Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt I SA/Wr 4162/01
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2005-01-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne: Celne prawo
Skarżony organ: Prezes Głównego Urzędu Ceł
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 13 par. 1 i 3
journal: Dz.U. 1997 nr 23 poz 117
law: Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. - Kodeks celny.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Krystyna Anna Stec Sędziowie: Sędzia NSA Anna Moskała (sprawozdawca) Sędzia WSA Jerzy Strzebinczyk Protokolant: Halina Rosłan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 stycznia 2005 r. przy udziale sprawy ze skargi A sp. z o.o. w P. D. na decyzję Prezesa Głównego Urzędu Ceł z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe i określenia kwoty długu celnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

sygn.akt 3 I SA/Wr 4162/01 2

Uzasadnienie

Decyzją nr [...] z dnia [...] Prezes GUC, działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, art. 83, art. 85 § 1 i art. 262 Kodeksu celnego, § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 grudnia 2000r. w sprawie ustanowienia taryfy celnej, art. 2, art. 3, art. 6, art. 7 i art. 13 protokołu Nr 4 Układu Europejskiego utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji, którym uznano za nieprawidłowe zgłoszenie celne nr [...] z dnia [...] w pozycji 1 do 6 w zakresie zastosowanej stawki celnej oraz kwoty długu celnego.

W uzasadnieniu podniesiono, że strona skarżąca zgłosiła do procedury dopuszczenia do obrotu towar w postaci części do silników wysokoprężnych tj. 2 szt. kolektora ssącego, 4 szt. przewodu paliwowego, 2 szt. króćca wody, króciec olejowy, 2 szt. rurek napełniania oleju, 280 szt. pompodyszy, 13 szt. turbosprężarek, 5 szt. kół zamachowych, 3 sprzęgła i czujnik impulsu z Niemiec, zaklasyfikowany wg różnych kodów PCN, w odniesieniu do których zadeklarowała zerową stawkę celną.

Przedmiotowy towar zgłoszony został jako pochodzący z Polski i objęty powyższą stawką celną, przewidzianą dla towarów mających preferencyjne pochodzenie z krajów Unii Europejskiej.

W wyniku weryfikacji tego zgłoszenia organ I instancji zakwestionował zastosowaną stawkę celną z uwagi na udokumentowanie jego pochodzenia w sposób niezgodny z postanowieniami Protokołu Nr 4 Układu Europejskiego i uznał przedmiotowe zgłoszenie celne za nieprawidłowe w zakresie zastosowanej stawki celnej i określił kwotę długu celnego.

Pismem z dnia [...] strona skarżąca złożyła wyjaśnienia w kwestii zastosowanej stawki celnej, informując, że zgłoszeniem celnym objęto towary importowane z Niemiec pochodzenia polskiego, co w świetle postanowień Protokołu Nr 4, a w szczególności jego art. 3 pkt 3 dawało podstawę do uznania, że produkty polskiego pochodzenia wyeksportowane do krajów Unii wraz ze świadectwem preferencyjnego pochodzenia przy powrotnym przywozie do Polski z terytorium UE, podlegają stawce obniżonej z uwagi na umowy zawarte przez Polskę.

W złożonym odwołaniu zarzuciła zastosowanie nieprawidłowej stawki celnej, co jej zdaniem było wynikiem nieprawidłowej interpretacji postanowień Protokołu Nr 4, a zwłaszcza jego art. 3 pkt 3.

Rozpatrując powyższe odwołanie Prezes GUC wskazał, że zgodnie z art. 13 § 3 pkt 4 Kodeksu celnego Taryfa celna obejmuje obniżone stawki celne określone w umowach zawartych przez Rzeczpospolitą Polską z niektórymi krajami lub grupami krajów. Stawki takie są stosowane na wniosek zgłaszającego, o ile towary do których się to odnosi spełniają warunki ich zastosowania.

sygn. akt 3 I SA/Wr 4162/01 3

W myśl ust. 5 części A Postanowień wstępnych Taryfy celnej, stanowiącej załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z 23 grudnia 1998r. stawki obniżone, wynikające z umów zawartych przez Rzeczpospolitą Polską, z zastrzeżeniem ust. 6 stosuje się do niektórych towarów pochodzących m.in. z państw członkowskich Unii Europejskiej. Warunki stosowania obniżonych stawek celnych UE dla towarów pochodzących ze Wspólnoty Europejskiej określone zostały w Protokole Nr 4 Układu Europejskiego.

Protokół Nr 4 określa m.in. w art. 13 i 16 wymogi, których spełnienie jest niezbędne dla uzyskania przez polskiego importera preferencji celnych w postaci stawek celnych obniżonych UE. Zgodnie z art. 16 z postanowień Układu Europejskiego korzystają: produkty pochodzące ze Wspólnoty w imporcie do Polski oraz produkty pochodzące z Polski w imporcie do Wspólnoty pod warunkiem przedłożenia świadectwa przewozowego EUR 1 lub w przypadkach określonych w art. 21, deklaracji której tekst jest zamieszczony w załączniku IV, złożonej przez eksportera na fakturze, specyfikacji wysyłkowej lub innym dokumencie handlowym, który opisuje produkty, o których mowa, w sposób wystarczający do ich identyfikacji.

Zgodnie z ust. 5 części A Postanowień wstępnych oraz art. 16 Protokołu Nr 4 stawki celne obniżone stosuje się w wypadku jednoczesnego spełnienia następujących warunków:

* określenia takich stawek w taryfie celnej,

* pochodzenia importowanego do Polski towaru z Unii Europejskiej zgodnie z Protokołem Nr 4,

* udokumentowania bezpośredniego przywozu towaru do Polski z obszaru Unii Europejskiej,

* udokumentowania pochodzenia towaru zgodnie z wymogami Protokołu Nr 4 Układu Europejskiego.

Dla zastosowania preferencyjnych stawek celnych konieczne jest łączne spełnienie wszystkich powyższych warunków. Ustalenie kraju pochodzenia ma znaczenie dla wyboru właściwej stawki celnej dla danego produktu, gdyż w taryfie celnej stawki celne są zróżnicowane w zależności od kraju pochodzenia towaru.

W myśl postanowień Protokołu Nr 4 warunki nabycia pochodzenia (spełnienie kryteriów) muszą być spełnione w sposób ciągły w Polsce lub we Wspólnocie, co reguluje rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 21 października 1997r. w sprawie określania reguł ustalania preferencyjnego pochodzenia towarów oraz sposobu jego dokumentowania (Dz.U. Nr 134, poz. 886).

Nie można, zdaniem Prezesa GUC, podzielić zarzutów podniesionych w odwołaniu. Interpretacja i stosowania przepisów określających przywileje celne wymaga odpowiedniego rygoru, gdyż chodzi o wyjątki od zasady powszechności podlegania cłu towarów przywożonych z zagranicy, zaś reglamentacja prawna dotycząca stosowania przywilejów celnych obejmuje nie tylko warunki dotyczące przedmiotu preferencji, ale także zasady i środki

sygn. akt 3 I SA/Wr 4162/01

4

ustalania (dokumentowania) spełnienia tych warunków w postępowaniu celnym. Przepisy Protokołu Nr 4 wyczerpująco uregulowały warunki i zasady związane ze stosowaniem obniżonych stawek celnych.

Decyzją Nr 1 rady Stowarzyszenia Między Wspólnotami Europejskimi i ich Państwami członkowskimi, z jednej strony, a Rzeczpospolitą Polską , z drugiej strony, z dnia [...], która wprowadza zmiany w Protokole Nr 4 do Układu Europejskiego ustanawiającego Stowarzyszenie między Wspólnotami Europejskimi i ich Państwami członkowskimi, w art. 12 pkt 1 oraz 2 pkt a i b jednoznacznie określono wymogi ustalania pochodzenia towarów w odniesieniu do których stosuje się preferencyjne stawki celne.

Zgodnie z art. 3 pkt 3 ww. Protokołu, który dotyczy kumulacji we Wspólnocie, "produkty pochodzące z jednego z krajów wymienionych w punkcie 1 tegoż artykułu, które nie podlegają żadnym operacjom na terenie Wspólnoty, zachowują swoje pochodzenie, jeżeli są eksportowane do jednego z tych krajów". Interpretacja strony skarżącej dotyczy więc zupełnie innej sytuacji.

Prezes GUC podniósł, że jak wynika z akt sprawy, przedmiotem procedury dopuszczenia do obrotu na polski obszar celny był towar w postaci części do silników wysokoprężnych z poświadczeniem polskiego preferencyjnego pochodzenia. Z wyjaśnień strony zawartych w odwołaniu wynika z kolei, iż wymienione części zostały wymontowane z silników. Demontaż części nie jest czynnością wykraczającą poza zakres czynności określonych w art. 7 Protokołu Nr 4. Nie jest też sporne polskie pochodzenie towaru.

Sporne jest natomiast zastosowanie w tej sytuacji stawki celnej obniżonej dla tego towaru. Chociaż przedmiotowy towar posiada niewątpliwie status polskiego preferencyjnego pochodzenia, to jak wynika z Taryfy celnej nie może korzystać ze stawek celnych obniżonych określonych dla towarów pochodzących z Unii Europejskiej. Zastosowanie obniżonej stawki celnej wyklucza w tym wypadku polskie pochodzenie towaru, gdyż Polska nie jest członkiem Unii Europejskiej. Reasumując Prezes GUC podniósł, że jednym z warunków dla zastosowania obniżonej stawki celnej jest pochodzenie towaru z Unii Europejskiej, a nie z Polski, gdyż obecnie obowiązujące przepisy prawa zawarte w taryfie celnej nie przewidują tych stawek dla towarów pochodzących z Polski.

W skardze na te decyzję, domagając się jej uchylenia, strona skarżąca zarzuciła, iż przy jej wydaniu doszło do naruszenia art. 13 § 3 pkt 4, art. 85 § 1 Kodeksu celnego, Taryfy celnej stanowiącej załącznik Nr 1 do rozporządzenia Rady Ministrów z 20 grudnia 2000r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej oraz art. 3 pkt 3 Protokołu Nr 4 do Układu Europejskiego poprzez przyjęcie, że części silników powtórnie sprowadzone do kraju nie podlegają stawce celnej preferencyjnej dla towarów polskiego pochodzenia.

sygn. akt 3 I SA/Wr 4162/01 5

W uzasadnieniu strona skarżąca wskazała, że zgodnie z treścią art. 3 pkt 3 Protokołu Nr 4 produkty pochodzące z jednego z krajów wymienionych w pkt 1, które nie podlegają żadnym operacjom na terenie wspólnoty, zachowują swoje pochodzenie, jeżeli są eksportowane do jednego z tych krajów. Zgłoszone do procedury dopuszczenia do obrotu części silników wysokoprężnych są produktami pochodzącymi z Polski, ponieważ zostały one wymontowane z silników wysokoprężnych uprzednio wyeksportowanych za granicę z poświadczeniem preferencyjnego pochodzenia, przy powrotnym przywozie do Polski z terytorium Wspólnoty winny więc korzystać z preferencyjnej obniżonej stawki celnej.

W odpowiedzi na skargę Prezes GUC wniósł o jej oddalenie. Podtrzymując w całości swoje dotychczasowe stanowisko podniósł, że Protokół Nr 4 w art. 16 pkt 1 stanowi wprost, iż postanowienia Umowy Układ Europejski mają zastosowanie, na zasadzie wzajemności, do produktów pochodzących ze Wspólnoty importowanych do Polski oraz produktów pochodzących z Polski importowanych do Wspólnoty. Polska Taryfa celna ustanowiona rozporządzeniem z 20 grudnia 2000r. określa stawki celne obniżone "UE", które zgodnie z pkt 5 Postanowień wstępnych stosuje się do towarów pochodzących z państw członkowskich Unii Europejskiej.

Ponadto Prezes GUC podniósł, że przedmiotowy towar został zgłoszony do procedury dopuszczenia do obrotu jako towar powracający, czyli zwolniony z cła. Jak wynika z treści skargi strona skarżąca utożsamia stawkę preferencyjną ze zwolnieniem z cła towaru powracającego. Kwestie związane z przywozem z zagranicy towaru, który pierwotnie był towarem krajowym i został wyprowadzony poza polski obszar celny regulują art. 191 - 193 Kodeksu celnego. W niniejszej sprawie strona skarżąca nie przedstawiła dokumentu wywozowego, zatem nie spełniła jednego z warunków formalnych określonych ww. przepisami. Ponadto stan towaru wywożonego nie był tożsamy ze stanem towaru przywiezionego, gdyż przywieziono części wymontowane z uprzednio wywiezionych silników.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1.01.2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270). Wobec powyższego niniejsza skarga podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, jako rzeczowo i miejscowo właściwy.

sygn. akt 3 I SA/Wr 4162/01

6

Po myśli art. 3 § 1 powołanej wyżej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - sądy te sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone ustawaj w szczególności przepis art.l45§l pkt Hit a-c wskazuje, iż sąd uchyli decyzję (...) jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit.a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit.b), inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit.c).

Skarga jest nieuzasadniona.

Zgodnie z treścią art. 13 § 1 Kodeksu celnego "Cła określane są na podstawie taryfy celnej lub innych środków taryfowych". Taryfa celna, po myśli § 3 tego przepisu, obejmuje przy tym: 1) Polską Scaloną Nomenklaturę Towarową Handlu Zagranicznego PCN (nomenklatura towarowa), 2) stawki celne, sposób, warunki i zakres ich stosowania, 3) jednostki miar, 4) obniżone stawki celne określone w umowach zawartych przez Rzeczpospolitą Polską z niektórymi krajami lub grupami krajów, 5) preferencyjne stawki celne przyjęte jednostronnie przez Rzeczpospolitą Polską w odniesieniu do niektórych krajów, grup krajów lub regionów, 6) opłaty rolne i inne należności przywozowe ustanowione w ramach polityki rolnej lub na podstawie odrębnych przepisów mających zastosowanie do niektórych towarów uzyskiwanych w drodze przetwórstwa produktów rolnych.

W art. 34 Układu Europejskiego ustanawiającego stowarzyszenie między Rzeczpospolitą Polską, z jednej strony, a Wspólnotami Europejskimi i ich Państwami Członkowskimi, z drugiej strony (Dz. U. z dnia 27 stycznia 1994 r. ze zm.), zawarto zapis, że "Protokół nr 4 ustala zasady pochodzenia dla stosowania preferencji celnych przewidzianych w niniejszym Układzie".

I tak art. 16 pkt 1 tego Protokołu stanowi, że "1. Produkty pochodzące ze Wspólnoty korzystają w imporcie do Polski, a produkty pochodzące z Polski korzystają w imporcie do Wspólnoty, z postanowień Umowy pod warunkiem przedłożenia:

(a) świadectwa przewozowego EUR.l, którego wzór jest zamieszczony w załączniku III; lub

(b)w przypadkach określonych w artykule 21(1), deklaracji, której tekst jest zamieszczony w załączniku IV, złożonej przez eksportera na fakturze, specyfikacji wysyłkowej lub innym dokumencie handlowym, który opisuje produkty, o których mowa, w sposób wystarczający do ich identyfikacji (zwanej dalej "deklaracją na fakturze")".

Powyższa regulacja świadczy wyraźnie, że zapisy Protokołu Nr 4 dotyczą produktów pochodzących ze Wspólnoty importowanych do Polski lub produktów pochodzących z Polski importowanych do Wspólnoty i w tym kontekście należy oceniać regulację zawartą w art. 3 pkt 3 tego Protokołu. Stanowi ona, że "produkty pochodzące z jednego z krajów wymienionych w pkt

sygn. akt 3 I SA/Wr 4162/01 7

1, które nie podlegają żadnym operacjom na terenie Wspólnoty, zachowują swoje pochodzenie, jeżeli są eksportowane do jednego z tych krajów".

Słusznie podniesiono w zaskarżonej decyzji, że sytuacja, z którą mamy do czynienia w niniejszej sprawie nie mieści się w dyspozycji art. 3 pkt 3 Protokołu. Takie zresztą rozumienie tego przepisu wynika wprost z pkt 1 i 2 art. 3. Trafnie zwrócono też uwagę, że przepis ten dotyczy sytuacji, gdy produkt pochodzący z jednego z krajów wymienionych w pkt 1 art. 3, który nie podlegał żadnym operacjom na terenie Wspólnoty, jest eksportowany do jednego z tych krajów. Przedmiotowe części do silników zostały zdemontowane na terenie Niemiec z wyprodukowanych w Polsce silników. Zwrócić należy uwagę, że w art. 1 i 2 tego Protokołu zawarte są definicje legalne użytych w tym Protokole pojęć. Z zawartej w art. 1 (a) definicji pojęcia "wytwarzanie" wynika, że jest to każdy rodzaj obróbki lub przetworzenia łącznie z montażem i operacjami szczególnymi. Jeżeli więc art. 3 pkt 3 Protokołu Nr 4 zatytułowany "Kumulacja we Wspólnocie" nie dopuszcza żadnych operacji na produkcie na terenie Wspólnoty, to mieści się w tym również demontaż. Należy podkreślić, że produktem pochodzącym był towar w postaci silnika. Nie można w żaden sposób utożsamiać towaru w postaci silnika i towaru w postaci poszczególnych jego części. Trafnie też podniesiono w odpowiedzi na skargę, że przedmiotowych części nie można było uznać za towary powracające w rozumieniu art. 191 - 193 Kodeksu celnego. Dla uznania danego towaru za powracający konieczne jest bowiem łączne spełnienie następujących warunków:

* przywóz towaru powinien nastąpić przed upływem 3 lat od dnia jego wyprowadzenia (w szczególnie uzasadnionych okolicznościach organ celny może wyrazić zgodę na przedłużenie 3 letniego terminu, na wniosek osoby zainteresowanej, zgłoszony przed upływem terminu);

* sprowadzony towar musi być w takim samym stanie, w jakim został wywieziony za granicę;

* osoba zgłaszająca musi przedstawić zgłoszenie wywozowe oraz dokumenty świadczące w sposób nie budzący wątpliwości o tożsamości towaru wywiezionego z przywożonym; wymóg przedstawienia zgłoszenia wywozowego nie odnosi się jedynie do wypadków, w których towar został wyprowadzony poza polski obszar celny bez jego zgłoszenia w formie pisemnej, o ile przepis szczególny dopuszczał taką możliwość.

W niniejszej sprawie strona nie tylko nie przestawiła dokumentu wywozowego, ale nadto stan towaru wywożonego nie jest tożsamy ze stanem towaru przywiezionego. Nie spełniła więc dwóch z trzech warunków uprawniających do uznania danego towaru za towar powracający.

W konkluzji należy stwierdzić, że organy celne nie dopuściły się naruszenia wskazanych w skardze przepisów prawa materialnego, Sąd nie stwierdził też by doszło do naruszenia przepisów prawa procesowego skutkujących uchyleniem zaskarżonej decyzji, co w oparciu o przepis art. 151

sygn. akt 3 I SA/Wr 4162/01 8

ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skutkowało oddaleniem skargi.