Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt I SA/Ke 143/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2009-06-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 130a ust. 6, 10
journal: Dz.U. 2005 nr 108 poz 908
law: Ustawa z dnia  20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity
article: art. 102 par. 2
journal: Dz.U. 2002 nr 110 poz 968
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity
article: par. 3 ust. 1 lit. c
journal: Dz.U. 2002 nr 50 poz 449
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postepownaiu egzekucyjnym  w administracji
article: art. 836
journal: Dz.U. 1964 nr 16 poz 93
law: Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Rojek (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Maria Grabowska,, Sędzia WSA Mirosław Surma, Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Adamczyk, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 4 czerwca 2009r. sprawy ze skargi J. P. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...]. nr [...] w przedmiocie zwrotu wydatków i wynagrodzenia za dozór pojazdów oddala skargę.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...]. nr [...]Dyrektor Izby Skarbowej w K. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w J. z dnia [...]. nr [...]w sprawie przyznania J. P. zwrotu różnicy wydatków i wynagrodzenia za dozór pojazdów w wysokości 363,56 zł brutto za okresy od dnia ich przejścia na rzecz Skarbu Państwa z mocy ustawy do dnia poprzedzającego dzień otrzymania przez właściwe urzędy skarbowe pełnej dokumentacji pozwalającej na wydanie decyzji w przedmiotowej sprawie.

W uzasadnieniu organ drugiej instancji wskazał, iż J. P. prowadził działalność gospodarczą pod nazwą Pomoc Drogowa-Holowanie Parking Strzeżony i jest właścicielem parkingu, na którym przechowywane były następujące pojazdy: motocykl M. bez tablic rejestracyjnych, motocykl W. bez tablic rejestracyjnych, F. [...] o nr rej.T., F. [...] o nr rej. S. [...], F. [...] o nr rej.K., F. [...] o nr rej.T. i P. C. o nr rej. C.. Pojazdy te były przedmiotem postępowań likwidacyjnych prowadzonych przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w J.. Po ich zakończeniu J. P. wystawił w dniu 13 kwietnia 2006r. siedem faktur VAT o numerach: [...],[...],[...],[...],[...],[...]i [...]za parking wskazanych pojazdów od dnia otrzymania przez organ likwidacyjny dokumentacji pozwalającej na przeprowadzenie postępowania likwidacyjnego do dnia odbioru pojazdów z parkingu, według stawek 4,50 zł (netto) za dobę za parkowanie motocykli oraz 9,50 zł (netto) za dobę za parkowanie samochodów. W dniu 27 kwietnia 2006r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w J. dokonał zapłaty należności zgodnie z wystawionymi przez dozorcę fakturami.

W dniu 22 lipca 2008r. J. P. złożył wniosek o uregulowanie niespłaconych należności wynikających z przechowywania na parkingu strzeżonym w/w pojazdów poprzez dopłatę pozostałych kwot. Wniósł o dopłatę kwoty 7.999,00 zł (netto) tj. 9.758,78 zł (brutto) poprzez: wydłużenie okresów, za jakie dozorcy należy się wynagrodzenie oraz zmianę stawek na 5,00 zł (netto) za dobę za parkowanie motocykli i na 10,00 zł (netto) za dobę za parkowanie samochodów, nie dokumentując przyczyn wzrostu wydatków związanych z parkowaniem, również w okresach, za które wynagrodzenie zostało już wypłacone w 2006r. Do pisma datowanego na 24 grudnia 2008r., które do Naczelnika Urzędu Skarbowego w J. wpłynęło w dniu 7 stycznia 2009r., załączył oferty dozoru: Biura Ochrony Specjalnej BOS J. P. i Grupy G..

Organ przyznał J. P. zwrot różnicy wydatków i wynagrodzenia za dozór pojazdów w wysokości 363,56 zł brutto za okresy od dnia ich przejścia na rzecz Skarbu Państwa z mocy ustawy do dnia poprzedzającego dzień otrzymania przez właściwe urzędy skarbowe pełnej dokumentacji pozwalającej na wydanie decyzji w przedmiotowej sprawie, z wyłączeniem ilości dni uchybienia terminu, wynikającego z § 7 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 sierpnia 2002r. w sprawie usuwania pojazdów (Dz. U. Nr 134, poz. 1133 ze zm.). Podał, iż przepis art. 130a ust. 6 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. - Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2005r. Nr 108, poz. 908 ze zm.), dotyczący opłat przysługujących za usunięcie i parkowanie usuniętych z drogi pojazdów, nie jest przepisem szczególnym w stosunku do przepisu art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz. U. z 2005r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.), ponieważ przepis ten nie odnosi się do kwestii wysokości wynagrodzenia za dozór pojazdów przyznawanych przez organ egzekucyjny reprezentujący Skarb Państwa. Przepisy ustawy - Prawo o ruchu drogowym regulujące kwestię wysokości opłat za przechowywanie pojazdów do czasu uiszczenia opłaty za jego usunięcie i parkowanie wskazują, iż jedynym uprawnionym organem do ustalenia opłat za parkowanie usuniętych z drogi pojazdów jest rada powiatu. Jednak, jak zauważył organ, w świetle art. 130a ust. 10 ustawy - Prawo o ruchu drogowym, w momencie przejścia pojazdu na rzecz Skarbu Państwa, przestają obowiązywać stawki opłat za parkowanie usuniętych z drogi pojazdów ustalone przez radę powiatu, co potwierdza, zdaniem organu, Naczelny Sąd Administracyjny w sprawach I OSK 1768/06 oraz I OSK 1795/06.

W związku z powyższym, Dyrektor Izby Skarbowej w K. zważył, iż podstawę prawną rozstrzygnięcia orzeczeń organów administracyjnych w sprawie określenia wysokości opłaty za parkowanie stanowi art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, który, podobnie jak żaden inny przepis powołanej ustawy, nie określa, jak należy ustalić przedmiotową należność. W ocenie organu, należność ta winna odpowiadać koniecznym wydatkom poniesionym przez podmiot wykonujący dozór na wykonywanie dozoru, w tym przypadku na utrzymanie i eksploatację parkingu oraz wynagrodzenie za sprawowany dozór mienia przechowywanego na parkingu. Organ powołał się przy tym na orzeczenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie (sygn. akt III SA/Lu 51/08) i stwierdził, że należy w tym zakresie posiłkować się art. 836 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 1964r. Nr 16, poz. 93 ze zm.). Dlatego zadaniem organu likwidacyjnego jest, jak wskazał organ drugiej instancji, ustalenie odpowiedniego wynagrodzenia za dozorowanie przedmiotowych pojazdów we wskazanym okresie, przy uwzględnieniu faktu, że skoro wysokość wynagrodzenia za przechowanie nie została określona w umowie, to dozorcy należy się wynagrodzenie w danych stosunkach przyjęte. Za okoliczności mające wpływ na wysokość tego wynagrodzenia organ przyjął: czas przechowywania, właściwości i wartość pojazdów, wymagane starania przy strzeżeniu pojazdów, ceny rynkowe notowane przy tego rodzaju usługach przez podmioty prowadzące tego rodzaju działalność. Zdaniem organu drugiej instancji, należy zbadać, jakie stawki były zwykle stosowane przez tego i innych przedsiębiorców. Organ likwidacyjny powinien zatem w miarę swoich możliwości sięgnąć do metody porównawczej i ustalić poziom stawek innych przedsiębiorców zajmujących się tego rodzaju działalnością z uwzględnieniem czasu przechowywania pojazdów.

Jak wyjaśnił organ w dalszej części uzasadnienia, zgodnie z ogólną zasadą potwierdzoną przez orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, zwrot należności przysługuje prowadzącemu parking za okres od momentu przejścia własności pojazdu na rzecz Skarbu Państwa wskazanego w art. 130a ust. 10 ustawy - Prawo o ruchu drogowym do dnia zabrania pojazdu z parkingu. Przy czym dozorca ma obowiązek dokonania stosownych powiadomień określonych w § 7 ust. 2 powołanego rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 sierpnia 2002r. w sprawie usuwania pojazdów, zgodnie z którym w przypadku nieodebrania pojazdu z parkingu w terminie określonym w art. 130a ust. 10 ustawy - Prawo o ruchu drogowym, jednostka prowadząca parking strzeżony powiadamia o tym, nie później niż trzeciego dnia od dnia upływu tego terminu, właściwy miejscowo urząd skarbowy oraz podmiot, który wydał dyspozycję usunięcia pojazdu. Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej w K., w przypadku, gdy jednostka prowadząca parking uchybiła powyższemu terminowi powiadomienia, zwrot wydatków i wynagrodzenia należy się dopiero od dnia wpływu do urzędu skarbowego zawiadomienia o fakcie nieodebrania pojazdu w terminie określonym w ustawie - Prawo o ruchu drogowym. Wywiązanie się z obowiązków nałożonych § 7 ust. 2 w/w rozporządzenia ma bowiem wpływ zarówno na zachowanie stanu, jak i wartości przechowywanych pojazdów, których sprzedaż jest celem postępowania likwidacyjnego, ale również rzutuje na utrzymywanie przechowania jedynie przez okres konieczny, to jest niezbędny do wdrożenia odpowiednich procedur likwidacyjnych.

Z tych względów, organ drugiej instancji uznał, iż Naczelnik Urzędu Skarbowego w J. w zaskarżonym postanowieniu prawidłowo wskazał, że J. P. uchybił terminowi określonemu w § 7 ust. 2 w/w rozporządzenia w stosunku do każdego z przedmiotowych pojazdów. Uchybienie terminu w przypadku pojazdu: motocykl M. bez tablic rejestracyjnych wyniosło 1 dzień, motocykl W. L bez tablic rejestracyjnych - 22 dni, F. [...] o nr rej. T. - 1 dzień, F. [...] o nr rej. S. - 166 dni, F. [...] o nr rej. K. - 104 dni, F. [...] o nr rej. T. - 156 dni i P. C. o nr rej. C. - 233 dni.

Organ ten stwierdził, iż organ likwidacyjny właściwie po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego i ustaleniu, że ceny za tego samego rodzaju usługi u innych przedsiębiorców prowadzących tego rodzaju działalność na terenie powiatu W. i J. wynoszą 5,00 zł (netto) za dobę, przyznał wnioskodawcy zwrot różnicy wydatków i wynagrodzenia za dozór w/w pojazdów w wysokości 363,65 zł brutto, przyjmując stawki w wysokości 4,50 zł (netto) za dobę parkowania motocykli i 9,00 zł netto za dobę parkowania samochodów i odliczając dni zwłoki z tytułu uchybienia terminowi. Następnie organ drugiej instancji przedstawił szczegółowe wyliczenie dopłaty kosztów, w którym wskazał, iż ilość dni za które należy się wnioskodawcy dopłata to w przypadku: motocykla M. bez tablic rejestracyjnych – 12 dni (od 18.11.2005r. do 29.11.2005r.), motocykla W. bez tablic rejestracyjnych - 12 dni (od 18.11.2005r. do 29.11.2005r.), pojazdów marki: F. [...] o nr rej. T. - 12 dni (od 18.11.2005r. do 29.11.2005r.), F. [...] o nr rej. S. - 2 dni (od 04.10.2005r. do 05.10.2005r.), F. [...] o nr rej. K. - 2 dni (od 04.10.2005r. do 05.10.2005r.), F. [...] o nr rej. T. - 2 dni (od 04.10.2005r. do 05.10.2005r.) i P. C. o nr rej. C. - 2 dni (od 04.10.2005r. do 05.10.2005r.). Razem ilość dni dopłaty wyniosła w stosunku do motocykli - 24 dni (4,50 zł x 24 = 108,00 zł netto), natomiast w stosunku do samochodów - 20 dni (9,50 zł x 20 = 190,00 zł netto). Ogółem 363,56 zł brutto (298,00 zł x 22% VAT).

Odnosząc się do zarzutu J. P. dotyczącego zwłoki organu likwidacyjnego w odebraniu przedmiotowych pojazdów z parkingu, , organ zauważył, że podyktowane to było koniecznością przeprowadzenia postępowania w sprawie przejęcia pojazdów na rzecz Skarbu Państwa i posiadania pełnej dokumentacji od dozorcy oraz właściwej jednostki Policji. Ponadto za zwłokę tę wynagrodzenie zostało dozorcy przyznane.

W zakresie kolejnego zarzutu zażalenia, organ drugiej instancji zauważył, że w/w pojazdy nie są ruchomościami zajętymi przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w J.. W postanowieniu organu pierwszej instancji podkreślono, że ceny za tego samego rodzaju usługi u innych przedsiębiorców prowadzących tego rodzaju działalność na terenie powiatu W. i J. wynoszą 5,00 zł netto za dobę, ale w przedmiotowych sprawach organ przyznał wnioskodawcy stawki zgodnie z pierwotnie żądaną przez dozorcę stawką. Nie znalazł natomiast uzasadnienia dla zwiększenia oraz dopłaty kwot przez zwiększenie stawek za parkowanie za okres, który został już uregulowany zgodnie z wystawionymi fakturami VAT, zwłaszcza, że pomimo wezwania wnioskodawca nie potrafił udowodnić swojego żądania.

Odpowiadając natomiast na zarzut nie odniesienia się przez organ do przesłanych ofert z najbliższych agencji ochrony mienia, Dyrektor Izby Skarbowej w K. zauważył, że pismo, do którego oferty dołączono, mimo że datowane na 24 grudnia 2008r., zostało nadane na poczcie w dniu 6 stycznia 2009r., zaś do Urzędu Skarbowego w J. wpłynęło w dniu następnym, zatem już po wydaniu przez organ pierwszej instancji decyzji z dnia [...]. Ponadto załączone do pisma oferty nie mogą stanowić dowodu w sprawie, gdyż dozorca sam sprawuje pieczę nad samochodami i nie korzysta z usług żadnej agencji.

J. P. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K. na powyższe postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K.. Wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia, zarzucił mu naruszenie przepisu art. 130a ust. 6 ustawy-Prawo o ruchu drogowym oraz przekroczenie kompetencji i uprawnień poprzez orzeczenie o odszkodowaniu na rzecz Skarbu Państwa i potrącenie z należnych świadczeń na rzecz skarżącego.

Strona podniosła, iż Skarb Państwa stał się z mocy prawa właścicielem przedmiotowych pojazdów z chwilą upływu 6-miesięcznego terminu liczonego od dnia usunięcia pojazdu i powołała się na uchwałę Rady Powiatu W. nr XXXVI/200/02 z dnia 9 października 2002r. w sprawie ustalenia wysokości opłat za usunięcie i parkowanie pojazdu, z której wynika, że należności z tytułu dozorowania wynoszą za motocykle 5 zł netto/dobę, a za samochody osobowe 10 zł netto/dobę. Określając odmiennie wynagrodzenie za dozór, organy nie udowodniły poniesionej szkody, ani związku przyczynowego między szkodą a zaniechaniem skarżącego oraz jego winy.

W ocenie skarżącego, przepis art. 130a ust. 6 Prawa o ruchu drogowym stanowi lex specialis w stosunku do art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Autor skargi nie zgodził się ze stanowiskiem organu, że w momencie przejścia własności pojazdu na rzecz Skarbu Państwa przestają obowiązywać stawki opłat za parkowanie usuniętych z drogi pojazdów ustalone przez radę powiatu. Taki wniosek, zdaniem skarżącego, nie wynika z żadnego z przepisów powszechnie obowiązującego prawa. Ponadto byłby on niezgodny z ustawą zasadniczą, która określa równość podmiotów wobec prawa.

Jak podniosła nadto strona, w przypadku kolizji norm prawnych wynikających z art. 130a ust. 6 Prawa o ruchu drogowym i § 6 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2002 r., nr 50, poz. 449) należy zastosować regułę interpretacyjną lex superior derogat legi inferiori (ustawa wyższej rangi uchyla ustawę niższą). Skarżący zwrócił nadto uwagę na fakt, iż organ drugiej instancji powołuje się jako na źródło prawa na orzeczenia sądu administracyjnego bez wskazania miejsca ich publikacji. Trudno więc mu było odnieść się do stanu faktycznego w nich przedstawionego oraz do wywodów składów orzekających.

Skarżący na poparcie swojej argumentacji powołał się na skierowane do Ministra Infrastruktury wystąpienie Rzecznika Praw Obywatelskich z dnia 19 grudnia 2008r. (sygn. RPO-529772-VI/06/KP) i jego twierdzenie, iż dotychczasowa praktyka w podobnych sprawach "może świadczyć o próbie przerzucenia przez państwo kosztów działalności administracyjnej państwa na prywatnych przedsiębiorców. Trudno w takim przypadku mówić o tym, iż przedsiębiorcy powinni finansować koszty usuwania i przechowywania pojazdów na zlecenie Policji w sytuacji, w której nie jest możliwe ustalenie właściciela w ramach ryzyka prowadzenia działalności gospodarczej. Firmy wykonujące na zlecenie Policji i Straży Miejskiej usługi holowania i parkowania pojazdów powypadkowych są wybierane przez starostę. Usługi te mają zatem charakter zadań zleconych przez organy administracji publicznej".

W ocenie skarżącego, organy nie mają podstaw prawnych do odliczenia od wynagrodzenia dni zwłoki z tytułu uchybienia przez dozorcę terminowi określonemu w § 7 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2007r. w sprawie usuwania pojazdów. Żaden przepis powszechnie obowiązującego prawa nie przyznaje bowiem kompetencji lub uprawnienia do karania karą pieniężną lub pozasądowego obciążania należności obywatela. Nie zgodził się ze stanowiskiem organów, aby obciążać odpowiedzialnością finansową obywatela z tej przyczyny, że Skarb Państwa nie powinien ponosić konsekwencji z tytułu zaniedbań jednostek prowadzących parkingi związanych z niedopełnieniem obowiązków wynikających z § 7 ust. 2 ww. rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie usuwania pojazdów. Konsekwencje takie można, w ocenie skarżącego, rozpatrywać ewentualnie w sprawie odszkodowawczej. Kwestię związaną z ewentualnym odszkodowaniem regulują bowiem stosowne przepisy Kodeksy cywilnego, które wyraźnie określają przesłanki odpowiedzialności. Zdaniem skarżącego, organy administracji państwowej, jako konstytucyjnie zobowiązane do działania w ramach i w granicach prawa, nie mogą uzurpować sobie kompetencji i uprawnień władzy sądowniczej. Dlatego też nie mogły samowolnie umniejszać należnych mu świadczeń.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w K. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. zważył, co następuje:

Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art.1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 134 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), określanej dalej jako ustawa P.p.s.a., Sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem i nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu.

Skarga nie jest zasadna, bowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa.

Spór w niniejszej sprawie dotyczy kwestii sposobu ustalenia zwrotu wydatków i wynagrodzenia dozorcy pojazdów, które z mocy prawa przeszły na własność Skarbu Państwa. Zdaniem organu likwidującego, to on posiada samodzielne kompetencje do kreowania wysokości należności dozorcy. Zdaniem natomiast skarżącego, który względem przedmiotowych pojazdów realizował obowiązki dozoru parkingowego, wysokość należności z tego tytułu określa właściwa rada powiatu, a organy skarbowe nie mają w tym zakresie żadnych kompetencji, ewentualne roszczenia (w tym odszkodowawcze) względem dozorcy mogą formułować na drodze procesu cywilnego.

Stanowisko skarżącego nie jest prawidłowe.

Okoliczności faktyczne niniejszej sprawy bezspornie wskazują, że przedmiotowe pojazdy przechowywane na parkingu prowadzonym przez J. P. stały się własnością Skarbu Państwa z mocy prawa z uwagi na wystąpienie przesłanek określonych normą art. 130a ust. 10 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. - Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2005r. Nr 108, poz. 908 ze zm., dalej jako Prawo o ruchu drogowym). W takim wypadku wraz z przejściem prawa własności na Skarb Państwa, opłaty za parkowanie, jakie ustala rada powiatu na podstawie art. 130a ust. 6 Prawa o ruchu drogowym, nie będą mieć wprost zastosowania do Skarbu Państwa. Opłaty te dotyczą bowiem właścicieli, którym pojazdy są odbierane. Stanowisko to znajduje potwierdzenie w ugruntowanym orzecznictwie sądów administracyjnych (zob. m.in. wyrok NSA z dnia 20 lutego 2007r., sygn. I OSK 1795/06, publ. Lex nr 344505; wyrok NSA z dnia 21 lutego 2007r., sygn. I OSK 1765/06, publ. Lex nr 344067; wyrok NSA z dnia 15 maja 2007r., sygn. I OSK 1768/06, publ. Lex nr 347847).

Orzecznictwo to, które Sąd w niniejszej sprawie akceptuje, w sposób jednoznaczny wskazuje również, że podstawą dla ustalenia wydatków i wynagrodzenia dozorcy pojazdów, które przeszły na własność Skarbu Państwa jest przepis art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t. j. Dz. U. z 2002r., nr 110, poz. 968 ze zm., dalej jako u.p.e.a.) w związku z §3 ust. 1 lit. c rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002r.w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. nr 50 poz. 449). Stosownie do tego przepisu organ egzekucyjny przyzna, na żądanie dozorcy przechowującego zajętą ruchomość, zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór. Przy czym należy zgodzić się z organami obu instancji, że ani przepis art. 102 u.p.e.a., ani żaden inny przepis powołanej ustawy nie określa, jak należy ustalić przedmiotową należność (tak też cytowane orzecznictwo). Stąd z uwagi na brak szczegółowych regulacji w zakresie ustalania wysokości omawianych należności rozstrzygnięcie organu egzekucyjnego będzie mieć swoiście uznaniowy charakter, co nie oznacza, że dowolny. Należność ta powinna bowiem uwzględniać wydatki poniesione przez dozorcę na wykonywanie dozoru, w tym na utrzymanie i eksploatację parkingu oraz wynagrodzenie za sprawowanie dozoru nad przechowywanym na parkingu mieniem. Istotny w tym względzie będzie również zakres obowiązków dozorcy, okoliczności towarzyszące przechowaniu, warunki sprawowania pieczy oraz stan składowanego przedmiotu. Z kolei sądowej kontroli legalności postanowienia w zakresie ustalenia wysokości opłat za parkowanie podlega prawidłowość przeprowadzenia postępowania w kierunku ustalenia wysokości należnych dozorcy opłat.

Jak prawidłowo wyjaśniły to organy orzekające w sprawie, z uwagi na fakt, iż ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie określa kryteriów ustalania wysokości wynagrodzenia za dozór, należy w tym zakresie stosować odpowiednio przepis art. 836 k.c., zgodnie z którym przechowawcy należy się wynagrodzenie przyjęte w danych stosunkach, przy braku regulacji wysokości tego wynagrodzenia w umowie czy taryfie. W przedmiotowej sprawie organy, celem ustalenia wysokości opłat za przechowywanie przez J. P. przedmiotowych pojazdów, dokonały porównania kosztów dozoru i wynagrodzenia za dozór ze stawkami stosowanymi u innych podmiotów prowadzących podobną działalność. Odniosły się w zakresie tych ustaleń do cen rynkowych, za tego samego rodzaju usługi u innych, prowadzących tego samego rodzaju działalność przedsiębiorców na terenie powiatu W. i J.. Organ pierwszej instancji podkreślił nadto, że żaden z dozorowanych pojazdów nie przedstawiał większej wartości, były one niesprawne technicznie, więc prawdopodobieństwo ich kradzieży było także znikome.

Sąd nie znalazł podstaw do zakwestionowania takiego sposobu ustalenia w sprawie należności za dozór. Powyższa metoda ustalenia wynagrodzenia jest prawidłowa, gdyż zmierza do ustalenia wynagrodzenia za usługę "przyjętego w danych stosunkach". (por. wyrok WSA w Lublinie z dnia 20 maja 2008r., II SA/Lu 32/08, wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 17 listopada 2004r., sygn. I SA/Bd 477/04 i wyrok NSA z dnia 16 lutego 1999r., sygn. I SA/Wr 2390/97 oraz z 15 maja 2007r., sygn. I OSK 1768/06; orzeczenia dostępne na www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Ponadto, w sytuacji, gdy pomimo wezwania skarżącego do przedstawienia kalkulacji kosztów uzasadniających zapłatę kwot oraz przedłożenia dokumentów potwierdzających ponoszone koszty dozorowania, strona nie uzasadnia we właściwy sposób wysokości swoich roszczeń związanych z przechowaniem pojazdów, nie można skutecznie czynić organom zarzutu, iż dokonały one dowolnych ustaleń. Wnioskodawca żądając przyznania wynagrodzenia za parkowanie i zwrotu wydatków winien wskazać, w jaki sposób kwota ta została obliczona i co się na nią składa (tak też NSA w wyroku z dnia 2 lipca 2008r., sygn. I OSK 62/08, dostępny na www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Nie można bowiem nałożyć na organ likwidacyjny nieograniczonego obowiązku poszukiwania faktów potwierdzających prawidłową wysokość żądanej kwoty. Zasadnie też zauważył organ drugiej instancji, iż pismo strony datowane na 24 grudnia 2008r. doręczono organowi pierwszej instancji już po wydaniu postanowienia z dnia 5 stycznia 2009r. oraz że nie zawiera ono treści mających wpływ na dokonywaną wycenę usług skarżącego. Ponadto skarżący nie wykazał w żaden sposób, że wyliczone, przy zastosowaniu wskazanych w zaskarżonym postanowieniu stawek, należności za parkowanie odbiegają od rzeczywistych kosztów parkowania pojazdów Skarbu Państwa. Z tych przyczyn Sąd nie znalazł podstaw do zakwestionowania wysokości stawek przyjętych przez organy do wyliczenia należnych stronie opłat za parkowanie.

Prawidłowe określenie kosztów parkowania wymaga ponadto ustalenia okresu, za jaki należą się one dozorcy. Skarb Państwa staje się właścicielem nieodebranego pojazdu z mocy prawa z chwilą upływu sześciomiesięcznego terminu liczonego od dnia usunięcia pojazdu. Jak słusznie zauważył to organ, terminem początkowym ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów parkowania jest moment, w którym upłynął wskazany okres 6 miesięcy liczony od usunięcia pojazdu. Pogląd ten jest również utrwalony w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (przykładowo: wyrok NSA z dnia 8 września 2006r., sygn. I OSK 1185/05, Lex nr 321159, wyrok NSA z dnia 17 czerwca 2008r., sygn. I OSK 924/07, niepubl.). Zatem, co najmniej od dnia, kiedy Skarb Państwa reprezentowany przez naczelnika właściwego urzędu skarbowego staje się właścicielem nieodebranego pojazdu, obciążają go wszelkie opłaty związane z przechowywaniem takiego pojazdu, aż do dnia odebrania pojazdu od dozorcy.

Niemniej jednak rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 października 2007r. w sprawie usuwania pojazdów (Dz. U. Nr 191, poz. 1377, dalej jako rozporządzenie w sprawie usuwania pojazdów) w §7 ust. 2 nakłada na podmiot prowadzący parking obowiązek powiadomienia o nieodebraniu pojazdu przez jego dotychczasowego właściciela w terminie wynikającym z art. 130a ust. 10 Prawa o ruchu drogowym, właściwy miejscowo urząd skarbowy oraz podmiot, który wydał dyspozycje usunięcia pojazdu. Obowiązek wystosowania takiego zawiadomienia zgodnie z powołanym przepisem prawa powinien być zrealizowany nie później niż trzeciego dnia od dnia upływu tego terminu, a zatem bez zbędnej zwłoki. Choć powołane rozporządzenie nie reguluje skutków niewywiązania się przez jednostkę prowadzącą parking strzeżony ze wskazanego obowiązku, to jednak nie można uznać, że to Skarb Państwa ponosić ma konsekwencje nie wywiązania się przez prowadzącego parking z nałożonej prawem powinności. Wprowadzenie omawianej regulacji zawartej w §7 ust. 2 rozporządzenia w sprawie usuwania pojazdów, wskazuje, że rzeczą właściwego organu skarbowego jest przyjęcie takiego trybu postępowania, aby wszystkie podmioty uczestniczące w takiej sprawie działały bez zbędnej zwłoki w celu niedopuszczenia do ponoszenia przez Skarb Państwa nieuzasadnionych kosztów przechowywania pojazdów (zob. wyrok NSA z dnia 15 maja 2007r., sygn. I OSK 1768/06, dostępne na www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Zatem, zgodzić należy się z organem likwidacyjnym i Dyrektorem Izby Skarbowej w K., iż brak jest uzasadnienia dla pokrywania przez Skarb Państwa kosztów parkowania za okres od upływu terminu z §7 ust. 2 rozporządzenia w sprawie usuwania pojazdów do dokonania takiego zawiadomienia. Dlatego znajduje swoje uzasadnienie odliczenie przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w J. od okresu, za jaki przyznane zostały J. P. wydatki i wynagrodzenie za dozór, dni zwłoki związanej z uchybieniem terminu z § 7 ust. 2 rozporządzenia w sprawie usuwania pojazdów. Określenie wysokości należności, w tym uwzględnienie zaniedbań ze strony dozorcy, na podstawie art. 102 §2 u.p.e.a. należy do kompetencji organu likwidacyjnego. Dlatego stwierdzić należy, iż w tym zakresie organ likwidacyjny, a następnie organ drugiej instancji utrzymując w mocy rozstrzygnięcie wydane w pierwszej instancji, nie przekroczyły zakresu swoich uprawnień i wbrew twierdzeniu skargi organy działały w ramach swych ustawowych uprawnień. W związku z powyższym właściwie organy uwzględniły żądanie J. P. jedynie w zakresie kosztów dozorowania w/w pojazdów za okres od dnia zawiadomienia organu.

Nie ma racji skarżący, iż Skarb Państwa może na drodze odszkodowawczej dochodzić od dozorcy ewentualnych roszczeń związanych z uchybieniem terminu wskazanego w rozporządzeniu o usuwaniu pojazdów. Niedopuszczalna jest bowiem droga sądowa w sprawie z powództwa cywilnego w kwestii należności za parkowanie pojazdu, którego własność przeszła na rzecz Skarbu Państwa z mocy prawa na podstawie art. 130a ust. 10 Prawa o ruchu drogowym. Stosunek prawny, którego przedmiotem jest "parkowanie" usuniętych pojazdów nie ma charakteru cywilnoprawnego. Jest to typowy stosunek administracyjny powstały na skutek władczych działań organów administracyjnych i w tego rodzaju sprawach obowiązuje tylko droga administracyjna (zob. uchwałę SN z dnia 19 czerwca 2007r., sygn. III CZP 47/07, OSNC 2008/7-8/80 oraz postanowienie SN z 18 listopada 2008r., sygn. akt II CSK 284/08, niepubl.). Organy orzekające w niniejszej sprawie nie przekroczyły przyznanych im uprawnień, a podjęte rozstrzygnięcie zostało w sposób przekonywujący uzasadnione, przyjęta argumentacja znajduje odzwierciedlenie w materiale sprawy i nie nosi cech dowolnej.

W świetle powyższego zarzuty skargi nie mogą wywołać zamierzonego przez skarżącego skutku. Odnosząc się do powoływanych w skardze twierdzeń formułowanych przez Rzecznika Praw Obywatelskich należy wskazać, że dotyczą one kwestii finansowania kosztów usuwania i przechowywania pojazdów na zlecenie Policji w sytuacji, w której nie jest możliwe ustalenie właściciela. Nie godzi też w zasadę równości ustalanie wysokości wynagrodzenia dozorcy po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego przy uwzględnieniu konkretnych okoliczności sprawy.

Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w K., na podstawie art. 151 ustawy P.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.