Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 962/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-02-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6271 Ochrona cudzoziemca, w tym nadawanie statusu uchodźcy, azyl, zezwolenie na pobyt tolerowany i ochrona czasowa
Hasła tematyczne: Cudzoziemcy
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art 13 ust 1
journal: Dz.U. 2012 poz 680
law: Ustawa z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj, Sędziowie sędzia WSA Kaja Angerman (spr.), sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda, Protokolant sekr. sąd. Julia Durka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 lutego 2016 r. sprawy ze skargi T. P. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] września 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy oddala skargę


UZASADNIENIE

IV SA/Wa 962/15

UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców nie naruszają prawa. W ocenie Sądu organy administracji w sposób wyczerpujący i rzetelny zebrały materiał dowodowy, a następnie dokonały prawidłowej jego oceny.

Wbrew zarzutom skargi, organy administracji obu instancji prawidłowo orzekły o braku podstaw do przyznania skarżącemu ochrony międzynarodowej – zarówno statusu uchodźcy, jak też ochrony uzupełniającej i zgody na pobyt tolerowany.

Stosownie do treści przepisu art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, cudzoziemcowi nadaje się status uchodźcy, jeżeli na skutek uzasadnionej obawy przed prześladowaniem w kraju pochodzenia z powodu rasy, religii, narodowości, przekonań politycznych lub przynależności do określonej grupy społecznej nie może lub nie chce korzystać z ochrony tego kraju. Przepis ten jest odpowiednikiem art. 1 A pkt 2 Konwencji dotyczącej statusu uchodźców sporządzonej w Genewie 28 lipca 1951 r. Uregulowanie to ma charakter taksatywny, zawiera katalog przesłanek warunkujących nadanie statusu uchodźcy i nie obejmuje on ofiar wojen, klęsk żywiołowych, głodu, sytuacji rodzinnej, braku pracy i możliwości nauki, czy biedy. Uchodźcą jest więc osoba, która spełnia kryteria zawarte w przytoczonej definicji, której kluczowy element stanowi “uzasadniona obawa przed prześladowaniem". Definicja ta posługuje się elementem subiektywnym, albowiem "obawa" jest odczuciem indywidualnym, stanem umysłu osoby ubiegającej się. Pojęciu "obawa" towarzyszy jednak określenie “uzasadniona", a to oznacza, że nie tylko stan uczuć osoby zainteresowanej decyduje o statusie uchodźcy, lecz że musi on zostać potwierdzony przez ocenę sytuacji obiektywnej. Dla przyjęcia, czy obawa cudzoziemca przed prześladowaniem jest uzasadniona, jej ocena musi być więc dokonana w odniesieniu do indywidualnego przypadku i na tle ogólnej sytuacji społeczno-prawnej i polityczno-ekonomicznej kraju pochodzenia cudzoziemca ubiegającego się o status uchodźcy.

Z uzasadnień wydanych decyzji wynika, że organy dokładnie analizowały treść oświadczeń cudzoziemki zawartych we wniosku o nadanie statusu uchodźcy oraz treść jej wypowiedzi złożonych podczas późniejszego przesłuchania. Analiza materiału dowodowego nie wskazuje, aby w stosunku do skarżącej aktualnie istniały rzeczywiste, obiektywne przesłanki obawy przed prześladowaniem w kraju pochodzenia. Zgodzić się należy ze stanowiskiem organów, że powód, który wskazała skarżąca, jako uzasadniający jej obawę przed prześladowaniem, a więc aktywny udział w protestach na [...] w świetle aktualnej sytuacji na [...] nie stanowi podstawy do nadania statusu uchodźcy, bowiem z tego powodu skarżąca nie może być narażona na jakiekolwiek prześladowania na terenach kontrolowanych przez rząd [...]. Wobec zmiany sytuacji politycznej na [...] uzasadnione jeszcze w dacie składania wniosku przez skarżącą obawy represji ze strony milicji ukraińskiej przestały być aktualne. Uczestnicy tych protestów znajdują się obecnie nawet pod ochroną ekonomiczną państwa. Zagrożenie dla skarżącej jako osoby przychylnej władzom w K. stwarza niewątpliwie w dalszym ciągu sytuacja na [...], z którego pochodzi skarżąca po aneksji tego rejonu przez [...], a także we wschodnich rejonach [...] objętych konfliktem zbrojnym.. Wbrew twierdzeniom skarżącej organ odwoławczy prawidłowo dostrzegł obie te okoliczności jako źródła potencjalnych zagrożeń dla skarżącej (str. 5 i 6 uzasadnienia decyzji). Jednak słusznie ocenił, że potencjalnie realne zagrożenia ograniczone są jednak wyłącznie do tej części kraju.

Należy podkreślić, że skarżąca mimo, iż we wniosku o nadanie statusu uchodźcy podała, że była poddana prześladowaniom i przemocy w kraju pochodzenia (protokół przesłuchania k. 42 akt admin.), to jednak nie wykazała na czym doznanie krzywdy w jej przypadku miało polegać. A więc brak jest podstaw do przyjęcia, że istniały inne powody do jej obaw, aniżeli uczestniczenie w protestach na [...], czy aktualnie podawana w skardze sytuacja konfliktu zbrojnego we wschodniej części [....].

Prawidłowo w ocenie sądu organy obu instancji zastosowały w niniejszej sprawie dyrektywę wynikającą z art. 18 ust. 1 w/w ustawy, który stanowi, że jeżeli na części terytorium kraju pochodzenia nie zachodzą okoliczności uzasadniające obawę cudzoziemca przed prześladowaniem lub doznaniem poważnej krzywdy i istnieje uzasadnione przypuszczenie, że cudzoziemiec będzie mógł bezpiecznie i legalnie przemieścić się na tę część terytorium i zamieszkać na niej, uznaje się, że nie istnieje uzasadniona obawa przed prześladowaniem lub rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy w kraju pochodzenia. Pozwalają zdaniem sądu na taką ocenę zarówno okoliczności panujące w pozostałych, nie objętych konfliktem częściach terytorium [...], a także osobiste uwarunkowania cudzoziemki (32-letnia, zdrowa kobieta). Zgromadzony w toku postępowania materiał dowodowy dotyczący aktualnej sytuacji na [...] w postaci aktualnych opracowań Wydziału Informacji o Krajach Pochodzenia UDSC pozwolił ustalić, że poza wschodnią częścią [...], w której toczy się konflikt zbrojny, na większości terytorium [...] sytuacja jest stabilna, nie pociąga za sobą bezpośredniego zagrożenia dla życia, zdrowia i innych podstawowych praw obywateli tego kraju. Władze centralne i regionalne starają się zapewnić bezpieczeństwo obywatelom. Mieszkańcy [...] opuszczający ze względu na panującą sytuację swoje miejsca zamieszkania mają więc możliwość zamieszkania w bezpiecznych regionach [...], a władze organizują zakwaterowanie, udzielają pomocy w zabezpieczeniu podstawowych praw ekonomicznych, pomocy medycznej. Wbrew zarzutowi skarżącej organ nie dokonał tej analizy w sposób powierzchowny, ograniczając się do stwierdzenia istnienia prawnych gwarancji obiecywanej przesiedleńcom wewnętrznym pomocy. Organ odwoławczy wcale nie twierdzi, że warunki bytowe osób przesiedlonych wewnętrznie są pod względem ekonomicznym zadowalające i satysfakcjonujące, jednak gwarantują bezpieczeństwo dla życia i zdrowia i start życiowy. Trudna sytuacja ekonomiczna, w sytuacji gdy państwo gwarantuje bezpieczeństwo swoim obywatelom, nie stanowi samoistnej przesłanki do udzielenia ochrony międzynarodowej. Organ prawidłowo ocenił, że w przypadku skarżącej nie dojdzie do sytuacji zagrażającej jej wykluczeniu ze względu na pochodzenie z [...] uznawanego za terytorium okupowane, gdyż skarżąca mimo aneksji [...] zachowa obywatelstwo [....]. Brak przeszkód w migracji z [...] do części [...] kontrolowanej przez rząd w K. nie wyklucza możliwości połączenia pozostawionej na [...] rodziny ze skarżącą w bezpiecznym rejonie [...[...].

Powyższe okoliczności w ocenie sądu dowodzą że skarżąca nie spełnia przesłanek do nadania statusu uchodźcy, co w oparciu o treść art. 19 ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy skutkuje odmową nadania statusu uchodźcy. Sytuacja panująca w kraju pochodzenia osoby ubiegającej się o nadanie statusu uchodźcy, nawet jeśli obiektywnie jest niestabilna, to nie stanowi samodzielnej przesłanki do przyznania ochrony.

Podkreślić należy, że skarżąca przekroczyła granicę Polski nielegalnie, a wniosek o nadanie statusu uchodźcy złożyła w następstwie zatrzymania przez Straż Graniczną.

W ocenie Sądu, za prawidłowe uznać należy również orzeczenie o odmowie udzielenia ochrony uzupełniającej. Zgodnie z art. 15 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP, cudzoziemcowi, który nie spełnia warunków do nadania statusu uchodźcy, udziela się ochrony uzupełniającej, w przypadku gdy powrót do kraju pochodzenia może narazić go na rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy przez:

1) orzeczenie kary śmierci lub wykonanie egzekucji,

2) tortury, nieludzkie lub poniżające traktowanie albo karanie,

3) poważne i zindywidualizowane zagrożenie dla życia lub zdrowia wynikające z powszechnego stosowania przemocy wobec ludności cywilnej w sytuacji międzynarodowego lub wewnętrznego konfliktu zbrojnego

- i ze względu na to ryzyko nie może lub nie chce korzystać z ochrony kraju pochodzenia.

Organy zasadnie przyjęły, że w stosunku do skarżącej nie mają zastosowania przesłanki wymienione w powyższym przepisie. W szczególności, brak jest podstaw do przyjęcia, że skarżąca ze względu na swoją zindywidualizowaną sytuację może być realnie narażona na rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy przez tortury, nieludzkie lub poniżające traktowanie albo karanie ze strony władz lub innych podmiotów w przypadku powrotu do kraju pochodzenia. Co do trzeciej z przesłanek należy wskazać, że realne zagrożenie doznania poważnej krzywdy, ograniczone jest wyłącznie do obwodów wschodnich [...], a nie występują jednocześnie okoliczności uniemożliwiające bezpieczne i legalne przemieszczanie się na tereny kontrolowane przez rząd w K., nie objęte konfliktem i zamieszkanie tam. Obawy związane z zagrożeniem dla zdrowia i życia są więc w jej przypadku natury hipotetycznej. Niedostatecznie satysfakcjonujący poziom egzystencji w przypadku wewnętrznej migracji nie stanowi o potrzebie przyznania jakiejkolwiek formy ochrony międzynarodowej.

W związku z powyższym, organy administracji słusznie uznały, że cudzoziemka nie potrzebuje międzynarodowej ochrony, bowiem nie spełnia przesłanek uzasadniających uznanie za uprawnionego do nadania statusu uchodźcy, ani udzielenia ochrony uzupełniającej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, określonych w art. 13 ust 1 i art. 15 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Z powyższych względów brak jest również podstaw do udzielenia skarżącej zgody na pobyt tolerowany, bowiem wydalenie nie wiąże się z narażeniem skarżącej na naruszenie praw określonych w art. 97 ust.1 pkt 1 lub 1a w/w ustawy.

Nie znajduje w ocenie sądu uzasadnienia zarzut naruszenia przepisów postępowania tj art. 7, 75 § 1, 77 § 1, 80 kpa. Organy obu instancji rozpatrzyły sprawę z dużą wnikliwością i rzetelnością. Materiał dowodowy został zebrany i przeanalizowany bardzo starannie, z uwzględnieniem aktualnych informacji o sytuacji w kraju pochodzenia skarżącego sporządzanych przez wyspecjalizowane instytucje. W oparciu o zgromadzony materiał dowodowy organy w sposób wyczerpujący uzasadniły swoje stanowisko.

Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.