Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 1118/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-10-03 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151, art. 134
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 27 ust. 1,  2 i 4
journal: Dz.U. 2017 poz 562
law: Ustawa z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz  Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Beata Blankiewicz-Wóltańska (spr.), Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak, Sędzia WSA - Tomasz Zawiślak, Protokolant spec. - Anna Szaruch, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 października 2019 r. sprawy ze skargi B. W. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej: oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi wniesionej przez B.W. (dalej jako Strona, Skarżący, Wnioskodawca, Beneficjent) jest decyzja Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR, organ II instancji) nr [...] wydana [...] kwietnia 2018 r. w sprawie o znaku [...] , utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora Świętokrzyskiego Oddziału Regionalnego ARiMR Nr [...] z dnia [...] listopada 2017 r. o odmowie przyznania pomocy finansowej na operacje typu "Restrukturyzacja małych gospodarstw" w ramach poddziałania "Pomoc na rozpoczęcie działalności gospodarczej na rzecz rozwoju małych gospodarstw" objętego PROW 2014-2020.

Zaskarżone rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym:

W dniu 28 kwietnia 2017 r. B.W. złożył do Świętokrzyskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniosek o przyznanie pomocy na operacje typu "Restrukturyzacja małych gospodarstw" w ramach poddziałania "Pomoc na rozpoczęcie działalności gospodarczej na rzecz rozwoju małych gospodarstw" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020. Do wniosku dołączono m.in. Biznesplan, w którym w tabeli 4 zawarto oświadczenie o posiadanych działkach ewidencyjnych wchodzących w skład gospodarstwa rolnego.

W dniu 26 maja 2017 r. do Świętokrzyskiego OR ARiMR wpłynął wniosek o przyznanie pomocy finansowej na operacje typu "Premie dla młodych rolników" złożony przez E.Ł. . Do wniosku dołączono m.in. kserokopię dowodu osobistego B.W. , "Oświadczenie osoby przekazującej gospodarstwo" podpisane przez B.W. , a także kserokopię umowy nr [...] dotyczącej przekazania przez Wnioskodawcę działki nr [...] E.Ł. . Z Biznesplanu złożonego przez E.Ł. wynikało, że zamierza ona przejąć od B.W. działki: [...] .

W trakcie analizy dokumentacji dotyczącej sprawy stwierdzono, że w złożonym przez B.W. "Wniosku o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego" na rok 2016 wymienione były m.in. działki ewidencyjne o numerach: [...] . Do działek tych Beneficjent otrzymał płatność obszarową, a więc był w ich posiadaniu. Jednakże działki te nie znalazły się w Biznesplanie (w tabelach 4, 5, 7 i 9) dostarczonym wraz z wnioskiem o przyznanie pomocy ani w korektach do Biznesplanu przedłożonych w dniach 11.10.2017 r. i 09.11.2017 r. na operacje typu "Restrukturyzacja małych gospodarstw" w ramach poddziałania "Pomoc rozpoczęcie działalności gospodarczej na rzecz rozwoju małych gospodarstw" objętego PROW 2014-2020.

W związku z powyższym w dniu [...] września 2017 r. Dyrektor Świętokrzyskiego OR ARiMR skierował do Strony wezwanie do złożenia wyjaśnień, w których zwrócono się z prośbą m.in. o wyjaśnienie różnic pomiędzy działkami ewidencyjnym i zadeklarowanymi we wniosku o przyznanie płatności obszarowej na rok 2016, a wnioskiem o przyznanie płatności obszarowej na rok 2017 oraz przedstawionym Biznesplanem w odniesieniu do działek nr: [...] .

W odpowiedzi na to wezwanie wpłynęły następujące dokumenty: wyjaśnienie Beneficjenta, zmiana / korekta wniosku o przyznanie pomocy, wydruk "Podsumowania Biznesplanu" oraz Biznesplan w wersji elektronicznej na płycie CD. B.W. w swym piśmie z dnia 09.10.2017r. wyjaśnił nadto, iż "działki deklarowane w 2016 są w roku bieżącym użytkowane przez innego rolnika zgodnie z umową dzierżawy".

Dodatkowo w dniu 09.11.2017 r. do Świętokrzyskiego OR ARiMR wpłynęła m.in. zmiana / korekta wniosku o przyznanie pomocy oraz wydruk "Podsumowania Biznesplanu".

W dniu [...] listopada 2017 r. , w oparciu o zgromadzone dokumenty, organ I instancji wydał decyzję administracyjną nr [...] o odmowie przyznania pomocy finansowej na operacje typu "Restrukturyzacja małych gospodarstw" w ramach poddziałania "Pomoc na rozpoczęcie działalności gospodarczej na rzecz rozwoju małych gospodarstw" objętego PROW 2014-2020. Dyrektor Świętokrzyskiego Oddziału Regionalnego ARiMR wskazał w uzasadnieniu na ustalenie, iż Skarżący nie zadeklarował w biznesplanie wszystkich gruntów wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, co zdaniem organu uniemożliwiło zweryfikowanie wyjściowej wielkości ekonomicznej gospodarstwa, to jest podstawowego kryterium dostępu do programu.

Na powyższe rozstrzygnięcie Beneficjent złożył odwołanie do Prezesa ARiMR za pośrednictwem Dyrektora Świętokrzyskiego OR ARiMR. Skarżący odwołał się wskazując na błędną jego zdaniem interpretację przepisów.

Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa podzielił stanowisko organu I instancji i decyzją nr [...] z [...] kwietnia 2018 r. utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Świętokrzyskiego Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia [...] listopada 2017 r. o odmowie przyznania pomocy finansowej na operacje typu "Restrukturyzacja małych gospodarstw" w ramach poddziałania "Pomoc na rozpoczęcie działalności gospodarczej na rzecz rozwoju małych gospodarstw" objętego PROW 2014-2020.

W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że z treści § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 23 październikan2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty oraz zwrotu pomocy finansowej na operacje typu "Restrukturyzacja małych gospodarstw" w ramach poddziałania "Pomoc na rozpoczęcie działalności gospodarczej na rzecz rozwoju małych gospodarstw" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2015 r., poz. 1813 z późn, zm.) zwanego dalej "rozporządzeniem wykonawczym" pomoc przyznaje się rolnikowi lub małżonkowi rolnika, jeśli jest posiadaczem gospodarstwa, którego wielkość ekonomiczna jest mniejsza niż 10.000 euro.

Zgodnie z przepisem § 6 ust. 3 pkt 3 rozporządzenia wykonawczego, aby obliczyć wyjściową wielkość ekonomiczną gospodarstwa posiadanego przez rolnika Beneficjent jest zobowiązany do przedstawienia wszystkich gruntów rolnych wchodzących w skład gospodarstwa rolnego.

Z dokumentacji zgromadzonej w sprawie wynika, że Skarżący złożył w Świętokrzyskim OR ARiMR wniosek o przyznanie pomocy na operacje typu "Restrukturyzacja małych gospodarstw" w ramach poddziałania "Pomoc na rozpoczęcie działalności gospodarczej na rzecz rozwoju małych gospodarstw" objętego PROW 2014-2020. We wniosku o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2016 Beneficjent wskazał następujące działki ewidencyjne: [...] . Jednakże przedmiotowe działki nie zostały uwzględnione w Biznesplanie Strony przedłożonym wraz z wnioskiem o przyznanie pomocy oraz w korektach do Biznesplanu w dniach: 11.10.2017 r. i 09.11.2017 r. Ww. działek nie umieszczono w następujących tabelach Biznesplanu:

- w tabeli 4: Oświadczenie o posiadanych działkach ewidencyjnych wchodzących w skład gospodarstwa rolnego przedstawionego w Biznesplanie,

- w tabeli 5: Uprawy na gruntach ornych, w plantacjach wieloletnich, TUZ, w sadach oraz UGORY,

- w tabeli 7: Struktura rodzajowa użytków rolnych w okresie wyjściowym,

- w tabeli 9: Struktura własnościowa użytków rolnych w okresie wyjściowym.

Dodatkowo organ I instancji - na podstawie akt sprawy E.Ł. (oświadczenia oraz Biznesplanu) - ustalił, że ww. działki ewidencyjne należą do Skarżącego.

Dyrektor OR ARiMR wezwał zatem Stronę m.in. do złożenia wyjaśnień dotyczących działek ewidencyjnych nr: [...] .

W odpowiedzi na to wezwanie Beneficjent złożył wyjaśnienie, że działki deklarowane w 2016 r. są w roku 2017 użytkowane przez innego rolnika na podstawie umowy dzierżawy. Strona nie podała jednak nazwiska osoby, która użytkuje te działki i daty od której są one przez nią użytkowane.

Organ II instancji stwierdził tym samym, iż Dyrektor Świętokrzyskiego OR ARiMR prawidłowo uznał za udowodnione, że w Biznesplanie złożonym przez Wnioskodawcę nie uwzględniono wszystkich działek rolnych wchodzących w skład gospodarstwa, do czego obliguje § 6 ust. 3 pkt 3 rozporządzenia wykonawczego, co uniemożliwia wyliczenie wyjściowej wielkości ekonomicznej gospodarstwa. Nie wymieniono działek ewidencyjnych nr: [...] , które - jak ustalono w trakcie analizy dokumentacji E.Ł. - należały do Skarżącego.

Organ wskazał też – odnosząc się do zarzutów odwołania – iż z treści § 6 ust. 3 pkt 3 rozporządzenia wykonawczego wynika, że "Przy ustalaniu wyjściowej wielkości ekonomicznej gospodarstwa posiadanego przez rolnika, o której mowa w § 3 ust. 1 pkt 1 lit. c, bierze się pod uwagę: (...) 3) użytki rolne, o których mowa w § 2 pkt 1 lit. a, wchodzące w skład tego gospodarstwa w dniu złożenia wniosku o przyznanie pomocy:

a) stanowiące przedmiot własności tego rolnika,

b) oddane w użytkowanie wieczyste temu rolnikowi,

c) które są dzierżawione przez tego rolnika z Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa lub od jednostek samorządu terytorialnego na podstawie umowy dzierżawy zawartej na czas nieoznaczony albo na okres co najmniej 7 lat od dnia złożenia wniosku o przyznanie pomocy,

d) które są dzierżawione przez tego rolnika od podmiotów innych niż wymienione w lit. c, jeżeli umowa dzierżawy została zawarta:

- w formie aktu notarialnego albo z datą pewną oraz

- na okres co najmniej 7 lat od dnia złożenia wniosku o przyznanie pomocy,

e) do których temu rolnikowi przyznano jednolitą płatność obszarową na podstawie przepisów o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, pomoc finansową w ramach działa i obszarowych w ramach PROW 2007-2013 lub programu co najmniej w roku, w którym złożono wniosek o przyznanie pomocy, a jeżeli w danym roku nie przyznano jeszcze płatności lub pomocy płatność lub pomoc została przyznana co najmniej w roku poprzedzającym rok złożenia wniosku o przyznanie pomocy".

Wskazano tym samym, że do wyliczenia wyjściowej wielkości ekonomicznej gospodarstwa należy wziąć pod uwagę nie tylko działki zgłoszone w danym roku do płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (podpunkt e powyższego przepisu), ale także pozostałe działki wymienione w podpunktach od a do d.

Ponadto Prezes ARiMR wskazał, iż w dniu [...].01.2018 r. Dyrektor Świętokrzyskiego OR ARiMR wydał postanowienie nr [...] o sprostowaniu oczywistej omyłki w decyzji nr [...] z dnia 24.11.2017 r. o odmowie przyznania pomocy finansowej operacje typu "Restrukturyzacja małych gospodarstw" w ramach poddziałania "Pomoc na rozpoczęcie działalności gospodarczej na rzecz rozwoju małych gospodarstw" objętego PROW 2014-2020. W treści uzasadnienia powyższej decyzji błędnie podano imię osoby przejmującej gospodarstwo rolne od Beneficjenta jako "E.Ł. " zamiast poprawnego zapisu "E.Ł. ".

B.W. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rozstrzygnięcie Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, zawarte w decyzji z dnia [...] kwietnia 2018 r.

W skardze Skarżący powtórzył argumenty odwołania wskazując na błędną i celowo niekorzystną jego zdaniem interpretację przepisów, wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji i zasądzenie na jego rzecz kosztów.

W odpowiedzi na skargę ARiMR wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym rozstrzygnięciu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Uzupełnieniem tego zapisu jest treść art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302; zwanej dalej p.p.s.a.), w którym wskazano, iż sądy administracyjne stosują środki określone w ustawie. Powyższe regulacje określają podstawową funkcję sądownictwa i toczącego się przed nim postępowania. Jest nią – bez wątpienia – sprawowanie wymiaru sprawiedliwości poprzez działalność kontrolną polegającą na zbadaniu, czy organ administracji publicznej nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi jego uchylenie.

W powyższym kontekście - stosownie do treści art. 145 § 1 p.p.s.a. - należy zwrócić uwagę, iż nie każdy akt administracyjny, który dotknięty jest wadliwością automatycznie zostanie przez Sąd usunięty z obrotu prawnego. Ustawodawca bowiem przyjął, iż Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie (w całości lub w części) może tak orzec, jeżeli stwierdzi:

a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy;

b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, niezależnie od tego, czy uchybienie to miało wpływ na wynik sprawy;

c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Sąd ponadto stwierdza nieważność aktu administracyjnego (w całości lub w części), jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a, lub w innych przepisach. Orzeka także wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w k.p.a. lub w innych ustawach.

Reasumując należy stwierdzić, iż uchylenie aktu administracyjnego z racji naruszenia prawa materialnego uzasadnione będzie wtedy, gdy - w wypadku prawidłowego zastosowania tych norm - rozstrzygnięcie byłoby inne. Zaznaczyć trzeba, że naruszenie prawa nie powoduje uchylenia aktu administracyjnego, gdy wystąpi w postaci rażącej, albowiem wówczas stwierdza się nieważność decyzji lub postanowienia. Wreszcie "inne naruszenie przepisów postępowania" skutkuje uchyleniem aktu administracyjnego, o ile uchylenie to mogło mieć (a więc wcale nie musiało mieć) wpływu na wynik sprawy.

Podkreślenia wymaga również to, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, jednakże w mocy art. 134 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną.

Badając zaskarżone orzeczenie pod względem jego zgodności z przepisami wyżej wskazanej ustawy p.p.s.a , jak i z normami prawa materialnego mającymi zastosowanie w sprawie, Sąd uznał, iż rozstrzygnięcie to zostało wydane prawidłowo, a tym samym skarga podlega oddaleniu.

W sprawie zastosowanie mają przepisy ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2017 r., poz. 562, ze zm.; dalej jako: ustawa PROW) oraz rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 23 października 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty oraz zwrotu pomocy finansowej na operacje typu "Restrukturyzacja małych gospodarstw" w ramach poddziałania "Pomoc na rozpoczęcie działalności gospodarczej na rzecz rozwoju małych gospodarstw" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2015 r., poz. 1813 z późn, zm., zwanego dalej : rozporządzenie wykonawcze).

Badając zaskarżone orzeczenie pod względem jego zgodności z przepisami wyżej wskazanej ustawy p.p.s.a oraz ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020, jak i z pozostałymi normami prawa materialnego mającymi zastosowanie w sprawie, Sąd uznał, iż rozstrzygnięcie to zostało wydane prawidłowo, a tym samym skarga podlega oddaleniu.

Należy przy tym podkreślić, iż zgodnie z treścią art. 27 ust. 4 ustawy PROW do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnej stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257, obecnie Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 z p. zm., dalej: k.p.a.), chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej. Jednocześnie z treści ust. 1 tego przepisu wynika, że w postępowaniu w sprawie dotyczącej przyznania pomocy organ, przed którym toczy się postępowanie:

1) stoi na straży praworządności;

2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy;

3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania;

4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania i na żądanie przed wydanie decyzji administracyjnej umożliwia im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań; przepisu art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się.

Nadto strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 1, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.

Sąd - rozpoznając przedmiotową sprawę - uznał za prawidłowe stanowisko organu, którego emanacją jest zaskarżone rozstrzygnięcie o odmowie przyznania pomocy.

Zaskarżoną decyzją Prezes ARiMR utrzymał w mocy decyzję Dyrektora OR ARiMR o odmowie przyznania pomocy finansowej na operacje typu "Restrukturyzacja małych gospodarstw" w ramach poddziałania "Pomoc na rozpoczęcie działalności gospodarczej na rzecz rozwoju małych gospodarstw" objętego PROW 2014-2020. Powodem odmowy było nie spełnienie przez Skarżącego warunków przyznania pomocy.

Skarżący na podstawie wniosku z dnia 28 kwietnia 2017 r. wystąpił o przyznanie pomocy finansowej na operacje typu "Restrukturyzacja małych gospodarstw", deklarując gospodarstwo rolne o powierzchni po korekcie ustalonej na 6,22 ha. Ponadto (co ustalił organ I instancji w decyzji) Skarżący zadeklarował, że ma zamiar zakupić grunty o powierzchni 3,32 ha (tabela 20 Biznesplanu).

W trakcie kontroli administracyjnej ustalono, że Skarżący nie zadeklarował w biznesplanie wszystkich działek ewidencyjnych wchodzących w skład jego gospodarstwa, zgłoszonych do płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2016 r. Część tych działek inny beneficjent zadeklarował do przejęcia we wniosku o przyznanie pomocy w ramach działania "Premia dla młodego rolnika", dołączając także podpisane przez Skarżącego "Oświadczenie osoby przekazującej gospodarstwo", nadto kopię umowy przekazania należącej do Skarżącego działki [...] .

Zasadnie zatem organ I instancji wezwał Skarżącego do złożenia wyjaśnień z pouczeniem, że nie złożenie ich w wyznaczonym terminie skutkować będzie rozpoznaniem wniosku na podstawie posiadanych dokumentów i informacji. Skarżący co prawda odpowiedział na wezwanie składając dokumenty, lecz jednocześnie stwierdził, że "działki deklarowane w 2016 r. są w roku bieżącym użytkowane przez innego rolnika zgodnie z umową dzierżawy". Skarżący ponownie złożył zmianę/korektę wniosku o przyznanie pomocy oraz wydruk podsumowania biznesplanu, jednakże nie wyjaśnił braku deklaracji wszystkich działek rolnych w biznesplanie. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR prawidłowo zatem ustalił, co potwierdził w swojej decyzji Prezes ARiMR, że Skarżący nie zadeklarował w biznesplanie wszystkich gruntów wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, co zdaniem obydwu organów uniemożliwiło zweryfikowanie wyjściowej wielkości ekonomicznej gospodarstwa, to jest podstawowego kryterium dostępu do programu.

Z takim stanowiskiem organów trzeba w ocenie Sądu się zgodzić.

Mianowicie z treści powołanych powyżej przepisów wynika wprost, iż pomoc w ramach działania opisanego rozporządzeniem wykonawczym przyznawana jest na wniosek beneficjenta, który przedłożył biznesplan dotyczący rozwoju gospodarstwa oraz zobowiązał się do jego zrealizowania. Pomoc przyznawana jest, jeśli biznesplan zawiera elementy wzajemnie ze sobą spójne i zgodne.

Jak wynika z § 3 rozporządzenia wykonawczego, biznesplan zawiera opis wyjściowej sytuacji ekonomicznej gospodarstwa, obejmujący m. in. wyjściową wielkość ekonomiczną gospodarstwa. Pomoc przyznaje się, jeśli realizacja biznesplanu doprowadzi do osiągnięcia wzrostu wielkości ekonomicznej gospodarstwa do poziomu rentownego, a następnie wzrost ten zostanie utrzymany przez 5 lat. Za punkt wyjścia przy ustaleniu realizacji tego zobowiązania przyjmuje się, zgodnie z art. 5 ust 1 lit c Rozporządzenia Delegowanego Komisji (UE) Nr 807/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1305/2013 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) i wprowadzające przepisy (dalej: rozporządzenie 807/2014), wyjściową wielkość ekonomiczną w gospodarstwie. Prawidłowe obliczenie tej wartości jest zatem niezbędne do ustalenia dostępu do programu (wartość poniżej 10 tys. euro) oraz prawidłowej realizacji założeń programu (osiągnięcie określonego poziomu rentowności gospodarstwa).

Wyjściową wielkość ekonomiczną gospodarstwa oblicza się w sposób zestandaryzowany, biorąc pod uwagę użytki rolne, o których mowa w § 2 pkt 1 lit. a, wchodzące w skład tego gospodarstwa w dniu złożenia wniosku o przyznanie pomocy, które stanowią własność, użytkowanie wieczyste lub dzierżawę na co najmniej 7 lat, nadto do których temu rolnikowi lub jego małżonkowi przyznano jednolitą płatność obszarową na podstawie przepisów o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, pomoc finansową w ramach działań obszarowych w ramach PROW 2007-2013 lub programu co najmniej w roku, w którym złożono wniosek o przyznanie pomocy, a jeżeli w danym roku nie przyznano jeszcze płatności lub pomocy, płatność lub pomoc została przyznana co najmniej w roku poprzedzającym rok złożenia wniosku o przyznanie pomocy.

W celu prawidłowego obliczenia wyjściowej wielkości ekonomicznej gospodarstwa rolnik jest zatem zobowiązany - zgodnie z § 6 ust 3 pkt 3 rozporządzenia wykonawczego - do przedstawienia wszystkich użytków rolnych wchodzących w skład posiadanego gospodarstwa rolnego. Dotyczy to w szczególności działek, do których otrzymał płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, względnie pomoc finansową w ramach działań obszarowych w danym roku albo w roku poprzednim, jeśli za dany rok jeszcze nie została przyznana.

Trzeba zgodzić się z organami, iż Skarżący nie wywiązał się z tego obowiązku i nie zadeklarował w biznesplanie wszystkich gruntów rolnych wchodzących w skład posiadanego przez niego gospodarstwa. Skarżący pominął grunty, co do których w 2016 r. ubiegał się o płatności bezpośrednie, mimo, że zgodnie z § 6 ust 3 pkt 3 rozporządzenia wykonawczego powinien był je uwzględnić w biznesplanie. Jednocześnie wniosek Skarżącego o przyznanie pomocy został złożony w kwietniu 2017 r., to jest przed przyznaniem płatności bezpośrednich na 2017 r. Z kolei na podstawie decyzji z dnia 22 maja 2017 r. Skarżący otrzymał płatności do powierzchni 10,59 ha, podczas gdy we wniosku o przyznanie pomocy zadeklarował 6,22 ha.

Organ w toku postępowania zasadnie zatem wezwał Skarżącego do wyjaśnienia tych rozbieżności i pouczył, że brak wyjaśnienia we wskazanym terminie będzie skutkował rozpatrzeniem wniosku na podstawie posiadanych dokumentów i informacji. Skarżący nie wyjaśnił istniejących rozbieżności, tym samym organ rozpatrzył wniosek na podstawie posiadanych dokumentów i informacji, uznając, że Skarżący nie zadeklarował w biznesplanie wszystkich działek wchodzących w skład posiadanego przez niego gospodarstwa, co uniemożliwiło obliczenie wyjściowej wielkości ekonomicznej gospodarstwa, a tym samym ustalenie kryteriów dostępu do programu.

Prawidłowo zatem w ocenie Sądu Prezes ARiMR w zaskarżonej decyzji utrzymał w mocy rozstrzygniecie Dyrektora Świętokrzyskiego Oddziału Regionalnego ARiMR o odmowie przyznania pomocy w ramach działania "Restrukturyzacja małych gospodarstw".

Sąd - rozpoznając zarzuty skargi odnoszące się do zastosowania przez organy niekorzystnej dla rolnika wykładni przepisów - stwierdza, że nie są one zasadne, bowiem podstawowe znaczenie dla ustalenia kryteriów dostępu do programu ma prawidłowe wyliczenie wyjściowej wielkości ekonomicznej gospodarstwa.

Zgodnie bowiem z art. 19 ust 4 akapit drugi Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 1305/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) i uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1698/2005 (dalej: rozporządzenie 1305/2013) wsparcie w ramach działania uzależnione jest od przedłożenia planu biznesowego, przy czym w aktach wykonawczych do tego rozporządzenia określono minimalną treść panów biznesowych i kryteriów programów. Zgodnie z art. 5 ust 1 lit c rozporządzenia 807/2014 w minimalnej treści planu biznesowego mieści się opis sytuacji wyjściowej gospodarstwa rolnego. Zgodnie natomiast z treścią § 3 ust 1 rozporządzenia wykonawczego, na opis sytuacji wyjściowej gospodarstwa składają się zasoby gospodarstwa, do których ustawodawca zaliczył m. in. grunty rolne znajdujące się w gospodarstwie, z uwzględnieniem powierzchni i rodzaju użytków rolnych, nadto wyjściowa wielkość ekonomiczna gospodarstwa. Z kolei wyjściową wielkość ekonomiczną gospodarstwa oblicza się w sposób wskazany w § 6 ust 3 rozporządzenia wykonawczego. Przepis § 6 ust 3 pkt 3 lit e wprost wskazuje, że przy obliczeniu wielkości ekonomicznej gospodarstwa uwzględnia się grunty, do których rolnik otrzymał płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego w danym roku, a jeśli nie zostały jeszcze przyznane, za rok poprzedni. Jest to uzasadnione rocznym cyklem przyznawania tych płatności, literalne brzmienie przepisu nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, jakie grunty powinny być zadeklarowane w biznesplanie.

Zasadnie zatem organ stwierdza, iż w tym przypadku nie ma mowy o niekorzystnej dla Skarżącego wykładni przepisów, skoro sam ustawodawca, w celu zapewnienia należytego wydatkowania środków publicznych, ustalił takie kryteria dostępu do programu.

Rację ma też organ, że Skarżący mimo wezwania nie wyjaśnił braku deklaracji działek w biznesplanie, co pozostaje w sprzeczności z art. 27 ust 2 ustawy PROW, zgodnie z którym Skarżący zobowiązany był dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek, celem należytego jej wyjaśnienia. Skarżący nie wykazał, że deklaracja działek w biznesplanie jest prawidłowa, ani że spełnia warunki przyznania pomocy.

Tym samym w ocenie Sądu organ wydał prawidłowe rozstrzygnięcie, odmawiając przyznania pomocy.

Sąd pragnie przy tym podkreślić, że organ - respektując wskazane powyżej regulacje zawarte w przepisach prawa wspólnotowego i krajowego - ma obowiązek zbadać, czy wnioskujący o przyznanie pomocy w ogóle kwalifikuje się do aplikowania o nią, a zatem czy spełnia wyżej wskazane wymogi.

W analizowanej sprawie należy też podkreślić, iż wystąpienie z wnioskiem o przyznanie pomocy jest dobrowolne, a podmiot ubiegający się o przyznanie pomocy zobowiązany jest do przestrzegania przepisów, kryteriów i wymogów określonych przepisami prawa, które są jednolite dla wszystkich podmiotów ubiegających się o przyznanie pomocy.

Należy też podkreślić, iż w myśl art. 27 ust. 1 ustawy PROW wnioskodawca obowiązany jest do przedstawiania dowodów oraz do dawania wyjaśnień, co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; a ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Nadto pomoc udzielana przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa może być przyznana wyłącznie na podstawie spełnienia wymogów jej uzyskania przez podmiot wnioskujący o przyznanie pomocy, a przepisy prawa nie dopuszczają dowolności w tym względzie.

W związku z powyższym - ocenie Sądu a wbrew zarzutom skargi - organy prawidłowo oceniły zebrany w sprawie materiał dowodowy, zbierając go wcześniej zgodnie z wymogami przepisów postępowania, w szczególności uwzględniając treść cyt. przepisów ustawy PROW. Obowiązkiem organu jest rozpatrzenie całego materiału dowodowego, co w ocenie Sądu miało miejsce w sprawie. Organy orzekające odniosły się do wszystkich dokumentów i dowodów zgromadzonych w sprawie i dokonały oceny ich znaczenia dla podjętego rozstrzygnięcia.

Sąd nie dopatrzył się tym samym naruszenia przez organ przepisów prawa materialnego, w stopniu wpływającym na wynik sprawy, ani naruszenia innych przepisów postępowania w stopniu mogącym istotnie wpłynąć na wynik sprawy.

Należy bowiem podkreślić, że stosownie do treści powołanego wyżej przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. podstawą do uwzględnienia skargi może być naruszenie przepisów postępowania tylko wtedy, gdy uchybienie to wywarło istotny wpływ na wynik sprawy.

Mając powyższe na względzie, należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu i skarga podlega oddaleniu jako niezasadna.

Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.