Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 1576/01
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2005-10-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 634  Sprawy kombatantów, świadczenia z tytułu pracy przymusowej
Skarżony organ: Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą

SENTENCJA

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 10 października 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący : Sędzia WSA Renata Czeluśniak Sędziowie : AWSA Wojciech Jakimowicz WSA Krystyna Daniel / spr. / Protokolant : Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 października 2005 r. sprawy ze skargi S. K. na decyzję Kierownika Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia [...] 2001 r. Nr [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję tego samego organu z dnia [...] 2001 r. II. zasądza od Kierownika Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. na rzecz skarżącego S. K. kwotę 10 /dziesięć/ złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] 2000 r. Nr [...] Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. na podstawie art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. Z 1997 r. Nr 142, poz. 950 z późniejszymi zmianami) pozbawił uprawnień kombatanckich S.K. syna S., ur. [...]1928 r. w m. U., przyznanych mu przez ZW ZboWiD w K. decyzją z dnia [...] 1977 r. z tytułu " walki zbrojnej o utrwalanie władzy ludowej" w okresie od [...] 1949 r. do [...] 1952 r. W uzasadnieniu organ podał, opierając się na aktach ZboWiD, że w okresie, za który zostały S. K. przyznane uprawnienia kombatanckie odbywał służbę w Wojsku Polskim. Z akt sprawy nie wynika, że podczas służby brał udział w walkach z oddziałami wymienionymi w art. l ust.2 pkt 6 cytowanej ustawy o kombatantach.... Organ powołał następnie art. 25 ust.2 pkt 2 ustawy o kombatantach..., stanowiący, że pozbawia się uprawnień kombatanckich osoby, które uzyskały takie uprawnienia wyłącznie z tytułu działalności w charakterze uczestnika walk o ustanowienie i utrwalanie władzy ludowej.

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy S. K. opisał swoją służbę, podkreślając, że do wojska został wcielony przymusowo, że większość służby tj. od [...]1950 r. do [...]1952 r. służył w drużynie gospodarczej jako kucharz. Ponadto podniósł, że podchodzi z rodziny patriotycznej a jego dwaj bracia, uzyskali uprawnienia kombatanckie z tytułu służby w Armii Krajowej, a on sam, jako 15-16 letni chłopiec, w latach 1943-1944, pomagał jako goniec i wozak oddziałowi "Gryfa", w którym pełnił służbę jego brat W. K.

W dniu [...] 2001 r. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wydał decyzję Nr[...], w której utrzymał w mocy swoją wcześniejszą decyzję na podstawie art. 138 § l pkt l w związku z art. 127 § 3 k.p.a. oraz art. 25 ust..2 pkt 2 ustawy z 24.01. 1991 o kombatantach. W uzasadnieniu organ powtórzył motywy zawarte w uzasadnieniu swojej wcześniejszej decyzji, nadmieniając, że S. K. podnosi w swoim odwołaniu fakt, iż w latach 1943-1944 współpracował z oddziałami "Gryfa", ale kwestia ta nie może być przedmiotem rozpoznania ponieważ w dniu [...]1998 r. upłynął ustawowy termin do rozpoznania dodatkowych wniosków o przyznanie uprawnień kombatanckich określonych w art. 1-4 cytowanej ustawy o kombatantach.....

Na tę decyzję S. K. wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego.

W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Stosownie do art. 97 § l ustawy z 30.08.2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę -Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U., Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1.01. 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z 30.08. 2002 r.-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U., Nr 153, poz. 1270).

Stosownie do § l rozporządzenia Prezydenta RP z 25.04. 2003 r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych (Dz. U. Nr 72, poz. 653) rozpoznawanie spraw z zakresu działania Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, w których stroną skarżącą są osoby zamieszkałe poza obszarem właściwości Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W., przekazuje się wojewódzkim sądom administracyjnym, na których obszarze właściwości osoby te zamieszkują.

Uprawnienia kombatanckie przysługują osobie, która spełnia jedno lub .więcej wymagań określonych w art. l, ust 2, art. 2 i art. 4 ustawy o kombatantach .... W przypadku skarżącego, który rozpoczął odbywanie służby w po 30.06.1947 r. tytuł przyznania lub zachowania uprawnień kombatanckich mógłby wynikać z art. l ust.2 pkt 6 ustawy o kombatantach... czyli z racji uczestniczenia w walkach w jednostkach Wojska Polskiego oraz zmilitaryzowanych służbach państwowych z oddziałami UPA oraz grupami Wehrwolfu. Ani w aktach ZBoWiD, ani w aktach postępowania weryfikacyjnego nie ma wszakże dowodów na to, że S. K. uczestniczył w walkach ze wskazanymi oddziałami lub grupami.

Jednakże wskazać należy, że Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych pominął istotną dla badanej sprawy okoliczność, a mianowicie to, że możliwe jest wskazanie przez stronę w ramach postępowania weryfikacyjnego tego, że uprawnienia przysługują jej nie tylko z tytułu udziału w utrwalaniu władzy ludowej lecz także na podstawie innego tytułu. Wynika to z nowszego orzecznictwa sądowego np. z wyroku SN z 22.02.2001. III RN 77/00, OSNP 2001/15/475) Ponadto, należy dodać, że Trybunał Konstytucyjny orzekł, w wyroku z 15.04.2003 r., SK4/02, Dz. U. Nr 72, póz. 658, że art. 22 ust. 3 ustawy o kombatantach.... ustalający końcowy termin do składania wniosków o uprawnienia kombatanckie, jest niezgodny z Konstytucja RP.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. stwierdza, że co prawda, S. Kubicki nie podał w deklaracji ZBoWiD informacji o swojej współpracy z oddziałem "Gryfa", ale wyjaśnił, odwołując się od decyzji pozbawiającej go uprawnień kombatanckich, że w czasie gdy starał się o te uprawnienia tj. w 1977 r. nie ujawnił powyższego faktu, gdyż nie było to ani konieczne ani wskazane (k. 15). Ponadto w zapewnił, że żyjący jeszcze żołnierze oddziału Armii Krajowej "Gryf mogą potwierdzić fakt tej współpracy (k. 15)

A zatem, w sytuacji, gdy skarżący wskazuje na swoją działalność, która potencjalnie mogłaby stanowić tytuł do uprawnień kombatanckich, stosownie do art. l ust.2 pkt 3 ustawy o kombatantach... obowiązkiem organu, wynikającym z art. 7 i 77 k.p.a. było przeprowadzenie postępowania mającego wskazanie czy okoliczności te miały rzeczywiście miejsce. Wykazanie tytułu uprawnień kombatanckich należy do strony jednakże organ powinien ocenić oświadczenie skarżącego składane w postępowaniu weryfikacyjnym, a w razie potrzeby dopuścić inne dowody. Dopiero stwierdzenie, że skarżący nie legitymuje się żadnymi uprawnieniami kombatanckimi na podstawie art. 1 ust.2, art.2 i art. 4, może skutkować pozbawieniem go uprawnień kombatanckich na podstawie art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy o kombatantach.

Sąd stwierdza, że Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych poprzez nie wyjaśnienie tego, czy skarżący legitymuje się innym tytułem uprawnień kombatanckich, naruszył przepisy postępowania, co mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 145 § l pkt l lit. c/ ustawy z 30.08.2002 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzekł jak w sentencji. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 97 § 2 w związku z art. 200 ustawy z 30.08. 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1211 z późn. zm.).