Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1887/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-05-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Sędzia WSA Mirosława Pindelska, Protokolant st. ref. Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 maja 2013 r. sprawy ze skargi Spółdzielczego Zrzeszenia Budowy Domków Jednorodzinnych (...) z siedzibą w (...) na decyzję (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) maja 2012 r., nr (...) w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego I. skargę oddala; II. przyznaje ze Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata W. B. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) w tym: tytułem zastępstwa prawnego kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych, tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć złotych i dwadzieścia groszy).


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] maja 2012r., Nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. - ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania Spółdzielczego [...][...][...][...] "[...]" z siedzibą w W. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] marca 2012r., nr [...] orzekającej o odstąpieniu od nakładania obowiązków wynikających z art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego tj. wykonania przez Syndyka Masy Upadłościowej Spółdzielczego [...][...][...][...] "[...]" z siedzibą w W. przy ul. K. określonych czynności lub robót w garażu wielostanowiskowym podziemnym w budynku mieszkalnym wielorodzinnym znajdującym się na nieruchomości przy ul. P. w W. celem doprowadzenia wykonanych robót w tym garażu do stanu zgodnego z prawem – umorzył postępowanie odwoławcze.

Postępowanie w niniejszej sprawie miało następujący przebieg.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] sierpnia 2011r., nr [...] uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] czerwca 2011r., nr [...] nakazującą w trybie art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane Syndykowi Masy Upadłościowej Spółdzielczego [...][...][...][...] "[...]" usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości występujących w garażu wielostanowiskowym w w/w budynku przy ul. P. w W. oraz przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi powiatowemu, ponieważ nie wykonanie robót w garażu, o czym świadczyć może stan techniczny garażu obliguje organ do prowadzenia postępowania w trybie przepisów art. 50 - 50 cyt. ustawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 11 grudnia 2012r., sygn. akt VII SA/WA 2452/11 oddalił skargę na ww. decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2011r., nr [...].

Pismem z dnia [...] października 2011r. Syndyk Masy Upadłościowej poinformował organ powiatowy o zawarciu w dniu [...] października 2011r. umowy na realizację robót budowlanych celem dokończenia inwestycji garażowej.

W związku z informacją Syndyka o zakończeniu robót budowlanych, w dniu [...] marca 2012 r. odbyła się kontrola ww. obiektu, która wykazała prawidłowe wykonanie robót budowlanych kończących inwestycję garażową oraz że stan techniczny garażu, po wykonaniu robót nie stanowi zagrożenie dla bezpieczeństwa ludzi lub mienia.

Wobec braku podstaw do nałożenia na Syndyka Masy Upadłościowej obowiązków z art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] decyzją z dnia [...] marca 2012r., nr [...] odstąpił od nałożenia określonych czynności lub robót w garażu wielostanowiskowym podziemnym w budynku mieszkalnym wielorodzinnym znajdującym się na nieruchomości przy ul. P. w W. celem doprowadzenia wykonanych robót w tym garażu do stanu zgodnego z prawem.

Na skutek wniesionego przez Spółdzielcze [...][...][...][...] "[...]" z siedzibą w W. odwołania, od decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...] marca 2012r., [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał zaskarżoną decyzję z dnia [...] maja 2012r. – opisaną na wstępie.

W uzasadnieniu organ wskazał, że Spółdzielcze [...] znajduje się w stanie upadłości, a postępowanie upadłościowe toczy się w Sądzie Rejonowym [...][...]-[...][...] Wydział Gospodarczy pod sygn. akt [...]. Zatem zgodnie z art. 75 § 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 28 lutego 2003r. Prawo upadłościowe i naprawcze (tekst jedn. Dz. U. z 2009r. Nr 175, poz. 1361 ze zm.) stroną postępowania w niniejszej sprawie jest Syndyk Masy Upadłości Spółdzielczego [...][...][...][...] "[...]" z siedzibą w W..

W ocenie organu powyższa okoliczność oznacza, że Spółdzielcze [...][...][...][...] "[...]" z siedzibą w W. nie posiada przymiotu strony w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym, a bezpośrednie zainteresowanie rozstrzygnięciem świadczy jedynie o jej interesie faktycznym.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję wniosło Spółdzielcze [...][...][...][...] "[...]" z siedzibą w W. w upadłości, dochodząc uchylania zaskarżonej decyzji.

Skarżące Spółdzielcze [...] zarzuciło zaskarżonej decyzji naruszenie: art. 28 k.p.a., poprzez uznanie, iż skarżące [...] nie jest stroną niniejszego postępowania administracyjnego, choć odwołanie złożyli też członkowie spółdzielni (w tym J. P.) posiadający bezpośredni interes prawny i materialny, jako członkowie Spółdzielni, którym przysługują spółdzielcze własnościowe prawa do lokali mieszkalnych, jak również spółdzielcze własnościowe prawa do miejsc postojowych w garażu podziemnym; naruszenie art. 107 § 1 k.p.a., poprzez błędne oznaczenie stron postępowania, z uwagi na nieuwzględnienie członków spółdzielni posiadających bezpośredni interes prawny i materialny, jako członków Spółdzielni, którym przysługują spółdzielcze własnościowe prawa do lokali mieszkalnych, jak również spółdzielcze własnościowe prawa do miejsc postojowych w garażu podziemnym; art. 138 § 1 k.p.a., poprzez przyjęcie, iż postępowanie odwoławcze należy umorzyć, w przedmiotowym stanie faktycznym i prawnym; art. 162 § 1 ust. 2 k.p.a., poprzez przyjęcie, iż organ I instancji mógł wydać decyzję o wygaśnięciu decyzji, skoro decyzja pozwolenie na użytkowanie nr [...] z dnia [...] stycznia 2002r. została wydana przez Burmistrza Gminy [...][...], nie zaś przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...].; naruszenie art. 75 § 1 oraz art. 144 prawa upadłościowego i naprawczego, gdyż osoby podpisujące odwołanie od decyzji działały we własnym imieniu nie zaś w imieniu upadłego, zaś postępowanie upadłościowe wobec Spółdzielczego [...][...][...][...] "[...]" prowadzone jest według prawa upadłościowego z 1934r.; wreszcie naruszenie art. 50 i 51 ustawy Prawo budowlane, poprzez nieuwzględnienie, iż w sprawie przepisy te nie będą miały zastosowania.

Zdaniem skarżącej zgodnie cyt. "z art. 134 Prawa Spółdzielczego", pomimo przejęcia zarządu majątkiem spółdzielni przez syndyka, organy jej czynne są w dalszym ciągu, syndyk i Zarząd Spółdzielni działają niezależnie od siebie, a trwanie upadłości nie ma wpływu na zdolność prawną do czynności prawnych Zarządu i reprezentanta upadłego.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał wcześniej prezentowaną argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Rzeczą Sądu, w niniejszym postępowaniu, było stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269), dokonanie kontroli zaskarżonego i poprzedzającego go aktu pod względem zgodności z prawem - prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zaskarżona decyzja odpowiada przepisom prawa, zapadła w związku z odwołaniem od decyzji organu pierwszej instancji, które wniósł zarząd - działający w imieniu Spółdzielczego [...][...][...][...] "[...]".

W niniejszej sprawie nie jest kwestionowane to, że skarżące [...] pozostaje w stanie upadłości.

Zgodnie z art. 137 ustawy z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze (Dz. U. z 2003r. Nr 188, poz. 1848) do postępowania upadłościowego w sprawach nieuregulowanych niniejszą ustawą stosuje się przepisy prawa upadłościowego.

Jak stanowi przepis art. 61 ustawy z dnia z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz. U. z 2012r., poz. 1112) - z dniem ogłoszenia upadłości majątek upadłego staje się masą upadłości, która służy zaspokojeniu wierzycieli upadłego. Zgodnie zaś z przepisem art. 144 ww. ustawy - jeżeli ogłoszono upadłość obejmującą likwidację majątku upadłego, postępowania sądowe i administracyjne dotyczące masy upadłości mogą być wszczęte i dalej prowadzone jedynie przez syndyka lub przeciwko niemu. Postępowania, o których mowa w ust. 1, syndyk prowadzi na rzecz upadłego, lecz w imieniu własnym.

W utrwalonym orzecznictwie sądowym wskazuje się, że z dniem ogłoszenia upadłości upadły traci legitymację do występowania w sprawach dotyczących masy, pozostaje natomiast stroną w znaczeniu materialnoprawnym, jako podmiot stosunku prawnego z którego wyniknął spór. Brak legitymacji formalnej upadłego nie jest równoznaczny z brakiem po jego stronie zdolności prawnej tj. zdolności bycia podmiotem praw i obowiązków. Skutki ogłoszenia upadłości dotyczą sfery jego zdolności do czynności prawnych. Świadczenia dochodzone przez syndyka lub przeciwko niemu podlegają zasądzeniu na rzecz lub od upadłego. Podstawienie procesowe syndyka w miejsce upadłego jest podstawieniem bezwzględnym, przy którym legitymację procesową ma tylko podmiot podstawiony.

Jak wskazano wyżej przepis stanowi, że postępowania administracyjne dotyczące masy upadłości mogą być wszczęte i dalej prowadzone jedynie przez syndyka lub przeciwko niemu. Zwrot "jedynie" jest kategoryczny i przesądza o tym, że jedynie syndyk ma legitymację procesową do udziału w toczących się postępowaniach dotyczących masy upadłości. Legitymację syndyka określa się w nauce jako tzw. legitymację formalną lub jako podstawienie (substytucja) procesowe. Syndyk jest więc stroną w znaczeniu formalnym (procesowym), tzn. działa w postępowaniu we własnym imieniu. Natomiast stroną w znaczeniu materialnym, pomimo ogłoszenia upadłości, pozostaje upadły. On bowiem jest podmiotem stosunku materialnoprawnego. Wstąpienie syndyka w miejsce upadłego ma więc bezwzględny charakter.

W świetle przedstawionej wyżej argumentacji odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji pochodzące od innego, czy nawet innych podmiotów niż syndyk nie mogło zostać rozpoznane, jako nie pochodzące od podmiotu uprawnionego do jego wniesienia.

Stwierdzenie przez organ odwoławczy, iż wnoszący odwołanie nie jest stroną w rozumieniu art. 28 k.p.a., następuje w drodze decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. Decyzja o umorzeniu postępowania nie rozstrzyga o materialnoprawnych uprawnieniach i obowiązkach strony. Wywiera ona inny skutek: przyjmuje, że nie ma przesłanek do merytorycznego orzekania co do istoty sprawy. Skutki tej decyzji mają charakter procesowy i nie kształtuje się stosunek materialnoprawny.

Na marginesie, powtarzając wyjaśnienia jakie zapadły na rozprawie, w związku ze zgłaszanymi przez pełnomocnika skarżącego zrzeszenia wątpliwościami, Sąd wskazuje, że skarga sądowa została zakwalifikowana, jako pochodząca wyłącznie od ww. Zrzeszenia reprezentowanego przez zarząd, z pominięciem podpisanych osób fizycznych, wobec jednoznacznego stanowiska zawartego w złożonym do akt sprawy, piśmie procesowym.

Kierując się powyższą argumentacją Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji w trybie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( tj. Dz. U. 2012r., poz. 270 ze zm.).