Wyrok NSA, sygn. akt II FSK 1611/15
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2017-07-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 21 ust. 1
journal: Dz.U. 2016 poz 1629
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - tekst jedn.
article: art. 122, art. 128
journal: Dz.U. 2015 poz 613
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Tomasz Zborzyński, Sędzia NSA Krzysztof Winiarski (sprawozdawca), Sędzia WSA (del.) Jacek Niedzielski, Protokolant Agata Milewska, po rozpoznaniu w dniu 12 lipca 2017 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej E.B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 stycznia 2015 r. sygn. akt VIII SA/Wa 1089/14 w sprawie ze skargi E.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Radomiu z dnia 18 sierpnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia łącznego zobowiązania pieniężnego za 2010 r. oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym wyrokiem z dnia 21 stycznia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę E.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Radomiu z dnia 18 sierpnia 2014 r. w przedmiocie ustalenia łącznego zobowiązania pieniężnego na 2010 r.

Rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym.

Wójt Gminy G. ponownie rozpoznając sprawę decyzją z dnia 1 kwietnia 2014 r. ustalił skarżącej łączne zobowiązanie pieniężne w kwocie 440 zł. W uzasadnieniu wskazano, że w 2010 r. skarżąca posiadała nieruchomość położoną w miejscowości P. (w tym działka gruntu nr 55/4 o powierzchni 0,2109 ha) na podstawie umowy dzierżawy nieruchomości gruntowej zabudowanej budynkiem mieszkalnym (między innymi), zawartej w dniu 1 sierpnia 2002 r. z Nadleśnictwem D. Właścicielem nieruchomości jest Skarb Państwa. Na podstawie wypisu z rejestru gruntów i budynków Wójt ustalił, że działka nr 55/4 o powierzchni 0,2109 ha oznaczona jest symbolem "B". Stanowi zatem teren zabudowy mieszkaniowej, zgodnie nadto z ustaleniami dokonanymi w trakcie oględzin nieruchomości. Podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości według stawki 0,20 zł od 1m2 "pozostałych gruntów", zgodnie z ww. uchwałą Rady Gminy G. Działka nr 55/5 wchodząca w skład dzierżawionej nieruchomości i budynki posadowione na tych działkach, nie podlegają zaś opodatkowaniu, jako korzystające z ustawowego zwolnienia (łąki kl. V) lub zwolnienia od podatku wynikającego z ww. uchwały Rady Gminy G. (budynek mieszkalny). Wójt przyjął nadto, że nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości inne budynki czy też budowle posadowione na ww. działkach lub ich pozostałości. Wyjaśnił, że zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 121, poz. 844 ze zm., dalej u.p.o.l.) obowiązek podatkowy ciąży na skarżącej jako posiadaczu nieruchomości stanowiącej własność Skarbu Państwa. Za podstawę wymiaru podatku przyjął dane z ewidencji gruntów i budynków.

Po rozpatrzeniu odwołania skarżącej Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Radomiu utrzymało w mocy powyższą decyzję. W uzasadnieniu wskazano, że obowiązek podatkowy z tytułu posiadania przedmiotowej nieruchomości spoczywa na skarżącej, zgodnie z przepisami art. 3 ust. 1 pkt 4 lit. a) oraz ust. 2 u.p.o.l. Nadleśnictwo D. jako zarządca nieruchomości nie włada bowiem faktycznie nieruchomością, której posiadaczem jest skarżąca, zgodnie z umową dzierżawy. Zdaniem Kolegium, wpływu na wynik sprawy nie wywierają postanowienia umowy dzierżawy i jej załączników, gdyż obowiązek podatkowy wynika z ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Działka gruntu nr 55/4 została wyodrębniona z kompleksu leśnego i podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości jako teren mieszkaniowy.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżąca zarzuciła naruszenie:

- umowy dzierżawy zawartej 1 sierpnia 2002 r. przez skarżącą z właścicielem nieruchomości, z treści której wynika, że w skład opłaty dzierżawnej "wchodzi" podatek od nieruchomości;

- art. 2 ust. 2 u.p.o.l., gdyż "dzierżawiona nieruchomość jest bezsprzecznie użytkiem rolnym oznaczonym literką "B", co wynika także z decyzji organu I instancji.

Odpowiadając na skargę, Kolegium podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko i wystąpiło o jej oddalenie.

W pismach procesowych z 10 listopada 2014 r. i z 20 stycznia 2015 r. skarżąca podtrzymała zarzuty skargi. Dodatkowo podniosła, że Minister Środowiska nie wydzielił dzierżawionej przez skarżącą nieruchomości leśnej (działek nr 55/4 i 55/5) z terenów lasów państwowych. Zdaniem skarżącej, dzierżawiona nieruchomość jest nieruchomością leśną, która nie podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalając skargę wskazał, że organy podatkowe prawidłowo przyjęły, że zabudowana budynkiem mieszkalnym działka nr 55/4 wchodząca w skład dzierżawionej przez skarżącą nieruchomości, oznaczona w ewidencji gruntów symbolem "B", stanowiąca teren zabudowy mieszkaniowej, podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Wbrew argumentacji skarżącej działka nie może zostać uznana w sposób sprzeczny z rzeczywistością za grunt rolny (użytki rolne) lub leśny. Zgodnie zaś z art. 1a ust. 3 u.p.o.l., podstawę ustaleń faktycznych dotyczących klasyfikacji gruntów, stanowią dla organów podatkowych orzekających w przedmiocie podatku od nieruchomości dane z ewidencji gruntów i budynków. Wskazano także, że umowa dzierżawy nie mogła zostać naruszona przez organy podatkowe orzekające w sprawie, gdyż dowód ten nie jest źródłem prawa i nie stanowił podstawy prawnej rozstrzygnięcia sprawy.

Od powyższego wyroku pełnomocnik strony Skarżącej wniósł skargę kasacyjną, w której zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie co do naliczenia zobowiązania pieniężnego za 2010 r. przez organ pierwszej instancji oraz naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.) poprzez oddalenie przez WSA skargi strony skarżącej, gdy decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Radomiu została wydana ze względu na istotne naruszenie przepisów postępowania i na nieustaleniu przez organ podatkowy stanu faktycznego w sprawie.

Mając powyższe na uwadze autor skargi kasacyjnej wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości oraz zasądzenie na rzecz skarżącej poniesionych kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej zarzucono także naruszenie prawa materialnego, tj. art. 2 ust. 2 u.p.o.l. , wskazując że nieruchomość leśna bez względu, czy jest w posiadaniu właściciela nieruchomości czy też dzierżawcy podlega opodatkowaniu podatkiem leśnym, a nie podatkiem od nieruchomości rolnej.

W uzasadnieniu zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) wskazano, że WSA oddalając skargę mimo naruszenia przez organ podatkowy art. 122 i 187 Ordynacji podatkowej usankcjonował zgodność z prawem rozstrzygnięcia opartego nie niezgodnym z rzeczywistością stanie faktycznym.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna pozbawiona jest usprawiedliwionych podstaw, toteż podlega oddaleniu.

Przystępując do jej rozpoznania należy przypomnieć, że zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, na mocy art. 176 P.p.s.a. wyznaczonych przytoczonymi podstawami kasacyjnymi i ich uzasadnieniem. Naczelny Sąd Administracyjny nie może więc zastępować wnoszącego skargę kasacyjną w wyrażaniu, precyzowaniu, czy też uzasadnianiu podniesionych w niej zarzutów. W badanej skardze kasacyjnej jako jej podstawę skarżąca przytoczyła jedynie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a., który jest przepisem wynikowym, określający sposób rozstrzygnięcia sprawy przez wojewódzki sąd administracyjny w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów postępowania, innego, niż dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przepis ten niewątpliwie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie naruszony nie został, ponieważ skoro Sąd ten nie stwierdził jakichkolwiek naruszeń przepisów postępowania przez organy podatkowe, przepisu tego zastosować nie mógł. Z kolei zarzut naruszenia prawa materialnego nie jest wsparty wskazaniem jakiegokolwiek przepisu materialnoprawnego, który został naruszony przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, względnie którego naruszenia przez organy podatkowe Sąd ten nie dostrzegł w toku kontroli legalności podjętych przez nie rozstrzygnięć. Ponieważ jednak w uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano na naruszenie przepisów postępowania w postaci art. 122 i art. 187 O.p. oraz przytoczono argumentację na poparcie tego zarzutu, Naczelny Sąd Administracyjny odniesie się do kwestii poruszonych w skardze kasacyjnej na tyle, na ile jest to możliwe.

Przede wszystkim należy wskazać, że zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17.05.1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027 ze zm.) podstawę – między innymi – wymiaru podatków stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Jeżeli zatem Starosta Powiatowy w K. jako organ administracji publicznej prowadzący tę ewidencję wydzielił dzierżawioną przez skarżącą działkę gruntu z terenów lasów państwowych i dokonał jej klasyfikacji jako terenów przeznaczonych pod zabudowę mieszkaniową, to jest to wiążące dla organów podatkowych, a Wójt Gminy G. obowiązany był do dokonania wymiaru podatku zgodnie z danymi z tej ewidencji; dotyczy to zarówno rodzaju podatku (od nieruchomości, rolny, leśny), jak i zastosowanej stawki podatku. Zastrzeżenia skarżącej odnośnie ewentualnej wadliwości procedury wyodrębnienia działki z terenów lasów państwowych winny być więc zgłaszane pod adresem organu prowadzącego ewidencję gruntów i budynków, a nie wobec organów podatkowych. Natomiast co się tyczy znaczenia treści umowy dzierżawy, w której przewidziano, że podatek od nieruchomości będzie wliczony w czynsz płacony wydzierżawiającemu, należy powtórzyć za organami podatkowymi i Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie, że to, kto jest podatnikiem podatku od nieruchomości (podobnie, jak i innych podatków), określa ustawa; zasada ta wynika zresztą z art. 217 Konstytucji RP. Skoro zatem art. 3 ust. 1 pkt 4 lit. a u.p.o.l. stanowi, że podatnikami podatku od nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa są ich posiadacze, jeżeli posiadanie to wynika z umowy zawartej z zarządcą tych nieruchomości, reguły tej nie może zmienić umowa zawarta pomiędzy zarządcą nieruchomości jako wydzierżawiającym a jej posiadaczem, którym jest dzierżawca. Jeżeli zatem w umowie zawartej pomiędzy Nadleśnictwem D. jako wydzierżawiającym a skarżącą jako dzierżawcą, przewidziano, że czynsz, płacony wydzierżawiającemu przez dzierżawcę zawierał będzie także podatek od nieruchomości, klauzula ta może mieć znaczenie tylko dla rozliczeń pomiędzy stronami tej umowy, nie może jednak oznaczać przejęcia ciążącego na dzierżawcy obowiązku podatkowego przez wydzierżawiającego. Mimo treści umowy dzierżawy podatnikiem podatku od nieruchomości pozostaje zatem nadal skarżąca i do niej muszą być adresowane decyzje wymiarowe organów podatkowych.

W podsumowaniu Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej nie mogą być uwzględnione, a skarga kasacyjna jako pozbawiona usprawiedliwionych podstaw podlega oddaleniu na podstawie art. 184 P.p.s.a.

O kosztach postępowania kasacyjnego nie orzeczono wobec braku odpowiedniego wniosku od strony wygrywającej sprawę w postępowaniu kasacyjnym.