Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 389/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2012-06-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne: Inspekcja sanitarna
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151, art. 153
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
journal: Dz.U. 2002 nr 132 poz 1115
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzenia chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach.
article: art. 138 § 1 i § 2
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 21 czerwca 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Rutkowska (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Irena Krzemieniewska Sędzia NSA Janusz Furmanek Protokolant asystent sędziego Anna Łuczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 czerwca 2012 roku sprawy ze skargi H. D. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji organu I instancji w sprawie braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej oddala skargę.


UZASADNIENIE

III SA/Łd 389/12

U Z A S A D N I E N I E

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Ł., na podstawie art. 12 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2006 r. Nr 122, poz. 851, ostatnia zmiana Dz. U. z 2011 r. Nr 63 , poz. 322), art. 235¹ i art. 235² Kodeksu pracy z dnia 26 czerwca 1974 r. ( Dz. U. z 1998 r. Nr 21 , poz. 94 , ostatnia zmiana Dz. U. z 2011 r. Nr 80, poz. 432) oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych ( Dz. U. Nr 65, poz. 294 ze zm.) w związku z § 11 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych ( Dz. U. Nr 105 poz. 869) oraz art. 138 § 2 k.p.a., po zapoznaniu się z prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 5 czerwca 2009 r. sygn. akt III SA/Łd 529/08 , analizie zgromadzonej dokumentacji i rozpatrzeniu odwołania H. D. od decyzji Nr [...] Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia [...] o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej – astmy oskrzelowej pochodzenia zawodowego – postanowił uchylić zaskarżoną decyzję i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I Instancji.

Z załączonych akt administracyjnych wynika następujący stan faktyczny:

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Ł. decyzją Nr [...] z dnia [...] nie stwierdził u H. D. choroby zawodowej astmy oskrzelowej pochodzenia zawodowego, wymienionej w poz. 6 wykazu chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30.07.2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach ( Dz.U. Nr 132, poz. 1115).

H. D. odwołała się od tej decyzji do Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Ł.

Na skutek tego odwołania, Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Ł. kolejną decyzją Nr [..] z dnia [...] nie stwierdził u H. D.. choroby zawodowej astmy oskrzelowej pochodzenia zawodowego, alergicznego nieżytu nosa pochodzenia zawodowego wymienionych w poz. 6 i 12 wykazu chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30.07.2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach.

Po rozpatrzeniu odwołania strony z dnia 5 maja 2003 r. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Ł. decyzją Nr [...] z dnia [...] utrzymał w mocy decyzję Nr [...] Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia [...] nie uznającą u H. D. choroby zawodowej astmy oskrzelowej pochodzenia zawodowego i alergicznego nieżytu nosa pochodzenia zawodowego.

Strona wniosła skargę na decyzję organu odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 4.02.2005 r. - sygn. akt III SA/Łd 297/04 uchylił decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Ł.. Sąd uznał, iż organ administracji II instancji rozpoznając odwołanie naruszył przepisy art. 7 i 77 § 1 k.p.a. Wskazał ponadto, że organ oparł swoje rozstrzygnięcie na przepisach rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30.07.2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach. Tymczasem zgodnie z § 10 tego rozporządzenia postępowanie w sprawie rozpoznania choroby zawodowej lub jej stwierdzenia, rozpoczęte przed dniem wejścia w życie rozporządzenia ( dnia 3.09.2002 r.), jest prowadzone na podstawie dotychczasowych przepisów, to jest rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11,1983 r. w sprawie chorób zawodowych ( Dz.U. Nr 65, poz. 294). Organ odwoławczy nie ustalił jednak, kiedy faktycznie rozpoczęło się postępowanie w sprawie rozpoznania choroby zawodowej skarżącej. Sąd zauważył ponadto, że do akt sprawy załączono dwie decyzje organu I instancji, uznające brak podstaw do stwierdzenia u skarżącej choroby zawodowej astmy oskrzelowej. W związku z powyższym organ odwoławczy został przez Sąd zobowiązany do podjęcia działań zmierzających do określenia daty rozpoczęcia postępowania w sprawie rozpoznania choroby zawodowej, a także przedmiotowego zakresu zgłoszenia.

Po otrzymaniu akt sprawy Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Ł. decyzją Nr [...] z dnia [...], po ponownej analizie zgromadzonej dokumentacji i po łącznym rozpatrzeniu odwołania H. D. od decyzji Nr [...] Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia [...] oraz decyzji Nr [...] Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia [...] nie stwierdzających odpowiednio choroby zawodowej astmy oskrzelowej pochodzenia zawodowego i choroby zawodowej astmy oskrzelowej pochodzenia zawodowego (ponownie) oraz alergicznego nieżytu nosa pochodzenia zawodowego u H. D.:

1. uchylił w całości Decyzję Nr [...] Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia [...] i nie stwierdził choroby zawodowej astmy oskrzelowej pochodzenia zawodowego wymienionej pod poz. 3 wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 r. w sprawie chorób zawodowych ( Dz.U. Nr 65, poz. 294 ze zm.),

2. Stwierdził nieważność decyzji Nr [...] Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia [...].

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, iż postępowanie w sprawie choroby zawodowej zostało wszczęte w związku ze skierowaniem lekarza medycyny S. W., z datą wystawienia 5.03.2002 roku, w celu diagnostyki u pacjentki zawodowej astmy oskrzelowej w jednostce orzeczniczej pierwszego stopnia. Termin badania ustalono telefonicznie. Wobec tego za datę rejestracji skierowania uznano datę badania 5.04.2002 r., co oznacza, że postępowanie w sprawie choroby zawodowej rozpoczęło się przed dniem 3.09.2002r..tj. przed wejściem w życie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. i powinno być prowadzone na podstawie uprzednio obowiązujących przepisów w sprawie chorób zawodowych, to jest rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 r.

Organ ustalił, że H. D. pracowała jako piekarz od dnia 4.11.1967 r. do dnia 18.06.1999 r. w piekarni Gminnej Spółdzielni " Samopomoc Chłopska" w K. W okresie zatrudnienia miała kontakt z pyłem mąki. Wyniki badań czynników szkodliwych wykonywane w ostatnim okresie nie wykazały przekroczeń normatywów higienicznych. Z dniem 19.06.1999 r. skarżąca przeszła na rentę inwalidzką. H. D. została poddana dwukrotnie badaniom specjalistycznym w uprawnionych jednostkach orzeczniczych, tj. w Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy Poradni Chorób Zawodowych w Ł. oraz w trybie odwoławczym w Klinice Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy w Ł. lecz nie znaleziono podstaw do rozpoznania u niej choroby zawodowej astmy oskrzelowej.

Organ odwoławczy wskazał, że do stwierdzenia choroby zawodowej astmy oskrzelowej pochodzenia zawodowego konieczne jest rozpoznanie schorzenia układu oddechowego o charakterystycznych cechach klinicznych oraz potwierdzenie, że schorzenie to spowodowane zostało działaniem czynnika szkodliwego dla zdrowia w środowisku pracy. W rozpoznawanej sprawie te warunki nie zostały spełnione. Samo narażenie na czynnik mogący spowodować chorobę zawodowa nie jest jednoznaczne z powstaniem choroby zawodowej. Potwierdziły to specjalistyczne badania lekarskie przeprowadzone w w/w jednostkach służby zdrowia. Brak powyższych przesłanek nie daje inspektorowi sanitarnemu upoważnienia do stwierdzenia choroby zawodowej. Podzielając w pełni stanowisko organu I instancji, co do braku podstaw do stwierdzenia u strony choroby zawodowej pod postacią astmy oskrzelowej pochodzenia zawodowego, organ odwoławczy uznał jednak, że w rozstrzygnięciu zaskarżonej decyzji Nr [...] z [...] została błędnie przywołana podstawa materialnoprawna tego rozstrzygnięcia. Powołane zostało rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30.07.2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych , szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłoszenia podejrzenia rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach oraz pozycja 6 wykazu chorób zawodowych będącego załącznikiem do tego rozporządzenia, a powinno być powołane rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych oraz pozycja 3 wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do tego rozporządzenia. Nie ulega bowiem żadnej wątpliwości, że postępowanie w sprawie stwierdzenia u H. D. czy istniejące objawy ze strony układu oddechowego mogą mieć etiologię zawodową rozpoczęło się przed dniem 3.09.2002 r., tj. przed dniem wejścia w życie powołanego wyżej rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30.07.2002 r. Dlatego też do postępowania tego należało zastosować przepisy rozporządzenia z dnia 18.11.1983 r. w związku z przepisem § 10 aktualnie obowiązującego rozporządzenia z dnia 30.07.2002 r. Z tych powodów organ odwoławczy postanowił uchylić zaskarżoną decyzję w całości i rozstrzygnąć co do istoty sprawy.

Odnosząc się do zmian chorobowych w kręgosłupie, o których wspomniano w odwołaniu strony z dnia 27.12.2002 r. od decyzji Nr [...] PWIS w Ł. z dnia [...] oraz dodatkowo w piśmie z dnia 12.06.2006 r. organ odwoławczy wyjaśnił, ze schorzenia kręgosłupa nie były przedmiotem postępowania toczącego aktualnie przed PPIS w Ł.., gdyż postępowanie to było wszczęte i przeprowadzone w kierunku ustalenia, czy u strony występuje zawodowa astma oskrzelowa, to jest choroba, której podejrzenie zgłosił lekarz S. W. wystawiając w dniu 5.03.2002 r. skierowanie na badania w celu diagnostyki zawodowej astmy oskrzelowej. Zgodnie z powołanym wyżej rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 r. zgłoszenia podejrzenia choroby zawodowej mogą dokonać jedynie podmioty wymienione w § 3 ust. 1 i ust. 2, w tym także pracownik, jednakże wyłącznie za pośrednictwem zakładu społecznej służby zdrowia sprawującego opiekę profilaktyczna nad zakładem pracy. Zgłoszenie to następuje poprzez skierowanie pracownika ( byłego pracownika) do jednostki orzeczniczej uprawnionej do rozpoznawania chorób zawodowych na badania w celu ustalenia, czy wykazana w skierowaniu choroba jest chorobą zawodowa. Nie stanowi podstawy, ani do wszczęcia nowego postępowania, ani też do rozszerzenia toczącego się postępowania, podnoszenie przez stronę w toku postępowania, że występuje u niej także inna choroba zawodowa aniżeli objęta skierowaniem. Nie stanowi również podstawy do rozszerzenia toczącego się postępowania o kolejne schorzenia okoliczność, że w orzeczeniach uprawnionych jednostek orzeczniczych wymieniono także inne schorzenia rozpoznane na podstawie badań i analizy dokumentacji medycznej ( dostarczonej przez pacjenta), które jednak nie były przedmiotem oceny medycznej pod kątem ich zawodowej przyczyny, jako nie objęte skierowaniem.

Organ odwoławczy stwierdził, że schorzenia kręgosłupa nie są wymienione w wykazie chorób zawodowych. Tym samym nie mogą być rozpatrywane jako choroba zawodowa nawet wówczas, gdyby występował związek przyczynowy pomiędzy ich powstaniem a warunkami pracy.

W odniesieniu do decyzji [...] Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia [...] wydanej po wniesieniu przez skarżącą odwołania do PWIS w Ł., organ odwoławczy z uwagi na to, że w tej samej sprawie PPIS w Ł. wydał już wcześniej pierwsza decyzję Nr [...] z dnia [...], dotyczącą astmy oskrzelowej pochodzenia zawodowego, a dodatkowo w decyzji Nr [...] z dnia [...] uwzględnił schorzenie, jakie nie było objęte skierowaniem, zatem nie podlegało rozpatrywaniu ( alergiczny nieżyt nosa pochodzenia zawodowego) - stwierdził nieważność w/w decyzji Nr [...] Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia [...] w zakresie:

a) choroby zawodowej astmy oskrzelowej pochodzenia zawodowego, gdyż dotyczy jej decyzja [...] z dnia [...],

b) alergicznego nieżytu nosa pochodzenia zawodowego, ponieważ postępowanie nie dotyczyło tego schorzenia.

H. D. wniosła skargę na powyższą decyzję organu odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 5 czerwca 2009 r. sygn. akt III SA/Łd 529/08 uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie, jednak z innych przyczyn niż podane przez stronę i stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji.

Sąd Administracyjny stwierdził, że organ odwoławczy wydając zaskarżoną decyzję w sposób rażący naruszył prawo. Przede wszystkim rozstrzygnięcie zapadło z naruszeniem obowiązującej w postępowaniu administracyjnym zasady dwuinstancyjności, wynikającej z art. 15 k.p.a., co godziło w podstawowe prawa i gwarancje procesowe strony.

Zakres rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej decyzją odwoławczą wyznaczony jest zakresem rozstrzygnięcia sprawy decyzją organu I instancji. Organ odwoławczy nie może zmieniać rodzaju sprawy, a zatem w postępowaniu odwoławczym może być rozpoznana i rozstrzygnięta sprawa wyłącznie tożsama pod względem podmiotowym i przedmiotowym. Organ odwoławczy nie może bowiem orzekać w zakresie innym niż to uczynił przed nim organ pierwszej instancji. Zmiana podstawy materialno prawnej rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej prowadzi do zmiany przedmiotowej tożsamości sprawy. Oznacza to naruszenie zasady dwuinstancyjności rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy, co oznacza rażące naruszenie prawa - art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. ( v. wyrok NSA z dnia 23.11.2006 r. sygn. I OSK 451/06 publ. LEX nr 290649).

Sąd uznał, że organ odwoławczy trafnie ustalił, iż decyzja organu I instancji Nr [...] z dnia [...] wydana została w oparciu o błędnie przyjętą podstawę materialnoprawną, to jest rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30.07.2002 r. w sprawie chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach ( Dz.U. Nr 132, poz. 1115), choć powinna zostać oparta na przepisach poprzednio obowiązującego rozporządzenia z dnia 18.11.1983 r. w sprawie chorób zawodowych ( Dz.U. Nr 65, poz.294 ze zm.). Stwierdził, że w takim przypadku organ odwoławczy powinien uchylić tę decyzję na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. i wskazać organowi I instancji właściwy przepis, w oparciu o który powinno być prowadzone postępowanie. Tymczasem organ odwoławczy uchylił zaskarżoną decyzję i orzekł co do istoty sprawy, opierając swoje orzeczenie na innych przepisach prawa materialnego niż zastosowane przez organ I instancji w zaskarżonej decyzji.

Zauważył ponadto, iż Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Ł. wydając zaskarżoną decyzję powołał się na przepis art. 138 § 2 k.p.a., choć decyzja w części dotyczącej odwołania od decyzji Nr [...] PPIS w Ł. z dnia [...] wydana została na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. Organ odwoławczy uchylił bowiem zaskarżoną decyzję i orzekł co do istoty sprawy.

WSA w Łodzi uznał także, że decyzja organu odwoławczego w pozostałym zakresie, to jest stwierdzenia nieważności decyzji Nr [...] PPIS w Ł. z dnia [...] zapadła z rażącym naruszeniem prawa ( art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.). Decyzja organu II instancji wydana została z powołaniem się na przepis art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a., przewidujący stwierdzenie nieważności decyzji, która dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Ł. w uzasadnieniu orzeczenia powołał się na okoliczność wydania wcześniej decyzji z dnia [...], dotyczącej choroby zawodowej astmy oskrzelowej, a ponadto brakiem podstaw do prowadzenia postępowania w zakresie schorzenia alergicznego nieżytu nosa pochodzenia zawodowego.

Jak wynika z akt sprawy decyzja Nr [...] z dnia [...] nie była w dniu [...] ostateczna. Strona wniosła od niej odwołanie w terminie określonym w art. 129 § 2 k.p.a. Odwołanie to nie zostało do dnia [...] rozpoznane przez organ administracji II instancji. Ponadto przepis art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. nie może stanowić podstawy stwierdzenia nieważności decyzji wydanej mimo braku podstaw do prowadzenia postępowania. Jego treść jest jednoznaczna i dotyczy tylko przypadków, gdy w tej samej sprawie kolejno po sobie zostały wydane dwie decyzje, z których pierwsza jest ostateczna.

Sąd zauważył również, że organ odwoławczy naruszył przepis art. 61 § 4 k.p.a. nie zawiadamiając strony o wszczęciu postępowania prowadzonego w celu stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...].

Kolejnym uchybieniem Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Ł. był brak pouczenia strony o przysługującym jej prawie odwołania się od decyzji Nr [...] z dnia [...] o stwierdzeniu nieważności decyzji Nr [...] Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia [...]. Decyzja o stwierdzeniu nieważności jest decyzją w nowej sprawie i wobec tego podlega weryfikacji w toku instancji ( v. Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz B. Adamiak, J. Borkowski. Wydawnictwo CH BECK. Warszawa 2003 r. str. 737).

Wobec zaistnienia wskazanych wyżej przesłanek, uzasadniających stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, Sąd nie ustosunkował się merytorycznie do zarzutów skargi.

Ponownie rozpoznając sprawę Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Ł., mając na uwadze wskazania zawarte w przytoczonym wyżej uzasadnieniu wyroku w sprawie III SA/Łd 529/08 wydał dwie decyzje.

Decyzją z dnia [...], znak [...] po rozpoznaniu odwołania H. D. od decyzji Nr [...] Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia [...] o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej – astmy oskrzelowej pochodzenia zawodowego, uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Decyzja ta stanowi przedmiot zaskarżenia w niniejszej sprawie.

Kolejną decyzją z dnia [...] znak [...], po rozpoznaniu odwołania H. D. z dnia 5 maja 2003 r. od decyzji Nr [...] Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia [...] o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej – astmy oskrzelowej pochodzenia zawodowego oraz alergicznego nieżytu nosa pochodzenia zawodowego – postanowił zaskarżoną decyzję uchylić w całości i umorzyć postępowanie pierwszej instancji w całości. Skarga na tę decyzję złożona przez H.D. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi została zarejestrowana pod sygn. III SA/Łd 390/12.

W uzasadnieniu zaskarżonej w niniejszym postępowaniu decyzji z dnia [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Ł. wskazał, że konsekwencją stwierdzenia przez WSA w Łodzi nieważności wcześniejszej decyzji PWIS w Ł. jest konieczność rozpatrzenia jeszcze raz odwołania wniesionego przez H. D. od decyzji Nr [...] z dnia [...]. Następnie organ odwoławczy stwierdził, że decyzja organu I instancji wydana została w oparciu o błędnie przyjętą podstawę materialno-prawną, to jest rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach ( Dz. U. Nr 132, poz. 1115), choć powinna zostać oparta na przepisach poprzednio obowiązującego rozporządzenia z dnia 18.11.1983r. w sprawie chorób zawodowych ( Dz. U. Nr 65, poz. 294 ze zm.) . Mając na uwadze ocenę prawną wyrażoną w wyroku w sprawie III SA/Łd 529/08, iż organ odwoławczy nie może orzekać w zakresie innym niż to uczynił przed nim organ I instancji, bowiem zmiana podstawy materialno-prawnej rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej prowadzi do zmiany przedmiotowej tożsamości sprawy, PWIS w Ł. postanowił uchylić zaskarżoną decyzję organu I instancji do ponownego rozpoznania. Organ I instancji został zobowiązany do rozstrzygnięcia sprawy na podstawie rozporządzenia z dnia 18.11.1983 r. w sprawie chorób zawodowych w zw. z § 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30.07.2002r.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi H. D. podkreśliła, że już wielokrotnie opisywała swoje ciężkie warunki pracy na stanowisku piekarza. W jej ocenie, utrata zdrowia spowodowana była warunkami pracy, a do chwili obecnej nie został wykonany prawomocny wyrok WSA w Łodzi w sprawie III SA/Łd 297/04 i III SA/Łd 529/08. Na rozprawie skarżąca wyjaśniła, że złożyła skargę ponieważ sprawa za długo trwała i nie dostała decyzji w przedmiocie choroby zawodowej.

W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

W świetle art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej,

a kontrola ta - jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.

Zadaniem sądu administracyjnego jest zbadanie prawidłowości zastosowania przez organy administracji przepisów obowiązującego prawa, zarówno prawa materialnego, jak też przepisów postępowania. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także dające podstawę do wznowienia postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r. poz. 270)[ dalej p.p.s.a.]. Zgodnie natomiast z art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W rozpatrywanej sprawie wniesiona skarga dotyczy decyzji wydanej w postępowaniu administracyjnym toczącym się w przedmiocie stwierdzenia u skarżącej choroby zawodowej – astmy oskrzelowej. Postępowanie to zostało wszczęte w związku ze skierowaniem wystawionym przez lekarza S. W., które zostało zarejestrowane w jednostce orzeczniczej 5 kwietnia 2002 r. Uznanie za chorobę zawodową zmian zwyrodnieniowych kręgosłupa i stawu biodrowego było przedmiotem odrębnego postępowania, a decyzja Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia [...] stwierdzająca brak podstaw do uznania tych schorzeń za chorobę zawodową , została utrzymana w mocy przez Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego [...] i jest decyzją ostateczną.

W sprawie dotyczącej stwierdzenia u skarżącej choroby zawodowej – astmy oskrzelowej Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, jak wynika z powyżej wskazanych ustaleń, orzekał już dwukrotnie.

Zgodnie z art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia.

Ocena prawna dotyczyć może w szczególności stanu faktycznego sprawy, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, kwestii zastosowania określonego przepisu do wydania danego rozstrzygnięcia. Związanie oceną prawną wyrażoną w treści orzeczenia oraz wskazaniami co do dalszego postępowania dotyczy zarówno organu administracji jaki i sądu. W niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w przytaczanym wyżej szeroko uzasadnieniu w sprawie III SA/Łd 529/08 jednoznacznie podzielił stanowisko WIS w Ł., że wobec wszczęcia postępowania w sprawie ewentualnego rozpoznania u H. D. astmy oskrzelowej o etiologii zawodowej przed wejściem w życie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach ( Dz.U. Nr 132, poz. 1115), decyzja organu I instancji powinna zostać oparta na przepisach wcześniej obowiązującego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11. 1983 r. w sprawie chorób zawodowych ( Dz. U. nr 65, poz. 294 ze zm.). Przesądził też, i tego zagadnienia dotyczył wyrok, że organ odwoławczy mając powyższe na uwadze powinien uchylić decyzję organu I instancji na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., wskazując przepisy prawa materialnego, które mają zastosowanie w sprawie. Nie może natomiast na etapie rozpatrywania odwołania strony zmieniać podstawy materialnoprawnej decyzji, gdyż prowadzi to do zmiany przedmiotowej tożsamości sprawy i narusza zasadę dwuinstancyjności postępowania.

W ocenie Sądu rozpoznającego skargę, organ odwoławczy prawidłowo zastosowywał się do wskazań zawartych w uzasadnieniu wcześniejszego wyroku WSA i uchylił decyzję organu I instancji Nr [...] z dnia [...] oraz przekazał sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia.

Jak zaznaczono wcześniej, także Sąd rozpoznający niniejszą sprawę jest związany oceną prawną wyrażoną w uzasadnieniu wyroku w sprawie III SAŁd 529/08 i nie może formułować nowych ocen prawnych sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem.

Ocena prawna wyrażona w powyżej wskazanym wyroku, przytoczona wyżej w szerokim zakresie, zachowała w pełni swoją moc wiążącą tyle, że podstawą prawną do prowadzenia postępowania w sprawie choroby zawodowej – astmy oskrzelowej na podstawie przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z 10.11. 1983 r. jest obecnie § 11 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych ( Dz. U. nr 105, poz. 869) , w związku z utratą mocy obowiązującej z dniem 3 lipca 2009 r. przez rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. co prawidłowo dostrzegł organ odwoławczy.

Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.

R.A.