Wyrok NSA, sygn. akt III SA 413/02
NSA w Warszawie (przed reformą)
Data orzeczenia: 2003-12-02 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Powołane przepisy: article: art. 27a ust. 1 pkt 1 lit. a
journal: Dz.U. 2000 nr 14 poz. 176
law: Obwieszczenie Ministra Finansów z dnia 31 stycznia 2000 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Teza: Przepis art. 27a ust. 1 pkt 1 lit. "a" ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych /t.j. Dz.U. 2000 nr 14 poz. 176/ nie uzależniał możliwości odliczenia od podatku wydatków poniesionych na własne potrzeby mieszkaniowe, przeznaczonych na zakup gruntu pod budynek mieszkalny, od wylegitymowania się przez podatnika tytułem własności gruntu lub prawem jego wieczystego użytkowania. Przepis ten wprowadzał warunek poniesienia przez podatnika w roku podatkowym wydatków na własne potrzeby mieszkaniowe, przeznaczone na zakup gruntu pod budowę budynku mieszkalnego. Istotnym więc było, by został poniesiony wydatek przeznaczony na zakup gruntu oraz by miał on cechę wydatku poniesionego na własne potrzeby mieszkaniowe. Za takim wnioskiem przemawia też wykładnia celowościowa omawianej ulgi, która spośród wydatków mieszkaniowych wyodrębnia wydatki na zakup gruntu.

TEZY

Przepis art. 27a ust. 1 pkt 1 lit. "a" ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych /t.j. Dz.U. 2000 nr 14 poz. 176/ nie uzależniał możliwości odliczenia od podatku wydatków poniesionych na własne potrzeby mieszkaniowe, przeznaczonych na zakup gruntu pod budynek mieszkalny, od wylegitymowania się przez podatnika tytułem własności gruntu lub prawem jego wieczystego użytkowania. Przepis ten wprowadzał warunek poniesienia przez podatnika w roku podatkowym wydatków na własne potrzeby mieszkaniowe, przeznaczone na zakup gruntu pod budowę budynku mieszkalnego. Istotnym więc było, by został poniesiony wydatek przeznaczony na zakup gruntu oraz by miał on cechę wydatku poniesionego na własne potrzeby mieszkaniowe. Za takim wnioskiem przemawia też wykładnia celowościowa omawianej ulgi, która spośród wydatków mieszkaniowych wyodrębnia wydatki na zakup gruntu.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu w dniu 2 grudnia 2003 r. sprawy ze skargi Katarzyny G. na decyzję Izby Skarbowej w W. z dnia 15 stycznia 2002 r. (...) w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych - uchyla zaskarżoną decyzję; (...).


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 15 stycznia 2002 r. (...), po rozpatrzeniu odwołania strony od decyzji Drugiego Urzędu Skarbowego W.-Ś. z dnia 3 października 2000 r. (...), odmawiającej stwierdzenia nadpłaty z tytułu podatku dochodowego do osób fizycznych za 2000 r., Izba Skarbowa w W. utrzymała w mocy decyzję Urzędu Skarbowego.

Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, w toku przeprowadzonego postępowania podatkowego organ I instancji ustalił, że w dniu 24 kwietnia 2001 r. Katarzyna G. złożyła w Drugim Urzędzie Skarbowym W.-Ś. zeznanie o wysokości dochodu osiągniętego w 2002 r. PIT-37, w którym wykazała dochód w wysokości 117.303,40 zł. W załączniku PIT/D strona wykazała, wydatki mieszkaniowe w wysokości 513.790,00 zł poniesione na wkład budowlany do spółdzielni mieszkaniowej. W dniu 7 lipca 2001 r. strona złożyła w Urzędzie Skarbowym korektę rocznego zeznania podatkowego. Następnie w dniu 24 sierpnia 2001 r. strona wystąpiła z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2000 r. w kwocie 25.018,40 zł. Powyższe działania strona podjęła, gdyż uznała że część ww. wydatków mieszkaniowych, w kwocie 170.926,00 zł została wydatkowana na zakup gruntu pod budowę budynku mieszkalnego a nie, jak pierwotnie przyjęła, na wkład budowlany do spółdzielni mieszkaniowej. Po rozpatrzeniu powyższego wniosku Urząd Skarbowy decyzją z dnia 3 października 2000 r. (...) odmówił stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych. Od tej decyzji, w dniu 22 października 2001 r., strona wniosła odwołanie do Izby Skarbowej w W. W odwołani skarżąca podtrzymała swoje stanowisko, że wydatek w kwocie 170.926,00 podlega odliczeniu od podatku na podstawie art. 27a ust. 1 pkt 1 lit. "a" ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych /Dz.U. 2000 nr 14 poz. 176 ze zm./ jako wydatek na zakup działki pod budowę budynku mieszkalnego.

Izba Skarbowa nie znalazła podstaw do uwzględnienia wniosku strony i decyzja z dnia 15 stycznia 2002 r. (...) utrzymała w mocy decyzję Drugiego Urzędu Skarbowego W.-Ś.

Pismem z dnia 15 lutego 2002 r. strona wniosła, od powyższej decyzji, skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze strona podniosła, iż wydatki na jej potrzeby mieszkaniowe, w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie powinny być traktowane łącznie dla celów ustalenia wysokości odliczeń od podatku. Część tych wydatków, w kwocie 170.926,00 zł, powinna być traktowana jako wydatki na zakup gruntu /27a ust. 1 pkt 1 lit. "a" ustawy/. Pozostała część podlegała odliczeniu od podatku tylko z tytułu wkładu budowlanego do spółdzielni mieszkaniowej do wysokości obowiązującego limitu /27a ust. 1 pkt 1 lit. "c" ustawy/.

W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa w Warszawie wniosła o jej oddalenie bowiem jej zarzuty uznała za bezzasadne i podtrzymała stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji wraz z przytoczoną tam argumentacją.

Rozpoznając niniejszą sprawę Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem w świetle art. 21 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./, stwierdzić należy, iż decyzja ta narusza przepisy prawa materialnego. Skarga zasługuje wiec na uwzględnienie.

W toku postępowania podatkowego poza sporem pozostawił fakt poniesienia przez skarżącą wydatków mieszkaniowych korzystających z odliczenia od podatku dochodowego od osób fizycznych, o którym mowa w art. 27a ust. 1 pkt 1 ustawy. Kwestią sporną jest sposób zakwalifikowania powyższych wydatków mieszkaniowych jako poniesionych na zakup gruntu, jak chce skarżąca bądź, jak twierdzi organ podatkowy, jako poniesionych na wkład mieszkaniowy do spółdzielni mieszkaniowej. Zgodnie z umową zawartą między skarżącą a Pracowniczą Spółdzielnią Mieszkaniową "Idealne Mieszkanie" w Warszawie zobowiązała się do wybudowania na rzecz skarżącej segmentu jednorodzinnego na działce stanowiącej własność spółdzielni. Po wykonaniu przez spółdzielnię wszystkich zobowiązań wynikających z powyższej umowy spółdzielnia, zgodnie z umową, przeniesie na skarżącego prawo odrębnej własności segmentu oraz działki wraz z ułamkową częścią prawa do gruntu wspólnego. Przeniesienie prawa własności działki nastąpi po odbiorze budynku od wykonawcy, do tego czasu właścicielem gruntu jest spółdzielnia. Skarżąca wpłaciła w 2000 r. kwotę 170.926,00 zł na konto spółdzielni tytułem raty wkładu budowlanego z przeznaczeniem na zakup działki pod budowę budynku mieszkalnego. Zdaniem organów sam fakt poniesienia wydatków, a przede wszystkim brak czasowej zbieżności między poniesieniem wydatku a nabyciem własności działki wyklucza skorzystanie z odliczenia od podatku na podstawie art. 27a ust. 1 pkt 1 lit. "a" powoływanej ustawy podatkowej. Z takim stanowiskiem nie można się jednak zgodzić, ponieważ powyższy przepis nie uzależnia możliwości odliczenia od podatku wydatków poniesionych na własne potrzeby mieszkaniowe przeznaczonych na zakup gruntu pod budynek mieszkalny od wykazania się przez podatnika tytułem własności gruntu lub prawa jego wieczystego użytkowania. Przepis ten wprowadza warunek poniesienia przez podatnika w roku podatkowym wydatków na własne potrzeby mieszkaniowe, przeznaczone na zakup gruntu pod budowę budynku mieszkalnego. Art. 27a ust. 1 pkt 1 lit. "a" ustawy nie wprowadza warunku, skorzystania z odliczenia od podatku, w postaci nabycia własności działki gruntu pod budowę budynku mieszkalnego. A zatem istotnym jest aby został poniesiony wydatek, przeznaczony na zakup gruntu oraz aby miał on cechę wydatku poniesionego na własne potrzeby mieszkaniowe. Wszystkie powyższe przesłanki zostały w niniejszej sprawie spełnione ponieważ sporna kwota została określona jako "wpłata na działkę" a spółdzielnia jest umownie zobowiązana do przeniesienia własności działki na skarżącą. Spornym wydatkom nie można też odmówić podstawowej przesłanki, iż zostały poniesione na zaspokojenie własnych potrzeb mieszkaniowych.

Za powyższą tezą przemawia także wykładnia celowościowa omawianej ulgi, która spośród wydatków mieszkaniowych wyodrębnia wydatki na zakup gruntu. A skoro tak to nie można takich wydatków traktować jako wydatków na wkład budowlany na tej tylko podstawie, że w chwili poniesienia tych wydatków właścicielem gruntu jest spółdzielnia, do której podatnik wnosi wkład budowlany.

Sąd nie dopatrzył się natomiast naruszenia przepisów prawa procesowego, tj. art. 122, art. 180 oraz art. 191 Ordynacji podatkowej.

Mając na uwadze powyższe ustalenia i wnioski, na podstawie art. 22 ust. 2 pkt 1 i ust. 1 i 3 w związku z art. 29 powołanej wyżej ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym orzeczono jak w sentencji. Natomiast orzeczenie o kosztach postępowania uzasadnia art. 55 ust. 1 tejże ustawy.