Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 1648/02
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2006-03-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 601  Budownictwo, nadzór architektoniczno-budowlany i specjalistyczny, ochrona przeciwpożarowa
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Sygn. akt II SA/ Kr 1648/ 02 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 22 marca 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aldona Gąsecka – Duda ( spr. ) Sędziowie : NSA Andrzej Niecikowski WSA Krystyna Daniel Protokolant : Karina Lutyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 marca 2006 r. sprawy ze skargi K. L. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia 22 maja 2002 r., Nr [...] w przedmiocie odmowy nakazania rozbiórki - skargę oddala -


UZASADNIENIE

Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie zostało wszczęte na wniosek K. L. z dnia [...] .08.2001 r. zawarty w piśmie kierowanym do Powiatowego Inspektora Nadzoru budowlanego w [...] , w którym wyżej wymieniony domagał się wydania na zasadzie art. 48 Prawa Budowlanego nakazu rozbiórki dobudówki inwestowanej przez Spółdzielnię Mieszkaniową [...] w [...] przy ul. [...] nr. [...] , faktycznie wykonywanej przez J. i M. małżonków L. zamieszkałych w [...] przy ul. [...] . Wnioskodawca wskazywał, że pozwolenie budowlane uzyskane w tej sprawie przez inwestora decyzją Prezydenta Miasta [...] nr [...] z dnia [...].05.2000r. znak [...], utrzymane w mocy decyzją Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2000r. sygn. [...] zostało w całości uchylone wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego Wydziału Zamiejscowego w Krakowie z dnia 26 .04.2001 r. sygn. akt II SA)Kr1581)00. Dobudówka pozostaje zatem bez podstawy prawnej i winna ulec rozbiórce tym bardziej, że wykonana została sprzecznie z projektem. Przekroczona została jej wysokość - w tym ścian bocznych tak, że dach sięga do pierwszego piętra budynku nr [...] , dobudówka zagraża bezpieczeństwu z uwagi na niewłaściwe usytuowanie komina, zaś pomimo wstrzymania budowy wcześniejszą decyzją Naczelnego Sąd Administracyjnego obiekt istnieje nadal, został ogrodzony parkanem utrudniającym widoczność i komunikację na osiedlu, o czym wnioskodawca zgłaszał w poprzednich pismach.

Orzeczenie w przedmiocie powyższego wniosku zostało wydane po dokonaniu przez organ pierwszej w dniu [...] .09.2001 r. oględzin nieruchomości położonej w [...] przy. Ul. [...] , stanowiącej działkę nr [...] obręb [...] , stwierdzonych protokołem i dokumentacją zdjęciową. O oględzinach wyznaczonych na skutek wniosku K. L. zawiadomiono pismem z dnia [...] .08.2001 r. strony postępowania : Spółdzielnię Mieszkaniową,, [...] " w [...] , M. L. i J. L. oraz wnioskodawcę, któremu zawiadomienie doręczono w dniu [...] .08.2001 r. W piśmie zawarto pouczenia dotyczące celu oględzin, praw stron stosownie do treści art. 79§1 k.p.a., a także kwestii stawiennictwa i przedstawienia dokumentów mogących mieć wpływ na wynik sprawy. Przed wydaniem rozstrzygnięcia w aktach sprawy zgromadzono kserokopie decyzji nr [...] z dnia [...] .05.2000r. znak v , decyzji Wojewoda [...] z dnia [...].06.2000r. znak [...] , wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie z dnia [...].04.2001 r. sygn. akt [...] oraz nadto poświadczone za zgodność z oryginałem dokumenty w postaci pisma Dyrektora Wydziału Architektury i Budownictwa Urzędu Miasta [...] do Spółdzielnię Mieszkaniową "[...]" w [...] z dnia [...] .09.2001r. znak [...] , rzutu parteru, przekroju A-A, elewacji zachodniej i wschodniej projektu budowlanego przedmiotowej rozbudowy autorstwa J. T. i G. B., a także rysunku części projektowej i istniejącej z adnotacjami technika budowlanego J. L. z [...] .07.2000r.

Decyzją z dnia [...] .09.2001 r. znak PINB. [...] ( sprostowaną postanowieniem z dnia [...] .09.2001 r. ) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta [...] na podstawie art. 80 ust. 2 pkt 1 w związku z art. 83, art. 48 ustawy z dnia 7.07.1994r. Prawo budowlane ( tekst jednolity Dz.U. z 2000r. Nr 106 poz. 1126 z późn. zm.) oraz art. 104 k.p.a. - odmówił wydania nakazu rozbiórki części obiektu budowanego - dobudówki powstałej przez rozbudowę mieszkania nr [...] w parterze istniejącego budynku przy ul. [...] w [...] na działce nr [...] w obręb [...] , którego inwestorem była Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...]" w [...] . W uzasadnieniu decyzji wskazał na treść złożonego w sprawie wniosku, ustalenia poczynione w czasie oględzin obiektu dnia [...] .09.2001r. oraz dotyczące faktu wydania z upoważnienia Prezydenta Miasta [...] decyzji nr [...] z dnia [...] .05.2000r. znak [...] o zatwierdzeniu projektu budowanego i udzieleniu Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" w [...] pozwolenia na rozbudowę mieszkania nr [...] w parterze istniejącego budynku przy ul. [...] w [...] , utrzymanej w mocy decyzją Wojewoda [...] z dnia [...] .06.2000r. znak [...] , które to decyzje na skutek skargi K. L. zostały uchylone wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie z dnia 26.04.2001 r. sygn. akt IISA)Kr 1581)00. Mając na uwadze te ustalenie , nawiązując do treści art. 28 oraz art. 48 Prawa budowlanego i tezy wyroku NSA z 18.06.1998r. IVSA1399/96, organ pierwszej instancji uznał, że skoro rozbudowa przedmiotowego obiektu została dokonana w oparciu o decyzję ostateczną o pozwoleniu na budowę to nie stanowi ona samowoli budowlanej w rozumieniu wspomnianego art. 48, a tym samym nie podlega jego rygoryzmowi i sankcji rozbiórki.

Składając w terminie odwołanie od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] .09.2001 r [...] K. L. wnosił o jej zmianę przez wydanie decyzji w przedmiocie rozbiórki dobudowanego obiektu, względnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji. Skarżący nie zgadzał się ze stanowiskiem prezentowanym w zaskarżonej decyzji w zakresie braku podstaw do wydania w sprawie nakazu rozbiórki, zarzucał iż oględziny obiektu, na które powołuje się zaskarżona decyzja faktycznie nie były dokonywane, a inspektor nadzoru budowlanego odwiedził jedynie mieszkanie małżonków L. przy ul. [...] , wskazywał na istniejące odstępstwa od projektu budowlanego polegające na podwyższeniu ścian dobudówki, różnice w budowie komina, jego wysokości i odległości od okna oraz wykonanie bocznych okien niezgodnie z projektem z uwagi na brak jednego okna od strony wschodniej, których dokonano bez stosownej decyzji, jak również na brak materiału fotograficznego z oględzin i nieprawidłowości w pomiarze wysokości dobudówki.

Decyzją z dnia [...] .02.2002r. [...] wydaną z upoważnienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] na podstawie art. 138 § 2 i art. 104 k.p.a. oraz art. 80 ust. 2 i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (tekst jednolity z 2000r. Dz.U. Nr 106, póz. 1126), po rozpatrzeniu odwołania K. L. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta [...] z dnia [...] .09.2001 r. znak [...] - uchylono zaskarżoną decyzje w całości i przekazano sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W uzasadnieniu tego orzeczenia, po dokonaniu kontroli prawidłowości kwestionowanego postępowania administracyjnego wskazano na naruszenie zasady czynnego udziału stron w postępowaniu z art. 10 § 1 k.p.a. z uwagi na brak zawiadomienia o wszczęciu postępowania, pouczenia o prawach stron i wezwania przed wydaniem decyzji do zaznajomienia się ze zgromadzonym materiałem, natomiast uznano za trafne w stanowisko dotyczące niezaistnienia w niniejszej sprawie przesłanek do wydania nakazu rozbiórki dobudowanej części obiektu budowlanego zlokalizowanego przy ul. [...] w[...] , z powołaniem poglądu Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonego m.in. w wyroku z dnia 18.06.1998 r., sygn. akt: IV SA 1399/96 ( publ. OSP 2000)4)60 ). W uzasadnieniu decyzji wskazano także na bezzasadność zarzutu K. L. dotyczącego przeprowadzenia oględzin czy braku dokumentacji zdjęciowej, zaś co do niezgodności przedmiotowej inwestycji z projektem budowlanym stwierdzono, że w związku z uchyleniem decyzji pozwolenia na rozbudowę mieszkania nr [...] przy ul. [...] w [...] przez Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie, przed właściwym organem administracji architektoniczno-budowlanej toczy siew tej sprawie postępowanie pod sygnaturą AUP. [...]

Prowadząc ponownie postępowaniu po wydaniu powyższej decyzji Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego na miasta [...] doręczył wymienionym uprzednio stronom zawiadomienia z dnia [...] .02.2002r. w którym na podstawie art. 80 ust. 2 pkt 1 w związku z art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7.07.1994r. Prawo budowlane oraz art. 7, art.8,art.9, art. 10§1 i art. 73§1 k.p.a. poinformował wyżej wymienionych o wyniku postępowania odwoławczego, kontynuacji przez organ pierwszej instancji postępowania zmierzającego do rozpatrzenia sprawy z wniosku J. L. z dnia [...] .08.2001 r., a także o możliwości ich zapoznania się z aktami w siedzibie organu oraz wniesienia uwag i zastrzeżeń. Po doręczeniu K. L. powyższego zawiadomienia dnia [...] .02.2002r., w piśmie z [...] .02.2002r. poinformował pn Powiatowego Inspektora dla miasta [...] o złożeniu skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] oraz zwrócił się o wstrzymanie się z merytorycznym rozpoznaniem sprawy .

Decyzją z dnia [...] .03.2002r. znak PINB. [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta [...] na podstawie art. 80 ust.2 pkt 1 w związku z art. 83, art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawp budowlane ( tekst jednolity Dz.U. z 2000r. Nr 106 poz. 1126 z późn. zm.) oraz art. 104 k.p.a. w wyniku ponownego rozpatrzenia przedmiotowej sprawy - odmówił wydania nakazu rozbiórki części obiektu budowanego - dobudówki powstałej przez rozbudowę mieszkania nr 1w parterze istniejącego budynku przy ul. [...] w [...] - dz. nr [...] w obręb [...], którego inwestorem była Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...] " w [...]. W uzasadnieniu tego orzeczenia organ pierwszej instancji odwołał się do treści złożonego w sprawie wniosku oraz ustaleń poczynionych w czasie oględzin obiektu dnia [...] .09.2001 r. Wykazały one, że na przedmiotowej działce zrealizowana jest rozbudowa mieszkania nr [...] w parterze istniejącego budynku, zaś z dokonanych wówczas pomiarów wysokości dobudowy od najwyższego punktu dachu do poziomu istniejącego tarasu ziemnego wynika że, wynosi ona 6,47 m i zgodna jest z wysokością podaną na przekroju budynku w projekcie budowlanym zatwierdzonym decyzją o pozwoleniu na budowę. Odnośnie zaawansowania budowy w dniu [...].09.2001 r. stwierdzono -stan surowy , zadaszony w 100 %, wykonanie otworów okiennych i drzwiowych prowizorycznie zabezpieczających przed dostępnym osób trzecich na realizowaną budowę. W trakcie prowadzonego ponownie po uchyleniu pierwszej decyzji postępowania wyjaśniającego ustalono także, że wydana z upoważnienia Prezydenta Miasta [...] decyzji nr [...] z dnia [...] .05.2000r. znak [...] o zatwierdzeniu projektu budowanego i udzieleniu Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" w [...] pozwolenia na rozbudowę mieszkania nr [...] w parterze istniejącego budynku przy ul. [...] w Nowym Sączu oraz utrzymująca ją w mocy decyzją Wojewoda [...] z dnia [...] .06.2000r. znak [...] na skutek skargi K. L. zostały uchylone wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie z dnia 26.04.2001 r. sygn. akt IISA)Kr 1581)00. O zgromadzonym materiale dowodowym w przedmiotowej sprawie oraz o możliwości wypowiedzenia się co zebranych dowodów i materiałów uczestnicy prowadzonego postępowania zostali powiadomieni zawiadomieniem z dnia [...] .02.2002r., nie korzystając z przysługujących im uprawnień pomimo skutecznego doręczenia zawiadomień. Mając na uwadze te okoliczności oraz ustalenia , nawiązując do treści art. 28 oraz art. 48 Prawa budowlanego i tezy wyroku NŚA z [...] .06.1998r. IVSA1399/96, organ pierwszej instancji uznał, że skpro rozbudowa przedmiotowego obiektu została dokonana w oparciu o decyzję ostateczną o pozwoleniu na budowę to nie stanowi ona samowoli budowlanej w rozumieniu wspomnianego art. 48, a tym samym nie podlega jego rygoryzmowi i sankcji rozbiórki. Co do podania K. L. z dnia [...] .02.2002r. zawierającego wniosek o wstrzymanie się z merytorycznym rozpoznaniem sprawy z uwagi wniesienie przez niego do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargi na wydaną w niniejszej sprawie uprzednio decyzję organu drugiej instancji Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta [...] wyjaśnił, że czynność ta nie stanowi podstawy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji ostatecznej, jak również nie powoduje zawieszania postępowania administracyjnego.

W złożonym w terminie odwołaniu od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta [...] z dnia [...] .03.2002r. K. L. wnosił o jej zmianę przez wydanie nakazu rozbiórki, względnie o uchylenie tej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji, ewentualnie o wstrzymanie się z wydaniem decyzji do czasu rozstrzygnięcia przez Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie skargi na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] . 02. 2002r. Zarzucając naruszenie przepisów prawa administracyjnego i budowlanego -w szczególności art 48 i art. 51 Prawa Budowlanego oraz art. 7 i art. 77 k.p.a. K. L. wskazywał, że w dotychczasowym postępowaniu nie wyjaśniono dostatecznie okoliczności sprawy, nie ustosunkowano się do jego zarzutów , nie dokonano oględzin obiektu dla wykazania odstępstw wykonawstwa od projektu, nie uczyniono też użytku z przedłożonych przez skarżącego zdjęć fotograficznych obrazujących stan faktyczny samowoli budowlane, której uwzględniając przepisy Prawa budowlanego nie sanują wpisy w dzienniku budowy. Samowola ta dotyczy także usytuowania komina, z rażącym naruszeniem odległości od okna lokalu skarżącego nr [...] w wyższej kondygnacji i braku dokumentacji na urządzenie tego komina z uwzględnieniem obecności jego okna, czego nie wzięto pod uwagę we wcześniejszej dokumentacji, karzący podnosił nadto, że obecny brak podstawy prawnej do istnienia dobudówki czyni koniecznym wydania nakazu rozbiórki po myśli art. 48 i 51 Prawa budowlanego oraz w uzasadnieniu wniosku ewentualnego wskazywał na wiążący charakter wytycznych jakie może zawierać dla obecnie prowadzonego postępowania mający zapaść wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie ze skargi na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] .02.2002r

Decyzją z dnia [...] .05.2002r. [...] wydaną z upoważnienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt l i art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (teksl jednolity z 2000r. - Dz.U. Nr 98, póz. 1071) oraz art. 80 ust, 2 i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (tekst jednolity z 2000r. pz.U. Nr 106, póz. 1126), po rozpatrzeniu odwołania K. L. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] .03.2002r. znak [...] - utrzymano w mocy zaskarżoną decyzję . W uzasadnieniu tego orzeczenia, w nawiązaniu do dotychczasowego przebiegu postępowania w przedmiotowej sprawie oraz po dokonaniu jego kontroli i rozpatrzeniu sprawy w granicach zakreślonych przez postępowanie pierwszoinstancyjne, stwierdzono iż organ pierwszej instancji zapewnił stronom realizację gwarancji procesowych bowiem miały one możliwość czynnego udziału w sprawie, jak również podzielono jako trafne prezentowane w zaskarżonej decyzji stanowisko co do nieistnienia przesłanki do wydania nakazu rozbiórki dobudowanej części obiektu budowlanego zlokalizowanego przy ul. [...] w [...] z analogicznym uzasadnieniem, w tym z powołaniem poglądu Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonego m.in. w wyroku z dnia 18.06.1998 r., sygn. akt lV SA 1399/96 ( publ. OSP 2000)4)60 ). W uzasadnieniu decyzji wskazano także na bezzasadność zarzutu K. L. dotyczącego przeprowadzenia oględzin wobec prawidłowego zawiadomionego go o tej czynności. Odnośnie podnoszonej niezgodności przedmiotowej inwestycji z projektem budowlanym wyjaśniono, że w związku z uchyleniem decyzji pozwolenia na rozbudowę mieszkania nr [...] przy ul. [...] w [...] przez Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w [...] , przed właściwym organem administracji architektoniczno-budowlanej toczy się w tej sprawie postępowanie pod sygnaturą AUP. [...] , natomiast oceniając zgromadzony materiał dowodowy w niniejszej sprawie stwierdzono, że organ pierwszej instancji zobowiązany był do wydania decyzji odmawiającej wydania nakazu rozbiórki części obiektu budowlanego -dobudówki powstałej przez rozbudowę mieszkania nr [...]

Wnosząc w terminie do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] .05.2002r. [...] K. L. domagał się jej uchylenie i orzeczenia nakazującego rozbiórkę będącej przedmiotem postępowania dobudówki, względnie uchylenia zaskarżonej decyzji pierwszej oraz drugiej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, a także zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania przed NSA według przewidzianych norm. K. L. zarzucał naruszenie art. 7 i art. 77 k.p.a. przez nieuwzględnienie wszystkich okoliczności faktycznych sprawy, jak też zarzutów i argumentów podnoszonych we wcześniejszym odwołaniu na decyzję z dnia [...] . 09. 2001 r., naruszenie art. 48 i art. 51 prawa budowlanego przez prezentowanie poglądu, iż w obecny* stanie faktycznym i prawnym sprawy brak jest podstaw do wydania decyzji nakazującej rozbiórkę przedmiotowego obiektu budowlanego, naruszenie przepisów postępowania i prawa budowlanego przez nieuwzględnienie w treści zaskarżonej decyzji kwestii niezgodności przedmiotowej inwestycji z projektem budowlanym i normami prawa budowlanego, jak też rażącego naruszenia praw i Interesów dalszych mieszkańców budynku przy ul. [...] w v , będących właścicielami sąsiednich lokali mieszkalnych. W uzasadnieniu skargi K. L. wskazywał na kwestie naruszenia przez inwestora norm prawa budowlanego przez istotne odstąpienia od projektu budowlanego, którym był związany, polegające na podwyższeniu ścian dobudówki ponad przewidzianą projektem wysokość, a także zmian usytuowania bocznych okiem i komina w stosunku do jego lokalu na pierwszym i drugim piętrze. Skarżący wyjaśniał, że te odstępstwa czynią olbrzymią szkodę dla sąsiednich mieszkań, gdyż podwyższenie ścian bocznych dobudówki spowodowało likwidację ocieplenia mieszkań, w szczególności jego lokalu nr [...] , usytuowanie okien i komina dobudówki naruszyło normy odległościowe, a całość inwestycji ma bezpośredni wpływ na zmniejszenie wartości użytkowej i rynkowej wspomnianego lokalu nr 7, który stał się lokalem więcej jak służebnym wobec lokalu nr [...] , jest zdewastowany, oszpecony, niedogrzały narażony na trwałe uszkodzenia, poprzez pękania ścian. Zlikwidowanie ocieplenia na znacznej powierzchni wydatnie większej niż przewidywał projekt - spowodowało też oziębienie lokalu nr[...] , powodując zwiększone wydatki na ogrzewanie, czego dowód stanowi dołączony do skargi kwit odczytu mierników ciepła w lokalu nr [...] - za okres sezonu grzewczego 2001 ) 2002r. z uwzględnieniem danych porównawczych za wcześniejszy sezon ogrzewczy. Skarżący uznawał za błąd pominięcie w sprawie niniejszej istniejących odstępstw od norm oraz wskazywał, że sam fakt naruszenia norm prawa budowlanego i samowolne odstępstwo od projektu budowlanego czyni inwestycję sprzeczną z prawem oraz narusza zasady współżycia społecznego. Wbrew poglądom zaskarżonej decyzji w sprawie winna mieć zastosowanie dyspozycja art. 48 Prawa Budowlanego i jak wynika z treści komentarza do przepisów prawa budowlanego art. 48 pkt 6) Komentarza Do Prawa Budowlanego ( wyd. II Rozszerzone Ośrodek Doradztwa i Szkolenia TUR JAKTOROW * 1998 r.)/ za równoznaczne z brakiem pozwolenia na budowę należy traktować wykonywanie robót budowlanych w sytuacji, gdy co prawda pozwolenie na budowę zostało wcześniej wydane, lecz nie stało się ostateczne, jego wykonanie zostało wstrzymane, względnie nastąpiło wygaśniecie udzielonego pozwolenia. W przedmiotowej sprawie zachodzi właśnie taki przypadek wygaśnięcia pozwolenia budowlanego, a nadto orzeczeniem Naczelnego Sądu Administracyjnego sygn. II SA 1581) 00 wydano nakaz wstrzymania wykonania wcześniejszego pozwolenia budowlanego.

W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] wnosił o jej oddalenie podtrzymując stanowisko prezentowane w zaskarżonej decyzji.

W toku postępowania skarżący w piśmie z dnia [...] .03.2006r. wniósł o przeprowadzenie na rozprawie dowodu z akt związkowych sygn. II SA)Kr 1581)00, SA)Kr 907)05 i SA)Kr 431)02, na okoliczność prowadzonych pomiędzy stronami postępowań oraz zawartych tamże dokumentów i wydanych orzeczeń, podając iż główne materiały sprawy pozostają w aktach SA)Kr 1581)00.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważy, co następuje .

Zgodnie z treścią art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002r. przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U Nr 153, poz. 1271 z późn. zm. ) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1.01 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Właściwym do rozpoznania skargi jest zatem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, który w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30.08.2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. - oznaczanej dalej jako p.p.s.a. ) uprawniony jest do badania czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi ( art. 134 p.p.s.a. ).

Na tle przedstawionych wyżej okoliczności dotyczących przebiegu postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie, uwzględniają nadto treść wydanych w nim orzeczeń oraz fakty urzędowo znane należy uznać, iż zaskarżona i poprzedzającą jej wydanie decyzja organu pierwszej instancji są zgodne z prawem.

W ramach czynionych rozważań zwrócenia uwagi wymaga kwestia przedmiotu postępowania w niniejszej sprawie. Co do zasady postępowanie administracyjne może być wszczęte przez organ administracji publicznej z urzędu lub na wniosek podmiotu uznającego, że ma w danej sprawie interes prawny ( art. 61 § 1 k.p.a. ), a powyższe odnieść należy także do spraw związanych z szeroko rozumianą samowolą budowlaną. W sytuacji złożenia wniosku przez podmiot występujący o wszczęcie postępowania administracyjnego, zawarte w nim żądanie oraz podane okoliczności determinują przedmiot sprawy, zaś organ administracji publicznej nie jest uprawniony do zmiany jego kwalifikacji prawnej.

Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie zostało wszyte na skutek wniosku K. L. z dnia [...] .08.2001 r, w którym jednoznacznie żądał wydania na podstawie art. 48 Prawa budowlanego nakazu rozbiórki dobudówki inwestowanej przez Spółdzielnię Mieszkaniową [...] w [...] przy ul. [...] , faktycznie wykonywanej przez J. i M. małżonków L zamieszkałych w [...] przy ul. [...] , określając ją jako obiekt wzniesiony bez podstawy prawnej w świetle wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie z dnia 26 .04.2001 r. sygn. akt II SA)Kr1581)00.

Stosownie do art. 48 Prawa budowlanego obowiązującego w momencie wszczęcia niniejszego postępowania oraz wydania zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji -właściwy organ nakazuje w drodze decyzji rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Brzmienie powołanego przepisu wskazuje , iż stanowi on również podstawę prawną nakazania rozbiórki części budynku dobudowanej samowolnie poza zakresem pozwolenia na budowę, bez uzyskania decyzji o zmianie pozwolenia na budowę w trybie art.36a ust.1 Prawa budowlanego (tak SN w wyroku z dnia 6.04.2001 r. III RN 89/00, OSNP 2001/24/705), przy czym wskazaną regulację odróżnić należy od kwestii orzekania w sprawach samowoli budowlanej na podstawie art. 50 i 51 Prawa budowlanego, opartego na zupełnie innych przesłankach. Wprawdzie zarówno art. 48, jak i art. 50 i 51 Prawa budowlanego dotyczą samowoli budowlanej, lecz o zróżnicowanym charakterze, a eksponując li tylko niektóre odmienności w zakresie ich stosowania należy wskazać, że w przypadku art. 48 chodzi o zignorowanie przez inwestora władczych uprawnień organów budowlanych do oceny w zakresie zgodności z prawem zamierzenia inwestycyjnego oraz udzielenia formalnej zgody na jego realizację, natomiast w przypadkach określonych w przepisach art. 50 ust. 1 pkt 3 i art. 51 Prawa budowlanego chodzi jedynie o samowolne odstępstwa od warunków określonych w decyzji o pozwoleniu na budowę tego rodzaju, że nie mogą one zostać zakwalifikowane jako budowa poza warunkami uzyskanego pozwolenia i zatwierdzonym projektem. Ratio legis regulacji przewidzianej w art. 50 i art. 51 Prawa budowlanego polega na wymuszeniu na inwestorze doprowadzenia budowanego obiektu do stanu zgodnego z warunkami określonymi w pozwoleniu na budowę oraz w przepisach prawa przez wydanie nakazu zaniechanie dalszych robót bądź rozbiórkę obiektu lub jego części mające służyć powyższemu, albo nałożenie obowiązku wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem i uzyskania pozwolenia na ich wznowienie, przy określeniu termin wykonania tych czynności, albo też na nałożeniu takich obowiązków w sytuacjach, o których mowa w art. 51 ust. 4, przy czym dopiero w przypadku niewykonania nałożonych w trybie powyższych przepisów obowiązków właściwy organ może w drodze decyzji nakazać inwestorowi zaniechanie dalszych robót bądź rozbiórkę obiektu lub jego części na podstawie art. 51 ust. 2 Prawa budowlanego ( por. wyrok NSA w Warszawie z dnia 7.06.2001 r. IV SA 952/99, zam zb. LEX nr 54192).

Wszczynając zgodnie z wnioskiem K. L. z dnia [...] .08.2001 r. postępowania w sprawie wydania nakazu rozbiórki dobudówki na podstawie art. 48 Prawa budowlanego organ pierwszej instancji był zobowiązany stosownie do art. 7 k.p.a. do podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli , jak również w myśl art. 77 §1 k.p.a. do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, ale tylko w zakresie okoliczności istotnych z punktu widzenia stosowania wskazanego wyżej przepisu. Obowiązki te organ pierwszej instancji wykonał bez uchybień istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, co odnieść należy także do zaskarżonej decyzji. W szczególności z poczynionych w sprawie ustaleń wynika fakt, iż przedmiotowy obiekt był realizowany na podstawie dostępnych w aktach sprawy w kserokopiach decyzji Prezydenta Miasta [...] nr [...] z dnia [...] .05.2000r. znak [...] o zatwierdzeniu projektu budowanego i udzieleniu Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" w [...] pozwolenia na rozbudowę mieszkania nr 1 w parterze istniejącego budynku przy ul. [...] w [...] oraz utrzymującej ją w mocy decyzji Wojewody [...] z dnia [...] .06.2000r. znak [...]. Słusznym jest prezentowany w obu decyzjach pogląd co do zasad stosowania art. 48 Prawa budowlanego. Analogiczne stanowisko zajmował Naczelny Sąd Administracyjny także w innych niż powoływane przez organy obu instancji orzeczeniach wskazując trafnie, że inwestorowi nie można uczynić zarzutu dopuszczenia się samowoli budowlanej, w rozumieniu art. 48 Prawa budowlanego, jeżeli w dacie rozpoczęcia robót budowlanych legitymował się ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę (vide wyrok NSA w Warszawie z dnia 7.06.2001 r. IV SA 952/99, zam zb. LEX nr 54192 oraz wyrok NSA w Warszawie z dnia 31.10.2000r., zam zb. LEX nr 53393), co wynika z ustanowionej- w art. 16 k.p.a. zasady trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych , które mogą być wzruszone tylko w trybach nadzwyczajnych. Powoływane przez skarżącego w ślad za komentarzem stanowisko w kwestii kwalifikacji inwestycji realizowanej na podstawie decyzji nieostaecznej lub po wydaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym postanowienia o wstrzymaniu wykonania decyzji, albo po wygaśnięciu decyzji jest bez znaczenia w stanie faktycznym niniejszej sprawy. Powyższe wynika z poczynionych przez organy obu instancji ustaleń dotyczących daty wydania działającego ex nunc wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie z dnia 26.04.2001 r. sygn. akt IISA)Kr 1581)00 oraz znanego urzędowo organom rozpatrującym sprawę i stronom uczestniczącym również w tym postępowaniu faktu wstrzymania wykonania decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i wydaniu pozwolenia na rozbudowę dopiero postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie z dnia 26.09.2000r. sygn. akt IISA)Kr 1581)00, a także zaprzestania prac przy przedmiotowej rozbudowie po doręczeniu stronom, a także Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego dla miasta [...] tego postanowienia [...] 10.2000r. Okoliczność zaprzestania realizacji rozbudowy w październiku 2000r. została stwierdzona przez organ prowadzący postępowanie w pierwszej instancji na podstawie znanych mu urzędowo faktów oraz oświadczenia J. L. już w protokole oględzin z dnia [...] .09.2001 r., czemu skarżący mając już zapewniony w pełni czynny udział w ponownie prowadzonym postępowaniu nie przeczył.

Z dostępnego w aktach wraz dokumentacją zdjęciową i kartami projektu, wyroku NSA, a nawet samych twierdzeń skarżącego wynika jednoznacznie, że na podstawie pozwolenia na budową realizowano przewidującą komin rozbudowę mieszkania nr [...] w parterze istniejącego budynku przy ul. [...] w [...] , o którym mowa w uchylonych następnie decyzjach nie zaś obiekt o zmienionym usytuowaniu, charakterze, wielkości, liczbie kondygnacji. Gdyby nawet zarzucane przez skarżącego odstępstwa od decyzji powyżej zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwoleniu na budowę w zakresie podwyższenia ścian bocznych dobudówki usytuowania okien i komina faktycznie wystąpiły, ich istnienie nie miałoby znaczenia dla prawidłowości odmowy wydania nakazu rozbiórki przedmiotowej dobudówki na podstawie art. 48 Prawa budowlanego, która nie była realizowana w warunkach samowi budowlanej objętych hipotezą tego przepisu.

Za bezzasadne należy uznać w świetle powyższych rozważań zarzuty skarżącego dotyczące naruszenia art. 48 Prawa budowlanego, a także art. 51 tej ustawy - na co powołuje się dopiero w drugim odwołaniu i skardze - bowiem nawet jeżeli we wniosku z [...] .08.2001 r. inicjującym postępowania wspominał o przekroczeniu wysokości dobudówki i zagrożeniu bezpieczeństwu z uwagi na niewłaściwe usytuowanie komina, nie żądał w nim nawet pośrednio rozbiórki części ścian bocznych oraz zmiany usytuowania komina. Gdyby nawet uznać - ku czemu nie ma podstaw, że intencją skarżącego było prowadzenie postępowania w trybie art. 51 Prawa budowlanego, którego zaniechano winien był korzystać z trybu przewidzianego dla bezczynności organu wobec nienadania biegu odrębnemu żądaniu. Ponadto jak wynika z oświadczenie skarżącego złożonego na rozprawie dnia 22.03.2005r. zapisów w repertorium dotyczących sprawy II SA)Kr 907)05 i organy nadzoru budowlanego prowadzą odrębnie postępowanie w trybie art. 51 Prawa budowlanego.

Bezzasadnym jest także w świetle czynionych na wstępie rozważań co do przesłanek stosowania art. 48 Prawa budowlanego wskazanie przez skarżącego na niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy - w tym art. 7 k.p.a. i art. 77k.p.a. skoro oczekiwał czynienia ustaleń zbędnych oraz odnoszenia się do nieistotnych zarzutów.

Nie zasługują na uwzględnienie zarzuty skarżącego dotyczące poniesionej przez niego na skutek realizacji rozbudowy szkody lub zasad współżycia społecznego, które nie mają znaczenia przy stosowaniu art. 48 Prawa budowlanego, przy czym roszczeń odszkodowawczych oraz z tytułu własności skarżący może dochodzić postępowaniu cywilnym przed sądem powszechnym. Nie zasługują także na uwzględnienie podnoszone dopiero w skardze zarzuty odnoszące się do naruszenia praw właścicieli innych lokali, nie sąsiadujących bezpośrednio z dobudowaną częścią lokalu nr [...] .

Zgłoszone przez skarżącego w postępowaniu sądowo-administracyjnym wnioski dowodowe nie zostały uwzględnione bowiem pierwszy z nich dotyczył nieistotnej w sprawie okoliczności oziębienie w związku z realizacją przedmiotowego obiektu lokalu nr [...] powodujące zwiększone wydatki na ogrzewanie, zaś wniosek o dopuszczenie dowodu z akt akt sygn. II SA)Kr 1581)00, II SA)Kr 907)05 i II SA)Kr 431)02, na okoliczność prowadzonych pomiędzy stronami postępowań oraz zawartych tamże dokumentów i wydanych orzeczeń nie został sprecyzowany w sposób uzasadniający jego dopuszczenie. Fakt zakończenia postępowania w sprawie sygn. II SA)Kr 1581)00 i wydanych tam orzeczeń jest okolicznością znaną Sądowi urzędowo oraz wiadomą stronom uczestniczącym także w tym postępowaniu, co odnieść należy do innych toczących się spraw zarejestrowanych do wyżej wskazanych sygnatur akt. W sprawie SA)Kr 431)02 Wojewódzki Sąd administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 21.12.2005r., który uprawomocnił się 23.01.2006r. oddalił skargę K. L. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] .02.2002r. [...] natomiast w sprawie II SA)Kr 907)05 wszczętej na skutek skargi K. L. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] .04.200br. [...] postępowanie jest w toku, zaś akta sprawy pozostają w dyspozycji Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie 'po wniesieniu zażalenia na postanowienie z dnia [...] .09.2005r. oddalające wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Akta sprawy jako takie nie stanowią środka dowodowego, którym są objęte nimi dokumenty. Dokumenty takie nie zostały przez skarżącego konkretnie wskazane podobnie jak okoliczności - inne niż znane urzędowo i nie wymagające dowodu, które takie konkretne dokumenty maiłyby potwierdzać.

Mając powyższe na uwadze uznając skargę i zawarte w niej wnioski także co do kosztów postępowania za bezzasadne, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku biorąc za podstawę art. 151 p.p.s.a., z uwzględnieniem art.200 p.p.s.a.