Postanowienie NSA, sygn. akt I OW 29/19
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2019-07-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6032 Inne z zakresu prawa o ruchu drogowym
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne: Spór kompetencyjny/Spór o właściwość
Skarżony organ: Naczelnik Urzędu Skarbowego
Treść wyniku: Wskazano organ właściwy do rozpoznania sprawy
Powołane przepisy: article: art. 130 a ust. 10 h
journal: Dz.U. 2018 poz 1990
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Monika Nowicka Sędziowie: sędzia NSA Czesława Nowak-Kolczyńska (spr.) sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska po rozpoznaniu w dniu 19 lipca 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Starosty [...] o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Starostą [...] a Naczelnikiem Urzędu Skarbowego w [...] w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku [...] o przyznanie wynagrodzenia oraz zwrot kosztów dozoru powstałych w związku z usunięciem oraz przechowywaniem na parkingu dozorowanym pojazdu postanawia: wskazać Starostę [...] jako organ właściwy do rozpoznania wniosku.


UZASADNIENIE

Starosta [...] pismem z dnia 12 lutego 2019 r. wystąpił do Naczelnego Sądu Administracyjnego o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Starostą [...] a Naczelnikiem Urzędu Skarbowego w [...] w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku [...] (dalej wnioskodawczyni) o przyznanie wynagrodzenia oraz zwrot kosztów dozoru powstałych w związku z usunięciem oraz przechowywaniem na parkingu dozorowanym w okresie od dnia 6 listopada 2005 r. do dnia 6 lutego 2007 r. pojazdu marki Mitsubishi Galant nr rej. [...], poprzez wskazanie Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] jako organu właściwego w sprawie.

W uzasadnieniu wniosku Starosta wskazał, że pismem z dnia 28 października 2015 r. wnioskodawczyni wystąpiła do Naczelnika o przyznanie kosztów dozoru ww. pojazdu oraz wynagrodzenia za dozór. Wnioskodwaczyni wskazała, że w dniu 6 listopada 2005 r. na polecenie Policji usunęła z terenu Powiatu [...] pojazd i umieściła go na prowadzonym przez siebie parkingu dozorowanym. Pojazd został odebrany z parkingu przez upoważnionego pracownika Urzędu Skarbowego w [...] w dniu 16 lutego 2007 r. Naczelnik rozliczył z wnioskodawczynią koszty przechowywania pojazdu jedynie za okres od dnia 7 lutego 2007 r. do dnia 16 lutego 2007 r., tymczasem zgodnie z uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 listopada 2010 r. sygn. akt I OPS 1/10 dozorcy należy się wynagrodzenie i zwrot kosztów przechowywania pojazdu za cały okres przechowywania pojazdu na parkingu. Tym samym wnioskodawczyni zażądała wypłaty wynagrodzenia oraz zwrotu kosztów dozoru pojazdu za okres od dnia 6 listopada 2005 r. do dnia 6 lutego 2007 r.

Następnie Starosta sczegółowo omówił regulacje prawne dotyczące zasad i trybu orzekania o przepadku pojazdów na rzecz powiatu oraz obowiązujące zarówno przed, jak i po wprowadzeniu ustawy z dnia 22 lipca 2010 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw, zasady rozliczeń z właścicielami parkingów. W tym kontekście wskazał, że przedmiotowy pojazd nie jest własnością powiatu [...]. Został usunięty z drogi przed dniem 4 września 2010 r. i zostało wobec niego przeprowadzone postępowanie likwidacyjne, zakończone wydaniem decyzji o przepadku na rzecz Skarbu Państwa. Decyzja ta jest ostateczna i nie została wyeliminowana z obrotu prawnego. W tej sytuacji nie jest możliwie orzeczenie przepadku pojazdu na rzecz powiatu. Przepisy intertemporalne zawarte w ustawie nowelizującej nie przewidują takiej możliwości. W konsekwencji, w ocenie Starosty, uznać należy, że własność pojazdu przeszła na Skarb Państwa a w związku z tym rozliczenie kosztów przechowywania i dozoru pojazdu powinno nastąpić według trybu dotychczas obowiązującego tj. zgodnie z przepisami ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2018 r. poz 1314, ze zm.), tym samym organem właściwym do przeprowadzenia tego postępowania będzie właściwy naczelnik urzędu skarbowego - stosownie do treści § 4 ust 1 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 lutego 2011 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przpisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2018 r. poz. 1016, ze zm.). Starostał uznał, że w takim przypadku nie może być organem egzekucyjnym, gdyż pojazd nie został przejęty na rzecz powiatu na podstawie ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2018 r. poz. 1990, ze zm.; dalej jako p.r.d.). Organ podkreślił także, że nie zgadza się z poglądem zgodnie z którym w obecnym stanie prawnym podstawą orzekania o rozliczeniach z przedsiębiorcą wyznaczonym do prowadzenia parkingu według przepisów obowiązujących do dnia 3 września 2010 r. jest wyłącznie art. 130a ust. 10h p.r.d, a tym samym nie ma już potrzeby stosowania ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zdaniem Starosty założenie takie jest oczywiście sprzeczne z literalnym brzmieniem art. 130a ust. 10h p.r.d., a także nie uwzględnia celu i kontekstu wprowadzenia powołanej regulacji, natomiast przyjęcie takiego założenia podważa spójność całej nowelizacji. Tym samym organ stwierdził, że jeżeli do spraw o zwrot kosztów przechowywania i dozoru pojazdów usuniętych przed dniem 4 września 2010 r. (niezależnie od tego czy stały się własnością Skarbu Państwa czy powiatu) znajdą zastosowanie przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz rozporządzenia z dnia 28 lutego 2011 r., to konsekwentnie, zgodnie z treścią tych przepisów, należy określić właściwość organów egzekucyjnych w tych sprawach. W ocenie organu powyższe prowadzi do wniosku, że organami egzekucyjnymi właściwymi do rozliczenia kosztów przechowywania pojazdów stanowiących własność Skarbu Państwa są nadal, także w aktualnym stanie prawnym, naczelnicy urzędów skarbowych.

W odpowiedzi na wniosek Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...] wniósł o rozstrzygniecie sporu kompetencyjnego pomiędzy nim a Starostą [...] przez wskazanie Starosty [...] jako organu właściwego do załatwienia przedmiotowej sprawy. Ogan przypomiał stan faktyczny sprawy i wskazał treść art. 130a ust 10h p.r.d. stwierdzając, że sporny wniosek złożony został w dniu 3 listopada 2015 r., co oznacza, że postępowanie zostało wszczęte po nowelizacji powołanego przepisu i dodaniu do niego ust. 10 h. Dlatego też, w ocenie Naczelnika, właściwym organem w niniejszej sprawie jest starosta, bowiem obecne przepisy nie przewidują już właściwości organów skarbowych w tych sprawach.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Sądy administracyjne rozpoznają, na podstawie art. 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302, ze zm.; dalej jako p.p.s.a.), z zastrzeżeniem art. 22 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. 2018 poz. 2096, ze zm.; dalej jako k.p.a.) - spory o właściwość powstałe pomiędzy organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek, a organami administracji rządowej. Przez spór kompetencyjny (a także o właściwość) o którym mowa w art. 4 p.p.s.a. należy rozumieć sytuację, w której przynajmniej dwa organy administracji publicznej jednocześnie uważają się za właściwe do załatwienia konkretnej sprawy (spór pozytywny) lub też każdy z nich uważa się za niewłaściwy do jej załatwienia (spór negatywny).

W niniejszej sprawie spór jaki zaistniał pomiędzy Starostą [...] a Naczelnikiem Urzędu Skarbowego w [...] jest negatywnym sporem kompetencyjnym, gdyż żaden z tych organów nie uznaje się za właściwy do rozpoznania przedmiotowego wniosku. W rozpatrywanym przypadku chodzi o przyznanie wynagrodzenia i zwrot kosztów dozoru powstałych w związku z usunięciem oraz przechowywaniem na parkingu dozorowanym pojazdu, na podstawie art. 130a ust. 1 p.r.d, przysługujących jednostce prowadzącej parking strzeżony.

Stosownie do treści art. 130a ust. 10h p.r.d. koszty związane z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu powstałe od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania ponosi osoba będąca właścicielem tego pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 10d i 10i. Decyzję o zapłacie tych kosztów wydaje starosta. Przepis ten dodany został przez art. 1 pkt 10 lit. k ustawy z dnia 22 lipca 2010 r. zmieniającej z dniem 4 września 2010 r. ustawę - Prawo o ruchu drogowym. W ustawie tej zamieszczone zostały również regulacje międzyczasowe. Ustawa zmieniająca w art. 13 rozstrzygnęła o kosztach przechowywania pojazdów, które powstały po upływie terminu, o którym mowa w art. 130a ust. 10 p.r.d. w brzmieniu dotychczasowym. Podkreślić jednak należy, że rozstrzygając o kosztach wskazano ogólnie na Skarb Państwa, bez wskazania statio fisci. Jednocześnie nie rozstrzygnięto w odmienny, niż wskazany w znowelizowanym art. 130a ust. 10h powołanej ustawy sposób o organie orzekającym w tego rodzaju przypadkach. O właściwości starosty pośrednio świadczy również przepis art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 22 lipca 2010 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym, przekazujący niezakończone sprawy starostom.

Skoro, jak już wykazano, w powołanym przepisie intertemporalnym pominięto kwestię organu który ma wydać orzeczenie w przedmiocie kosztów, w tym tych ciążących na Skarbie Państwa, w szczególności nie uregulowano jej w sposób odmienny niż przewidziany w art. 130a ust. 10h p.r.d., to w obecnie obowiązującym stanie prawnym sprawę tę w myśl tego ostatniego przepisu rozstrzyga starosta w drodze decyzji (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 25 sierpnia 2011 r. sygn. akt I OW 96/11, LEX nr 1230148; z dnia 11 stycznia 2012 r. sygn. akt I OW 152/11, LEX nr 1230149; z dnia 9 listopada 2012 r. sygn. akt I OW 139/12, LEX nr 1247195 i z dnia 14 maja 2013 r. sygn. akt I OW 231/12, LEX nr 1318784). Jak zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 7 sierpnia 2014 r. sygn. akt I OSK 2971/12, LEX nr 1581567, z treści norm zawartych w ustawie z dnia 22 lipca 2010 r., które mają charakter przepisów prawa przejściowego wynika, że sprawy o których mowa w art. 130a p.r.d., poddane zostały reżimowi ustawy w jej znowelizowanym brzmieniu. Przepis ten stanowi zatem kompletną i wystarczającą podstawę do prowadzenia określonego w nim postępowania. Nie ma w tej sytuacji potrzeby posiłkowania się art. 102 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz wydanymi na jej podstawie rozporządzeniami wykonawczymi. Ogólna bowiem zasada głosi, że jeżeli w przepisach przejściowych brak jest wyraźnych wskazań co do konieczności stosowania prawa poprzednio obowiązującego, to stosuje się prawo obecnie obowiązujące.

Mając na uwadze powyższe zauważyć należy, że wniosek w niniejszej sprawie został złożony w dniu 3 listopada 2015 r. co oznacza, że postępowanie zostało wszczęte po nowelizacji art. 130a p.r.d. i dodaniu do niego ust. 10h w obowiązującym nadal brzmieniu. Natomiast przepis ten wprost wskazuje starostę, jako organ właściwy do tego rodzaju wniosków. Z tego względu bez znaczenia pozostaje fakt, że należności w niniejszej sprawie dotyczą okresu sprzed wejścia w życie ustawy nowelizującej z dnia 22 lipca 2010 r. Okoliczność ta nie ma wpływu na właściwość organu rozstrzygającego o tych należnościach. Oznacza natomiast, że organ ten musi uwzględnić zasady ich ustalania, m.in. określające podmiot zobowiązany w tym zakresie, które odnoszą się do danego okresu i wynikają z przepisów prawa, w tym przepisów intertemporalnych.

Mając na względzie powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na postawie art. 15 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.