Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 308/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2019-01-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 272 § 1
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Alicja Stępień (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Sławomir Kozik, Sędzia WSA Ewa Wojtynowska, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Claudia Kozłowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 15 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi ,,A" S.A. z siedzibą w G. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 25 października 2017 roku sygn. akt I SA/Gd 754/17 w sprawie ze skargi ,,A" S.A. z siedzibą w G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 15 marca 2017 r., nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2014 rok 1. zmienia wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 25 października 2017 roku sygn. akt I SA/Gd 754/17 w ten sposób, że zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego uchyla; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej kwotę 8.076 (osiem tysięcy siedemdziesiąt sześć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 25 października 2017 r. w sprawie o sygn. I SA/Gd 754/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę "A" S.A. z siedzibą w G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 15 marca 2017 r. w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2014 rok.

Pismem z dnia 27 marca 2018 r. spółka wniosła o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego zakończonego w/w wyrokiem WSA ze względu na stwierdzenie przez Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 13 grudnia 2017 r. sygn. akt SK 48/15 niezgodności z Konstytucją RP art. 1a ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. 2002 , Nr 9 poz. 84 ze zm.) w zakresie, w jakim umożliwia uznanie za budowlę obiektu budowlanego, który spełnia kryteria bycia budynkiem przewidziane w art. 1a ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy.

Spółka wniosła o zmianę zaskarżonego wyroku i uchylenie decyzji wydanych w sprawie.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w piśmie z dnia 7 grudnia 2018 r. pozostawiło do uznania Sądu zbadanie zasadności skargi o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Skarga o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 25 października 2017 r. ma usprawiedliwione podstawy.

Zgodnie z art. 272 § 1 p.p.s.a. można żądać wznowienia postępowania również w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie. Przepis ten jest uszczegółowieniem zasady wynikającej z art. 190 ust. 4 Konstytucji RP, który stanowi że orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą aktu normatywnego, na podstawie którego zostało wydane prawomocne orzeczenie sądowe, ostateczna decyzja administracyjna lub rozstrzygnięcie w innych sprawach, stanowi podstawę do wznowienia postępowania, uchylenia decyzji lub innego rozstrzygnięcia na zasadach i w trybie określonych w przepisach właściwych dla danego postępowania. Wobec rozbieżności w orzecznictwie odnośnie do możliwości wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego, gdy po prawomocnym zakończeniu tego postępowania Trybunał Konstytucyjny stwierdził niezgodność z Konstytucją, umową międzynarodową czy ustawą przepisów prawa, które nie są zawarte w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi lub w innych regulacjach kształtujących działalność orzeczniczą sądów administracyjnych, NSA w uchwale składu siedmiu sędziów tego Sądu z 28 czerwca 2010 r., II GPS 1/10 (ONSAiWSA 2010, nr 5, poz. 81) stwierdził, iż przepis art. 272 § 1 p.p.s.a. "stanowi podstawę wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego w każdym przypadku, gdy orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania z Konstytucją RP, umową międzynarodową lub ustawą obejmuje akt normatywny, jaki stosował lub powinien stosować sąd administracyjny lub organ administracji publicznej w sprawie". W związku z tym podzielić należy pogląd wyrażony w wyroku NSA z 8 października 2018 r, II FSK 1109/18, że moc wiążąca uchwał (art. 269 § 1 p.p.s.a.) oraz cel zmierzający do realizacji prawa strony skarżącej do ponownego rozpoznania sprawy w związku z wydaniem przez Trybunał Konstytucyjny wyroku z dnia 13 grudnia 2017 r. SK 48/15 (Dz. U. z 2017 r. poz. 2432), w którym orzeczono, że art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. w zakresie, w jakim umożliwia uznanie za budowlę obiektu budowlanego, który spełnia kryteria bycia budynkiem, przewidziane w art. 1a ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy, jest niezgodny z zasadą szczególnej określoności regulacji daninowych, wywodzoną z art. 84 w związku z art. 217, w związku z art. 64 ust. 3 Konstytucji RP, w sytuacji gdy skarga o wznowienie postępowania dotyczy sprawy w przedmiocie uznania za budowlę obiektu budowlanego, spełniającego kryteria bycia budynkiem, przewidziane w art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l., uzasadnia stwierdzenie, że skarga o wznowienie postępowania wniesiona przez skarżącą opiera się na ustawowej przesłance wznowienia postępowania i obliguje Sąd do ponownego rozpoznania skargi od decyzji SKO.

Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdza, że skarga ta ma usprawiedliwione podstawy, zatem podlega uwzględnieniu, a zaskarżona decyzja SKO jako nieodpowiadająca prawu, podlega uchyleniu. Przede wszystkim zasadny jest zarzut naruszenia art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. przez błędną wykładnię. Jak wynika z uzasadnienia wyroku z 13 grudnia 2017 r., SK 48/15, Trybunał nie podzielił poglądu, w myśl którego jest możliwe uznanie za budowlę obiektu budowlanego, który spełnia kryteria bycia budynkiem, przewidziane w art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l.. W jego ocenie, argument językowy odnosi się do definicji pojęcia budowli, zawartej zarówno w prawie budowlanym, jak i w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych, która przewiduje jednoznacznie, że budowlą jest obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury. Oznacza to, że najpierw trzeba ustalić, czy dany obiekt budowlany należy zakwalifikować jako budynek albo obiekt małej architektury, a dopiero później można rozważać jego kwalifikację jako budowli. Wprowadzenie dodatkowego zastrzeżenia do definicji pojęcia budynku i - konsekwentnie - do definicji pojęcia obiektu małej architektury, zgodnie z którym nie mogą być one budowlą, byłoby nie tylko zbędne, ale wręcz niedopuszczalne. Zbędność polega w tym przypadku na tym, że skoro budowla nie może być budynkiem (obiektem małej architektury), to budynek (obiekt małej architektury) nie może być budowlą, o czym przesądza sama logika. Odnosząc się zaś do argumentu celowościowego Trybunał stwierdził, że jego uwzględnienie prowadzi do rozszerzającej wykładni definicji budowli, powodując zarazem zwężającą wykładnię definicji budynku. Trybunał Konstytucyjny zauważył jednocześnie, że nie jest wykluczone, aby określone obiekty o cechach budynku ustawodawca w przepisie szczególnym uznał za budowle, co - wobec zasady równości opodatkowania - musiałoby być uzasadnione ich wyjątkową specyfiką.

Trybunał Konstytucyjny uznał także za zasadne przypomnienie fundamentalnej dla wykładni przepisów prawa daninowego, w tym prawa podatkowego, zasady in dubio pro tributario, będącej oczywistą konsekwencją, wyrażonej w art. 84 w związku z art. 217 Konstytucji RP, zasady nullum tributum sine lege.

Dokonana wykładnia, która znalazła swoją reasumpcję (rozstrzygnięcie) w sentencji wyroku Trybunału Konstytucyjnego, w myśl art. 190 ust. 1 Konstytucji RP ma moc powszechnie obowiązującą. W konsekwencji, mając na uwadze cytowany wyżej wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 13 grudnia 2017 r., organ ponownie rozpoznając odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji oceni, czy przedmiotowe obiekty budowlane należy zakwalifikować jako budynki albo obiekty małej architektury, a dopiero w następnej kolejności winien rozważyć ich kwalifikację jako budowli i pod tym kątem rozpoznać sprawę ponownie. Konieczna jest bowiem weryfikacja poczynionych ustaleń w kontekście klasyfikacji badanych obiektów budowlanych oraz uwzględnienie dokonanej przez Trybunał Konstytucyjny wykładni powołanych wyżej przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz ustawy - Prawo budowlane.

Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 282 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O zwrocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 276 p.p.s.a. w zw. z art. 200 i 205 § 1 p.p.s.a..

DSz