Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 576/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-12-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6191 Żołnierze zawodowi
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Minister Obrony Narodowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 41 ust. 11, art. 120 ust. 3
journal: Dz.U. 2015 poz 1322
law: Ustawa z dnia 10 lipca 2015 r. o Agencji Mienia Wojskowego

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Dąbrowska (spr.), Sędziowie WSA Stanisław Marek Pietras, Maria Werpachowska, , Protokolant sekretarz sądowy Marcin Borkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi L. P. na decyzję Prezesa Agencji Mienia Wojskowego w W. z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] stycznia 2016 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 17 ust. 4 ustawy z dnia 10 lipca 2015 r. o Agencji Mienia Wojskowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 1322 z późn. zm.), utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Mienia Wojskowego w [...] z dnia

[...] grudnia 2015 r., nr [...], w przedmiocie umorzenia postępowania

o umorzenie należności pieniężnych, w kwocie 19.292,23 zł, przysługujących Agencji Mienia Wojskowego od L.P., związanych z lokalem nr [...] położonym

w Z. przy ul. [...].

Powyższe rozstrzygniecie zostało wydane w następującym stanie faktycznym

i prawnym sprawy:

L.P. wnioskiem z dnia 13 października 2014 r. wystąpił do Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji w [...], o umorzenie części zadłużenia wobec Agencji, za lokal mieszkalny, położony w Z. przy ul. [...] i rozłożenie pozostałej kwoty na raty.

Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji w [...] pismem

nr [...] wezwał ww. do wskazania przesłanek oraz ich udokumentowania.

Pismem z dnia 23 stycznia 2015 r. L.P. ponownie przedstawił swoją sytuację zdrowotną, materialną i bytową oraz wniósł o umorzenie odsetek i rozłożenie na raty kwoty stanowiącej należność główną.

Kolejnym pismem z dnia 15 czerwca 2015 r. L.P. zwrócił się do Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji w [...] z wnioskiem o m.in. umorzenie odsetek, należności z tytułu odszkodowania 150% i rozłożenie pozostałej należności głównej na raty.

W związku ze zmianą treści żądania, pismem z dnia 18 czerwca 2015 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji w [...] wezwał L.P. do sprecyzowania wniosku oraz wyznaczył ostateczny termin rozpatrzenia sprawy do dnia 31 lipca 2015 r. W wystąpieniu z dnia 12 lipca 2015 r. L.P. podtrzymał swoje stanowisko i zwrócił się do Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji w [...] z prośbą o m.in. umorzenie odsetek oraz odszkodowania.

Decyzją z dnia [...] lipca 2015 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji

w [...] odmówił umorzenia, przysługującej Agencji kwoty 19.292,23 zł, z tytułu opłat za używanie lokalu i opłat pośrednich oraz odszkodowania za zajmowanie lokalu, bez tytułu prawnego a także odsetek za lokal mieszkalny położony w Z. przy ul. [...], ustalonej na dzień 14 lipca 2015 r.

L.P. odwołał się od tej decyzji do Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej, który to organ decyzją z dnia [...] września 2015 r. nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, wskazując, że w toku rozpatrywania ww. wniosku o umorzenie, z dnia 1 października 2015 r., weszła w życie ustawa z dnia 10 lipca 2015 r. o Agencji Mienia Wojskowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 1322 ze zm.), a zgodnie z jej art. 41 ust. 11 "umorzenie w całości łub w części należności przysługujących od żołnierza zawodowego w czynnej służbie wojskowej i osób wspólnie z nim zajmujących lokal, następuje na podstawie decyzji właściwego organu Agencji. Umorzenie należności w całości lub w części w stosunku do innych osób niż żołnierze zawodowi w czynnej służbie wojskowej i osób wspólnie z nim zajmujących lokal, następuje na podstawie umowy (...)". Nastąpiła, także na podstawie art. 120 ust. 3 ustawy sukcesja generalna tj. Wojskowa Agencja Mieszkaniowa w związku z przejęciem Agencji Mienia Wojskowego wstąpiła we wszystkie prawa i obowiązki Agencji Mienia Wojskowego, bez względu na charakter stosunku prawnego, z którego te prawa i obowiązki wynikają. Uwzględniając wskazaną dyspozycję art. 41 ust. 11 zdanie drugie i fakt, iż L.P. nie jest żołnierzem zawodowym w służbie czynnej organ uznał, że brak jest podstaw prawnych do rozpatrzenia ww. wniosku o umorzenie poprzez wydanie decyzji administracyjnej, w przedmiocie umorzenia należności. Stwierdził również, że brak jest przepisu przejściowego w ustawie, który uprawniałby do dalszego prowadzenia wszczętych a niezakończonych postępowań administracyjnych w dotychczasowym trybie. Zatem zgodnie z treścią art. 41 ust. 11 ustawy, ewentualne umorzenie należności wobec L.P., będzie mogło nastąpić w formie umowy.

Organ pierwszej instancji ponownie rozpoznając sprawę i uwzględniając dyspozycję art. 41 ust. 11 zdanie drugie i fakt, iż L.P. nie jest żołnierzem zawodowym w służbie czynnej organ uznał, że brak jest podstaw prawnych do rozpatrzenia ww. wniosku o umorzenie, poprzez wydanie decyzji administracyjnej,

w przedmiocie umorzenia należności. Organ wskazał, że brak jest również przepisu przejściowego w ustawie, który uprawniałby do dalszego prowadzenia wszczętych a niezakończonych postępowań administracyjnych w dotychczasowym trybie. Zatem zgodnie z treścią art. 41 ust. 11 ustawy, ewentualne umorzenie należności wobec L.P., a będzie mogło nastąpić w formie umowy.

Mając na uwadze powyższe ustalenia organ przyjął, że w przedmiotowej sprawie brak jest podstawy prawnej umożliwiającej dalsze prowadzenie postępowania administracyjnego, co uzasadnia umorzenie postępowania wobec L.P.

z uwagi na jego bezprzedmiotowość.

Wobec powyższego Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Mienia Wojskowego

w [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2015 r., nr [...] umorzył postępowanie, w przedmiocie umorzenia należności pieniężnych w kwocie 19.292,23 zł, przysługujących Agencji Mienia Wojskowego od L.P..

Od tej decyzji L.P. wniósł odwołanie do Prezesa Agencji Mienia Wojskowego, który nie uwzględnił odwołania i decyzją wskazaną na wstępie utrzymał

w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w toku rozpatrywania wniosku L.P. weszła w życie ustawa z dnia 10 lipca 2015 r. o Agencji Mienia Wojskowego, która uregulowała zakres dotyczący umarzania należności wobec Agencji, ale także na postawie art. 107 uchyliła dotychczasowe przepisy zawarte w rozdziale 3 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U.

z 2015 r., poz. 746 ze zm.). Z uwagi na brak przepisów przejściowych dotyczących postępowań wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy o Agencji Mienia Wojskowego, do wszystkich postępowań o umorzenie należności wobec Agencji zastosowanie mają jedynie nowowprowadzone przepisy.

Organ wskazał, też że zgodnie z ich treścią na podstawie art. 41 ust. 11 tej ustawy "umorzenie w całości lub w części należności przysługujących od żołnierza zawodowego w czynnej służbie wojskowej i osób wspólnie z nim zajmujących lokal, następuje na podstawie decyzji właściwego organu Agencji. Umorzenie należności w całości lub w części w stosunku do innych osób, niż żołnierze zawodowi w czynnej służbie wojskowej i osób wspólnie z nim zajmujący lokal, następuje na podstawie umowy". Uwzględniając wskazaną dyspozycje art. 41 ust. 11 zdanie drugie ustawy i fakt, że L.P., zgodnie z przedstawionymi dokumentami i własnymi oświadczeniami, nie jest żołnierzem zawodowym w służbie czynnej, organ odwoławczy uznał, że brak jest podstaw prawnych do wydania decyzji administracyjnej, w przedmiocie umorzenia należności.

W związku z powyższym, organ uznał, że zarzucone w rozpatrywanym odwołaniu naruszenie art. 105 § 1 k.p.a., nie zasługują na uwzględnienie. Organ wskazał też, że przyczyną bezprzedmiotowości postępowania jest brak przepisów materialnoprawnych, uprawniających organ I instancji do wydania decyzji o umarzeniu należności wobec Agencji, w stosunku do innych osób niż żołnierze zawodowi w czynnej służbie wojskowej. Za niezasadne uznał organ również zarzuty naruszenia art. 7 w zw. z art. 77 k.p.a. oraz art. 138 § 2 k.p.a. polegające na niezebraniu materiału dowodowego oraz niewykonaniu zaleceń organu II instancji wskazanych w decyzji Prezesa Agencji z dnia [...] września 2015 r. o nr [...].

Prezes Agencji Mienia Wojskowego powtórzył, że wprowadzenie nowych przepisów oraz uchylenie dotychczas obowiązujących, doprowadziło do stanu prawnego, zgodnie z którym na postawie art. 41 ust. 1 ustawy o Agencji Mienia Wojskowego do osób innych niż żołnierze zawodowi w czynnej służbie wojskowej umorzenie należności wobec Agencji następuje na podstawie umowy, a nie jak dotychczas na podstawie decyzji administracyjnej. Oznacza to również, że organ I instancji nie miał podstawy prawnej do dalszego prowadzenia postępowania administracyjnego w związku z czym koniecznym było jego formalne zakończenie, w tym przypadku poprzez wydanie decyzji o jego umorzeniu. Powyższy pogląd wynika wprost z "zasady praworządności" zawartej w art. 6 k.p.a.

W związku z powyższym organ uznał, że wniosek L.P. o umorzenie należności wobec Agencji, nie może być rozpatrywany w trybie administracyjnym, kończącym się decyzją właściwego organu Agencji, może on być natomiast rozpatrzony w trybie cywilnym, a ewentualne umorzenie należności wobec L.P. będzie mogło nastąpić w formie umowy. W związku z powyższym Prezes Agencji uznał, że wniesione przez L.P. odwołanie od decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji w [...], nie zasługuje na uwzględnienie.

Na powyższą decyzję L.P. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, domagając się jej uchylenia. Wydanemu rozstrzygnięciu skarżący zarzucił naruszenie:

- art. 105 § 1 k.p.a i uznanie, iż postępowanie stało się bezprzedmiotowe w całości i brak jest możliwości zakończenia sprawy w formie decyzji administracyjnej podczas, gdy zmiana przepisów i wejściu w życie ustawy z dnia 10 lipca 2015 r. o Agencji Mienia Wojskowego, nie stanowi podstawy do umorzenia postępowania.

- naruszenie art. 7 w zw. z art. 77 k.p.a., polegające na niezebraniu całego materiału dowodowego, mającego na celu precyzyjnego ustalenia żądania skarżącego, w celu możliwości ustosunkowania się organu do powyższego podczas, gdy organ I instancji najpierw wydał decyzję z dnia [...] grudnia 2015 r. umarzającą postępowanie, a następnie pismem datowanym na dzień 10 grudnia 2015 r. zobowiązał skarżącego do sprecyzowania swego żądania. Skarżący uważa, że winno to odbyć się w odwrotnej kolejności. Skarżący wskazał również, że po jego stronie zaszły zmiany w wysokości realnie odbieranego wynagrodzenia, bowiem przeciwko niemu została wszczęta egzekucja ze świadczenia emerytalnego co obniża jego możliwości budżetowe.

Uzasadniając skargę L.P. wskazał, że zmiana przepisów, na którą powołują się organy, nie stanowi podstawy do umorzenia postępowania. Ze względu na ustrojową zasadę prawa strony do merytorycznego rozpatrzenia jej żądania w postępowaniu administracyjnym i prawa do rozstrzygnięcia sprawy decyzją, art. 105 § 1 k.p.a., przewidujący tzw. obiektywną bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, nie może być interpretowany rozszerzająco. Powyższy przepis ma bowiem zastosowanie tylko w tych sytuacjach, gdy w świetle prawa materialnego i ustalonego stanu faktycznego brak jest sprawy administracyjnej mogącej być przedmiotem postępowania. Stwierdzenie w toku postępowania, że dla ustalonego stanu faktycznego, należy zastosować inne przepisy prawa materialnego, niż przyjęto we wcześniejszej fazie postępowania, nie powoduje bezprzedmiotowości postępowania, lecz jedynie zmianę kwalifikacji prawnej rozpatrywanej sprawy. Organ odwoławczy, stwierdzając konieczność zmiany kwalifikacji prawnej rozpatrywanej sprawy, powinien uchylić decyzję organu pierwszej instancji i przekazać mu sprawę do ponownego rozpoznania.

Skarżący wskazał, że zmiana przepisów i wejściu w życie ustawy z dnia 10 lipca 2015 r. o Agencji Mienia Wojskowego, nie upoważniało do braku merytorycznego ustosunkowania się przez organ do żądania i umorzenia postępowania, z uwagi na bezprzedmiotowość.

Skarżący wskazał, że przeciwko niemu została wszczęta przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w O. egzekucja z ruchomości, prowadzona pod sygn. akt [...]. Powyższe znaczenie ogranicza możliwości płatnicze i zarobkowe skarżącego. Zwiększa miesięczne wydatki, które wraz z wydatkami na leki, abonamentu pochłaniają całe świadczenie emerytalne. Powyższe także winno być zbadane i wzięte pod uwagę przez organ przy wydawaniu decyzji o umorzeniu zaległości strony skarżącej.

W odpowiedzi na skargę Prezes Agencji Mienia Wojskowego wniósł o jej oddalenie. Organ podtrzymał stanowisko, wyrażone w zaskarżonej decyzji, odnośnie regulacji intertemporalnych, po wejściu w życie ustawa z dnia 10 lipca 2015 r. o Agencji Mienia Wojskowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 1322 ze zm.), i faktu, że z uwagi na brak przepisów przejściowych, dotyczących postępowań wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy o Agencji Mienia Wojskowego, do wszystkich postępowań o umorzenie należności wobec Agencji - z uwagi na zasadę obowiązywania ustawy nowej - zastosowanie mają jedynie nowowprowadzone przepisy.

Organ podniósł również, że uwzględniając dyspozycję art. 41 ust. 11 zdanie drugie pow. ustawy z dnia 10 lipca 2015 r. o Agencji Mienia Wojskowego i fakt, że L.P., zgodnie z przedstawionymi dokumentami i własnymi oświadczeniami, nie jest żołnierzem zawodowym w służbie czynnej, brak było podstaw prawnych do wydania decyzji administracyjnej w przedmiocie umorzenia należności. Tak wydana decyzja obarczona byłaby wadą, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., tj. byłaby wydana bez podstawy prawnej i istniałaby podstawa do stwierdzenia jej nieważności.

Prezes Agencji Mienia Wojskowego zaznaczył, że w sprawie przyczyną bezprzedmiotowości postępowania był brak przepisów materialnoprawnych uprawniających organ I instancji do wydania decyzji o umarzeniu należności wobec Agencji, w stosunku do innych osób niż żołnierze zawodowi w czynnej służbie wojskowej. Za niezasadne organ uznał zarzuty naruszenia art. 7 w związku z art. 77 k.p.a. Dodał, że wprowadzenie nowych przepisów oraz uchylenie dotychczas obowiązujących, doprowadziło do stanu prawnego, zgodnie z którym na postawie art. 41 ust. 11 ustawy o Agencji Mienia Wojskowego do osób innych niż żołnierze zawodowi w czynnej służbie wojskowej umorzenie należności wobec Agencji następuje na podstawie umowy, a nie jak dotychczas na podstawie decyzji administracyjnej. Co więcej przesłanki umorzenia należności wskazane w art. 41 ust. 1 ustawy o Agencji Mienia Wojskowego - również w stosunku do skarżącego w trybie cywilnym, są obecnie szersze niż te w dotychczas obowiązującej ustawie z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2015 r., poz. 746 z poźń. zm.) oraz wydanych na jej podstawie rozporządzeń wykonawczych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania.

Przystępując do rozpoznania sprawy, wskazać należy, że została ona zainicjowana wnioskiem skarżącego z dnia 13 października 2014 r. o umorzenie części zadłużenia wobec Agencji, za lokal mieszkalny położony w Z. przy ul. [...], modyfikowanym następnie kolejnymi pismami (23 stycznia 2015 r., 15 czerwca 2015 r. i 12 lipca 2015 r.) żądania i rozłożenia pozostałej kwoty na raty.

Wskazać należy, że wprawdzie w dacie złożenia wniosku obowiązywała ustawa z dnia 30 maja 1996 r. o gospodarowaniu niektórymi składnikami mienia Skarbu Państwa oraz o Agencji Mienia Wojskowego (Dz. U. z 2013 r., poz. 712 oraz z 2014 r. poz. 1146), jednakże w toku jej rozpatrywania, weszła w życie ustawa z dnia 10 lipca 2015 r. o Agencji Mienia Wojskowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 1322 ze zm.).

W art. 41 ust. 11 pow. ustawy znalazł się zapis, iż "umorzenie w całości łub w części należności przysługujących od żołnierza zawodowego w czynnej służbie wojskowej i osób wspólnie z nim zajmujących lokal, następuje na podstawie decyzji właściwego organu Agencji. Umorzenie należności w całości lub w części w stosunku do innych osób niż żołnierze zawodowi w czynnej służbie wojskowej i osób wspólnie z nim zajmujących lokal, następuje na podstawie umowy (...)".

Nastąpiła, także na podstawie art. 120 ust. 3 ustawy sukcesja generalna, tj. Wojskowa Agencja Mieszkaniowa w związku z przejęciem Agencji Mienia Wojskowego, wstąpiła we wszystkie prawa i obowiązki Agencji Mienia Wojskowego, bez względu na charakter stosunku prawnego, z którego te prawa i obowiązki wynikają.

Ponadto w myśl przepisu art. 137 ustawy o Agencji Mienia Wojskowego utraciła moc ustawa z dnia 30 maja 1996 r. o gospodarowaniu niektórymi składnikami mienia Skarbu Państwa oraz o Agencji Mienia Wojskowego (Dz. U. z 2013 r., poz. 712 oraz z 2014 r., poz. 1146). Powyższa ustawa weszła w życie z dniem 1 października 2015 r.

Wskazać należy, że organ prawidłowo przyjął, że L.P. nie jest żołnierzem zawodowym w służbie czynnej, a to oznacza, że brak było podstaw prawnych do rozpatrzenia ww. wniosku o umorzenie, poprzez wydanie decyzji administracyjnej w przedmiocie umorzenia należności.

Wskazać należy również, że ustawa nie zawiera przepisów przejściowych, który uprawniałby organ do dalszego prowadzenia wszczętych a niezakończonych postępowań administracyjnych, w dotychczasowym trybie. Zatem zgodnie z treścią art. 41 ust. 11 ustawy, ewentualne umorzenie należności wobec L.P., będzie mogło nastąpić jedynie w formie umowy.

Odnosząc się zatem do zagadnienia przepisów przejściowych w ustawie i jakie przepisy winien organ zastosować w rozpoznawanej sprawie, czy przepisy obowiązujące w momencie złożenia przez skarżącego wniosku czy też przepisy obowiązujące w momencie rozstrzygania przez organ, Sąd rozpoznający sprawę uznał, że organ prawidłowo zastosował przepisy w brzmieniu z momentu rozstrzygania.

Wskazać należ, iż w orzecznictwie brak jednoznacznego stanowiska ustawodawcy co do tego, jakie przepisy należy stosować do zdarzeń mających miejsce przed wejściem w życie nowych przepisów, nie oznacza to jednak istnienia luki w prawie (uchwała NSA składu pięciu sędziów z 20 października 1997 r., FPK 11/97, ONSA 1998, z. 1, poz. 10; wyrok TK z 10 maja 2004 r., SK 39/03, OTK ZU 2004, nr 5/A, poz. 40).

W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się, że w sytuacjach, kiedy ustawodawca nie wypowiada się wyraźnie w kwestii przepisów przejściowych należy przyjąć, że nowa ustawa ma zastosowanie do zdarzeń prawnych powstałych po jej wejściu w życie, jak również do zdarzeń, które miały miejsce wcześniej, lecz trwają dalej - po wejściu w życie nowej ustawy (uchwała 7 sędziów NSA z 10 kwietnia 2006 r., I OPS 1/06, ONSA i WSA 2006, nr 3 poz. 71).

Stanowisko, że zasada bezpośredniego działania nowej ustawy powinna mieć zastosowanie do tych ustaw, które zawierają jedynie formułę o ich wejściu w życie z dniem ogłoszenia podzielił także NSA w uchwale z 20 października 1997 r., FPK 11/97 (ONSA 1998, Nr 1, poz. 10). Należy zatem stwierdzić, że w rozważanym przypadku do czynienia mamy z tzw. retrospektywnością prawa, tj. sytuacją, gdy przepisy nowego prawa regulują zdarzenia bądź stosunki prawne o charakterze otwartym, ciągłym, które nie znalazły swojego zakończenia, które rozpoczęły się pod rządami dawnego prawa i trwają dalej, po wejściu w życie przepisów nowej ustawy.

Zgodnie z zasadą bezpośredniego działania nowego prawa - od momentu wejścia w życie nowego prawa jedynie ono jest właściwe do oceny sytuacji z elementem dawnym (stosunkiem prawnym, zdarzeniem oraz stanem rzeczy określonego rodzaju), które powstały przed dniem wejścia w życie nowej ustawy, ale które trwają nadal w momencie jej wejścia w życie (vide wyrok NSA z dnia 8 maja 2013r., sygn. akt II OSK 2873/12).

Należy zauważyć, że na bezpośrednie działanie ustawy nowej, do zdarzeń mających miejsce przed jej wejściem w życie, powinien zdecydować się ustawodawca tylko w sytuacji, gdy za tym przemawia ważny interes publiczny, którego nie można wyważyć z interesem indywidualnym. Poza tym, bezpośrednie działanie nowego prawa, chociaż wygodne dla ustawodawcy z punktu widzenia porządku prawnego, w praktyce niesie liczne zagrożenia w postaci naruszenia zasady zaufania obywatela do państwa, zasady ochrony praw nabytych, czy też zasady "nieretroakcji prawa", które to zasady wynikają z konstytucyjnej zasady demokratycznego państwa prawnego (art. 2 Konstytucji RP). Tym samym przyjęte przez ustawodawcę ustalenia w zakresie przepisów intertemporalnych, czy też przyjęte przez organ w drodze wykładni reguły intertemporalne w przypadku braku regulacji ustawowych, nie mogą naruszać wyżej przywołanych podstawowych zasad konstytucyjnych.

Zastosowanie w rozpoznawanej sprawie zasady bezpośredniego stosowania prawa nowego prowadzi do konieczności uznania, że organy wydające decyzje

o odmowie umorzenia należności pieniężnych, w kwocie 19.292,23 zł, przysługujących Agencji Mienia Wojskowego od L.P., związanych z lokalem nr [...] położnym w Z. przy ul. [...], jest decyzją prawidłową. Organy bowiem miały obowiązek stosować prawo obowiązujące w dacie orzekania, nie zaś przywoływać przepisy, które utraciły moc, a z dniem października 2015 r. r. weszły w życie nowe przepisy, tj. ustawa z dnia 10 lipca 2015 r. o Agencji Mienia Wojskowego (Dz. U. z

2015 r., poz. 1322 ze zm.). Tym samym zgodnie z zasadą bezpośredniego działania prawa ocena "ważności" decyzji powinna odbywać się wedle reguł określonych w ustawa z dnia 10 lipca 2015 r. o Agencji Mienia Wojskowego, co implikowało konieczność umorzenia postępowania w sprawie.

Zauważyć jednak należy, że w sytuacji braku przepisów przejściowych do oceny sytuacji z elementem dawnym nie zawsze mają zastosowanie przepisy nowej ustawy.

W każdym przypadku należy bowiem ocenić okoliczności konkretnej sprawy i mające zastosowanie w tej sprawie przepisy.

Sąd rozpoznający niniejszą sprawę badał również ewentualną możliwość stosowania poprzednio obowiązujących przepisów prawa, uznając jednak finalnie prawidłowość zastosowanych przez organ przepisów. Podkreślić należy również, że na gruncie poprzednio obowiązującej ustawy, sprawa umorzenia należności wobec Wojskowej Agencji Mieszkaniowej L.P. była rozpoznawana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, który wyrokiem z dnia 28 kwietnia 2014 r. o sygn. akt II SA/Wa 1677/13, skargę oddalił.

Podstawę rozstrzygnięcia organu I instancji stanowił art. 105 § 1 k.p.a., zgodnie z którym, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części.

Sprawa administracyjna jest bezprzedmiotowa w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a. wtedy, gdy nie ma materialnoprawnych podstaw do władczej, w formie decyzji administracyjnej, ingerencji organu administracyjnego. Wówczas jakiekolwiek rozstrzygnięcie merytoryczne pozytywne, czy negatywne staje się prawnie niedopuszczalne (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 lutego 2006 r., sygn. akt I OSK 967/05).

Bezprzedmiotowym może być zatem postępowanie zarówno z powodu braku przedmiotu faktycznego do rozpatrzenia sprawy, jak również z powodu braku podstawy prawnej do wydania decyzji w zakresie żądania wnioskodawcy (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 stycznia 2006 r., sygn. akt II SA 428/01). W konsekwencji postępowanie można zakwalifikować jako bezprzedmiotowe, gdy sprawa indywidualna nie podlegała i nie podlega merytorycznemu załatwieniu w drodze decyzji administracyjnej lub postanowienia

Tak więc bezprzedmiotowość, o której mowa w art. 105 § 1 k.p.a., oznacza brak podstaw prawnych do merytorycznego rozpoznania danej sprawy. Wiąże się to z brakiem któregoś z elementów stosunku materialnoprawnego, co skutkuje tym, że nie można załatwić sprawy przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Zachodzi ona zatem w sytuacjach, gdy w świetle prawa materialnego i ustalonego stanu faktycznego nie mamy do czynienia ze sprawą administracyjną mogącą być przedmiotem postępowania. Bezprzedmiotowość może mieć charakter podmiotowy, jak i przedmiotowy. W przypadku przyczyny o charakterze podmiotowym, brak jest strony postępowania, tj. strona postępowania utraciła przymioty, o których mowa w art. 28 k.p.a. lub wskutek śmierci strony w toku postępowania, o ile postępowanie dotyczy praw związanych z osobą zmarłego w sposób ścisły. W przypadku zaś przyczyn o charakterze przedmiotowym, brak jest przedmiotu faktycznego do rozpoznania. Tym przedmiotem jest zaś konkretna sprawa, w której organ administracji państwowej jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu. W świetle powyższego, organ uprawniony jest więc do umorzenia postępowania w sytuacji, gdy brak jest podstaw prawnych lub faktycznych do merytorycznego orzekania co do istoty sprawy. Innymi słowy sprawa administracyjna jest bezprzedmiotowa w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a. wtedy, gdy nie ma materialnoprawnych podstaw do władczej ingerencji organu administracyjnego. Wówczas jakiekolwiek rozstrzygnięcie merytoryczne pozytywne, czy negatywne staje się prawnie niedopuszczalne. Bezprzedmiotowym może być zatem postępowanie zarówno z powodu braku przedmiotu faktycznego do rozpatrzenia sprawy, jak również z powodu braku podstawy prawnej do wydania decyzji w zakresie żądania wnioskodawcy (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 1 września 2015 r., sygn. akt I SA/Bd 543/15 - LEX nr 1850068; wyrok WSA w Opolu z dnia 10 listopada 2015 r., sygn. akt II SA/Op 374/15 - LEX nr 1932772).

W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 pow. ustawy z dnia 30 sierpnia

2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 z późn. zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w wyroku.