Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1193/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-11-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6070 Uwłaszczenie    państwowych   osób     prawnych   oraz   komunalnych    osób prawnych
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak Sędziowie: WSA Iwona Kosińska WSA Elżbieta Sobielarska (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Aleksandra Borkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 listopada 2012 r. sprawy ze skargi X w K. na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę.


UZASADNIENIE

Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej decyzją z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] po rozpatrzeniu odwołania X w K. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...].08.2011 r. nr [...] stwierdzającej nieważność decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w K. z dnia [...].11.1992 r.

nr [...] w części dotyczącej oddania w użytkowanie wieczyste

na rzecz X w K. parceli położonej w K., gm. kat. [...] oznaczonej jako [...]

o pow. [...] ha utrzymał powyższą decyzję w mocy.

W uzasadnieniu organ przedstawił następująco stan sprawy.

Kierownik Urzędu Rejonowego w K. decyzją z dnia [...]11.1992 r.

nr [...] orzekł o oddaniu w użytkowanie wieczyste na rzecz X w K. m.in. parceli

[...] o pow. [...] ha. Decyzja ta stała się ostateczna.

Pismem z dnia [...].12.2002 r. K. P., reprezentowany

przez W. P., złożył wniosek do Wojewody [...]

o stwierdzenie nieważności decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w K. z dnia [...].11.1992 r. w części dotyczącej oddania w użytkowanie wieczyste na rzecz X w K. parceli l. kat [...]

o pow. [...]ha.

Wojewoda [...] decyzją z dnia [...].06.2003 r. nr [...] odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w K. z dnia [...].11.1992 r. nr [...].

Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast decyzją z dnia [...].08.2003 r.

nr [...] uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia

[...].06.2003 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

Wojewoda [...] decyzją z dnia [...].12.2003 r. nr [...] stwierdził nieważność decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w K. z dnia [...].11.1992 r.

Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...].03.2004 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...].12.2003 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjna w Warszawie wyrokiem z dnia 06.09.2005 r. sygn. akt I SA/Wa 787/04 uchylił decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...].03.2004 r. oraz decyzję Wojewody [...] z dnia [...].12.2003 r. Sąd wskazał

na konieczność zbadania legitymacji prawnej wnioskodawcy, stwierdzając jednocześnie że art. 47 ust. 4 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości

na który powoływały się organy, nie dawał takiej legitymacji.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 06.12.2006 r.. sygn. akt

I OSK 193/06 oddalił skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 06.09.2005 r.

Postanowieniem z dnia [...].06.2009 r. nr [...] Wojewoda [...] zawiesił postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w K. z dnia [...].11.1992 r. w części dotyczącej oddania

w użytkowanie wieczyste na rzecz X w K. parceli [...] o pow. [...]ha.

Postanowieniem z dnia [...].04.2011 r. nr [...] Wojewoda [...] podjął zawieszone postępowanie.

Wojewoda [...] decyzją z dnia [...].08.2011 r. nr [...] stwierdził nieważność decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w K. z dnia [...].11.1992 r. nr [...] w części dotyczącej oddania w użytkowanie wieczyste na rzecz X w K. parceli l. kat [...]o pow. [...]ha.

X w K. złożyła odwołanie od decyzji Wojewody [...] z dnia [...].08.2011 r., podnosząc kwestie związane ze zwrotem wywłaszczonej nieruchomości i domniemaniem wynikającym

z ksiąg wieczystych.

Po rozpatrzeniu złożonego odwołania, mając na uwadze, że obecnie właściwym jest Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 listopada 2011 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki morskiej (Dz.U.

z 2011 r., Nr 48, poz. 1494) organ stwierdził, że jedną z naczelnych zasad postępowania administracyjnego jest zasada trwałości decyzji administracyjnych, wyrażona w art. 16 § 1 Kpa. Decyzje, od których nie służy odwołanie lub wniosek

o ponowne rozpatrzenie sprawy w administracyjnym toku instancji, są ostateczne. Uchylenie lub zmiana takich decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie

lub w ustawach szczególnych. Jak wynika z przytoczonego przepisu jednym

ze sposobów weryfikacji decyzji ostatecznych jest stwierdzenie nieważności decyzji. Przepisy dotyczące tej instytucji mają charakter szczególnej i zupełnej regulacji prawnej, która w ściśle określonych przypadkach pozwala na wzruszenie decyzji ostatecznej. Stosownie do art. 156 § 1 pkt 2 Kpa organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która wydana została bez podstawy prawnej

lub z rażącym naruszeniem prawa.

Prawidłowość decyzji należy oceniać według stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie jej wydania.

W decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w K. z dnia [...].11.1992 r.

jako podstawa prawna wskazany został art. 80 ust. 2 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości (Dz.U. z 1991 r. Nr 30, poz. 127 ze zm.), zgodnie z którym posiadaczom gruntów stanowiących własność Skarbu Państwa lub własność gminy, którzy w dniu 1 sierpnia 1988 r. nie legitymowali się dokumentami o przekazaniu gruntów wydanymi w formie prawem przewidzianej

i nie wystąpią w terminie do dnia 31 grudnia 1988 r. o uregulowanie stanu prawnego, mogą być przekazane grunty będące w ich posiadaniu odpowiednio w zarząd, użytkowanie lub użytkowanie wieczyste.

Zgodnie z powyższym przepisem organ administracji mógł zatem ustanowić prawo użytkowania wieczystego na gruncie stanowiącym własność Skarbu Państwa. Kluczową jednak kwestią w niniejszej sprawie było ustalenie komu przysługiwało prawo własności w/w nieruchomości w dacie orzekania przez Kierownika Urzędu Rejonowego w K.

W niniejszej sprawie podstawą przejścia prawa własności spornej nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa było orzeczenie Prezydium Rady Narodowej m. K.

z dnia [...].02.1961 r. nr [...] o wywłaszczeniu nieruchomości położonych

w K. przy ul. [...] , m.in. części parceli l. kat [...].

Decyzją z dnia [...].06.2008 r. nr [...] utrzymaną w mocy ostateczną decyzją z dnia [...].11.2008 r. nr [...] Minister Infrastruktury stwierdził nieważność orzeczenia Prezydium Rady Narodowej m. K. z dnia [...].02.1961 r. w części dotyczącej parceli l. kat [...] odpowiadającej parceli

l. kat [...].

Wyrokiem z dnia 03.09.2009 r. sygn. akt I SA/Wa 140/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na w/w decyzję Ministra Infrastruktury

z dnia [...].11.2008 r. Natomiast wyrokiem z dnia [...].02.2011 r. sygn. akt I OSK 579/10 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną od w/w wyroku z dnia 03.09.2009 r.

Organ podniósł, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzja o stwierdzeniu nieważności decyzji ma charakter deklaratoryjny i wywołuje skutek prawny ex tunc, czyli decyzja ta stwierdza, że zaskarżona decyzja jest dotknięta wadą nieważności wymienioną w art. 156 § 1 Kpa, a co za tym idzie, jest nieważna z mocy samego prawa od początku, czyli od daty

jej wydania. Kasacyjny charakter decyzji stwierdzającej nieważność innej decyzji administracyjnej powoduje, że decyzja, której nieważność stwierdzono, przestaje istnieć w obrocie prawnym ze skutkiem wstecznym.

Stwierdzenie nieważności decyzji wywołuje skutki od dnia podjęcia aktu,

którego nieważność stwierdzono. Dlatego inne decyzje, które są wydane wedle stanu prawnego powstałego na podstawie tej decyzji, także podlegają unieważnieniu

(por. wyrok NSA z dnia 18.11.2010 r. sygn. akt I OSK 205/10 LEX nr 686834).

Zatem stwierdzenie nieważności orzeczenia wywłaszczeniowego z dnia [...].02.1961 r. spowodowało zdaniem organu, iż w dniu orzekania przez Kierownika Urzędu Rejonowego w K. o ustanowieniu użytkowania wieczystego nie było

w obrocie prawnym w/w orzeczenia wywłaszczeniowego.

Dlatego też ustanowienie decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego w K.

z dnia [...].11.1992 r. użytkowania wieczystego na gruncie nie należącym do Skarbu Państwa, stanowiło zdaniem organu rażące naruszenie art. 80 ustawy z dnia

29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości.

Oznacza to, że należy wycofać z obiegu prawnego decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego w K. z dnia [...].11.1992 r. w części dotyczącej l. kat [...],

jako obarczoną wadą określoną w art. 156 § 1 pkt 2 Kpa.

Odnosząc się do kwestii podniesionych w odwołaniu, dotyczących zwrotu nieruchomości i związanych z tym regulacji prawnych, organ podniósł, iż przepisy dotyczące zwrotu nieruchomości mają zastosowanie jedynie w przypadku,

gdy nieruchomość została wywłaszczona. W niniejszej sprawie w związku

z wyeliminowaniem z obrotu prawnego decyzji Prezydium Rady Narodowej m. K. z dnia [...].02.1961 r. nie doszło do wywłaszczenia na rzecz Skarbu Państwa przedmiotowej nieruchomości.

Odnosząc się do podniesionej w odwołaniu kwestii dotyczącej domniemania wynikającego z księgi wieczystej prowadzonej dla przedmiotowej nieruchomości, organ wskazał, że domniemanie zgodności wpisu z rzeczywistym stanem prawnym

(art. 3 ustawy o księgach wieczystych i hipotece) może być obalone

przez przeprowadzenie dowodu przeciwnego albo w procesie o uzgodnienie stanu prawnego ujawnionego w księdze wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym

albo w każdym innym postępowaniu, w którym ocena prawidłowości wpisu ma istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sporu. Jednocześnie organ stwierdził,

że w przedmiotowej sprawie nie zachodzą przesłanki z art. 156 § 2 Kpa.

Na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia

[...] maja 2012 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła X w K. zarzucając

jej naruszenie prawa materialnego, tj. art. 47 ust. 4 oraz art. 69 ust. 1 ustawy

z 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości

w brzmieniu z chwili wydawania kwestionowanej decyzji (nr [...]), a także art. 34 ustawy z 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości w brzmieniu z chwili użycia wywłaszczonej nieruchomości (działki

nr [...]) na cel wywłaszczenia oraz przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 8, art. 10

i art. 77 § 1 Kpa oraz art. 107 § 3 Kpa i wniosła o jej uchylenie w całości. W obszernym uzasadnieniu skargi podniesiono między innymi, że skarżona decyzja wydana została przy błędnym ustaleniu stanu faktycznego (względnie przy braku koniecznych w tej sprawie ustaleń). Organ I instancji zaniedbał bowiem, zdaniem skarżącego, wynikającego z m.in. z art. 7, 8 i 77 § 1 Kpa oraz art. 107 § 3 Kpa obowiązku rozpatrzenia wszystkich dowodów wniesionych przez stronę oraz dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a także obowiązku umieszczenia w uzasadnieniu decyzji sposobu rozpatrzenia dowodów przez organ oraz przedstawienie istotnych

dla sprawy ustaleń faktycznych dokonanych przez organ, przy zaniedbaniu obowiązku umożliwienia X zajęcia stanowiska przed wydaniem skarżonej decyzji,

a po zgromadzeniu w sprawie wszystkich materiałów. Zaniedbania powyższe dotyczyły kluczowego zdaniem skarżącej dla sprawy obalenia domniemania wynikającego

z wpisów w księdze wieczystej na podstawie, których Skarb Państwa jest

wciąż hipotecznym właścicielem działki nr [...] w skład której wchodzi parcela l. kat. [...]. Skarżony organ nie wziął bowiem pod uwagę faktu trwających postępowań

przed sądami powszechnymi; w tym sądem wieczystoksięgowym i wydanych

w tych postępowaniach orzeczeń (np. postanowienia sądu wieczystoksięgowego odmawiającego ujawnienia spadkobierców byłych wywłaszczonych właścicieli

tylko na podstawie ostatecznej i prawomocnej decyzji stwierdzającej nieważność decyzji wywłaszczeniowej – takie przesądzenie zastosował natomiast skarżony organ)

z których wynika, iż Skarb Państwa mógł nabyć przedmiotowe nieruchomości

na podstawie innych przepisów (np. w wyniku zasiedzenia) przed datą wydania decyzji z [...] listopada 1992 r. (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w K. wydany w powyższej sprawie). W tym stanie rzeczy zdaniem skarżącej organ nie miał podstaw do wydania skarżonej decyzji i winien postępowanie zawiesić (przy odmiennym uznaniu

niż w punktach II i III niniejszej skargi) do czasu wydania prawomocnych rozstrzygnięć sądów powszechnych, z których wynikać będzie czy Skarb Państwa nabył parcelę

I. kat. [...] przed datą wydania decyzji z [...] listopada 1992 r.

Do powyższych zarzutów odwołania nie odniósł się zdaniem skarżącej merytoryczne minister, co stanowi rażące naruszenia w/w przepisów kpa, tym bardziej, iż jak wynika z uzasadnienia decyzji ministra (str. 5), organ zdawał sobie sprawę

z obowiązku obalenia procesowego domniemania wynikającego z zapisów księgi wieczystej przed wydaniem skarżonej decyzji.

Decyzja Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2011 roku stwierdzająca nieważność decyzji w sprawie oddania nieruchomości w użytkowanie wieczyste

wydana została z powołaniem się na treść art. 156 § 1 pkt 2 Kpa zgodnie z treścią, którego organ administracji stwierdza nieważność decyzji wydanej bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem przepisów prawa z przywołaniem jedynie, niesłusznego zdaniem skarżącego stanowiska, iż skoro nabycie przez Skarb Państwa prawa do nieruchomości dokonało się z rażącym naruszeniem prawa, to każde następne dysponowania tymi prawami w taki sam sposób prawo naruszało. W ocenie skarżącej organ winien indywidualnie, w każdym konkretnym stanie faktycznym zbadać okoliczności faktyczne i ustalić fakt ewentualnego rażącego naruszenia przepisów prawa przy jej wydawaniu. W przypadku zaś bowiem stwierdzenia nieważności decyzji z powołaniem się na treść art. 156 § 1 pkt 2 Kpa organ winien wskazać szczegółowo na czym polegało rażące naruszenie prawa i brak wydania decyzji bez podstawy prawnej. Skarżąca zwróciła uwagę, że art. 156 § 1 pkt 2 Kpa mówi o naruszeniu przepisów prawa przy czym takie naruszenie musi być rażące, a zatem niewystarczające jest "zwykłe" naruszenie prawa.

W decyzji Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2011 roku nie ustalono

innych okoliczności rażącego naruszenia prawa wskazując jedynie, iż rażącym

naruszeniem jest wydanie decyzji w oparciu o decyzję o wywłaszczeniu, która nie była w tej dacie uchylona, a wobec powyższego organ był nią związany. A zatem w ocenie X ewentualne wydanie decyzji w oparciu o inną decyzją, która później została uchylona nie może stanowić podstawy stwierdzenia nieważności decyzji, lecz jest przypadkiem przewidzianym w art.145 Kpa. Orzeczenie o wywłaszczeniu w dacie

[...] listopada 1992 r. tj. w dacie wydania decyzji o oddaniu nieruchomości w użytkowanie wieczyste nie zostało uchylone. Kierownik Urzędu Rejonowego wydając decyzję

o oddaniu nieruchomości w użytkowanie wieczyste w dniu [...] listopada 1992 r. działał zatem w oparciu o stan prawny ujawniony w księdze wieczystej i nie był zobowiązany, zdaniem skarżącej, żadnym przepisem prawa do badania podstawy i prawidłowości ujawnionego w niej prawa Skarbu Państwa do tej nieruchomości. Nawet w przypadku badania podstawy wpisu organ ten ustaliłby, iż podstawą wpisu była ostateczna decyzja o wywłaszczeniu z [...] marca 1961 r. i byłby nią związany. W kontekście powyższego brak jest zdaniem skarżącej podstaw do stwierdzenia, iż decyzja o oddaniu nieruchomości w użytkowanie wieczyste wydana została bez podstawy prawnej,

czy też z rażącym naruszeniem przepisów prawa. Dodatkowo skarżąca podniosła,

iż Wojewoda [...] w decyzji z dnia [...] sierpnia 2011 r. powołał jako podstawę stwierdzenia nieważności art. 156 § 1 pkt 2 Kpa, nie wskazując jednak szczegółowo,

na czym polegało rażące naruszenie przepisów prawa, a do czego zobowiązują

go przepisy prawa.

Mając na uwadze powyższe, w ocenie skarżącej brak jest podstaw

do stwierdzenia nieważności decyzji o oddaniu nieruchomości w użytkowanie wieczyste z powołaniem się na rażące naruszenie przepisów prawa. Skarżąca wskazuje

w tym miejscu, iż zgodnie z treścią art. 145 Kpa w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione. Zgodnie

zaś z art. 146 Kpa uchylenie decyzji z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 1 i 2

nie może nastąpić, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło dziesięć lat, zaś z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 3-8 oraz w art. 145a i art. 145b,

jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło pięć lat.

Zdaniem skarżącej wobec treści art. 145 Kpa brak jest jakichkolwiek podstaw

do stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] listopada 1992 r. w przedmiocie oddania nieruchomości w użytkowanie wieczyste.

Oba organy administracyjne w uzasadnieniach swoich decyzji nie kwestionują twierdzenia, że działka I. kat nr [...] została po wywłaszczeniu (pod rządami ustawy z [...] marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczenia nieruchomości) użyta na cel wywłaszczenia jakim była budowa ul. [...]. Wojewoda nie zaprzecza

także stanowisku skarżącej, że w chwili jej przekazania kwestionowaną decyzją zagospodarowana była zgodnie z celem wywłaszczenia (w liniach rozgraniczających pas ul. [...]). W myśl art. 34 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 12 marca 1958 r.

o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości obowiązek zwrotu wywłaszczonej nieruchomości był przewidziany na rzecz wywłaszczonego właściciela za jego zgodą, jeśli nie została ona użyta i była zbędna na cel, dla którego orzeczono wywłaszczenie. Zwrot mógł się więc dokonać tylko w sytuacji wystąpienia obu przesłanek do zwrotu

tj. nieużycia nieruchomości na cel wywłaszczenia i jej zbędność. Wystarczyło więc,

by został spełniony jeden z elementów (np. użycie na cel wywłaszczenia)

aby nie można było żądać zwrotu działki. Ponieważ wywłaszczona działka została użyta zgodnie z celem wywłaszczenia (budowa ul. [...] – bezsporne), to oznacza to, zdaniem skarżącej, wygaśnięcie prawa żądania jej zwrotu ponieważ w ten sposób ostatecznie ustawały prawa poprzedniego właściciela wywłaszczonej nieruchomości wobec Skarbu Państwa, który mógł od tej chwili korzystać z tej nieruchomości

i nią rozporządzać (np. przekazać innemu podmiotowi bez pytania lub zawiadamiania byłych właścicieli) bez jakichkolwiek ograniczeń wynikających ze sposobu nabycia własności.

Ponieważ ocena prawna zdarzenia wywołującego skutki prawne powinna uwzględniać przepisy obowiązujące w dacie wystąpienia tego zdarzenia (wygaśnięcie praw byłych właścicieli) to niedopuszczalne jest zdaniem skarżącej zastosowanie

do tej samej sytuacji przepisów obowiązujących w dacie rozporządzania przez Skarb Państwa nieruchomością (wydanie kwestionowanej w postępowaniu decyzji o oddaniu działki w wieczyste użytkowanie X), tj. przepisów ustawy z dnia [...] kwietnia 1985 r.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko wyrażone

w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zauważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem,

co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest do zbadania, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik postępowania.

Oceniając złożoną skargę z uwzględnieniem powyższych kryteriów Sąd uznał,

że nie zasługuje ona na uwzględnienie.

Najistotniejszym w przedmiotowej sprawie jest to, że stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej znosi skutki tej decyzji administracyjnej od dnia

jej wydania, powoduje więc skutki ex tunc (por. wyrok ŃSA z dnia 31 stycznia 2001 r., sygn. akt I SA 2399/00, niepublikowany, treść [w:] System Informacji Prawnej LEX

nr 54525). Oznacza to, że decyzja obarczona ciężką wadliwością, która istniała

od chwili jej wydania, nie wywołuje skutków na przyszłość, a skutki, które wywołała

do chwili uznania jej za nieważną, uznaje się za nieistniejące (patrz: Krzysztof Sobieralski "Nadzwyczajne tryby postępowania administracyjnego", PRESSCOM

Sp. z o.o., Wrocław 2009, s. 150; Małgorzata Jaśkowska [w:] M. Jaśkowska, A. Wróbel "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz", LEX 2009, s. 846). Decyzja taka wywiera zatem skutki także co do bytu prawnego innych decyzji, opartych o stan prawny, na który wpływ miała zakwestionowana w postępowaniu nadzorczym decyzja (patrz: Janusz Borkowski [w:] B. Adamiak, J. Borkowski "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz", Wyd. C.H. Beck, Warszawa 2008, s. 779).

Tego rodzaju ocena prawna skutkuje także brakiem możliwości zastosowania

do decyzji opartej o stan prawny wywołany decyzją, której nieważność następnie stwierdzono, przepisu art. 145 § 1 pkt 5 Kpa, jako ewentualnej podstawy wyeliminowania z obrotu prawnego. Skoro decyzja stwierdzająca nieważność znosi skutki zakwestionowanej decyzji z mocą ex tunc, to stan wywołany decyzją nieważną uważać należy, w sensie materialnym, za nigdy nieistniejący. Decyzja stwierdzająca nieważność nie jest także nowym dowodem. Dodać można, nawiązując do stwierdzeń zawartych w uzasadnieniu skargi oraz do zarzutów skargi, że w grę nie wchodzi w takiej sytuacji proceduralnej także podstawa wznowieniowa zawarta w art. 145 § 1 pkt 8 Kpa.

Odnosząc powyższe rozważania do przedmiotowej sprawy Sąd stwierdza,

że stwierdzenie nieważności orzeczenia Prezydium Rady Narodowej m. K. z dnia [...] lutego 1961 r. nr [...] o wywłaszczeniu nieruchomości położonych

w K. przy ul. [...], między innymi dotyczącej części parceli l. kat. [...] wywołało skutek prawny ex tunc, czyli decyzja ta obarczona była wadą nieważności

od początku, tj. od dnia jej wydania. Dlatego też inne decyzje wydane na jej podstawie (w przedmiotowej sprawie decyzja Kierownika Urzędu Rejonowego w K. z dnia [...] sierpnia 1992 r. o oddaniu w użytkowanie wieczyste skarżącej spornej nieruchomości) też są nieważne. W rozpoznawanej sprawie w dacie wydania decyzji

z dnia [...].11.1992 r. Skarb Państwa nie był właścicielem spornej nieruchomości

dlatego też nie mógł oddać jej skarżącej w użytkowanie wieczyste i dlatego w tej części należało stwierdzić nieważność powyższej decyzji. Sąd podziela także w pełni stanowisko organu w odniesieniu do pozostałych zarzutów skargi, tj. że wypis w księdze wieczystej prowadzonej dla spornej nieruchomości w zakresie jego zgodności

z rzeczywistym stanem prawnym może być zbadany przez sąd powszechny w procesie o uzgodnienie stanu prawnego ujawnionego w księdze wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym, oraz że w sprawie nie zaistniały przesłanki określone w art. 156

§ 2 Kpa.

Nieodwracalny skutek prawny ma miejsce wówczas, gdy wykonanie decyzji wywoła takiego rodzaju stan prawny, w którym nie jest możliwy powrót do stanu pierwotnego. Taki powrót do stanu pierwotnego nie byłby możliwy, gdyby organ administracji publicznej, działając w granicach swojej kompetencji, nie miał możliwości zniweczenia skutków decyzji lub czynności i zdarzeń, które nastąpiły po wydaniu decyzji. Taki brak możliwości zniweczenia skutków przez organ administracji występuje w odniesieniu do czynności cywilnoprawnych (por. Barbara Adamiak, glosa do wyroku SN z dnia 28 maja 1992 r. sygn. akt III AZP 4/92, OSP 1993/5/104; uzasadnienie

w/w uchwały NSA z dnia 9 listopada 1998 r. sygn. akt OPK 4/98; uzasadnienie uchwały NSA z dnia 20 marca 2000 r. sygn. akt OPS 14/99, ONSA 2000/3/93), a taka sytuacja

w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi.

Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DZ.U. z 2012 r.,

poz. 270) orzekł jak w sentencji.