Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 761/07
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2008-07-03 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 3 pkt 11, art. 30 ust. 2,3 i 5, art. 30 ust. 6 pkt 2, art. 35 ust.5
journal: Dz.U. 2000 nr 106 poz 1126
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Stahl Sędziowie NSA Anna Łuczaj del. WSA Jerzy Siegień (spr.) Protokolant Anna Wieczorek po rozpoznaniu w dniu 3 lipca 2008 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Wojewody M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 13 lutego 2007 r. sygn. akt II SA/Kr 227/04 w sprawie ze skargi E. K. na decyzję Wojewody M. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie sprzeciwu wobec zgłoszenia zamiaru budowy oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 13 lutego 2007 r. sygn. akt II SA/Kr 227/04 po rozpoznaniu sprawy ze skargi E. K. na decyzję Wojewody M. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie sprzeciwu wobec zgłoszenia zamiaru budowy uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.

Przedmiotowy wyrok został wydany w następujących okolicznościach sprawy.

Prezydent Miasta K. decyzją z dnia [...], na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 2 i ust. 7 pkt 2 i 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r. Nr 106 poz. 1126, z późn. zm.), wniósł sprzeciw wobec dokonanego w dniu [...] przez E. K. zgłoszenia zamiaru budowy tymczasowego obiektu budowlanego - wiaty namiotowej (na okres [...] dni) - na działkach nr [...], [...] i [...] obręb [...] K. w K. Jednocześnie organ nakazał uzyskanie pozwolenia na budowę. Rozstrzygniecie powyższe organ uzasadnił tym, że inwestycja prowadzi do zmiany zagospodarowania terenu, może powodować pogorszenie stanu środowiska, wprowadzić uciążliwości i ograniczenia dla terenów sąsiednich, a rozwiązania będzie wymagał problem dojazdu.

W wyniku rozpoznania odwołania E. K. Wojewoda M., decyzją z dnia [...] uchylił decyzję organu l instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia wskazując, że nie wykorzystano możliwości wynikających z art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego, tj. nie wydano postanowienia zmierzającego do uzupełnienia zgłoszenia, nie wyjaśniono i nie uzasadniono postawionych hipotez o zagrożeniach i uciążliwościach.

Decyzją z dnia [...] Prezydent Miasta K., po ponownym rozpatrzeniu sprawy, na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 2 Prawa budowlanego, ponownie wniósł sprzeciw wobec zamiaru wykonania robót budowlanych przez E. K., polegających na budowie tymczasowego obiektu budowlanego - wiaty namiotowej (na okres do [...] dni), na działkach nr [...], [...] i [...] w K.

W uzasadnieniu decyzji Prezydent Miasta K. wskazał, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] nakazał E. K. rozbiórkę samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego tj. parkingu obejmującego działki nr [...], [...], [...], [...], [...] w K., będące częścią obiektu budowlanego (budowli) parkingu, na którym prowadzona jest giełda samochodowa, położonego na terenie wokół [...] przy drodze nr [...] Z. – B. na lotnisko w B., w rejonie stacji benzynowej "[...]" w K., zrealizowanego bez uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę. W tej sytuacji, w ocenie organu, powstał stan analogiczny do określonego w art. 35 ust. 5 Prawa budowlanego, "zgodnie z którym nie jest możliwe zgłoszenie robót budowlanych jeżeli na tym terenie znajduje się obiekt budowlany, w stosunku do którego orzeczono nakaz rozbiórki".

Wojewoda M. decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję z dnia [...]. W uzasadnieniu organ odwoławczy uznał, że organ l instancji prawidłowo rozstrzygnął sprawę. Jego zdaniem, wbrew twierdzeniom odwołującej się, zachodziła analogia do przewidzianej w art. 35 ust. 5 Prawa budowlanego podstawy do odmowy wydania decyzji udzielającej pozwolenia na budowę w sytuacji, gdy na terenie, którego dotyczy projekt zagospodarowania działki lub terenu, znajduje się obiekt budowlany wobec którego orzeczono nakaz rozbiórki. W niniejszej sprawie, na terenie objętym zgłoszeniem znajdował się parking, wobec którego wydano nakaz rozbiórki. Sprzeciw organu stanowił "odmowę zezwolenia" na wykonanie zgłaszanego obiektu w postaci wiaty namiotowej.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego E. K. zarzuciła m. in., że:

- decyzja organu l instancji z dnia [...] została jej doręczona po upływie 30-dniowego terminu określonego w art. 30 Prawa budowlanego,

- organy administracyjne, stosując niedozwoloną analogię na niekorzyść strony, bezpodstawne rozszerzyły dyspozycję art. 35 ust. 5 Prawa budowlanego.

Sąd rozpoznający sprawę w pełni podzielił pogląd skarżącej, że termin określony w art. 30 ust. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane jest terminem prawa materialnego, zakreślonym przez ustawodawcę do załatwienia sprawy, a nie do wydania decyzji. Musi więc on obejmować także doręczenie decyzji stronie postępowania administracyjnego. Podkreślił jednak, że wbrew poglądowi skarżącej - w sprawie niniejszej wymóg ten został spełniony. Skarżąca dokonała zgłoszenia w dniu [...], a decyzja zawierająca sprzeciw została jej doręczona [...], a więc przed upływem 30-dniowego terminu.

Skoro omawiany termin jest terminem prawa materialnego, to doręczenie decyzji zawierającej sprzeciw z zachowaniem terminu stanowi już skuteczną realizację ustawowego wymogu. Późniejsze uchylenie tej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia w trybie instancji, dla stwierdzenia materialnej skuteczności tej czynności nie ma znaczenia. "Wniesienie sprzeciwu" (doręczenie decyzji) nastąpiło, było faktem istniejącym, a nie tylko formalnym przejawem czynności procesowej. Dlatego nie można przyjąć, aby w omawianej sytuacji fakt doręczenia sprzeciwu pozbawiony był, na skutek następczego uchylenia decyzji sprzeciw ten zawierającej, jakiejkolwiek doniosłości. Jeśli tak miałoby być, to konsekwentnie należałoby przyjąć, zdaniem Sądu I instancji, że skuteczne jest dopiero doręczenie ostatecznej decyzji o sprzeciwie, co jest oczywistym nieporozumieniem.

W świetle powyższych uwag dokonane przez skarżącą wyliczenie terminu pomiędzy zwrotem akt sprawy organowi l instancji po uchyleniu jego decyzji w trybie odwoławczym, a doręczeniem ponownie podjętej decyzji o wniesieniu sprzeciwu, nie

ma znaczenia. Twierdzenie bowiem, że po uchyleniu przez organ odwoławczy decyzji o sprzeciwie, dla organu I instancji ponownie otwiera się termin 30 dni z art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego, nie ma żadnych podstaw prawnych. Termin ten już bowiem został "skonsumowany". W dalszym postępowaniu zaś organy obowiązane są działać bez zbędnej zwłoki, ale nie dlatego, że są ograniczone terminem prawa materialnego, lecz dlatego, że związane są stosownymi przepisami proceduralnymi (art. 35 i następne k.p.a.).

Sąd rozpoznający sprawę nie podzielił natomiast wyrażonego w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji poglądu odnoszącego się do zakazu stosowania art. 35 ust. 5 Prawa budowlanego. Z dniem 11 lipca 2003 r. do przepisu art. 30 Prawa budowlanego wprowadzono dodatkowe regulacje, w tym przesłanki zgłoszenia sprzeciwu (enumeratywnie wyliczone w ustępie 6). Wśród nich nie ma takiej, jak wymieniona w art. 35 ust. 5 Prawa budowlanego. Ustawodawca, porządkując w sposób kazuistyczny tę sferę działań administracji budowlanej, tak istotnej podstawy nie określił ani wprost, ani przez wyraźne odesłanie do konkretnego przepisu ustawy. Oznacza to, że nie było jego wolą przeniesienie czy odniesienie do instytucji sprzeciwu, regulacji swoistej dla pozwolenia na budowę. Nie ma uzasadnionych podstaw twierdzenie, że sytuacja opisana w przepisie art. 35 ust. 5 mieści się w hipotezie art. 30 ust. 6 pkt 2 Prawa budowlanego, zgodnie z którym sprzeciw zgłaszany jest wówczas, kiedy "budowa lub wykonywanie robót budowlanych objętych zgłoszeniem narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub inne przepisy". Tym "innym przepisem" nie może być, bez wyraźnego wskazania, art. 35 ust. 5 tej samej ustawy. Przepis ten stanowi samodzielną, adresowaną do organu, normę. Hipoteza tej normy abstrahuje od przesłanek decydujących o "zgodności budowy lub robót budowlanych" z przepisami prawa. Opisuje natomiast, niezależną od przedmiotu zgłoszonego żądania sytuację, dla której sankcją jest odmowa udzielenia pozwolenia na budowę. Sankcja ta jest stosowana bez względu na to, czy "zamierzona budowa lub wykonywanie robót budowlanych" naruszają inne przepisy.

Ustawodawca uznał, że nie może być wydane pozwolenie na budowę, jeśli na terenie, którego dotyczy projekt zagospodarowania, znajduje się obiekt objęty nakazem rozbiórki, choćby zamierzenie budowlane i projekt spełniały wszystkie inne wymagania. Odmowa wydania pozwolenia nie jest więc wynikiem negatywnej oceny zgodności "budowy lub robót budowlanych" z przepisami spoza omawianej normy. Innymi słowy norma ta nie określa generalnego warunku, któremu ma odpowiadać "budowa lub roboty budowlane", lecz warunek, od którego zależy pozytywne lub negatywne załatwienie wniosku o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę. Nie ma zaś żadnego prawnego wskazania pozwalającego na uzależnianie od tego warunku wniesienia lub niewniesienia sprzeciwu. Norma zawarta w art. 35 ust. 5 Prawa budowlanego ogranicza uprawnienia podmiotowe w zakresie zagospodarowania nieruchomości i jako taka tym bardziej nie może być stosowana "odpowiednio" w sytuacjach innych niż w niej opisane.

Sąd zgodził się zatem ze skarżącą, że podstawą wniesionego sprzeciwu nie mógł być przepis art. 35 ust. 5 Prawa budowlanego. Nie oznacza to jednak, zdaniem Sadu, że fakt istnienia samowolnie wzniesionego obiektu na terenie, na którym miał powstać obiekt zgłaszany, nie mógł mieć wpływu na wynik sprawy. Jeśli obiekt samowolnie wzniesiony i podlegający (czy nawet choćby mogący podlegać rozbiórce) ma stać się częścią składową obiektu zgłaszanego, to brak sprzeciwu oznaczać musiałby akceptację dla działań polegających w istocie na obejściu przepisów prawa. Uczynienie obiektu podlegającego rozbiórce niedającą się oddzielić częścią obiektu wzniesionego za milczącym przyzwoleniem organu (a więc legalnie) wyklucza możliwość nakazania, lub też nawet egzekwowania już wydanego nakazu rozbiórki. Sąd podkreślił, że stanu takiego akceptować nie można.

Stosownie do przepisu art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego inwestor obowiązany jest do zgłoszenia dołączyć oświadczenie o dysponowaniu nieruchomością na cele budowlane. Za treść oświadczenia odpowiada wnioskujący, ale istniejące w tej kwestii wątpliwości organ zobowiązany jest wyjaśnić. Badanie, czy deklaracja inwestora co do dysponowania nieruchomością odpowiada rzeczywistemu prawu jest konieczne zawsze wtedy, gdy w sprawie ujawnione zostaną okoliczności mogące świadczyć o braku uprawnienia. Zdaniem Sądu uprawnienie inwestora "do dysponowania nieruchomością na cele budowlane" dotyczyć musi tej właśnie inwestycji, która jest przedmiotem wniosku (zgłoszenia). Jeśli miałoby się okazać, że realizacja zamierzonej inwestycji polega na "włączeniu" do niej, jako części składowej, obiektu (lub jego części) objętego nakazem rozbiórki, to należałoby stwierdzić, że inwestor nie ma prawa do dysponowania nieruchomością w wymaganym zakresie (choćby był jej właścicielem), bo określony przez niego "cel budowlany" nie może być legalnie zrealizowany. Prawo do dysponowania nieruchomością na cel budowlany nie jest zawsze tożsame z najsilniejszym nawet prawem do nieruchomości. Także i prawo własności może przecież podlegać różnorakim ograniczeniom, w tym wynikającym z decyzji administracyjnych. Nakaz rozbiórki obiektu lub jego części ogranicza prawo do dysponowania nieruchomością na taki cel budowlany, którego realizacja wiąże się z wykorzystaniem substancji objętej nakazem rozbiórki.

W postępowaniu zgłoszeniowym więc, związana z toczącym się postępowaniem nadzorczym wątpliwość co do prawa do dysponowania nieruchomością w sytuacji takiej jak wyżej opisana, stosownie do przepisu art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego, stanowi podstawę do zgłoszenia sprzeciwu. Nie można bowiem w takiej sytuacji uznać, że inwestor dysponuje nieruchomością na zgłoszony cel budowlany.

W powyższym kierunku jednak organy orzekające w sprawie nie poczyniły żadnych ustaleń. Sam fakt istnienia na działkach, których dotyczy zgłoszenie, obiektu podlegającego rozbiórce na podstawie decyzji z dnia [...], niczego nie wyjaśnia. Nieznany jest bowiem ewentualny związek pomiędzy tym, a zamierzonym do realizacji, obiektem. Związek ten nie został opisany ani w zgłoszeniu, ani też w dołączonych doń dokumentach. Z dokumentów tych nie wynika nawet to, jaką funkcję ma pełnić obiekt zamierzony, a bez tego ocena zgłoszenia pod względem wymagań określonych w art. 30 ust. 3 jest, zdaniem Sądu, niemożliwa.

Skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 13 lutego 2007 r., sygn. akt II SA/Kr 227/04 złożył Wojewoda M. wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnego w Krakowie do ponownego rozpoznania, a także zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił stosownie do art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), zwanej dalej p.p.s.a., naruszenie prawa materialnego tj.:

- art. 30 ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414, z późn. zm ), poprzez błędną jego wykładnię polegającą na przyjęciu, że sytuacja opisana w art. 35 ust. 5 Prawa budowlanego, nie mieści się w hipotezie art. 30 ust. 6 pkt 2 tej ustawy,

- art. 30 ust. 2 w związku z art. 30 ust. 6 Prawa budowlanego, poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że wątpliwości, co do prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane stanowią podstawę do zgłoszenia przez organ sprzeciwu,

- art. 30 ust. 3 w związku z art. 29 ust. 1 pkt 12 Prawa

budowlanego poprzez błędną jego wykładnię polegającą na przyjęciu, iż ocena zgłoszenia pod względem spełnienia wymagań określonych w art. 30 ust. 3 Prawa budowlanego, wymaga ustalenia jaką funkcję ma spełniać zamierzony obiekt.

W ocenie Wojewody M. stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie o braku podstaw do twierdzenia, że sytuacja opisana w art. 35 ust. 5 Prawa budowlanego nie mieści się w hipotezie art. 30 ust. 6 pkt 2 tej ustawy, nie znajduje wystarczającego uzasadnienia. Ustawodawca posługując się w art. 30 ust. 6 pkt 2 określeniem "inne przepisy", nie precyzuje aktów prawnych, z którymi zamierzona inwestycja ma być zgodna i które stanowić mają podstawę dokonywanej przez organ oceny dopuszczalności zamierzonej inwestycji.

Powszechnym w piśmiennictwie pozostaje pogląd, iż przez "inne przepisy" należy rozumieć regulacje zawarte w aktach prawa powszechnie obowiązującego, ograniczające możliwość prowadzenia w danym miejscu budowy lub wykonywania określonych robót budowlanych. Takim "innym przepisem" w ocenie Wojewody M. jest również art. 35 ust. 5 ustawy Prawo budowane, wprowadzający zasadę, iż organ wydaje decyzje o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, jeżeli na terenie którego dotyczy projekt zagospodarowania działki lub terenu znajduje się obiekt budowlany w stosunku do którego orzeczono nakaz rozbiórki.

W ocenie Wojewody M. nie znajduje ponadto uzasadnienia, twierdzenie Sądu, iż wątpliwości, co do prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, stanowić mogą podstawę do zgłoszenia przez organ sprzeciwu. Twierdzenie takie pozostaje bowiem w sprzeczności zarówno z wyrażonym przez Sąd w treści uzasadnienia stanowiskiem o enumeratywnym wyliczeniu w art. 30 ust. 6 Prawa budowlanego, przesłanek zgłoszenia sprzeciwu, jak również z nowelizacją ustawy Prawo budowlane dokonaną ustawą z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane i niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2003 r. Nr 80, poz. 718), obowiązującą od 11 lipca 2003 r., którą ustawodawca wprowadził składane pod rygorem odpowiedzialności karnej za fałszywe zeznania - oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, pozbawiając jednocześnie organy administracji prawa do badania ich prawdziwości. Oświadczenie to inwestor składa pod rygorem odpowiedzialności karnej, zgodnie z art. 233 Kodeksu karnego, stosownie do wzoru z rozporządzenia Ministra Infrastruktury (Dz. U. z 2004 r. Nr 242, poz. 2421).

Sprzecznym ponadto, w ocenie Wojewody M., z treścią art. 29 ust. 1 pkt 12 Prawa budowlanego, pozostaje stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, zgodnie z którym ocena zgłoszenia, pod kątem funkcji jaką ma pełnić obiekt zamierzony, jest niezbędna celem spełnienia wymagań określonych w art. 30 ust. 3 Prawa budowlanego. Z literalnego brzmienia tego przepisu nie wynika bowiem obowiązek dla organu, ustalania funkcji obiektu zgłaszanego przez inwestora na 120 dni. Tym samym zarzut niedokonania takiego ustalenia w niniejszej sprawie przez organ administracji, w ocenie strony skarżącej nie znajduje podstaw prawnych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 p.p.s.a.), z urzędu natomiast bierze pod uwagę jedynie nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie występują przesłanki nieważności postępowania określone w art. 183 § 2 p.p.s.a., a zatem Naczelny Sąd Administracyjny był związany granicami skargi kasacyjnej.

Zawarte w skardze kasacyjnej podstawy zaskarżenia wyroku nie dają dostatecznych podstaw do jej uwzględnienia, bowiem zaskarżony wyrok, pomimo częściowo błędnego uzasadnienia, odpowiada prawu.

Trafnie przyjął Sąd I instancji, że przepis art. 35 ust. 5 Prawa budowlanego (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016, z późn. zm.), jako ograniczający prawa podmiotowe w zakresie zagospodarowania nieruchomości, nie może być stosowany "odpowiednio" w sytuacjach innych niż wprost w nim opisane i tym samym nie może być podstawą wniesionego sprzeciwu zgodnie z art. 30 ust. 6 pkt 2 Prawa budowlanego. Tego rodzaju regulacja, która odnosi się z jednej strony do sfery uprawnień, ale z drugiej do obowiązków inwestora jako uczestnika procesu budowlanego, nie może być interpretowana w sposób rozszerzający, ani tym bardziej uzupełniana w drodze analogii. Stałoby to w sprzeczności z zasadą demokratycznego państwa prawa, wynikającą z art. 2 Konstytucji RP. W myśl tej zasady niedopuszczalne jest bowiem nakładanie obowiązków bez wyraźnej podstawy ustawowej.

Zgodnie z art. 35 ust 5 Prawa budowlanego, właściwy organ wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, jeżeli na terenie, którego dotyczy projekt zagospodarowania działki lub terenu, znajduje się obiekt budowlany, w stosunku do którego orzeczono nakaz rozbiórki. Jednoznaczne brzmienie powyższego przepisu wyklucza możliwość jego stosowania w przypadku zgłoszenia zamiaru wykonania obiektu budowlanego lub robót budowlanych, o których mowa w art. 30 ust. 1 Prawa budowlanego. Składający zgłoszenie inwestor ma obowiązek dopełnienia warunków formalnych określonych w prawie, a jego zamiar, nieobjęty obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę, musi pozostawać w zgodzie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz przepisami prawa. Przy czym wymóg zgodności z przepisami prawa nie dotyczy tych przepisów, które odnoszą się jedynie do obiektów i robót budowlanych wymagających uzyskania pozwolenia na budowę.

Ustalenie przez Sąd I instancji, że przepis art. 35 ust. 5 nie może być stosowany "odpowiednio" w sytuacjach innych niż wprost w nim opisane i tym samym nie może być podstawą wniesionego sprzeciwu zgodnie z art. 30 ust. 6 pkt 2 Prawa budowlanego, stanowiło wystarczająca podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Wniesiony bowiem przez organ administracji architektoniczno budowlanej sprzeciw w sprawie zamiaru budowy wiaty namiotowej oparty był na błędnym zarzucie naruszenia art. 35 ust. 5 Prawa budowlanego, który jak wykazano wyżej, nie znajduje w rozpatrywanej sprawie zastosowania. Zaskarżone orzeczenie jest zatem prawidłowe. Błędna jest natomiast część uzasadnienia odnosząca się do wykładni art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego w zakresie odnoszącym się do sposobu rozumienia prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz wykładni art. 30 ust. 3 Prawa budowlanego przez przyjęcie, że ocena zgłoszenia pod względem wymogów określonych w tym przepisie, wymaga ustalenia jaką funkcję ma spełniać zamierzony obiekt. Zawarte w skardze kasacyjnej zarzuty odnoszące się do błędnej wykładni tych przepisów są zatem zasadne.

Nie można przede wszystkim podzielić poglądu Sądu I instancji, zgodnie z którym jeżeli miałoby się okazać, że realizacja zamierzonej inwestycji polega na "włączeniu" do niej, jako części składowej, obiektu lub jego części, objętego nakazem rozbiórki, to należałoby stwierdzić, że inwestor nie ma prawa do dysponowania nieruchomością w wymaganym zakresie choćby był jej właścicielem. Pogląd taki jest w szczególności sprzeczny z definicją prawa do dysponowania nieruchomością na zgłoszony cel budowlany, w rozumieniu art. 3 pkt 11 Prawa budowlanego. Zgodnie z tym przepisem tytuł prawny wynikający z prawa własności, użytkowania wieczystego, zarządu, ograniczonego prawa rzeczowego albo stosunku zobowiązaniowego, przewidującego uprawnienia do wykonywania robót przesądza definitywnie o posiadaniu prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, po uprzednim spełnieniu zawartych w Prawie budowlanym wymogów.

Nie oznacza to jednak, jak trafnie przyjął Sąd, że fakt istnienia samowolnie wzniesionego obiektu na terenie, na którym miał powstać obiekt zgłaszany, nie ma wpływu na wynik sprawy. Jeśli bowiem obiekt samowolnie wzniesiony i podlegający rozbiórce ma stać się częścią składową obiektu zgłaszanego, to brak sprzeciwu oznaczałby akceptację dla działań polegających w istocie na obejściu przepisów prawa. Zarówno organy orzekające w sprawie, jak również Sąd I instancji, nie zwróciły jednak uwagi na wymóg zawarty w art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego, w myśl którego zgłoszenia należy dokonać przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych. Gdyby natomiast organ administracji architektoniczno-budowlanej stwierdził, że obiekt, którego dotyczy zgłoszenie, ma zostać zrealizowany z wykorzystaniem części samowolnie wybudowanego obiektu, to nie ulegałoby wątpliwości, że wymóg dokonania zgłoszenia przed terminem rozpoczęcia robót budowlanych nie zostałby w takim przypadku spełniony. Obowiązkiem właściwego organu byłoby zatem wniesienie sprzeciwu, na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 2, w związku z naruszeniem art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego.

Dokonanie przez właściwy organ ustaleń czy samowolnie wzniesiony obiekt ma stać się częścią składową obiektu objętego zgłoszeniem powinno nastąpić w oparciu o określony w zgłoszeniu rodzaj, zakres i sposób wykonywania robót budowlanych oraz załączone do niego w zależności od potrzeb szkice i rysunki, zgodnie z art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego. W świetle powyższego przepisu, jak trafnie podniesiono w skardze kasacyjnej, nie ma podstaw do ustalania przez organ administracji architektoniczno-budowlanej funkcji jaką ma spełniać zamierzony obiekt. Nadmienić należy przy tym, że Sąd I instancji zarzucając niedokonanie przez organy orzekające w sprawie dostatecznej oceny zgłoszenia pod względem wymagań określonych w art. 30 ust. 3, powołał błędną podstawę prawną. Przepis art. 30 ust. 3 Prawa budowlanego dotyczy budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 19 i 20 Prawa budowlanego, natomiast zgłoszenie, którego dotyczy rozpatrywana sprawa – art. 29 ust. 1 pkt 12 Prawa budowlanego. Ocena prawidłowości zgłoszenia zamiaru realizacji tymczasowej wiaty namiotowej powinna być zatem dokonana na podstawie art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego.

Błędna ocena prawna zawarta w zaskarżonym orzeczeniu Sądu I instancji przestaje zatem wiązać i zostaje zastąpiona oceną prawną wyrażoną w niniejszym orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego, którą organy orzekające w sprawie są obowiązane zastosować w prowadzonym postępowaniu.

Mając powyższe na względzie, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.