Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 97/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2020-04-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 48 ust. 2 i 3, art. 3 pkt 2a
journal: Dz.U. 2017 poz 1332
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mariola Jaroszewska Sędziowie WSA Diana Trzcińska Asesor WSA Magdalena Dobek - Rak po rozpoznaniu w Gdańsku w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 16 kwietnia 2020 r. sprawy ze skargi S. M. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 20 grudnia 2019 r., nr [...] w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych oraz obowiązku przedstawienia określonych dokumentów oddala skargę.


UZASADNIENIE

S. M. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej jako "WINB") z dnia 20 grudnia 2019 r., którym uchylono postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej jako "PINB") z dnia 18 listopada 2019 r., w części dotyczącej terminu wykonania nałożonych na inwestora dokumentów i wyznaczono nowy termin do dnia 30 czerwca 2020 r., a w pozostałej części, dotyczącej zakresu obowiązków, rozstrzygnięcie to utrzymano w mocy.

Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:

PINB prowadził postępowanie w sprawie zabudowy na działce nr [..], obręb B., gmina K. Jak ustalono podczas oględzin, na działce wybudowano budynek parterowy, o wymiarach w rzucie po obrysie ścian parteru 6,95 m x 5,97 m, którego budowa rozpoczęła się 11 września 2019 r. Budynek ten jest niepodpiwniczony, z poddaszem użytkowym, dachem dwuspadowym, krytym blacho-dachówką na deskowaniu. Budynek jest o konstrukcji murowanej, ocieplony od zewnątrz styropianem z klejem na siatce. Zamontowana jest stolarka okienna oraz drzwi wejściowe. Nad piętrem znajduje się drewniany strop belkowy. W budynku wykonana jest instalacja elektryczna, wodnokanalizacyjna i komin systemowy. Inwestorem robót jest S. M., pełnomocnik właścicieli działki, który według własnego oświadczenia nie posiada pozwolenia na budowę ani nie dokonał zgłoszenia robót. Jak wyjaśnił inwestor, przedmiotowy budynek powstał w miejscu, gdzie istniał legalny obiekt budowlany, który rozebrał z uwagi na zły stan techniczny. Przedmiotowy budynek ma docelowo pełnić funkcję rekreacji indywidualnej.

Postanowieniem z dnia 18 listopada 2019 r. organ wstrzymał prowadzenie robót budowlanych przy przedmiotowym budynku i jednocześnie nałożył na inwestora obowiązek przedstawienia w terminie 130 dni od dnia otrzymania postanowienia decyzji Wójta Gminy o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, a w przypadku uzyskania pozytywnej decyzji w tym zakresie, przedłożenie: czterech egzemplarzy projektu budowlanego spełniającego wskazane wymogi co do jego sporządzenia i sprawdzenia przez uprawnione osoby oraz oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Po rozpatrzeniu zażalenia WINB postanowieniem z dnia 20 grudnia 2019 r. uchylił zaskarżone postanowienie w zakresie terminu wykonania obowiązków i wyznaczył nowy termin, a w części dotyczącej nałożonych obowiązków utrzymał postanowienie organu pierwszej instancji w mocy.

W uzasadnieniu organ wskazał, że przedmiotową budowę należy zakwalifikować jako budynek, zgodnie z art. 3 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2019 r., poz. 1186 ze zm.) dalej jako Prawo budowlane. Wprawdzie zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 2a Prawa budowlanego zwolnieniu z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę podlega budowa wolno stojących parterowych budynków rekreacji indywidualnej, rozumianych jednak jako budynki przeznaczone do okresowego wypoczynku, o powierzchni zabudowy do 35 m2, przy czym liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać jednego na każde 500 m2 powierzchni działki. Tymczasem, zgodnie z protokołem z dowodu z oględzin z dnia 7 listopada 2019 r., podpisanym przez inwestora, powierzchnia zabudowy spornego budynku wynosi 41,49 m2. W związku z tym na jego wykonanie konieczne było uzyskanie pozwolenia na budowę, a tego – jak oświadczył inwestor – nie posiada. W tej sytuacji zasadne było wdrożenie przez PINB trybu art. 48 Prawa budowlanego.

WINB uznał też, że prawidłowo ustalono podmiot zobowiązany do wykonania nałożonych obowiązków. Zgodnie bowiem z art. 52 Prawa budowlanego inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany na swój koszt dokonać czynności nakazanych w decyzji o rozbiórce. Z akt sprawy wynika, że właścicielami działki nr [..] są W. G. i D. G., natomiast inwestorem i właścicielem obiektu budowlanego jest S. M., ojciec i dziadek właścicieli. Zatem nałożenie obowiązków określonych w zaskarżonym postanowieniu na inwestora robót było prawidłowe. Jednocześnie organ podkreślił, że fakt istnienia w tym samym miejscu w przeszłości legalnego obiektu budowlanego nie jest przesłanką legalizującą budowę przedmiotowego budynku.

W skardze do sądu skarżący zarzucił naruszenie art. 7 i art. 77 k.p.a. poprzez brak ustalenia dotychczasowego sposobu zagospodarowania działki, w szczególności brak ustalenia jaki budynek i o jakich parametrach znajdował się wcześniej na działce oraz czy został on rozebrany w całości czy w części, w związku z czym organ nie mógł ustalić, czy miała miejsce budowa budynku, czy też jego przebudowa, która nie wymaga pozwolenia czy też zgłoszenia. Ponadto, zdaniem skarżącego, błędne ustalenia stanu faktycznego doprowadziły do naruszenia art. 29 ust. 1 pkt 1a i 2a Prawa budowlanego poprzez dowolną kwalifikację budynku bez oceny, czy spełnia on cechy wymienione w pkt 1a przepisu, tj. czy jest to wolno stojący budynek mieszkalny jednorodzinny, którego obszar oddziaływania mieści się w całości na działce na której został zaprojektowany. Jednocześnie organ w sposób dowolny przyjął, że jest to budynek o parametrach większych niż przewidziane w art. 29 ust. 1 pkt 2a. Wreszcie, naruszono także art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego, gdyż wyznaczony termin wykonania nałożonych obowiązków jest zbyt krótki na uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy.

Zdaniem skarżącego, w niniejszej sprawie kluczowe było ustalenie, jakie prace toczą się na działce – budowa czy przebudowa, oraz jakiego budynku dotyczą – wolno stojącego budynku mieszkalnego czy też wolno stojącego parterowego budynku rekreacji indywidualnej. W tym zakresie organ oparł się wyłącznie na oświadczeniu inwestora złożonym podczas oględzin o dokonanej rozbiórce i nowym przedsięwzięciu, jednakże twierdzenie takie nie powinno być podstawą ustaleń tym bardziej, że skarżący od początku podkreślał fakt istnienia legalnej zabudowy na działce. Tymczasem organy żadnych ustaleń w tym zakresie nie poczyniły, co miało istotne znaczenie dla przyjętej kwalifikacji robót budowlanych i oceny ich legalności.

Ponadto organy nie rozważyły innej kwalifikacji obiektu, choć istniały podstawy do rozważenia, czy obiekt ten nie kwalifikuje się do kategorii art. 29 ust. 1 pkt 1a Prawa budowlanego. Tym bardziej, że w ocenie skarżącego, budynek spełnia definicję budynku mieszkalnego z art. 3 pkt 2a tej ustawy. W sytuacji istnienia możliwości zakwalifikowania obiektu do dwóch kategorii organy administracyjne powinny w sposób szczegółowy uzasadnić dokonany wybór. Tymczasem jak wynika to z zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia go poprzedzającego, zostało to dokonane w sposób dowolny.

Skarżący zwrócił też uwagę, że sporny budynek znajduje się na obszarze Natura 2000, gdzie istnieją restrykcje przyrodnicze określone prawem miejscowym, zatem przed uzyskaniem decyzji o warunkach zabudowy niezbędne będzie dokonanie szeregu uzgodnień. Już na tym etapie skarżący przewiduje możliwość pojawienia się sporu w tym zakresie, zatem wyznaczony termin przedłożenia dokumentacji niezbędnej do legalizacji jest zbyt krótki.

W odpowiedzi na skargę WINB wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko w sprawie. W odniesieniu do zarzutów skargi organ wskazał, że oświadczenie jest dowodem w rozumieniu art. 75 k.p.a. i podlega ocenie organu jak każdy inny dowód. Oświadczenie korzysta z domniemania prawdziwości, jeżeli nie jest sprzeczne z innymi dowodami lub okolicznościami i faktami znanymi organowi. Wobec tego organ nie widział podstaw do podważenia oświadczenia inwestora złożonego podczas oględzin w dniu 7 listopada 2019 r. W aktach sprawy brak jest sprzecznych dowodów, które wzbudziłyby wątpliwości co do prawdziwości oświadczenia, podpisanego własnoręcznie przez inwestora pod protokołem spisanym podczas wizji w terenie. Dlatego przedmiot postępowania został uznany za nowy obiekt budowlany, a nie jako przebudowa istniejącego już budynku, niezależnie od opinii skarżącego podniesionej w skardze. Ponadto, z akt sprawy, w tym z protokołu z oględzin, do którego nie wniesiono żadnych zastrzeżeń, jednoznacznie wynika, że budynek ma docelowo pełnić funkcję rekreacji indywidualnej. Dlatego też organ nie widział podstaw do uznania budowanego obiektu budowlanego jako wolno stojącego budynku mieszkalnego jednorodzinnego. W odniesieniu do wyznaczonego terminu na wykonanie obowiązków WINB uznał, że był on wystarczający, niezależnie od sytuacji, w której inwestor musiałby przeprowadzić ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na obszar Natura 2000.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Skargę należało oddalić.

Przedmiotem sądowej kontroli dokonywanej, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2107 ze zm.), z punktu widzenia legalności aktu wydanego przez organ administracji publicznej, jest w niniejszej sprawie postanowienie organu nadzoru budowlanego wstrzymujące prowadzenia robót budowlanych związanych z budową parterowego budynku na działce nr [..] w K. oraz nakładające na inwestora obowiązek przedłożenia w stosownym terminie dokumentów niezbędnych do legalizacji tego obiektu.

Jak wynika z treści zaskarżonego postanowienia materialnoprawną podstawą wydania tego rozstrzygnięcia był art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego. Przewiduje on, że jeżeli budowa mająca za przedmiot obiekt budowlany lub jego część, będący w budowie albo wybudowany bez wymaganego pozwolenia na budowę albo bez wymaganego zgłoszenia, albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia – jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem, organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych. Na postanowienie przysługuje zażalenie (ust. 2).

W postanowieniu wstrzymującym roboty budowlane ustala się wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń budowy oraz nakłada obowiązek przedstawienia, w wyznaczonym terminie: 1) zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego; 2) dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3; do projektu architektoniczno-budowlanego nie stosuje się przepisu art. 20 ust. 3 pkt 2 (ust. 3).

W niniejszej sprawie organy nadzoru budowlanego ustaliły, że inwestor, którym niespornie był S. M., wybudował we wrześniu 2019 r. na działce nr [..] parterowy budynek niepodpiwniczony, z poddaszem użytkowym, dachem dwuspadowym krytym blachodachówką na deskowaniu, posiadający instalacje elektryczne i wodno-kanalizacyjne, o konstrukcji murowanej, o powierzchni 41,49 m2, pełniący funkcję rekreacji indywidualnej. Według ustaleń organów, czego też nie kwestionował skarżący, na wykonanie ww. obiektu nie uzyskał stosowanego pozwolenia na budowę, zatem jego wykonanie stanowi samowolę budowlaną.

Zdaniem sądu, zarówno dokonana kwalifikacja spornego obiektu, jak i ustalenia co do osoby, na którą należy nałożyć obowiązki związane ze wstrzymaniem robót i przedłożeniem dokumentacji, są prawidłowe. Natomiast stanowisko inwestora, że przedmiotowy obiekt stanowi wolno stojący budynek mieszkalny jednorodzinny, który powstał w wyniku przebudowy wcześniej istniejącego na działce budynku podlegającego rozbiórce, nie jest w tym przypadku trafne.

Zgodnie z art. 3 pkt 2a Prawa budowlanego budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym jest budynek wolno stojący albo budynek w zabudowie bliźniaczej, szeregowej lub grupowej, służący zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, stanowiący konstrukcyjnie samodzielną całość, w którym dopuszcza się wydzielenie nie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych albo jednego lokalu mieszkalnego i lokalu użytkowego o powierzchni całkowitej nieprzekraczającej 30% powierzchni całkowitej budynku. Na budowę tego typu obiektu nie jest wymagane uzyskanie pozwolenia na budowę, jeśli obszar oddziaływania budynku mieści się w całości na działce lub działkach, na których zostały zaprojektowane (art. 29 ust. 1 pkt 1a Prawa budowlanego). W takim wypadku inwestor zobowiązany jest wyłącznie do dokonania zgłoszenia (art. 30 ust. 1 pkt 1). Natomiast w myśl art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego parterowym budynkiem rekreacji indywidualnej jest budynek przeznaczony do okresowego wypoczynku, o powierzchni zabudowy do 35 m2, przy czym liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać jednego na każde 500 m2 powierzchni działki. Także w § 3 pkt 7 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1422 ze zm.), dalej jako rozporządzenie w sprawie warunków technicznych budynków, ustawodawca zdefiniował budynek rekreacji indywidualnej jako budynek przeznaczony do okresowego wypoczynku. Budowa tego typu obiektu zwolniona jest z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, jeżeli jego powierzchnia nie przekracza 35 m2, i wymaga wyłącznie dokonania zgłoszenia (art. 30 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego).

Z powyższego wynika, że tym, co w głównej mierze odróżnia budynki mieszkalne jednorodzinne od budynków rekreacji indywidualnej jest funkcja jaką pełni budynek – w pierwszym wypadku chodzi o zaspokajanie stałych potrzeb mieszkaniowych, a w drugim potrzeb wypoczynku okresowego (czasowego). Funkcję obiektu co do zasady określa inwestor, lecz obowiązkiem organów jest zbadanie, czy przyjętej funkcji zabudowy odpowiada konstrukcja obiektu, sposób jego wykonania i parametry.

Z ustaleń poczynionych podczas oględzin wynika, że przedmiotowy budynek jest parterowy, o konstrukcji murowanej z dachem dwuspadowym krytym blachodachówką, posiada stolarkę okienną i drzwiową, a także podłączenie do mediów – instalacje elektryczne i wodno-kanalizacyjne. Budynek ma powierzchnię 41,49 m2. Zgodnie z oświadczeniem inwestora, którego w toku postępowania przed organem nie kwestionował, budynek ten ma pełnić funkcję rekreacji indywidualnej. W związku z tym, w ocenie sądu, zebrany materiał dowodowy pozwalał na przyjęcie, że podlegający legalizacji budynek jest budynkiem rekreacji indywidualnej, który ze względu na swoją powierzchnię (ponad 35 m2) nie podlegał zwolnieniu z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Zarówno bowiem konstrukcja budynku, jak i jego parametry pozwalają przyjąć, że tego typu obiekt pełnić będzie funkcję letniskową, a nie zaspokajać codzienne potrzeby mieszkaniowe inwestora. Kwalifikacji tej nie kwestionował też skarżący, który mógł zgłosić zastrzeżenia do protokołu, w którym zawarto jego oświadczenie o letniskowej funkcji budynku. Natomiast, wbrew twierdzeniom skarżącego, oświadczenie to nie było wyłączną podstawą przyjęcia takiej kwalifikacji budynku, gdyż zostało ono poparte samodzielnymi ustaleniami organu i oceną zebranego materiału dowodowego.

Nie sposób też podzielić argumentów strony, że roboty związane z realizacją budynku stanowiły przebudowę istniejącego wcześniej na działce budynku następnie rozebranego. Sąd zauważa, że w aktach sprawy znajduje się decyzja PINB z dnia 21 lipca 2009 r., nr [..], która orzeka o braku podstaw do podjęcia rozstrzygnięcia na podstawie art. 37 i art. 40 ustawy z dnia 24 października 1974 r. -Prawo budowlane (Dz. U. nr 38, poz. 229 ze zm.) w stosunku do wybudowanego w warunkach samowoli parterowego obiektu budowlanego o wymiarach 5,70 m x 6,80 m, o konstrukcji drewnianej, składającego się z obudowanego barakowozu, tarasu oraz części dobudowanej, stanowiących całość konstrukcyjną i funkcjonalną. Zatem na przedmiotowej działce istniał tak opisany obiekt budowlany, którego legalność zaakceptowała opisana decyzja PINB. Zgodnie z art. 3 pkt 7a Prawa budowlanego, ustawy aktualnie obowiązującej, przebudową jest wykonywanie robót budowlanych, w wyniku których następuje zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, z wyjątkiem charakterystycznych parametrów, jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji; w przypadku dróg są dopuszczalne zmiany charakterystycznych parametrów w zakresie niewymagającym zmiany granic pasa drogowego. Wyróżnikiem budowy jest zaś powstanie nowej substancji budowlanej w znaczeniu "zmiany charakterystycznych parametrów danego obiektu", np. zwiększenie kubatury. W przypadku przebudowy może zmienić się układ funkcjonalny budynku poprzez zmianę parametrów technicznych pod warunkiem, że parametry charakterystyczne zachowają swą wielkość sprzed budowy (zob. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 20 grudnia 2017 r., sygn. akt IV SA/Po 1005/17, dostępny w CBOSA). Co do zasady zatem w wyniku przebudowy mamy do czynienia nadal z tym samym obiektem (tego samego rodzaju), lecz posiadającym lepszą funkcjonalność.

Z powyższego wynika, że w rozpoznawanym wypadku nie mogło dojść do przebudowy uprzednio istniejącego na działce obiektu, opisanego w ww. decyzji PINB, w konsekwencji czego miał powstać budynek będący przedmiotem niniejszego postępowania. W pierwszej kolejności należy wskazać, że uprzednio istniejąca konstrukcja miała powierzchnię 38,76 m2, a zatem mniejszą niż budynek będący przedmiotem sporu w niniejszej sprawie, co oznacza, że doszło do zmiany charakterystycznego parametru również wykluczającej możliwość zakwalifikowania robót jako przebudowy. Co jednak bardziej istotne, a na co wskazywał sam inwestor, uprzednio istniejący obiekt został rozebrany, co w przypadku obudowanego tarasem barakowozu oznacza demontaż tarasu oraz usunięcie z działki barakowozu, który posadowiony jest na jednoosiowym stelażu. Skoro więc obiekt ten został rozebrany, a więc przestał istnieć, to wykonanie w jego miejscu innego rodzajowo obiektu, nie może być rozważane jako przebudowa, gdyż do tego wymagane jest, aby obiekt podlegający przebudowie istniał. Nie sposób dokonać przebudowy czegoś, czego nie ma, tym bardziej, że definicja przebudowy nie przewiduje ingerencji w istotę, trwałość obiektu, a jedynie niektóre, niecharakterystyczne parametry. W rozważanej sytuacji wykonanie nowego obiektu w miejscu poprzednio rozebranego jest więc nową budową.

Ponadto, nie sposób mówić o przebudowie, jeżeli z obudowanego drewnianego barakowozu na stelażu powstaje murowany budynek posadowiony na fundamencie. W rozpatrywanym wypadku doszło bowiem do zupełnej zmiany rodzaju obiektu z tymczasowego obiektu budowlanego, jakim jest barakowóz (art. 3 pkt 5 Prawa budowlanego) na parterowy budynek rekreacji indywidualnej. W sytuacji zaś, gdy w wyniku robót budowlanych powstaje obiekt zupełnie nowego rodzaju, odmiennego od dotychczas istniejącego, mamy do czynienia z budową a nie przebudową.

Mając to wszystko na uwadze sąd uznał, że niezasadne są argumenty skarżącego, że wykonane przez niego roboty budowlane stanowiły przebudowę. Nie sposób zatem skutecznie zarzucać organowi braku szczegółowych ustaleń w tym zakresie, mających istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem sama analiza zebranego materiału dowodowego pozwalała jednoznacznie wykluczyć możliwość kwalifikacji robót prowadzących do powstania spornego budynku jako przebudowy, o której mowa w art. 3 pkt 7 i art. 30 ust. 1 pkt 2b Prawa budowlanego, wymagającej zgłoszenia.

Co więcej, omawiane decyzja PINB stanowi kolejny argument potwierdzający letniskową funkcję przedmiotowego budynku, gdyż z dokonanych w tamtym postępowaniu ustaleń organu wynikało, że barakowóz również pełnił funkcję rekreacyjno-turystyczną, a powstał on w miejscu istniejącego od roku 1960 domku letniskowego, podlegającego systematycznym modernizacjom. Nie ulega wprawdzie wątpliwości, że zamiar inwestora, co do funkcji jaką ma pełnić realizowana przez niego na działce zabudowa na przestrzeni lat może ulec zmianie, lecz w świetle poczynionych w niniejszej sprawie ustaleń, niepodważanych na etapie postępowania administracyjnego, fakt trwającego od lat 60, stałego rekreacyjnego wykorzystywania działki poprzez realizację kolejnych obiektów o solidniejszej konstrukcji, lecz służących temu samemu celowi, potwierdza dokonaną przez organy kwalifikację spornej zabudowy jako budynku rekreacji indywidualnej.

W konsekwencji, prawidłowa była ocena organów nadzoru budowlanego co do konieczności uzyskania dla spornego obiektu pozwolenia na budowę przed jego wzniesieniem. Wymóg ten nie został spełniony, co uzasadniało wniosek, że kontrolowany obiekt budowlany został wykonany w warunkach samowoli budowlanej. W tych okolicznościach zasadne było prowadzenie postępowanie na podstawie art. 48 Prawa budowlanego, które miało na celu umożliwienie stronie zalegalizowanie przedmiotowego obiektu, poprzez w pierwszej kolejności zobowiązanie do przedłożenia stosownych dokumentów wymienionych w art. 48 ust. 3 Prawa budowlanego.

Zgodnie z art. 48 ust. 2 tej ustawy, wstrzymanie prowadzenia robót budowlanych i nałożenie określonych obowiązków w celu legalizacji samowoli budowlanej, jest możliwe, jeżeli budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem. W przypadku braku na danym terenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego organ zobowiązany jest zażądać od inwestora przedłożenia w określonym terminie odpowiednich dokumentów, które pozwalałyby wydać decyzję zatwierdzającą projekt budowlany. Dopiero niespełnienie tego warunku przez inwestora dokonującego samowolnie robót budowlanych skutkuje wydaniem nakazu o rozbiórce danego obiektu. Natomiast po przedłożeniu wymaganych prawem dokumentów organ nadzoru architektonicznego przed wydaniem wspomnianych decyzji bada ich prawidłowość i jednocześnie jest zobowiązany ustalić w drodze postanowienia opłatę legalizacyjną.

Organ nadzoru budowlanego nie ma możliwości odstąpienia od trybu legalizacji samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego lub jego części, jeżeli zostały spełnione warunki, o których mowa w art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego, a zakończenie tej procedury uzależnione jest do postawy inwestora oraz oceny przeprowadzonej przez organ. Zasadnie zatem w niniejszej sprawie PINB zastosował art. 48 ust. 2 wstrzymując przedmiotowe roboty budowlane i nakładając na inwestora obowiązek przedłożenia dokumentów, o których mowa w ust. 3 tego przepisu.

Reasumując całość powyższych rozważań sąd doszedł do wniosku, że zarówno organ pierwszej instancji, jak i organ odwoławczy, przeprowadziły postępowanie zgodnie z regułami określonymi w art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., a ujawnione w toku sprawy okoliczności, prawidłowo przez te organy ocenione, wskazywały, że spełnione są w niniejszej sprawie przesłanki wydania postanowienia, o którym mowa w art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego.

Wątpliwości sądu nie budzi przy tym zasadność zastosowania przez organ odwoławczy art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., skoro w toku postępowania przed organem drugiej instancji wyznaczony przez PINB termin na wykonanie nałożonych obowiązków upłynął. Zatem konieczne było uchylenie kontrolowanego postanowienia w całości i w tym zakresie orzeczenie co do istoty sprawy poprzez wyznaczenie inwestorowi nowego terminu. Kwestia długości terminu oznaczonego w zaskarżonym postanowieniu nie może świadczyć o jego wadliwości. Gdyby postępowanie z wniosku inwestora z dnia 5 grudnia 2019 r. o ustalenie warunków zabudowy miało się przedłużyć, może zwrócić się do organu o wydłużenie terminu bądź o zawieszenie postępowania prowadzonego w trybie art. 48 Prawa budowlanego.

Tym samym zaskarżone postanowienie odpowiada prawu i oceny tej nie zdołały podważyć zarzuty podniesione w skardze.

Z przedstawionych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.

Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszonym, do czego uprawniony był stosownie do art. 119 pkt 3 p.p.s.a., gdyż przedmiotem postępowania było postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie.