Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 720/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-09-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Hasła tematyczne: Ubezpieczenia
Skarżony organ: Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 1, art. 3 par. 2, art. 145 par. 1 lit. a-c,
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 7, art. 77 par. 1, art. 80
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 627, art. 65 par. 1 i 2
journal: Dz.U. 2018 poz 1025
law: Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - tekst jednolity
article: art. 1 ust. 1
journal: Dz.U. 2016 poz 666
law: Ustawa z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Aneta Lemiesz Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Protokolant ref. staż. Agata Rosiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 września 2019 r. sprawy ze skargi O. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] stycznia 2019 r. nr [...] w przedmiocie podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego uchyla zaskarżoną decyzję


UZASADNIENIE

Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej "Prezes NFZ", "Organ" lub "Organ II instancji") decyzją nr [...] z [...] stycznia 2019 r., na podstawie art. 102 ust. 5 pkt 24 w zw. z art. 109 ust. 5 i 6 oraz na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1510 z późn. zm.), dalej u.ś.o.z., oraz art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 2096 z późn. zm.), dalej "k.p.a.", w zw. z art. 16 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2017 r. poz. 935), po rozpatrzeniu odwołania wniesionego w dniu 22 kwietnia 2015 r. przez "O." Sp. z o.o. z siedzibą w W. (wcześniej: "O." Sp. z o.o.; zwaną dalej "Spółka", "Płatnik" lub "Skarżąca"), od decyzji nr [...] dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej "dyrektor [...]OW NFZ" lub "Organ I instancji") z [...] kwietnia 2015 r., stwierdzającej objęcie obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym Pani K. K. (dalej "Zainteresowana" lub "Uczestniczka postępowania"), z tytułu wykonywania umów o świadczenie usług, do których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r.- Kodeks cywilny (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1025. z późn. zm.), dalej "k.c." stosuje się przepisy dotyczące zlecenia, na rzecz Płatnika w okresach/dniach: od dnia 4 września 2006 r. do dnia 30 września 2006 r., od dnia 28 września 2006 r. do dnia 29 września 2006 r., od dnia 6 października 2006 r. do dnia 7 października 2006 r., od dnia 25 stycznia 2007 r. do dnia 26 stycznia 2007 r., od dnia 13 czerwca 2007 r. do dnia 14 czerwca 2007 r., od dnia 21 czerwca 2007 r. do dnia 22 czerwca 2007 r., od dnia 11 lipca 2007 r. do dnia 12 lipca 2007 r., w dniu 13 lipca 2007 r., od dnia 20 września 2007 r. do dnia 21 września 2007 r., od dnia 24 września 2007 r. do dnia 25 września 2007 r., od dnia 7 listopada 2007 r. do dnia 8 listopada 2007 r., w dniu 5 grudnia 2007 r., w dniu 13 grudnia 2008 r. oraz od dnia 18 marca 2008 r. do dnia 19 marca 2008 r., uchylił zaskarżoną decyzję w części stwierdzającej, objęcie obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym Zainteresowanej, z tytułu wykonywania umowy o świadczenie usług, do której odpowiednie zastosowanie mają przepisy o zleceniu, na rzecz Płatnika w dniu 13 grudnia 2008 r. i orzekł o objęciu obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym Zainteresowanej, z tytułu wykonywania umowy o świadczenie usług, do której odpowiednie zastosowanie mają przepisy o zleceniu, na rzecz Płatnika w dniu 13 lutego 2008 r., a w pozostałej części utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Do wydania decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W. (dalej "ZUS") dokonał kontroli dotyczącej prawidłowości zgłaszania do ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego oraz obliczania składek na ubezpieczenie społeczne i innych składek u Płatnika. Podczas kontroli ustalono, że Płatnik nie dokonał zgłoszenia do ubezpieczenia zdrowotnego Zainteresowanej, argumentując, że zawarł z nią umowy o dzieło. ZUS zakwalifikował jednak te umowy do umów świadczenia usług, do których stosuje się przepisy dotyczące umowy zlecenia, czego konsekwencją jest ustalenie obowiązku podlegania ubezpieczeniom społecznym i ubezpieczeniu zdrowotnemu. W związku z tymi ustaleniami, ZUS wystąpił do dyrektora [...]OW NFZ z wnioskiem o wydanie decyzji w sprawie objęcia Zainteresowanej obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym.

W dniu [...] kwietnia 2015 r. w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy dyrektor [...]OW NFZ wydał decyzję, stwierdzającą objęcie obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym Zainteresowanej z tytułu wykonywania umów o świadczenie usług, do których stosuje się przepisy o zleceniu, na rzecz Płatnika składek w okresach/dniach:

• od 4 września 2006 r. do 30 września 2006 r.,

• od 28 września 2006 r. do 29 września 2006 r.,

• od 6 października 2006 r. do 7 października 2006 r.,

• od 25 stycznia 2007 r. do 26 stycznia 2007 r.,

• od 13 czerwca 2007 r. do 14 czerwca 2007 r.,

• od 21 czerwca 2007 r. do 22 czerwca 2007 r.,

• od 11 lipca 2007 r. do 12 lipca 2007 r.,

• 13 lipca 2007 r.,

• od 20 września 2007 r. do 21 września 2007 r.,

• od 24 września 2007 r. do 25 września 2007 r.,

• od 7 listopada 2007 r. do 8 listopada 2007 r.,

• 5 grudnia 2007 r.,

• 13 grudnia 2008 r.,

• od 18 marca 2008 r. do 19 marca 2008 r.

Organ I instancji po przeanalizowaniu umów nazwanych umowami o dzieło, uznał, że stosunek łączący Płatnika z Zainteresowaną przemawia za uznaniem, że były to umowy świadczenia usług, do których zgodnie z przepisem art. 750 k.c. stosuje się przepisy o zleceniu. O ocenie dyrektora [...]OW NFZ wynika to w szczególności ze specyfiki i charakterystyki czynności, których wykonanie stanowiło przedmiot umów. Zawartych umów nie można zakwalifikować, jako umów o dzieło, nawet jeżeli strony tak je nazwały, ponieważ o rodzaju stosunku prawnego przesądza nie jego nazwa, ale faktyczna realizacja przez strony wzajemnych praw i obowiązków.

Dyrektor [...]OW NFZ podkreślił, że istotą umowy o dzieło jest osiągnięcie określonego, zindywidualizowanego rezultatu w postaci materialnej lub niematerialnej. O indywidualności dzieła można mówić, gdy stanowi ono rezultat działalności o charakterze kreacyjnym, indywidualnym, cechującym się tzw. statystyczną jednorazowością (niepowtarzalnością), czyli niemożnością stworzenia identycznego lub bardzo podobnego dzieła przez inną osobę o podobnych do wykonującego pracę kwalifikacjach oraz niesie w sobie pewne nowe nieistniejące wcześniej wartości. Zdaniem Organu I instancji, biorąc pod uwagę, że przedmiotem umów było doradztwo z zakresu zarządzania czasem oraz przygotowywanie i przeprowadzanie wykładów, nie można powiedzieć, że w wyniku ich realizacji powstały indywidualne oznaczone dzieła, pozbawione charakteru odtwórczego. Dyrektor [...]OW NFZ efekty pracy tych umów zakwalifikował jako staranne działanie, a nie konkretne dzieło.

Pismem z 22 kwietnia 2015 r. Spółka złożyła odwołanie od decyzji dyrektora [...]OW NFZ, wnosząc o zmianę zaskarżonej decyzji w całości. W uzasadnieniu powołała się na zamiar stron towarzyszący w chwili zawarcia umów, jakim było zawarcie umów o dzieło. W umowach strony ustaliły, że wykłady będą mieć indywidualny, twórczy charakter oraz zastrzegły, że wraz z ich wykonaniem dojdzie do przeniesienia majątkowych praw autorskich do realizowanego dzieła. W ten sposób, w ocenie Płatnika, strony wyeksponowały wolę stworzenia i odbioru dzieł przez nadanie im cech utworu chronionego prawem autorskim. Zdaniem Płatnika materiał dowodowy zgromadzony w sprawie, w szczególności intencja stron, umowy oraz dodatkowe materiały wytworzone w celu prawidłowej ich realizacji, pozwalały na ustalenie, że Zainteresowaną łączyły z Płatnikiem umowy o dzieło, ponieważ przedmiotem umów było uzyskanie konkretnego rezultatu, po uprzednim wykonaniu szeregu określonych prac prowadzących do tego rezultatu.

Po rozpatrzeniu odwołania, Prezes NFZ uchylił zaskarżoną decyzję dyrektora [...]OW NFZ w części stwierdzającej objęcie obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym Zainteresowanej, z tytułu wykonywania umowy o świadczenie usług, na rzecz Płatnika w dniu [...] grudnia 2008 r. i orzekł objęcie obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym Zainteresowanej z tytułu wykonywania umowy o świadczenia usług na rzecz Płatnika w dniu [...] lutego 2008 r. W pozostałej części utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W ocenie Organu II instancji, wykonywanie przez Zainteresowaną umów o powtarzającej się tematyce, stanowiło ciąg określnych czynności starannego działania zmierzającego do osiągnięcia rezultatu w postaci wytłumaczenia, czy zaprezentowania zagadnień związanych z wykładaną materią. Każda zaś forma pracy szkoleniowo-edukacyjnej polegająca na prowadzeniu kursów/zajęć, zmierzająca do przekazania wiedzy lub nabycia umiejętności będzie posiadała cechy twórczości indywidualnej, ale nie jest to jednak wystarczające do uznania takiej pracy jako realizowanej w ramach umowy o dzieło. Zawarte umowy były umowami o świadczenie usług szkoleniowo - dydaktycznych, które w żadnym wypadku nie dotyczyły wąskiej i wyspecjalizowanej dziedziny, co ewentualnie mogłoby przesądzać o zakwalifikowaniu ich jako dzieła.

Prezes NFZ wskazał również, że umowa o dzieło jest umową rezultatu, stąd odpowiedzialność osoby wykonującej umowę o dzieło oparta jest na zasadzie ryzyka. W rozpoznawanej sprawie, z uwagi na niezindywidualizowanie, niedookreślenie i niewystarczające oznaczenie z góry przedmiotu umowy, nie było możliwości zweryfikowania otrzymanego świadczenia w oparciu o przepisy umowy o dzieła. Stąd nie istniała możliwość obciążenia Zainteresowanej odpowiedzialnością na zasadzie ryzyka za wykonanie umów i w rzeczywistości to Płatnik podlegał odpowiedzialności.

Pismem z 25 lutego 2019 r. Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej "WSA" lub "Sąd") na decyzję Prezesa NFZ. Zaskarżonej decyzji zostało zarzucone naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 1 ust. 1, ust. 2 pkt 1, ust. 21 oraz art.1 ust. 3 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 666) dalej "u.p.a.p.p.", poprzez błędną wykładnię polegającą na nieuznaniu cyklu wykładów za utwór w rozumieniu przepisów prawa autorskiego, oraz art. 627 i art. 750 w zw. z art. 734 § 1 k.c. poprzez przyjęcie, że o kwalifikacji prawnej umowy o dzieło i umowy o świadczenie usług decyduje to, że zamawiający jest w zakresie swojej działalności zajmującym się prowadzeniem szkoleń, a celem tego rodzaju działalności jest przekazanie poszczególnym grupom słuchaczy wiedzy na określony temat. Zaskarżonej decyzji zarzucono także błędne zastosowanie art. 18 ust. 3 i art. 20 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 4, art. 13 pkt 2 i art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 963), dalej "u.s.u.s.", w zw. z art. 66 ust. 1 pkt. 1 lit. e u.ś.o.z., polegające na uznaniu, że zawierane umowy miały charakter umów o świadczenie usług i skutkowały objęciem obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym. Mając na uwadze powyższe zarzuty, Skarżąca wniosła o uchylenie decyzji Prezesa NFZ oraz poprzedzającej ją decyzji Organu I instancji.

W uzasadnieniu skargi, Spółka zarzuciła Organowi II instancji zbyt pobieżne ustalenie rzeczywistego charakteru zawartych umów oraz nieuwzględnienie szeregu okoliczności towarzyszących realizacji umów. W ocenie Skarżącej w wyniku wykonania umów powstawały rezultaty niematerialne w postaci treści wykładów, stanowiące utwory w rozumieniu prawa autorskiego. Ponadto, zdaniem Spółki dokonując wykładni art. 6 ust. 1 pkt 4 u.s.u.s., należy wyeksponować zwrot "są osobami wykonującymi pracę", a więc w przypadku umów cywilnoprawnych, ubezpieczeniem społecznym są objęte tylko te czynności, które mają charakter ciągły, długotrwały, a nie jednorazowy lub bardzo krótki. Umowa dotycząca jednorazowego wykładu lub wykładu przeprowadzonego w czasie krótkotrwałego szkolenia nie powoduje objęcia ubezpieczeniami społecznymi.

W odpowiedzi na skargę Prezes NFZ wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie wyjaśnić należy, iż zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 2107 z późn. zm.), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów, wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm.), dalej "p.p.s.a.", sprawowana jest przez sądy administracyjne w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, lub ewentualnie ustalenie, że decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 lit. a-c p.p.s.a.).

W sytuacji, kiedy skarga zarzuca naruszenie prawa materialnego oraz naruszenie przepisów postępowania, w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlegają zarzuty naruszenia przepisów postępowania. Do kontroli subsumcji danego stanu faktycznego pod zastosowany przepis prawa materialnego można przejść dopiero wówczas, gdy okaże się, że stan faktyczny przyjęty w zaskarżonej decyzji został ustalony z uwzględnieniem wymaganych przepisów postępowania, przez co ustalenie to nie było wadliwe albo nie zostało skutecznie podważone.

W rozpoznawanej sprawie Organ dopuścił się naruszenia przepisów postępowania w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy, a to m.in. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., poprzez niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całokształtu materiału dowodowego w sprawie i niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy.

Organ zobowiązany był bowiem do przeprowadzenia wszechstronnego postępowania dowodowego w celu ustalenia charakteru prawnego umów zawartych przez Skarżącą z Zainteresowaną jako wykładowcą. Umowy te dotyczyły autorskiego opracowania i przygotowania następujących szkoleń/kursów: "Doradztwo z zakresu zarządzania czasem do projektu etatyzacji dla MPWiK SA w W.", "Efektywna organizacja pracy oraz skuteczne zarządzania czasem", "Doskonalenie umiejętności negocjacyjnych", "Profesjonalna prezentacja jako narzędzie komunikacji międzyludzkiej w nowoczesnej firmie – część druga", "Organizacja czasu pracy", "Zarządzanie czasem".

Organ w szczególności powinien był wyjaśnić czy przygotowanie ww. szkoleń wymagało nakładu pracy twórczej wykładowcy, np. omawiania materiałów przy wykorzystaniu źródeł naukowych oraz własnej praktyki, czy praca wykładowcy była samodzielna i autorska, czy miała charakter twórczy oraz czy była związana z indywidualnym doborem materiałów dla ściśle określonej grupy osób.

W sprawie Organ dokonał jednak analizy materiałów szkoleniowych wypracowanych przez innych niż Zainteresowana i stwierdził, że nie spełniają one kryterium uznania ich za samoistny i niezależny wynik w postaci dzieła. W tej sytuacji trudno uznać sprawę za wyjaśnioną. Organ zobowiązany był wezwać Stronę do przekazania materiałów wykonanych przez Zainteresowanego, a następnie odnieść się do nich. Mają na uwadze konieczność wszechstronnego wyjaśnienia sprawy Organ mógł również przesłuchać strony postępowania.

Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela i przedstawia jako własne poglądy, wyrażone w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 kwietnia 2019 r., sygn. akt VI SA/Wa 34 /19, zapadłym w bardzo zbliżonym stanie faktycznym i prawnym, wydanym w stosunku do Skarżącej Spółki, iż nie ulega wątpliwości, że przedmiotem umowy o dzieło może być wytwór pracy intelektualnej człowieka, a więc rezultat niematerialny, m.in. wykład, a nawet cykl specjalistycznych wykładów na skonkretyzowane tematy (tak Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 10 maja 2016 r., sygn. akt II UK 217/15). Rezultatem wykonania tego zobowiązania nie jest oczywiście nabycie określonej wiedzy przez studentów (słuchaczy) lecz zakończenie tego indywidualnie określonego cyklu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w wyroku z dnia 14 marca 2017 r., sygn. akt II GSK 2564/16). W wyroku z dnia 4 czerwca 2014 r., sygn. akt II UK 420/13, Sąd Najwyższy stwierdził, że możliwa jest zatem umowa o dzieło, nieobjęta obowiązkiem ubezpieczenia społecznego, której przedmiotem jest wygłoszenie wykładu, pod warunkiem jednak, że wykładowi można przypisać cechy utworu. Te warunki spełnia tylko wykład naukowy (cykl wykładów) o charakterze niestandardowym, niepowtarzalnym, wypełniający kryteria twórczego i indywidualnego dzieła naukowego (por. art. 1 ust. 1 u.p.a.p.p. i wyrok Sądu Najwyższego z dnia 27 sierpnia 2013 r., sygn. akt II UK 26/13, Monitor Prawa Pracy 2014 nr 1, s. 2).

Pomimo, że ww. orzeczenia odnoszą się do charakteru prawnego wykładu - to zdaniem Sądu orzekającego - tezy tych wyroków można zastosować także w rozpoznawanej sprawie. W ocenie Sądu dziełem, o którym mowa w art. 627 k.c., może być bowiem nie tylko wygłoszenie wykładu, ale także opracowanie i przeprowadzenie szkolenia. Istota dzieła nie zawiera się bowiem w konkretnej nazwie rezultatu, który ma zostać osiągnięty, tylko w jego charakterze. Problem sprowadza się do ustalenia, czy w indywidualnym przypadku mamy do czynienia z konkretnym rezultatem pracy człowieka, wykazującym pewną samodzielność czy samoistność w stosunku do działania, z którym ten rezultat się wiąże. Chodzi o jednorazowy efekt pracy, wymagający od autora posiadania szczególnych właściwości - profesjonalnej wiedzy i niepowtarzalnych doświadczeń wykorzystanych w sposób swoisty i indywidualny, tak aby odróżniał się od prezentowanych wcześniej wytworów pracy intelektualnej w tej dziedzinie. Te indywidualne cechy dzieła w ww. rozumieniu powinny być skonkretyzowane w samej umowie tak aby można je było zweryfikować po jego wykonaniu.

W orzecznictwie sądowym wyrażono przy tym pogląd, że cykliczny charakter zawieranych umów, wynikający z potrzeb zamawiającego i przedmiotu umowy sam w sobie nie przesądza, iż takie umowy są umowami o świadczenie usług, do których stosuje się przepisy k.c. dotyczące zlecenia. Powtarzalność czynności w ww. zakresie nie stoi na przeszkodzie uznaniu, że rezultatem zawartej umowy jest dzieło, będące wynikiem umiejętności, wiedzy, doświadczenia oraz osobistych właściwości przyjmującego zamówienie.

Dziełem w rozumieniu art. 627 k.c. nie jest natomiast przeprowadzenie bliżej niesprecyzowanych co do treści wykładów z danej dziedziny wiedzy albo nawet na określony temat.

Obowiązkiem organu badającego charakter prawny umowy, której dotyczy rozpoznawana sprawa było zatem wszechstronne zbadanie i ocena (w szczególności na podstawie sposobu określenia w umowie przedmiotu zobowiązania) zawartej przez strony umowy. W ocenie Sądu w tej sprawie właściwa ocena charakteru przedmiotowych umów, a więc prawidłowego stanu faktycznego sprawy możliwa będzie jedynie wtedy, kiedy organy przeprowadzą dodatkowe postępowanie dowodowe w sprawie.

Należy podkreślić, że w orzecznictwie sądowym, podnoszono wielokrotnie, że w sprawach dotyczących określenia charakteru umów cywilnoprawnych, mają zastosowanie reguły wykładni oświadczeń woli określone w art. 65 § 1 i 2 k.c. W ramach tej wykładni należy zatem uwzględnić również zgodny zamiar stron (np. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 4 marca 1999 r., sygn. akt I PKN 616/98, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 18 lipca 2012 r., sygn. akt I UK 90/12). Autonomia woli stron zawierających umowę nie jest oczywiście nieograniczona, nie pozwala bowiem na dowolne określenie natury zawartego zobowiązania, wbrew rzeczywistej jego treści i wbrew prawu. Nie oznacza to jednak, że w sytuacjach wątpliwych o woli i zamiarze stron można przesądzać poza tymi stronami. Stąd Organ - w ramach swoich obowiązków wynikających z art. 77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a. - zobowiązany jest w takich sprawach do przeprowadzenia dowodów na ww. okoliczności, w tym dowodu z przesłuchania stron.

Odróżnienie umowy o dzieło od umowy zlecenia (umowy o świadczenie usług) wbrew pozorom nie jest zawsze proste. Dlatego też Organ wykonujący to zadanie powinien z dużą starannością rozważyć wszystkie istotne okoliczności danej sprawy, dochodząc do konkluzji, która powinna być zgodna z regułami logicznego rozumowania i znajdować pełne odzwierciedlenie w materiale dowodowym.

Zdaniem Sądu zaskarżona decyzja nie spełnia tych wymagań. Sąd podziela zatem zarzuty skargi, co do tego, że Organ nie ustalił i nie ocenił stanu faktycznego sprawy w sposób pełny i wnikliwy oraz nie ustosunkował się wyczerpująco do podnoszonych przez Stronę okoliczności i dowodów.

Dlatego też przedwczesne byłoby dokonywanie oceny sprawy na gruncie przepisów prawa materialnego, bowiem oceny prawidłowości zastosowania tych przepisów można dokonać dopiero po pełnym i wyczerpującym ustaleniu stanu faktycznego sprawy.

W rezultacie Sąd uznał, że wydając zaskarżoną decyzję Organ dopuścił się naruszenia przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy i skutkujący jej uchyleniem na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.