Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt II SAB/Ke 101/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2021-09-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6091 Przywrócenie stosunków wodnych na gruncie lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom
658
Hasła tematyczne: Wodne prawo
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: stwierdzono przewlekłość prowadzenia postępowania
Powołane przepisy: article: art. 35 par. 1 i 3, art. 36 par. 1 i 2, art. 10 par. 1, art. 79a pat. 1 i 2
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 161 par. 1 pkt 3, art. 149 par 1 pkt 3 i par. 1a, art. 149, art. 119 pkt 4,
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Sygn. [...] II SAB/Ke 101/21 [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 22 września 2021 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sylwester Miziołek Sędziowie Sędzia WSA Renata Detka (spr.) Sędzia WSA Krzysztof Armański po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 22 września 2021 r. sprawy ze skargi B. C. na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Dyrektora Zarządu Zlewni w S. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody [...] w przedmiocie nakazania przywrócenia poprzedniej funkcji urządzenia wodnego I. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Dyrektora Zarządu Zlewni w S. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody [...] do rozpatrzenia wniosku B. C. z 17 kwietnia 2018 r. o nakazanie przywrócenia poprzedniej funkcji urządzenia wodnego; II. stwierdza, że Dyrektor Zarządu Zlewni w S. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody [...] dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania, które miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa; III. zasądza od Dyrektora Zarządu Zlewni w S. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody [...] na rzecz B. C. kwotę [...](sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Sygn. akt II SAB/Ke [...]

UZASADNIENIE

Pismem z 18 czerwca 2021 r. B. C. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skargę na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego przez Inne (właściwa nazwa organu to Dyrektor Zarządu Zlewni w S. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody [...]) w przedmiocie wniosku w sprawie nakazania przywrócenia poprzedniej funkcji urządzenia wodnego – rowu na działkach nr [...] i [...] oraz zbiornika wodnego na działce nr [...], położonych w Gminie W..

Skarżąca wniosła o:

1) stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności i przewlekłości postępowania działając z rażącym naruszeniem prawa,

2) zobowiązanie organu do załatwienia, w terminie 14 dni, wniosku skarżącej

w sprawie o nakazanie przywrócenia poprzedniej funkcji urządzenia wodnego, o jakim mowa wyżej,

3) zarządzenie wyjaśnienia przyczyn i ustalenia osób winnych bezczynności, a także podjęcie środków zapobiegających bezczynności w przyszłości.

W uzasadnieniu skarżąca opisała przebieg postępowania administracyjnego

w sprawie, poczynając od złożenia przez nią w dniu 17 kwietnia 2018 r. wniosku do Wójta Gminy W.. Podniosła, że od organu, który jest właściwy do rozpatrzenia jej wniosku i prowadzi obecnie postępowanie, otrzymywała kolejne pisma. W części z nich zostały wyznaczone terminy na ustosunkowanie się do przeprowadzonych czynności, które były zbyt długie, gdyż wynosiły miesiąc. Jest to, zdaniem skarżącej, ewidentny przykład na prowadzenie postępowania w sposób celowo przewlekły. Ponadto w prowadzonym postępowaniu są okresy, w których nic się nie działo. Skarżąca wskazała, że w żadnym z pism nie została zawiadomiona

o terminie załatwienia sprawy oraz pouczona o możliwości wniesienia ponaglenia.

W ocenie skarżącej bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania mały charakter rażący. Organ zdaje się ignorować obowiązujące przepisy k.p.a., co jest niedopuszczalne. W swoich działaniach narusza podstawowe zasady postępowania administracyjnego i nie ma to charakteru incydentalnego, ale permanentny trwający już rok.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Zarządu Zlewni w S. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody [...] wyjaśnił, że Zarząd Zlewni proceduje sprawy z możliwie największą szybkością. Jednak w niniejszej sprawie zaistniała potrzeba wyjaśnienia wielu niewiadomych. Sprawa jest szczególnie skomplikowana i wielowątkowa. Wymagała wykonania dwukrotnych oględzin, obmiarów i modelowania. Strony postępowania nie współdziałają ze sobą w kierunku rozwiązania problemu. Dwie strony postępowania nie odbierają przesyłanej korespondencji, co każdorazowo wydłuża skuteczne doręczenie pism w sprawie do ok. 30 dni. Ponadto wprowadzony stan epidemii spowodował spowolnienie bieżącej działalności urzędu, w tym przedłużenie terminów toczących się postępowań administracyjnych. Wszystkie czynności w sprawie trzeba było skoordynować w trybie pracy zdalnej lub uwzględniając nieobecności w pracy wywołane obostrzeniami epidemicznymi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 i 9 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., zakres przedmiotowy skarg na bezczynność organu administracji lub przewlekłe prowadzenie postępowania wyznaczają postanowienia art. 3 § 2 pkt 1 – 4 tej ustawy.

Zaskarżenie bezczynności (przewlekłego prowadzenia postępowania) organu administracji publicznej jest zatem dopuszczalne w takim zakresie, w jakim dopuszczalne jest na mocy powyższych przepisów zaskarżenie decyzji, postanowień oraz innych aktów i czynności. Strona może także zaskarżyć bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w k.p.a. oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw (art. 3 § 2 pkt 9 p.p.s.a.).

Przed merytorycznym rozpoznaniem wniesionej w niniejszej sprawie skargi Sąd stwierdził, że spełnia ona wymogi formalne, gdyż została poprzedzona ponagleniem wniesionym do Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Wód [...] w K.. W świetle art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a. stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność). Wniesienie ponaglenia oznacza, że wyczerpano przewidziane

w postępowaniu administracyjnym środki zaskarżenia, co otwiera drogę do sądowej kontroli bezczynności organu (art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a.).

Przepis art. 35 § 1 k.p.a. stanowi, że organy administracji obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym – w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 k.p.a.). O każdym zaś przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy (art. 36 § 1 k.p.a.). Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (§ 2).

Przewlekłe prowadzenie postępowania należy traktować jako stan sprawy,

w którym organ nie załatwia sprawy w terminie, a podejmowane przez niego działania nie charakteryzują się koncentracją, względnie mają charakter czynności pozornych, nieistotnych dla merytorycznego załatwienia sprawy. Przewlekłe prowadzenie postępowania zachodzi wtedy, gdy organowi administracji będzie można skutecznie przedstawić zarzut niedochowania należytej staranności w takim zorganizowaniu postępowania administracyjnego, by zakończyło się ono w rozsądnym terminie, względnie zarzut przeprowadzania czynności (w tym dowodowych), pozbawionych dla sprawy jakiegokolwiek znaczenia lub pozornych. Przewlekłość postępowania zachodzi zatem, gdy jest ono długotrwałe, prowadzone rozwlekle i trwa ponad konieczność wyjaśnienia okoliczności faktycznych i prawnych niezbędnych do finalnego rozstrzygnięcia. Przewlekłość wynika z opieszałych, niesprawnych i nieskutecznych działań organu, w sytuacji, gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym. W tej samej kategorii należy także postrzegać nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy (por. wyrok WSA w Białymstoku z dnia 17 grudnia 2020 r., sygn. akt II SAB/Ke [...], dostępny na stronie [...]).

Z akt sprawy wynika, że wnioskiem z 17 kwietnia 2018 r. B. C. wniosła do Wójta Gminy W. o nakazanie przywrócenia poprzedniej funkcji urządzenia wodnego – rowu na działkach nr [...] i [...] położonych w Gminie W..

Decyzją z 3 września 2018 r. Wójt Gminy W. nakazał właścicielom ww. działek odtworzenie rowu w jego pierwotnym kształcie i przebiegu celem umożliwienia spływu wody do rowu przydrożnego, zgodnie ze spływem naturalnym, w terminie do 30 czerwca 2019 r.

Następnie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z 14 listopada 2019 r. stwierdziło nieważność opisanej wyżej decyzji z 3 września 2018 r.

z uwagi na wydanie jej przez organ w sprawie niewłaściwy, uznając, iż rozpatrzenie sprawy winno nastąpić przez właściwy organ Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody [...].

Pismem z 10 lutego 2020 r. Wójt Gminy W. przesłał wniosek B. C. do Zarządu Zlewni w S. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody [...]. Jak wynika z akt, ww. pismo wpłynęło do adresata 9 marca

2020 r.

Pierwszą czynnością podjętą przez Dyrektora Zarządu Zlewni w S. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody [...] (dalej Dyrektor Zarządu Zlewni lub organ) w dniu 27 maja 2020 r. było zwrócenie się do Urzędu Gminy w W. o udostępnienie potwierdzonych za zgodność z oryginałem kopii decyzji Wójta Gminy W. z 3 września 2018 r. oraz decyzji SKO w K. z 14 listopada 2019 r.

Wraz z pismem z 2 czerwca 2020 r., które wpłynęło do organu 5 czerwca

2020 r., Wójt Gminy W. przesłał żądane dokumenty.

Pismem z 18 czerwca 2019 r. organ zawiadomił strony o wszczęciu postępowania na wniosek B. C. z 17 kwietnia 2018 r. w przedmiocie nienależytego utrzymywania urządzeń wodnych w obszarze działek ewid. Nr 752, 751, [...] w postaci rowu przebiegającego przez działki nr [...] oraz [...] oraz zbiornika wodnego zlokalizowanego w ciągu rowu na działkach nr [...]

Dnia 23 czerwca 2020 r. Dyrektor Zarządu Zlewni zwrócił się do stron

o wyjaśnienie m.in. czy wiadomo, kiedy i przez kogo zostały wybudowane ww. urządzenia wodne (pkt 1), kto, kiedy i w jakim zakresie w obszarze poszczególnych działek wykonywał prace utrzymaniowe (lub remonty) ww. urządzeń (pkt 4), jakie są parametry urządzeń wodnych (pkt 7).

Pismem z tej samej daty organ zwrócił się także do Starosty [...] o wskazanie kiedy i z jakiej przyczyny wprowadzono do ewidencji gruntów i budynków dla działek nr 754, 753, 752, 751, [...] zmiany zapisów (pkt 1), czy w oparciu o posiadany zasób geodezyjny i kartograficzny można określić czas powstania i parametry urządzeń wodnych (pkt 2) oraz w jaki sposób można wytłumaczyć rozbieżności pomiędzy zapisami w ewidencji gruntów i budynków,

a zobrazowaniem urządzeń wodnych na mapach ewidencyjnych i sytuacyjno-wysokościowych na działkach nr 752, 751, [...], a także o przekazanie odpisów map sytuacyjno-wysokościowych i ewidencyjnych.

Również pismem z 23 czerwca 2020 r. organ zwrócił się do Zarządu Dróg Powiatowych w S. o udzielenie informacji na temat parametrów wylotu rowu z działki nr [...] do rowu drogowego, jego ewentualnej przebudowy oraz o dokumenty regulujące kwestie budowy i funkcjonowania wylotu rowu z ww. działki.

Pisma stanowiące odpowiedź na powyższe zapytania wpłynęły do organu odpowiednio: 9 lipca 2020 r. (Zarząd Dróg Powiatowych w S. z siedzibą

w Samborcu), 1 lipca 2020 r. (Starosta S. ) oraz 17 lipca (Starosta S. w zakresie zapisów w ewidencji gruntów i budynków).

W dniu 23 lipca 2020 r. organ otrzymał odpowiedź skarżącej oraz T. P.-R. i T. R. na pismo z 26 czerwca 2020 r.

Pismem z 24 sierpnia 2020 r. organ zawiadomił strony i oględzinach w terenie zaplanowanych na 30 września 2020 r. Z przeprowadzonych oględzin sporządzono protokół datowany na 30 września 2020 r., którego odpis przesłano do stron wraz

z pismem z 26 października 2020 r. zawierającym prośbę o przekazanie spostrzeżeń, z uwagi na brak obecności większości stron postępowania podczas oględzin, w terminie do 1 grudnia 2020 r.

Kolejnym pismem z 28 października 2020 r. organ zawiadomił strony

o czynnościach w terenie zaplanowanych na 1 grudnia 2020 r., mających na celu przeprowadzenie pomiarów geodezyjnych.

W dniu 18 listopada 2020 r. do organu wpłynęła korespondencja przesłana przez skarżącą zawierająca załącznik do protokołu z oględzin sporządzonego dnia 30 września 2020 r.

Pismem z 16 lutego 2021 r. organ poinformował strony o wynikach oględzin terenowych przeprowadzonych 1 grudnia 2020 r. oraz pozyskaniu danych umożliwiających zobrazowanie przebiegu rowu i określenie jego parametrów

w spadku, a także dokonaniu pomiarów umożliwiających weryfikację obszaru zlewni cząstkowej rowu (oraz depresji) przebiegającego przez działki nr 754,753, 752, 751, [...]. Zwrócił się jednocześnie do stron o przekazanie spostrzeżeń do przesłanych wraz z pismem załączników, w terminie do 19 marca 2021 r.

Pismem z 11 marca 2021 r. (data wpływu do organu – 16 marca 2021 r.) skarżąca wniosła do Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Wód [...] w K., za pośrednictwem organu, ponaglenie w sprawie bezczynności oraz przewlekłego prowadzenia postępowania przez Dyrektora Zarządu Zlewni

w S.. Wraz z ponagleniem B. C. przesłała uwagi dotyczące pisma z 16 lutego 2021 r., oraz wnioski dowodowe wnosząc o dopuszczenie

i przeprowadzenie dowodów z opinii hydrologicznej z lipca 2018 r. wykonanej na zlecenie Wójta Gminy W.. Skarżąca wskazała, że kserokopię ww. opinii przekazała organowi wraz z pismem z 24 lipca 2019 r. Zwróciła się również

o przesłuchanie autora opinii – biegłego C. S. oraz o przeprowadzenie dowodów: z opinii biegłego posiadającego wiadomości specjalne, który określi parametry rowu i zbiornika wodnego na działkach nr [...] oraz [...], oraz

z dokumentacji fotograficznej w postaci 23 zdjęć dołączonej do pisma zawierającego uwagi do pisma z 16 lutego 2021 r.

Ponaglenie skarżącej organ przesłał do PGW Wody [...] Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. wraz z pismem z 25 marca 2021 r. informując o podjętych w sprawie czynnościach oraz zobowiązując się do podjęcia działań zmierzających do wyeliminowania zaległości.

Pismem z 15 kwietnia 2021 r. organ ponownie zwrócił się do stron o nadesłanie informacji (w terminie do 14 maja 2021 r.) w zakresie siedmiu punktów, tj. m.in. kto, kiedy i w jakich okolicznościach zlikwidował fragment rowu na działce nr [...], kiedy nawieziono grunt i ziemię na działkę nr [...], w jak długim czasie nawieziona ziemia i gruz powodowały zasypanie rowu, kto, kiedy i w jakich okolicznościach usunął z rowu ziemię, kto, kiedy i w jakich okolicznościach odmulił rów na działce nr [...].

Pismem z 18 czerwca 2021 r., które wpłynęło do organu 21 czerwca 2021 r., skarżąca złożyła, skierowaną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach, skargę na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ.

Pismem z 25 czerwca 2021 r. na podstawie art. 10 § 1 , art. 79a § 1 i 2 k.p.a. organ poinformował strony o zebraniu dowodów we wszczętym postępowaniu oraz

o zaplanowanym terminie zakończenia postępowania do dnia 16 lipca 2021 r.

W dniu 16 lipca 2021 r. organ wydał decyzję umarzającą postępowanie w części dotyczącej zbiornika na działkach ewid. Nr [...], a w części dotyczącej rowu – określającą jego funkcję i parametry oraz nakładającą na właścicieli działek nr [...] i [...] stosowne obowiązki.

Dnia 21 lipca 2021 r. do organu wpłynęło postanowienie Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. z 30 czerwca 2021 r. stwierdzające, że organ nie dopuścił się bezczynności w załatwieniu sprawy, dopuścił się przewlekłości, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa oraz zobowiązujące organ do załatwienia sprawy z wniosku skarżącej w terminie nie później niż 14 dni od dnia otrzymania postanowienia.

Rozpatrując merytoryczną zasadność wniesionej przez B. C. skargi, wyjaśnić na wstępie należy, że wobec tego, iż organ od dnia wpływu do niego wniosku skarżącej do daty załatwienia sprawy decyzją z 16 lipca 2021 r., podejmował szereg opisanych wyżej czynności, Sąd uznał, że przedmiotem sprawy nie jest faktycznie bezczynność organu, a przewlekłe prowadzenie postępowania. Ustalenie to znalazło wyraz w sentencji wydanego wyroku.

Z kolei fakt wydania decyzji rozstrzygającej wniosek powoduje, że bezprzedmiotowe stało się żądanie zobowiązania organu do załatwienia sprawy,

a postępowanie w tym zakresie podlegało umorzeniu, o czym orzeczono w punkcie I wyroku na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a.

Dokonując oceny terminowości podejmowanych w sprawie czynności procesowych stwierdzić należy, że – w ocenie Sądu - organ prowadził postępowanie

z wniosku B. C. nie tylko przewlekle, ale również dopuścił się w tym zakresie rażącego naruszenia prawa (art. 149 § 1 pkt 3 w zw. z art. 149 § 1a p.p.s.a.).

Od dnia otrzymania przez Dyrektora Zarządu Zlewni wniosku skarżącej, przesłanego przez Wójta Gminy W., tj. od 9 marca 2020 r. - do dnia wydania decyzji w sprawie (16 lipca 2021 r.) upłynęło 16 miesięcy, co kilkakrotnie przekracza terminy załatwienia sprawy przewidziane w art. 35 k.p.a. Nie tylko sam okres prowadzenia postępowania ma tu istotne znaczenie, ale także częstotliwość podejmowania przez organ czynności oraz ich zakres, prowadzący w efekcie do tego, że sprawa rozpatrywana była przewlekle, a podejmowane czynności były rozciągnięte w czasie w sposób niemający uzasadnienia ani w przedmiocie sprawy ani w stopniu jej zawiłości.

Odnosząc się do zawartej w odpowiedzi na skargę okoliczności wystąpienia

w toku sprawy stanu epidemii i "spowolnienia bieżącej działalności urzędu" z tym związanego wyjaśnić należy, że od dnia 31 marca 2020 r. zaczęła obowiązywać ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych

z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem [...], innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 1842 ze zm.). W myśl art. 15zzs ust. 10 ww. ustawy, w okresie stanu zagrożenia epidemicznego (tj. od dnia 14 do 19 marca 2020 r. - § 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 13 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej [...] stanu zagrożenia epidemicznego, Dz. U. z 2020 r., poz. 433) lub stanu epidemii (od dnia 20 marca 2020 r. - § 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 20 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej [...] stanu epidemii, Dz. U. z 2020 r., poz. 491), przepisów o bezczynności organów oraz

o obowiązku organu i podmiotu, prowadzących odpowiednio postępowanie lub kontrolę, do powiadamiania strony lub uczestnika postępowania o niezałatwieniu sprawy w terminie nie stosuje się (pkt 1). Organom lub podmiotom prowadzącym odpowiednio postępowanie lub kontrolę nie wymierza się kar, grzywien ani nie zasądza się od nich sum pieniężnych na rzecz skarżących za niewydanie rozstrzygnięć w terminach określonych przepisami prawa (pkt 2). Zaprzestanie czynności przez sąd, organ lub podmiot, prowadzące odpowiednio postępowanie lub kontrolę, w okresie, o którym mowa w ust. 1, nie może być podstawą wywodzenia środków prawnych dotyczących bezczynności, przewlekłości lub naruszenia prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 15zzs ust. 11).

Powołany wyżej art. 15zzs ustawy z dnia 2 marca 2020 r. został uchylony

z dniem 16 maja 2020 r. (art. 46 pkt 20 ustawy z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa [...] - Dz.U. z 2020 r., poz. 875), a terminy procesowe, których bieg uległ zawieszeniu na podstawie art. 15zzs ust. 1 tej ustawy, rozpoczęły bieg po upływie 7 dni od dnia wejścia jej w życie, tj. od 24 maja 2020 r. (art. 68 ust. 7).

W świetle powyższych regulacji ewentualna przewlekłość organu za okres od 14 marca do 24 maja 2020 r. w ogóle nie podlega kontroli sądowoadministracyjnej, albowiem z mocy zacytowanego art. 15zzs ust. 10 ustawy z dnia 2 marca 2020 r., brak czynności organu w tym okresie nie wywołuje skutków prawnych, o jakich mowa w art. 149 p.p.s.a. Tym samym oceny zarzutu przewlekłego prowadzenia postępowania przez organ Sąd dokonał w odniesieniu do okresu po 24 maja 2020 r.

Jak już wyżej podniesiono, pierwszą czynnością podjętą przez organ po rozpoczęciu biegu zawieszonych terminów procesowych, było – po otrzymaniu decyzji SKO w K. z 14 listopada 2019 r., wskazującej Dyrektora Zarządu Zlewni jako organ właściwy rzeczowo do rozpatrzenia sprawy - zawiadomienie o wszczęciu postępowania, na następnie pisemne zwrócenie się do stron oraz innych organów o udzielenie szeregu informacji.

Od dnia otrzymania ostatniej odpowiedzi na ww. pismo, co nastąpiło 23 lipca 2020 r. (wpływ pism zawierającej stanowiska B. C. i małż. Rączkiewicz), do wydania zawiadomienia o oględzinach w terenie tj. 24 sierpnia 2020 r. minął miesiąc, w czasie którego organ nie podejmował żadnych czynności.

Z oględzin przeprowadzonych 30 września 2020 r. spisano co prawda protokół, ale jego odpis przesłano do stron dopiero 26 października 2020 r., wyznaczając im odległy termin – do 1 grudnia 2020 r. – na przekazanie spostrzeżeń.

W powyższym okresie jedyną czynnością podjętą w sprawie było wyznaczenie daty przeprowadzenia pomiarów geodezyjnych w terenie na dzień 1 grudnia 2020 r.

i zawiadomienie o tym stron, przy czym z akt sprawy nie wynika, dlaczego organ nie skoncentrował tych dowodów i nie przeprowadził ich w dacie oględzin tj. 30 września 2020 r.

O wynikach czynności geodezyjnych strony zostały zawiadomione dopiero pismem z 16 lutego 2021 r., a z akt nie wynika dlaczego przez okres od 1 grudnia

2020 r. do 16 lutego 2021 r. w sprawie nie były podejmowane jakiekolwiek czynności (z czynności geodezyjnych organ nie sporządził protokołu, nie ma także

w aktach notatki służbowej z ich przebiegu). Na przekazanie spostrzeżeń wyznaczono stronom termin kolejnego miesiąca tj. do 19 marca 2021 r.

Nawet złożenie przez skarżącą ponaglenia w sprawie nie spowodowało zwiększenia szybkości i skuteczności prowadzenia postępowania. Podążając przyjętym od miesięcy sposobem procedowania i terminami podejmowania czynności organ skierował do stron kolejne pytania (pismo z 15 kwietnia 2021 r.) wyznaczając następny miesiąc na udzielenie odpowiedzi.

Dopiero po upływie 2 miesięcy od ww. czynności organ zawiadomił strony

o zebraniu dowodów w sprawie, a miesiąc później tj. 16 lipca 2021 r. wydał decyzję.

Przedstawiony wyżej opis terminarza czynności organu wskazuje na to, że były one podejmowane w dużych odstępach czasu, a poza przeprowadzonymi oględzinami i pomiarami geodezyjnymi ograniczały się do żądania od stron postępowania wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Trudno przy tym oprzeć się wrażeniu, że wydłużenie czasu pomiędzy poszczególnymi czynnościami, brak koncentracji materiału dowodowego i kolejne zapytania do stron, wynikały z braku koncepcji organu na skuteczny sposób zgromadzenia istotnych dla rozstrzygnięcia dowodów.

Szczególnie rażące pozostaje jednocześnie to, że choć w sprawie doszło do wielokrotnego przekroczenia terminów z art. 35 § 3 k.p.a., na żadnym jej etapie organ nie skierował do stron zawiadomienia, o którym mowa w art. 36 § 1 i 2 k.p.a.

Z tych powodów na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a. Sąd uznał, że stwierdzona przewlekłość organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa (pkt II wyroku). Przewlekłość o takim charakterze ma miejsce wtedy, gdy w sposób znaczący

i jednoznaczny doszło do przekroczenia terminów określonych przepisami prawa na załatwienie sprawy, a jednocześnie nie zachodzą okoliczności wyłączające

w jakimkolwiek zakresie winę organu za przedłużenie czasu postępowania. Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest przy tym wystarczające samo przekroczenie ustawowych obowiązków, czyli terminów do załatwienia sprawy, ale także oczywistość stwierdzonego naruszenia.

Sąd ocenił, że w stanie faktycznym sprawy organ dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania naruszając prawo w sposób rażący. O takiej kwalifikacji działania organu administracji publicznej zadecydowało nie tylko znaczne i rażące przekroczenie ustawowych terminów na załatwienie sprawy (art. 35 k.p.a.), ale także brak zawiadomienia stron o niezałatwieniu sprawy w terminie (art. 36 k.p.a.). Jak powiedziano już wyżej, nie bez znaczenia pozostaje też ilość podejmowanych czynności, odległości pomiędzy nimi nieuzasadnione okolicznościami sprawy, okresy bezczynności organu oraz brak koncentracji materiału dowodowego.

Co się tyczy zawartego w skardze żądania zarządzenia wyjaśnienia przyczyn

i ustalenia osób winnych bezczynności, a także podjęcia środków zapobiegających bezczynności w przyszłości, Sąd wyjaśnia, że w przepisach p.p.s.a., w oparciu o które orzekają sądy administracyjne, nie ma postawy prawnej do takiego rozstrzygnięcia. Znajduje się ona natomiast w art. 37 § 6 pkt 1 lit. b) k.p.a., w razie uwzględnienia przez organ wyższego rzędu ponaglenia, o jakim mowa w art. 37 § 1 k.p.a. Orzeczenie takie znalazło się zresztą w pkt 4 postanowienia Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. PGW Wody [...] z 30 czerwca 2021 r., uwzględniającego ponaglenie wniesione przez skarżącą.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. Na zasądzone koszty składa się wpis w kwocie [...]zł.

Sprawa została rozpoznana w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 119 pkt 4 p.p.s.a. Zgodnie z treścią tego przepisu, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.).