Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 2770/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-10-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6189 Inne o symbolu podstawowym 618
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Anita Wielopolska-Fonfara Sędziowie: Sędzia WSA Joanna Skiba Sędzia WSA Anna Wesołowska (spr.) Protokolant referent stażysta Małgorzata Sieczkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 października 2014 r. sprawy ze skargi L. W. na postanowienie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie oddalenia skargi na czynności egzekucyjne oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją nr [...] z [...] września 2010 r. 2010 r., Wojewoda D. udzielił zezwolenia na realizację inwestycji drogowej "[...]". Decyzji tej nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Decyzją tą orzeczono o przejęciu na rzecz Województwa D. nieruchomości składającej się z działek o nr ewid. [...] i [...] obręb S.. Gmina Ś. której dotychczasowym właścicielem był L. W. (Skarżący)

Upomnieniem z 2 czerwca 2011 r., Wojewoda D. działając na podstawie przepisu art. 15 § 1 w zw. z art. 5 § 1 pkt 1 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 z późn. zm., dalej u.p.e.a.), wezwał Skarżącego do dobrowolnego wydania nieruchomości.

W związku z niewykonaniem tego obowiązku, pomimo skutecznego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, Wojewoda D. wystawił w dniu [...] sierpnia 2011 r. tytuł wykonawczy. Następnie postanowieniem z [...] września 2011 r. organ egzekucyjny wezwał Skarżącego do wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym, pod rygorem zastosowania środka egzekucyjnego w celu przymusowego odebrania nieruchomości.

Pismem z 17 października 2011 r. Skarżący wniósł do Wojewody D. skargę na czynność egzekucyjną dokonaną przez ten organ w dniu 29 września 2011 r., polegającą na odebraniu i przekazaniu przedstawicielowi inwestora nieruchomości objętych tytułem wykonawczym.

Postanowieniem z [...] grudnia 2011 r. Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej działając na podstawie art. 134 k.p.a. oraz art. 17 pkt 2 w związku z art. 17 § 1 oraz art. 18 u.p.e.a. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia skargi na czynność egzekucyjną dokonaną 29 września 2011 r.

Na skutek skargi wniesionej przez Skarżącego na powyższe postanowienie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 12 lipca 2012 r. sygn. akt. I SA/Wa 323/12 uchylił postanowienie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z [...] grudnia 2011 r.

W uzasadnieniu wskazano, że w przypadku złożenia skargi po upływie terminu określonego w art. 54 § 4 u.p.e.a. należy skargę oddalić, bez jej merytorycznego rozpatrywania, co oznacza, że w niniejszej sprawie, przepis art. 134 k.p.a. jako podstawa rozstrzygnięcia zaskarżonego postanowienia został wadliwie zastosowany przez organ nadzoru.

Sąd wyjaśnił również, że merytoryczna ocena zarzutów podniesionych w skardze dopuszczalna będzie dopiero po zbadaniu, że skarga została wniesiona w terminie. W przeciwnym razie organ wyda postanowienie na podstawie art. 54 § 5 zd. drugie u.p.e.a. , od którego będzie przysługiwał wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy (art. 144 w zw. z art. 127 § 3 kpa oraz w zw. z art. 18 u.p.e.a.).

Rozpoznając ponownie sprawę Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej postanowieniem z [...] marca 2013 r. oddalił skargę Skarżącego na czynność egzekucyjną dokonaną w dniu 29 września 2011 r. przez Wojewodę D., działającego jako organ egzekucyjny, polegającą na przymusowym odebraniu nieruchomości gruntowych o nr ewid. [...] i [...] obręb S.. Gmina Ś., na podstawie tytułu wykonawczego z [...] sierpnia 2011 r. W uzasadnieniu wskazane zostało, że zakwestionowana czynność egzekucyjna dokonana została w dni 29 września 2011 r., skarga nadana została natomiast 17 października 2011 r., a więc po upływie 18 dni od dnia dokonania czynności egzekucyjnej. Organ podkreślił, że z treści protokołu z egzekucji wynika, że Skarżący był skutecznie poinformowany o planowanej na dzień 29 września 2011 r. czynności egzekucyjnej polegającej na przymusowym odebraniu nieruchomości gruntowych. Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej wskazał nadto, że z treści protokołu doręczonego Skarżącemu w dniu 7 października 2011 r. a więc na sześć dni przed upływem terminu do wniesienia skargi na czynność egzekucyjną organ egzekucyjny zawarł pouczenie o terminie wniesienia skargi na tę czynność.

Skarżący złożył wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy zakończonej wydaniem powyższego postanowienia.

W uzasadnieniu wniosku wskazał, że organ błędnie przyjął, że 14-dniowy termin do wniesienia skargi na czynność egzekucyjną należało liczyć od dnia 30 września 2011 r. to jest od dnia następnego po dniu, w którym poinformowano o planowanych czynnościach egzekucyjnych polegających na odebraniu nieruchomości a nie do dnia następnego, w którym doręczono skarżącemu protokół z czynności egzekucyjnych to jest od dnia 8 października 2011 r. Podkreślił, że nie można zgodzić się ze stanowiskiem Ministra, że doręczenie korespondencji zawierającej informację o planowanych czynnościach egzekucyjnych należy utożsamić z wykonaniem takich czynności. Wskazał, że skoro o wykonaniu czynności egzekucyjnej dowiedział się dopiero z protokołu czynności, doręczonego mu w dniu 7 października 2011 r. zasadnym jest w jego ocenie pogląd, że termin do złożenia skargi na te czynności rozpoczyna swój bieg właśnie w tym dniu, a nie w dniu, w którym poinformowano Skarżącego o planowanych czynnościach.

Postanowieniem z [...] września 2013 r. Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej utrzymał w mocy swoje postanowienie z [...] marca 2013 r.

W uzasadnieniu organ nadzoru wskazał, że czynność egzekucyjna dokonana została w dniu 29 września 2011 r. Jak wynika z protokołu powyższej czynności egzekucyjnej, egzekutor stawił się pod adresem M. [...] [...]-[...] M., w celu poinformowania zobowiązanego o terminu przeprowadzenia czynności egzekucyjnych. Wobec odmowy uczestnictwa w czynności egzekucyjnej, egzekutor działając z upoważnienia Wojewody D. dokonał w dniu 29 września 2011 r. odebrania przedmiotowych nieruchomości. Z czynności tej sporządzono protokół, który stosownie do art. 53 par. 2 u.p.e.a. został doręczony Skarżącemu

Oznacza to, w ocenie organu, że czternastodniowy termin do wniesienia skargi na czynność egzekucyjną, określony w art. 54 par. 1 u.p.e.a. biegł w sprawie od dnia 30 września 2011 r. i upływał w dniu 13 października 2011 r.

Odnosząc się do zarzutów Skarżącego co do prawidłowości ustalenia termin od którego biegł termin do wniesienia skargi na czynność egzekucyjną organ wskazał, że potwierdzeniem przedstawionej przez niego interpretacji przepisów jest treść wyroku tutejszego sądu z dnia 12 lipca 2012 r. I SA/Wa 323/12, w którym wskazano, że skargę wnosi się nie od daty doręczenia protokołu ale od daty dokonania czynności.

Skarżący wniósł na powyższe postanowienie skargę wnosząc o jego uchylenie w całości.

W uzasadnieniu wskazał, że organ nie odniósł się do wszystkich zarzutów podniesionych we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy.

Podniósł, że wykładnia normy zawartej w art. 54 par. 4 u.p.e.a. wskazuje, że aby czternastodniowy termin mógł rozpocząć swój bieg muszą zostać spełnione łącznie dwa warunki: po pierwsze czynność egzekucyjna musi zostać przeprowadzona oraz o dokonaniu tej czynności strona musi się dowiedzieć i jednocześnie zostać pouczona o przysługującym jej prawie wniesienia skargi. Doręczenie pouczenia o przysługującym prawie w innym dniu powoduje skrócenie ustawowego terminu, co pozostaje w sprzeczności z prawem.

Skarżący wskazał, że w niniejszej sprawie organ przeprowadził czynność w dniu 29 września 2011 r. jednak o tym fakcie oraz o uprawnieniach strony pouczył dopiero w swoim piśmie z dnia 7 października 2011 r.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje :

Wojewódzkie Sądy Administracyjne powołane zostały do sprawowania kontroli działalności administracji publicznej, przy czym zakres tej kontroli ograniczony jest do kontroli legalności działania organów administracji (art. 1 §1 i 2 ustawy 25 lipca 2002 roku prawo o ustroju sądów administracyjnych, Dz. U. nr 153 poz. 1269). Indywidualne akty administracyjne, takie jak akty wymienione w art. 3 § 2 pkt 1-4a ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. Nr 270 ze zm. dalej "P.p.s.a.") podlegają uchyleniu w razie stwierdzenia przez Sąd ich niezgodności z prawem.

W ocenie sądu kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia rozpatrywanej sprawy ma wydany w niej wyrok tutejszego sądu z dnia 12 lipca 2012 r. I SA/Wa 323/12 oraz zawarta w nim ocena prawa. Stosownie bowiem do art. 153 P.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia Ocena prawna o wiążącym charakterze dokonywana jest w uzasadnieniu orzeczenia. Dotyczy ona właściwego zastosowania konkretnego przepisu czy też prawidłowej jego wykładni w odniesieniu do ściśle określonego rozstrzygnięcia podjętego w konkretnej sprawie.

W literaturze oraz orzecznictwie wskazuje się w kwestii związania sądu administracyjnego tą oceną, że "ilekroć dana sprawa będzie przedmiotem rozpoznania przez ten sąd, będzie on zawsze związany oceną prawną wyrażoną w tym orzeczeniu, jeżeli nie zostanie ono uchylone lub nie ulegną zmianie przepisy" (por. A. Kabat, t.6 w Komentarz do art. 153 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, publ. LEX i powołane tam orzecznictwo). Związanie Sądu oraz organu oznacza, że orzeczenie sądu wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowoadministracyjnego, a jego oddziaływaniem objęte jest także przyszłe postępowanie administracyjne w sprawie. Przepis art. 153 p.p.s.a., w żadnym przypadku nie przewiduje zwolnienia organu od obowiązku uwzględnienia w toku ponownego rozpoznawania sprawy oceny prawnej i wskazań, co do dalszego postępowania wyrażonych w orzeczeniu sądu. Te kwestie, które były już przedmiotem oceny sądu, i których także strona nie kwestionowała poprzez zaskarżenie orzeczenia sądowego, nie mogą być następnie powtórnie oceniane. Oznacza to również, że także organ jest obowiązany rozpatrzyć sprawę ponownie, stosując się do oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu wyroku, bez względu na poglądy prawne wyrażone w orzeczeniach sądowych w innych sprawach, jak również nie jest związany odmiennym poglądem co do wykładni przepisów prawa materialnego prezentowanym przez stronę (por. analogicznie wyrok NSA w sprawie II GSK 961/09 z dnia 17 listopada 2011 r., publ. LEX nr 746364).

W wyroku tutejszego sądu z 12 lipca 2012 r. wskazane zostało, że z pouczenia zawartego w doręczonym Skarżącemu protokole z czynności egzekucyjnej wynika, że "skargę można wnieść w terminie 14 dni od daty dokonania kwestionowanych czynności, a nie od daty doręczenia protokołu. W sytuacji, gdy skarżący dobrowolnie oddalił się z miejsca dokonywania czynności egzekucyjnej, o której tego samego dnia był poinformowany, to sporządzony protokół z oczywistych względów nie mógł być mu być odczytany i doręczony w tym dniu."

Oznacza to, że w przywołanym wyżej wyroku wyrażona została ocena prawna, zgodnie z którą art. 54 § 4 u.p.e.a. winien być rozumiany w ten sposób, że zakreślony w nim termin winien być liczony od daty dokonania kwestionowanych czynności a nie od daty doręczenia protokołu dokumentującego dokonanie powyższych czynności.

Powyższą oceną prawną związany był Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej, który dał temu wyraz w uzasadnieniu obu wydanych postanowień to jest zarówno w postanowieniu z [...] marca 2013 r. jak i w postanowieniu z [...] września 2013 r. Oceną tą związany jest również sąd obecnie rozpoznający sprawę.

Z uwagi na powyższe podniesione w skardze zarzuty dotyczące wadliwej wykładni art. 54 § 4 u.p.e.a. nie mogły zostać uznane za uzasadnione.

Odnosząc się do zarzutu nie ustosunkowania się przez organ do wszystkich argumentów podniesionych we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy wskazać należy co następuje. W odwołaniu, podobnie jak w skardze, Skarżący podniósł, że skoro o dokonanych czynnościach dowiedział się w dniu 7 października 2011 r., to od tego dnia należało liczyć termin do złożenia skargi. Argumenty podniesione we wniosku zmierzały do wykazania zasadności powyższego stanowiska.

Organ ustosunkował się do zarzutu Skarżącego dotyczącego niewłaściwego przyjęcia daty rozpoczęcia biegu terminu do złożenia skargi na czynność egzekucyjną wyjaśniając, że termin ten winien być liczony od daty czynności. Powyższy pogląd w realiach niniejszej sprawy uznany został przez Sąd za prawidłowy. Brak odniesienia się do wszystkich podniesionych we wniosku argumentów nie może więc być uznany za uchybienie mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Z uwagi na powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na podstawie art. 151 P.p.s.a.