Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 994/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2022-04-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Ubezpieczenia
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: par. 10 ust. 2a i par. 3
journal: Dz.U. 2021 poz 371
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 26 lutego 2021 r. w sprawie wsparcia uczestników obrotu gospodarczego poszkodowanych wskutek  pandemii COVID-19
article: art. 7, art. 75 par. 1, art. 77 par. 1, art. 78 par. 1, art. 80, art. 79a
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.

SENTENCJA

Dnia 13 kwietnia 2022 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Alberciak, Sędziowie Sędzia NSA Teresa Rutkowska, Sędzia WSA Paweł Dańczak (spr.), Protokolant Starszy asystent sędziego Dominika Trella po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 kwietnia 2022 roku sprawy ze skargi J. M. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy prawa do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek za okres od 1 marca do 30 kwietnia 2021 roku uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] nr [...].


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z [...] r. znak: [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256, ze zm., dalej: k.p.a.) oraz art. 31zq ust. 8 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 1842, z późn. zm., dalej: ustawa o COVID - 19) w związku z art. 31zy ust. 1 ustawy COVID - 19 i § 10 ust. 2a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 26 lutego 2021 r. w sprawie wsparcia uczestników obrotu gospodarczego poszkodowanych wskutek pandemii COVID-19 (Dz. U. poz. 371, dalej: rozporządzenie), utrzymał w mocy własną decyzję z [...] r. znak: [...] odmawiającą prawa do zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek należnych za okres od 1 marca 2021 r. do 30 kwietnia 2021 r.

Stan faktyczny sprawy przedstawiał się następująco:

7 maja 2021 r. J.M. wystąpił do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z wnioskiem o zwolnienie z obowiązku opłacenia składek za marzec 2021 r. oraz kwiecień 2021 r.

Po rozpatrzeniu powołanego wniosku, Zakład Ubezpieczeń Społecznych decyzją z [...] r. znak: [...] odmówił J.M. zwolnienia z obowiązku opłacania składek za okres od 1 marca 2021 r. do 30 kwietnia 2021 r. Uzasadniając decyzję organ wskazał, że wnioskodawca nie spełnił ustawowego warunku uzyskania pomocy, tj. nie posiadał na 31 marca 2021 r. przeważającego kodu PKD wskazanego w ustawie.

J.M. zwrócił się do organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. W uzasadnieniu wniosku podniósł, że przedsiębiorstwo Ax. J.M. zarejestrowane w Ł. przy ul. A. 86 od prawie 20 jest czynnym płatnikiem podatków oraz wszelkich ubezpieczeń. Ponadto przedsiębiorstwo nie posiada żadnych zadłużeń wynikających z obowiązku odprowadzania składek od wielu lat, a zatrudnionych na umowę o pracę oraz umowę zlecenie ma kilkanaście osób. Wnioskodawca wyjaśnił, że od 2011 r. od kiedy zdecydował się otworzyć w Ł. hotel z restauracją nieprzerwanie zwiększa zatrudnienie oraz tworzy miejsca pracy. Zatrudnia w swojej firmie osoby na stanowiskach związanych z hotelarstwem oraz gastronomią, a ta właśnie branża jest jedną z najbardziej dotkniętych kryzysem związanym z pandemią. J.M. podkreślił, że od początku lockdownu w kraju nie zmniejszył zatrudnienia oraz nie przekwalifikował na inne zawody zatrudnionych pracowników. W marcu 2021 r. zdecydował się na rozszerzenie działalności o nowy rodzaj usług, tj. wynajem pojazdów kempingowych, w których upatruje zwiększenia przychodów przedsiębiorstwa. Ponadto wnioskodawca wskazał, że respektuje wprowadzone obowiązkowe obostrzenia w branży, przestrzega wprowadzanych wytycznych oraz zakazów. W związku z rozszerzeniem działalności zgłosił nowe kody PKD do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (CEiDG), jednak błędnie zaznaczył wprowadzony kod PKD 77.39.Z jako przeważający kod prowadzenia działalności. Do dnia obecnego pomimo zakupu nowych pojazdów nie zatrudnił do tego działu nowych pracowników ani nie przekwalifikował już zatrudnionych pracowników. Wnioskodawca podkreślił, że faktyczny kod PKD prowadzonej działalności to kod 55.10.Z - Hotele. W tym sektorze zatrudnia pracowników oraz z tego tytułu osiąga przychody. Natomiast w dniu [...] r. ponownie określił jako główny kod PKD - 55.10.Z na dzień 22 marca 2021 r., co jest zgodne ze stanem faktycznym.

Pismem z 4 sierpnia 2021 r. J.M. podtrzymał stanowisko wyrażone we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Do pisma załączył zestawienie wszystkich pracowników zatrudnionych w jego przedsiębiorstwie od 2006 r.

Powołaną na wstępie decyzją Zakład Ubezpieczeń Społecznych utrzymał w mocy własną decyzję z [...].

Uzasadniając rozstrzygnięcie organ wskazał na treść § 10 ust. 2a i 3 rozporządzenia i na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego stwierdził, że na dzień 31 marca 2021 r. wnioskodawca nie prowadził działalności oznaczonej według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007 jako rodzaj przeważającej działalności kodem 55.10.Z, który podał na wniosku. Zgodnie z informacjami z CEIDG na dzień 31 marca 2021 r. wnioskodawca prowadził działalność oznaczoną według PKD, jako rodzaj przeważającej działalności, kodem 77.39.Z. Kod przeważającej działalności 55.10.Z został dodany wpisem do CEIDG z [...] r.

Z tego względu ZUS stwierdził, że nie został spełniony warunek niezbędny przyznania wnioskowanego zwolnienia ze składek za okres od 1 marca 2021 r. do 30 kwietnia 2021 r.

J.M. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na powyższe rozstrzygnięcie, wnosząc o jego uchylenie i wyrażenie zgody na ujęcie prowadzonego przez siebie przedsiębiorstwa jako beneficjenta pomocy z tarczy antykryzysowej za okres 1 marca 2021 r. do 30 kwietnia 2021 r.

W motywach skargi strona podkreśliła, że przekazane do postępowania dokumenty potwierdzają ciągłość prowadzonej działalności w zakresie kodu PKD 55.10.Z, która poprzez decyzje rządowe związane z wprowadzeniem stanu pandemii w Polsce została bardzo ograniczona i spowodowała utratę przychodu przedsiębiorstwa. Ponadto dokumenty te uwiarygadniają zgłoszony fakt pomyłki przy oznaczaniu PKD firmy w CEIDG. Skarżący podkreślił, że w okresie lockdownu musiał ograniczyć funkcjonowanie przedsiębiorstwa i został poszkodowany poprzez podjęcie decyzji odmawiającej przyznania pomocy, która powinna pokryć straty wynikające z decyzji ograniczających możliwość uzyskania przychodu. Skarżący zaznaczył przy tym, że wprowadzone nakazy ograniczenia działalności nie spowodowały w jego przedsiębiorstwie zmniejszenia zatrudnienia. Błąd formalny w zakresie zgłoszenia nieprawidłowego kodu PKD, który uczynił, został niezwłocznie naprawiony i nie miał żadnego wpływu na prowadzoną działalność gospodarczą oraz stan zatrudnienia i wypłatę wynagrodzeń. Natomiast stał się powodem kłopotów finansowych. Do skargi skarżący załączył kopię dokumentów handlowych wystawionych w prowadzonym przez niego przedsiębiorstwie w okresie, którego dotyczy decyzja, na potwierdzenie faktu prowadzenia działalności w zakresie kodów PKD objętych pomocą oraz braku dokumentów wskazujących na błędnie wprowadzony do CEIDG wiodący rodzaj działalności.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, dalej: p.p.s.a.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej, a stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. 2021 r. poz. 137) kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonego aktu, czy jest on zgodny z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Jednocześnie zgodnie z 134 p.p.s.a. sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zgodnie z art. 135 p.p.s.a., sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych w granicach danej sprawy, której skarga dotyczy, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia.

Badając rozpoznawaną sprawę przy zastosowaniu powyższych kryteriów Sąd stwierdził, że zarówno zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z [...] r. zostały podjęte z naruszeniem przepisów prawa materialnego oraz procesowego w stopniu obligującym do wyeliminowania ich z obrotu prawnego.

W niniejszej sprawie kontroli Sądu poddana została decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych utrzymująca w mocy własną decyzję odmawiającą J.M. prawa do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomocowych za okres od 1 marca 2021 r. do 30 kwietnia 2021 r.

Podstawę materialnoprawną zakwestionowanego aktu stanowił § 10 ust. 2a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 26 lutego 2021 r. w sprawie wsparcia uczestników obrotu gospodarczego poszkodowanych wskutek pandemii COVID-19 (Dz. U. z 2021 r. poz. 371 ze zm.). Wskazane rozporządzenie wydane zostało na podstawie upoważnienia ustawowego zawartego w 31zy ust. 1 ustawy COVID-19, które w wersji aktualnej na dzień złożenia przez stronę skarżącą wniosku (7 maja 2021 r.) stanowiło, że Rada Ministrów może, w celu przeciwdziałania COVID-19, w drodze rozporządzenia, określić inne okresy zwolnienia z tytułu nieopłaconych składek, niż określone w art. 31zo ust. 1-3 dla wszystkich albo niektórych płatników składek, którzy byli uprawnieni do zwolnienia z tytułu nieopłaconych składek na podstawie art. 31zo ust. 1-3, lub objąć tym zwolnieniem innych płatników składek, mając na względzie okres obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii, skutki nimi wywołane, ograniczenia w prowadzeniu działalności gospodarczej wynikające z tych stanów oraz obszary życia gospodarczego i społecznego w szczególny sposób dotknięte konsekwencjami COVID-19. Realizując tak zakreślone upoważnienie ustawowe Rada Ministrów wydała wspomniane wcześniej rozporządzenie z dnia 26 lutego 2021 r. Zgodnie z § 10 ust. 2a tego aktu zwalnia się z obowiązku opłacania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Fundusz Emerytur Pomostowych odpowiednio za okres od dnia 1 marca 2021 r. do dnia 30 kwietnia 2021 r. albo za okres od dnia 1 kwietnia 2021 r. do dnia 30 kwietnia 2021 r. wykazanych w deklaracjach rozliczeniowych złożonych za te okresy, na zasadach określonych w art. 31zo-31zx ustawy o COVID-19, z uwzględnieniem przepisów niniejszego rozdziału, płatnika składek prowadzącego, na dzień 31 marca 2021 r., działalność oznaczoną według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007, jako rodzaj przeważającej działalności, kodami:

1) 49.32.Z, 49.39.Z, 51.10.Z, 52.23.Z, 55.10.Z, 55.20.Z, 55.30.Z, 56.10.A, 56.10.B, 56.21.Z, 56.29.Z, 56.30.Z, 59.11.Z, 59.12.Z, 59.13.Z, 59.14.Z, 59.20.Z, 74.20.Z, 77.21.Z, 79.11.A, 79.12.Z, 79.90.A, 79.90.C, 82.30.Z, 85.51.Z, 85.52.Z, 85.53.Z, 85.59.A, 85.59.B, 86.10.Z w zakresie działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń w ramach lecznictwa uzdrowiskowego, o którym mowa w art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o lecznictwie uzdrowiskowym, uzdrowiskach i obszarach ochrony uzdrowiskowej oraz o gminach uzdrowiskowych, lub realizowanej w trybie stacjonarnym rehabilitacji leczniczej, 86.90.A, 86.90.D, 90.01.Z, 90.02.Z, 90.04.Z, 91.02.Z, 93.11.Z, 93.13.Z, 93.19.Z, 93.21.Z, 93.29.A, 93.29.B, 93.29.Z, 96.01.Z, 96.04.Z,

2) 47.41.Z, 47.42.Z, 47.43.Z, 47.51.Z, 47.52.Z, 47.53.Z, 47.54.Z, 47.59.Z, 47.64.Z, 47.65.Z, 47.71.Z, 47.72.Z, 47.75.Z, 47.77.Z, 77.29.Z, 77.39.Z, 96.02.Z, 96.09.Z - którego przychód z tej działalności w rozumieniu przepisów podatkowych uzyskany w jednym z dwóch miesięcy poprzedzających miesiąc złożenia wniosku był niższy co najmniej o 40% w stosunku do przychodu uzyskanego w miesiącu poprzednim lub w analogicznym miesiącu roku poprzedniego lub w lutym 2020 r., lub we wrześniu 2020 r., jeżeli był zgłoszony jako płatnik składek przed dniem 1 listopada 2020 r. Stosownie do § 10 ust. 3 rozporządzenia oceny spełnienia warunku, o którym mowa w ust. 1, 2 i 2a, w zakresie oznaczenia prowadzonej działalności według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007 dokonuje się na podstawie danych zawartych w rejestrze REGON w brzmieniu na dzień 31 marca 2021 r.

W rozpoznawanej sprawie powodem wydania decyzji odmawiającej zwolnienia z obowiązku opłacania należnych składek było stwierdzenie przez ZUS, że na 31 marca 2021 r. wnioskodawca nie prowadził działalności oznaczonej według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) 2007, jako rodzaj przeważającej działalności, kodem 55.10.Z, który podał na wniosku. W tym zakresie organ powołał się za dane zawarte w CEIDG, wskazując, że na dzień 31 marca 2021 r. wnioskodawca prowadził działalność oznaczoną według PKD jako rodzaj przeważającej działalności kodem 77.39.Z.

Skarżący podniósł natomiast, że prowadzi działalność gospodarczą od prawie 20 lat. Zatrudnia w swoim przedsiębiorstwie osoby na stanowiskach związanych z hotelarstwem oraz gastronomią. W marcu 2021 r. zdecydował się na rozszerzenie działalności o nowy rodzaj usług, tj. wynajem pojazdów kempingowych. W związku z rozszerzeniem działalności zgłosił nowe kody PKD do CEIDG, jednak błędnie zaznaczył wprowadzony kod PKD 77.39.Z jako przeważający kod prowadzenia działalności. Do dnia obecnego pomimo zakupu nowych pojazdów nie zatrudnił do działalności oznaczonej tym kodem nowych pracowników ani nie przekwalifikował już zatrudnionych pracowników. Wnioskodawca zaznaczył, że faktyczny kod PKD prowadzonej działalności to kod podany we wniosku o zwolnienie z opłacania składek, tj. 55.10.Z - Hotele. W tym sektorze zatrudnia pracowników oraz z tego tytułu osiąga przychody. W dniu [...] r. ponownie zgłosił do ewidencji jako główny kod PKD - 55.10.Z, co jest zgodne ze stanem faktycznym. Na dowód powyższego w toku postępowania administracyjnego skarżący złożył do akt sprawy zestawienie pracowników zatrudnionych w jego przedsiębiorstwie od 2006 r. Ponadto do skargi do sądu dodatkowo załączył faktury na usługi hotelowe i gastronomiczne wystawione w okresie od 1 marca 2021 r. do 30 kwietnia 2021 r.

W ocenie Sądu dokonana przez organ w niniejszej sprawie wykładnia przepisów stanowiących podstawę rozstrzygnięcia jest nieprawidłowa. Dokonując wykładni pojęcia "przeważająca działalność" na gruncie § 10 ust. 2a rozporządzenia, ZUS odwołał się wyłącznie do wpisu przeważającej działalności do ewidencji CEIDG. Z brzmienia § 10 ust. 2a rozporządzenia jednoznacznie wynika, iż ustawodawca zdecydował się przyznać wsparcie finansowe w zapłacie składek przedsiębiorcom prowadzącym działalność gospodarczą wybranych rodzajów (branż). Treść przepisu wskazuje, że omawiana ulga przysługuje przedsiębiorcom rzeczywiście prowadzącym określoną działalność. Jest w nim bowiem mowa o "płatniku składek prowadzącym działalność". Przesłanki materialnoprawne udzielenia wsparcia w postaci zwolnienia z opłacania składek zostały unormowane w § 10 ust. 2a rozporządzenia. Wśród przesłanek tych nie uregulowano obowiązku legitymowania się przez wnioskodawcę odpowiednim wpisem w rejestrze REGON czy ewidencji CEIDG. Natomiast w § 10 ust. 3 rozporządzenia ustawodawca zdecydował się o wprowadzeniu środka dowodowego o charakterze formalnym, za pomocą którego ma nastąpić ustalenie przez organ rzeczywistego zakresu prowadzonej działalności ("oceny spełnienia warunku dokonuje się na podstawie"). W tym względzie Sąd podziela stanowisko prezentowane w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, że odwołanie do klasyfikacji PKD w treści art. § 10 ust. 3 rozporządzenia ma charakter domniemania prawnego zakładającego, że widniejący w systemach ewidencyjnych lub statystycznych kod PKD "przeważającej działalności" przedsiębiorcy odpowiada stanowi rzeczywistemu (por. wyroki WSA: w Olsztynie z 29 czerwca 2021 r., sygn. I SA/Ol 301/12 i z 18 sierpnia 2021 r., sygn. akt I SA/Ol 437/21; w Gorzowie Wielkopolskim z 4 sierpnia 2021 r., sygn. akt II SA/Go 529/21, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, www.orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: CBOSA).

Podkreślenia wymaga, że powołany § 10 ust. 3 rozporządzenia zawiera rozwiązanie proceduralne, mające na celu usprawnienie procesu przyznawania przez ZUS wsparcia przedsiębiorcom faktycznie prowadzącym określony rodzaj działalności, ale nie stanowi on istotnej modyfikacji procesu dowodowego obowiązującego w postępowaniu administracyjnym, wynikającym z Kodeksu postępowania administracyjnego. Wymieniony w tym przepisie środek dowodowy nie ma charakteru niewzruszalnego (niepodważalnego). Jego treść i odwołanie się do przepisów k.p.a. oznacza, że należy ono do kategorii domniemań wzruszalnych. Jeśli w sprawie nie zachodzą wątpliwości, że działalność objęta wpisem do właściwego rejestru jest faktycznie prowadzona, to organ nie ma potrzeby weryfikować stanu faktycznego w oparciu o inne dowody. Jeśli jednak stan faktyczny objęty wpisem w rejestrze jest wątpliwy, w szczególności, gdy tak jak w niniejszej sprawie strona go kwestionuje, a gdy tym bardziej wykazuje to innymi dowodami, to organ ma obowiązek przeprowadzić ustalenia dotyczące stanu rzeczywistego przy pomocy innych środków dowodowych. Podkreślić należy, że do postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją, z mocy art. 180 k.p.a. oraz art. 123 u.s.u.s, mają zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Dane pozyskiwane przez ZUS w trybie określonym w § 10 ust. 3 rozporządzenia mają charakter urzędowy w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a. i są dla organu wiążące, lecz przepisy rozporządzenia nie wyłączyły stosowania w tym postępowaniu normy zawartej w art. 76 § 3 k.p.a., zgodnie z którym dopuszczalne jest przeprowadzenie dowodu przeciwko dokumentowi urzędowemu. Oznacza to, że przedsiębiorca prowadzący rzeczywistą działalność gospodarczą odpowiadającą treści kodów PKD wymienionych w § 10 ust. 2a rozporządzenia, jako przeważającą (ten warunek ulgi ma charakter materialnoprawny i nie podlega modyfikacji), może przeprowadzić dowód przeciwko treści dokumentu urzędowego, a więc odnośnie środka dowodowego określonego w § 10 ust. 3 rozporządzenia, tj. danych pozyskanych przez ZUS z rejestru podmiotów REGON i podważyć w sposób niebudzący wątpliwości aktualność wpisu w tym rejestrze odnośnie stanu faktycznego, w jakim się znajduje. Obalenie domniemania polegać będzie na wykazaniu, że rzeczywisty stan faktyczny jest inny, niż wynikający z danych pozyskanych przez organ z właściwego rejestru. Podkreślenia wymaga, że w świetle art. 75 k.p.a. katalog dowodów jest otwarty i w celu wykazania rzeczywiście prowadzonej działalności gospodarczej oraz prawidłowości podanego kodu PKD strona może przedstawić organowi wszelkie dodatkowe dowody, z których wynikałoby, że prowadzi przeważającą działalność oznaczoną określonym kodem uprawniającym do uzyskania zwolnienia z obowiązku opłacania należnych składek.

Zauważyć należy, że ocena rodzaju i rozmiaru rzeczywiście wykonywanej działalności gospodarczej należy do sfery ustaleń faktycznych. Istotne jest precyzyjne ustalenie, jaką faktycznie przeważającą działalność gospodarczą (według PKD) wnioskodawca na dany dzień prowadził, a nie jaki rodzaj przeważającej działalności figurował, czy to w rejestrze REGON, czy też w ewidencji CEIDG. W sytuacji rozbieżności pomiędzy wpisem, a faktycznie wykonywaną działalnością, pierwszeństwo zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej statuowaną w art. 7 k.p.a. należy przyznać rzeczywiście wykonywanej działalności. Nie zależy ona od wpisu do rejestru, choć - jak juz wyżej wskazano - wpis taki potraktowany został przez ustawodawcę jako domniemanie prawne mające na celu uproszczenie postępowania ulgowego. Inicjatywa dowodowa w tej kwestii należy do strony, która złożyła wniosek, inicjującej postępowanie administracyjne, zaś organ przed wydaniem niekorzystnej dla strony decyzji nie może pominąć dyspozycji art. 79a § 1 k.p.a. Powinien zatem przed wydaniem takiej decyzji powiadomić ją o konieczności wskazania przesłanek, które nie zostały spełnione lub wykazane, czyniąc zadość zasadzie informowania (art. 9 k.p.a.). Jeżeli zaś strona składa wnioski dowodowe mające podważyć dane z rejestru REGON czy ewidencji CEIDG, powinny one być rozpoznane przez organ prowadzący postępowanie przy uwzględnieniu przepisów art. 7 i 78 § 1 k.p.a.

W rozpoznawanej sprawie organ nieprawidłowo przyjął, że skoro w ewidencji CEIDG na dzień 31 marca 2021 r. widnieje kod przeważającej działalności skarżącego inny niż podany we wniosku, to skarżącemu należy odmówić wnioskowanej ulgi. Organ nie uwzględnił, że wpis do ewidencji działalności gospodarczej jest swoistą deklaracją (zgłoszeniem) zamierzonej przez osobę fizyczną działalności, ma on charakter deklaratoryjny i rodzi jedynie domniemanie faktyczne jej prowadzenia. Natomiast przesłanką materialnoprawną wsparcia, określoną w § 10 ust. 2a rozporządzenia, jest rodzaj faktycznie prowadzonej przez przedsiębiorcę "przeważającej" działalności gospodarczej. W rezultacie organ nie dokonał niezbędnych ustaleń faktycznych sprawy. Przed wydaniem rozstrzygnięcia negatywnego dla strony organ nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego w zakresie rozbieżności kodów PKD podanych we wniosku oraz w ewidencji CEIDG. Nie poczynił żadnych rozważań w zakresie faktycznie prowadzonej przez skarżącego przeważającej działalności gospodarczej na 31 marca 2021 r. W tym zakresie nie ocenił argumentacji zawartej we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, wskazującej, że na ten dzień rzeczywistą przeważającą działalność skarżącego stanowiła działalność oznaczona kodem PKD 55.10.Z obejmująca prowadzenie hoteli i podobnych obiektów zakwaterowania, zaś wprowadzenie do ewidencji dodatkowego kodu PKD 77.39.Z jako kodu przeważającej działalności nastąpiło omyłkowo. ZUS nie dokonał również analizy dokumentów przedłożonych przez stronę w toku prowadzonego przez siebie postępowania poprzedzającego wydanie decyzji, które - w ocenie strony - dowodziły jej twierdzeń w zakresie rodzaju przeważającej działalności prowadzonej na 31 marca 2021 r. Tym samym organ bez żadnego uzasadnienia pominął dowody, które miały istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Przedłożone przez stronę dokumenty zmierzały bowiem do podważenia przyjętego przez organ kodu przeważającej działalności, w oparciu o który wydana została decyzja negatywna dla strony. Dodatkowo na etapie postępowania sądowoadministracyjnego skarżący złożył do akt sprawy faktury za usługi hotelowe i gastronomiczne za okres od 1 marca 2021 r. do 30 kwietnia 2021 r., które wskazują na charakter przeważającej działalności prowadzonej w tych miesiącach.

Z powyższych względów, w ocenie Sądu, organ orzekający w sprawie przed wydaniem rozstrzygnięcia winien zwrócić się do strony o złożenie stosownych wyjaśnień w zakresie faktycznego kodu przeważającej działalności oraz do przedłożenia odpowiednich dowodów na poparcie jej twierdzeń na podstawie art. 79a k.p.a. Tymczasem w treści zaskarżonego rozstrzygnięcia organ, nie dokonując żadnej oceny przedstawionych przez stronę dowodów pod kątem spełnienia przez nią warunków do uzyskania wnioskowanej pomocy, oparł swoje rozstrzygnięcie wyłącznie na danych wpisanych do ewidencji CEIDG. Organ nie uwzględnił przy tym, że informacji pozyskanych z tej ewidencji nie można traktować jako wyłącznego środka dowodowego służącego wykazaniu rodzaju prowadzonej przez wnioskodawcę działalności, a wnioskujący podmiot gospodarczy może te okoliczności wykazać także innymi środkami dowodowymi.

Powyższe skutkowało naruszeniem przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 78 § 1, art. 80 k.p.a. oraz art. 79a k.p.a., które miało istotny wpływ na wynik sprawy. W oparciu o wymienione przepisy organ miał obowiązek organu podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. Obowiązek ten winien zostać zrealizowany poprzez wyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego. W prowadzonym postępowaniu organ winien dopuścić jako dowody w sprawie wszystko, co może się przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem, oraz uwzględnić żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu, jeżeli przedmiotem dowodu miała być okoliczność mająca znaczenie dla sprawy. W niniejszej sprawie organ orzekający uchybił powyższym zasadom prowadzenia postępowania. Powyższe zaś doprowadziło do wadliwego ustalenia stanu faktycznego, a w rezultacie wydania decyzji negatywnej dla strony. Ponadto, w ocenie Sądu, organ dokonał nieprawidłowej wykładni § 10 ust. 2a i 3 rozporządzenia, nie uwzględniając, że ocena, czy działalność gospodarcza określonego rodzaju jest wykonywana i w jakich rozmiarach należy do sfery ustaleń faktycznych, zaś wpisy do rejestru REGON czy ewidencji CEIDG odnoszące się do rodzaju prowadzonej działalności nie mają waloru dowodu wyłącznego. Strona może zaoferować dowody przeciwne i podważyć formalne znaczenie wpisu znaczenie wpisu w ww. rejestrach. Zdaniem Sądu z tych względów organ przedwcześnie przyjął, że skarżący podlega wyłączeniu z kręgu podmiotów mogących ubiegać się o ulgę bez odniesienia się do przedstawionych przez niego argumentów oraz dowodów na okoliczność, że na dzień 31 marca 2021 r. spełniał kryterium prowadzenia przeważającej działalności według wskazanego we wniosku kodu.

Ponownie rozpatrując sprawę organ uwzględni zawartą w wyroku wykładnię § 10 ust. 2a i 3 rozporządzenia i przeprowadzi postępowanie zmierzające do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy oraz wyczerpująco rozpatrzy cały materiał dowodowy. W celu ustalenia, jaką rzeczywiście przeważającą działalność strona prowadziła 31 marca 2021 r., organ dokona oceny dotychczas przedłożonych przez nią dokumentów, a razie potrzeby wezwie stronę do przedłożenia dodatkowych dowodów. W razie ustalenia, że strona w tym miesiącu faktycznie prowadziła przeważającą działalność sklasyfikowaną pod kodem 55.10.Z organ oceni spełnienie pozostałych przesłanek przyznania wnioskowanego zwolnienia.

Z przedstawionych powyżej względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c uchylił zaskarżoną oraz poprzedzającą ją decyzję.

d.cz.