Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 1199/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2008-04-03 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 224 par. 2
journal: Dz.U. 1997 nr 137 poz 926
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.

SENTENCJA

Sygn. akt I SA/Kr 1199/07 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 3 kwietnia 2008r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Anna Znamiec, Sędzia: WSA Ewa Michna, Asesor: WSA Jarosław Wiśniewski (spr), Protokolant: Małgorzata Celińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 kwietnia 2008r., sprawy ze skargi S. M., na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia [...] Nr [...], w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania decyzji, I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji; II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącego koszty postępowania w kwocie 340 zł (trzysta czterdzieści złotych 00/100).


UZASADNIENIE

W piśmie z dnia[...].04.2007r. stanowiącym odwołanie od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...]Nr [...]w sprawie określenia wysokości zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2002r. w kwocie 16.146,00zł S. M. działając przez pełnomocnika zwrócił się z prośbą o wstrzymanie wykonania decyzji będącej podstawą odwołania na zasadzie art. 224 ustawy Ordynacja podatkowa do czasu rozstrzygnięcia odwołania.

Wzywany przez organ podatkowy podatnik dostarczył dokumenty w postaci : zestawienia miesięcznych płatności, PT-36L za 2006r. żony A. M., zaświadczenie o niezaleganiu w podatkach i w opłacaniu składek ZUS wydane dla A. M., umowę kredytu konsumenckiego, umowę kredytu na zakup towarów, umowę kredytu hipotecznego.

Zdaniem organu pierwszej instancji ustawodawca w art. 224 § 2 i § 4 pkt 2 ustawy Ordynacja podatkowa pozostawił uznaniu organom podatkowym wydanie rozstrzygnięcia w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji. Jednak po przeanalizowaniu akt sprawy uznał, iż argumenty przytoczone przez podatnika nie stanowią przesłanki uzasadniającej wstrzymanie wykonania decyzji wydanej przez Naczelnika Urzędu Skarbowego.

Pismem z dnia[...].07.2007r. ( 14.06.2007r. data wpływu ) S.M. działając przez pełnomocnika złożył zażalenie na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...]Nr[...], w którym zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie przepisów art. 224 § 2 ustawy Ordynacja podatkowa z uwagi na nieuwzględnienie w rozpatrywanej sprawie ważnego interesu podatnika przemawiającego za wstrzymaniem wykonania przedmiotowych decyzji oraz wniósł o uchylenie przedmiotowego postanowienia i wstrzymanie wykonania decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia[...].[...].

Pełnomocnik podnosił, iż organ podatkowy nie rozważył, ani też merytorycznie nie ustosunkował się do bezspornie istniejącego w przedmiotowej sprawie ważnego interesu podatnika. Zdaniem Pełnomocnika zaskarżona decyzja zawiera również szereg błędów formalnych uzasadniających zażalenie. Poważnym zarzutem jest brak prawidłowego uzasadnienia prawnego oraz niekompletne uzasadnienie faktyczne przedmiotowej decyzji.

Dyrektor Izby Skarbowej po przeanalizowaniu akt sprawy decyzją z dnia [...]nr [...]utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie . Przytaczając treść art. 224 § 2 w/w ustawy Ordynacja uznał , iż przepis ten określając przesłankę wstrzymania wykonania decyzji wskazuje, iż może to nastąpić w przypadku uzasadnionym ważnym interesem strony lub interesem publicznym, a więc biorąc pod uwagę przesłanki pozostające poza zakresem przedmiotowym zaskarżonej decyzji.

W ocenie Dyrektora organ podatkowy postanawiając o wstrzymaniu wykonania decyzji nie ocenia prawidłowości zaskarżonej decyzji ale ustala, jaki wpływ będzie miało wykonanie tejże decyzji na sytuację finansową strony. Możliwości wstrzymania wykonania decyzji na wniosek strony są dość ograniczone. Rozstrzygnięcie jest tu pozostawione uznaniu organu, który może wydać korzystne dla strony postanowienie. Zaznaczono przy tym , iż organ podatkowy może ale nie musi wydać postanowienie uwzględniające wniosek. Decyduje o tym zawsze indywidualna sytuacja podatnika.

Zdaniem organu odwoławczego w niniejszej sprawie nie zachodziły przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania w/w decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego oraz nie zostały naruszone przepisy art. 224§2 ustawy Ordynacja podatkowa.

Na to rozstrzygnięcie została wniesiona skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, w której Skarżący zarzucił naruszenie przepisów art. 224 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa (DZ.U . Nr 137, poz. 926 ze zm.), poprzez błędną wykładnię oraz niewłaściwe zastosowanie, jak również naruszenie zasady przekonywania wynikające z art. 124 cyt. ustawy

W opinii Skarżącego organy podatkowe powinny zdefiniować, jak rozumieją ważny interes podatnika, i ocenić, czy przedstawione im argumenty potwierdzają istnienie takiego interesu. W drugiej kolejności winny zdefiniować - na użytek tej konkretnej sprawy - pojęcie interesu publicznego i skonfrontować go z ustalonym już zakresem ważnego interesu strony. Organ podatkowy nie wywiązał się ze wskazanego powyżej obowiązku.

Ponadto Zdaniem Skarżącego Dyrektor Izby Skarbowej w uzasadnieniu zaskarżanego postanowienia przytacza błędną wykładnię art. 224 § 2 Ordynacji podatkowej wskazując, iż wstrzymanie wykonania decyzji "może" nastąpić w przypadku uzasadnionym ważnym interesem strony lub interesem publicznym. Tymczasem prawidłowa wykładnia cytowanego przepisu prowadzić winna do konstatacji, że organ podatkowy w przypadku zaistnienia przesłanki ważnego interesu strony bądź interesu publicznego nie tyle ma możność, co obowiązek wstrzymania decyzji podatkowej.

Podniesiono również zarzut naruszenia art. 124 Ordynacji podatkowej czyli zasady przekonywania. Wymaga ona by organy podatkowe wyjaśniały stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwianiu sprawy, aby w miarę możliwości doprowadzić do wykonania przez stronę decyzji bez stosowania środków przymusu. Zasada ta nakłada na organ podatkowy obowiązek sformułowania w sposób wyczerpujący, a zarazem jasny przesłanek faktycznych i prawnych, którymi kierował się organ przy podejmowaniu konkretnego rozstrzygnięcia.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji .

Rozpoznając niniejszą sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem w świetle art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), stwierdzić należy, iż skarga zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie zauważyć należy, iż rozpoznając zażalenie Strony, Dyrektor Izby Skarbowej, jako podstawę prawną rozstrzygnięcia, zastosował przepis art. 224 § 2 Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2004 r. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, organ analizując treść wymienionego przepisu wskazał bowiem, iż organ podatkowy może wstrzymać wykonanie decyzji z uwagi na szczególnie ważny interes Strony, co oznacza, iż nawet jeżeli w ocenie organu spełniona jest przesłanka wstrzymania, to może on odmówić uwzględnienia wniosku Strony. W konsekwencji uznał , iż rozstrzygnięcie tu pozostawiono uznaniu organu , który może ale nie musi wydać postanowienie uwzględniające wniosek .

Uszło jednak uwadze Dyrektora Izby Skarbowej, iż z dniem 1 września 2005 r. omawiany przepis zaczął obowiązywać w zmienionym brzmieniu, w myśl którego organ podatkowy z urzędu lub na wniosek wstrzymuje wykonanie decyzji w całości lub w części, w przypadku uzasadnionym ważnym interesem Strony, lub interesem publicznym. W zasadniczy sposób zmieniła się zatem dyspozycja analizowanego przepisu, zwrot "może wstrzymać" zastąpiony został zwrotem "wstrzymuje". Oznacza to, iż wyłączona została możliwość uznaniowego rozstrzygania przez organ w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji, w tym sensie, iż w sytuacji zaistnienia choćby jednej z przesłanek, o których mowa w tym przepisie, organ ma obowiązek orzec zgodnie z dyspozycją tego przepisu. Zmienił się także zakres przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania decyzji - zwrot "szczególnie ważny interes strony" zastąpiony został sformułowaniem " ważny interes strony". Nadto jako alternatywna dodana została przesłanka "interesu publicznego".

Skoro postępowanie w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji wszczęte zostało wnioskiem zawartym w odwołaniu z dnia [...] kwietnia 2007 r. ( data wpływu 20.04.2007 r ), to nie może ulegać wątpliwości, iż w sprawie winien znaleźć zastosowanie przepis art. 224 § 2 Ordynacji podatkowej , w brzmieniu obowiązującym od 1 września 2005 r. Rozstrzygnięcie to nie mogło więc zostać wydane, tak jak to wskazał Dyrektor Izby Skarbowej w postanowieniu z dnia[...], w oparciu o uznanie administracyjne. Brzmienie przepisu art. 224 § 2 Ordynacji podatkowej w stanie prawnym obowiązującym w sprawie na to nie pozwalało.

Tym samym Sąd uznał, iż zaskarżone postanowienie wydane zostało z naruszeniem przepisów postępowania, w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Zwrócić również należy uwagę , że nawet w sytuacji, gdy decyzja należy do kategorii tzw. "uznania administracyjnego" nie oznacza , że może ona być podjęta dowolnie, bez analizy okoliczności faktycznych konkretnej sprawy w celu ustalenia, czy zachodzą przesłanki dające podstawę do zastosowania tzw. "uznania administracyjnego" .

Ustalony stan faktyczny sprawy i jego analiza w świetle art. 224 § 2 Ordynacji podatkowej wraz z uzasadnieniem stanowiska organu w sprawie odmowy wstrzymania wykonania decyzji winny znaleźć wyraz w treści uzasadnienia decyzji zgodnie z art. 210 Ordynacji podatkowej. Rozstrzygnięcie (szczególnie negatywne ) podejmowane na podstawie art. 224 Op. powinny być szczególnie przekonywująco i jasno uzasadnione , zarówno co do faktów jak i co do prawa , tak aby nie było wątpliwości , że wszystkie okoliczności sprawy zostały głęboko rozważone i ocenione a ostateczne rozstrzygnięcie jest ich logiczną konsekwencją , nie zaś efektem choćby ograniczonego woluntaryzmu.

Zaskarżona decyzja tych elementów nie zawiera - nie wskazano w niej jakie konkretne okoliczności faktyczne, istotne w świetle art. 224 Op. zostały ustalone, które z nich wzięte pod uwagę, jakie argumenty przemawiały przeciwko odmowie wstrzymania wykonania decyzji . Organ podatkowy ograniczył się jedynie do enigmatycznego stwierdzenia , że w niniejszej sprawie nie zachodziły przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania decyzji .

Zatem przy ponownie przeprowadzonym postępowaniu organ zobowiązany będzie zastosować jako materialną podstawę rozstrzygnięcia przepis art. 224 § 2 Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym od 1 września 2005 r. i w oparciu o ten przepis dokonać analizy zaistniałego w sprawie stanu faktycznego.

Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie działając na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzekł jak w sentencji.

O kosztach postępowaniu orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy.