Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt IV SA/Gl 449/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2012-02-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6320 Zasiłki celowe i okresowe
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 39 ust. 1 i 2,  art. 106 ust. 1
journal: Dz.U. 2009 nr 175 poz 1362
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - tekst jednolity.
article: art. 7, 104, 77, 107
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 5
journal: Dz.U. 2005 nr 267 poz 2259
law: Ustawa z dnia 29 grudnia 2005 r. o ustanowieniu programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania"
article: par. 6
journal: Dz.U. 2006 nr 25 poz 186
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 2006 r. w sprawie realizacji programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania"
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c,  art. 132, 134 i 135
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Matan Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska (spr.) Sędzia WSA Edyta Żarkiewicz-Kunicka Protokolant Paulina Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 lutego 2012 r. sprawy ze skargi A. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta S. z dnia [...] r. nr [...]; 2) określa, ze zaskarżona decyzja nie może być wykonana.


UZASADNIENIE

Prezydenta Miasta S. decyzją z dnia [...] nr [...], wydaną na podstawie art. 104 K.p.a., art. 106 ust. 1 i art. 39 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2009r. Nr 175, poz. 1362 ze zm.) oraz art. 5 ustawy z dnia 29 grudnia 2005r. o ustanowieniu programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" (Dz.U. Nr 267, poz. 2259 ze zm.) i § 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 2006r. w sprawie realizacji programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" (Dz.U. Nr 25, poz. 186 ze zm.), przyznał rodzinie A. S. świadczenie pieniężne w formie zasiłku celowego na zakup posiłku lub żywności w wysokości 525 zł.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji stwierdził, iż przyznano pomoc w ramach realizacji programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" w formie zasiłku celowego na zakup żywności lub posiłku z uwagi na fakt, iż strona spełnia wymogi formalnoprawne do jego przyznania. Podkreślono, że organ posiada 1.188.896 zł na wypłatę zasiłków celowych na zakup posiłków lub żywności, co daje na 1 miesiąc kwotę 99.075 zł. Natomiast średnio osób uprawnionych do skorzystania z wymienionych form pomocy jest ok. 2800 osób, tak więc możliwe jest przyznanie wyłącznie zasiłku w kwocie 35 zł miesięcznie. Wskazano ostatecznie, iż pomoc wypłacana będzie od stycznia do maja 2011 r. w kwocie 105 zł miesięcznie.

Od powyższej decyzji A. S. wniósł odwołanie. Stwierdził, że wcześniej jego rodzina otrzymywała 90,- zł. z tytułu pomocy w zakresie dożywiania, jednakże Ośrodek zmniejszył pomoc do 35,- zł. mimo, iż cała jego rodzina spożywa posiłki w domu. Jego zdaniem jest to niesprawiedliwe zwłaszcza, że sytuacja majątkowa oraz zdrowotna jego rodziny stale się pogarsza, co potwierdza składana do organu co pół roku dokumentacja medzyczna.

Decyzją z dnia [...] nr[...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. Kolegium wskazało, że zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 29 grudnia 2005 r. o ustanowieniu programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" pomoc w zakresie dożywiania może być przyznana nieodpłatnie osobom i rodzinom, o których mowa w art. 3 pkt 1, jeżeli dochód osoby samotnie gospodarującej lub dochód na osobę w rodzinie nie przekracza 150 % kryterium dochodowego, o którym mowa odpowiednio w art. 8 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o pomocy społecznej. Na podstawie ust. 2 powołanego przepisu rada gminy może podjąć uchwałę o podwyższeniu kryterium dochodowego, o którym mowa w ust. 1. Stosownie do art. 3 pkt 1 lit. c powołanej ustawy w ramach Programu są realizowane działania dotyczące w szczególności zapewnienia pomocy w zakresie dożywiania osobom i rodzinom znajdującym się w sytuacjach wymienionych w art. 7 tej samej ustawy, w szczególności osobom samotnym, w podeszłym wieku, chorym lub niepełnosprawnym - w formie posiłku, świadczenia pieniężnego na zakup posiłku lub żywności albo świadczenia rzeczowego w postaci produktów żywnościowych. Z przeprowadzonego w toku postępowania administracyjnego wywiadu wynika, że odwołujący prowadzi trzyosobowe gospodarstwo domowe i sam posiada umiarkowany stopień niepełnosprawności oraz utrzymuje się z zasiłku stałego w wysokości 173,17- zł., jak też zasiłku stałego B. D. w kwocie 259,75- zł., zasiłku rodzinnego w kwocie 91,- zł. i dodatku mieszkaniowego wynoszącego 188,08 –zł., co daje łącznie 712,- zł. przy kryterium ustawowym w wysokości 1053,- zł., przy czym podwyższone kryterium z programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" wynosi 1.579,50 zł. Zatem strona spełnia wymogi formalno-prawne do przyznania wnioskowanego świadczenia. Przyznana odwołującemu pomoc jest na poziomie kosztu jednego posiłku w kwocie 35,- zł., przyjętego w polityce świadczeń. Zatem świadczenia udzielono z zachowaniem zasady równości i dostępności do świadczeń mieszkańców gminy S. Organ dostrzegł, iż świadczenia z pomocy społecznej na podstawie ustawy o ustanowieniu programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" winny być przyznane w formie niepieniężnej, jednak z uwagi na słuszny interes strony i pomimo braku uzasadnienia w tym zakresie należało utrzymać rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego A. S. stwierdził, że nie zgadza się z powyższym rozstrzygnięciem. Szczegółowo opisał wcześniejsze postępowania, w których otrzymywał świadczenia w ramach programu "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" w wyższej wysokości. Uznał, iż przyznana mu pomoc w wysokości 35,- zł. na posiłki miesięcznie nie jest wystarczająca i stanowi zaledwie 1 zł. dziennie na każdą osobę w jego rodzinie. Podkreślił, iż pracownik [...] Urzędu Wojewódzkiego w K. poinformował go, że zadania określone w ustawie z dnia 29 grudnia 2005r. o ustanowieniu programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" należą do zadań własnych gminy o charakterze obowiązkowym. Tym samym gmina nie może tłumaczyć się brakiem środków finansowych na te cele i uzasadniać to wydatkowaniem pieniędzy na inne cele, np. inwestycyjne. Akcentował, iż nie otrzymał zasiłku na zakup nowych leków, które zażywa i na zakupione już wcześniej lekarstwa oraz na opał.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Dokonując kontroli legalności działania organów administracji, w świetle brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., sąd uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego lub naruszenie prawa dające postawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź też naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. Ustawodawca warunkuje zatem możliwość wzruszenia orzeczenia organu administracji publicznej zaistnieniem naruszenia norm prawa materialnego, czy też norm o charakterze procesowym, przy czym w tym przypadku naruszenie to powinno być tego rodzaju, że miało lub mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Natomiast zgodnie zaś z art.134 § 1 P.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanymi zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, a zatem oceniają legalność decyzji również z urzędu.

W tak określonym zakresie kognicji Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta S. dotyczącą przyznania świadczenia pieniężnego w formie zasiłku celowego na zakup posiłku lub żywności dla rodziny skarżącego w wysokości 525 zł. na okres od stycznia do maja 2011 r.

Decyzja organu pierwszej instancji została wydana na podstawie ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (t.j. Dz. U. z 2009r. Nr 175, poz. 1362 ze zm.), ustawy z dnia 29 grudnia 2005 r. o ustanowieniu programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" (Dz. U. z 2005r. Nr 267 poz. 2259 ze zm.) i rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 2006r. w sprawie realizacji programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" (Dz. U. Nr 25, poz. 186 ze zm.).

Stosownie zatem do art. 3 ustawy o ustanowieniu programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" w ramach tego programu realizowane są działania dotyczące m.in. zapewniania pomocy w zakresie dożywiania osobom samotnym, w podeszłym wieku, chorym lub niepełnosprawnym w formie posiłku, świadczenia pieniężnego na zakup posiłku lub żywności albo świadczenia rzeczowego w postaci produktów żywnościowych. Natomiast zgodnie z art. 5 tej ustawy pomoc w zakresie dożywiania może być przyznana nieodpłatnie osobom i rodzinom, jeżeli dochód osoby samotnie gospodarującej lub dochód na osobę w rodzinie nie przekracza 150% kryterium dochodowego, o którym mowa odpowiednio w art. 8 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o pomocy społecznej. Z treści jej art. 7 wynika, iż do udzielenia pomocy w zakresie dożywiania mają zastosowanie odpowiednio przepisy ustawy o pomocy społecznej, dotyczące udzielania świadczeń z pomocy społecznej. Z tego też względu w sprawie przyznania, w ramach ustawy świadczenia pieniężnego, oprócz przepisów ogólnych regulujących problematykę przyznawania świadczeń z pomocy społecznej, zastosowanie znajduje również art. 39 ust. 1 i 2 ustawy o pomocy społecznej, dotyczący zasiłku celowego.

Należy zatem zauważyć, że zasiłek celowy może być przyznany w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej, a w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. Decyzja w zakresie przyznania pomocy w formie zasiłku celowego, jak również w kwestii określenia jej wysokości jest wydawana w ramach uznania administracyjnego. Uznanie administracyjne cechuje się między innymi tym, że organ nie jest związany ścisłymi kryteriami prawnymi, a więc ma pewną swobodę w ocenie zasadności zgłoszonych żądań. W przypadku zasiłku celowego organ ocenia całokształt sytuacji strony, mającej wpływ na zakres zaspokojenia zgłoszonych przez nią potrzeb, w tym wiek, stan zdrowia, możliwości zarobkowania, wysokość uzyskiwanych dochodów itp., uwzględniając przy tym sytuację ogólną, czyli wysokość posiadanych środków.

Działanie organu w ramach uznania administracyjnego oznacza również, że nawet przy zaistnieniu przesłanek do jego otrzymania nie każda osoba musi go otrzymać. Nie zawsze też świadczenie przyznane zostanie w wysokości zgodnej z oczekiwaniami osoby, która się o nie ubiega. Organy mają prawo do oceny hierarchii zgłaszanych potrzeb i możliwości finansowych organu, w kontekście ogólnej liczby osób ubiegających się o pomoc. Nie ulega także wątpliwości, że organy dysponują ograniczonymi środkami finansowymi i muszą zaspokoić potrzeby wielu osób.

Powołując się tu na stanowisko judykatury (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 listopada 1999 r. o sygn. akt III S.A. 7900/98 Lex nr 47243) należy stwierdzić, iż obowiązki organu administracyjnego w przypadku decyzji uznaniowych w zakresie postępowania dowodowego są nawet większe niż przy ustawowym związaniu, gdyż w poszukiwaniu materialnego kryterium do wydania decyzji organ powinien najwszechstronniej zbadać stan faktyczny, w wymiarze wychodzącym poza okoliczności typowe, mając na uwadze szczególną rolę zgodności takiej decyzji z interesem społecznym i słusznym interesem obywatela uwidocznionym w treści art. 7 k.p.a.

Sądowa kontrola legalności decyzji o charakterze uznania administracyjnego sprowadza się natomiast do oceny zgodności postępowania organu z przepisami postępowania administracyjnego. Przede wszystkim kontroli podlegają takie kwestie, jak wyjaśnienie i wzięcie pod uwagę wszystkich istotnych okoliczności sprawy, czy ustalony stan faktyczny został oceniony zgodnie z przepisami prawa materialnego, czy ustalenie tego stanu pozostaje w zgodności z wynikami postępowania dowodowego, a także czy stronie zapewniono należyty udział w postępowaniu umożliwiając jej wypowiedzenie się co do zebranych w sprawie dowodów i materiałów.

Jest to więc kontrola prawidłowości postępowania poprzedzającego wydanie decyzji i jego zgodności z art. 7, art. 10 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., w szczególności z treścią art. 107 § 1 i 3 k.p.a., gdyż uznanie administracyjne nakłada na organ administracji szczególny obowiązek uzasadnienie swego stanowiska przy uwzględnieniu zasad doświadczenia życiowego i logiki.

Brak prawidłowego uzasadnienia takiej decyzji uniemożliwia bowiem ustalenie, czy organ nie przekroczył granic przyznanego mu uznania administracyjnego, gdyż to swobodne uznanie nie może być tożsame z dowolnością.

Powyższe uwagi odnoszą się nie tylko do postępowania przed organami I instancji, a dotyczą również działania organów odwoławczych. Organ II instancji nie jest bowiem ograniczony w swojej roli do kontroli przeprowadzonego dotychczas postępowania, lecz zobligowany jest do pełnego rozpoznania sprawy, biorąc pod uwagę stan faktyczny i prawny z chwili orzekania.

Mając tym samym na względzie wskazane wyżej wymagania, jakim odpowiadać powinno orzeczenie o charakterze uznania administracyjnego, Sąd poddał kontroli zaskarżoną decyzję w tym właśnie kierunku.

W pierwszej kolejności przyjdzie wskazać, że organ prawidłowo ustalił spełnienie przez stronę wymogów formalnoprawnych do przyznania wnioskowanego świadczenia i w tym zakresie orzeczenie jest prawidłowe. Rodzina skarżącego uzyskuje bowiem dochód niższy niż kryterium dochodowe określone w przywołanych przepisach. Istotne dla oceny roli organów pomocy społecznej jest nadto, iż fakt spełnienia kryteriów ustawowych przez wnioskującego o wsparcie nie powoduje automatycznie po ich stronie obowiązku spełnienia żądania, gdyż należy rozważyć pozostałe aspekty sprawy.

Odnosząc się natomiast do zasadności przyznanego skarżącemu świadczenia, zarówno jego podstawy, jak i jego wysokości należy podkreślić, że zgodnie z § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 2006 r. w sprawie realizacji programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" pomoc w formie posiłku jest udzielana ze szczególnym uwzględnieniem posiłku gorącego, w celu zapewnienia zdrowego żywienia. Ponadto, stosownie do treści z § 6 ww. rozporządzenia pomoc w formie świadczenia pieniężnego w postaci zasiłku celowego na zakup posiłku lub żywności, w tym dla dzieci i młodzieży w placówkach, o których mowa w § 66 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 7 marca 2005 r. w sprawie rodzajów i szczegółowych zasad działania placówek publicznych, warunków pobytu dzieci i młodzieży w tych placówkach oraz wysokości i zasad odpłatności wnoszonej przez rodziców za pobyt ich dzieci w tych placówkach (Dz. U. Nr 52, poz. 467 i Nr 212, poz. 1767), a także pomoc w formie świadczenia rzeczowego, jest przyznawana w przypadku braku możliwości zapewnienia posiłku lub gdy przyznanie pomocy w formie posiłku byłoby nieuzasadnione z uwagi na sytuację osobistą lub rodzinną.

Wobec kategorycznej treści powyższych przepisów nie ulega wątpliwości, że pomoc w naturze, czyli w formie posiłku lub żywności ma pierwszeństwo przed świadczeniem pieniężnym. Innymi słowy z powyższego wynika jednoznacznie, że w ramach omawianej ustawy i rozporządzenia pomoc w naturze, czyli w formie posiłku wyprzedza pomoc w formie finansowej. Przyznanie pomocy finansowej dopuszczalne jest wyjątkowo, jednakże powinno ono spełniać taką samą funkcję co świadczenie w naturze, a więc zaspokajać potrzeby w zakresie dożywiania. Zatem organ przyznając stronie świadczenie w formie pieniężnej, a nie posiłku powinien taką decyzję należycie uzasadnić, dlaczego przyznał świadczenie w takiej formie i co ewentualnie wykluczało przyznanie pomocy w naturze (analogiczne stanowisko wyrażone zostało w wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach w sprawach o sygn. akt IV SA/Gl 893/07 i IV SA/Gl 1002/07, oba orzeczenia dostępne w internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych - CBOiS).

W tym miejscu należy zauważyć, że również decyzja organu pierwszej instancji nie zawiera uzasadnienia wypłaty skarżącemu świadczenia pieniężnego, zamiast przyznania pomocy niepieniężnej w formie posiłku. Dostrzegł to organ odwoławczy, jednakże utrzymał w mocy decyzję pierwszoinstancyjną z uwagi na słuszny interes strony, o czym świadczy zapis końcowy uzasadnienia zaskarżonej decyzji.

Zdaniem Sądu postępowanie obu organów we wskazanym zakresie należy uznać za błędne i pozostające w sprzeczności z prawem. Organ pierwszej instancji wobec bezwzględnego brzemienia przepisów miał bowiem obowiązek rozważyć w decyzji zasadność odstąpienia od przyznania stronie świadczenia w naturze. Wprawdzie w wywiadzie środowiskowym zawarto informację, że rodzina skarżącego ze względu na dolegliwości zdrowotne nie może spożywać posiłków w zbiorowym żywieniu, jednakże organ pominął zupełnie tą okoliczność w uzasadnieniu decyzji własnej. Nadto, brak możliwości korzystania ze zbiorowego żywienia nie przesądza jeszcze o braku podstaw przyznania rodzinie skarżącego świadczenia w naturze, gdyż organ ma przecież możliwość zakupu odpowiednich produktów żywnościowych i udzielenia pomocy w tej formie. Wymaga ponownie zaakcentowania, że pierwszorzędnym celem ustawy jest zapewnienie pomocy w formie posiłku lub żywności, gdyż świadczenia w takiej formie gwarantują ich prawidłowe spożytkowanie oraz spełnienie celu ustawy, którym jest "zapewnienie zdrowego dożywienia". Odmienne postępowanie organu stanowi naruszenie przepisów prawa materialnego i godzi w słuszny interes strony (art. 7 k.p.a.).

Nie jest to jedyne uchybienie jakiego dopuścił się organ pierwszej instancji, dlatego też nawet w sytuacji pominięcia powyższej kwestii, tak jak to zresztą uczyniło Kolegium powołując się na słuszny interes strony, to zaskarżone w sprawie decyzje nie mogą zostać uznane za prawidłowe. Skarżący nie zgadza się z wysokością przyznanego świadczenia i jego argumentom w tym zakresie nie można odmówić racji. Trzeba bowiem zwrócić uwagę, że wysokość świadczenia pieniężnego powinna stanowić ekwiwalent umożliwiający sporządzenie posiłku, jeśli nie zapewnia się go w naturze. Trudno natomiast uznać, iż przyznane skarżącemu świadczenie w wysokości 525,- zł. na trzy miesiące (105,- zł. miesięcznie), na trzy osoby w rodzinie (czyli 35,- zł. miesięcznie na osobę), jest w stanie zapewnić jakikolwiek posiłek (nie wspominając już nawet o ciepłym posiłku) i tym samym zrealizować cele wspomnianej ustawy. W żaden sposób nie można sobie wyobrazić zaspokojenia potrzeb żywieniowych człowieka za niespełna 1 zł. dziennie, wobec tego przyznanie świadczenia w takiej wysokości stanowi fikcję pomocy. Tym bardziej, że rodzina skarżącego ma problemy ze zdrowiem (występuje u dwóch dorosłych osób niepełnosprawność) i dodatkowo skarżący ma szczególne potrzeby żywieniowe warunkowane względami zdrowotnymi.

Nie zasługuje na aprobatę stwierdzenie organu odwoławczego, że "Nadto przyznano pomoc na poziomie kosztu jednego posiłku w kwocie 35 zł , przyjętego w polityce świadczeń (....)", gdyż odbiega ono od rzeczywistej wartości pomocy uzyskanej przez skarżącego (105,- zł. miesięcznie na trzy osoby w rodzinie skarżącego, w tym jedno dziecko w wieku szkolnym). Może to świadczyć o pobieżnej lekturze akt i braku rozpoznania zarzutów odwołania, a tym samym nie odniesienie się do meritum sprawy. Nie ulega jednocześnie wątpliwości, że wniosek skarżącego dotyczył jego całej rodziny i świadczenie zostało przyznane na trzy osoby.

Zauważyć przyjdzie, że organ pomocy społecznej nie może poprzestać na "mechanicznym" rozpoznaniu wniosku, bez dokładnej analizy każdego przypadku i uwzględnienia jego potrzeb. Jednocześnie matematyczne obliczenia nie mogą zastąpić uzasadnienia decyzji, które powinno odpowiadać bezwzględnym wymogom określonym w art. 107 § 3 k.p.a. Do każdej sprawy winno się podchodzić indywidualnie, czemu należy dać wyraz w wyczerpującym uzasadnieniu decyzji.

Tymczasem w niniejszej sprawie organ pierwszej instancji po lakonicznym potwierdzeniu uprawnienia skarżącego do przyznania świadczenia skupił się na matematycznym obliczeniu wysokości budżetu gminy przeznaczonego na świadczenia z pomocy społecznej, podaniu liczby potrzebujących oraz stwierdzeniu, że miesięcznie każdemu potrzebującemu przysługuje 35,- zł. W rozważaniach organu zabrakło jakiegokolwiek wnikliwego omówienia sytuacji socjalnej, w jakiej znajduje się skarżący i wskazania jego rzeczywistych potrzeb z uwagi na stan zdrowia. Nie zwrócono nawet uwagi, że dziecko skarżącego nie jest jeszcze pełnoletnie i ma przez to zwiększone potrzeby żywieniowe. Na marginesie można zauważyć, że koszt dziennej pomocy organu innym osobom na dożywianie w formie gorącego posiłku w zbiorowym żywieniu znacznie przekracza wysokość udzielonej skarżącemu i jego rodzinie pomocy pieniężnej (ok. 1 zł dziennie).

W ocenie Sądu niedopuszczalne jest stosowanie zasady "każdemu po równo", gdyż wypacza to sens indywidualnego prowadzenia postępowania administracyjnego.

Nie ulega wątpliwości, że organy pomocy społecznej mają ograniczone środki finansowe i nie mogą udzielić każdemu pomocy w pełnym zakresie. Nie powinno to jednakże zwalniać organu administracji od wnikliwego rozważenia w decyzji sytuacji każdego z potrzebujących i próby jak najpełniejszej realizacji celów ustawowych pomocy społecznej. Przyznanie świadczenia w wysokość niespełna 1 zł. dziennie na żywność nie przystaje zupełnie do rzeczywistości i jak już wcześniej wskazano czyni pomoc zupełnie iluzoryczną. Przyjęcie odmiennego poglądu oznaczałoby sprowadzenie pomocy społecznej do roli wyłącznie instytucji wydatkującej środki finansowe według określonego planu księgowego, co przecież mija się z zasadami udzielania pomocy. O szczególnym znaczeniu pomocy w zakresie dożywiania wskazuje choćby to, że mimo wskazania w art. 48 ust. 4 ustawy o pomocy społecznej konieczności zapewnienia jednego gorącego posiłku dziennie osobie, która własnym staraniem nie może go sobie zapewnić oraz możliwości uzyskania zasiłku celowego na zakup żywności (art. 39 ust. 2 ustawy), to jednak kwestię tą sprecyzowano w odrębnym akcie prawnym tj. ustawie o ustanowieniu programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania". Fakt ten nie powinien również pozostać pominięty przez organy udzielające pomocy, które nie powinny działać według przyjętego w rozpatrywanej sprawie schematu postępowania.

Ostatecznie przyjdzie wskazać, że sentencja decyzji organu pierwszej instancji została sformułowana wadliwie i może wprowadzać jej adresata w błąd. Decyzją przyznano bowiem świadczenie pieniężne w formie zasiłku celowego na zakup posiłku lub żywności w wysokości 525,- zł. Należy jednocześnie zwrócić uwagę, że nie określono w rozstrzygnięciu okresu na jaki przyznano świadczenie. Wynika to dopiero z uzasadnienia decyzji, co stanowi obrazę przepisów postępowania. To w sentencji decyzji powinno się ewentualnie sprecyzować, że świadczenie jest podzielone na okresy miesięczne (w niniejszej sprawie na trzy miesiące) i tak też odbywa się jego wypłata. Natomiast brzmienie decyzji sugeruje, że świadczenie ma charakter jednorazowy, co pozostaje w sprzeczności z uzasadnieniem decyzji.

Konkludując należy zauważyć, że jak już wskazano wyżej uznaniowy charakter decyzji w sprawie przyznania zasiłku celowego jak i wysokości tego zasiłku nie może oznaczać swobody organu orzekającego. Organ ma obowiązek rozstrzygnąć sprawę zgodnie ze słusznym interesem obywatela, jeśli nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny, ani nie przekracza on możliwości organu wynikających z przyznanych mu uprawnień i środków. Przepis art. 107 § 3 k.p.a. nakłada na organy administracji publicznej obowiązek uzasadnienia faktycznego i prawnego wydawanych decyzji. Zaskarżona decyzja oraz decyzja organu pierwszej instancji nie spełniają tych wymogów, mając to na uwadze stwierdzić należy, że ich wydanie nastąpiło z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 kpa, co musi skutkować ich uchyleniem. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organy orzekające zobowiązane będą uwzględnić zaprezentowaną powyżej interpretację przepisów prawa materialnego i procesowego. W związku z powyższym, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w związku z art. 132, art. 134 i art. 135 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji. Jednocześnie na podstawie art. 152 P.p.s.a. orzeczono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.