Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SA/Go 222/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2015-10-15 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 6042 Gry losowe i zakłady wzajemne
Hasła tematyczne: Gry losowe
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok w całości.
Powołane przepisy: article: art. 179 a
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz Sędzia WSA Sławomir Pauter Protokolant st. sekr. sąd. Monika Walentynowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 października 2015 r. sprawy ze skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Celnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. z dnia 18 czerwca 2015 r., sygn. akt II SA/Go 222/15 w sprawie ze skargi "F" Spółki z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie przedłużenia zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych I. uchyla zaskarżony wyrok w części dotyczącej uchylenia poprzedzającej decyzji Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. nr [...], II. odstępuje od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości.


UZASADNIENIE

II SA/Go 222/15

UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim wyrokiem z dnia 18 czerwca 2015 r. – wydanym w sprawie o sygn. akt II SA/Go 222/15 - po rozpoznaniu skargi "F" Sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie przedłużenia zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych, uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] ( przy czym prawidłowo przywołany nr powinien brzmieć [...]), stwierdził, iż zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu oraz zasądził od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącej spółki kwotę 757 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Powyższy wyrok zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy :

Dyrektor Izby Skarbowej decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2008 r. udzielił Spółce z o.o. F zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych na terenie województwa w 43 punktach gier na okres 6 lat.

F Sp. z o.o. pismem z dnia [...] czerwca 2014 r. wystąpiła do Dyrektora Izby Celnej z wnioskiem o przedłużenie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych udzielonego decyzją Dyrektora Izby Skarbowej nr [...] z dnia [...] grudnia 2008 r. Wniosek został skierowany w związku z wyrokiem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE z dnia 19 lipca 2012 r. w sprawach połączonych C-213/11, C-214/11 i C-217/11 - sprawa F i inni).

W wyniku przeprowadzonego postępowania, Dyrektor Izby Celnej decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2014 r. odmówił "F" Sp. z o.o. przedłużenia zezwolenia nr [...] z dnia [...] grudnia 2008 r. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż zgodnie z art. 117 ustawy z dnia ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. Nr 201, poz. 1540 ze zm.- określanej dalej jak u.g.h.), udzielone przed dniem wejścia w życie ustawy zezwolenia na urządzenia i prowadzenie gier i zakładów wzajemnych zachowują ważność do czasu ich wygaśnięcia. Natomiast w myśl art. 129 ust. 1 u.g.h. działalność w zakresie gier na automatach o niskich wygranych oraz gier na automatach urządzanych w salonach gier na automatach na podstawie zezwoleń udzielonych przed dniem wejścia w życie ustawy jest prowadzona, do czasu wygaśnięcia tych zezwoleń, przez podmioty, którym ich udzielono według przepisów dotychczasowych, o ile ustawa nie stanowi inaczej. Jednocześnie organ powołał się na art. 138 ust.1 u.g.h. stanowiący, iż zezwolenia o których mowa w art. 129 ust. 1 nie mogą być przedłużane. Jedyne wyjątki zawarte w u.g.h. – w ocenie organu - dotyczące możliwości przedłużenia zezwolenia odnoszą się wyłącznie do zezwolenia na prowadzenie salonu gry bingo pieniężne oraz zezwolenia na urządzanie zakładów wzajemnych (art. 49 ust. 5 i 6 u.g.h. ). Podejmując powyższe rozstrzygnięcie organ dokonał ponadto analizy normy prawnej zawartej w art. 138 ust. 1 u.g.h. oraz zgromadzonego materiału dowodowego w kontekście art. 1 pkt 4 i 11 w zw. z art. 8 ust.1 akapit pierwszy Dyrektywy nr 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 2 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (Dz. U. UE.L98.204.37 ze zm. - określanej dalej jako dyrektywa 98/34/WE) i w sposób jednoznaczny wywiódł, iż powyższy przepis nie ma charakteru normy technicznej, a w konsekwencji nie podlegał on notyfikacji. Tym samym w ocenie organu koniecznym było zastosowanie w sprawie art. 138 ust. 1 u.g.h. zakazującego przedłużania zezwolenia wskazanego we wniosku spółki "F" z dnia [...] czerwca 2014 r., jako przepisu prawa obowiązującego z punktu widzenia przepisów prawa, zarówno krajowych, jak i wspólnotowych.

Powyższą decyzję z upoważnienia Dyrektora Izby Celnej podpisał Zastępca Dyrektora Izby Celnej nadkomisarz R.L..

W następstwie rozpoznania odwołania spółki "F" od powyższej decyzji Dyrektor Izby Celnej decyzją z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] uchylił w całości decyzję organu I instancji i umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe. Jako podstawę rozstrzygnięcia organ wskazał art. 233 § 1 pkt 2 lit. a w zw. z art. 208 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 749 ze zm. – określanej dalej jako o.p.), art. 2 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej (Dz. U. z 2013 r. poz. 1404 ze zm. – określanej dalej jako u.s.c. ) oraz art. 8 u.g.h.

W uzasadnieniu tej decyzji organ stwierdził, iż zaskarżona decyzja zasadnie została wydana w oparciu o obowiązujący przepis art. 138 ust. 1 u.g.h., a to wobec braku możliwości uznania art. 138 ust. 1 u.g.h. za przepis "techniczny" w rozumieniu dyrektywy 98/38/WE. Ma on zatem zastosowanie w niniejszej sprawie, co oznacza konieczność odmowy przedłużenia posiadanego przez spółkę zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie urządzania gier na automatach o niskich wygranych, o co wnosiła pismem z dnia [...] czerwca 2014 r.

Niezależnie od powyższego, Dyrektor Izby Celnej wskazał, iż z urzędu wiadomym jest fakt, że w czasie rozpatrywania odwołania strony, zezwolenie spółki nr [...] z dnia [...] grudnia 2008 r., w dniu 7 stycznia 2015 r. straciło ważność. Art. 208 § 1 o.p. stanowi, iż gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, w szczególności w razie przedawnienia zobowiązania podatkowego, organ podatkowy wydaje decyzję o umorzeniu postępowania.

Bezprzedmiotowość postępowania – w ocenie organy - należy wiązać z przypadkami, gdy merytorycznemu rozpoznaniu sprawy sprzeciwiają się przepisy prawa procesowego lub materialnego. Zawarte w zacytowanym przepisie sformułowanie "w szczególności" oznacza, że bezprzedmiotowość może zachodzić także w innych sprawach, nie tylko dotyczących zobowiązań podatkowych. Skoro zaś z mocy art. 8 u.g.h., do postępowań określonych w ustawie stosuje się odpowiednio przepisy o.p., w niniejszej sprawie należy rozstrzygniecie oprzeć na tym właśnie przepisie.

Mając powyższe na względzie Dyrektor Izby Celnej stwierdził, iż skoro w chwili orzekania brak jest przedmiotu postępowania tj. decyzji Dyrektora Izby Skarbowej nr [...] z dnia [...] grudnia 2008 r., o przedłużenie której domaga się strona wnioskiem z dnia [...] czerwca 2014 r., to uznać należy, iż postępowanie w sprawie stało się bezprzedmiotowe. Przy czym organ podkreślił, iż nie jest możliwe tylko i wyłącznie umorzenie postępowania odwoławczego, ale koniecznym jest również jednocześnie usunięcie z obiegu prawnego także i decyzji organu pierwszej instancji. Tym samym, wobec braku możliwości zastosowania normy art. 233 § 1 pkt 3 o.p., zaskarżoną decyzję należy uchylić oraz umorzyć całe postępowanie jako bezprzedmiotowe na podstawie art. 233 § 1 pkt 2 lit. a w zw. z art. 208 § 1 o.p.

Decyzję tą z upoważnienia Dyrektora Izby Celnej podpisał Zastępca Dyrektora Izby Celnej nadkomisarz R.L..

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. na powyższą decyzję złożyła spółka "F" zarzucając jej naruszenie art. 233 § 1 pkt 2 lit a w. zw. z art. 208 § 1 o.p. poprzez błędne zastosowanie w stanie faktycznym i prawnym sprawy tj. przyjęcie przesłanki bezprzedmiotowości postępowania w sprawie przedłużenia zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych, z racji jedynie upływu terminu obowiązywania dotychczasowego zezwolenia na etapie postępowania odwoławczego, w sytuacji, gdy decyzja przedłużająca zezwolenie nie jest zmianą decyzji udzielającej pierwotnego – 6 letniego zezwolenia, a przyjęcie wykładni, iż organ może w I instancji powołać się na niestosowalny przepis techniczny jako podstawę prawną odmowy przedłużenia zezwolenia, a następnie orzekając w II instancji powołać się na upływ terminu obowiązywania zezwolenia dotychczasowego jako przesłankę bezprzedmiotowości postępowania, byłaby sprzeczna z wykładnią racjonalną i uniemożliwiałby kontrolę prawidłowości działania organu I instancji.

W związku z powyższymi zarzutami skarżąca spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącej kosztów postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gorzowie Wlkp., w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych.

W uzasadnieniu powołanego na wstępie wyroku Sąd wskazał, iż skarga podlegała uwzględnieniu, przy czym z przyczyn innych niż podniesione w skardze. Sąd bowiem dostrzegł, iż w kontrolowanej sprawie zarówno decyzja Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...], jak i decyzja Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] lutego 2015r. nr [...], utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji została podpisana przez Zastępcę Dyrektora Izby Celnej R.L.. Oznacza to, iż środek odwoławczy rozpoznała osoba wyłączona z mocy prawa od udziału w postępowaniu odwoławczym. Nastąpiło to z naruszeniem art. 130 § 1 pkt 6 o.p. w zw. z art. 221 o.p. , które to przepisy - zgodnie z art. 8 u.g.h. - mają zastosowanie w kontrolowanym postępowaniu. W myśl bowiem powołanego przepisu art. 130 § 1 pkt. 6 o.p. – w brzmieniu obowiązującym w chwili wydawania zaskarżonej decyzji - pracownik urzędu skarbowego, urzędu gminy (miasta), starostwa, urzędu marszałkowskiego, izby skarbowej, funkcjonariusz celny lub pracownik urzędu celnego, izby celnej, urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw finansów publicznych oraz członek samorządowego kolegium odwoławczego podlegają wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawach dotyczących zobowiązań podatkowych oraz innych spraw normowanych przepisami prawa podatkowego, w których brali udział w wydaniu zaskarżonej decyzji . Powołany przepis art. 130 § 1 pkt 6 o.p. ma charakter bezwzględny i nie wymaga by uprawdopodobnić jakikolwiek brak obiektywizmu, czy bezstronności u pracownika wydającego decyzję, a do jego zastosowania wymagane jest jedynie wystąpienie przesłanki szeroko pojętego brania udziału w wydaniu zaskarżonej decyzji.

Sąd podkreślił również, iż na gruncie art. 221 o.p. ustawodawca zawarł jednoznaczne w swej treści odesłanie do odpowiedniego stosowania przepisów o postępowaniu odwoławczym, co oznacza w oczywisty sposób, że zastosowanie ma również przepis art. 130 o.p. Fakt operowania przez ustawodawcę techniką odesłania do "odpowiedniego stosowania" nie ma żadnego istotnego i decydującego znaczenia dla usprawiedliwienia stanowiska, że brak cechy dewolutywności odwołania na gruncie rozwiązań przyjętych w art. 221 o.p. wyłącza stosowanie w postępowaniu regulowanym tym przepisem instytucji, o której mowa w art. 130 § 1 pkt 6 o.p. Nie jest to bowiem element (czynnik), który mógłby być uznany za uzasadniający odstępstwo od stosowania instytucji wyłączenia pracownika. Należałoby nawet przyjąć, że współkształtując sytuację organu odwoławczego, zwłaszcza zaś sytuację strony postępowania przed tym organem, tego rodzaju element postępowania, o którym mowa w art. 221 o.p., tym bardziej uzasadnia respektowanie zasady wyrażonej w art. 130 § 1 pkt 6 o.p. W tym zakresie Sąd powołał się na uchwałę 7 sędziów NSA z dnia 18 lutego 2013 r. , sygn. akt I GPS 2/12 .

Sąd podzielił stanowisko wyrażane w orzecznictwie ( m.in. wyrok NSA z dnia 13 maja 2008 r., II FSK 392/07, wyrok NSA z dnia 20 września 2013 r., II GSK 736/11wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 5 marca 2014 r., II SA/Go 112/14, wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 19 czerwca 2013 r., III SA/Wr 200/13 ), iż nie sposób uznać, że osoba pełniąca funkcję zastępcy dyrektora izby celnej może być traktowana jako organ podatkowy w rozumieniu art. 13 § 1 pkt 2 o.p., gdyż organem jest dyrektor izby celnej, a działanie w jego zastępstwie pracownika izby celnej (również zastępcy dyrektora), jest działaniem upoważnionego pracownika w rozumieniu art. 143 § 1 o.p. Podpisu zastępcy dyrektora izby nie można traktować jako podpisu osoby pełniącej funkcję organu, ponieważ funkcję tę pełni każdorazowo konkretna osoba do tego powołana. Status monokratycznego organu jakim jest dyrektor izby celnej przyznaje minister właściwy do spraw finansów publicznych tylko konkretnej osobie. Przewidziane w art. 27 ust. 5 u.s.c. powołanie nie obejmuje swym zakresem potencjalnych zastępców dyrektora, których – na wniosek dyrektora izby celnej – powołuje Szef Służby Celnej. W tym kontekście – w ocenie Sądu - nie można utożsamiać zastępcy dyrektora izby celnej z jedyną osobą piastującą funkcję organu monokratycznego i wnioskować z tego, że skutki prawne działania zastępcy są tożsame ze skutkami działania osoby powołanej do sprawowania funkcji organu. Zastępca dyrektora izby celnej, tak jak każdy funkcjonariusz celny, pracownik jednostki organizacyjnej, musi bowiem dysponować – pochodzącym od osoby pełniącej funkcję organu (dyrektora izby celnej) – upoważnieniem do wydania i podpisania decyzji administracyjnej. A skoro tak, to w warunkach opisanych w art. 221 o.p. nie sposób wyłączyć zastosowania art. 130 § 1 pkt 6 o.p. do pracownika (a więc także do zastępcy dyrektora izby celnej) organu jednoosobowego w postępowaniu odwoławczym. Przy czym Sąd podkreślił, iż z pisma organu z dnia [...] czerwca 2015 r. wynika, iż w chwili podejmowania zaskarżonej decyzji R.L. nie pełnił obowiązków Dyrektora Izby Celnej. Stąd też wydanie decyzji przez tegoż samego zastępcę Dyrektora Izby Celnej zarówno w pierwszej, jak i drugiej instancji traktowane jest w orzecznictwie sądów administracyjnych jako naruszenie art. 130 §1 pkt 6 o.p., stanowiące – w myśl art. 240 § 1 pkt 3 o.p. – podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.

Z powyższych względów Sąd - na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. – określanej dalej jako p.p.s.a. ) - uchylił zaskarżoną decyzję, wskazując, iż ponowne rozpatrzenie środka odwoławczego strony przez Dyrektora Izby Celnej powinno zostać dokonane przez pracownika, który nie brał udziału w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji z dnia [...] listopada 2014 r. Sąd wskazał również, iż z uwagi na przyczynę uchylenia zaskarżonej decyzji tj. naruszenie art. 130 § 1 pkt 6 o.p. , a w konsekwencji obligatoryjny powrót sprawy do jej merytorycznego rozstrzygnięcia przez właściwy organ, nie odniósł się do zarzutów skargi, uznając to za przedwczesne.

Jako podstawę rozstrzygnięcia dotyczącego wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Sąd wskazał art. 152 p.p.s.a, natomiast jak podstawę rozstrzygnięcia dotyczącego kosztów Sąd powołał art. 200 p.p.s.a. i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 2 ust. 2 pkt 27 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 221, poz. 2193 ze zm.) oraz § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r. poz. 490). Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiódł Dyrektor Izby Celnej, zaskarżając go w części uchylającej decyzję Dyrektora Izby Celnej wydaną w pierwszej instancji , zarzucając naruszenie art. 145§ 1 pkt 1 lit b p.p.s.a. w zw. z art. 135 i 153 p.p.s.a. poprzez wydanie wyroku wewnętrznie sprzecznego. W oparciu o powyższą podstawę kasacyjną organ wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w części orzekającej o uchyleniu decyzji Dyrektor Izby Celnej z dnia [...] listopada 2014 r. i utrzymanie w mocy w pozostałej części oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania na rzecz organu.

W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, iż zaskarżony wyrok został wydany z naruszeniem przepisów postępowania i w sposób uniemożliwiający jego wykonanie. Z sentencji bowiem orzeczenia wynika, iż sąd orzekający uchylił obie decyzje wydane w granicach rozpoznawanej sprawy. Art. 135 p.p.s.a. daje sądowi taką możliwość, ale tylko wtedy, gdy jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Sąd - formułując wiążącą ocenę prawną - odniósł się wyłącznie do postępowania odwoławczego, bowiem tylko to postępowanie było dotknięte wskazaną przez sąd wadą, natomiast merytoryczna poprawność decyzji nie była przez sąd badana . W tej sytuacji wewnętrzna sprzeczność zaskarżonego orzeczenia jest oczywista. Nie da się bowiem pogodzić, bez uszczerbku dla zgodnego z prawem postępowania, uprawnienia sądu wynikającego z art. 135 p.p.s.a. i orzeczenia w granicach tego uprawnienia, wiążącą organ oceną prawną, co wynika z art. 153 p.p.s.a.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :

Zgodnie z art. 179 a p.p.s.a. jeżeli przed przedstawieniem skargi kasacyjnej Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu wojewódzki sąd administracyjny stwierdzi, że w sprawie zachodzi nieważność postępowania albo podstawy skargi kasacyjnej są oczywiście usprawiedliwione, uchyla zaskarżony wyrok lub postanowienie rozstrzygając na wniosek strony także o zwrocie kosztów postępowania kasacyjnego i na tym samym posiedzeniu ponownie rozpoznaje sprawę. Od wydanego orzeczenia przysługuje skarga kasacyjna. Przepis ten został wprowadzonym ustawą z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U z 2015 r. poz. 658 ) . Stosowanie do art. 2 tej ustawy ma on zastosowanie również do spraw wszczętych przed wejściem ustawy zmieniającej .

W ocenie Sądu zachodzą przesłanki uzasadniające w niniejszej sprawie zastosowanie powyższego przepisu. Wskazana bowiem przez Dyrektora Izby Celnej podstawa kasacyjna jest oczywiście usprawiedliwiona.

Zgodnie z art. 135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Wprawdzie w orzecznictwie i piśmiennictwie wskazuje się, iż naruszenie art. 135 p.p.s.a. nie może być przedmiotem skutecznego zarzutu skargi kasacyjnej, ponieważ wspomniany przepis uprawnia sąd administracyjny, a nie wnoszącego skargę na ściśle określony akt lub czynność organu administracji publicznej ( por. wyrok NSA z 12 marca 2013 r. sygn. akt: I OSK 1199/12, R. Hauser, M. Wierzbowski /red./, P.p.s.a. Komentarz, C.H. Beck 2013, s. 559 ), jednakże dotyczy to sytuacji, gdy sąd nie zastosował tego przepisu, a w ocenie skarżącego winien być zastosowany . W niniejszej sprawie mamy do czynienia z odmienną sytuacją, gdyż Sąd zastosował powyższy przepis, uchylając również decyzję poprzedzającą zaskarżoną decyzję. Przy czym uczynił to niezasadnie. Przyczyny, które zadecydowały o uwzględnieniu skargi, a mianowicie rozpoznanie odwołania od decyzji przez osobę, która brała udział w wydaniu zaskarżonej decyzji, a tym samym wyłączoną z mocy prawa od udziału w postępowaniu odwoławczym na podstawie art. 130 § 1 pkt 6 o.p. w zw. z art. 221 o.p. i art. 8 u.g.h, uzasadniały jedynie uchylenie zaskarżonej do Sądu decyzji, a nie decyzji poprzedzającej. Przyczyna bowiem wyłączenia Zastępcy Dyrektora Izby Celnej R.L. odnosiła się jedynie do postępowania odwoławczego, a nie postępowania zakończonego wydaniem decyzji z dnia [...] listopada 2014 r. Jednocześnie z uwagi na stwierdzenie naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania ( art. 240 § 1 pkt 3 op. ), które uzasadniało uchylenie zaskarżonej decyzji niezależnie do tego czy miało to wpływ na rozstrzygnięcie zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit b. p.p.s.a. , Sąd nie był uprawniony do merytorycznego badania zaskarżonego rozstrzygnięcia, a w konsekwencji również do uchylenia decyzji poprzedzającej decyzję zaskarżoną z powołaniem się na powyższy przepis p.p.s.a. Niewątpliwie więc uchylenie poprzedzającej decyzji w realiach kontrolowanej sprawy nie było niezbędne dla końcowego jej załatwienia, co jest warunkiem koniecznym zastosowania art. 135 p.p.s.a. Trafnie również skarżący kasacyjnie zwraca uwagę, iż wskazania co do dalszego postępowania i ocena prawna, które wiązały organ zgodnie z art. 153 p.p.s.a odnosiły się jedynie do postępowania odwoławczego jako tego, którego dotyczyło stwierdzone naruszenie prawa. Brak natomiast wskazań i oceny co do decyzji z dnia [...] listopada 2014 r. , czyniły wyrok w istocie niezrozumiały dla organu i strony oraz wewnętrznie sprzeczny, zwłaszcza w zderzeniu z podstawą uchylenia zaskarżonej decyzji. Stąd Sąd mając na uwadze powyższe - na podstawie art. 179 a p.p.s.a. - uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej uchylenia decyzji Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] ( pkt I wyroku ).

Przy czym należy zwrócić uwagę, iż w przypadku stosowania instytucji z art. 179 a p.p.s.a. sąd I instancji jest związany granicami skargi kasacyjnej, chyba że zachodzi nieważność postępowania, co nie miało miejsca w niniejszej sprawie. Oznacza to, iż sąd I instancji w przypadku stwierdzenia usprawiedliwionych podstaw kasacyjnych rozpoznaje sprawę zgodnie z art. 183 p.p.s.a. w granicach wyznaczonych przez jej podstawy. Nie jest zatem w takim przypadku uprawniony do uchylenia zaskarżonego wyroku w części niezaskarżonej . Orzeczenie bowiem w tym zakresie korzysta z atrybutu prawomocności ( por. R. Hauser, A. Skoczylas, W. Piątek, Środki odwoławcze w postępowaniu sądowoadministracyjnym świetle ustawy nowelizującej z dnia 9 kwietnia 2015 r. – analiza najistotniejszy zmian, Zeszyty Naukowe Sądownictwa Administracyjnego, 2015 nr 4, s. 16 ). Z taką sytuacją mieliśmy do czynienia w niniejszej sprawie. Wyrok bowiem został zaskarżony jedynie w części dotyczącej uchylenia decyzji poprzedzającej zaskarżoną decyzję. Tym samym w pozostałym zakresie uzyskał atrybut prawomocności i nie mógł być w tej części – wobec niestwierdzenia przesłanek nieważności - przedmiotem orzekania w trybie autokontroli. Okoliczność ta implikowała również to, iż nie zaktualizował się obowiązek Sądu wskazany w art. 179 a p.p.s.a. rozpoznania ponownego sprawy. Istota bowiem sprawy została rozpoznana tą częścią wyroku, która nie została zaskarżona skargą kasacyjną ani przez organ, ani przez stronę. Ponadto skoro podmiot wnoszący skargę nie może - na podstawie art. 135 p.p.s.a. - skutecznie domagać się eliminacji z obrotu prawnego innych wydanych lub podjętych w sprawie aktów bądź czynności poza bezpośrednio zaskarżonymi, brak jest podstaw do uznania, że w razie zawarcia w skardze tego rodzaju żądania oraz uchylenia przez sąd rozpoznający sprawę jedynie zaskarżonego aktu, koniecznym jest oddalenie skargi w pozostałym zakresie.

Jednocześnie Sąd na podstawie art. 207 § 2 p.p.s.a. odstąpił od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości ( pkt II ). W orzecznictwie i piśmiennictwie wskazuje się, iż za szczególnie uzasadniony przypadek w rozumieniu powyższego przepisu przemawiający za odstąpieniem od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania na rzecz organu, którego skarga kasacyjna okazała się zasadna, uznać należy - w świetle zasad sprawiedliwości społecznej wynikającej z art. 2 Konstytucji RP – sytuację , gdy skarżący nie miał żadnego wpływu na błędne stanowisko sądu I instancji orzekającego w tym zakresie poza granicami skargi (por. M. Niezgódka – Medek, P.p.s.a. komentarz, Lex 2013 , s. 690 i powołane tamże orzecznictwo ) . Z takim przypadkiem mieliśmy do czynienia w niniejszej sprawie .