Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 322/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-06-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6219 Inne o symbolu podstawowym 621
Hasła tematyczne: Żołnierze zawodowi
Skarżony organ: Minister Obrony Narodowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 21 ust. 6 pkt 2
journal: Dz.U. 2018 poz 133
law: Ustawa z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej - tekst jedn.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki, Sędzia WSA Iwona Maciejuk, Sędzia WSA Konrad Łukaszewicz (spr.), Protokolant specjalista Sylwia Mikuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 czerwca 2019 r. sprawy ze skargi E. M. na decyzję Prezesa Agencji Mienia Wojskowego z dnia [...] grudnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania do zwrotu świadczenia mieszkaniowego - oddala skargę -


UZASADNIENIE

Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w niniejszej sprawie była decyzja Prezesa Agencji Mienia Wojskowego (zwanego dalej: "Prezesem Agencji") z dnia [...] grudnia 2019 r. o numerze [...] w sprawie zobowiązania do zwrotu świadczenia mieszkaniowego.

Stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco:

E. M. (zwana dalej: "Skarżącą") wystąpiła w dniu [...] września 2010 r. do Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w K. o wypłatę świadczenia mieszkaniowego, które było jej wypłacane comiesięcznie począwszy od dnia [...] lipca 2010 r. do dnia [...] lipca 2018 r.

Pismem z dnia [...] września 2018 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Mienia Wojskowego w L. (zwany dalej: "Dyrektorem Oddziału") wezwał Skarżącą do zwrotu nadpłaconego świadczenia mieszkaniowego wypłaconego nienależnie za okres od dnia [...] listopada 2012 r. do dnia [...] lipca 2018 r., zakreślając termin 14 dni od dnia otrzymania wezwania. W uzasadnieniu pisma wyjaśniono, iż Skarżąca zawarła w dniu [...] listopada 2012 r. związek małżeński z osobą, której wypłacono odprawę mieszkaniową, w związku z czym pobierane przez nią po dacie zawarcia małżeństwa świadczenie mieszkaniowe było nienależne i podlega zwrotowi.

Z uwagi na bezskuteczny upływ terminu zakreślonego w wezwaniu do zwrotu, Dyrektor Oddziału wszczął z urzędu postępowanie w sprawie zwrotu nadpłaconego świadczenia, o czym zawiadomił Skarżącą pismem z dnia [...] października 2018 r.

Decyzją z dnia [...] listopada 2018 r. o numerze [...] Dyrektor Oddziału zobowiązał Skarżącą do zwrotu kwoty 42.360,00 zł.

W uzasadnieniu organ wskazał, iż zgodnie z art. 21 ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (t. j. Dz. U. z 2018 r., poz. 2356 ze zm.; zwanej dalej: "ustawą o zakwaterowaniu"), żołnierzowi zawodowemu nie przysługuje prawo do zakwaterowania, jeżeli on lub jego małżonek otrzymał odprawę mieszkaniową. Organ podniósł przy tym, iż zgodnie z art. 24 ust. 5 tej ustawy, żołnierz ma obowiązek powiadomić Dyrektora Oddziału o wszelkich okolicznościach mających wpływ na prawo do zakwaterowania, zaś skutki braku takiego powiadomienia obciążają żołnierza. W konsekwencji organ stwierdził, iż Skarżąca mimo tego, że zawarła związek małżeński z osobą, której wypłacono odprawę mieszkaniową, nadal pobierała świadczenie mieszkaniowe, które jako takie uznać należało za nienależne od dnia zawarcia małżeństwa.

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2018 r. Prezes Agencji utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Oddziału.

W uzasadnieniu organ odwoławczy w całości podzielił stanowisko organu I instancji, zgodnie z którym, świadczenie mieszkaniowe wypłacane Skarżącej po zwarciu związku małżeńskiego było nienależne i podlega zwrotowi. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu, Prezes Agencji wskazał, iż nie ma znaczenia okoliczność, iż wypłata odprawy mieszkaniowej na rzecz męża Skarżącej nastąpiła jeszcze przed zawarciem małżeństwa. Zdaniem organu, ustawodawca ograniczył bowiem prawo żołnierza do zakwaterowania, a tym samym do otrzymywania świadczenia mieszkaniowego, w sytuacji, gdy jego małżonek skorzystał z odprawy mieszkaniowej, nie odnosząc się do momentu, w którym to nastąpiło. W konsekwencji, wobec ziszczenia się przesłanki określonej w art. 21 ust. 6 ustawy o zakwaterowaniu, organ uznał, iż Skarżąca nie miała prawa do zakwaterowania, a tym samym wypłacone jej świadczenie mieszkaniowe było nienależne.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Prezesa Agencji z dnia [...] grudnia 2018 r. Skarżąca wniosła o uchylenie w całości poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Oddziału, przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi, a także o zasądzenie kosztów postępowania.

Zaskarżonej decyzji zarzuciła:

1) naruszenie, błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 21. ust 1 w zw. z art. 21 ust. 2 ustawy o zakwaterowaniu poprzez uznanie, że jako żołnierzowi zawodowemu nie przysługuje jej prawo do zakwaterowania od dnia wyznaczenia na pierwsze stanowisko służbowe do dnia zwolnienia z czynnej służby wojskowej;

2) niedopełnianie i niewłaściwe zastosowanie oraz przekroczenie uprawnień przez organ w zw. z art. 48d ust. 14 ustawy o zakwaterowaniu, bowiem Dyrektor Oddziału, który każdego miesiąca sporządza wykaz wypłat świadczenia mieszkaniowego należnego za poprzedni miesiąc, doprowadził do nadpłaty świadczenia mieszkaniowego przez Skarżącą;

3) niezastosowanie lub niewłaściwe zastosowanie art. 120 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (t. j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1360 ze zm.) w zw. z art. 48 d ust. 14 ustawy zaopatrzeniowej poprzez niedopełnienie obowiązku i przekroczenie uprawnień polegające na sporządzeniu wykazu wypłat świadczenia mieszkaniowego pomimo powzięcia w dniu [...] grudnia 2012 r. informacji stanowiącej negatywną przesłankę do wypłaty Skarżącej świadczenia mieszkaniowego;

4) naruszenie art. 9 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm.; zwanej dalej: "k.p.a.") poprzez poinformowanie Skarżącej telefoniczne przez pracownika organu, przed dniem dostania rozkazu personalnego informującego o zmianie nazwiska w związku ze zmianą stanu cywilnego, o braku potrzeby złożenia kolejnego wniosku o świadczenie mieszkaniowe;

5) wydanie decyzji sprzecznej z art. 33 ust. 2 Konstytucji RP poprzez dowolną i rozszerzoną interpretację pojęcia "małżonek";

6) naruszenie i niedopełnienie art. 107 k.p.a. poprzez wadliwe sporządzenie uzasadnienia faktycznego i prawnego;

7) wydanie decyzji sprzecznej z art. 31 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy (t. j. Dz. U. z 2017, poz. 682 ze zm.; zwanej dalej: "k.r.o.") poprzez dowolność interpretacyjną w określeniu faktycznego zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych ze środków budżetowych.

Rozwijając zarzuty Skarżąca podniosła, iż w dniu [...] grudnia 2012 r. organ został powiadomiony przez nią o zmianie nazwiska w związku z zawarciem związku małżeńskiego, a mimo to kontynuował wypłacanie jej świadczenia mieszkaniowego na nazwisko "K.". Zdaniem Skarżącej, w sprawie należy uwzględnić bieg terminu przedawnienia, licząc od dnia rozmowy telefonicznej z pracownicą organu lub od dnia [...] grudnia 2012 r., tj. od dnia powiadomienia o zmianie stanu cywilnego i nazwiska na "M.". Skarżąca wyjaśniła przy tym, iż podczas wskazanej rozmowy telefonicznej uzyskała informację, że nie ma potrzeby składania nowego wniosku bowiem nie zmieniają się jej uprawnienia. W ocenie Skarżącej, organy winny czuwać nad tym, by strony nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa oraz udzielać im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Odnosząc się do wypłaconej jej mężowi odprawy mieszkaniowej podniosła, iż nastąpiło to przed zawarciem związku małżeńskiego i kwota ta została w przeważającej części przekazana jego ówczesnej żonie. Wywiodła przy tym, iż w dacie zawarcia przez nią małżeństwa, mąż nie zaspokoił jej potrzeb mieszkaniowych z tytułu otrzymania odprawy mieszkaniowej. Końcowo zauważyła, iż organ dowolnie i swobodnie interpretuje pojęcie "małżonka" na gruncie przepisów ustawy o zakwaterowaniu, w której nie zostało ono zdefiniowane.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie oraz ponowił argumentację prezentowaną w całym postępowaniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie mogła zostać uwzględniona.

Zgodnie z art. 48d ust. 13 ustawy o zakwaterowaniu, w przypadku stwierdzenia nadpłaty świadczenia mieszkaniowego dyrektor oddziału regionalnego Agencji wzywa do zwrotu należności w terminie 14 dni od dnia otrzymania przez żołnierza wezwania, a po bezskutecznym upływie terminu wydaje decyzję administracyjną.

Jak wynika z prawidłowo ustalonego stanu faktycznego niniejszej sprawy, Skarżąca wystąpiła w dniu [...] września 2010 r. z wnioskiem o wypłatę świadczenia mieszkaniowego. Świadczenie to zostało jej przyznane i było wypłacane comiesięcznie począwszy od dnia [...] lipca 2010 r. W dniu [...] listopada 2012 r. Skarżąca zawarła związek małżeński z osobą, której wypłacono odprawę mieszkaniową na mocy decyzji z dnia [...] stycznia 2012 r. Po dacie zawarcia małżeństwa Skarżąca nadal pobierała świadczenie mieszkaniowe do dnia [...] lipca 2018 r. Pismem z dnia [...] września 2018 r. Dyrektor Oddziału wezwał Skarżącą do zwrotu nadpłaconego świadczenia mieszkaniowego wypłaconego nienależnie za okres od dnia [...] listopada 2012 r. do dnia [...] lipca 2018 r., a wobec braku dobrowolnego zwrotu, wydał decyzję zobowiązującą do zwrotu świadczenia mieszkaniowego w łącznej wysokości 42.360 zł.

Rozstrzygnięcie sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do ustalenia tego, czy – po pierwsze – świadczenie wypłacane Skarżącej po dniu zawarcia małżeństwa było nienależne i czy w związku z tym organ mógł żądać jego zwrotu, a po drugie, czy organ – będąc w posiadaniu informacji o zmianie stanu cywilnego przez Skarżącą – winien z urzędu wstrzymać wypłatę świadczenia mieszkaniowego, jako nienależnego, by nie doprowadzić do jego nadpłacenia.

Przypomnieć zatem należy, iż zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy o zakwaterowaniu, żołnierzowi zawodowemu od dnia wyznaczenia na pierwsze stanowisko służbowe do dnia zwolnienia z czynnej służby wojskowej przysługuje prawo do zakwaterowania na czas pełnienia służby wojskowej w miejscowości, w której żołnierz pełni służbę, albo w miejscowości pobliskiej albo za jego zgodą w innej miejscowości. W myśl art. 21 ust. 2 tej ustawy, prawo do zakwaterowania żołnierza zawodowego jest realizowane w jednej z następujących form: (1) przydziału kwatery albo innego lokalu mieszkalnego; (2) przydziału miejsca w internacie albo kwaterze internatowej; (3) wypłaty świadczenia mieszkaniowego. Jednocześnie, stosowanie do art. 21 ust. 3 ustawy, żołnierz służby stałej wybiera, na swój wniosek, jedną z form zakwaterowania, o których mowa w ust. 2.

Ustawodawca, przyznając prawo do zakwaterowania, określił również przesłanki negatywne, których ziszczenie się wyłącza dopuszczalność realizacji prawa żołnierza zawodowego do zakwaterowania, a tym samym również do korzystania z zastępczych form realizacji tego uprawnienia. W świetle art. 21 ust. 6 pkt 2 ustawy o zakwaterowaniu, żołnierzowi zawodowemu nie przysługuje prawo do zakwaterowania, jeżeli on lub jego małżonek otrzymał odprawę mieszkaniową wypłaconą albo zrealizowaną w formie rzeczowej na podstawie przepisów ustawy obowiązujących od dnia 1 lipca 2004 r.

W orzecznictwie sądów administracyjnych nie budzi wątpliwości, iż przesłanki negatywne, określone w art. 21 ust. 6 ustawy o zakwaterowaniu, nie odnoszą się do kwestii czasu. Jak to wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 20 grudnia 2013 r. o sygn. akt I OSK 3038/12, oczywistym jest, że przypadki wskazane w tym przepisie dotyczyć mogą zdarzeń zaistniałych w przeszłości. W konsekwencji jednolicie przyjmuje się, iż żołnierzowi zawodowemu nie przysługuje uprawnienie, o którym mowa w art. 21 ust. 1 ustawy o zakwaterowaniu, jeżeli on sam lub jego małżonek kiedykolwiek wcześniej skorzystali z jednej z form zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych, o których mowa w art. 21 ust. 6 tej ustawy (por. także wyroki NSA z dnia 11 maja 2013 r. o sygn. akt I OSK 1139/12, z dnia 11 sierpnia 2017 r. o sygn. akt I OSK 2922/15; wyroki WSA w Warszawie: z dnia 10 maja 2018 r. o sygn. akt II SA/Wa 1324/17, z dnia 19 września 2018 r. o sygn. akt II SA/Wa 45/18; orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w internetowej bazie orzeczeń pod adresem: https://cbois.nsa.gov.pl).

Mając zatem na uwadze, iż w stanie faktycznym niniejszej sprawy bezspornym jest, że decyzją z dnia [...] stycznia 2012 r. o numerze [...], Dyrektor Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w K. orzekł o wypłacie odprawy mieszkaniowej dla męża Skarżącej, to w konsekwencji Skarżąca utraciła z dniem zawarcia z nim małżeństwa prawo do zakwaterowania jako żołnierz zawodowy, realizowanego w formie wypłaty świadczenia mieszkaniowego.

Okoliczność ta uprawniała zatem Dyrektora Oddziału do stwierdzenia nadpłaty świadczenia mieszkaniowego na rzecz Skarżącej od dnia [...] listopada 2012 r. oraz wezwania jej – na podstawie art. 48d ust. 13 ustawy o zakwaterowaniu – do zwrotu należności, a po bezskutecznym upływie zakreślonego terminu, do wydania decyzji administracyjnej o zwrocie nadpłaconego świadczenia.

Sąd nie podziela stanowiska Skarżącej, iż wypłata odprawy mieszkaniowej przed zawarciem przez nią małżeństwa nie spowodowała zaspokojenia jej potrzeb mieszkaniowych. Wskazać bowiem trzeba, iż ustawodawca określił w punktach 1-5 art. 21 ust. 6 ustawy o zakwaterowaniu przypadki, w których żołnierzowi zawodowemu nie przysługuje prawo do zakwaterowania. Przyjąć zatem należy, że wystąpienie każdego z tych przypadków musi być traktowane jako stan, w którym potrzeby mieszkaniowe żołnierza są zaspokojone. W stanie faktycznym niniejszej sprawy oznacza to w konsekwencji, iż wystarczające było stwierdzenie, że małżonek Skarżącej otrzymał już odprawę mieszkaniową by uznać, że jej potrzeby mieszkaniowe – z woli ustawodawcy – zostały zaspokojone. Takiego stanu nie mogły zmienić osobiste odczucia Skarżącej. Gdyby bowiem przyjąć prezentowane przez nią zapatrywanie, to organ musiałby w każdym przypadku dokonywać swoistej "kontroli" sposobu spożytkowania odprawy mieszkaniowej celem ustalenia, czy została ona faktycznie przeznaczona na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych żołnierza. Próżno jednak doszukiwać się takich rozwiązań w ustawie o zakwaterowaniu.

W analogiczny sposób wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny na gruncie wykładni przepisu art. 21 ust. 6 pkt 3 ustawy o zakwaterowaniu, podnosząc w uzasadnieniu do wyroku z dnia 11 sierpnia 2017 r. o sygn. akt I OSK 2922/15, iż "Z treści przepisu w sposób jednoznaczny wynika, że wyłączone jest uprawnienie żołnierza zawodowego do zakwaterowania, jeżeli jego małżonek nabył lokal mieszkalny z bonifikatą od wyszczególnionych w przepisie podmiotów. Nie ma w tym przypadku znaczenia to czy mieszkanie nabyte z bonifikatą nadal jest w posiadaniu małżonka żołnierza zawodowego, ani także to, czy małżeństwo zawarte zostało przed czy po nabyciu lokalu. Nie jest też istotne, czy małżeństwo trwa dalej". Stanowisko to zachowuje – w ocenie Sądu – aktualność w stanie faktycznym niniejszej sprawy, co w konsekwencji oznacza, iż Skarżąca utraciła prawo do zakwaterowania bez względu na to, w jaki sposób rozdysponowana została oprawa mieszkaniowa jej męża, jak również niezależnie od tego, czy aktualnie pozostaje w związku małżeńskim z osobą, która otrzymała odprawę mieszkaniową. Zasadnicze znaczenie ma bowiem to, czy w okresie, w którym pobierała świadczenie mieszkaniowe jej mąż otrzymał odprawę mieszkaniową wypłaconą albo zrealizowaną w formie rzeczowej na podstawie przepisów ustawy obowiązujących od dnia 1 lipca 2004 r.

Z tych względów za niezasadne uznać należało zarzuty naruszenia art. 21. ust 1 w zw. z art. 21 ust. 2 ustawy o zakwaterowaniu, jak również art. 31 § 1 i 2 k.r.o.

Sąd uznał również, że organ nie naruszył prawa wypłacając Skarżącej świadczenie mieszkaniowe po zawarciu przez nią małżeństwa, mimo tego, że został poinformowany o zmianie jej stanu cywilnego. Dla przyjęcia takiego stanowiska decydujące znaczenie miała treść przepisu art. 24 ust. 5 ustawy o zakwaterowaniu, zgodnie z którym, żołnierz zawodowy jest obowiązany niezwłocznie powiadomić dyrektora oddziału regionalnego o wszelkich okolicznościach mających wpływ na jego prawo do zakwaterowania. Skutki braku powiadomienia organów Agencji o zaistniałych zmianach obciążają żołnierza. W ocenie Sądu, nie może ulegać wątpliwości, iż wprowadzając tę regulację ustawodawca złożył na żołnierza obowiązek powiadamiania organu o kwestiach związanych z prawem do zakwaterowania. Tym samym, poinformowanie organu o zmianie stanu cywilnego, jak również związanej z tym zmianie nazwiska nie mogło zostać uznane za powiadomienie o okolicznościach mających wpływ na prawo do zakwaterowania. Organ nie został bowiem powiadomiony o fakcie wypłacenia mężowi Skarżącej odprawy mieszkaniowej. W związku z omawianą regulacją, trudno oczekiwać zresztą by organ z urzędu gromadził takie dane w odniesieniu do wszystkich podległych mu żołnierzy, a także by na bieżąco analizował, czy ich prawo do zakwaterowania nie uległo zmianie. Niezależnie od tego, iż na dyrektorze oddziału regionalnego nie spoczywa taki obowiązek, to informacje w tym zakresie i tak musiałyby zostać przekazane mu przez samego żołnierza, jako że niejednokrotnie dotyczą one jego sfery prywatnej (np. nabycie lokalu, zawarcie małżeństwa z osobą, która otrzymała odprawę mieszkaniową).

W konsekwencji nie sposób było przyjąć, by organ uchybił przepisowi art. 9 k.p.a. Jak wynika bowiem ze złożonego przez Skarżącą wniosku z dnia [...] października 2012 r., zatem wniosku sporządzonego na niecałe trzy tygodnie przed zawarciem związku małżeńskiego ([...] listopada 2012 r.), została ona pouczona o treści przepisu art. 24 ust. 5 ustawy o zakwaterowaniu, co potwierdziła swoim własnoręcznym podpisem. Dodać należy, iż wskazany przepis art. 24 ust. 5 ustawy o zakwaterowaniu stanowi lex specialis w stosunku do generalnej zasady informowania wprowadzonej w art. 9 k.p.a., skoro to na żołnierza przeniesiony został ciężar powiadamiania organu, a skutki braku takiego powiadomienia obciążają żołnierza. Przyjęte przez ustawodawcę rozwiązanie należy odczytywać jako swoiste zwolnienie dyrektora oddziału regionalnego od działania "z urzędu" w sprawach związanych z prawem żołnierza do zakwaterowania, a jednocześnie założenie, że żołnierze winni posiadać wiedzę w zakresie regulacji prawnych odnoszących się do tej materii. Istotne jest natomiast to, czy żołnierz został zapoznany z treścią omawianego przepisu, co w niniejszej sprawie nastąpiło. Odnosząc się natomiast do twierdzeń Skarżącej dotyczących rozmowy telefonicznej przeprowadzonej z pracownicą Oddziału Regionalnego Agencji podnieść należy, iż nie znajdują one potwierdzenia w materiale dowodowym zgromadzonym w aktach sprawy, co sprawia, że nie poddają się one kontroli sądowoadministracyjnej. Niemniej jednak wskazać trzeba, iż brak jest w ustawie o zakwaterowaniu przepisu, który dawałby organowi możliwość odstąpienia od dochodzenia zwrotu nienależnie wypłaconego świadczenia z uwagi np. na błędne poinformowanie strony przez pracownika Agencji.

Chybiony jest także zarzut naruszenia art. 48d ust. 14 ustawy o zakwaterowaniu, gdyż wynikający z niego obowiązek dyrektora oddziału regionalnego Agencji do sporządzania każdego miesiąca wykazu wypłat świadczenia mieszkaniowego należnego za poprzedni miesiąc nie ma znaczenia dla indywidualnych spraw żołnierzy. Innymi słowy, obowiązek ten nie oznacza, że dyrektor oddziału analizuje każdą wypłatę pod kątem należności bądź nienależności dokonywanych wypłat. Wykaz ten nie stanowi podstawy do wstrzymywania wypłaty świadczenia czy też inicjowania indywidualnych postępowań w sprawie zwrotu nadpłaconego świadczenia mieszkaniowego.

W sprawie nie doszło również do upływu terminu przedawnienia roszczenia. Przypomnieć należy, iż w myśl art. 42 ust. 1 ustawy z dnia 10 lipca 2015 r. o Agencji Mienia Wojskowego (t. j. Dz. U. z 2018 r., poz. 2308 ze zm.), roszczenia Agencji o charakterze administracyjnoprawnym ulegają przedawnieniu z upływem 3 lat od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne. Jednocześnie stosowanie do ust. 2 tego przepisu, do przedawniania roszczeń administracyjnoprawnych Agencji w zakresie nieuregulowanym niniejszą ustawą stosuje się odpowiednio przepisy księgi pierwszej tytuł VI ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny. Stosownie do treści art. 120 § 1 Kodeksu cywilnego, bieg przedawnienia rozpoczyna się od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne. Jeżeli wymagalność roszczenia zależy od podjęcia określonej czynności przez uprawnionego, bieg terminu rozpoczyna się od dnia, w którym roszczenie stałoby się wymagalne, gdyby uprawniony podjął czynność w najwcześniej możliwym terminie. Wskazać należy, iż doktrynie przyjmuje się, iż roszczenie staje się wymagalne wtedy, gdy wierzyciel może skutecznie żądać wykonania świadczenia przez dłużnika. Podnosi się przy tym, iż w przypadku sprawy o charakterze administracyjnym, żądanie następuje z chwilą wydania odpowiedniego aktu (decyzji) administracyjnego (por. M. Pyziak – Szafnicka, Komentarz do art. 120 Kodeksu cywilnego, LEX 2018, t. 3). Skoro zatem przepis art. 48d ust. 13 ustawy o zakwaterowaniu nakazuje wydanie decyzji administracyjnej w razie bezskutecznego upływu terminu zakreślonego w wezwaniu, to uznać należy, że dopiero, gdy decyzja administracyjna zobowiązująca do zwrotu świadczenia staje się ostateczna, zaczyna płynąć trzyletni termin przedawnienia, o którym mowa w art. 42 ust. 1 ustawy o Agencji Mienia Wojskowego (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 9 października 2018 r. o sygn. akt II SA/Wa 1535/17). Tym samym za niezasadny uznać należało również zarzut naruszenia art. 120 § 1 Kodeksu cywilnego (omyłkowo oznaczonego w skardze jako Kodeks postępowania cywilnego), w zw. z art. 48 d ust. 14 ustawy zaopatrzeniowej. W ocenie Sądu, wskazana przez Skarżącą data [...] grudnia 2012 r., tj. data powiadomienia organu o zmianie stanu cywilnego, nie może być wiązana – jak to już wyżej wyjaśniono – z datą powiadomienia organu o okolicznościach mających wpływ na prawo do zakwaterowania. Tym samym nie może ona wyznaczać początkowej daty biegu terminu przedawnienia roszczenia.

Niezrozumiały jest natomiast zarzut naruszenia art. 33 ust. 2 Konstytucji RP poprzez dowolną i rozszerzoną interpretację pojęcia "małżonek". Wskazany przepis ustanawia konstytucyjną zasadę równości kobiet i mężczyzn. Nie sposób jest dopatrzeć się, by działające w sprawie organy dyskryminowały Skarżącą jako kobietę. Decyzja w sprawie zwrotu nadpłaconego świadczenia nie ma charakteru uznaniowego czy słusznościowego, lecz jest decyzją związaną. Oznacza to, że organ nie tylko może, ale wręcz musi wydać taką decyzję w sytuacji określonej w art. 48d ust. 13 ustawy o zakwaterowaniu. Decyzja taka jest wydawana wobec żołnierza, niezależnie od tego czy jest on kobietą czy mężczyzną. Niezależnie od tego Sąd wskazuje, iż przepis art. 21 ust. 6 ustawy o zakwaterowaniu posługuje się pojęciem "małżonek" w znaczeniu podmiotowym i nie odnosi się do płci małżonka żołnierza. Przyjąć zatem należy, iż na gruncie tego przepisu chodzi o osobę, która zawarła z żołnierzem małżeństwo w rozumieniu przepisu art. 1 § 1 k.r.o. Jak wynika ze znajdującego się w aktach administracyjnych odpisu skróconego aktu małżeństwa, Skarżąca zawarła małżeństwo z J. M. Zgodzić należy się zatem z organami, iż okoliczność ta wyczerpuje dyspozycję przepisu art. 21 ust. 6 pkt 2 ustawy o zakwaterowaniu, bowiem małżonkowi Skarżącej wypłacono już odprawę mieszkaniową.

Sąd nie dostrzegł również by w sprawie naruszono przepisy postępowania. Dyrektor Oddziału w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy oraz szczegółowo uzasadnił swoje rozstrzygnięcie, dokonując przy tym prawidłowej wykładni przepisu art. 26 ust. 6 pkt 2 ustawy o zakwaterowaniu. Skarżąca nie została pozbawiona prawa do czynnego udziału w postępowaniu, skorzystała z przysługującego jej prawa do odwołania, zaś Prezes Agencji wydając zaskarżoną decyzję odniósł się do podniesionych w nim zarzutów. Wydane w sprawie decyzje zawierają wszystkie niezbędne elementy i nie naruszają przepisu art. 107 § 3 k.p.a.

W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie, co obligowało do jej oddalenia na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.).