Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 18/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2022-03-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 33 § 1, art. 33 § 2 , art. 34,
journal: Dz.U. 2020 poz 1427
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.
article: art. 118 § 1, art. 118 § 2, art. 70 § 6 pkt 4, art. 70 § 1, art. 144a pkt 1, art. 144a § 1b, art. 144 § 1 i 2
journal: Dz.U. 2021 poz 1540
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alicja Polańska Sędziowie Sędzia WSA Bolesław Stachura (spr.) Sędzia WSA Ewa Wojtysiak po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu [...] marca 2022 r. sprawy ze skargi T. B. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie postanowieniem z dnia 9 listopada 2021 r. nr 3201-IEW.7011.19.2021.4

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Szczecinie utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w Szczecinie z dnia 6 września 2021 r., nr 3215.SEW-2.720.14.2021.7 oddalające zarzuty T. B. (dalej: "Strona", "Skarżący") w przedmiocie zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym.

Z ustalonego stanu faktycznego wynika, co następuje.

Organ I instancji, występujący w sprawie jednocześnie w roli wierzyciela i organu egzekucyjnego, wystawił w dniu 10 czerwca 2021 r. tytuł wykonawczy

o nr 3215-723.473224.2021 obejmujący zaległości wynikające z decyzji tego organu z dnia 25 lutego 2020 r., nr 3215-SPV-3.4123.27PW.2017. W decyzji tej orzeczono

o solidarnej odpowiedzialności byłych wspólników spółki cywilnej E. z siedzibą w S., przekształconej ostatecznie w rozwiązaną spółkę komandytową M. z siedzibą w P. (dalej: "spółka"),

tj. B. B. , K. K. i J. K. oraz byłego komplementariusza spółki, za zaległości ww. spółki w podatku od towarów i usług za miesiące od lutego do kwietnia 2015 r., podatku do zapłaty na podstawie

art. 108 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług za maj 2015 r., a także należne odsetki za zwłokę. Zgodnie z ww. decyzją Strona za powstałe zaległości ponosi

wraz z pozostałymi osobami, wyszczególnionymi w decyzji, solidarną odpowiedzialność.

Pismem z dnia 5 lipca 2021 r. (uzupełnionym w dniu 9 sierpnia 2021 r.) Strona wniosła do organu zarzuty w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego, zarzucając naruszenie art. 33 § 1 i § 2 pkt 1 i 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2020 r., poz. 1427 ze zm.), dalej: "u.p.e.a.". Strona wskazała, że decyzja z dnia 25 lutego 2020 r: nigdy nie weszła do obrotu prawnego. Ponadto podniosła, że zobowiązanie podatkowe wynikające

z ww. decyzji uległo przedawnieniu. W związku z tym Strona wniosła o umorzenie postępowania egzekucyjnego.

Organ I instancji nie uznał ww. zarzutów, czemu dał wyraz w postanowieniu

z dnia 6 września 2021 r.

Strona nie zgadzając się z tym rozstrzygnięciem, pismem z dnia

5 października 2021 r. złożyła zażalenie, w którym ponowiła argumentację zawartą uprzednio w zarzutach, złożonych w sprawie prowadzonego w niniejszej sprawie postępowania egzekucyjnego.

Postanowieniem z dnia 9 listopada 2021 r. organ II instancji utrzymał w mocy ww. postanowienie z dnia 6 września 2021 r. W uzasadnieniu powołał przepisy

art. 33 § 1 u.p.e.a., wskazując na dwie podstawy zarzutów, tj. nieistnienie obowiązku (art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a.) oraz wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części

(art. 33 § 2 pkt 5 u.p.e.a.).

W dalszej kolejności organ II instancji wskazał, że analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie potwierdziła zarzutu wygaśnięcia w całości dochodzonego w trybie egzekucji administracyjnej obowiązku, w wyniku upływu terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych. Wyjaśnił, że zgodnie z art. 70 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r., poz. 1540 ze zm.), dalej: "O.p." zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Dodatkowo powołał przepisy art. 70 § 6 pkt 4 oraz § 7 pkt 5, w zakresie rozpoczęcia (nierozpoczęcia) oraz zawieszenia biegu terminu przedawnienia.

Organ II instancji wskazał, że na gruncie niniejszej sprawy 5-letni termin przedawnienia upływałby w dniu 31 grudnia 2020 r., jednakże w związku z decyzją Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w Szczecinie wydaną w dniu 19 października 2015 r., nr SW2/4303-20/15 o zabezpieczeniu, wystawione zostało w dniu 26 listopada 2015 r. zarządzenie zabezpieczenia (doręczone spółce w dniu [...] stycznia 2016 r.). Zdaniem organu II instancji, z tym dniem bieg przedawnienia zaległości spółki w podatku od towarów i usług za poszczególne okresy 2015 r. uległ zawieszeniu. Następnie, w związku z uprawomocnieniem się wykreślenia spółki z KRS, tj. w dniu 6 czerwca 2017 r., w konsekwencji umorzono z urzędu prowadzone wobec spółki postępowanie zabezpieczające (zgodnie z postanowieniem Naczelnika Pierwszego Wielkopolskiego Urzędu Skarbowego w Poznaniu z dnia 19 lipca 2021 r.). Organ stwierdził, że w tych okolicznościach, wyliczony dla spółki termin przedawnienia (tj. 31 grudnia 2020 r.) uległ przesunięciu. Zdaniem organu II instancji do okresu przedawnienia zobowiązania podatkowego należało doliczyć czas, w trakcie którego bieg terminu przedawnienia podlegał zawieszeniu.

Organ II instancji podkreślił, że decyzja z dnia 25 lutego 2020 r. o przeniesieniu odpowiedzialności m.in. na Stronę, za zaległości spółki, została wydana przed upływem 5 lat od końca roku kalendarzowego, w którym powstała zaległość podatkowa spółki w podatku od towarów i usług za poszczególne okresy 2015 r. (art. 118 § 1 O.p.). Doręczenie decyzji nastąpiło w dniu 11 marca 2020 r.

W tym zakresie organ II instancji podkreślił, że zgodnie z art. 118 § 2 O.p., przedawnienie zobowiązania wynikającego z decyzji o przeniesieniu odpowiedzialności, następuje po upływie 3 lat od końca roku kalendarzowego, w którym została doręczona decyzja o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej. W tych okolicznościach uznał, że wygaśnięcie obowiązku nie miało miejsca, gdyż nie doszło do przedawnienia zaległości spółki, jak również zobowiązania powstałego w wyniku przeniesienia odpowiedzialności na Stronę.

Zdaniem organu II instancji analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie potwierdziła, także zasadności zarzutu, co do nieistnienia obowiązku. Organ wskazał, że Strona zwróciła uwagę na decyzję z dnia 25 lutego 2020 r., będącą podstawą prowadzonego przez organ egzekucyjny postępowania egzekucyjnego

i że nie została ona Stronie prawidłowo doręczona. Strona stwierdziła, że ww. decyzja nie weszła do obrotu prawnego.

Organ II instancji wyjaśnił, że decyzja została skierowana do Strony drogą elektroniczną za pośrednictwem platformy teleinformatycznej e-PUAP na adres: [...]. Doręczenie nastąpiło zgodnie z zasadami określonymi

w art. 152a § 1, 2 i 3 O.p. (obowiązującym w 2020 r.).

Organ II instancji uznał, że z wygenerowanego z platformy urzędowego poświadczenia doręczenia pisma (UPD) wynika, że poświadczenie zostało utworzone w dniu 25 lutego 2020 r., powtórne poświadczenie zostało utworzone w dniu

4 marca 2020 r. Ponadto UPD zawiera też informację, że przesyłka nie została odebrana w terminie 14 dni od wysłania pierwszego UPD, co powoduje uznanie

jej za doręczoną w dniu 11 marca 2021 r.

Końcowo organ II instancji nie zgodził się z twierdzeniem, że decyzja nie weszła do obrotu prawnego, gdyż została przesłana na adres elektroniczny, który zdaniem Strony nie był adresem wskazanym do korespondencji (pomimo używania ww. adresu elektronicznego, w trakcie prowadzonego przez organ postępowania podatkowego). Dodatkowo o wejściu przedmiotowej decyzji z dnia 25 lutego 2020 r. do obrotu prawnego świadczy fakt, że w dniu 24 marca 2020 r. od tej decyzji zostało złożone odwołanie, w imieniu Strony, B. B. i K. K. przez M. C.. Odwołanie zostało złożone w wymaganym terminie, jednakże ze względów formalnych pozostawiono je bez rozpatrzenia, co potwierdza postanowienie z dnia 22 lipca 2020 r., nr 3201- IOV2.4123.1.2020.5, IOV2.34.4123.1.2020. W tych okolicznościach, także zarzut nieistnienia obowiązku organ II instancji uznał za bezzasadny.

W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skardze na opisane postanowienie Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych.

Skarżący zarzucił naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 u.p.e.a. poprzez utrzymanie w mocy postanowienia z dnia 6 września 2021 r. w sytuacji gdy decyzja o przeniesieniu odpowiedzialności m.in. na Skarżącego za zaległości spółki, będąca podstawą wystawienia tytułu wykonawczego, a w konsekwencji prowadzenia postępowania egzekucyjnego, nie została Skarżącemu nigdy doręczona.

W uzasadnieniu Skarżący wyjaśnił, że decyzja nie została skierowana na jego adres korespondencyjny. Prawidłowym adresem do doręczeń nie był adres elektroniczny wskazany w uzasadnieniu postanowienia przez organ II instancji, tym samym decyzja nie została prawidłowo doręczona. Skarżący podkreślił, że nie ma

znaczenia, czy i w jaki sposób podatnik powziął informację o tej decyzji, czy się od niej odwołał i w jaki sposób kierował pisma do organu podatkowego, o ile nie wyraził zgody na korespondencję za pomocą adresu elektronicznego. Ponadto organ II instancji nie wykazał, że taka zgoda nastąpiła. Tym samym nie było podstaw do uznania, iż zarzut nieistnienia obowiązku był bezpodstawny.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:

Na wstępie wskazać należy, że niniejsza sprawa została rozpoznana

przez Sąd w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 3 i art. 120

ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.").

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a. uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Oznacza to, że sąd bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy, wyznaczonych rodzajem i treścią zaskarżonego aktu. Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (art. 134 § 2 p.p.s.a.).

Mając na uwadze tak zakreślony zakres kognicji Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

W rozpoznawanej sprawie została złożona skarga na postanowienie organu II instancji utrzymujące w mocy postanowienie organu I instancji oddalające zarzuty nieistnienia obowiązku oraz wygaśnięcia obowiązku.

Przystępując do analizy sprawy wskazać przyjdzie, że zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej są podstawowym środkiem służącym ochronie

interesów zobowiązanego w postępowaniu egzekucyjnym.

Zgodnie z art. 33 § 1 z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2020 r., poz. 1427 ze zm.), dalej: "u.p.e.a." zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej.

W świetle art. 33 § 2 u.p.e.a., podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej może być:

1) nieistnienie obowiązku;

2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z:

a) orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4,

b) dokumentu, o którym mowa w art. 3a § 1,

c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu;

3) błąd co do zobowiązanego;

4) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane;

5) wygaśnięcie obowiązku w całości lub części;

6) brak wymagalności obowiązku w przypadku:

a) odroczenia terminu wykonania obowiązku,

b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej,

c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b.

Sąd wskazuje, że przedstawione w art. 33 § 2 u.p.e.a. przesłanki stanowią katalog zamknięty, natomiast procedurę postępowania przy rozpatrywaniu zgłoszonych zarzutów regulują przepisy art. 34 u.p.e.a. Podstawą zarzutu w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego mogą być zatem wyłącznie konkretne zdarzenia i okoliczności wymienione w przytoczonym przepisie, a nie jakiekolwiek wyrażone niezadowolenie zobowiązanego z poddania go egzekucji administracyjnej.

Tylko zarzuty prawidłowo zgłoszone, a więc zgłoszone w terminie i znajdujące oparcie w jednej z wymienionych przyczyn, podlegają rozpatrzeniu przez organ w trybie określonym w art. 34 u.p.e.a.

W badanej sprawie w postępowaniu egzekucyjnym dochodzone

są na podstawie wystawionego w dniu 10 czerwca 2021 r. tytułu wykonawczego nr 3215-723.473224.2021, należności wynikające z decyzji Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w Szczecinie z dnia 25 lutego 2020 r., nr 3215-SPV-3.4123.27PW.2017. W powołanej decyzji organ podatkowy orzekł o solidarnej odpowiedzialności byłych wspólników spółki cywilnej przekształconej ostatecznie w rozwiązaną spółkę komandytową tj. m.in. Skarżącego, za zaległości tej spółki w podatku od towarów i usług za miesiące od lutego do kwietnia 2015 r.,

podatku do zapłaty na podstawie art. 108 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług za maj 2015 r., a także należne odsetki za zwłokę.

Zdaniem organu II instancji, zgodnie z treścią powołanej decyzji, Skarżący odpowiada za powstałe zaległości wraz z pozostałymi osobami na zasadzie solidarnej odpowiedzialności. W tym zakresie wskazał, że decyzja będąca podstawą prowadzonego postępowania egzekucyjnego została w dniu 25 lutego 2020 r. za pośrednictwem platformy teleinformacyjnej e-PUAP prawidłowo doręczona (na adres [...]) i weszła do obrotu prawnego. Organ uznał, że o prawidłowości doręczenia korespondencji w ww. sposób przesądziło złożenie przez Skarżącego, w toku postępowania przed organem podatkowym podania w formie dokumentu elektronicznego i nie zastrzeżenie rezygnacji z takiej formy doręczeń. Organ II instancji stwierdził, że za słusznością jego oceny przemawia również złożenie odwołania od decyzji z dnia 25 lutego 2020 r. Organ II instancji stwierdził, że przedmiotowe zobowiązanie nie tylko, że powstało, więc jest istniejące, ale także nie wygasło przez przedawnienie.

Skarżący natomiast uznał, że doręczenie było wadliwe. Podkreślał,

że ww. decyzja nie została skierowana na adres korespondencyjny Skarżącego, a tym samym nie została prawidłowo doręczona i nie wywołuje skutków. Skarżący twierdzi, że skierowanie korespondencji za pomocą adresu elektronicznego nie było prawidłowe, ponieważ nie wyraził on zgody na doręczenia w takiej formie. Ponadto złożenie odwołania pozostaje bez znaczenia w obliczu błędów w przedmiotowym doręczeniu. Skarżący stwierdził również, że przedmiotowe zobowiązanie przedawniło się, więc doszło do wygaśnięcia dochodzonych w trybie egzekucji administracyjnej obowiązku.

Spór w niniejszej sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia zasadności powołanych w piśmie z dnia 5 lipca 2021 r. zarzutów, o których mowa

w art. 33 § 2 pkt 1 (nieistnienie obowiązku) i pkt 5 (wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części) u.p.e.a.

Podstawa zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej opisana

w art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a. (nieistnienie obowiązku) oznacza sytuacje, w których obowiązek nigdy nie powstał, np. z mocy prawa, albo nie wydano decyzji nakładającej obowiązek podlegający wykonaniu w drodze egzekucji, bądź też decyzja taka została wydana, lecz następnie ją uchylono, stwierdzono jej nieważność lub wygaśnięcie, bądź też obowiązek podlegający egzekucji wygasł w związku z zaistnieniem

zdarzenia określonego w ustawie, lecz przed rozpatrzeniem zarzutów (por. wyrok NSA

z dnia 18 listopada 2021 r., sygn. akt II OSK 3419/18; wyrok WSA w Białymstoku

z dnia 16 marca 2022 r., sygn. akt II SA/Bk 85/22).

Z żadną z tych sytuacji nie mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Sąd podziela bowiem stanowisko organu II instancji i uznaje za prawidłowo ustalony

stan faktyczny sprawy.

Jak bowiem wynika z materiału dowodowego, stanowiąca podstawę egzekucji decyzja organu podatkowego została doręczona Skarżącemu za pośrednictwem platformy e-PUAP na jego adres elektroniczny ([...]). Okoliczności te są bezsporne.

Sąd zwraca uwagę, że zgodnie z art. 144 § 1 i 2 O.p. (w brzmieniu obowiązującym w dacie doręczania spornej korespondencji, tj. na dzień ekspediowania jej – 25 lutego 2020 r. i na dzień doręczenia – 11 marca 2020 r., tu zgodnie z UPD) organ podatkowy doręcza pisma: 1) za pokwitowaniem, za pośrednictwem operatora pocztowego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe, pracowników urzędu obsługującego ten organ, funkcjonariuszy lub upoważnionych pracowników innego organu podatkowego, lub przez organy lub osoby uprawnione na podstawie odrębnych przepisów, lub 2) za urzędowym poświadczeniem odbioru, za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej (§ 1). Jeżeli przepisy ustawy przewidują doręczanie pism za pomocą środków komunikacji elektronicznej, doręczenie następuje przez portal podatkowy w zakresie wynikającym z odrębnych przepisów lub przez elektroniczną skrzynkę podawczą (§ 2).

Natomiast w myśl art. 144a § 1 O.p. doręczanie pism następuje za pomocą środków komunikacji elektronicznej, jeżeli strona spełni jeden z następujących warunków: 1) złoży podanie w formie dokumentu elektronicznego przez elektroniczną skrzynkę podawczą organu podatkowego lub portal podatkowy; 2) wniesie o doręczenie za pomocą środków komunikacji elektronicznej i wskaże organowi podatkowemu

adres elektroniczny; 3) wyrazi zgodę na doręczanie pism za pomocą środków komunikacji elektronicznej i wskaże organowi podatkowemu adres elektroniczny. Zgodnie z art. 144a § 1b O.p. strona ma prawo do rezygnacji z doręczania pism za pomocą środków komunikacji elektronicznej. W takim przypadku organ podatkowy doręcza pismo w sposób określony dla pisma w formie innej niż forma dokumentu elektronicznego.

Zgodnie z powołanymi regulacjami warunkiem zastosowania przez organ podatkowy doręczenia korespondencji w formie elektronicznej (za pośrednictwem

e-PUAP) konieczne było wystąpienie określonych okoliczności. Wskazać należy przede wszystkim, że w toku postępowania podatkowego, tj. przed doręczeniem decyzji

z dnia 25 lutego 2020 r., Skarżący przesłał do organu pismo właśnie za pośrednictwem platformy e-PUAP posługując się ww. adresem skrzynki odbiorczej (bezsporne).

Tym samym wystąpił warunek, o którym mowa w przepisie art. 144a pkt 1 O.p. Ponadto nie doszło do wyłączenia tej formy, poprzez złożenie przez Skarżącego stosownej rezygnacji, zgodnie z art. 144a § 1b O.p.

Niezależnie od powyższego i tylko na marginesie Sąd wskazuje, że okoliczność doręczenia Skarżącemu ww. decyzji (tj. fakt jej doręczenia) potwierdza także złożenie w terminie odwołania od niej przez pełnomocnika działającego w imieniu Skarżącego. Jak wskazuje się również w najnowszym orzecznictwie sądów administracyjnych (tak jak i w przytoczonym przez organ w odpowiedzi na skargę wyroku WSA w Gliwicach z 27 lipca 2017 r. sygn. akt III SA/Gl 431/17) nawet w przypadku wadliwego doręczenia decyzji, strona powinna wykazać, aby wadliwy w jej ocenie sposób doręczenia decyzji spowodował dla niej ujemne skutki procesowe (tak np. wyrok NSA z dnia 9 października 2019 r. sygn. akt I FSK 1192/17). Wskazuje się też, iż złożenie odwołania od decyzji w terminie wyklucza możliwość uznania takiego doręczenia za wywołujące ujemne skutki procesowe dla strony. Jeżeli wadliwość doręczenia nie pozbawiła strony możliwości skorzystania ze środków zaskarżenia, brak jest podstaw do eliminowania decyzji z obrotu prawnego wyłącznie z tego powodu (por. wyrok NSA z dnia 3 grudnia 2021 r. III FSK 4368/21, czy wyroki NSA z 26 września 2018 r., II OSK 125/18, z 13 grudnia 2017 r., I GSK 2145/15; z 12 stycznia 2016 r., I FSK 1307/14; z 11 października 2016 r., II FSK 3071/14). W efekcie bez wpływu na tę ocenę byłoby pozostawienie odwołania Strony bez rozpatrzenia z innych, dalszych przyczyn, nie mających związku z adresem doręczenia Stronie decyzji. Taka sytuacja miała miejsce w badanej sprawie, gdzie pełnomocnik Strony mimo doręczonego mu wezwania nie uzupełnił braków formalnych odwołania – i z tego powodu nastąpiło pozostawienie odwołania bez rozpatrzenia (k. 10-12 akt administracyjnych).

Skarżący w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego zgłosił

również zarzut dotyczący wygaśnięcia obowiązku w całości albo w części, zgodnie z art. 33 § 2 pkt 5 u.p.e.a. Stwierdził, że zobowiązanie przedawniło się z końcem 2020 r.

W niniejszej sprawie dla zobowiązań w podatku od towarów i usług za poszczególne okresy 2015 r., wynikających z decyzji z dnia 25 lutego 2020 r. wskazany dla spółki 5-letni termin przedawnienia upływałby w dniu 31 grudnia 2020 r. Jednakże na mocy decyzji Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w Szczecinie z dnia 19 października 2015 r., nr SW2/4303-20/15 o zabezpieczeniu wystawione zostało w dniu 26 listopada 2015 r. zarządzenie zabezpieczenia (doręczone spółce w dniu 11 stycznia 2016 r.). W tych okolicznościach, z dniem 11 stycznia 2016 r. bieg przedawnienia zaległości spółki w podatku od towarów i usług za poszczególne okresy 2015 r. uległ zawieszeniu. Następnie, w związku z uprawomocnieniem się wykreślenia spółki z KRS, tj. z dniem 6 czerwca 2017 r., umorzono z urzędu prowadzone wobec spółki postępowanie zabezpieczające (postanowienie Naczelnika Pierwszego Wielkopolskiego Urzędu Skarbowego w Poznaniu z dnia 19 lipca 2021 r.). Tym samym wyliczony dla spółki termin przedawnienia (tj. 31 grudnia 2020 r.) uległ przesunięciu, co oznacza, że do okresu przedawnienia zobowiązania podatkowego dolicza się czas, w trakcie którego bieg terminu przedawnienia podlegał zawieszeniu.

Ponadto decyzja o przeniesieniu odpowiedzialności na Skarżącego

za ww. zaległości została wydana przed upływem 5 lat od końca roku kalendarzowego, w którym powstała zaległość podatkowa spółki.

W myśl art. 70 § 1 O.p. zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku.

Zgodnie z przepisem art. 70 § 6 pkt 4 O.p. bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu, z dniem doręczenia postanowienia o przyjęciu zabezpieczenia, o którym mowa

w art. 33d § 2, lub doręczenia zarządzenia zabezpieczenia w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Natomiast stosownie do przepisu

art. 70 § 7 pkt 5 O.p. bieg terminu przedawnienia rozpoczyna się, a po zawieszeniu biegnie dalej, od dnia następującego po dniu zakończenia postępowania zabezpieczającego w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Natomiast, jak stanowi art. 118 § 1 O.p. nie można wydać decyzji o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej, jeżeli od końca roku kalendarzowego, w którym powstała zaległość podatkowa, upłynęło 5 lat, a w przypadku, o którym mowa:

1) w art. 117b § 1 - jeżeli od końca roku kalendarzowego, w którym miała miejsce dostawa towarów, upłynęły 3 lata; 2) w art. 117c - jeżeli od końca roku kalendarzowego, w którym upływa 6-miesięczny okres od dnia zarejestrowania podatnika jako podatnika VAT czynnego, upłynęły 3 lata. Stosownie zaś do art. 118 § 2 O.p. przedawnienie zobowiązania wynikającego z decyzji, o której mowa w § 1, następuje po upływie

3 lat od końca roku kalendarzowego, w którym została doręczona decyzja o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej. Przepisy art. 70 § 2 pkt 1, § 3 i 4 stosuje się odpowiednio, z tym że termin biegu przedawnienia po jego przerwaniu wynosi 3 lata.

Uwzględniając ww. stan faktyczny w zakresie potencjalnego przedawnienia zobowiązania i powołane przepisy procedury podatkowej, Sąd podzielił stanowisko organu II instancji, że wygaśniecie obowiązku nie nastąpiło. Nie doszło bowiem do przedawnienia zobowiązania, a zarzut nie zasługiwał na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 70 § 1 O.p. zobowiązanie podatkowe, co do zasady, uległoby przedawnieniu z dniem 31 grudnia 2020 r. Jednym ze zdarzeń rzutujących na bieg terminu przedawnienia było doręczenie postanowienia o przyjęciu zabezpieczenia, o którym mowa w art. 33d § 2, lub doręczenie zarządzenia zabezpieczenia w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (art. 70 § 6 pkt 4 O.p.). Po przerwaniu biegu terminu przedawnienia biegnie on na nowo od dnia następującego po dniu zakończenia postępowania zabezpieczającego w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Regulacja zawarta w przywołanym

art. 70 § 6 pkt 4 O.p. jednoznacznie wskazuje, że warunkami koniecznymi, a jednocześnie wystarczającymi do przerwania biegu terminu przedawnienia na tej podstawie jest dokonanie zabezpieczenia na majątku zobowiązanego i zawiadomienie go o tym fakcie, przy czym obie te czynności powinny nastąpić przed upływem terminu przedawnienia zobowiązania. Takie właśnie okoliczności zaistniały w niniejszej sprawie.

Doszło, zatem do zawieszenia biegu terminu przedawnienia. Zawieszenie to trwało do dnia umorzenia postępowania w tym przedmiocie, prowadzonego wobec spółki. Od tego momentu bieg terminu przedawnienia biegnie dalej, a termin przedawnienia należy liczyć z uwzględnieniem art. 118 § 2 O.p. Sąd wskazuje, że kwestia podstawowa w przedmiotowym sporze, tj. doręczenie decyzji

z dnia 25 lutego 2020 r., czyli istnienie obowiązku zostało omówione powyżej, a zarzut w tym zakresie okazał się nieuzasadniony.

Nie doszło zatem do przedawnienia przedmiotowego zobowiązania, z końcem roku 2020, jak podnosił w uzasadnieniu zarzutów Skarżący. Sąd stwierdził, że również zarzut wygaśnięcia obowiązku okazał się nieuzasadniony.

Reasumując, przeprowadzona w sprawie kontrola zaskarżonego postanowienia w zakresie podniesionych w skardze zarzutów oraz przesłanek wziętych przez Sąd pod uwagę z urzędu wykazała, że postanowienie to jest zgodne z prawem, nie narusza bowiem ani przepisów prawa materialnego, ani przepisów postępowania w stopniu mającym lub mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

W tym stanie rzeczy na podstawie art. 151 p.p.s.a. należało orzec

jak w sentencji.

Powołane orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w internetowej bazie orzeczeń NSA - http://orzeczenia.nsa.gov.pl.