Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1676/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2006-01-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Gronowski Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Asesor WSA Andrzej Kuna (spr.) Protokolant Michał Syta po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 stycznia 2006 r. sprawy ze skargi B. Z. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2005 r. Nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę


UZASADNIENIE

W dniu [...] stycznia 2005 roku został poddany kontroli przez inspektorów Wojewódzkiego Inspektoratu Transportu Drogowego w [...] autobus marki [...] należący do Pani B. Z., prowadzącej usługi transportowe pod nazwą "A." w B. Kierujący pojazdem był M. Z.

Podczas przeprowadzonej kontroli stwierdzono, że okazana przez kierowcę dobowa karta opłaty za przejazd po drogach krajowych nie zawiera wymaganego wpisu numeru rejestracyjnego autobusu, na który miała być wykorzystana, a wykresówka opisana danymi kierowcy M. Z. włożona do tachografu w dniu 27 grudnia 2004 roku, a wyjęta w dniu 4 stycznia 2005 roku była zapisywana dłużej niż przepisowe 24 godziny.

[...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w [...] decyzją z dnia [...] lutego 2005 r. nałożył na B. Z. kary pieniężne w kwocie 3000 zł za nie uiszczenie opłaty za przejazd po drogach krajowych i w kwocie 100 zł za nieprawidłowe działanie przyrządu kontrolnego – wykresówka z danego dnia była zbyt długo zapisywana. Łącznie nałożono karę pieniężną w kwocie 3.100 zł.

Od decyzji tej B. Z. złożyła odwołanie do Głównego Inspektora Transportu Drogowego podnosząc, że opłata została przez nią uiszczona, ponieważ zgodnie z dyspozycją § 4 ust.1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. przesłanką konieczną i jedyną do spełnienia obowiązku uiszczenia opłaty jest nabycie karty opłaty. Natomiast z § 5 ust.6 wyżej cytowanego rozporządzenia wynika, że karta nie wypełniona lub wypełniona nieprawidłowo nie stanowi tylko dokumentu potwierdzającego wniesienie opłaty, a nie jak uznano w decyzji, że świadczy o braku dokonania opłaty. Ponadto reprezentuje stanowisko, że o używaniu wykresówki można mówić tylko o dniach, w których kierowca prowadził samochód, a nie o dniach kiedy pojazd w okresie świątecznym był zamknięty w garażu .

W konsekwencji wnosi o "odwołanie" decyzji organu I instancji.

Główny Inspektor Transportu Drogowego działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 i Dz. U. z 2001 Nr 49 poz. 509, Dz. U. z 2002 r. Nr 113 poz. 984), art. 42 ust. 1, art. 87 ust.1, art. 92 ust.1 oraz lp. 1.4.1. załącznika do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2088 ze zm.), § 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz. U. Nr 150, poz. 1684 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez Panią B. Z. od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2005 r. Nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 3100 zł (trzech tysięcy stu złotych), decyzją [...] z dnia [...] czerwca 2005 roku utrzymał zaskarżoną decyzje w całości.

W uzasadnieniu organ administracji stwierdził, że z protokołu kontroli oraz materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy wynika, iż kierowca okazał w chwili kontroli dobową kartę opłaty za przejazd po drogach krajowych o nr i serii [...], która nie zawierała wpisu numeru rejestracyjnego pojazdu.

W związku z powyższym Główny Inspektor Transportu Drogowego w Warszawie zważył, iż przedstawiona do kontroli karta opłaty drogowej nie może stanowić ważnego dowodu uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych, gdyż nie można jej przyporządkować do kontrolowanego pojazdu, a ponadto stanowi to naruszenie § 5 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych. Biorąc pod uwagę, iż okazana w dniu kontroli karta nie stanowiła dowodu na wniesienie opłaty za przejazd po drodze krajowej nr [...] w dniu [...] stycznia 2005 r. na kontrolowany pojazd, organ II instancji utrzymał nałożoną karę pieniężną.

Organ II instancji nie znalazł również podstaw do uchylenia decyzji w części dotyczącej nałożenia kary pieniężnej za zbyt długi okres zapisywania wykresówki stojąc na stanowisku, że wykresówka może być używana tylko przez czas na jaki jest przeznaczony, a dokonywane na niej zapisy nie mogą być ścierane przez długie ich zapisywanie.

Na decyzję tę B. Z. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji podnosząc argumenty przytoczone wcześniej w odwołaniu

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego, podtrzymując argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji, wnosił o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje;

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności.

Sprawy należące do właściwości sądów administracyjnych rozpoznają, w pierwszej instancji, wojewódzkie sądy administracyjne (art. 3 § 1 w/w ustawy).

W myśl art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, iż jest ona niezasadna.

Sąd orzekający w sprawie stwierdził, iż organ administracji dokładnie wyjaśnił stan faktyczny przez wyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego oraz ocenił ten materiał zgodnie z wymaganiami art. 80 kpa dokonując prawidłowej kwalifikacji prawnej.

Ustawa o transporcie drogowym ustanowiła w art. 42 ust. 1 obowiązek uiszczania opłaty za przejazd po drogach krajowych, określając w ust. 2 tego przepisu zasady ustalania stawek tej opłaty, a w ust. 3, 4 i 5 jednostki upoważnione do jej pobierania (sprzedaży kart). Zgodnie z art. 42 ust. 7 ustawy o transporcie drogowym minister właściwy do spraw. transportu, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw finansów publicznych, otrzymał delegację do wydania rozporządzenia wykonawczego określającego tryb wnoszenia opłaty i sposobu rozliczania tej opłaty w przypadku niewykorzystania w całości lub w części dokumentu potwierdzającego wniesienia opłaty za okres półroczny lub roczny z przyczyn niezależnych od przedsiębiorcy. Rozporządzenie to miało określić również wzory dokumentów potwierdzających wniesienia opłaty.

Korzystając z tego upoważnienia ustawowego Minister Infrastruktury wydał rozporządzenie z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz. U. Nr 150, poz. 1684 ze zm.). W § 2 ust. 1 tego rozporządzenia minister ustalił rodzaje opłat: dobową, siedmiodniową, miesięczną, półroczną i roczną, a w § 2 ust. 2 ustanowił stawki opłat. W § 4 ust. 1 określił tryb wnoszenia opłaty: poprzez nabycie karty opłaty, która następnie podlega wypełnieniu zgodnie z § 5 tego rozporządzenia. Karta opłaty, dla zachowania ważności tego dokumentu jako potwierdzającego wniesienie opłaty, powinna zostać wypełniona przed rozpoczęciem przejazdu (§ 4 ust. 2 rozporządzenia).

Wypełnienia karty opłaty, stosownie do wymagań określonych w § 5 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia, dokonuje jednostka upoważniona do jej sprzedaży za wyjątkiem kart opłat dobowych i siedmiodniowych, które w części dotyczącej numeru rejestracyjnego pojazdu oraz terminu ważności, może wypełnić przedsiębiorca.

Karta opłaty została przez skarżącą (kierującego pojazdem) wypełniona, jednakże bez wpisania numeru rejestracyjnego pojazdu poddanego kontroli. Zatem karta ta nie została wypełniona zgodnie z wymaganiami § 5 ust. 2 rozporządzenia, a tym samym nie stanowiła, w rozumieniu § 4 ust. 2 i § 5 ust. 6 rozporządzenia, dokumentu potwierdzającego wniesienie opłaty za przejazd po drogach krajowych.

Nie można podzielić poglądu skarżącej, że wywiązała się z obowiązku uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych .

Dyspozycja § 4 ust. 1 i 2 rozporządzenia nie pozostawia żadnych wątpliwości jakie muszą być spełnione warunki do uznania opłaty za uiszczoną. Tak więc nabycie karty opłaty musi być połączone z jej wypełnieniem przed rozpoczęciem przejazdu zgodnie z § 5 rozporządzenia przez wpisanie w odpowiednie miejsca między innymi numeru rejestracyjnego pojazdu.

Skarżąca postawiła tezę, sprowadzającą się do stwierdzenia, iż niewypełnienie karty opłaty w części dotyczącej numeru rejestracyjnego pojazdu, stanowi jedynie nieprawidłowość w wypełnieniu tego dokumentu. Stanowiska tego nie podzielił organ administracji co w ocenie Sądu jest uzasadnione.

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz. U. Nr 150, poz. 1684 ze zm.) zostało znowelizowane rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 18 października 2002 r. (Dz. U. z 2002 r. Nr 188, poz. 1577). Nowela wprowadziła do § 5 ust. 2 dodatkowe postanowienie, iż karta dobowa, w części dotyczącej numeru rejestracyjnego pojazdu oraz terminu ważności, może być wypełniona w ciągu 7 dni od dnia wydania karty, zaś karta siedmiodniowa - w ciągu 14 dni.

Unormowanie to ustanowiło de facto drugi, dodatkowy termin ważności kart krótkoterminowych – czas na ich wypełnienie. Nowela nie unormowała konsekwencji niedotrzymania terminów wypełnienia kart krótkoterminowych, albowiem w § 5 ust. 6 rozporządzenia nadal pozostał zapis, iż karta opłaty nie stanowi dokumentu potwierdzającego wniesienia opłaty jedynie w sytuacji, gdy nie została wypełniona, zawierała poprawki lub została wypełniona w sposób inny niż wskazany w § 5 ust. 1 i ust. 3 – 5 rozporządzenia, a więc wypełnienie karty po terminach określonych w § 5 ust. 2 nie kwalifikowało karty jako dokumentu nie potwierdzającego wniesienia opłaty.

Należy także zauważyć, iż skutkiem zmiany ustawy o transporcie drogowym, ustawą z dnia 23 lipca 2003r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. nr 149 z 2003r. poz.1452), złagodzone zostały przepisy o karach za naruszanie różnych obowiązków nałożonych na przedsiębiorców transportowych. Nowe przepisy weszły w życie w dniu 28 września 2003r. i z mocy art. 8 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. znalazły zastosowanie także do spraw nie zakończonych.

Ustawą tą, w jej załączniku wprowadzono nowy rodzaj uchybienia polegający na "wykonywaniu transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z nieprawidłowo wypełnioną kartą opłaty drogowej", określając wysokość kary za to naruszenie.

Zdaniem Sądu orzekającego w sprawie nieprawidłowością tą jest wypełnienie karty opłaty niezgodnie z § 5 ust. 2 rozporządzenia, tj. po upływie terminów tam wskazanych. Pogląd ten ma już pewne ugruntowanie w orzecznictwie administracyjnym, aby wskazać przykładowo na wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 października 2004 r., sygn. akt 6 II SA 3163/03, z dnia 8 listopada 2004 r., sygn. akt 6 II SA 3832/03 oraz z dnia 8 grudnia 2004 r. 6 II SA 4791/03, w których sąd ten zajął identyczne stanowisko, jak Sąd orzekający w sprawie.

W sprawie rozpoznawanej przypadek powyższy nie zachodzi, bowiem poza sporem jest, iż przejazd odbywał się z kartą niewypełnioną, a nie z kartą dobową właściwie wypełnioną lecz z naruszeniem terminu do jej wypełnienia określonym w § 5 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz. U. Nr 150, poz. 1684 ze zm.).

Ponadto z ustaleń organu administracji wynika, iż okazana do kontroli wykresówka była zbyt długo zapisywana.

W świetle obowiązujących przepisów takie stanowisko należy uznać za trafne. Stosownie do art. 15 ust.2 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85. kierowcy stosują wykresówki w każdym dniu, w którym prowadzą pojazd, począwszy od momentu, w którym go przejmują. Nie wyjmuje się wykresówki z urządzenia przed zakończeniem dziennego okresu pracy, chyba że jej wyjęcie jest dopuszczalne z innych powodów. Wykresówka nie może być używana przez okres dłuższy niż ten, na który jest przeznaczona.

Jeżeli w wyniku oddalenia się od pojazdu kierowca nie jest w stanie używać urządzenia rejestrującego zainstalowanego w pojeździe, to okresy wymienione poniżej w ust. 3 tiret drugie lit. b), c) i d) są nanoszone na wykresówkę ręcznie, automatycznie lub w inny sposób, czytelnie i bez zabrudzenia wykresówki.

Jak wynika z wyjaśnień skarżącej złożonych w trakcie postępowania administracyjnego w dniu [...] grudnia 2004 r. kierowca M. Z. wykonał krótki przejazd autokarem i po powrocie do bazy oczekiwał na następny wyjazd w tym samym dniu. W związku z odwołaniem następnych zleceń kierowca nie miał możliwości wyjęcia wykresówki.

Tak więc wykresówka była faktycznie zapisywana do 4 stycznia 2005 r, co w sposób oczywisty narusza dyspozycję art. 15 ust.2 wyżej cytowanego rozporządzenia.

Zgodnie z art. 92 ust. 1 pkt 2 i 6 ustawy o transporcie drogowym, kto wykonuje transport drogowy lub przewozy na potrzeby własne naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy o czasie pracy kierowców oraz wiążących Rzeczpospolitą Polską umów międzynarodowych podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 zł do 15000 zł.

Konsekwencją tego rozwiązania jest treść lp. 1.11.9 ust. 2 lit. b załącznika do w/w ustawy, który karą pieniężną sankcjonuje okazanie wykresówki z danego dnia, która była zbyt długo zapisywana.

Reasumując Sąd stanął na stanowisku, że organ wydając zaskarżoną decyzję działał w ramach obowiązującego prawa.

Biorąc pod uwagę, że ani zaskarżona decyzja, ani utrzymana przez nią w mocy decyzja organu I instancji nie naruszają prawa, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku w oparciu o art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.