Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SAB/Kr 209/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2017-11-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
658
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 13 ust. 1, 14 ust. 1
journal: Dz.U. 2016 poz 1764
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie Przewodniczący Sędzia WSA Beata Łomnicka (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Małgorzata Łoboz Sędzia WSA Iwona Niżnik - Dobosz po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi M. Ś. na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w N. T. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej skargę oddala.


UZASADNIENIE

W dniu 9 sierpnia 2017 r. K.S. i M.S. wnieśli wniosek o udostępnienie informacji publicznej przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w N. w następującym zakresie:

1. ile zostało odnotowanych Niepożądanych Odczynów Poszczepiennych dotyczących szczepień przeciwko: odrze, śwince i różyczce?

2. ile zostało odnotowanych Niepożądanych Odczynów Poszczepiennych po podaniu szczepionki?

3. jaki charakter miały odnotowane Niepożądane Odczyny Poszczepienne? (odpowiedź z podziałem na ilość i rodzaje w zakresie pytania 1 oraz 2)

4. czy zostały odnotowane przypadki śmiertelne?

w jaki sposób i przez kogo jest ustalana aktualna sytuacja epidemiologiczna na

terytorium Polski, w oparciu o którą jest opracowywany Program Szczepień

Ochronnych na dany rok?

czy w Polsce przeprowadza się badania nowonarodzonych dzieci w celu

stwierdzenia czy dziecko narodziło się z wrodzoną obniżoną odpornością?

(Stwierdzenie wrodzonego lub nabytego niedoboru odporności stanowi

przeciwwskazanie do szczepienia).

czy rejestr Niepożądanych Odczynów Poszczepiennych prowadzony przez

Państwa instytucję podlega kontroli sądowej? Jeśli tak to jaki sąd jest władny,

jeśli nie, to proszę o wyjaśnienie z jakiego powodu nie podlega kontroli?

czy stwierdzenie ciężkiego NOP powoduje skutki prawne (np. konieczność

wycofania partii szczepionki) ?

z jakiej statystyki wynikają dane, którymi organ dysponuje?

od którego roku dane te są gromadzone?

czy w innych krajach Unii Europejskiej szczepienia, do których Państwo

wzywacie mają charakter obowiązkowy?

Czy w związku z przystąpieniem Polski do UE w roku 2004 i obowiązującą w ramach UE zasadą swobody przepływu osób odnotował organ epidemie chorób, co do których w krajach UE szczepienia są dobrowolne?

Wedle Światowej Organizacji Zdrowia wszczepialność na Ukrainie nie

przekracza 50 %, zaś od 11 czerwca 2017 r. obywatele Ukrainy poruszają się

swobodnie w ramach strefy Schengen (bez wiz) i obecnie przebywa ich na

terytorium naszego państwa blisko 1 milion - Czy w związku z powyższym

odnotował organ epidemie chorób, których przymus dotyczy wśród tych

obywateli lub obywateli naszego kraju?

Czy wystosowując pismo przymuszające do szczepienia jest organ świadomy

ilości powikłań poszczepiennych nieodnotowanych, a który to

problem z odnotowywaniem zauważa prof. Andrzej Zieliński (strona www.pzh.gov.pl), prof. Jacek Wysocki, dr Hanna Czajka (Neurologia i Neurochirurgia Polska 2004; 38, l (supl. 1): S 17-S 24) oraz dr Paweł Grzesiowski (wywiad z dnia 5 grudnia 2016 r., telewizja WP, program Tu i teraz)

Czy jest organowi znane orzecznictwo Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w kwestii obowiązku szczepień wskazujące, że przymus stanowi naruszenie art. 8 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności?

Czy jest wiadomo organowi, czy w związku z działalnością Państwowego Inspektora Sanitarnego w N. została skierowana już

skarga do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka?

Skarżący wskazali, że dane te są niezbędne w związku z treścią pisma z dnia [...] lipca 2017 roku (mającego na celu przymuszenie do szczepień), aby podjąć odpowiedzialną decyzję, co do szczepień.

W odpowiedzi na powyższy wniosek Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w N. , pismem z dnia 21 sierpnia 2017 r. poinformował, że:

zgodnie z obowiązkiem wynikającym bezpośrednio z przepisów prawa Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w N. prowadzi powiatowy rejestr zgłoszeń niepożądanych odczynów poszczepiennych na podstawie zbioru oryginałów formularzy zgłoszeń niepożądanych odczynów poszczepiennych. Nie zanotowano Niepożądanych Odczynów Poszczepiennych dotyczących szczepień przeciwko: odrze, śwince i różyczce,

dane w prowadzonym rejestrze zawierają informacje zawarte w formularzach zgłoszeń NOP przekazanych tut. Inspektorowi Sanitarnemu przez lekarzy punktów szczepień, lekarzy p.o.z. i inne podmioty lecznicze realizujące swoje zadania na terenie działania Inspektora Sanitarnego w N. tj. na terenie powiatu [...]. Zgłoszenia (kopie formularzy) przekazywane są do Narodowego Instytutu Zdrowia Publicznego - Państwowego Zakładu Higieny, gdzie poddawane są analizie i weryfikacji,

w analizowanym okresie nie zarejestrowano żadnego zgonu będącego wynikiem Niepożądanego Odczynu Poszczepiennego,

w bieżącym roku zgłoszono i wprowadzono do rejestru 9 niepożądanych odczynów poszczepiennych (dot. 12 dzieci, 1 - osoba dorosła),

Zgłoszone przypadki niepożądanych odczynów poszczepiennych dot. szczepień ochronnych dzieci przeciwko:

gruźlicy - 4 dzieci;

błonicy-tężcowi-krztuścowi, zakażeniom Haemophilus influenzae typu b,

wirusowemu zapaleniu wątroby typu B - 1;

wirusowemu zapaleniu wątroby typu B - 1;

błonicy-tężcowi-krztuścowi, poliomyelitis, zakażeniom Haemophilus influenzae

typu b, wirusowemu zapaleniu wątroby typu B - 1;

zakażeniom streptococcus pneumoniae - 1;

błonicy-tężcowi-krztuścowi, poliomyelitis, zakażeniom Haemophilus influenzae

typu b, wirusowemu zapaleniu wątroby typu B, zakażeniom streptococcus

pneumoniae - 1

błonicy-tężcowi-krztuścowi, odrze, śwince, różyczce - 1,

zakażeniom streptococcus pneumoniae - 1

błonicy-tężcowi-krztuścowi, poliomyelitis - 1

błonicy-tężcowi-krztuścowi, poliomyelitis - 1

odrze, śwince, różyczce - 1

W 2016 rok zgłoszono i zarejestrowano - 9; 2015 rok - 8.

Wszystkie zgłoszone i zarejestrowane niepożądane odczyny poszczepienne w 2017 roku i w latach poprzednich to odczyny o charakterze odczynów miejscowych; wg kategorii 3 stopniowej - łagodne (miejscowy obrzęk, zaczerwienienie, bolesność i obrzęk w miejscu wkłucia, gorączka, ciągły płacz, wysypka).

Po szczepieniu mogą występować powikłania - podobnie jak w przypadku każdego leku - jednak są one nieporównywalnie rzadsze od powikłań w przebiegu choroby,

obowiązek szczepień ochronnych istnieje w różnym stopniu w poszczególnych krajach Unii Europejskiej. Każde z państw realizuje te zadania odmiennie, w zależności od swoich możliwości i potrzeb. Jednak podstawą wszystkich Programów Szczepień Ochronnych jest profilaktyka groźnych chorób zakaźnych. Ostateczny kształt Programów Szczepień Ochronnych zależy od Ministerstw Zdrowia lub odpowiedzialnych za profilaktykę departamentów poszczególnych krajów. Dlatego Narodowe Programy Szczepień Ochronnych różnią się między sobą, co związane jest w dużej mierze od sytuacji epidemiologicznej poszczególnych krajów, od 2014 roku rośnie liczba zachorowań na odrę w Europie Zachodniej, wg PZH w Polsce też odnotowano wzrost zachorowań na odrę, zasady prowadzenia rejestru niepożądanych odczynów poszczepiennych są regulowane przez rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 21 grudnia 2010 r. w sprawie niepożądanych odczynów poszczepiennych oraz kryteriów ich rozpoznawania (Dz. U. Nr 254 poz. 1711). Rozporządzenie nie przewiduje sądowej kontroli rejestru, na terenie działania tut. Inspektora Sanitarnego epidemii chorób zakaźnych nie odnotowano, co nie oznacza, że choroby zakaźne całkowicie zniknęły. Dlatego tak ważne jest podejmowanie działań profilaktycznych tj. prowadzenie szczepień ochronnych, w przypadku wystąpienia ciężkiego lub poważnego NOP Powiatowy Inspektor Sanitarny musi w ciągu godziny poinformować o jego wystąpieniu właściwego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, a ten w ciągu kolejnej godziny Głównego Inspektora Sanitarnego i wskazaną przez niego specjalistyczną jednostkę oraz Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego. Przyjęty sposób zgłaszania przypadków wystąpienia NOP ma na celu umożliwienie specjalistycznym organom państwowym bieżącego monitoringu nad nimi i podejmowania natychmiastowych działań w sytuacjach tego wymagających, system monitorowania niepożądanych odczynów poszczepiennych został opracowany w 1996 roku na podstawie zaleceń WHO.

Dane zgromadzone w powiatowym rejestrze zgłoszeń niepożądanych odczynów poszczepiennych są przechowywane przez 10 lat od dnia zgłoszenia niepożądanego odczynu poszczepiennego. Dane którymi dysponujemy pochodzą ze statystyki Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w N. ,

PPIS nie posiada wiedzy dot. skargi do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka na działalność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w N. , organ nie posiada informacji czy w Polsce przeprowadza się badania nowonarodzonych dzieci pod względem wrodzonej obniżonej odporności, znane są problemy ze zgłaszaniem niepożądanych odczynów poszczepiennych, które zauważają przedstawiciele nauk medycznych (nazwiska przywołane w treści wniosku) a zatem tut. Inspektor Sanitarny świadomy jest przypadków ewentualnego ich nie zgłoszenia. Organ zaznaczył, że podmioty realizujące szczepienia ochronne na terenie powiatu [...] zobowiązane zostały do bezwzględnego zgłaszania każdego niepożądanego odczynu poszczepiennego, każdej niepożądanej reakcji, która mogłaby mieć związek lub można ją wiązać z wykonanym szczepieniem ochronnych - zarówno stwierdzonych przez lekarza jak i zgłoszone lekarzowi przez rodziców/opiekunów prawnych dzieci (pisma z dnia: 18 listopada 2015 r., 18 lutego 2016 r.).

znane jest orzecznictwo Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w kwestii obowiązkowych szczepień ochronnych, orzeczenie Mader v. Słowacja (1999), orzeczenie Salvetti vs Włochy (2002),

obywatele Ukrainy poruszają się swobodnie w ramach strefy Schengen ( bez wiz) dopiero od 11 czerwca 2017r. Na razie sytuacja jest stabilna i nie odnotowano związanej z tym epidemii chorób.

Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie w dniu 8 września 2017 r., wpłynęła skarga skarżącej M. S. – na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w N. w zakresie udostępnienia informacji.

Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 13 ust. 1, art. 13 ust. 2, art. 16 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej przez nieudzielenie informacji publicznej zgodnie z żądanym zakresem i wniosła o:

zobowiązanie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w N. do udzielenia żądanej informacji publicznej w terminie czternastu dni od daty

doręczenia akt organowi;

na podstawie art. 6 ustawy o odpowiedzialności funkcjonariuszy publicznych za

rażące naruszenie prawa (Dz. U z 2011 r. Nr 34, poz. 173) w związku z art 149 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wniosła o orzeczenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa,

wymierzenie organowi grzywny na postawie art. 149 § 2 p.p.s.a w maksymalnej wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a.;

4) zasądzenie kosztów postępowania.

Skarżąca wskazała, że Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w N. pismem z dnia [...] lipca 2017 r. wezwał ją do poddania dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym przeciwko odrze, śwince i różyczce.

W związku z otrzymanym wezwaniem oraz w celu wyjaśnienia czy szczepionka jest bezpieczna i jakie może mieć skutki uboczne, oraz czy wystąpiły niepożądane odczyny poszczepienne w dniu 09 sierpnia 2017 r. skarżąca skierowała do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczący zarejestrowanych powikłań poszczepiennych, charakteru odnotowanych niepożądanych odczynów poszczepiennych

W odpowiedzi na złożony wniosek Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w N. wysłał pismo z dnia 21 sierpnia 2017 r., w którym w odpowiedzi na większość postawionych pytań nie udzielił pełnej odpowiedzi. Co więcej, w ogóle nie udzielił odpowiedzi na pytanie numer 10, tj. od którego roku dane dotyczące niepożądanych odczynów poszczepiennych są gromadzone. Zatem należy uznać, iż organ wbrew obowiązku nie udzielił całości żądanych informacji.

Zdaniem skarżącej w zakresie pozostałych pytań jest nie zgodna odpowiedź odnośnie odnotowanych NOP dotyczących danej szczepionki i innych pytań na które nie zostały udzielone szczegółowo odpowiedzi. Skarżąca wskazała, iż od treści odpowiedzi na te pytania zależy jej decyzja jako rodzica jakimi szczepionkami należy zaszczepić dziecko, aby maksymalnie zminimalizować możliwość wystąpienia u niego niepożądanych odczynów poszczepiennych.

Nadto również w zakresie pytań 5-8 wskazana publikacja nie zawiera żądanej informacji.

Wobec powyższego PPIS w N. wykonując czynności naruszył art. 6 k.p.a. jak i naruszył przepisy dotyczące udostępniania informacji publicznej. Organ nie rozpoznał prawidłowo wniosku i nie udzielił odpowiedzi na postawione pytania stanowiące informację publiczną.

W ocenie skarżącej za uzasadnione w związku z tym należy uznać zobowiązanie Sanepidu do ukarania odpowiedzialnego pracownika winnego niezałatwienia sprawy dotyczącej realizacji wniosku o udostępnieniu pełnych informacji, gdyż informacje te są niezbędne, aby móc świadomie podjąć decyzję dotyczącą szczepienia dziecka.

W odpowiedzi na skargę na bezczynność Powiatowy Inspektor Sanitarny w N. wniósł o oddalenie skargi w całości.

Organ podniósł, iż udzielił skarżącej odpowiedzi w ustawowym terminie. Odpowiedź na wniosek o udostępnienie informacji zawiera pismo z dnia 21 sierpnia 2017r., znak [...]

Przedmiotowe pismo zawierało odpowiedzi na wszystkie pytania zawarte we wniosku, pomimo, iż pytania te w znacznej części w ogóle nie dotyczyły informacji publicznych w rozumieniu art. 1 ust. 1 oraz art. 6 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Z pewnością informacją publiczną nie są przepisy prawa obowiązujące w innych krajach Unii Europejskiej, czy też informacje zawarte na prywatnych stronach internetowych lub w programach telewizyjnych. Przedmiotowy wniosek był wydrukiem ze strony internetowej organizacji przeciwników obowiązkowych szczepień, a wnioskodawca nie zadał sobie nawet trudu, by go prawidłowo uzupełnić.

Pomimo tego organ kierując się zasadą prowadzenia postępowania w sposób pogłębiający zaufanie do organów władzy publicznej udzielił stronie żądanych informacji.

Odnosząc się szczegółowo do zadanych pytań należy wskazać co następuje.

Odpowiedź na pytanie 1 została zawarta w tiret l pisma z dnia 21.08.2017r.

Pytanie 2 nie zostało dokończone przez wnioskodawcę, więc nie wiadomo

czego dotyczyło. Przy jego bardzo ogólnej interpretacji odpowiedź zawarta

została w tiret 4 pisma z dnia 21.08.2017 r.

Odpowiedź na pytanie 3 została zawarta w tiret 4 pisma z dnia 21.08.2017r.

Odpowiedź na pytanie 4 została zawarta w tiret 3 pisma z dnia 21.08.2017r.

Odpowiedź na pytanie 5 została zawarta w tiret 5 pisma z dnia 21.08.2017r.

Odpowiedź na pytanie 6 została zawarta w tiret 12 pisma z dnia

21.08.2017r.

Odpowiedź na pytanie 7 została zawarta w tiret 7 pisma z dnia 21.08.2017r.

Odpowiedź na pytanie 8 została zawarta w tiret 9 pisma z dnia 21.08.2017r.

Odpowiedź na pytanie 9 została zawarta w tiret 1, 2, 10 pisma z dnia

21.08.2017r.

Odpowiedź na pytanie 10 została zawarta w tiret 10 pisma z dnia

21.08.2017r.

Odpowiedź na pytanie 11 została zawarta w tiret 5,6,8 pisma z dnia

21.08.2017r.

Odpowiedź na pytanie 12 została zawarta w tiret 15 pisma z dnia

21.08.2017r.

Odpowiedź na pytanie 13 została zawarta w tiret 13 pisma z dnia

21.08.2017r.

Odpowiedź na pytanie 14 została zawarta w tiret 14 pisma z dnia

21.08.2017r.

Pytania 15 wniosek nie zawiera.

Pytanie 16 nie zostało dokończone przez wnioskodawcę, więc nie wiadomo

jakiego organu dotyczy. Przyjmując, że prawdopodobnie wnioskodawca

miał na myśli Powiatowego Inspektora Sanitarnego w N.

odpowiedź zawarta została w tiret 11 pisma z dnia 21.08.2017r.

Mając powyższe na uwadze organ stoi na stanowisku, iż nie naruszył przepisów o udostępnianiu informacji publicznych, a wręcz wykazał ponadnormatywna aktywność w tym zakresie, odnosząc się z szacunkiem do wątpliwości, jakie skarżący ma w stosunku do bezpieczeństwa i obowiązku poddawania dzieci obowiązkowym szczepieniom.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył , co następuje:

Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2016.1066 ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2017.1369 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie.

Kontrola sądu obejmuje również orzekanie w sprawach spraw na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1- 4 § 2 art. 3 p.p.s.a. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 p.p.s.a.

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Przedmiotem skargi w rozpatrywanej sprawie, jest bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w N. .

Przede wszystkim wyjaśnić należy, że w p.p.s.a. przyjmuje się, iż z bezczynnością organu mamy do czynienia wówczas, gdy organ nie podejmuje czynności, bądź podejmuje je, ale przekracza termin załatwienia sprawy, nie wykonując obowiązku zawiadomienia strony.

Zgodnie z art. 149 p.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4 a:

1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności;

2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa;

3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.

§ 1a. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

§ 1b Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego.

§ 2 Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6.

Stan bezczynności organu administracji publicznej występuje wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 4 marca 2003 r., IV SAB/Wa 109/07).

Co do zasady warunkiem dopuszczalności skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego jest, jak to wynika z przepisu art. 52 § 1 p.p.s.a., wyczerpanie środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed właściwym organem administracji publicznej, przy czym dotyczy to także skargi na bezczynność organu, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a.

Sąd wskazuje, iż w ugruntowanym orzecznictwie sądowym przyjmowano, iż w przypadku skargi na bezczynność organu, której przedmiotem jest dostęp do informacji publicznej należy przyjąć, iż skarga nie musi być poprzedzona żadnym środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej. Brak jest bowiem podstaw do występowania z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa oraz wykazywania, że złożone zostało zażalenie na bezczynność organu w trybie, o którym mowa w art. 37 § 1 k.p.a. (w brzmieniu sprzed nowelizacji.)

W dniu 1 czerwca 2017 r. weszła w życie nowelizacja ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz nowelizacja Kodeksu postępowania administracyjnego dokonana ustawą z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r., poz. 935 ze zm.).

Wskazać należy, iż nowelizacja Kodeksu postępowania administracyjnego i Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zmienia tryb wnoszenia skargi na bezczynność organu administracji publicznej.

Artykuł 53 § 2 b p.p.s.a. wyraźnie wskazuje, iż skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu.

W obecnym brzmieniu art. 37 k.p.a. dotyczący ponaglenia stanowi, iż:

§ 1. Stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli:

1) nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność);

2) postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość).

§ 2. Ponaglenie zawiera uzasadnienie.

§ 3. Ponaglenie wnosi się:

1) do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie;

2) do organu prowadzącego postępowanie - jeżeli nie ma organu wyższego stopnia.

W ocenie Sądu, skoro ponaglenie zastąpiło zażalenie do organu wyższego stopnia oraz wezwanie do usunięcia naruszenia prawa z art. 37 k.p.a., których to wniesienie w przypadku skargi na bezczynność w przedmiocie udzielenia informacji publicznej nie było wymagane zgodnie z ugruntowanym od lat orzecznictwem, nie jest wymagane obecnie wniesienie ponaglenia, gdyż nadal brak jest podstaw do stosowania przepisów k.p.a. w przedmiotowym zakresie.

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U 2016.1764) stanowi w art. 1 ust. 1, że każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną. Tę ogólną definicję doprecyzowuje art. 6 ust. 1, który wymienia rodzaje spraw, jakich mogą dotyczyć informacje o charakterze informacji publicznych, czyniąc to w sposób otwarty, czemu służy zwrot "w szczególności". Doktryna oraz orzecznictwo sądowe, w oparciu o ogólną formułę ustawy, a także konstytucyjną konstrukcję prawa do informacji zawartą w art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP, przyjmuje szerokie rozumienie pojęcia "informacja publiczna". Za taką uznaje się wszelkie informacje wytworzone przez władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które wykonują funkcje publiczne lub gospodarują mieniem publicznym (komunalnym bądź Skarbu Państwa), jak również informacje odnoszące się do wspomnianych władz, osób i innych podmiotów, niezależnie od tego, przez kogo zostały wytworzone (por. wyrok NSA z dnia 30 października 2002 r., sygn. akt II SA 181/02; wyrok NSA z dnia 20 października 2002 r., sygn. akt II SA 1956/02 oraz wyrok NSA z dnia 30 października 2002 r., sygn. akt II SA 2036-2037/02 za: M. Jaśkowska, Dostęp do informacji publicznych w świetle orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, Toruń 2002, s. 28). Z powyższego wynika, że informacją publiczną będzie każda wiadomość wytworzona lub odnosząca się do władz publicznych, a także odnosząca się do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne, w zakresie wykonywania przez nie zadań w zakresie władzy publicznej.

W myśl art. 14 ust. 1 ustawy, udostępnienie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot zobowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia w sposób i w formie przewidzianej we wniosku, a wówczas to podmiot obowiązany do udostępnienia postępuje w sposób przewidziany w art. 14 ust. 2 ustawy. Nie budzi przy tym wątpliwości interpretacyjnych to, że udostępnienie informacji publicznej następuje w drodze czynności materialno technicznej jak i to, że odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 ustawy, następują w drodze decyzji administracyjnej wedle reguł kodeksu postępowania administracyjnego. Gdy żądana informacja nie jest informacją publiczną w rozumieniu ustawy, to dopuszczalną i właściwą formą odniesienia się do wniosku o udostępnienie takiej informacji jest pismo zawiadamiające wnioskodawcę o braku możliwości zastosowania przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. Z kolei, formą obrony swojego stanowiska dla wnioskodawcy w takiej sytuacji jest skarga na bezczynność organu (por. postanowienie NSA z dnia 18 marca 2010 r., sygn. akt I OSK 405/10, wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 5 września 2012 r., sygn. akt II SAB/ Go 31/12 - dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).

Zgodnie z art. 13 ustęp 1 udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2.

Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (ustęp 2).

Wobec powyższego koniecznym było zbadanie czy owa bezczynność w przypadku Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w N. miała miejsce.

W ocenie Sądu nie ulega wątpliwości, iż Powiatowy Inspektor Sanitarny w N. , jest organem administracji publicznej i jego działalność podlega ustawie z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.

We wniosku skarżąca domagała się informacji publicznej w zakresie pytań od 1 do 15 szczegółowo przytoczonych w części wstępnej uzasadnienia.

Analizując zgromadzony w aktach administracyjnych sprawy materiał dowodowy Sąd uznał, że bezczynność w postępowaniu Powiatowego Inspektora Sanitarnego w N. , nie miała miejsca.

W rozpoznawanej sprawie wniosek o udzielenie informacji publicznej wpłynął do organu w dniu 11 sierpnia 2017 r. (data prezentaty organu) a Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w N. , odpowiedzi udzielił pismem z dnia 21 sierpnia 2017 r.

Nie jest prawdą, że organ nie udzielił odpowiedzi na pytanie nr 10 tj. od którego roku dane te są gromadzone?

Organ w odpowiedzi na to pytanie wskazał, iż system monitorowania niepożądanych odczynów poszczepiennych został opracowany w 1996 roku na podstawie zaleceń WHO, a dane zgromadzone w powiatowym rejestrze zgłoszeń niepożądanych odczynów poszczepiennych są przechowywane przez 10 lat od dnia zgłoszenia niepożądanego odczynu poszczepiennego.

Również w zakresie pytań 5- 8 organ udzielił pełnej odpowiedzi wskazując, że ostateczny kształt Programów Szczepień Ochronnych zależy od Ministerstw Zdrowia, zasady prowadzenia rejestru niepożądanych odczynów poszczepiennych są regulowane przez rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 21 grudnia 2010 r. w sprawie niepożądanych odczynów poszczepiennych oraz kryteriów ich rozpoznawania (Dz. U. Nr 254 poz. 1711). Rozporządzenie nie przewiduje sądowej kontroli rejestru, w przypadku wystąpienia ciężkiego lub poważnego NOP Powiatowy Inspektor Sanitarny musi w ciągu godziny poinformować o jego wystąpieniu właściwego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, a ten w ciągu kolejnej godziny Głównego Inspektora Sanitarnego i wskazaną przez niego specjalistyczną jednostkę oraz Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego. Przyjęty sposób zgłaszania przypadków wystąpienia NOP ma na celu umożliwienie specjalistycznym organom państwowym bieżącego monitoringu nad nimi i podejmowania natychmiastowych działań w sytuacjach tego wymagających. Ponadto organ nie posiada informacji czy w Polsce przeprowadza się badania nowonarodzonych dzieci pod względem wrodzonej obniżonej odporności.

Zdaniem Sądu organ bardzo szczegółowo i z dużą uwagą odniósł się do poszczególnych pytań i wskazał źródło posiadanych danych. Przy czym podkreślić należy, że rację ma organ, że z pewnością informacją publiczną nie są przepisy prawa obowiązujące w innych krajach Unii Europejskiej, czy też informacje zawarte na prywatnych stronach internetowych lub w programach telewizyjnych. Informacja publiczna dotyczy faktów, nie zaś sfery "świadomości" organu, jak ma to miejsce w przypadku pytania pod nr 13 .

W ocenie Sądu zarzut braku szczegółowości odpowiedzi jest jedynie subiektywnym odczuciem skarżącej, gdyż nie znajduje on odzwierciedlenia w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym.

W przedmiotowej sprawie w dacie orzekania przez Sąd, organ nie pozostawał w stanie bezczynności, związku z tym skargę należało ocenić jako oczywiście nieuzasadnioną.

Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) orzeczono jak w sentencji.