Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 1111/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2006-11-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 601  Budownictwo, nadzór architektoniczno-budowlany i specjalistyczny, ochrona przeciwpożarowa
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Sygn. akt II SA/ Kr 1111/ 03 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 8 listopada 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Głowacki Sędziowie WSA Grażyna Firek WSA Krystyna Daniel ( spr. ) Protokolant Karina Lutyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 listopada 2006 r. sprawy ze skargi M. P. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 29 kwietnia 2003 r., nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia skargę oddala .


UZASADNIENIE

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. postanowieniem z [...].03.2002 r. znak [...], na podstawie art. 80 ust.2 i art. 83 ust. l ustawy z 7.07. 1994 r. Prawo budowlane w zw. z art. 20 § l pkt. 4, art. 119, art. 120 § l, art. 121 § 2, art. 122 § l oraz art. 64a § l pkt l ustawy z 17.06. 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 1991 Nr 36, poz. 161 z późn. zm.) nałożył na M. P. zam. D. w W.:

1. grzywnę w wysokości [...] zł w celu przymuszenia do wykonania obowiązku określonego w załączonym tytule wykonawczym, 2. obowiązek uiszczenia opłaty za wydanie niniejszego postanowienia w kwocie [...] zł, 3. organ wezwał zobowiązaną do uiszczenia łącznej kwoty [...] zł w terminie 14 dni od doręczenia niniejszego postanowienia oraz wykonanie obowiązku określonego w załączonym odpisie tytułu wykonawczego w terminie do [...].05. 2002 r. W przypadku niewykonania obowiązku w terminie orzeczone zostanie wykonanie zastępcze na koszt i niebezpieczeństwo zobowiązanego.

W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że powodem czynności zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych wobec M. P., która jest aktualnym właścicielem dz. nr [...], na której znajduje się szopo-garaż, jest niewykonanie obowiązku określonego w tytule wykonawczym z dnia [...].03. 2002 r., polegającego na doprowadzeniu części budynku szopo-garażu do stanu zgodnego z decyzją Urzędu Rejonowego w O. z [...].06. 1992 r., znak: [...] i użytkowania tego budynku w całości zgodnie z jego przeznaczeniem.

Podstawę prawną do wystawienia tytułu egzekucyjnego stanowiła ostateczna decyzja Kierownika Urzędu Rejonowego z dnia [...].10. 1994 r. znak: [...], utrzymana w mocy decyzją Wojewody K. z [...]. 11. 1994 r. znak: [...], nakazująca H. P. doprowadzenie części budynku szopo-garażu do stanu zgodnego z decyzją organu I instancji z [...].06. 1992 r. znak: nr [...], która nie została wykonana.

Organ I instancji podkreślił, że zmiana podmiotu zobowiązanego do wykonania w/w decyzji nie może stanowić przeszkody we wszczęciu postępowania egzekucyjnego. Wskazany obowiązek nie ma charakteru osobistego i nie jest ściśle związany z osobą poprzedniego właściciela nieruchomości na której zlokalizowany jest przedmiotowy budynek.

Na postanowienie to złożyła zażalenie M. P. wnosząc o jego uchylenie. Zarzuciła, że obowiązek wskazany w tytule wykonawczym jest niewykonalny, postępowanie egzekucyjne nie powinno być wszczęte, a wszczęte powinno być umorzone. Podniosła, że postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte po złożeniu przez nią wniosku z października 2001 r. w sprawie wydania pozwolenia na użytkowanie przedmiotowego budynku, a pozwolenie to nie zostało do tej pory załatwione. Podniosła że tytuł wykonawczy nie odpowiada wymogom art. 27 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, ponieważ brak w nim oznaczenia wierzyciela i organu egzekucyjnego. Wskazała też na naruszenie art. 7 § 3 cyt. ustawy stanowiący, że stosowanie środka egzekucyjnego jest niedopuszczalne gdy egzekwowany obowiązek o charakterze pieniężnym lub niepieniężnym został wykonany lub stał się bezprzedmiotowy.

Zarzuciła że wysokość grzywny została ustalona dowolnie i ma charakter represyjny.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z 29.04. 2003 r. znak: [...] na podstawie art. 138 § l pkt l k.p.a. utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy.

W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że tytuł egzekucyjny wraz z zaskarżonym postanowieniem został doręczony zobowiązanemu w dniu [...].03. 2002 r., a przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego, upomnieniem z [...].02. 2002 r., wezwano zobowiązaną do spełnienia obowiązku wynikającego z ostatecznej decyzji z dnia [...].10. 1994 r. znak: [...] wydanej przez Kierownika Urzędu Rejonowego w O.. Ponieważ zobowiązana nie wykonała w/w obowiązku, organ wezwał ją do jego wykonania, a po upływie 7 dni od daty jego doręczenia, wydał zaskarżone postanowienie. Wskazał, że zgodnie z art. 128 § l cyt. ustawy organ egzekucyjny prawidłowo doręczył odpis tytułu wykonawczego, a grzywna została wymierzona w wymiarze określonym w art. 121 § 2 cyt. ustawy.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że nastąpiła zmiana podmiotu zobowiązanego do spełnienia obowiązku wynikającego z decyzji ostatecznej ( w wyniku przeniesienia własności nieruchomości na której znajduje się przedmiotowy szopo-garaż, w stosunku do którego jest prowadzone postępowanie egzekucyjne). Wskazał że zgodnie z art. 28a cyt. ustawy w przypadku przejścia obowiązku objętego tytułem wykonawczym na następcę prawnego zobowiązanego, postępowanie egzekucyjne jest kontynuowane, a dokonane czynności egzekucyjne pozostają w mocy. Zastosowanie dalszych środków egzekucyjnych może jednak nastąpić po wystawieniu przez wierzyciela nowego tytułu wykonawczego i skierowaniu go do organu egzekucyjnego wraz z urzędowym dokumentem wykazującym przejście dochodzonego obowiązku na następcę prawnego.

Organ odwoławczy wskazał, że nie stwierdził przesłanek do wstrzymania postępowania egzekucyjnego lub czynności egzekucyjnych mimo wniosku strony z [...].04. 2002 r. o wstrzymanie czynności egzekucyjnych. Wskazał, że przedstawione w zażaleniu argumenty nie zasługują na uznanie.

Od tego postanowienia wniosła skargę M. P. wnosząc o jego uchylenie oraz uchylenie postanowienia organu I instancji

W uzasadnieniu zarzuciła, że organ odwoławczy nie wykazał przejścia na nią obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Wskazała, że decyzja Kierownika Urzędu Rej. w O. z [...].10. 1994 znak: [...] stanowiącą podstawę wystawienia tytułu wykonawczego nakładała obowiązek na H. P., natomiast właścicielka obiektu - G. P. nie była nim objęta, nie brała też udziału w postępowaniu zakończonym wydaniem w/w decyzji. Podniosła, że skoro małżonkowie G. i H. przekazali swojej córce M. P. piekarnię , a w/w decyzja nie nakładała na G. obowiązku, to nie można mówić o przejściu obowiązku na następcę prawnego tj. skarżącą. Podniosła, że PINB w O. nie wskazał jaki urzędowy dokument wykazuje przejście dochodzonego obowiązku na następcę prawnego tj. M. P., co jest niezgodne z art. 28 a cyt. ustawy.

Zarzuciła że tytuł wykonawczy skierowany do niej nie zawiera oznaczenia wierzyciela, jak również organu egzekucyjnego ( a więc jest niezgodny z art. 27 cyt. ustawy), a sama wysokość grzywny jest ustalona dowolnie i ma charakter represyjny.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Nadto wskazał, że organ I instancji zastosował prawidłowo podstawę prawną oraz że organ egzekucyjny bada jedynie dopuszczalność egzekucji. Wskazał, że organ II instancji w postępowaniu nakładającym grzywnę w celu przymuszenia nie może, jak podnosi skarżąca, dokonywać oceny zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem egzekucyjnym, uruchamiającym postępowanie zmierzające do wyegzekwowania obowiązku doprowadzenia szopo-garażu do stanu zgodnego z decyzją Urzędu Rejonowego w O. z [...].06. 1992 r. i użytkowania tego budynku zgodnie z przeznaczeniem. Wskazał, że jakiekolwiek wady decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w O. z [...].10. 1994 r. winny być usunięte za pomocą instytucji prawnych do tego przewidzianych przepisami k.p.a. Jeżeli tytuł wykonawczy została wystawiony w oparciu o w/w decyzję to nie było przeszkód prawnych do kontynuowania postępowania egzekucyjnego. Wnikanie w wady decyzji stanowiącej podstawę wydania tytułu wykonawczego byłoby orzekaniem o meritum sprawy a to należy do kompetencji organu który wydał decyzję nakładającą obowiązek.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:

Stosownie do treści art. 97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. Dlatego też właściwym do rozpoznania niniejszej skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie.

W świetle art. l § l p.p.s.a. sądy administracyjne powołane są do kontroli zgodności z prawem działalności administracji publicznej, w tym w zakresie - legalności decyzji administracyjnych (art. l i art. 3 p.p.s.a.). Przy czym stosownie do art. 134 § l p.p.s.a. sądy administracyjne nie są związane zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, dlatego też kontroli legalności dokonuj ą również z urzędu.

W wyniku dokonanej przez sąd kontroli należy stwierdzić, że skarga jest bezzasadna ponieważ zgłoszone w niej zarzuty są nieuzasadnione.

Zgodnie z art. 28a ustawy z 17.06. 1966 r o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w przypadku przejścia obowiązku objętego tytułem wykonawczym na następcę prawnego zobowiązanego, postępowanie egzekucyjne jest kontynuowane. Zastosowanie dalszych środków egzekucyjnych może jednak nastąpić po wystawieniu przez wierzyciela nowego tytułu wykonawczego.

Zgodnie z art. 26 § 4 cyt. ustawy jeżeli wierzyciel jest jednocześnie organem egzekucyjnym, przystępuje z urzędu do egzekucji na podstawie tytułu wykonawczego przez siebie wystawionego.

Zgodnie z art. 119 w/w ustawy grzywnę w celu przymuszenia nakłada się, gdy egzekucja dotyczy spełnienia przez zobowiązanego obowiązku wykonania czynności, a w szczególności czynności, której z powodu jej charakteru nie może spełnić inna osoba za zobowiązanego.

Zgodnie z. art. 121 § 2 w/w ustawy wysokość grzywny nie może przekraczać kwoty 5000 zł.

W niniejszym postępowaniu organ I instancji postanowieniem nałożył na M. P. grzywnę w wysokości [...] zł w celu przymuszenia zobowiązanej do wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym oraz obowiązek uiszczenia opłaty za wydanie w/w tytułu wykonawczego w wysokości 68 zł. Organ II instancji utrzymał to postanowienie w mocy.

Przedmiotowy tytuł wykonawczy został wystawiony przez PINB w O. w dniu [...].03. 2002 r, na nazwisko M. P., która nie wykonała - mimo upomnienia z dnia [...].03. 2002 r.- obowiązku polegającego na doprowadzenia części budynku szopo-garażu na dz. nr [...], D. w W. do stanu zgodnego z decyzją Urzędu Rejonowego w O. z [...].06. 1992 r. znak: [...] i użytkowania tego budynku w całości zgodnie z przeznaczeniem. Podstawą prawną do wystawienia tytułu egzekucyjnego była ostateczna decyzja Kierownika Urzędu Rejonowego z dnia [...].10. 1994 r. znak: [...], utrzymana w mocy decyzją Wojewody K. z [...]. 11. 1994 r. znak: [...], nakazująca H. P. doprowadzenie części budynku szopo-garażu do stanu zgodnego z decyzją z [...].06. 1992 r. znak: nr [...], która nie została wykonana. Z przedłożonych akt sprawy wynika, że jest niesporne, iż M. P. jest aktualną właścicielką działki Nr ew. [...], D. , w W., na której znajduje się przedmiotowy budynek szopo-garażu, co skarżąca przyznaje m.in. w niniejszej skardze.

Ponieważ, zgodnie z art. 28 a cyt. ustawy, zmiana podmiotu zobowiązanego do wykonania w/w decyzji nie może stanowić przeszkody we wszczęciu postępowania egzekucyjnego, a wskazany obowiązek nie ma charakteru osobistego i nie jest ściśle związany z osobą poprzedniego właściciela nieruchomości, na której zlokalizowany jest przedmiotowy budynek należy przyjąć, że egzekwowany obowiązek przeszedł na następcę prawnego H. P. tj. M. P.. Wobec tego należało kontynuować czynności egzekucyjne (por. stanowisko wyrażone w wyroku WSA z 24.01. 2005 r. syg. akt. IISA/Wr 39/03, ONSAiWSA 2005/138)

Co do zarzutu braku oznaczenia wierzyciela w przedmiotowym tytule wykonawczym należy stwierdzić, że w rozpatrywanej sprawie stosownie do art. 26 § 4 cyt. ustawy jeżeli wierzyciel jest jednocześnie organem egzekucyjnym - w przedmiotowej sprawie jest to Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. - przystępuje z urzędu do egzekucji na podstawie tytułu wykonawczego przez siebie wystawionego.

Odnosząc się o zarzutu arbitralności i "represyjnego charakteru" nałożonej grzywny należy wskazać, że istota grzywny stosowanej w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym polega właśnie na stworzeniu takiej dolegliwości, która będzie działać przymuszające na zobowiązanego. Grzywna, jakkolwiek nie jest karą, jest formą dolegliwego nacisku, który ma skłonić zobowiązanego do wykonania nałożonego na niego obowiązku. Ustawodawca wprowadził tylko górne granice grzywien w celu przymuszenia, pozostawiając organowi egzekucyjnemu swobodę ustalania ich wysokości w każdym konkretnym przypadku. Nie jest to uznanie dowolne ponieważ organ musi się kierować względami celowości, racjonalności i niezbędności działania. W niniejszej sprawie należy mieć na uwadze, że obowiązek doprowadzenia części szopo-garażu do stanu zgodnego z prawem pochodził z 1992 r. i do czasu wydania zaskarżonego postanowienia nie został wykonany. Należy również mieć na względzie, że zobowiązany może zawsze uwolnić się od zapłacenia grzywny, wykonując ciążący na nim obowiązek.

Sąd nie- uwzględnił wniosku adwokata R. K., pełnomocnika M. P., o odroczenie niniejszej rozprawy. Wniosek ten, wraz ze zwolnieniem lekarskim, wystawionym w dniu 6 listopada 2006 r., został nadany faksem do tut. Sądu w dniu 7. 11. 2006 r. W tej sytuacji Sąd uznał, że nieobecność pełnomocnika skarżącej na rozprawie w dniu 8 listopada 2006 r. nie była wywołana przeszkodą, której nie można było przezwyciężyć w rozumieniu art. 109 p.p.s.a. ponieważ pełnomocnik miał dwa dni na udzielenie pełnomocnictwa substytucyjnego.

Z tych względów, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji.