Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 822/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2017-01-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6330 Status  bezrobotnego
Hasła tematyczne: Zatrudnienie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą decyzję I instancji
Powołane przepisy: article: Art. 2  ust. 1  pkt 2  i 11
journal: Dz.U. 2015 poz 149
law: Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy - tekst jednolity
article: Art. 145 par. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Czeluśniak Sędziowie WSA Kazimierz Bandarzewski (spr.) WSA Hanna Knysiak-Sudyka Protokolant Małgorzata Krasowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 stycznia 2017 r. sprawy ze skargi E. Ż. – S. na decyzję Wojewody z dnia 29 marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie utraty statusu osoby bezrobotnej oraz przyznania stypendium uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji


UZASADNIENIE

E. Ż. – S. została zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy w dniu 22 sierpnia 2014 r. jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku dla bezrobotnych (decyzja z dnia [...] 2014 r. znak: [...], nr: [...]).

Następnie została skierowana na staż w Kancelarii Prawnej [...] M. B. Przyznano jej stypendium w wysokości 120 % zasiłku, o którym mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2015 r. poz. 149 z późn. zm.) na okres od 13 października 2014 r. do 12 kwietnia 2015 r. (decyzja z dnia [...] 2014 r. nr: [...], znak: [...]). Otrzymała również zwrot kosztów przejazdu do i z miejsca odbywania stażu w formie ryczałtu, do wysokości 600 zł wypłacanego bezrobotnemu w miesięcznych transzach w wysokości do 100 zł do dnia zakończenia stażu (decyzja z [...] 2014 r. nr: [...], znak: [...]).

Po zakończeniu stażu pracodawca zatrudnił E. Ż. – S. na czas określony od dnia 13 kwietnia 2015 r. do dnia 31 października 2015 r. (dowód: umowa o pracę z dnia 13 kwietnia 2015 r.). W związku z tym, organ I instancji orzekł o utracie przez E. Ż. – S. statusu osoby bezrobotnej od dnia 13 kwietnia 2015 r. (decyzja z dnia [...] 2015 r. nr: [...], znak: [...]).

W dniu 16 listopada 2015 r. Powiatowy Urząd Pracy wygenerował elektroniczny Raport ZUS-U2. udostępniony przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych na podstawie art. 50 ust. 15 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o Systemie Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2015 r. poz. 121) z którego wynikało, że E. Ż.- S. została zgłoszona do ubezpieczeń (kod tytułu ubezpieczenia: 041100) jako osoba wykonująca umowę agencyjną, umowę zlecenia lub umowę o świadczenie usług w okresie od 9 grudnia 2014 r.: emerytalne, rentowe, wypadkowe i zdrowotne obowiązkowe, NIP płatnika: [...].

Pismem z 19 listopada 2015 r. znak: [...], Powiatowy Urząd Pracy wezwał E. Ż. – S. do stawiennictwa w tym Urzędzie oraz poinformował o możliwości zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym, ustosunkowania się do niego oraz złożenia wyjaśnień w związku z informacją o zatrudnieniu w trakcie posiadania statusu osoby bezrobotnej.

E. Ż.- S. stawiła się w Urzędzie w dniu 25 listopada 2015 r. oraz zobowiązała się do przedłożenia umowy dotyczącej "współpracy z Uniwersytetem".

Uniwersytet poinformował Powiatowy Urząd Pracy, że E. Ż. – S. w okresie od dnia 9 grudnia 2014 r. do dnia 30 września 2015 r. była zatrudniona w ramach umowy zlecenia (pismo z 3 grudnia 2015 r. znak: [...]) oraz otrzymywała wynagrodzenie na podstawie dwóch rachunków: za okres od 19 grudnia 2014 r. do 28 lutego 2015 r. - 750 zł, wypłacone 20 kwietnia 2015 r. oraz od 1 marca 2015 r. do 30 września 2015 r. - 750 zł, wypłacone 20 października 2015 r. (pismo z 30 grudnia 2015 r. znak: [...]).

Z powyższych powodów wznowiono postępowanie w sprawie utraty statusu osoby bezrobotnej od dnia 13 kwietnia 2015 r. i przyznania stypendium stażowego w ramach bonu stażowego od 13 października 2014 r. do 12 kwietnia 2015 r. (postanowienie z [...] 2015 r. znak: [...]).

Decyzją z dnia [...] 2016 r. znak: [...] Starosta uchylił decyzję Starosty - Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy z dnia [...] 2014 r. nr: [...] znak: [...] orzekającą o przyznaniu stypendium w wysokości 120 % kwoty zasiłku o którym mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy na okres od 13 października 2014 r. do 12 kwietnia 2015 r. oraz uchylił decyzję Starosty - Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy z [...] 2015 r. nr: [...] znak: [...] orzekającą o utracie statusu osoby bezrobotnej od 13 kwietnia 2015 r. i orzekł o przyznaniu stypendium w wysokości 120 % kwoty zasiłku, o którym mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy na okres od 13 października 2014 r. do 8 grudnia 2014 r. oraz o utracie statusu osoby bezrobotnej od dnia 9 grudnia 2014 r.

W odwołaniu od powyższej decyzji E. Ż. – S. zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego poprzez błędną wykładnię art. 2 ust. 11 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy i przyjęcie, że samo zawarcie umowy cywilnoprawnej bez względu na fakt, że wynagrodzenie otrzymano po zakończeniu stażu automatycznie przesądza, że utraciła status osoby bezrobotnej oraz błędne zastosowanie art. 53 ust. 6 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy i przyznanie stypendium stażowego na okres od 13 października 2014 r. do 8 grudnia 2014 r. pomimo, że staż odbywany był do 12 kwietnia 2015 r., a w okresie jego odbywania nie uzyskano żadnych innych środków pieniężnych. Odwołująca zarzuciła błędną wykładnię art. 74 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy i ustalenie, że w sposób wyraźny i precyzyjny odwołująca została poinformowana o skutkach zawarcia umowy cywilnoprawnej, gdy wynagrodzenie opiewało na symboliczną kwotę i wypłacone było po zakończeniu stażu oraz błędne zastosowanie art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. i nieprawidłowe wznowienie postępowania i naruszenie art. 7 K.p.a. w związku z art. 77 § 1 K.p.a. poprzez niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego oraz naruszenie art. 8 K.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania i zmniejszający zaufanie strony do władzy publicznej. Odwołująca się wniosła o uchylenie decyzji w całości.

Wojewoda decyzją z dnia 29 marca 2016 r. znak: [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. i art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, po rozpatrzeniu odwołania E. Ż. – S. od decyzji Starosty z dnia [...] 2016 r. (wydanej po wznowieniu postępowania objętego postanowieniem z [...] 2015 r.), utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu swojej decyzji z dnia 29 marca 2016 r. Wojewoda, po przeanalizowaniu akt sprawy stwierdził, że z ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy wynika, że bezrobotnym nie może być osoba pracująca na podstawie umowy o pracę, jak i wykonująca pracę na podstawie umowy zlecenia, niezależnie od długości wykonywania zlecenia oraz osiąganego wynagrodzenia. Od dnia 9 grudnia 2014 r. odwołująca się wykonywała umowę zlecenia i tym samym nie spełniała przesłanki do bycia osobą bezrobotną. Organ przytoczył fragment uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z 11 grudnia 2013 r. sygn. akt II SA/Bd 865/13, zgodnie z którym "bezwzględnie obowiązującym warunkiem uprawniającym do posiadania statusu osoby bezrobotnej jest niepozostawanie w zatrudnieniu. Brak tego elementu skutkuje z mocy samej ustawy utratą statusu osoby bezrobotnej, a organ zatrudnienia jest zobowiązany do wydania z urzędu decyzji w przedmiocie pozbawienia statusu osoby bezrobotnej". Dlatego organ I instancji zobowiązany był do wydania decyzji o pozbawieniu odwołującej się statusu osoby bezrobotnej od dnia 9 grudnia 2014 r., gdyż przepisy ustawy obligują organ do takiego działania.

Bezsprzecznym jest, że od dnia 9 grudnia 2014 r. odwołująca się nie spełniała kryterium do posiadania statusu osoby bezrobotnej, a tylko bezrobotnemu przysługuje stypendium, dlatego stypendium zostało jej przyznane na okres od dnia 13 października 2014 r. (rozpoczęcie stażu) do dnia 8 grudnia 2014 r. (ostatni dzień posiadania statusu osoby bezrobotnej), co jest to zgodne z treścią art. 53 ust. 6 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.

Organ podniósł, że w dniu rejestracji odwołująca się została prawidłowo poinformowana o prawach i obowiązkach osoby bezrobotnej, otrzymała te informacje w formie pisemnej i zobowiązała się do zapoznania z nimi (dowód: własnoręczny podpis odwołującej pod informacjami dla bezrobotnych). Przytoczono fragment z uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 13 maja 2015 r. sygn. akt IV SA/Po 1359/14, zgodnie z którym "bezrobotny może zostać pozbawiony statusu bezrobotnego na podstawie art. 33 ust. 4 pkt 1 w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (...) tylko wówczas, jeżeli miał (a co najmniej przy zachowaniu należytej staranności, jakiej można by w danym przypadku odeń wymagać: powinien mieć) świadomość wystąpienia zdarzeń, które zgodnie z udzielonym jemu uprzednio w sposób właściwy pouczeniem skutkują utratą statusu bezrobotnego".

Organ podniósł, że bez znaczenia jest też fakt, że wynagrodzenie z tytułu umowy zlecenia nie było wypłacane w systemie miesięcznym, ponieważ już sam fakt wykonywania umowy zlecenia powoduje niespełnianie przesłanek do bycia osobą bezrobotną.

Nadto odwołująca nie poinformowała Powiatowego Urzędu Pracy o podjęciu pracy zarobkowej. Tym samym informacja uzyskana przez Powiatowy Urząd Pracy w dniu 16 listopada 2015 r. była informacją nową, nieznaną organowi wcześniej.

Organ I instancji prowadząc postępowanie, zwrócił się o wyjaśnienia zarówno do strony jak i do pracodawcy, uzyskując szczegółowe informacje na temat umowy, okresu jej trwanie oraz wypłaconego wynagrodzenia. Uznać należy, że materiał dowodowy został zebrany i rozpatrzony w sposób wyczerpujący.

Odwołująca się została również poinformowana o toczącym się postępowaniu (pismo z 19 listopada 2015 r. znak: [...] i postanowienie z [...] 2015 r. znak: [...]) oraz przyczynie zmiany decyzji w zakresie okresu przyznania stypendium (uzasadnienie decyzji z [...] 2016 r., znak: [...]). Nie doszło do naruszenia art. 8 K.p.a.

W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie złożonej w ustawowym terminie, E. Ż. – S. zaskarżonej decyzji zarzuciła nieważność zaskarżonej decyzji Wojewody z dnia 29 marca 2016 r. w całości oraz poprzedzającej jej decyzji Starosty-Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy z dnia [...] 2016 r. z uwagi na wznowienie postępowania administracyjnego i uchylenie decyzji w oparciu o okoliczności nieistniejące w dniu wydawania decyzji ostatecznych oraz utrzymanie w mocy przez organ II instancji takiego rozstrzygnięcia pomimo, że decyzje obarczone są kwalifikowanymi wadami prawnymi, a w konsekwencji wydane zostały z rażącym naruszeniem prawa.

Skarżąca zarzuciła organom naruszenie przepisów prawa materialnego, mających wpływ na wynik sprawy, a to art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy poprzez błędną wykładnię w przedmiotowej sprawie ustawowego pojęcia osoby bezrobotnej, a w konsekwencji nieprawidłowe uznanie, że organ I instancji był zobowiązany do wydania decyzji o pozbawieniu strony statusu osoby bezrobotnej, jak również uznanie, że bez znaczenia dla przedmiotowej sprawy jest fakt, że wynagrodzenie otrzymane w ramach umowy cywilnoprawnej zostało w całości wypłacone po zakończonym okresie stażu.

Skarżąca zarzuciła nadto naruszenie przepisów prawa procesowego, mających wpływ na wynik sprawy, a to art. 7 K.p.a. w związku z art. 77 § 1 K.p.a. poprzez niedopełnienie ciążącego na organie obowiązku podejmowania wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, jak również wybiórcze przeanalizowanie zgromadzonego materiału dowodowego i okoliczności sprawy, co poskutkowało nieprawidłowym ustaleniem stanu faktycznego oraz naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. w związku z art. 151 § pkt 2 K.p.a. poprzez utrzymanie w mocy uchylonych ostatecznych decyzji przez Starostę-Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy na skutek wznowionego postępowania w sytuacji, gdy nie zachodziły ustawowe przesłanki i brak było podstaw do wznowienia postępowania administracyjnego.

W skardze zarzucono naruszenie art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji Starosty - Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy wydanej na skutek wznowienia postępowania w sytuacji, gdy niedopuszczalne jest wznowienie postępowania administracyjnego (oraz jego dalsze prowadzenie) w oparciu o okoliczności, które miały miejsce po wydaniu decyzji ostatecznej, a zatem po wydaniu decyzji o przyznaniu stypendium stażowego oraz orzekającej o utracie statusu osoby bezrobotnej.

Skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji Wojewody w całości oraz poprzedzającej jej decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...] 2016 r. z uwagi na ich wydanie z rażącym naruszeniem prawa, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewody w całości oraz decyzji ją poprzedzającej.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie w pełni podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718), zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a." uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonej decyzji nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 P.p.s.a.). Sąd administracyjny ocenia jedynie legalność działania administracji, co oznacza, że zobowiązany jest zbadać, czy w czasie podejmowania danego aktu administracyjnego, organ administracji nie naruszył prawo.

Skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek nie wszystkie podniesione w niej argumenty są zasadne.

Nieprawidłowo organ I instancji wszczął w sprawie postępowanie nadzwyczajne (postępowanie wznowieniowe) powołując się na zaistnienie przesłanki wynikającej z art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. W tym zakresie zarzuty i argumentacja skargi jest zasadna.

Postępowanie wznowieniowe jest postępowaniem o charakterze szczególnym, prowadzi ono do wzruszenia i ponownego merytorycznego orzekania w sprawie, która już raz została ostatecznie rozstrzygnięta. Stanowi wyjątek wobec generalnej zasady postępowania administracyjnego, jaką jest trwałość ostatecznych decyzji administracyjnych.

Przesłanki dopuszczalności wznowienia postępowania muszą być interpretowane restrykcyjnie. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. postępowanie administracyjne zakończone ostateczną decyzją wznawia się wtedy, gdy spełnione zostaną łącznie trzy przesłanki: a) ujawnione zostaną okoliczności faktyczne lub dowody, mające charakter "nowych" jak i "istotnych" dla sprawy. Przez pojęcie nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów należy rozumieć zarówno okoliczności lub dowody nowo odkryte, jak i po raz pierwszy zgłoszone przez stronę. Błędna ocena stanu faktycznego pod względem prawnym nie stanowi podstawy wznowienia postępowania. Ujawnienie nowych dowodów może prowadzić nie tylko do ustalenia nowych okoliczności, ale do zmiany oceny stanu faktycznego sprawy. "Nowe okoliczności faktyczne" mogą stanowić podstawę wznowienia postępowania, o ile są dla sprawy istotne, a zatem muszą dotyczyć przedmiotu sprawy oraz mieć znaczenie prawne, mające wpływ na zmianę treści decyzji w kwestiach zasadniczych; b) drugą przesłanką jest istnienie "nowych okoliczności faktycznych" lub "nowych dowodów" w dniu wydania decyzji ostatecznej; c) trzecią przesłanką jest sytuacja, w której "nowe okoliczności faktyczne" lub "nowe dowody" nie były znane organowi, który wydał decyzję, a powinny być znane celem wydania prawidłowego rozstrzygnięcia administracyjnego. Wszystkie te trzy przesłanki muszą zaistnieć łącznie, w przeciwnym razie wznowienie postępowania będzie niedopuszczalne.

Nie ulega wątpliwości, że w tej sprawie organ I instancji z urzędu wszczął postępowanie wznowieniowe na podstawie przesłanki opisanej w art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a., czyli ujawnieniem istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji a nieznanych organowi, który wydał decyzje.

Jak wynika z ustalonego w sprawie i niekwestionowanego stanu faktycznego, organ I instancji decyzją z dnia [...] 2014 r. nr: [...], znak: [...] przyznał skarżącej stypendium w wysokości 120 % zasiłku, o którym mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2015 r., poz. 149 z późn. zm.) na okres od 13 października 2014 r. do 12 kwietnia 2015 r. Następnie decyzją z dnia 21 kwietnia 2015 r. nr: [...], znak: [...] organ I instancji orzekł o utracie przez E. Ż. – S. statusu osoby bezrobotnej od dnia 13 kwietnia 2015 r. w związku z zakończeniem stażu u pracodawcy, który zatrudnił skarżącą czas określony od dnia 13 kwietnia 2015 r. do dnia 31 października 2015 r.

Jak wynika z akt sprawy, w dniu 16 listopada 2015 r. Powiatowy Urząd Pracy wygenerował elektroniczny Raport ZUS-U2. udostępniony przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych z którego wynikało, że E. Ż. – S. została zgłoszona do ubezpieczeń (kod tytułu ubezpieczenia: [...]) jako osoba wykonująca umowę agencyjną, umowę zlecenia lub umowę o świadczenie usług w okresie od 9 grudnia 2014 r.: emerytalne, rentowe, wypadkowe i zdrowotne obowiązkowe, NIP płatnika: [...].

Ta okoliczność stanowiła podstawę do wszczęcia postępowania wznowieniowego w oparciu o ww. przesłankę z art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a.

Już poprzez porównanie daty wydania decyzji z dnia 31 października 2014 r. nr: [...] znak: [...] przyznającej skarżącej stypendium z datą zgłoszenia skarżącej przez Uniwersytet do ubezpieczenia i zawarcia ze skarżącą przez Uniwersytet umowy zlecenia (w obu przypadkach identyczna data 9 grudnia 2014 r.) wynika, że w dniu 31 października 2014 r. nie istniała przesłanka polegająca na zawarciu przez skarżącą umowy zlecenia z Uniwersytetem lub ubezpieczenia skarżącej w zakresie ubezpieczenia emerytalnego, rentowego, wypadkowego i zdrowotnego.

Tym samym podstawowy warunek, jaki wymaga art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. do wykazania zaistnienia przesłanki wznowieniowej, tj. istnienie "nowych okoliczności faktycznych" lub "nowych dowodów" w dniu wydania decyzji ostatecznej (tj. decyzji z dnia [...] 2014 r., która wobec jej niezaskarżenia stała się ostateczna z dniem 20 listopada 2014 r.), nie mógł uzasadniać wszczęcia postępowania wznowieniowego wobec decyzji wydanej w dniu [...] 2014 r. na datę wydania tej decyzji jak i na datę uzyskania przez nią waloru ostateczności. Nie istniała bowiem wówczas przesłanka polegająca na zawarciu przez skarżącą z Uniwersytetem umowy zlecenia z dnia 9 grudnia 2014 r.

Tak jak trafnie wywodzi w skardze skarżąca, przesłanki wznowieniowe musza być interpretowane zawężająco (ściśle) i tylko wówczas można wszcząć postępowanie wznowieniowe, jeżeli dana przesłanka zaistniała. Nawet jeżeli zostało wszczęte postępowanie wznowieniowe i w trakcie jego trwania okaże się, że przesłanka wznowieniowa nie zaistniała, to wówczas obowiązkiem organu jest wydanie decyzji o odmowie uchylenia decyzji dotychczasowej – art. 151 § 1 pkt 1 K.p.a., a nie uchylanie decyzji dotychczasowej i wydanie nowej decyzji.

Tym samym trafnie podniesione w skardze uchybienie organów obu instancji dotyczące uznania, że podana przez te organy okoliczność ubezpieczenia skarżącej od dnia 9 grudnia 2014 r. i zawarcia w tym dniu umowy zlecenia z Uniwersytetem nie mogły stanowić spełnienia przesłanki wynikającej z art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. wobec decyzji Starosty z dnia [...] 2014 r. nr: [...] znak: [...] o przyznaniu skarżącej stypendium – uzasadniają uchylenie wydanej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.

W związku z objęciem jednym postępowanie przez organy w tej sprawie dwóch odrębnych spraw: tj. sprawy dotyczącej utraty statusu osoby bezrobotnej oraz sprawy dotyczącej przyznania stypendium – Sąd był zobowiązany do uchylenia decyzji organu II instancji i organu I instancji, mimo że część rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego dotyczącego zaistnienia przesłanki wznowieniowej wobec decyzji Starosty z dnia [...] 2015 r. nr: [...] znak: [...] orzekającej o utracie statusu osoby bezrobotnej od 13 kwietnia 2015 r. podlega innej ocenie, ponieważ w dacie wydania tej decyzji ta przesłanka już istniała, a niewątpliwie nie była znana organowi. Sąd administracyjny nie ma kompetencji do zastępowania organów administracji i "częściowego orzekania" za te organy, tym samym dla przejrzystości postępowania administracyjnego nastąpiło uchylenie obu wydanych w sprawie decyzji.

Sąd nie podziela natomiast drugiego zarzutu skargi, dotyczącego błędnej wykładni przepisów ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2015 r., poz. 149 z późn. zm.) w wersji obowiązującej na datę wydania zaskarżonej decyzji, a w szczególności art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy poprzez nieprawidłową wykładnię w tej sprawie ustawowego pojęcia osoby bezrobotnej, a w konsekwencji nieprawidłowe uznanie, że organ I instancji był zobowiązany do wydania decyzji o pozbawieniu strony statusu osoby bezrobotnej, jak również uznanie, że bez znaczenia dla przedmiotowej sprawy jest fakt, że wynagrodzenie otrzymane w ramach umowy cywilnoprawnej zostało w całości wypłacone po zakończonym okresie stażu, a sama umowa nie miała cech umowy o prace zarobkową, ale bardziej dotyczyła działalności społecznej (charytatywnej).

Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, bezrobotnym w rozumieniu tej ustawy jest osoba, która w szczególności bezpośrednio przed rejestracją jako bezrobotna była zatrudniona nieprzerwanie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez okres co najmniej 6 miesięcy, niezatrudniona i niewykonująca innej pracy zarobkowej, zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub w danej służbie albo innej pracy zarobkowej, a także mająca ukończone 18 lat, która nie nabyła prawa do emerytury lub renty. Jak z powołanej w skrócie definicji wynika, jedną z podstawowych przesłanek posiadania (nabycia lub zachowania) statusu osoby bezrobotnej jest niepozostawanie w zatrudnieniu oraz niewykonywanie innej pracy zarobkowej. Zgodnie z definicją zamieszczoną w art. 2 ust. 1 pkt 43 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, zatrudnienie oznacza wykonywanie pracy na podstawie stosunku pracy, stosunku służbowego oraz umowy o pracę nakładczą. Zgodnie zaś z art. 2 ust. 1 pkt 11 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, pojęcie "innej pracy zarobkowej" oznacza wykonywanie pracy lub świadczenie usług na podstawie umów cywilnoprawnych, w tym umowy agencyjnej, umowy zlecenia, umowy o dzieło.

Zgodnie z powołanymi przepisami wykonywanie przez daną osobę pracy lub świadczenie usług na podstawie umowy cywilnoprawnej, w tym umowy zlecenia, wyłącza możliwość uzyskania lub zachowania przez taką osobę statusu osoby bezrobotnej. W okolicznościach tej sprawy nie budzi wątpliwości ani to, że o obowiązku poinformowania właściwego Urzędu Pracy została skarżąca pouczona, co potwierdziła własnoręcznym podpisem (akta administracyjne sprawy, karty nr 201, 207,197, 199) ani też nie budzi wątpliwości sam fakt zawarcia umowy zlecenia, okres jej trwania wynoszący 10 miesięcy oraz – wbrew stanowisku skarżącej – zarobkowy charakter tej umowy. Wysokość samego wynagrodzenia oraz częstotliwość wypłat nie mają w tej sprawie większego znaczenia. Niewątpliwie kwota 1500 zł przewidziana tytułem zapłaty dla skarżącej za wykonanie umowy zlecenia nie stanowiła dużego wsparcia finansowego, ale nie oznacza to, że umowa ta nie miała charakteru zarobkowego. Pod pojęciem zarobku należało rozumieć także kwotę wypłaconą skarżącej z tytułu realizacji umowy z 9 grudnia 2014 r.

Status osoby bezrobotnej jest w pełni zdefiniowaną instytucją prawną, a nie stanem faktycznym wynikającym z braku wykonywania pracy zarobkowej. Dla uzyskania statusu osoby bezrobotnej konieczne jest nie tylko niezatrudnienie, ale także nie wykonywanie innej pracy zarobkowej, czy też nie uzyskiwanie przychodu z innych źródeł niż praca zarobkowa. Fakt zatrudnienia (zarobkowania) lub podjęcia w czasie zarejestrowania w urzędzie pracy jakiejkolwiek pracy zarobkowej, bez względu na czas jej trwania czy wysokość wynagrodzenia, skutkuje brakiem możliwości uzyskania lub utratą statusu osoby bezrobotnej. Nie jest dopuszczalne prawnie równoległe posiadanie statusu osoby bezrobotnej i wykonywanie pracy zarobkowej.

W kontekście zarzutu skargi co do wysokości uzyskiwanej przez skarżącą wynagrodzenia z tytułu zawarcia umowy zlecenia należy także podnieść, że kilkakrotnie powoływany art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy wyraźnie wskazuje, że osoba bezrobotna to osoba niezatrudniona i nie wykonującą innej pracy zarobkowej. Poprzez wykonywanie "innej pracy zarobkowej" w myśl art. 2 ust. 1 pkt 11 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy rozumie się wykonywanie pracy lub świadczenie usług na podstawie umowy agencyjnej, umowy zlecenia, umowy o dzieło albo świadczenie usług w okresie członkostwa w rolniczej spółdzielni produkcyjnej, spółdzielni kółek rolniczych lub spółdzielni usług rolniczych. Istotą pojęcia bezrobotnego, według ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy nie jest fakt, że osoba taka nie posiada przychodu lecz okoliczność, że pozostaje bez jakiejkolwiek pracy zarobkowej. Ustawa przewiduje także inne dodatkowe ograniczenia mające na celu wykluczenie uznania za bezrobotną osoby, która wprawdzie nie wykonuje pracy zarobkowej, lecz posiada inne możliwości uzyskania środków finansowych na swoje utrzymanie. Celem tej ustawy jest łagodzenie skutków bezrobocia i realizując ten cel ustawodawca wykluczył z kręgu bezrobotnych osoby, które nie wykonując pracy zarobkowej, nie są dotknięte skutkami bezrobocia, gdyż posiadają między innymi przychód o jakim mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. h ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. h ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy nie rozszerza zasady, że bezrobotnym jest osoba nie wykonująca "innej pracy zarobkowej" w ten sposób, że dodaje kryterium przychodu od którego uzależniona jest możliwość wykonywania takiej pracy, lecz ogranicza zakres pojęcia bezrobotnego w taki sposób, że wskazuje, iż bezrobotnym jest nie tylko ten kto nie pozostaje w zatrudnieniu i nie wykonuje innej pracy zarobkowej lecz także ten kto nie uzyskuje przychodu z innych źródeł, nie przekraczającego połowy minimalnego wynagrodzenia. Osiągnięcie przychodu w wysokości połowy najniższego wynagrodzenia (lub mniejszego) stanowi wyjątek w obrębie art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. h ww. ustawy, natomiast nie stanowi zasady odnoszącej się do generalnego pojęcia osoby bezrobotnej w rozumieniu omawianego przepisu. Wyjątku takiego nie można interpretować rozszerzającą, dlatego też argumentacja skargi o niewielkiej wysokości zarobku skarżącej nie mogła odnieść zamierzonego skutku w postaci uznania, że skarżąca mimo zawarcia umowy zlecenia nadal powinna być uznawana za osobę bezrobotną w świetle przepisów ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tak też Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z dnia 26 lutego 2007 r. sygn. akt III SA/Kr 91/06, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 maja 2008 r. sygn. akt I OSK 1123/07).

W zakresie ustalenia, czy skarżąca w trakcie posiadania statusu osoby bezrobotnej wykonywała inną niż wynikającą ze stosunku zatrudnienia pracę zarobkową, Sąd w pełni podziela ustalenia obu organów administracji a to oznacza, że kolejny zarzut skargi dotyczący naruszenia przepisów postępowania – w szczególności art. 7 K.p.a. i art. 77 § 1 K.p.a. nie jest zasadnym, a organy w tym zakresie ustaliły wszystkie okoliczności mające kluczowe znaczenie.

Mając powyższe na uwadze Sąd uchylił zaskarżone w tej sprawie decyzje. Wykazane naruszenie przepisów postępowania mają charakter istotny i mogły mieć wpływ na wynik sprawy, co stanowi spełnienie przesłanki wynikającej z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a.

Zgodnie z art. 141 § 4 P.p.s.a. ponownie prowadząc postępowanie obowiązkiem organu I instancji będzie dokonanie wyboru prawidłowego trybu prowadzenia postępowania. Organ winien ocenić, czy postępowanie w zakresie obu decyzji (z dnia [...] 2014 r. i z dnia [...] 2015 r.) może być prowadzone w oparciu o właściwe przepisy ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, w tym w szczególności art. 33 lub innych przepisów tejże ustawy, czy też prawidłowym będzie prowadzić postępowanie w obu sprawach (a więc i dwóch odrębnych postępowaniach) na podstawie odrębnych przepisów.