Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 632/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2013-10-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Budowlane prawo
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 145 par 1 pkt 4, art. 148 i 149
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Busz Sędziowie WSA Izabela Bąk-Marciniak /spr./ WSA Anna Jarosz Protokolant st. sekr. sąd. Laura Szukała po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 października 2013r. sprawy ze skargi B. O.-K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją oddala skargę


UZASADNIENIE

Pismem z dnia 11 maja 2010r. B. O.- K. (dalej: "Wnioskodawczyni" lub "Skarżąca"), reprezentowana wystąpiła do Wójta Gminy R. (dalej: "Wójt") o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Wójta Gminy R. z dnia [...] lutego 2010r. w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację inwestycji polegającej na budowie trzech elektrowni wiatrowych oraz dojazdu wraz z placami montażowymi i manewrowymi, na działce nr [...] w miejscowości Ż., gmina R. Domagała się uchylenie tej decyzji, a jako podstawę wznowienia Wnioskodawczyni wskazała przepis art. 145 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.; dalej: "k.p.a."), twierdząc, że będąc stroną nie brała udziału w przedmiotowym postępowaniu bez własnej winy, nadto wskazała, że o decyzji z dnia 4 lutego 2010r. dowiedziała się dopiero w ostatnim tygodniu kwietnia 2010 r.

Decyzją z dnia [...] czerwca 2010r., nr [...], Wójt – działając na podstawie art. 149 § 3 w zw. z art. 148 k.p.a. – odmówił wznowienia postępowania w przedmiotowej sprawie. W uzasadnieniu organ wskazał, iż wnioskodawczyni nie udowodniła daty uzyskania wiedzy o kwestionowanej decyzji, w związku z czym nie został przez nią dochowany termin do złożenia podania o wznowienie postępowania.

Odwołanie od tej decyzji wniosła B. O. –K. domagając się jej uchylenia. Podnosząc , iż o postępowaniu zakończonym decyzją z dnia [...] lutego 2010r. dowiedziała się dopiero w dniu 26 kwietnia 2010r. podczas spotkania mieszkańców miejscowości Ż. z przedstawicielami Gminy R.

Uczestnik postępowania W.spółka z o.o. wniósł o odmowę wznowienia postępowania podając, iż wnioskodawczyni doskonale wiedziała o toczącym się postępowaniu i z własnej woli nie zgłosiła się w nim do udziału.

Decyzją z dnia [...] listopada 2010r.nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję organu I instancji i przekazało sprawę temu organowi do ponownego rozpoznania. Organ II instancji wskazał na konieczność przeprowadzenia postępowania dowodowego celem ustalenia kiedy skarżąca dowiedziała się o decyzji z dnia [...] lutego 2010r.

Postanowieniem z dnia [...] września 2011r. nr [...] Wójt Gminy R., po przeprowadzonym postępowaniu dowodowym, na podstawie art. 149 § 3 w zw. z art. 148 k.p.a. odmówił wznowienia postępowania, albowiem skarżąca uchybiła miesięcznemu terminowi do złożenia podania o wznowienie postępowania. W uzasadnieniu organ wskazał, iż w dniu 5.02.2010r. wydał informację o decyzji i możliwościach zapoznania się z jej treścią. Ponadto podanie decyzji do publicznej wiadomości odbyło się przez wywieszenie na tablicy ogłoszeń w Urzędzie Gminy Ż. oraz poprzez udostępnienie na stronie internetowej w Biuletynie Informacji Publicznej w dniach od 5.02.2010r. do 19.02.2010r. Również nie bez znaczenia pozostaje fakt, doręczania całej korespondencji w trakcie postępowania małżonkowi P.O. – K. oraz przeprowadzenie przez Wójta Gminy R. oceny oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko – podane do publicznej wiadomości poprzez obwieszczenie, a także wysłanie maila z informacjami na temat przedsięwzięcia przez T. Ś. (inwestora i sąsiada skarżącej) do B. O. – K. A zatem skarżąca o wydanej decyzji z dnia [...] lutego 2010r. dowiedziała się najpóźniej 19.02.2010r. W związku z czym podanie o wznowienie postępowania złożone w dniu 13.05.2010r. zostało wywiedzione po terminie.

Zażalenie na to postanowienie wniosła B. O. – K. reprezentowana przez pełnomocnika. Domagała się uchylenia zaskarżonego postanowienia poprzez wznowienie postępowania zgodnie z wnioskiem z dnia 11.05.2010r. Zarzuciła naruszenie przepisu art. 149 § 3 k.p.a., art.148 § 2 k.p.a. art.28 k.p.a. w zw. z art.46a ust.5 ustawy prawo ochrony środowiska, a także naruszenie art.80, art.7, art.107 i art.77 § 1 k.p.a.

Postanowieniem z dnia [...] listopada 2011r.nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało zaskarżone postanowienie w mocy.

Skargę na powyższe postanowienie wniosła B. O. – K., reprezentowana przez pełnomocnika, domagając się uchylenia obu wydanych w sprawie postanowień.

Wyrokiem z dnia 5 lipca 2012r. sygn. akt IV SA/Po 257/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu stwierdził nieważność postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego dnia [...] listopada 2011r., albowiem organ II instancji rozpoznał zażalenie, które nie zostało podpisane przez wnioskodawczynię, ani jej pełnomocnika.

Pismem z dnia 30.08.2012r. Kolegium wezwało pełnomocnika skarżącej do uzupełnienia braków formalnych W dniu 12.09.2012r. pełnomocnik skarżącej podpisał zażalenie.

Następnie postanowieniem z dnia [...] marca 2013r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie Wójta Gminy R. z dnia [...] września 2011r. odmawiające wznowienia postępowania. W uzasadnieniu organ opisał szczegółowo stan faktyczny i wskazał, iż z postępowania dowodowego jednoznacznie wynika, iż skarżąca nie wykazała, aby o decyzji środowiskowej dowiedziała się dopiero 26.04.2010r., lecz wręcz przeciwnie z zeznań świadków wynika iż dysponowała taką wiedzą dużo wcześniej. Ponadto z akt sprawy wynika, iż organ powiadomił społeczeństwo o toczącym się postępowaniu również w formie obwieszczeń, która to forma jest prawnie skuteczna. Nadto organ słusznie nie przeprowadził dowodu z przesłuchania skarżącej, albowiem miała możliwość składania oświadczeń w formie pisemnej zarówno osobiście jak i przez pełnomocnika. Poza tym skarżąca jasno sprecyzowała kiedy powzięła wiadomość o wydanej decyzji, a zdaniem organu było zweryfikowanie tych twierdzeń.

Skargę na powyższe postanowienie wniosła B. O. – K. reprezentowana przez pełnomocnika , domagając się uchylenia obu wydanych w sprawie postanowień oraz zasądzenia kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego, według norm przepisanych. Zaskarżonym postanowieniom zarzuciła:

I. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 148 § 2 k.p.a. poprzez błędne przyjęcie, iż czynność powzięcia wiadomości o decyzji przez stronę na potrzeby rozpoczęcia biegu terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania może być zastąpiona przez konstrukcję fikcji doręczenia lub fikcji zawiadomienia, w sytuacji gdy językowo jasny przepis art. 148 § 2 k.p.a. wiąże początek biegu terminu do wniesienia podania o wznowienie z faktycznym, rzeczywistym powzięciem wiadomości o decyzji (verba legis: od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji) i jakiekolwiek fikcje prawne nie mogą na potrzeby liczenia tego terminu znaleźć zastosowania,

II. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 77 § 1 k.p.a., art.78 § 1 i 2 kpa, art.75 § 1 kpa w zw. z art. 7 k.p.a. poprzez zaniechanie przez organ rozpatrzenia całego materiału dowodowego w sprawie w szczególności zaniechania przeprowadzenia dowodów ze świadków i z przesłuchania samej skarżącej.

III. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 80 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a. – poprzez poczynienie nietrafnych ustaleń w oparciu o już przeprowadzony materiał dowodowy w sytuacji gdy skarżąca udowodniła w oparciu o dokumenty prywatne i zeznania świadków, iż powzięła wiadomość o decyzji w dniu 26.04.2010r. i niezwłocznie podjęła działania co do wyeliminowania tej decyzji.

IV. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy tj.art.107 § 3 k.p.a. oraz art.8, 9 i 11 k.p.a. poprzez rażącą lakoniczność uzasadnienia bez dokonania oceny zebranego materiału dowodowego i bez wskazania bardziej prawdopodobnej daty, która implikowałaby wniosek o uchybieniu terminowi do wniesienia podania o wznowienie postępowania.

W odpowiedzi na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest uzasadniona.

Na wstępie należy podkreślić, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi – odpowiednio: ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi – przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W świetle art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.; dalej w skrócie "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu (czynności).

Dokonując tak rozumianej kontroli zaskarżonego postanowienia SKO oraz poprzedzającego go postanowienia Wójta, Sąd nie dopatrzył się przy ich wydaniu naruszeń prawa, które w świetle art. 145 § 1 p.p.s.a. skutkowałyby koniecznością uchylenia albo stwierdzenia nieważności któregokolwiek z tych aktów, względnie stwierdzenia ich wydania z naruszeniem prawa.

Wymienionymi postanowieniami organy administracji odmówiły Wnioskodawczyni wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wójta Gminy R. z dnia [...] lutego 2010r. w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację inwestycji polegającej na budowie trzech elektrowni wiatrowych, na wskazanej przez nią podstawie z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., polegającej na nie braniu przez stronę udziału w postępowaniu bez własnej winy.

Przywołane postanowienia, a w ślad za tym także kontrola sprawowana w niniejszej sprawie przez Sąd, dotyczą tzw. etapu wstępnego postępowania w sprawie wznowienia. Na tym etapie nie bada się jeszcze prawidłowości przebiegu postępowania, którego dotyczy wniosek wznowieniowy, a jedynie sprawdza, czy zaistniały ustawowe przesłanki do wznowienia tego postępowania. Uzasadniając odmowę wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją środowiskową organy stwierdziły, iż Wnioskodawczyni nie dochowała ustawowego terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, zakreślonego w art. 148 § 1 i 2 k.p.a. W myśl tych przepisów podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania (§ 1), z tym że termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji (§ 2). Powzięcie wiadomości o wydaniu decyzji, nie jest pojęciem tożsamym z zawiadomieniem o pełnej treści decyzji, co mogłoby nastąpić dopiero po doręczeniu decyzji (postanowienia). W pierwszym przypadku chodzi tylko o informację o wydaniu decyzji, w drugim – o czynność jej doręczenia. Artykuł 148 § 2 kpa nie wymaga dla otwarcia biegu terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 kpa, dopełnienia wymogu doręczenia decyzji, której dotyczy żądanie wznowienia, czy chociażby jej kopii. Bieg tego terminu rozpoczyna się w dacie powzięcia przez stronę wiadomości o istnieniu danej decyzji. Istotne jest to, aby do strony dotarła wiadomość o wydaniu decyzji i o zawartym w niej rozstrzygnięciu, niezależnie od źródła, z którego pochodzi informacja (vide: wyroki NSA z dnia 6 maja 2010 sygn. akt II OSK 773/09, z dnia 6 maja 2009 sygn. akt II OSK 714/08, z dnia 15 maja 2008 sygn. akt II OSK 547/07 – dostępne w centralnej bazie orzeczeń, orzeczenia. nsa.gov.pl.). Podkreślić należy, że to na stronie żądającej wznowienia postępowania spoczywa obowiązek udowodnienia, kiedy konkretnie dowiedziała się o wydaniu decyzji i zawartym w niej rozstrzygnięciu, ze ścisłością dostateczną do ustalenia, że jej podanie o wznowienie postępowania wpłynęło przed upływem terminu jednomiesięcznego, o którym mowa w art.148 § 2 kpa. To z kolei, nie zwalnia organu administracyjnego, stosownie do art. 7 kpa i art.9 kpa od podjęcia czynności mających na celu wyjaśnienie tej kwestii i nie zwalnia organu z obowiązku weryfikacji twierdzeń strony i przedłożonych przez nią dowodów oraz przedstawienia swojego stanowiska, w oparciu o cały zgromadzony w sprawie materiał dowodowy. Zatem organy administracji, oceniając zachowanie terminu do złożenia podania o wznowienie, obowiązane były wziąć pod uwagę cały materiał dowodowy zgromadzony w niniejszej sprawie i na jego podstawie zweryfikować twierdzenia strony w tym względzie.

Z przeprowadzonego przez organy administracji postępowania dowodowego wynika, że stroną postępowania był mąż Wnioskodawczyni, a pomiędzy małżonkami istnieje majątkowa wspólność małżeńska. Jako strona postępowania otrzymał decyzję środowiskową na piśmie. Fakt ten niejako implikuje domniemanie, że Wnioskodawczyni dysponowała znaczną, jeśli nie pełną, wiedzą o przebiegu postępowań administracyjnych, których uczestnikiem był jej mąż. Potwierdzają to zeznania świadków (organ przesłuchał na tą okoliczność 13 świadków, w tym zawnioskowanych przez skarżącą), z których część zeznaje, iż o decyzji środowiskowej skarżąca wiedziała już w lutym 2010r. Ponadto strony zostały zawiadomione o wydanej decyzji poprzez obwieszczenie na tablicy ogłoszeń Urzędu Gminy Rokietnica, nadto informacja o decyzji została obwieszczona na stronie BIP sołectwa Ż. – R.. Organy także podkreśliły okoliczność, iż skarżąca i inwestor T. Ś. są dobrymi sąsiadami, często spotykali się prywatnie i rozmawiali na temat przedsięwzięcia (skarżąca proponowała mu nawet pomoc przy pozyskaniu środków unijnych na inwestycję).

Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do właściwego określenia momentu, od którego należy liczyć bieg ustawowego terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, w sytuacji, gdy o ostatecznej decyzji, której dotyczy wniosek, strony były zawiadamiane w trybie obwieszczeń, o których mowa w art. 38 i art.95 ust.3 ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U.2008.199.1227). Zgodnie z art.38 tej ustawy organ właściwy do wydania decyzji podaje do publicznej wiadomości informację o wydanej decyzji i o możliwościach zapoznania się z jej treścią. W myśl zaś art.95 ust.3 cytowanej ustawy organ właściwy do wydania decyzji podaje do publicznej wiadomości informacje o wydanej decyzji i o możliwościach zapoznania się z dokumentacją sprawy, w tym z uzgodnieniem regionalnego dyrektora ochrony środowiska i opinią organu. Przez podanie zaś informacji do publicznej wiadomości rozumie się : udostępnienie informacji na stronie Biuletynu Informacji Publicznej organu właściwego w sprawie; ogłoszenie informacji, w sposób zwyczajowo przyjęty w siedzibie organu gminy, ogłoszenie informacji przez obwieszczenie w sposób zwyczajowo przyjęty w miejscu planowanego przedsięwzięcia, w przypadku gdy siedziba organu właściwego w sprawie mieści się na terenie innej gminy niż gmina właściwa miejscowo ze względu na przedmiot postępowania także przez ogłoszenie w prasie (art.3 ust.1 pkt 11 ppkt a,b,c,d ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku....). Zgodnie natomiast z art. 74 cyt. ustawy jeżeli liczba stron postępowania o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przekracza 20, stosuje się przepis art.49 kpa. W myśl przepisu art.49 kpa strony mogą być zawiadamiane o decyzjach i innych czynnościach organów administracji publicznej przez obwieszczenie lub w inny zwyczajowo przyjęty w danej miejscowości sposób publicznego ogłaszania, jeżeli przepis szczególny tak stanowi; w tych przypadkach zawiadomienie bądź doręczenie uważa się za dokonane po upływie czternastu dni od dnia publicznego ogłoszenia. Każdy zaś ma prawo uczestniczenia, na warunkach określonych ustawą, w postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa (art.5 ustawy środowiskowej). Nie ulega wątpliwości, iż jednym z przepisów szczególnych, do których odsyła art. 49 k.p.a., jest art. 38 i art.95 ustawy środowiskowej.

W świetle przywołanych unormowań bezspornym jest, iż stronom postępowania o wydanie decyzji środowiskowej, nie doręcza się tej decyzji na piśmie lub za pomocą środków komunikacji elektronicznej (jak tego zasadniczo wymaga art. 109 § 1 k.p.a.), lecz komunikuje w drodze publicznego ogłoszenia (poprzez obwieszczenie lub w inny zwyczajowo przyjęty sposób). Jednocześnie art. 49 k.p.a. kreuje fikcję prawną, iż dopuszczone szczególnym przepisem publiczne ogłoszenie decyzji, z upływem czternastu dni od dnia jego dokonania wywiera skutki równoważne z doręczeniem decyzji lub powiadomieniem o niej. Innymi słowy, w przypadkach, gdy na mocy przepisów szczególnych znajduje zastosowanie przewidziany w art. 49 k.p.a. sposób komunikowania o wydaniu określonej decyzji, czyli publiczne ogłoszenie (poprzez obwieszczenie lub w inny zwyczajowo przyjęty w danej miejscowości sposób), adresat takiego ogłoszenia nie może następnie podnosić zarzutu, iż nie został powiadomiony (nie wiedział) o tej decyzji lub że decyzja ta nie została jemu doręczona.

Zdaniem Sądu, statuowana w art. 49 k.p.a. fikcja prawna doręczenia decyzji lub powiadomienia o niej – w braku wyraźnego, odmiennego zastrzeżenia – rozciąga się na wszystkie przepisy, które z faktem doręczenia decyzji lub powiadomienia (dowiedzenia się) o niej wiążą określone skutki prawne, a w szczególności na przepis art. 148 § 2 k.p.a. W konsekwencji należy uznać, że przewidziany w tym ostatnim przepisie miesięczny termin na złożenie wniosku o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., w odniesieniu do podmiotów, którym, na mocy przepisu szczególnego, decyzja kończąca dane postępowanie była komunikowana w drodze publicznego ogłoszenia, rozpoczyna swój bieg w piętnastym dniu po ogłoszeniu tej decyzji, i to bez względu na to, czy ów podmiot z takim ogłoszeniem rzeczywiście się zapoznał.

Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy należy zauważyć, że adresatem dokonywanego publicznego ogłoszenia (verba legis: zawiadomienia w drodze obwieszczenia, a także w sposób zwyczajowo przyjęty w danej miejscowości) o decyzji w sprawie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia jest każdy podmiot będący, w znaczeniu materialnoprawnym (tj. z uwagi na posiadany interes prawny w rozumieniu art. 28 k.p.a.), stroną postępowania środowiskowego mieszkający na terenie na którym, przewidziano inwestycję. Zdaniem Sądu nie ma przy tym znaczenia, czy ów podmiot został wcześniej formalnie uznany za stronę przez organ prowadzący postępowanie (np. poprzez umieszczenie w załączonym do decyzji wykazie stron), gdyż – inaczej niż to przyjmuje Skarżąca – w sytuacji objętej hipotezą art. 49 k.p.a. organ zasadniczo nie ma obowiązku precyzyjnego ustalania kręgu stron postępowania (por.: wyrok WSA w Warszawie z 26.04.2007 r., IV SA/Wa 2319/06 oraz wyrok NSA z 13.01.2009 r., II OSK 1635/07 – orzeczenia dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: "CBOSA"). W sytuacji bowiem, gdy ustawodawca zwolnił organy administracji od obowiązku doręczania orzeczenia, mając na względzie potrzebę uproszczenia procedury w określonego rodzaju sprawach, nieracjonalnym byłoby uznanie, iż równocześnie konieczne jest ustalenie precyzyjnego kręgu stron postępowania, w szczególności w celu zamieszczenia wykazu stron w orzeczeniu (zob. wyrok WSA w Warszawie z 26.04.2007 r., IV SA/Wa 2319/06, CBOSA; por. też wyrok NSA z 13.01.2009 r., II OSK 1242/08, CBOSA).

Zasadniczo obowiązek wskazania ("oznaczenia") w decyzji strony lub stron wynika z treści art. 107 § 1 k.p.a. Wskazanie to może mieć znaczenie z perspektywy możliwości egzekwowania decyzji. Służy też generalnie określeniu, kogo organ traktował jako strony na etapie postępowania, co w większości przypadków ma istotne znaczenie z punktu widzenia ustalenia, czy orzeczenie ma charakter ostateczny (tzn. czy wyekspirował termin do wniesienia środków odwoławczych dla podmiotów traktowanych jako strony konkretnego postępowania). Jak to już jednak wyżej wskazano, omawiana reguła imiennego wymieniania w orzeczeniu stron postępowania, nie dotyczy sytuacji, gdy z uwagi na przepis szczególny znajduje zastosowanie art. 49 k.p.a. (zob.: wyrok WSA w Warszawie z 26.04.2007 r., IV SA/Wa 2319/06, CBOSA; wyrok WSA w Warszawie z 07.10.2011 r., IV SA/Wa 887/11, CBOSA). Wynika to już z celu (ratio legis) ustanowienia tego uproszczonego sposobu "doręczania" (komunikowania) decyzji, który to sposób zasadniczo znajduje zastosowanie w razie znacznej liczby stron postępowania lub, co tu szczególnie istotne, w przypadku trudności w ustaleniu z góry ich kręgu (por. B. Adamiak [w:] Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2011, s. 264). Z punktu widzenia prawidłowości wydania orzeczenia, które ma być "doręczane" w trybie art. 49 k.p.a., zasadniczo bez znaczenia pozostaje bowiem ustalenie, kto był faktycznie traktowany jako strona postępowania – a to już choćby z uwagi na ów szczególny sposób komunikowania rozstrzygnięcia oraz związany z tym sposób określania terminu do wnoszenia środków odwoławczych (por. wyrok WSA w Warszawie z 26.04.2007 r., IV SA/Wa 2319/06, CBOSA). Stanowisko o braku konieczności ustalania, w analizowanej sytuacji, wyczerpującego, imiennie określonego kręgu stron postępowania jest tym bardziej zasadne, jeśli się zważy, że uregulowana w art. 49 k.p.a. instytucja zawiadomienia w drodze ogłoszenia publicznego ma w swej istocie na celu umożliwienie każdemu potencjalnemu zainteresowanemu, który powołuje się (może powołać się) na posiadanie interesu prawnego w sprawie, możliwości wzięcia udziału w danym postępowaniu administracyjnym (zob. wyrok NSA z 13.01.2009 r., II OSK 1635/07, CBOSA). Należy tu podkreślić, iż to, że organ administracji dodatkowo dokonywał doręczeń w normalnym trybie (art.39 k.p.a.) za pośrednictwem poczty, nie ma wpływu na prawidłowość dokonanych doręczeń w trybie art.49 k.p.a.

Mając na względzie powyższe oraz okoliczność, iż w świetle niespornych i nie budzących wątpliwości ustaleń faktycznych, organ prowadzący postępowanie nie miał wobec skarżącej obowiązku powiadomienia o wszczęciu postępowania ani doręczenia decyzji środowiskowej na piśmie, a jedynie zawiadomienia o tych faktach w drodze publicznego ogłoszenia w trybie art. 95 ust.3 i art.38 ustawy o udostępnieniu informacji ... w zw. z art. 49 k.p.a. Jest poza sporem, iż wymaganych ogłoszeń dokonano na długo przed złożeniem przez Skarżącą wniosku o wznowienie postępowania w sprawie. A zatem dzień następujący po dniu upływu czternastodniowego terminu od ogłoszenia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach był – także dla Skarżącej – pierwszym dniem miesięcznego terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Z upływem bowiem owego czternastodniowego terminu nastąpił, na mocy art. 49 k.p.a. w zw. z art. 38 ust. o udostępnieniu informacji..., skutek w postaci prawnie skutecznego powiadomienia adresatów ogłoszenia, w tym m.in. Skarżącej, o wydaniu decyzji z dnia 4.02.2010r., a co za tym idzie – prawnie relewantnego (choć niekoniecznie rzeczywistego) "dowiedzenia się" przez te podmioty o decyzji środowiskowej w rozumieniu art. 148 § 2 k.p.a. Ani wykładnia językowa powołanego przepisu – w którym, co istotne, mowa jest jedynie o dniu, w którym strona "dowiedziała się" o decyzji, bez dalej idącego zastrzeżenia, iż chodzi tu wyłącznie o dowiedzenie się "rzeczywiste", "faktyczne" itp. – ani tym bardziej przywołane wyżej względy natury celowościowej, nie dają podstaw do wyłączania przepisu art. 148 § 2 k.p.a. z zakresu oddziaływania fikcji prawnej doręczenia (powiadomienia), ustanowionej w art. 49 k.p.a. Wykładnia przeciwna zaprezentowana w skardze nie może zostać zaakceptowana – jako w istocie sprzeciwiająca się idei stosowania art. 49 k.p.a. i unicestwiająca jego praktyczne skutki, bo otwierająca każdemu zainteresowanemu możliwość kwestionowania prawnej skuteczności, względem jego osoby, dokonanego publicznie ogłoszenia (por. wyrok NSA z 23.03.2010 r., II OSK 45/10, CBOSA).

W zakresie zarzutu braku przeprowadzenia dowodu z przesłuchania strony – skarżącej w trakcie prowadzonego przez organ postępowania administracyjnego, zarzut ten w ocenie Sądu nie zasługuje na uwzględnienie. Należy bowiem mieć na względzie, iż w myśl art 86 k.p.a. jeżeli po wyczerpaniu środków dowodowych lub z powodu ich braku pozostały nie wyjaśnione fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy, organ administracji publicznej dla ich wyjaśnienia może przesłuchać stronę. Z rozwiązań prawnych dotyczących przesłuchania stron wynika, że jest to środek dowodowy posiłkowy, dopuszczalny w postępowaniu administracyjnym w ostateczności. Przepis art.86 pozostawia ocenę potrzeby przeprowadzenia tego dowodu organowi. Swoboda tej oceny jest jednak ograniczona treścią zasady prawdy obiektywnej, z której wypływa dla organu orzekającego obowiązek skorzystania z tego środka dowodowego, jeżeli nie będzie można ustalić stanu faktycznego z braku innych środków dowodowych. To, iż organ zaniechał przeprowadzenia tego dowodu nie stanowi uchybienia bowiem stanowisko strony skarżącej było organowi znane precyzyjne i jednolite, nie budzące wątpliwości w trakcie prowadzonego postępowania administracyjnego, co do terminu dowiedzenia się o decyzji środowiskowej, a zatem przeprowadzenie tego dowodu nie wniosłoby nic nowego do sprawy. Nawet jeśliby uznać, że organy poprzez brak przesłuchania strony nie zapewniły Skarżącej w pełnym zakresie prawa do czynnego udziału w postępowaniu, to i tak naruszenie to nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy.

A zatem nie ulega wątpliwości, iż oświadczenie skarżącej o terminie, w którym dowiedziała się o decyzji w sprawie ( 26.04.2010r.), korzysta z domniemania prawdziwości. Granice tego domniemania wyznaczają jednak okoliczności stanu faktycznego sprawy, w tym fakty znane organowi z urzędu. Na takie okoliczności powołały się organy w sprawie, a mianowicie fakt doręczenia decyzji mężowi skarżącej, fakt udostępnienia informacji o decyzji na stronie Biuletynu Informacji Publicznej organu gminy, fakt ogłoszenia informacji o decyzji przez obwieszczenie w sposób zwyczajowo przyjęty – tablica ogłoszeń Urzędu Gminy. Dla obalenia prawdziwości oświadczenia skarżącej istotnym faktem prawnym był zastosowany tryb doręczenia decyzji. Zastosowanie tego tryby doręczenia obala domniemanie prawdziwości daty, w której skarżąca dowiedziała się o decyzji. Przyjęcie w przepisach prawa określonego trybu doręczenia decyzji ma skutek prawny uznania, że strona dowiedziała się o decyzji. To czy skarżąca podjęła czynności poznania treści decyzji nie ma znaczenia prawnego dla faktu ustalenia, że strona dowiedziała się o decyzji. Jednakże złożenie przez Skarżącą wniosku w maju 2010 r. nastąpiło więc znacznie po upływie terminu ustawowego, stąd, mimo wystąpienia przesłanki z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., słusznie organy uznały, żewznowienie postępowania nie było możliwe.

Na zakończenie należy zauważyć, że począwszy od dnia 11 kwietnia 2011 r. właściwą formą procesową odmowy wznowienia postępowania jest postanowienie, a nie, jak wcześniej, decyzja – co wynika wprost z treści art. 149 § 3 k.p.a. w brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 22 lit. a ustawy z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2011 r. Nr 6, poz. 18). Zgodnie jednak z art. 3 ww. ustawy zmieniającej w sprawach, w których do dnia wejścia w życie tej ustawy została wydana decyzja, a zgodnie z przepisami k.p.a. w brzmieniu nadanym omawianą ustawą zmieniającą powinno być wydane postanowienie, właściwą formą załatwienia sprawy jest decyzja. W związku z powyższym zaskarżonym aktom obydwu instancji, jako że wydane zostały już po dniu 11 kwietnia 2011 r., prawidłowo nadano formę postanowienia.

W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.