Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 2038/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-02-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Umorzenie postępowania
Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 32 ust. 1
journal: Dz.U. 2011 nr 287 poz 1687
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tekst jednolity.
article: art. 6, art. 105 par. 1, art. 24 par. 1, art. 24 par. 3, art. 24 par. 4
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Walawski Sędzia WSA Andrzej Kołodziej (spraw.) Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras Protokolant starszy sekretarz sądowy Joanna Głowala po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 lutego 2013 r. sprawy ze skargi S. L. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] września 2012 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie zapłaty odsetek ustawowych od niewypłaconego w terminie uposażenia i innych należności - oddala skargę -


UZASADNIENIE

Komendant Główny Policji decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2012 r. na podstawie art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.), umorzył postępowanie administracyjne w sprawie zapłaty S. L. odsetek ustawowych od niewypłaconego w terminie uposażenia i innych należności pieniężnych.

W uzasadnieniu podał, że w dniu [...] października 2006 r. S. L. wystąpił do Komendanta Głównego Policji z raportem o zwolnienie ze służby w Policji z dniem [...] stycznia 2007 r., zaś w dniu [...] stycznia 2007 r. ponownie złożył raport o zwolnienie ze służby z dniem [...] stycznia 2007 r.

Komendant Główny Policji rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] stycznia 2007 r., działając na podstawie art. 41 ust. 3 w związku z art. 45 ust. 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji, zwolnił wymienionego ze służby z dniem [...] stycznia 2007 r.

Rozkaz personalny nr [...] Komendanta Głównego Policji został utrzymany w mocy decyzją nr [...] Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] kwietnia 2007 r.

Wyrokiem z dnia 16 kwietnia 2008 r. (sygn. akt II SA/Wa 1038/07)

Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził nieważność decyzji nr [...] Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] kwietnia 2007 r.

W związku z powołanym wyżej wyrokiem Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wydał w dniu [...] września 2008 r. decyzję nr [...], którą uchylił rozkaz personalny nr [...] Komendanta Głównego Policji z dnia [...] stycznia 2007 r. w części dotyczącej daty zwolnienia ze służby, ustalił nowy termin zwolnienia ze służby w Policji na dzień [...] października 2008 r., a w pozostałym zakresie utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

S. L. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję nr [...] Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] września 2008 r. Skarga ta została oddalona wyrokiem z dnia 5 lutego 2009 r. (sygn. akt II SA/Wa 1681/08), a ponadto skargę kasacyjną wymienionego na powołany wyrok oddalił Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 21 grudnia 2009 r. (sygn. akt I OSK 749/09). Tym samym prawomocnie zostało przesądzone, że zwolnienie S. L. ze służby w Policji nastąpiło z dniem [...] października 2008 r., a podstawę zwolnienia stanowił przepis art. 41 ust. 3 ustawy o Policji.

W związku ze zmianą terminu zwolnienia ze służby w Policji S. L. wystąpił z pozwem przeciwko Komendzie Głównej Policji do Sądu Rejonowego w B. [...] Wydział [...] o:

– zapłatę odsetek ustawowych od niewypłaconego w terminie uposażenia i innych należności pieniężnych,

– stwierdzenie niezgodności z prawem i sprostowanie świadectwa służby oraz opinii o służbie z dnia [...] sierpnia 2010 r.,

– stwierdzenie niezgodności z prawem niewydania przez Komendanta Głównego Policji w ustawowym terminie zaświadczeń o przebiegu służby oraz wysokości uposażenia dla celów emerytalnych,

– uznanie, że pisma z dnia [...] czerwca 2010 r. oraz z dnia [...] sierpnia 2010 r. Zastępcy Dyrektora [...] Komendy Głównej Policji, a także pismo z dnia [...] grudnia 2010 r. Komendanta Głównego Policji, nie spełniają ustawowych wymogów postanowień o odmowie wydania zaświadczeń o żądanej treści.

Postanowieniem z dnia [...] maja 2011 r. (sygn. akt [...]) Sąd Rejonowy w B. odrzucił pozew S. L. w zakresie wymienionych wyżej żądań, z wyłączeniem żądania zapłaty odsetek ustawowych od niewypłaconego w terminie uposażenia i innych należności pieniężnych. Sprawę w zakresie żądania zapłaty odsetek Sąd postanowieniem z dnia [...] lutego 2012 r. przekazał Komendantowi Głównemu Policji celem rozpoznania.

Komendant Główny Policji wskazał, że prawomocne postanowienie Sądu Rejonowego w B. z dnia [...] lutego 2012 r. wszczęło postępowanie administracyjne w przedmiocie zapłaty S. L. odsetek ustawowych od niewypłaconego w terminie uposażenia i innych należności pieniężnych. Jednakże przekazanie sprawy ww. postanowieniem nie oznacza, że Sąd zobowiązał organ do wydania merytorycznego rozstrzygnięcia, bowiem rozpatrując sprawę może on orzec zarówno in meritum, jak też rozstrzygnąć ją w sposób wskazany w art. 105 K.p.a.

Organ podkreślił, że zgodnie z przepisem art. 6 K.p.a., organy administracji publicznej w myśl zasady legalizmu wynikającej z art. 7 Konstytucji RP, Działają na podstawie i w granicach przepisów prawa. Powołując się na poglądy doktryny oraz orzecznictwo stwierdził, że działanie organu administracji zostanie zakwalifikowane jako niezgodnie z prawem zarówno wówczas, gdy zostanie podjęte niezgodnie z obowiązującym prawem, jak i wtedy, gdy nie było podstawy prawnej do danego działania. Tylko w przypadku, gdy z przepisu prawa materialnego wynika umocowanie organu do prowadzenia postępowania o charakterze jurysdykcyjnym, władny on będzie rozstrzygnąć ją wydając decyzję administracyjną.

Komendant Główny Policji przytoczył wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 10 lipca 2000 r. sygn. akt SK 12/99 (OTK Z. U. 2000, nr 5), w myśl którego w zakresie pojęcia "sprawa cywilna" mieszczą się także roszczenia dotyczące zobowiązań pieniężnych, których źródło stanowią akty administracyjne, w szczególności roszczenia o odsetki od należnych, a niewypłaconych w terminie świadczeń.

W związku z tym stwierdził, iż żądanie wypłaty odsetek za nieterminowe wypłacenie uposażenia i innych należności pieniężnych, nie jest sprawą administracyjną, której rozpoznanie należy do właściwości organów administracji publicznej. Tym samym rozpoznanie sprawy o odsetki od wspomnianych świadczeń, nie może nastąpić w drodze decyzji administracyjnej wydanej przez organy administracji publicznej, nie ma bowiem podstaw prawnych do wydania takiej decyzji, co potwierdza uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 marca 2001 r. (OPS 17/00, ONSA 2001, nr 3, poz. 100).

Powołując się na szereg orzeczeń sądów administracyjnych organ podniósł, że ingerencja w formie decyzji administracyjnej dopuszczalna jest jedynie w oparciu o wyraźną normę kompetencyjną zawartą w przepisach prawa materialnego, upoważniającą organ administracji publicznej do podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie administracyjnej. Jeżeli zatem żądnie strony nie dotyczy sprawy podlegającej rozstrzygnięciu co do istoty przez organ administracji, postępowanie administracyjne wszczęte takim żądaniem, jako bezprzedmiotowe powinno ulec umorzeniu na podstawie art. 105 § 1 K.p.a.

Postępowanie administracyjne może być bowiem bezprzedmiotowe z przyczyn prawnych – gdy okaże się, że nie ma normy prawnej udzielającej organowi administracji kompetencji do wydania decyzji administracyjnej lub z przyczyn faktycznych – gdy okaże się, że nie ma okoliczności faktycznych uzasadniających według hipotezy normy prawnej kompetencję organu do wydania decyzji administracyjnej.

W takiej sytuacji wynik postępowania nie powinien mieć charakteru merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie, lecz jedynie być formalnym jego zakończeniem.

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy S. L. wniósł o stwierdzenie nieważności lub uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, załatwienie sprawy zgodnie z obowiązującym prawem i wydanymi orzeczeniami sądów, ukaranie osób odpowiedzialnych za wydanie nieprawidłowej decyzji oraz naprawienie szkód wyrządzonych podjętymi przez pracowników KGP działaniami naruszającymi prawo, zasady współżycia społecznego oraz dobre obyczaje.

Zdaniem wnioskodawcy wydanie zaskarżonej decyzji nastąpiło z naruszeniem szeregu przepisów prawa, w tym w szczególności art. 24 § 1 pkt 1, 5, 6 i 7 oraz § 3 i § 4 K.p.a. poprzez brak wyłączenia od udziału w postępowaniu Dyrektora [...] KGP – B. J. i podległych mu pracowników, art. 77 § 1, art. 79 § 2, art. 80 i art. 81 K.p.a. poprzez brak zgromadzenia i rozpoznania całego materiału dowodowego oraz uniemożliwienie wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów, art. 105 § 1 K.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie wbrew art. 365 § 1 K.p.c., art. 107 § 1 K.p.a. poprzez niewłaściwe pouczenie w zakresie trybu odwoławczego, a nadto z zastosowaniem niewłaściwej wykładni wskazanych orzeczeń sądów.

Komendant Główny Policji decyzją nr [...] z dnia [...] września 2012 r., po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu podtrzymał w całości dotychczasowe ustalenia faktyczne oraz prawne zawarte w zaskarżonej decyzji. Odnosząc się natomiast do kwestii wyłączenia Dyrektora [...] Komendy Głównej Policji – B. J. i podległych mu pracowników od udziału w sprawie stwierdził, że przy wydaniu zaskarżonej decyzji nie zachodziła żadna z przesłanek określonych zarówno w art. 24 § 1 K.p.a., jak i w § 3 tego przepisu. Zgodnie bowiem z tym ostatnim przepisem, żądanie wyłączenia powinno być uwzględnione, jeżeli zostaną uprawdopodobnione okoliczności, które mogą wywołać wątpliwości co do bezstronności pracownika. Trudno jednak przyjąć, że samo prowadzenie postępowania administracyjnego, w tym gromadzenie materiału dowodowego oraz wydawanie rozstrzygnięć stanowi argumentację podważającą bezstronność wskazanych przez wnioskodawcę osób.

Ponadto zarzuty dotyczące uporczywego naruszania jego praw w zakresie ustalenia i wypłaty należności pieniężnych związanych ze zmianą terminu zwolnienia ze Służby w Policji oraz niewydania zgodnych z prawem zaświadczeń dla celów emerytalnych, nie znajdują potwierdzenia. Przykładem tego jest chociażby wyrok Sądu Rejonowego w B. [...] Wydział [...] z dnia [...] czerwca 2012 r. (sygn. akt [...]), mocą którego powództwo S. L. w przedmiocie odszkodowania i zadośćuczynienia za szkody wynikające ze zwolnienia ze służby, zostało oddalone. Także ogólnikowość zarzutów co do obiektywizmu i nierzetelności prowadzenia sprawy przez pracowników, w świetle orzecznictwa nie uzasadniają żądania wyłączenia ich w trybie art. 24 K.p.a. Samo zaś niezadowolenie strony z podejmowanych wobec niej rozstrzygnięć, nie uzasadnia zastosowania instytucji, o której mowa w art. 24 K.p.a.

Z kolei w odniesieniu do zarzutów naruszenia art. 77 § 1, art. 79 § 2, art. 80 i art. 81 K.p.a. organ stwierdził, że są one niezasadne z uwagi na charakter rozstrzygnięcia w sprawie.

Ponadto powołując się na ugruntowane orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego organ wskazał, że w sprawach innych niż wymienione w art. 31 ust. 1 ustawy o Policji, nie przysługuje odwołanie do Ministra Spraw Wewnętrznych, lecz wniosek do Komendanta Głównego Policji o ponowne rozpatrzenie sprawy.

W skardze na powyższą decyzję od Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie S. L. zarzucił jej naruszenie szeregu przepisów postępowania oraz prawa materialnego w tym w szczególności:

1) art. 24 § 1 pkt 1,5,6 i 7 oraz § 3 i § 4 K.p.a. poprzez brak wyłączenia od udziału w postępowaniu w sprawie Dyrektora [...] KGP B. J. i podległych mu pracowników,

2) art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 10, art. 12, art. 22 § 1 pkt 8, art. 35, art. 36, art. 65 § 1, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 79 § 2, art. 80, art. 81, art. 107 § 1 i 3, art. 130 § 1 i 2 oraz art. 156 § 1 pkt 1 i 2 K.p.a. poprzez działanie niezgodne z obowiązującym prawem, pominięcie dowodów i wniosków zgłoszonych przez odwołującego i niedokonanie oceny szeregu istotnych okoliczności bądź dokonanie ich w ograniczonym zakresie, jednoznaczne dążenie do wyrządzenia odwołującemu szkody, pomijanie jego praw jako strony postępowania, brak wnikliwego działania, sprzeczną z faktami i dowodami oceną stanu faktycznego oraz wydanie decyzji przez organ niewłaściwy z rażącym naruszeniem prawa,

3) art. 105 § 1 K.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie wbrew art. 365 § 1 K.p.a.,

4) niewłaściwą wykładnię i zastosowanie postanowienia Sądu Rejonowego w B. z [...] lutego 2012 r. sygn. akt [...] oraz niezastosowanie postanowienia Sądu Okręgowego w B. z dnia [...] kwietnia 2012 r. sygn. akt [...],

5) wydanie decyzji z naruszeniem przepisów o właściwości, a także z rażącym naruszeniem prawa jako sprzecznych z uprzednio wydanymi prawomocnymi wyrokami Sądów.

W związku z tym wniósł o:

1) uchylenie zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji nr [...] z [....] lipca 2012 r. w całości,

2) stwierdzenie nieważności ww. decyzji,

3) zawarcie przez Sąd w ocenie prawnej i we wskazaniach co do dalszego postępowania, pełnej krytyki zastosowanych przez organ norm prawnych w celu uniemożliwienia popełnienia przez organ tych samych błędów,

4) poinformowanie organów zwierzchnich o istotnych naruszeniach prawa przez Komendanta Głównego Policji,

5) zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

W obszernym uzasadnieniu skarżący przedstawił szczegółową argumentację na poparcie zarzutów skargi, natomiast w piśmie procesowym z dnia [...] listopada 2012 r. zarzucił, że odpowiedź na skargę nie spełnia warunków wynikających z art. 46 P.p.s.a.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie z argumentacją faktyczną i prawną zbieżną z zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuję.

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Skarga oceniana w świetle powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie rozważenia wymaga kwestia związania Komendanta Głównego Policji prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego w B. Wydział [...] dnia [...] lutego 2012 r. sygn. akt [...], orzekającym o przekazaniu sprawy (żądanie zapłaty odsetek) Komendantowi Głównemu Policji celem rozpoznania.

Stosownie do treści art. 365 §1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 1964 nr 43, poz. 296 ze zm.), orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej, a w wypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby.

W orzecznictwie utrwalony jest pogląd, że moc wiążąca orzeczenia odnosi się tylko do jego sentencji, a nie uzasadnienia (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 8 czerwca 2005 r., V CK 702/04, Lex nr 402284). Nie mają zatem mocy wiążącej ani poglądy prawne wyrażone w uzasadnieniu orzeczenia (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 13 czerwca 2008 r., III CSK 284/07, Lex nr 380931) ani motywy i ustalenia faktyczne zawarte w uzasadnieniu (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 15 listopada 2007 r., II CSK 347/07, Lex nr 345525).

Według Sądu Najwyższego przedmiotem prawomocności materialnej jest ostateczny rezultat rozstrzygnięcia, a nie przesłanki, które do niego doprowadziły. Natomiast zawarte w uzasadnieniu orzeczenia motywy rozstrzygnięcia mogą mieć znaczenie dla ustalenia zakresu mocy wiążącej prawomocnego orzeczenia, czyli granic prawomocności materialnej orzeczenia w rozumieniu art. 365 § 1 K.p.c. (tak wyrok Sądu Najwyższego z dnia 15 lutego 2007 r., II CSK 452/06, OSNC-ZD 2008, nr A, poz. 20).

W wyroku z dnia 13 stycznia 2000 r., II CKN 655/98 (Lex nr 51062) Sąd Najwyższy przyjął, że istota mocy wiążącej prawomocnego orzeczenia sądu wyraża się w tym, że także inne sądy, inne organy państwowe, a w przypadkach przewidzianych w ustawie także inne osoby, muszą brać pod uwagę fakt istnienia i treść prawomocnego orzeczenia sądu. Wynikający z niej stan związania ograniczony jest jednak co do zasady, tylko do rozstrzygnięcia zawartego w sentencji orzeczenia i nie obejmuje jego motywów. Sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni akceptuje powyższe poglądy judykatury.

Nie jest zatem uprawniony zarzut naruszenia art. 365 § 1 K.p.c. poprzez jego niezastosowanie. Przede wszystkim wskazać trzeba, że powołane przez skarżącego postanowienie Sądu Rejonowego w B. z [...] lutego 2012 r. sygn. akt [...], rozstrzyga wyłącznie o przekazaniu sprawy (w zakresie żądania zapłaty odsetek) Komendantowi Głównemu Policji celem rozpoznania i nie zawiera uzasadnienia. Tylko tym rozstrzygnięciem organ był związany. Nie sposób więc wywieść z niego, by organ był zobligowany do podjęcia rozstrzygnięcia merytorycznego. Natomiast postanowanie Sądu Okręgowego w B. z [...] kwietnia 2012 r. sygn. akt [...], zawierające w uzasadnieniu wywody dotyczące właściwości Komendanta Głównego Policji oraz Ministra Spraw Wewnętrznych w sprawach funkcjonariuszy Policji, nie wiązało organu w świetle przytoczonej na wstępie argumentacji. Nie jest w związku z tym trafny zarzut, że zaskarżoną decyzję wydał organ niewłaściwy tj. Komendant Główny Policji po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, zamiast Ministra Spraw Wewnętrznych po rozpoznaniu odwołania. Po pierwsze bowiem organ nie był związany zawartymi w uzasadnieniu wywodami co do właściwości organów. Po drugie zaś w orzecznictwie sądów administracyjnych, które Sąd orzekający podziela, utrwalił się pogląd, zgodnie z którym jedynie w sprawach wymienionych w art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. 2011 r. nr 287, poz. 1687 ze zm.), tj. dotyczących mianowania, przeniesienia i zwolnienia ze służby, organem odwoławczym jest Minister Spraw Wewnętrznych, jeśli organem orzekającym w pierwszej instancji był Komendant Główny Policji. Natomiast w pozostałych sprawach w takiej sytuacji przysługuje wyłącznie wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, jak to miało miejsce w sprawie niniejszej (por. wyrok NSA z 14 kwietnia 2011 r., I OSK 1845/10, wyrok NSA z 12 sierpnia 2010 r. I OSK 273/10, publ. www.cbois.nsa.gov.pl).

Odnosząc się z kolei do zarzutu naruszenia art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.), dalej "K.p.a.", należy uznać go za chybiony.

Stosownie do jego treści, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania.

Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, o której stanowi art. 105 §1 K.p.a. oznacza, że brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, a wobec tego nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. W orzecznictwie i piśmiennictwie zwraca się uwagę, że postępowanie administracyjne może być bezprzedmiotowe z przyczyn prawnych – gdy okaże się, że nie ma normy prawnej udzielającej organowi administracji publicznej kompetencji do wydania decyzji administracyjnej lub z przyczyn faktycznych - gdy okaże się, że nie ma okoliczności faktycznych uzasadniających według hipotezy normy prawnej kompetencję organu administracji publicznej do wydania decyzji administracyjnej (por. Wyrok NSA z 12.02.2008 r., II OSK 2042/06, publ. www.cbois.nsa.gov.pl).

Z sytuacją bezprzedmiotowością z przyczyn prawnych mamy do czynienia w rozpatrywanej sprawie . Trzeba bowiem zauważyć, że Trybunał w wyroku z dnia 10 lipca 2000 r., sygn. akt SK 12/99 (OTK Z.U. 2000, nr 5) orzekł, iż art. 1 ustawy z 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego, rozumiemy w ten sposób, iż w zakresie pojęcia "sprawy cywilnej" nie mogą mieścić się roszczenia dotyczące zobowiązań pieniężnych, których źródło stanowi decyzja administracyjna, jest niezgodny z art. 41 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP. Trybunał stwierdził ponadto, że w zakresie pojęcia "sprawa cywilna" mieszczą się także roszczenia dotyczące zobowiązań pieniężnych, których źródło stanowi akty administracyjne, w szczególności roszczenia o odsetki od należnych, a niewypłaconych w terminie świadczeń.

Powyższe stanowisko znalazło akceptację w orzecznictwie Sądu Najwyższego (por. uchwała 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 26 stycznia 2006 r. III PZP 1/05, OSNP 2006/15-16/227, Biul. SN 2006/1/22, ZNSA 2006/3/83) oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 marca 2001 r., OPS 17/00, ONSA 2001, nr 3, poz. 100). W powołanej uchwale Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, że żądanie wypłaty odsetek za nieterminowe wypłacenie uposażenia i innych należności pieniężnych nie jest sprawą administracyjną, której rozpoznanie należy do właściwości organów administracji publicznej. Tym samym rozpoznawanie sprawy o odsetki od wspomnianych świadczeń nie może nastąpić w drodze decyzji administracyjnej wydanej przez organy administracji publicznej, nie ma bowiem podstaw prawnych do wydania takiej decyzji.

Wyjątek od powyższej zasady przewidziano jedynie w przepisie art. 75 ust. 3 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (t.j. Dz. U. z 2010 r. nr 90, poz. 593 ze zm.), w myśl którego, w razie zwłoki w wypłacie uposażenia i innych należności, o których mowa w art. 73, żołnierzowi zawodowemu przysługują odsetki ustawowe od dnia, w którym uposażenie lub inna należność pieniężna stały się wymagalne. O odsetkach ustawowych orzeka w decyzji administracyjnej organ właściwy w sprawie przyznania uposażenia lub innej należności.

Wskazana regulacja wzmacnia przekonanie, że ingerencja w formie decyzji administracyjnej dopuszczalna jest jedynie w oparciu o wyraźną normę kompetencyjną zawartą w przepisach prawa materialnego, upoważniającą organ administracji publicznej do podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie administracyjnej. Jeśli zatem żądanie strony nie dotyczy sprawy podlegającej rozstrzygnięciu co do istoty przez organ administracji, postępowanie administracyjne wszczęte takim żądaniem, jako bezprzedmiotowe, powinno ulec umorzeniu na podstawie art. 105 § 1 K.p.a. (por. wyrok NSA z dnia 25 stycznia 1990 r., II SA 1240/89, ONSA 1990, nr 1, poz. 16).

Natomiast przepisy ustawy o Policji, jak również wydane na jej podstawie akty wykonawcze, nie zawierają regulacji, które przyznają organowi Policji kompetencje do rozstrzygania w drodze decyzji administracyjnej kwestii odsetek ustawowych od niewypłaconego w terminie uposażenia i innych należności pieniężnych. W pełni uzasadnione było zatem umorzenie przedmiotowego postępowania na podstawie art. 105 § 1 K.p.a. Skoro zaś organ nie rozstrzygnął sprawy merytorycznie, nie sposób uznać, by usprawiedliwione były zarzuty skargi naruszenia szeregu wskazanych w skardze przepisów postępowania.

Wreszcie w odniesieniu do kwestii wyłączenia od udziału w postępowaniu Dyrektora [...] Komendy Głównej Policji – B. J. i podległych mu pracowników, Sąd podziela argumentację organu. Trafnie Komendant Główny Policji podniósł, że instytucja wyłączenia pracownika lub organu od udziału w postępowaniu administracyjnym odgrywa istotną rolę w procedurze. W judykaturze i piśmiennictwie podkreśla się bowiem, że osobiste zainteresowanie pracownika w określonym sposobie załatwienia sprawy rodzi niebezpieczeństwo stronniczego, sprzecznego z celem postępowania rozstrzygnięcia, nieopartego na obiektywnej ocenie sprawy (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 7 marca 2005 r., sygn. akt P 8/03, OTK-A 2005/3/20, Lex nr 149908)

Zgodnie z przepisem art. 24 § 1 K.p.a., pracownik organu administracji publicznej podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie:

1) w której jest stroną albo pozostaje z jedną ze stron w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy może mieć wpływ na jego prawa lub obowiązki;

2) swego małżonka oraz krewnych i powinowatych do drugiego stopnia;

3) osoby związanej z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli;

4) w której był świadkiem lub biegłym albo był lub jest przedstawicielem jednej ze stron, albo w której przedstawicielem strony jest jedna z osób wymienionych w pkt 2 i 3;

5) w której brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji;

6) z powodu której wszczęto przeciw niemu dochodzenie służbowe, postępowanie dyscyplinarne lub karne;

7) w której jedną ze stron jest osoba pozostająca wobec niego w stosunku nadrzędności służbowej.

Stosownie zaś do § 2 ww. przepisu, powody wyłączenia pracownika od udziału w postępowaniu trwają także po ustaniu małżeństwa (§1 pkt 2), przysposobienia, opieki i kurateli (§1 pkt 3).

W związku z tak określonymi przesłankami wyłączenia pracownika, podniesione przez skarżącego "uporczywe naruszanie" przez Dyrektora [...] Komendy Głównej Policji B. J. i podległych mu pracowników jego prawa do ustalenia i wypłaty należności pieniężnych związanych ze zmianą terminu zwolnienia ze służby w Policji oraz wydania zgodnych z prawem zaświadczeń emerytalnych, nie daje podstaw do zastosowania instytucji wyłączenia pracownika. Samo bowiem stwierdzenie przez sąd administracyjny wadliwości rozstrzygnięcia, czy też pozostawania przez organ w bezczynności, nie może być utożsamiane z zaistnieniem przesłanki wyłączenia w rozumieniu przywołanych przepisów.

Nie znajduje również uzasadnienia zarzut niezastosowania instytucji wyłączenia pracownika przez bezpośredniego przełożonego, która została uregulowana w art. 24 § 3 K.p.a.

Przepis ten stanowi, że bezpośredni przełożony pracownika jest obowiązany na jego żądanie lub na żądanie strony albo z urzędu wyłączyć go od udziału w postępowaniu, jeżeli zostanie uprawdopodobnione istnienie okoliczności niewymienionych w § 1, które mogą wywołać wątpliwości co do bezstronności pracownika. Sąd podziela stanowisko, organu, że samo prowadzenie postępowania administracyjnego, gromadzenie materiału dowodowego oraz podejmowanie rozstrzygnięć, nie uprawdopodabnia braku bezstronności wskazanych pracowników. Natomiast niezadowolenie skarżącego z wydanych w jego sprawach rozstrzygnięć i związane z tym żądanie odsunięcia od prowadzenia jego spraw oraz ukarania osób przygotowujących rozstrzygnięcie, nie jest wystarczające do zastosowania instytucji wyłączenia. Wskazać przy tym trzeba za organem, że zarzuty "uporczywego naruszania" praw skarżącego przez te osoby, nie znajdują potwierdzenia, czego przykładem jest chociażby wyrok Sądu Rejonowego w B. [...] wydział [...] z dnia [...] czerwca 2012 r. (sygn. akt [...]), mocą którego powództwo skarżącego w przedmiocie odszkodowania i zadośćuczynienia za szkody wynikające ze zwolnienia ze służby, zostało oddalone.

Ponadto, jak przyjmuje się w orzecznictwie, ogólnikowe zarzuty podważające prowadzenie sprawy przez pracowników organu w sposób obiektywny i rzetelny, nie uzasadniają żądania wyłączenia tych pracowników w trybie art. 24 K.p.a. (por. wyrok NSA z dnia 10 lipca 1989 r., IV SA 324/89 niepubl.).

Należy też przytoczyć stanowisko doktryny, w świetle którego na podstawie przepisu art. 24 § 3 K.p.a. można kwestionować bezstronność imiennie wskazanej osoby, będącej pracownikiem organu (B. Adamiak / J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, 7 wydanie, wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2005, s.185). Natomiast skarżący imiennie wskazał tylko B. J.

Wobec tego, że Sąd nie dopatrzył się w zaskarżonej decyzji uchybień w zakresie naruszenia prawa procesowego, które mogły mieć istotny wpływ na wynik rozstrzygnięcia, brak jest podstaw zastosowania instytucji sygnalizacji, opisanej w przepisie art. 155 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012 r. poz. 270).

Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 powołanej wyżej ustawy, orzekł jak w sentencji wyroku.