ostateczną;

art. 218 § 1 i § 2 k.p.a. poprzez przyjęcie rażąco wadliwej oceny obowiązku organu, który wydał decyzję ostateczną, do prowadzenia ewidencji wydanych przez tren organ decyzji ostatecznych oraz wadliwej oceny obowiązku organu poświadczenia stronie, na odpisie decyzji, faktu jej ostateczności;

art. 218 § 1 i § 2 k.p.a. poprzez przyjęcie rażąco wadliwej oceny faktu, iż na mocy art. 5 ust. 1 pkt 5 ustawy o ewidencji producentów Krajowy system ewidencji producentów Kierownik BP ARiMR zobowiązany jest wykorzystywać dane z tego systemu do identyfikacji producentów rolnych, czyli do identyfikacji osób, które na mocy decyzji ostatecznej zostały wpisane do tej ewidencji;

art. 75 § 1 k.p.a. poprzez jego błędne zastosowanie w tej sprawie, zamiast art. 75 § 2 k.p.a.;

art. 218 § 2 k.p.a. poprzez przyjęcie przez Sąd rażąco wadliwej oceny okoliczności, czy prowadzona przez Kierownika BP ARiMR ewidencja wniosków o płatności jest dowodem na doręczenie skarżącej w 2005 r. decyzji o nadaniu jej numeru identyfikacyjnego, skoro we wniosku o płatność za 2005 r. skarżąca, wskazała swój numer identyfikacyjny wskazany jej przez organ w tej właśnie decyzji;

art. 7 k.p.a. poprzez przyjęcie rażąco wadliwej oceny stanu faktycznego sprawy, sprzecznego z prawdą obiektywną, poprzez przyjęcie, iż dokument z dn. 16 lutego 2005 r. uznany przez ustawodawcę za decyzję administracyjną, która była ważna i ważność tę zachowała po dn. 1 stycznia 2015 r, nie był decyzją administracyjną od początku, czyli już od dnia jej wydania;

art. 7 k.p.a. poprzez przyjęcie rażąco wadliwej oceny stanu faktycznego sprawy, sprzecznego z prawdą obiektywną, poprzez wskazanie, iż doręczenie stronie decyzji z dn. 16 lutego 2005 r. listem zwykłym czyni jakoby niemożliwym ustalenie faktu, iż decyzja ta stałą się ostateczna w 2005 r.

• art. 77 § 1 k.p.a. poprzez przyjęcie rażąco wadliwej oceny obowiązku organu administracji publicznej do zebrania w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego dostępnego organowi, również poza tokiem postępowania;

• art. 220 § 1 pkt 1 kp.a. poprzez przyjęcie rażąco wadliwej oceny stanu faktycznego sprawy, sprzecznego z prawdą obiektywną, poprzez przyjęcie, iż fakt ostateczności decyzji administracyjnej o wpisaniu skarżącej do ewidencji producentów nie jest organowi znany, gdy wydając skarżącej decyzje o przyznaniu płatności za kolejne lata organ musiał zidentyfikować skarżącą, jako rolnika wpisanego do ewidencji producentów na podstawie decyzji ostatecznej;

art. 220 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez przyjęcie rażąco wadliwej oceny stanu faktycznego sprawy, sprzecznego z prawdą obiektywną, poprzez przyjęcie, iż fakt ostateczności decyzji administracyjnej o wpisaniu skarżącej do ewidencji producentów nie jest możliwy do ustalenia przez organ na podstawie dokumentów posiadanych przez organ, w tym na podstawie oświadczenia strony o doręczeniu jej decyzji w 2005 r.

art. 80 k.p.a. poprzez przyjęcie, iż organ nie ma obowiązku ocenić na podstawie całokształtu materiału dowodowego, w tym na podstawie oświadczenia strony oraz na podstawie wniosku strony o płatność za 2005 r., w którym strona wskazała swój numer identyfikacyjny, czy okoliczność skutecznego doręczenia stronie decyzji w 2005 r. została udowodniona;

art. 73 § 1 k.p.a. poprzez przyjęcie, iż organ nie ma obowiązku odnotowania w udostępnianych stronie aktach sprawy okoliczności, iż decyzja nadająca stronie uprawnienie do pozyskiwania płatności stała się ostateczna;

art. 39 k.p.a. w zw. art. 6 k.p.a. poprzez przyjęcie, iż doręczenie stronie decyzji z dn. [...] lutego 2005 r. listem zwykłym jakoby wyklucza możliwość ustalenia przez organ faktu doręczenia stronie tej decyzji w 2005 r.,

art. 36 k.p.a. w zw. art. 6 k.p.a. poprzez przyjęcie, iż organ ma prawo zaniechać dokonania ustalenia w uproszczonym postępowaniu wyjaśniającym faktu skutecznego doręczenia stronie decyzji z dn. [...] lutego 2005 r. listem zwykłym,

art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 19 k.p.a. poprzez akceptację przez Sąd wadliwego wskazania przez organ w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, faktów, które organ uznał za udowodnione.

II. Skargę oparto również na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. tj. naruszeniu przepisów prawa materialnego poprzez:

błędną wykładnię art. 2 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dn. 23 października 2014 r. o zmianie ustawy o ewidencji producentów;

niezastosowanie art. 4 pkt 1 i pkt 3 oraz art. 5 ust. 1 pkt 5 oraz art. 7 ust. 1 pkt 2, a także art. 11 ustawy z dn. z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (ze zm.),

niezastosowanie art. 11 ust. 1 ustawy z dn. z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (ze zm.),

niezastosowanie art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.jed. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej: p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu zaś bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Z akt sprawy nie wynika, by zaskarżone orzeczenie zostało wydane w warunkach nieważności, której przesłanki określa art. 183 § 2 ww. ustawy.

Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz na kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia w zakresie wskazanym w zarzutach przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach powołanych podstaw kasacyjnych

Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1) lub na naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2).

W myśl art. 176 § 1 pkt 2) p.p.s.a. skarga kasacyjna powinna zawierać przytoczenie podstaw kasacyjnych oraz ich uzasadnienie. Przytoczenie podstaw kasacyjnych to wskazanie konkretnych przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania, które w ocenie skarżącego zostały naruszone przez sąd I instancji i precyzyjne wyjaśnienie, na czym polegało niewłaściwe zastosowanie lub błędna wykładnia prawa materialnego, bądź wykazanie istotnego wpływu naruszenia prawa procesowego na rozstrzygnięcie sprawy przez sąd pierwszej instancji.

Oceniając zarzut naruszenia przepisów postępowania przede wszystkim należy wskazać, iż stosownie do art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zarzut ten może zostać uwzględniony jedynie wtedy, gdy uchybienie sądu mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W orzecznictwie, jak i w piśmiennictwie wskazuje się, że zwrot normatywny "mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy" zawarty w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. in fine, należy wiązać z hipotetycznymi następstwami uchybień przepisom postępowania.

NSA zauważa, że sposób zredagowania zarzutów w rozpoznanym środku odwoławczym zawiera pewne wady konstrukcyjne. Autor skargi kasacyjnej formułując zarzuty, w większości z nich nie uwzględnił, że przedmiotem kontroli instancyjnej jest wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Ten Sąd nie stosuje przepisów k.p.a., a jedynie zobowiązany jest do kontroli legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia organu administracji. Zatem podnosząc zarzuty naruszenia przepisów k.p.a. należało powołać również stosowny przepis Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który to akt prawny reguluje postępowanie sądowoadministracyjne. Pomimo tych wad konstrukcyjnych, biorąc pod uwagę uchwałę pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 października 2009 r., I OPS 10/09 (publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl), zarzuty skargi kasacyjnej rozpoznano merytorycznie.

Przed odniesieniem się do podniesionych w skardze kasacyjnej zarzutów celowe jest przypomnienie, że skarżąca uzyskała wpis do ewidencji producentów dnia [...] lutego 2005 r., a więc w dacie, w której przepisy ustawy o krajowym systemie ewidencji producentów nie przewidywały dla dokonania tego wpisu formy decyzji administracyjnej. W formie decyzji administracyjnej Kierownik Biura Powiatowego ARiMR orzekał wówczas o odmowie wpisu. Natomiast podmiotom wpisanym do ewidencji Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wydawał zaświadczenie o nadanym numerze (art. 13 ust. 2 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności; Dz.U. z 2004 r., poz. 76, dalej: ustawa o krajowej ewidencji).

Wpis w drodze decyzji administracyjnej dokonywany jest dopiero od dnia 1 stycznia 2015 r., to jest od daty wejścia w życie ustawy z dnia 23 października 2014 r. o zmianie ustawy o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz. U. z 2014 r., poz. 1872; dalej: ustawa zmieniająca).

Ze względu na charakter podniesionych zarzutów Naczelny Sąd Administracyjny w pierwszej kolejności odniesie się do zarzutu naruszenia art. 2 ust. 1 i 2 ustawy zmieniającej, ponieważ wynik kontroli tego zarzutu determinuje ocenę trafności większości pozostałych zarzutów.

Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy zmieniającej wpisy do ewidencji producentów dokonane przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, numery identyfikacyjne nadane przed dniem jej wejścia w życie oraz zaświadczenia o nadanym numerze identyfikacyjnym wydane przed dniem jej wejścia w życie zachowują ważność.

Skarżąca może zatem skutecznie posługiwać się zaświadczeniem o wpisaniu jej do ewidencji w 2005 roku, oczywiście jeżeli wpis ten nie został uchylony lub zmieniony.

Należy podkreślić, że organ I instancji odmawiając wydania zaświadczenia o żądanej treści, poinformował wnioskodawczynię o możliwości wydania poświadczenia figurowania w ewidencji i posiadania numeru identyfikacyjnego, ale o takie zaświadczenie strona nie wystąpiła.

Skarżąca domagała się wydania "odpisu decyzji administracyjnej Kierownika BP ARiMR w Oławie z 2005 r. o wpisaniu mnie do ewidencji producentów, do dnia 01.01.2015 r. uważanej za zaświadczenie, a od tego dnia na mocy art. 2 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 23 października 2014 r. o zmianie ustawy (...) za decyzję administracyjną, z poświadczeniem jej ostateczności z konkretną data dzienną i z poświadczeniem pozostawania decyzji w obrocie prawnym."

Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że Kierownik Biura Powiatowego ARiMR prawidłowo postąpił wydając postanowienie o odmowie wydania zaświadczenia o żądanej treści. Organ nie mógł wydać żądanego odpisu decyzji ani też zaświadczenia o istnieniu takiej decyzji, ponieważ decyzja taka nigdy nie została wydana i nie istnieje. Domaganie się wydania decyzji wynika z błędnego zrozumienia przez skarżącą treści art. 2 ust. 2 ustawy zmieniającej. Zawarte w tym przepisie sformułowanie, że zaświadczenia o wpisie uznaje się za decyzje administracyjne o wpisie producenta do ewidencji producentów, nie oznacza że wpisy zostały dokonane w drodze wydania decyzji administracyjnych, ani że dokonane wpisy stały się decyzjami administracyjnymi. Nie oznacza też, że zaświadczenia o nadaniu numeru identyfikacyjnego stały się decyzjami administracyjnymi, zaświadczenia te zostały jedynie uznane za decyzje administracyjne.

Domaganie się przez stronę wydania zaświadczenia o ostateczności dokonanej czynności, uważanej przez stronę za decyzję, jest pozbawione usprawiedliwionych podstaw, nie dlatego że nie można ustalić daty doręczenia zaświadczenia, ale dlatego że czynnościom materialno-technicznym nie można przypisać waloru ostateczności.

Z przedstawionych przyczyn za nieuzasadniony należało uznać zarzut naruszenia przez Sąd I instancji przepisów art. 2 ust. 1 i 2 ustawy zmieniającej poprzez ich błędną wykładnię.

Wobec ustalenia, że pozbawiony usprawiedliwionych podstaw jest zarzut naruszenia art. 2 ust. 1 i 2 ustawy zmieniającej, ponieważ wpis skarżącej do ewidencji nie miał formy decyzji administracyjnej, a wynikające z ust. 2 tego artykułu uznanie zaświadczeń za decyzje administracyjne nie oznacza, że zaświadczenie jest decyzją administracyjną, za nieuprawnione należało uznać zarzuty naruszenia art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. zmierzające do wykazania, że Sąd I instancji naruszył te przepisy akceptując nieprzeprowadzenie przez organy administracji postępowania w celu ustalenia daty doręczenia stronie w 2005 roku ww. zaświadczenia. Ponieważ, jak wyżej wskazano, czynnościom materialnotechnicznym nie można przypisać waloru ostateczności, ustalenie daty doręczenia zaświadczenia nie miało w sprawie znaczenia, dlatego brak podjęcia działań w celu dokonania takiego ustalenia nie miał wpływu na podjęte rozstrzygnięcie.

Nie jest zasadny zarzut naruszenia art. 39 k.p.a. w zw. z art. 6 k.p.a., WSA nie powiązał bowiem braku obowiązku ustalenia daty doręczenia zaświadczenia z faktem, iż zostało ono doręczone listem zwykłym, a nie poleconym.

Wbrew twierdzeniu autora skargi kasacyjnej Sąd I instancji nie stwierdził, że złożone organowi oświadczenie strony o skutecznym doręczeniu jej decyzji ma inny skutek prawny niż takie oświadczenie złożone na pocztowym potwierdzeniu doręczenia. W tym zakresie WSA prawidłowo wyjaśnił, że organ wydając zaświadczenie opiera się na danych zgromadzonych w prowadzonym rejestrze i będących w jego posiadaniu, a nie na danych dostarczonych przez osobę ubiegającą się o zaświadczenie. Dlatego nieuzasadniony jest też zarzut naruszenia art. 75 § 1 k.p.a. poprzez jego błędne zastosowanie.

Nieuzasadniony jest zarzut naruszenia przepisu art. 36 k.p.a. w zw. z art. 6 k.p.a. poprzez przyjęcie przez Sąd I instancji, że organ ma prawo zaniechać w uproszczonym postępowaniu wyjaśniającym dokonania ustalenia faktu skutecznego doręczenia stronie decyzji z dnia [...] lutego 2005 r. Po pierwsze WSA nie wyraził takiego poglądu, po wtóre stronie doręczono zaświadczenie, a nie decyzję, po trzecie przepis art. 36 k.p.a. zobowiązuje organ administracji do powiadamiania strony o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy, również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu, a więc zarzut naruszenia art. 36 k.p.a. nie mógł być podstawą do kwestionowania zakresu ustaleń dokonywanych w postępowaniu uproszczonym.

Niezrozumiały jest zarzut naruszenia art. 73 § 1 k.p.a. stanowiącego, że strona ma prawo wglądu w akta sprawy, sporządzania z nich notatek, kopii lub odpisów, a prawo to przysługuje również po zakończeniu postępowania. W toku postępowania nie była podnoszona okoliczność ograniczenia czy uniemożliwienia stronie dostępu do akt sprawy.

Nie jest uzasadniony zarzut naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. w związku z art. 19 k.p.a. Przepis art. 107 § 3 określa wymogi formalne, którym musi odpowiadać uzasadnienie decyzji administracyjnej. Zarzutem naruszenia tego przepisu nie można podważać merytorycznych ustaleń organu administracji.

W myśl art. 19 k.p.a. organy administracji publicznej przestrzegają z urzędu swojej właściwości rzeczowej i miejscowej. Wobec braku uzasadnienia tego zarzutu NSA nie może się do niego odnieść.

Nie jest uzasadniony zarzut naruszenia art. 217 § 1 i § 2 k.p.a. poprzez przyjęcie rażąco wadliwej oceny uprawnienia skarżącej do uzyskania urzędowego poświadczenia nabycia uprawnienia nadanego stronie decyzją ostateczną. Jak zostało wyżej wyjaśnione uprawnienie strony nie wynikało z decyzji ostatecznej, zatem nie było podstaw do wydania zaświadczenia o żądanej treści, co słusznie zaakceptował Sąd I instancji.

Nie są też uzasadnione zarzuty naruszenia art. 218 § 1 i 2 k.p.a. Przedmiotem postępowania sądowoadministracyjnego nie była odmowa poświadczenia przez organ na odpisie decyzji jej ostateczności, dlatego WSA nie dokonywał kontroli działalności organu administracji w tym zakresie. W myśl ww. przepisu w przypadkach, o których mowa w art. 217 § 2 pkt 2, organ administracji publicznej obowiązany jest wydać zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Organ administracji publicznej, przed wydaniem zaświadczenia, może przeprowadzić w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające. Wbrew twierdzeniu skarżącej, co zostało wyżej wyjaśnione, strona została wpisana do ewidencji producentów rolnych w drodze czynności materialnotechnicznej, zatem organ prowadzący ewidencję nie mógł jej wydać zaświadczenia, że została tam wpisana na podstawie decyzji administracyjnej.

Pozbawione usprawiedliwionych podstaw są też zarzuty naruszenia art. 220 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. Zarzutem naruszenia tych przepisów nie można podważać dokonanej przez organ administracji oceny stanu faktycznego.

W zarzutach naruszenia przepisów postępowania przed sądami administracyjnymi wskazano na naruszenie art. 3 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 6 k.p.a. Art. 3 § 1 p.p.s.a. jest jednym z przepisów wyznaczających zakres postępowania sądowoadministracyjnego. W myśl powołanego przepisu, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Naruszenie art. 3 § 1 p.p.s.a. mogłoby zatem polegać na wykroczeniu poza kompetencje sądu albo zastosowaniu środka nieprzewidzianego w ustawie względnie w sytuacji gdy Sąd rozpoznający skargę, uchyla się od obowiązku wykonania kontroli, o której mowa w tym przepisie. Przepis ten nie określa jednak wzorca, według którego kontrola ta ma być wykonana. Okoliczność, że autor skargi kasacyjnej nie zgadza się z wynikiem kontroli sądowej nie oznacza naruszenia tego przepisu. Z tego względu zarzut naruszenia art. 3 § 1 p.p.s.a. został uznany za nietrafny.

Nietrafny jest również zarzut naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a., który to przepis stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Powołanie się na ten przepis wymaga wskazania, iż Sąd orzekł poza granicami danej sprawy lub powiązania z przepisem, którego naruszenia przez organ Sąd I instancji nie zauważył. Skarżąca kasacyjnie zarzuciła, że Sąd I instancji naruszył art. 134 § 1 p.p.s.a. poprzez ograniczenie rozstrzygnięcia do kwestii odmowy wydania zaświadczenia, gdy skarżąca, jak podniosła, domagała się poświadczenia ostateczności skierowanej do niej decyzji administracyjnej z dnia [...] lutego 2005 r., ewentualnie domagając się wydania odrębnego zaświadczenia w tym przedmiocie.

NSA wskazuje, że przedmiotem postępowania sądowoadministracyjnego nie była odmowa poświadczenia przez organ na odpisie decyzji jej ostateczności, ale postępowanie w przedmiocie wydania zaświadczenia zakończone postanowieniem Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR we Wrocławiu z dnia 29 kwietnia 2015 r., dlatego zarzut naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. jest nieuzasadniony.

Pozbawione usprawiedliwionych podstaw są zarzuty naruszenia prawa materialnego, to jest przepisów art. 4 pkt 1 i pkt 3 oraz art. 5 ust. 1 pkt 5 oraz art. 7 ust. 1 pkt 2, a także art. 11 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, poprzez ich niezastosowanie.

Wskazane przepisy stanowią, że krajowy system ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności składa się między innymi z ewidencji producentów i ewidencji wniosków o przyznanie płatności; że system jest wykorzystywany do identyfikacji producentów; że ewidencja producentów zawiera również numer identyfikacyjny, o którym mowa w art. 12. Wbrew stanowisku autora skargi kasacyjnej z przepisów tych nie wynika, że strona została wpisana do ewidencji na podstawie decyzji ostatecznej, ponieważ - co zostało już wyjaśnione - strona została wpisana w drodze czynności materialnotechnicznej, zgodnie z obowiązującymi w 2005 roku przepisami, która to okoliczność nie została w sprawie podważona.

Przepis art. 11 ust. 1 ustawy o krajowej ewidencji stanowi, że wpisu producenta do ewidencji producentów dokonuje się na jego wniosek złożony do kierownika biura powiatowego Agencji właściwego ze względu na miejsce zamieszkania lub siedzibę wnioskodawcy, na formularzu opracowanym i udostępnionym przez Agencję. Z brzmienia tego przepisu, wbrew stanowisku autora skargi kasacyjnej, nie wynika aby wpis ten był dokonywany w drodze decyzji administracyjnej.

Pozbawiony usprawiedliwionych podstaw jest też zarzut naruszenia art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, poprzez jego niezastosowanie, co – w ocenie skarżącej -spowodowało ustalenie przez Sąd, że strona nie ma interesu prawnego do uzyskania poświadczenia ostateczności decyzji nadającej jej uprawnienie do uzyskania płatności.

W myśl wskazanego przez stronę przepisu płatności bezpośrednie są przyznawane rolnikowi, jeżeli (1) został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (...).

Przepis ten w żaden sposób nie wskazuje na istnienie interesu prawnego skarżącej do uzyskania zaświadczenia żądanej treści, po pierwsze dlatego, że ARiMR prowadząc ewidencję z urzędu korzysta z umieszczonych w niej informacji, po wtóre w przypadku żądania przez organ poświadczenia posiadania przez skarżącą wpisania jej do ewidencji producentów i nadania numeru identyfikacyjnego może się ona legitymować zaświadczeniem o wpisie lub poświadczeniem tych okoliczności przez ARiMR (jeżeli wpis nie został uchylony), o czym strona została poinformowana w ramach uzasadnienia postanowienia Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z dnia [...] lutego 2015r o odmowie wydania zaświadczenia o żądanej treści.

Z przedstawionych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną jako nieuzasadnioną.