Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 2637/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-08-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6070 Uwłaszczenie    państwowych   osób     prawnych   oraz   komunalnych    osób prawnych
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Minister Rozwoju
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 200
journal: Dz.U. 2015 poz 1774
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Kowalska (spr.) Sędziowie WSA Anna Falkiewicz-Kluj WSA Gabriela Nowak Protokolant referent stażysta Wiktoria Sosnowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 sierpnia 2020 r. sprawy ze skargi [...] S.A. w [...] na decyzję Ministra Finansów, Inwestycji i Rozwoju z dnia [...] października 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nabycia z mocy prawa własności nieruchomości oddala skargę.


UZASADNIENIE

Minister Finansów, Inwestycji i Rozwoju decyzją z [...] października 2019 r., nr [...], po rozpoznaniu odwołania [...] S.A. w [...], utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] października 2016 r., nr [...], odmawiającą stwierdzenia nabycia z mocy prawa, z dniem [...] grudnia 1990 r., przez [...] w [...], prawa użytkowania wieczystego gruntu Skarbu Państwa, położonego w [...], obręb [...], [...], oznaczonego jako dz. nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] pow. [...] m2, dla których prowadzona jest księga wieczysta nr [...] i nr [...] o pow. [...] m2, dla której prowadzona jest księga wieczysta nr [...]

Zaskarżona decyzja zapadła w oparciu o następujący stan faktyczny i prawny sprawy.

Wnioskiem z [...] lipca 2012 r. [...] S.A. w [...] wystąpiła do Wojewody [...] o wydanie decyzji stwierdzającej nabycie z mocy prawa z dniem [...] grudnia 1990 roku prawa użytkowania wieczystego gruntu Skarbu Państwa, położonego w [...], obręb [...], [...], oznaczonego jako dz. nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] o pow. [...] m2, nr [...] pow. [...] m2 i nr [...] o pow. [...] m2.

Wojewoda [...] decyzją z [...] października 2016 r., nr [...], działając na podstawie art. 200 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2015 r., poz. 1774 ze zm.), powoływanej dalej jako "u.g.n." oraz § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 lutego 1998 r. w sprawie przepisów wykonawczych dotyczących uwłaszczania osób prawnych nieruchomościami będącymi dotychczas w ich zarządzie lub użytkowaniu (Dz. U. z 1998 r. Nr 23, poz. 120 ze zm.), powoływanego dalej jako "rozporządzenie z 10 lutego 1998 r.", po rozpoznaniu wniosku z [...] lipca 2012 r., odmówił stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem [...] grudnia 1990 r. przez [...] w [...] prawa użytkowania wieczystego gruntu położonego w [...] obejmującego ww. działki.

Od powyższej decyzji odwołanie złożyła [...] S.A. w [...].

Minister Finansów, Inwestycji i Rozwoju decyzją z [...] października 2019 r., nr [...], utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] października 2016 r. W uzasadnieniu organ wskazał, że stosownie do art. 200 ust. 1 u.g.n. aby można było wydać decyzję uwłaszczeniową, nieruchomość w dniu [...] grudnia 1990 r. musiała stanowić własność Skarbu Państwa oraz musiało istnieć prawo zarządu do tego gruntu. [...] S.A. w [...] jest następcą prawnym [...] w [...]. Przedmiotowy grunt stanowiący działki nr [...], nr [...], nr [...], nr [...] i nr [...] w dniu [...] grudnia 1990 r. stanowił własność Skarbu Państwa. Powyższych ustaleń dokonano w oparciu treści ksiąg wieczystych nr [...] i nr [...], prowadzonych dla przedmiotowych działek. Jak wynika z zapisu zawartego w dziale [...] księgi wieczystej nr [...], prowadzonej dla działek nr [...], nr [...], nr [...] i nr [...], prawo własności Skarbu Państwa zostało ujawnione na podstawie umów sprzedaży z [...] września 1963 r. Nr Rep. [...], z [...] grudnia 1964 r. Nr Rep. [...] oraz z [...] grudnia 1964 r. Nr Rep. [...]. Natomiast zgodnie z zapisem zawartym w dziale [...] księgi wieczystej nr [...], prowadzonej dla działki nr [...] Skarb Państwa stał się właścicielem przedmiotowej działki na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w [...] z [...] listopada 1997 r., sygn. akt [...] o zasiedzeniu działki nr [...] z dniem [...] stycznia 1985 r. Również Prezydent Miasta [...], wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej w piśmie z [...] września 2012 r., znak [...] potwierdził, że przedmiotowe działki w dniu [...] grudnia 1990 r. stanowiły własność Skarbu Państwa.

Minister zaznaczył, że kwestią sporną pozostawało, czy poprzednikowi prawnemu wnioskodawczyni przysługiwało w dniu [...] grudnia 1990 r. prawo zarządu w stosunku do przedmiotowych działek. Podniósł, że stwierdzenie prawa zarządu do nieruchomości następuje na podstawie co najmniej jednego z dokumentów wymienionych enumeratywnie w § 4 rozporządzenia z 10 lutego 1998 r. Wnioskodawczyni przedłożyła do akt postępowania decyzję Kierownika Wydziału [...] Urzędu Miejskiego w [...] z [...] sierpnia 1986 r. nr [...] o ustaleniu opłaty za zarząd gruntem położonym w [...]. Dokument ten nie potwierdza istnienia w dniu [...] grudnia 1990 r. prawa zarządu przysługującego poprzednikowi prawnemu wnioskodawczyni w stosunku do nieruchomości objętych niniejszym postępowaniem. Co prawda z § 4 rozporządzenia z 10 lutego 1998 r. wynika, że stwierdzenie prawa zarządu do nieruchomości może nastąpić na podstawie m.in. decyzji o naliczeniu lub aktualizacji opłat z tytułu zarządu nieruchomością, jednakże Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 22 listopada 1999 r., sygn. akt U 6/99, stwierdził, że dokument zawierający decyzję o naliczeniu lub aktualizacji opłat może być uznany za podstawę stwierdzenia użytkowania, tylko gdy jest wydany w nawiązaniu do decyzji o ustanowieniu tego prawa, która zaginęła lub uległa zniszczeniu. Z decyzji o opłatach powinien wynikać jednoznacznie tytuł prawny ich wnoszenia. Powołana decyzja nie wskazuje na istnienie aktu o charakterze indywidualnym, na podstawie którego zostało ustanowione prawo zarządu do przedmiotowych gruntów, bądź na podstawie którego oddano grunty w użytkowanie przed datą [...] sierpnia 1985 r. Ponadto przedłożone do akt sprawy umowy sprzedaży, sporządzone w formie aktu notarialnego z [...] września 1963 r. Nr Rep. [...], z [...] grudnia 1964 r. Nr Rep. [...] oraz z [...] grudnia 1964 r. Nr Rep. [...] nie mogą stanowić podstawy do stwierdzenia istnienia w dniu [...] grudnia 1990 r. prawa zarządu przedmiotowym gruntem. Obowiązujący w momencie zawarcia ww. umów sprzedaży stan prawny nie przewidywał podstawy prawnej do nabycia przez państwową jednostkę organizacyjną prawa użytkowania nieruchomości w drodze zawartej w imieniu i na rzecz Skarbu Państwa umowy sprzedaży nieruchomości. Jak wynika z treści ww. umów sprzedaży z [...] września 1963 r. i z [...] grudnia 1964 r. wymienione w nich działki zostały nabyte przez Skarb Państwa od osób fizycznych w trybie art. 6 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz. U. Nr 17, poz. 70 ze zm.). W takim wypadku skutkiem zawarcia ww. umów sprzedaży było jedynie przejście prawa własności na rzecz Skarbu Państwa, natomiast przepisy ww. ustawy z dnia 12 marca 1958 r. nie przewidywały wywłaszczenia nieruchomości z jednoczesnym oddaniem jej w użytkowanie przedsiębiorstwu państwowemu. Uzyskanie przez państwowe jednostki organizacyjne jakiegokolwiek tytułu prawnego do nieruchomości w dacie zawarcia ww. umów sprzedaży nieruchomości, w tym użytkowania, mogło nastąpić jedynie w trybie ustawy z dnia 14 lipca 1961 r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach (Dz. U. Nr 32, poz. 159 ze zm., następnie Dz. U. z 1969 r., Nr 22, poz. 159 ze zm.). a więc poprzez oddanie właściwej jednostce państwowej nieruchomości w użytkowanie w drodze decyzji administracyjnej. Sam fakt nabycia przez Skarb Państwa prawa własności przedmiotowych nieruchomości w drodze umów sprzedaży, zawartych w formie aktu notarialnego, przeznaczonych na potrzeby [...] w [...], jak również późniejsze faktyczne władanie tą nieruchomością przez ww. przedsiębiorstwo, nie mogło wywołać skutku w postaci nabycia przez [...] w [...], którego następcą prawnym jest wnioskodawczyni, prawa użytkowania spornych nieruchomości, ponieważ tego rodzaju skutku nie przewidywała obowiązująca ówcześnie ustawa z dnia 14 lipca 1961 r. Możliwość uzyskania przez państwową jednostkę organizacyjną prawa zarządu w stosunku do nieruchomości państwowych w drodze umowy sprzedaży nieruchomości wprowadził dopiero przepis art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości (Dz. U. Nr 22, poz. 99). Przedłożone do akt sprawy umowy sprzedaży zostały zawarte jeszcze przed wejściem w życie ww. ustawy z 29 kwietnia 1985 r., tj. przed 1 sierpnia 1985 r., tym samym brak jest podstaw do stosowania powyższych przepisów w odniesieniu do przedmiotowych umów sprzedaży. Ponadto w aktach znajduje się pismo Prezydenta Miasta [...], wykonującego zadania z zakresu administracji rządowej z [...]września 2012 r., znak [...], które nie wskazuje, aby nieruchomości objęte niniejszym postępowaniem były przedmiotem decyzji o ich przekazaniu w użytkowanie lub w zarząd na rzecz [...] w [...].

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na ww. decyzję Ministra Finansów, Inwestycji i Rozwoju wniosła [...] S.A. w [...], zaskarżając ją w całości. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:

1. przepisów prawa materialnego, tj:

a) art. 8 ust. 1 i 3 w zw. z art 38 ust. 2 ustawy z dnia z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (w pierwotnym brzmieniu tej ustawy) poprzez ich błędną wykładnię objawiającą się uznaniem przez organ, że poprzednik prawny skarżącej nie uzyskał, z mocy ustawy, prawa zarządu w stosunku do nieruchomości na podstawie zawarcia w formie aktów notarialnych umów, a co w dalszej kolejności skutkowało odmową stwierdzenia nabycia użytkowania wieczystego gruntów na mocy art. 200 ust. 1 uu.g.n., podczas gdy prawidłowa interpretacja przytoczonych przepisów powinna prowadzić do wniosku, że poprzednik prawny skarżącej uzyskał prawo zarządu nabytymi nieruchomościami najpóźniej w dniu wejścia w życie ww. ustawy, tj. w dniu 1 sierpnia 1985 r.,

b) § 4 ust. 1 rozporządzenia z 10 lutego 1998 r. poprzez odmowę uznania mocy dowodowej umowom, zawartym w formie aktu notarialnego przed dniem 1 lutego 1989 r. przez państwowe jednostki organizacyjne, o nabyciu nieruchomości od osób innych niż Skarb Państwa oraz decyzji o naliczeniu lub aktualizacji opłat z tytułu zarządu nieruchomością, przy ustalaniu posiadania przez poprzednika prawnego skarżącej prawa zarządu nieruchomości, a w konsekwencji utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji, podczas gdy z treści przywołanego przepisu rozporządzenia jednoznacznie wynika, że ww. dokumenty, niezależnie od ewentualnych decyzji o przekazaniu nieruchomości w użytkowanie (jeżeli została wydana przed dniem 1 sierpnia 1985 r.), stanowią podstawę dla stwierdzenia dotychczasowego prawa zarządu, stanowiącego podstawę dla stwierdzenia nabycia przez Skarżącą prawa użytkowania wieczystego gruntu,

c) 4 ust. 3 rozporządzenia z 10 lutego 1998 r. poprzez jego niezastosowanie i nieprzesłuchanie świadków, w sytuacji gdy w ocenie organu przedstawione przez wnioskodawcę dowody nie były wystarczające do stwierdzenia istnienia zarządu na przedmiotowych działkach, a inne dokumenty nie zachowały się,

2. przepisów prawa procesowego tj. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. polegające na zaniechaniu podjęcia wszelkich działań w celu wyjaśnienia, czy w stanie faktycznym niniejszej sprawy zaistniały przesłanki stwierdzenia nabycia z mocy prawa, użytkowania wieczystego przedmiotowego gruntu.

Mając na uwadze powyższe zarzuty wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instnacji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zaskarżona decyzja została wydana na podstawie art. 200 u.g.n. Zgodnie z powołanym przepisem, o stwierdzenie nabycia, z mocy prawa, na podstawie ustawy z 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, z dniem 5 grudnia 1990 r., prawa użytkowania wieczystego gruntów oraz własności budynków, innych urządzeń i lokali mogą ubiegać się te państwowe i komunalne osoby prawne oraz Bank [...], które posiadały w tym dniu grunty w zarządzie.

W sprawie pozostaje bezsporne, że według stanu na dzień [...] grudnia 1990 r. przedmiotowy grunt stanowił własność Skarbu Państwa. Spór dotyczy natomiast tego, czy dokumenty przedłożone przez skarżącą spółkę potwierdzają spełnienie przez jej poprzednika prawnego posiadania prawa zarządu do tego gruntu w dniu [...] grudnia 1990 r.

Wyjaśnić trzeba, że zarząd (dziś trwały zarząd), to prawne formy władania, które uprawniają do władania nieruchomością. Sam fakt korzystania przez przedsiębiorstwo, a następnie spółkę, z nieruchomości stanowiącej własność Skarbu Państwa nie kreuje prawa zarządu. Decydujące znaczenie mają bowiem dwie kwestie: dzień wejścia w życie ustawy, tj. 5 grudnia 1990 r. oraz obowiązujące w tym dniu przepisy pozwalające stwierdzić, że w tej dacie określone mienie należało do przedsiębiorstw państwowych. Obowiązująca wówczas ustawa z 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. z 1990 r., Nr 79, poz. 464), przewidywała powstanie zarządu do gruntu w ściśle określony sposób. Stosownie do art. 38 ust. 2 tej ustawy, dowodem potwierdzającym istnienie prawa zarządu państwowej jednostki organizacyjnej mogły być: 1) decyzja o oddaniu w zarząd, 2) zawarta za zezwoleniem tego organu, umowa o przekazaniu nieruchomości między państwowymi jednostkami organizacyjnymi, 3) umowa o nabyciu nieruchomości.

Na gruncie powołanych regulacji w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego ukształtował się pogląd, który sąd w składzie orzekającym w całości podziela, że istnienia zarządu nie można domniemywać. Istotne jest również to, że decyzja o oddaniu nieruchomości w zarząd powinna była określać jej położenie, powierzchnię, mieć załączoną mapę sytuacyjną oraz wskazywać sposób i cel korzystania z niej (por. uchwała składu 7 sędziów SN z 23 września 1993 r., III CZP 81/93 oraz wyrok NSA z 28 kwietnia 2010 r., I OSK 929/09).

W kwestii sposobu dokumentowania prawa zarządu zasadnicze znaczenie mają przepisy rozporządzenia z 10 lutego 1998 r. W § 4 ust. 1 tego rozporządzenia ustawodawca wymienił dokumenty wskazujące na istnienie prawa zarządu, którymi mogą być: decyzja o przekazaniu nieruchomości w zarząd; decyzja o przekazaniu nieruchomości w użytkowanie, jeśli została wydana przed dniem [...] sierpnia 1985 r.; umowa między państwowymi jednostkami organizacyjnymi o przekazaniu prawa zarządu do nieruchomości, zawarta za zgodą organu; umowa zawarta w formie aktu notarialnego przed dniem [...] lutego 1989 r., przez państwowe jednostki organizacyjne, o nabyciu nieruchomości od osób innych niż Skarb Państwa; odpis księgi wieczystej stwierdzającej prawo zarządu lub prawo użytkowania nieruchomości; decyzja o naliczeniu lub aktualizacji opłat z tytułu zarządu nieruchomością; decyzja o naliczeniu lub aktualizacji opłat z tytułu użytkowania nieruchomości, jeżeli została wydana przed dniem [...] sierpnia 1985 r.; uchwała, zarządzenie lub decyzja wydana w sprawie podziału, łączenia, likwidacji i utworzenia państwowych i komunalnych jednostek organizacyjnych oraz podejmowanych na ich podstawie uchwał komisji powoływanych w tych sprawach, jeżeli treść tych dokumentów zawiera oznaczenie nieruchomości; protokół przekazania nieruchomości sporządzony między państwowymi jednostkami organizacyjnymi przed dniem [...] sierpnia 1985 r., a także umowa o przekazaniu nieruchomości lub protokół przekazania nieruchomości sporządzone przed [...] października 1961 r. między organizacjami społeczno-zawodowymi, politycznymi lub spółdzielczymi a państwowymi jednostkami organizacyjnymi. Ponadto, zgodnie z § 4 ust. 2 rozporządzenia, jeżeli właściwy organ nie dysponuje dokumentami, o których mowa w ust. 1, może wezwać państwowe i komunalne osoby prawne do ich dostarczenia w wyznaczonym terminie. Z kolei w myśl § 4 ust. 3 rozporządzenia, jeżeli nie zachowały się dokumenty, o których mowa w ust. 1, stwierdzenia dotychczasowego prawa zarządu do nieruchomości można dokonać na podstawie zeznań świadków lub oświadczeń stron złożonych zgodnie z art. 75 k.p.a., potwierdzających przekazanie nieruchomości państwowym i komunalnym jednostkom organizacyjnym.

Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy wskazać trzeba, że jako dowód na istnienie prawa zarządu do wnioskowanej do uwłaszczenia nieruchomości skarżąca spółka przedstawiła decyzję Kierownika Wydziału [...] Urzędu Miejskiego w [...] z [...] sierpnia 1986 r. nr [...] o ustaleniu opłaty za zarząd gruntem położonym w [...]. W ocenie skarżącej dokument ten daje wystarczającą podstawę do stwierdzenia istnienia prawa zarządu. Organy obu instnacji stanęły na stanowisku, że wymieniony dokument nie potwierdza istnienia w dniu [...] grudnia 1990 r. prawa zarządu przysługującego poprzednikowi prawnemu wnioskodawczyni w stosunku do nieruchomości objętych niniejszym postępowaniem. Ich zdaniem dokument zawierający decyzję o naliczeniu opłat może być uznany za podstawę stwierdzenia użytkowania jedynie wówczas, gdy w decyzji o opłatach wskazana jest konkretna decyzja administracyjna, na podstawie której zostało ustanowione prawo, a konkretna decyzja wskazana w tejże decyzji o naliczeniu opłat zaginęła lub uległa zniszczeniu. W przypadku wywodzenia prawa zarządu z postanowień decyzji o naliczeniu lub aktualizacji opłat z tytułu użytkowania czy zarządu nieruchomości, należy ustalić, czy decyzje te wskazują jednoznacznie tytuł ich wnoszenia, tj. czy przywołują ustanowione mocą konkretnej decyzji administracyjnej prawo zarządu lub użytkowania. Przedmiotowa decyzja nie wskazuje na istnienie aktu o charakterze indywidualnym, na podstawie którego zostało ustanowione prawo zarządu do przedmiotowych gruntów bądź na podstawie którego oddano grunty w użytkowanie przed datą [...] sierpnia 1985 r. Sąd przychyla się do argumentacji organów administracji, jednocześnie wskazując, że jest to pogląd ugruntowany zarówno w orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego, jak i w orzecznictwie sądów administracyjnych. Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 22 listopada 1999 r. sygn. akt U 6/99 (opub. w OTK 1999 r., nr 7, poz. 159) i w wyroku z dnia 9 kwietnia 2002 r. sygn. akt U 10/00 (opub. w OTK 2001 r., nr 3, poz. 55) stwierdził, że decyzja o naliczeniu i aktualizacji opłat może być uznana za podstawę stwierdzenia istnienia prawa zarządu jedynie wyjątkowo, gdy była wydana w nawiązaniu do decyzji o ustanowieniu tego prawa, która zaginęła lub uległa zniszczeniu. Z kolei Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 3 kwietnia 2008 r. sygn. akt I OSK 570/07 uznał, że pogląd wyrażony przez Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 22 listopada 1999 r. sygn. akt U 6/99, który dotyczył stwierdzenia prawa użytkowania nieruchomości na rzecz spółdzielni, należy odnieść jako prawidłowy także do warunków stwierdzenia prawa zarządu państwowych i komunalnych osób prawnych. Oznacza to, że ponieważ decyzje ustalające opłatę roczną za zarząd - użytkowanie nieruchomości w żaden sposób nie powołują się ani nie nawiązują do jakiejkolwiek innej decyzji o ustanowieniu prawa zarządu, nie mogą one stanowić podstawy do stwierdzenia istnienia prawa zarządu (wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 kwietnia 2012 r., I OSK 651/11, z 10 września 2014 r., I OSK 204/13 oraz wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 7 września 2010 r., I SA/Wa 1288/10, z 1 czerwca 2006 r. I SA/Wa 2098/05).

Ze znajdującego się w aktach odpisu księgi wieczystej [...], prowadzonej dla działek nr [...], nr [...], nr [...] i nr [...], wynika, że prawo własności Skarbu Państwa zostało ujawnione na podstawie umów sprzedaży z [...] września 1963 r. Nr Rep. [...], z [...] grudnia 1964 r. Nr Rep. [...] oraz z [...] grudnia 1964 r. Nr Rep. [...]. Z treści tych umów wynika, że wymienione w nich osoby fizyczne sprzedają nieruchomości "Skarbowi Państwa - Wojewódzkiemu Przedsiębiorstwu Wodociągów i Kanalizacji". W tej sytuacji wyjaśnić należy, że do dnia [...] lipca 1985 r. nabyte w formie umowy sprzedaży grunty nabywane były na własność Skarbu Państwa. Następnie już jako tereny państwowe mogły być przekazywane jednostkom państwowym (a takim było Wojewódzkie Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji) i organizacjom społecznym w użytkowanie. Przekazanie to odbywało się w drodze decyzji, na podstawie ustawy z dnia 14 lipca 1961 r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach (Dz. U. Nr 32, poz. 159 ze zm.), które to prawo użytkowania później przekształciło się w zarząd, na mocy art. 87 ustawy z 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. Nr 22, poz. 99). Dopiero od dnia [...] sierpnia 1985 r., tj. daty wejścia w życie ustawy z 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, sama umowa sprzedaży świadczyła, na mocy art. 8 ust. 3 tej ustawy, o nabyciu przez państwowe jednostki organizacyjne prawa zarządu. Skarżąca spółka nie przedstawiła decyzji o przekazanie przedmiotowych działek w użytkowaniu, a umowy, na które się powołuje, zawarte zostały w latach 1963-1964. Jak wynika z ich treści nieruchomości zostały nabyte przez Skarb Państwa od osób fizycznych w trybie art. 6 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz. U. Nr 17, poz. 70 ze zm.). Skutkiem zawarcia ww. umów sprzedaży było jedynie przejście prawa własności na rzecz Skarbu Państwa, natomiast przepisy ww. ustawy z 12 marca 1958 r. nie przewidywały wywłaszczenia nieruchomości z jednoczesnym oddaniem jej w użytkowanie przedsiębiorstwu państwowemu. W tej sytuacji nie można uznać takich umów sprzedaży za dokumenty potwierdzające prawo zarządu do gruntu istniejące w dniu [...] grudnia 1990 r., gdyż zostały one zawarte w latach 1963-1964 i świadczą wyłącznie o tytule własności Skarbu Państwa, nie przyznając natomiast przedsiębiorstwu państwowemu żadnych praw rzeczowych do gruntu.

Wobec powyższego, prawidłowo uznały organy, że zebrany materiał dowodowy nie potwierdza aby poprzednik prawny skarżącej dysponował jakimkolwiek indywidualnym aktem dotyczącym przedmiotowej nieruchomości, czy to w formie decyzji, umowy, czy też protokołu zdawczo - odbiorczego, który ustanowiłby na jego rzecz zarząd czy użytkowanie. Jak już wyżej wskazano, istnienia zarządu według stanu na dzień [...] grudnia 1990 r. w żadnym wypadku nie można domniemywać, a można zarząd ten jedynie wykazywać środkami dowodowymi określonymi w rozporządzeniu z 10 lutego 1998 r.

Co do zasady można dowodzić istnienia zarządu na podstawie zeznań świadków lub oświadczeń stron złożonych zgodnie z art. 75 k.p.a., potwierdzających przekazanie nieruchomości państwowym i komunalnym jednostkom organizacyjnym (§ 4 ust. 3 rozporządzenia). Trzeba jednak mieć na uwadze, że tego rodzaju dowód ma prawne znaczenie jedynie wówczas, gdy zostanie w sposób pewny ustalone, że konkretne dokumenty potwierdzające prawo zarządu jednostki państwowej istniały (zostaną ustalone ich dane umożliwiające ich identyfikację), ale nie zachowały się (np. zostały zniszczone, zaginęły). Same zeznania świadków, bez potwierdzenia istnienia odpowiednich dokumentów dowodzących istnienia prawa zarządu jednostki państwowej, nie mogą stanowić samodzielnego dowodu potwierdzającego istnienie tego prawa. Sytuacji takiej jednak skarżąca spółka nie podniosła w toku postępowania i nie wskazała na zagubienie lub dokumentów potwierdzających istnienie prawa zarządu oraz o osobach, które mogłyby posiadać wiedzę w tym przedmiocie.

Nie jest również zasadny zawarty w skardze zarzut naruszenia przez organy administracji art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. Sąd uznał, że z analizy akt sprawy wynika, że kontrolowane postępowanie zostało przeprowadzone wnikliwie, z zachowaniem reguł postępowania określonych w k.p.a. Wyjaśnione zostały wszystkie okoliczności istotne dla wydania prawidłowego rozstrzygnięcia. Także w zgodzie z treścią art. 107 § 3 k.p.a. organ przedstawił swoje stanowisko w uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia, które dostatecznie odzwierciedla rację decyzyjną i wyjaśnia tok rozumowania organu, który prowadzi do zastosowania konkretnego przepisu prawa materialnego i procesowego do rzeczywistej sytuacji faktycznej zaistniałej w rozpatrywanej sprawie. Minister w uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia prawidłowo wskazał również fakty, które uznał za udowodnione, dowody, na których się oparł, oraz przyczyny, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej.

Skoro po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego nie uzyskano dowodu potwierdzającego zarząd poprzednika prawnego skarżącej spółki przedmiotowymi działkami, to zarówno Wojewoda, jak i Minister trafnie wywiedli, że nie było podstaw do uwzględnienia wniosku uwłaszczeniowego skarżącej spółki.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), orzekł jak w sentencji.