Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 77/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-07-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6334 Stypendia
Hasła tematyczne: Bezrobocie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję i umorzono postępowanie - art. 145 §3 ustawy PoPPSA
Powołane przepisy: article: art. 76 ust. 1 i ust. 2 plkt 1 w zw. z art. 10 ust. 2 pkt 4 i ust. 7 pkt 2
journal: Dz.U. 2016 poz 645
law: Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Werpachowska (spr.), Sędziowie WSA Stanisław Marek Pietras, Andrzej Góraj, Protokolant specjalista Marek Kozłowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 lipca 2017 r. sprawy ze skargi M.Z. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] w przedmiocie obowiązku zwrotu nienależnie pobranego stypendium z tytułu odbywania stażu 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] września 2016 r.; 2. umarza postępowanie administracyjne.


UZASADNIENIE

Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.); zwanej dalej k.p.a., oraz z art. 76 ust. 1 i ust 2 pkt 1 w zw. z art. 10 ust. 2 pkt 4 i ust. 7 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 645 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] września 2016 r. nr [...] orzekającą o obowiązku zwrotu przez M. Z. nienależnie pobranego stypendium za okres od dnia [...] marca 2015 r. do dnia [...] stycznia 2016 r. w wysokości 10 971, 40 zł.

W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił, że w dniu [...] września 2014 r. M. Z. została zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy w [...] i Starosta [...] decyzją nr [...] z dnia [...] października 2014 r. przyznał jej status osoby bezrobotnej od dnia rejestracji.

W dniu rejestracji strona oświadczyła m.in., że jest osobą niezatrudnioną i nie wykonuje innej pracy zarobkowej, oraz że nie podlega obowiązkowi ubezpieczenia społecznego lub zaopatrzenia emerytalnego i zobowiązała się do bezzwłocznego informowania o wszelkich zmianach danych zawartych w karcie rejestracyjnej. Strona otrzymała też pisemną informację dla osób rejestrujących się w PUP.

W dniu [...] lutego 2015 r. Starosta [...] skierował M. Z. do odbycia stażu u pracodawcy w okresie od [...] marca 2015 r. do [...] sierpnia 2015 r. i pouczył o prawach i obowiązkach osoby kierowanej do odbycia stażu.

Decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2015 r. Starosta [...] przyznał stronie prawo do stypendium w okresie odbywania stażu od dnia [...] marca 2015 r. W decyzji tej zawarł pouczenie o obowiązkach bezrobotnego, w tym o obowiązku zawiadomienia w ciągu 7 dni urzędu o podjęciu zatrudnienia, innej pracy zarobkowej oraz o skutkach niewywiązania się z tych obowiązków, tj. zwrocie nienależnie pobranych świadczeń na podstawie art. 76 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Następnie organ przedłużył stronie okres odbywania stażu do [...] lutego 2016 r. Stypendium wypłacono stronie za okres od [...] marca 2015 r. do [...] stycznia 2016 r.

W dniu 8 marca 2016 r. PUP wygenerował z systemu Syriusz - Integracja ZUS-PSZ raporty: ZUS-U1 Prawo i ZUS-U2, z których wynikało, że u M. Z. wystąpił zbieg tytułów ubezpieczeń, bo w okresie od 13 października 2014 r. do 17 października 2014 r. podlegała obowiązkowi ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu wykonywania umowy zlecenia.

Strona w dniu 23 marca 2016 r. złożyła pismo, w którym potwierdziła fakt wykonywania pracy przez 5 dni, w dniach 13 października 2014 r. do 17 października 2014 r. na zlecenie firmy C. S.A. w [...]. Wyjaśniła, że niezgłoszenie tego faktu wynikało z jej niewiedzy i niedopatrzenia, ponadto myślała, że informacja o jej krótkotrwałym zatrudnieniu zostanie przekazana przez pracodawcę. Do pisma dołączyła kopie umowy zlecenia i rachunku za wykonanie umowy. Fakt wykonywania pracy przez M. Z. został potwierdzony przez firmę C. S.A. w [...].

Starosta [...] decyzją znak: [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r. orzekł, na podstawie art. 33 ust.4 pkt 1 ustawy o promocji zatrudnienia instytucjach rynku pracy, o utracie przez stronę statusu osoby bezrobotnej z dniem 13 października 2014 r. z powodu podjęcia pracy w ramach umowy zlecenia. Od decyzji tej strona odwołała się.

Wojewoda [...] po rozpatrzeniu odwołania strony, decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2016 r., utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r.

Następnie Starosta [...] postanowieniem znak: [...] z dnia [...] lipca 2016 r. wznowił postępowanie w sprawie przyznania stronie prawa do stypendium w okresie odbywania stażu od dnia [...] marca 2015 r., w związku z wyjściem na jaw istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych. Po przeprowadzeniu postępowania Starosta [...] wydał na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 w związku z art. 145 § 1 pkt 5 Kodeksu postępowania administracyjnego decyzję z dnia [...] sierpnia 2016 r., w której uchylił swoją decyzję z dnia [...] marca 2015 r. o przyznaniu stronie prawa do stypendium w okresie odbywania stażu od dnia [...] marca 2015 r i orzekł o odmowie przyznania jej prawa do stypendium z tytułu odbywania stażu od dnia [...] marca 2015 r. Od decyzji tej strona nie wniosła odwołania.

Następnie decyzją z dnia [...] września 2016 r. Starosta [...] orzekł o obowiązku zwrotu nienależnie pobranego stypendium z tytułu odbywania stażu za okres od dnia [...] marca 2015 r. do dnia [...] stycznia 2016 r. w wysokości 10 971,40 zł.

W uzasadnieniu wskazał, że podstawowym warunkiem pobierania stypendium jest posiadanie statusu osoby bezrobotnej. Skoro M. Z. utraciła status osoby bezrobotnej od dnia 13.10.2014 r. z powodu podjęcia pracy w ramach umowy zlecenia i w wyniku wznowionego postępowania odmówiono jej prawa do stypendium, to wypłacone stypendium jest świadczeniem nienależnie pobranym i podlega zwrotowi na podstawie art. 76 ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Ponadto wskazał, że zarówno w dniu rejestracji jak i na każdym etapie postępowania strona była informowana o prawach i obowiązkach bezrobotnego w tym również o obowiązku poinformowania o podjęciu zatrudnienia bądź innej pracy zarobkowej.

Od decyzji tej M. Z. wniosła odwołanie. W uzasadnieniu wskazała, że utrata statusu osoby bezrobotnej nie jest dla niej jednoznaczna z koniecznością zwrotu stypendium, które pobierała w okresie odbywania stażu. Świadczenie to stanowiło dla niej ekwiwalent za świadczoną pracę i zostało spożytkowane na bieżące potrzeby. Nie miała świadomości, że świadczenie to jej nie przysługuje. Nie wyjaśniono jej czym jest nienależnie pobrane świadczenie i w jakich okolicznościach może być pozbawiona statusu osoby bezrobotnej i prawa do stypendium. Niezgłoszenie zaś faktu podjęcia 5. dniowej pracy na umowę zlecenia wynikało z jej nieświadomości, niewiedzy i niedoświadczenia w sprawach urzędowych.

Organ odwoławczy po rozpatrzeniu odwołania nie znalazł podstaw do zmiany decyzji Starosty [...]. Wskazał, że podstawę prawną rozstrzygnięcia stanowił przepis art. 76 ust. 1 ustawy o promocji zatrudniania i instytucjach rynku pracy. W przypadku M. Z. okolicznością powodującą ustanie prawa do stypendium była utrata statusu osoby bezrobotnej od dnia 13 października 2014 r. z powodu podjęcia innej pracy zarobkowej skutkująca następnie odmową przyznania stronie prawa do stypendium od dnia [...] marca 2015 r. po wznowionym postępowaniu.

Dalej organ podniósł, że zgodnie z art. 53 ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy starosta może kierować do odbycia stażu tylko osoby bezrobotne. W myśl zaś ust. 6 tego artykułu przysługuje stypendium w okresie jego odbywania. Z powyższych uregulowań wynika, że warunkiem nabycia i pobierania stypendium jest posiadanie statusu osoby bezrobotnej. Z akt sprawy wynika, że strona została prawidłowo pouczona o okolicznościach powodujących utratę statusu osoby bezrobotnej, a tym samym i prawa do stypendium. Pierwsze pouczenie o prawach i obowiązkach bezrobotnego nastąpiło podczas rejestracji w PUP w dniu [...] września 2014 r. i zostało zawarte w części C Karty rejestracyjnej bezrobotnego oraz w Informacji dla osób rejestrujących się w PUP. W pouczeniach tych wskazano m.in. przesłanki uznania za bezrobotnego, przesłanki utraty statusu osoby bezrobotnej, obowiązki osoby bezrobotnej (w tym obowiązek informowania w terminie 7 dni urzędu pracy o podjęciu zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej), a także przesłanki powodujące obowiązek zwrotu nienależnie pobranego świadczenia. Pouczenia o powyższym zawarto również w decyzji z dnia [...] października 2014 r. o uznaniu za osobę bezrobotną, doręczonej skutecznie stronie w dniu 8 października 2014 r.

Kolejny raz stronę pouczono o prawach i obowiązkach w dniu skierowania jej na staż, tj. w dniu 16 lutego 2015 r. Strona nie zgłaszała braku zrozumienia przekazanych jej pouczeń i nałożonych na nią obowiązków wynikających z przepisów ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy.

M. Z. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2016 r. wnosząc o jej uchylenie, zasądzenie wypłaty należnego a nie wypłaconego świadczenia za ostatni miesiąc trwania stażu oraz zasądzenie wypłaty zwróconego kosztu badań lekarskich, ewentualnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi drugiej instancji. Skarżąca zarzuciła naruszenie:

1. art. 7, art. 8, art. 9 k.p.a. poprzez ich nieuwzględnienie w przeprowadzonym postępowaniu i faktyczne nie rozpoznanie istoty sprawy;

2. art. 2 ust. 1 pkt. 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2014 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, zgodnie z którym, w ocenie skarżącej w okresie odbywania stażu była osobą niezatrudnioną i niewykonującą innej pracy zarobkowej, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy,

3. art. 2 ust. 1 pkt. 2 lit. h ustawy z dnia 20 kwietnia 2014 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, zgodnie z którym bezrobotnym jest osoba , która nie uzyskuje miesięcznie przychodu w wysokości przekraczającej połowę minimalnego wynagrodzenia za pracę, tymczasem skarżąca podczas pracy w dniach 13 października 2014 r. do dnia 17 października 2014 r. otrzymała rachunek na kwotę 190,70 zł brutto,

4. art. 76 ust. 2 pkt. ustawy z dnia 20 kwietnia 2014 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, zgodnie z którym za nienależnie pobrane świadczenie uważa się świadczenie pieniężne wypłacone na podstawie nieprawdziwych oświadczeń lub sfałszowanych dokumentów albo w innych przypadkach świadomego wprowadzenia w błąd powiatowego urzędu pracy przez osobę pobierającą to świadczenie, zaś w sytuacji skarżonej nie wystąpiła przesłanka do uznania za świadome, celowe, a tym bardziej sfałszowane.

W uzasadnieniu wskazała, że niezgłoszenie pracy na podstawie umowy zlecenia w okresie od 13 do 17 października 2014 r. wynikało z niedoinformowania, niewiedzy i niezrozumienia kwestii prawnych. Z informacji dodatkowych dla osoby bezrobotnej wynika, że bezrobotny zobowiązany jest powiadomić urząd o podjęciu zatrudnienia w przeciągu 7 dni. Informacja ta była myląca dla niedoświadczonej i nieznającej prawa osoby. W przypadku skarżącej zatrudnienie trwało krócej niż wymagany czas na zgłoszenie. Dalej wskazała, że rachunek wystawiony przez firmę C. S.A. opiewa na kwotę 190,70 zł brutto, co jest kwotą o wiele niższą niż połowa minimalnego wynagrodzenia. Podniosła, że nie była świadoma braku prawa do pobierania stypendium i przede wszystkim nie zrobiła tego w złej wierze. Ponadto wskazała, iż pouczenia te zamieszczone były jedynie w korespondencji otrzymanej od urzędu, nie otrzymała ich ani nie podpisała zaznajomienia się z nimi podczas wizyt w urzędzie. Nikt nie wyjaśnił skarżącej, czym jest nienależnie pobrane świadczenie, w jakich okolicznościach może być pozbawiona zarówno stypendium jak i statusu bezrobotnej.

Dalej podniosła, że zgodnie z art. 76 ust. 2 pkt 2 ustawy za nienależnie pobrane świadczenie pieniężne uważa się świadczenie pieniężne wypłacone na podstawie nieprawdziwych oświadczeń lub sfałszowanych dokumentów albo w innych przypadkach świadomego wprowadzenia w błąd powiatowy urząd pracy przez osobę pobierającą to świadczenie. W jej przypadku nie było to ani świadome ani celowe wprowadzenie w błąd, a tym bardziej nie było sfałszowane.

Poinformowała też, iż w dniu 16 lutego 2015 r., kiedy podpisała skierowanie do odbycia stażu w terminie od 2 marca 2015 r. do 31 stycznia 2016 r., przedłożono jej jedynie oświadczenie, w którym pouczono ją o obowiązku zgłaszania w terminie 7 dni informacji o uzyskaniu przychodu, lub podjęcia zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, natomiast pracownik PUP nie przeprowadził pełnego wywiadu i nie dokonał sprawdzenia danych skarżącej jako osoby bezrobotnej w systemie informatycznym SYRIUSZ, który jak wiadomo miał na celu ułatwienie procedur oraz wyeliminowanie nieprawidłowości. Czuje się pokrzywdzona ponieważ pobieranie zasiłku bez świadczenia pracy zostało potraktowane na równi ze stypendium za nienaganne i sumienne wykonywanie pracy.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z brzmieniem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Skarga oceniana wedle tych kryteriów zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2016 r. utrzymująca w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] września 2016 r. orzekająca o obowiązku zwrotu przez M. Z. nienależnie pobranego świadczenia – stypendium z tytułu odbywania stażu w kwocie 10 917,40 zł.

Zgodnie z art. 76 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r. poz.645 z późn. zm.) osoba, która pobrała nienależne świadczenie pieniężne, jest obowiązana do zwrotu, w terminie 14 dni od dnia doręczenia, kwoty otrzymanego świadczenia wraz z przekazaną od tego świadczenia zaliczką na podatek dochodowy od osób fizycznych oraz składką na ubezpieczenie zdrowotne. Za nienależne pobrane świadczenie pieniężne uważa się:

1) świadczenie pieniężne wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie prawa do jego pobierania, jeżeli pobierający to świadczenie był pouczony o tych okolicznościach;

2) świadczenie pieniężne wypłacone na podstawie nieprawdziwych oświadczeń lub sfałszowanych dokumentów albo w innych przypadkach świadomego wprowadzenia w błąd powiatowego urzędu pracy przez osobę pobierającą to świadczenie;

3) zasiłek, stypendium lub inne świadczenie pieniężne finansowane z Funduszu Pracy wypłacone osobie za okres, za który nabyła prawo do emerytury, świadczenia przedemerytalnego, renty z tytułu niezdolności do pracy, renty szkoleniowej, renty rodzinnej, renty socjalnej, zasiłku macierzyńskiego, zasiłku w wysokości zasiłku macierzyńskiego, zasiłku chorobowego lub świadczenia rehabilitacyjnego, jeżeli organ rentowy, który przyznał świadczenie, nie dokonał jego pomniejszenia na zasadach określonych w art. 78.

W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia organ II instancji wskazał, że w przypadku M. Z. okolicznością powodującą ustanie prawa do stypendium była utrata statusu osoby bezrobotnej od dnia 13 października 2014 r. z powodu podjęcia innej pracy zarobkowej skutkująca następnie odmową przyznania prawa do stypendium od dnia [...] marca 2015 r. Organ wskazał też, że aby świadczenie można było uznać za nienależnie pobrane muszą wystąpić łącznie dwie przesłanki, t.j. muszą zaistnieć okoliczności powodujące ustanie prawa do pobierania świadczenia i pobierający świadczenie musi zostać prawidłowo pouczony o okolicznościach powodujących utratę uprawnień do tego świadczenia. Organ podkreślił, że o obowiązkach bezrobotnego i okolicznościach związanych z warunkami, jakie należy spełnić, aby posiadać status osoby bezrobotnej, skarżąca została pouczona.

Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądowoadministracyjnym o świadczeniu nienależnie pobranym w rozumieniu art. 76 ust. 2 pkt 2 ustawy, można mówić w sytuacji, gdy strona w momencie zgłoszenia się do urzędu pracy w celu uzyskania statusu bezrobotnego i przysługujących z tego tytułu świadczeń, będąc świadoma – w wyniku udzielonego jej pouczenia – prawnego znaczenia określonych faktów oraz okoliczności decydujących o uznaniu za osobę bezrobotną, czyli taką osobę, której w związku z przyznaniem statusu bezrobotnego przysługują określone w ustawie świadczenia, jak też zasad odpowiedzialności w przypadku nieuprawnionego korzystania ze świadczeń przysługujących osobom uznanym za bezrobotne – okoliczności lub fakty te zataja lub oświadcza nieprawdę.

Z oświadczeń złożonych przez M. Z. (pisma z dnia 23 marca 2016 r., odwołania oraz skargi) wynika, iż potwierdziła ona fakt wykonywania pracy przez 5 dni od 13 października 2014 r. do 17 października 2014 r., za którą otrzymała wynagrodzenie w kwocie 190,70 zł. Niezgłoszenie tego faktu wynikało z nieświadomości, niewiedzy i niedoświadczenia w sprawach urzędowych. Wskazała, że myląca była dla niej informacja dodatkowa dla bezrobotnych, że bezrobotny zobowiązany jest powiadomić urząd o podjęciu zatrudnienia w przeciągu 7 dni, a jej zatrudnienia trwało 5 dni.

Przy ocenie przedstawionych okoliczności, zdaniem Sądu, należy zwrócić uwagę, iż w postępowaniu nakazującym zwrot świadczenia nienależnie pobranego organ jest zobowiązany do ustalenia, czy nieuprawnione pobranie świadczenia nastąpiło z "winy" strony i – w konsekwencji, że świadczenie to miało charakter nienależnego w rozumieniu art. 76 ust. 2 ustawy.

W okolicznościach faktycznych sprawy przyjęcie, że pobrane przez skarżącą świadczenie było nienależne w rozumieniu art. 76 ust. 1 pkt 2 ustawy wymagało zatem wykazania negatywnego zachowania wnioskodawczyni ukierunkowanego na niezgodne z prawem korzystanie ze środków publicznych. Powyższe wynika z faktu, że zgodnie z treścią art. 76 ust. 1 ust. 2 cyt. ustawy, obowiązek zwrotu został połączony nie z samym tylko pojęciem "nienależnego świadczenia", lecz z zaistnieniem "świadczenia nienależnie pobranego". Wskazane sformułowania nie są zaś pojęciami tożsamymi. W orzecznictwie zwraca się bowiem uwagę na to, że "nienależne świadczenie" jest pojęciem obiektywnym i występuje między innymi wówczas, gdy świadczenie zostaje wypłacone bez podstawy prawnej lub gdy taka podstawa odpadła. Zatem pojęcie nie nawiązuje do świadomości i woli jakiejkolwiek osoby. Natomiast "świadczenie nienależnie pobrane" to świadczenie pobrane przez osobę, której można przypisać określone cechy dotyczące stanu świadomości (woli) lub określone działania (zawinionego zaniechania). Przyjmuje się ponadto, że obowiązek obciąża tylko tego, kto przyjął świadczenie w złej wierze, wiedząc, że mu się ono nie należy, co dotyczy zarówno osoby, która została pouczona o okolicznościach, w jakich nie powinna pobierać świadczeń, jak też tej osoby, która uzyskała świadczenie na podstawie nieprawdziwych zeznań, dokumentów albo w innych przypadkach świadomego wprowadzenia w błąd instytucji zobowiązanej do wypłaty świadczenia (por. wyrok NSA z 14 grudnia 2009 r. sygn. akt I OSK 826/09, wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 18 grudnia 2013 r., sygn. akt II SA/Go 872/13).

Ze wskazanych przez skarżącą okoliczności a także z akt sprawy wynika, że organy błędnie przyjęły, iż M. Z. została prawidłowo pouczona o okolicznościach uzasadniających utratę statusu bezrobotnego. Organ powołał się na pierwsze pouczenie o prawach i obowiązkach, które nastąpiło w dniu rejestracji t.j. [...] września 2014 r. i zostało zawarte w części C Karty rejestracyjnej bezrobotnego oraz Informacji dla osób rejestrujących się w PUP. Pouczenia te zawarto również w decyzji z dnia [...] października 2014 r. o uznaniu za osobę bezrobotną, skutecznie doręczoną stronie 8 października 2014 r.

Sąd stwierdza, że do Karty rejestracyjnej bezrobotnego dopięta została Informacja dla osób rejestrujących się w PUP, jednakże nie zawiera ona oświadczenia skarżącej o zapoznaniu się z zawartymi w niej informacjami. Natomiast na Karcie rejestracyjnej bezrobotnego widnieje adnotacja "Otrzymałam wydruk karty rejestracyjnej [...].09.2014 r. J." (panieńskie nazwisko skarżącej). Zdaniem Sądu treść złożonego oświadczenia potwierdza jedynie, że skarżąca otrzymała wydruk karty rejestracyjnej w żadnym zaś przypadku nie wynika z niego, że została pouczona o prawach i obowiązkach bezrobotnego. Dotyczy to również wskazanej przez organ decyzji o uznaniu za osobę bezrobotną. Rzeczywiście na jej odwrocie zawarte zostały pouczenia w których wskazano przesłanki utraty statusu osoby bezrobotnej i obowiązek informowania w terminie 7 dni urzędu pracy o podjęciu zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej to jednak nie wypełnia to obowiązku spoczywającego na organie zapoznania osoby bezrobotnej z jej prawami i obowiązkami. Warunek ten jest dopiero spełnimy jeżeli osoba bezrobotna potwierdzi tę okoliczność oświadczeniem, że zapoznana została z treścią pouczeń i złoży pod nim własnoręczny podpis.

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowany jest pogląd że użyte w art. 76 ust. 2 pkt 1 ustawy, iż pobierający świadczenie musi być pouczony o okolicznościach powodujących ustanie prawa do jego pobierania nie oznacza dokonania jakiekolwiek pouczenia, lecz pouczenia zrozumiałego dla adresata. Zatem informacje niezrozumiałe, niepełne, wymagające dokonywania swoistych interpretacji ich treści nie stanowią pouczenia, o jakim mowa w tym przepisie. O prawidłowym pouczeniu można mówić dopiero wtedy, gdy organ poprawił i doprecyzował treść pouczenia w taki sposób, aby stało się ono czytelne, jasne i zrozumiałe, aby pouczony mógł je odnieść do własnej sytuacji. Musi ono wyraźnie wskazywać okoliczności, w jakich dochodzi do nienależnego pobrania świadczenia.

Niniejsze rozważania prowadzą do wniosku, że skarżąca nie została pouczona o konsekwencjach utraty statusu bezrobotnego przed skierowaniem do odbycia stażu i przyznaniu prawa do stypendium w okresie jego odbywania. Nie została zatem spełniona materialnoprawna przesłanka z art. 76 ust. 2 pkt 1 ustawy o promocji zatrudnienia, pozwalająca na nałożenie na bezrobotnego obowiązku zwrotu kosztów stypendium jako świadczenia nienależnie pobranego. Organ nie wykazał również aby skierowanie na staż nastąpiło na podstawie nieprawdziwych oświadczeń lub sfałszowanych dokumentów albo w innych przypadkach świadomego wprowadzenia w błąd powiatowego urzędu pracy przez skarżącą.

Tym samym zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane z istotnym naruszeniem art. 76 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, co skutkuje uchyleniem obu decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a.

Sąd uznał zatem, iż organ nie wyjaśnił sprawy w sposób wymagany przepisami art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a., które to naruszenie przepisów postępowania administracyjnego miało istotny wpływ na wynik sprawy. Organ naruszył bowiem zasady postępowania dowodowego i przekroczył swobodną ocenę dowodów.

Skoro brak jest przesłanek do uznania, że orzeczony przez organy zwrot kosztów stypendium stanowi świadczenie nienależnie z uwagi na brak pouczenia to na podstawie art. 145 § 3 P.p.s.a. Sąd umorzył postępowanie administracyjne wszczęte z urzędu.

Mając na uwadze powyższe okoliczności, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 145 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.