Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 3162/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-08-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 132 ust. 2, art. 139 ust. 1 i 4, art. 144 pkt 1, art. 145, art. 151 ust. 1, art. 154 ust. 1 i ust. 3, ust. 7 i ust. 8
journal: Dz.U. 2008 nr 164 poz 1027
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - tekst jednolity.
article: art. 66 par. 1, art. 72 par. 1
journal: Dz.U. 1964 nr 16 poz 93
law: Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.
article: art. 6, art. 105
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 152, art. 153
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Zalewski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Protokolant st. sekr. sąd. Karolina Pilecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 sierpnia 2014 r. sprawy ze skargi C. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] października 2013 r. nr [...] w przedmiocie oddalenia odwołania od rozstrzygnięcia oferty w postępowaniu konkursowym 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r.; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia na rzecz skarżącego C. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

I. Stan sprawy przedstawia się następująco:

Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia (nazywany dalej: "Prezesem NFZ") decyzją z dnia [...] października 2013 r. nr [...], na podstawie art. 154 ust. 6 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz.U. z 2008 r. Nr 164, poz. 1027, z późn. zm., nazwanej dalej: "ustawą o świadczeniach") oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. po rozpatrzeniu odwołania C. Sp. z o.o. z siedzibą w J. z dnia 12 sierpnia 2013 r. od decyzji Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...], wydanej po ponownym rozpatrzeniu sprawy przez Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia (nazywanego dalej: "Dyrektorem [...] OW NFZ"), związanej z wniesionym w dniu 16 czerwca 2011 r. przez C. w J. odwołaniem dotyczącym rozstrzygnięcia postępowania nr [...], prowadzonego w trybie konkursu ofert w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: ratownictwo medyczne, w zakresie: świadczenia udzielane przez podstawowe zespoły ratownictwa medycznego, świadczenia udzielane przez specjalistyczne zespoły ratownictwa medycznego na obszarze: [...] - rejon j., utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] sierpnia 2013 r.

Do wydania zaskarżonej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:

1. Dyrektor [...] OW NFZ w dniu 31 marca 2011 r. ogłosił postępowanie nr [...] prowadzone w trybie konkursu ofert w sprawie zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: ratownictwo medyczne, w zakresie: świadczenia udzielane przez podstawowe zespoły ratownictwa medycznego (dwa zespoły), świadczenia udzielane przez specjalistyczne zespoły ratownictwa medycznego (dwa zespoły) na obszarze [...] - rejon j. na okres obowiązywania umowy od dnia 1 lipca 2011 r. do dnia 31 grudnia 2015 r. Wartość zamówienia wynosiła nie więcej niż 2 576 000,00 zł na okres rozliczeniowy od dnia 1 lipca 2011 r. do dnia 31 grudnia 2011 r.

Szczegółowe warunki udzielania świadczeń, objętych przedmiotowym postępowaniem, ustalone zostały zarządzeniem Nr [...] Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] marca 2011 r. w sprawie określenia warunków zawierania i realizacji umów w rodzaju: ratownictwo medyczne.

2. Do postępowania zgłosiło się dwóch oferentów: C. Sp. z o.o. (nazywane dalej: "skarżącym") oraz C. O. M. w J., dalej: również COM.

3. Komisja konkursowa w części jawnej postępowania po dokonaniu weryfikacji ofert obu podmiotów stwierdziła, że spełniały one warunki formalne.

4. Zespół kontrolujący, powołany przez komisję konkursową prowadzącą postępowanie nr [...], przeprowadził w dniu 5 maja 2011 r. kontrole obu oferentów biorących udział w ww. postępowaniu stosownie do § 6 ust. 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 15 grudnia 2004 r. w sprawie sposobu ogłaszania o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej przez Narodowy Fundusz Zdrowia, zaproszenia do udziału w rokowaniach, składania ofert, powoływania i odwoływania komisji konkursowej oraz jej zadań (Dz.U. Nr 273, poz. 2719),

Kontrola przeprowadzona u skarżącego wykazała posiadanie przez oferenta środków transportu wyposażonych w wymagany sprzęt. Potwierdzono również, że dane zawarte w ofercie nr [...] były zgodne ze stanem rzeczywistym zastanym podczas kontroli, co zostało potwierdzone również w stosownych protokołach kontroli.

Kontrola przeprowadzona C. O. M. w J., w specjalistycznym zespole ratownictwa medycznego w miejscu stacjonowania w R. przy ul. [...] oraz w specjalistycznym zespole ratownictwa medycznego w miejscu stacjonowania w J. przy ul. [...] 2011 r. wykazała brak posiadania przenośnych alarmowych układów przywołujących (brak po jednym układzie w każdym ze specjalistycznych zespołów ratownictwa medycznego). W jednym z podstawowych zespołów ratownictwa medycznego w miejscu stacjonowania w J. przy ul. [...] stwierdzono brak funkcji kardiostymulatora zewnętrznego w przedstawionym do kontroli defibrylatorze lub osobnego urządzenia spełniającego tą funkcję.

Potwierdzono posiadanie przez stronę środków transportu wyposażonych w wymagany sprzęt oraz prawdziwość i prawidłowość, oprócz wykazanych powyżej, danych zawartych w ofercie nr [...].

W związku z powyższym C. O. M. w J. złożyło oświadczenie w którym wyjaśniło, że defibrylator znajdujący się na wyposażeniu podstawowego zespołu ratownictwa medycznego w J. jest sprawy technicznie i posiada opcję stymulacji. W chwili kontroli dokonano nieprawidłowej opcji na programatorze defibrylatora (uruchomienie opcji stymulacji na aparacie, który nie był podłączony do pacjenta), co wykluczało uruchomienie opcji "stymulacji". Do powyższego oświadczenia dołączono wyciąg z instrukcji defibrylatora oraz wydruk pracy z oznaczoną opcją stymulacji, a także informacje od producenta danego defibrylatora.

C. O. M. w J. w dniu 11 maja 2011 r. złożyło do komisji konkursowej oświadczenie, że przed rozpoczęciem udzielania świadczeń posiadać będzie w obydwu specjalistycznych zespołach ratownictwa medycznego stacjonujących w J. i R. system transmisji zapisu EKG - 12 odprowadzeń, do oddziałów wykonujących przezskórne interwencje wieńcowe i leczenie trombolityczne. Oferent wskazał również, iż oba specjalistyczne zespoły ratownictwa medycznego zostały "doposażone" w radiowe zestawy przywołujące oraz załączył fakturę z dania 10 maja 2011 r. poświadczającą zakup danego sprzętu.

W dniu 11 maja 2011 r. C. O. M. w J. złożyło kolejne oświadczenie, wyjaśniając, że przedstawiony w ofercie wymiar czasu pracy lekarzy spełniających wymagania określone w art. 57 ustawy o Państwowym Ratownictwie Medycznym miał na celu przedstawienie potencjału kadrowego, jakim dysponuje Zakład. Liczba wykazanych w ofercie lekarzy gwarantuje zachowanie ciągłości realizacji świadczeń zdrowotnych w rodzaju: ratownictwo medyczne. Przy sporządzaniu oferty nie było intencją strony zwielokrotnienie liczby lekarzy dyżurujących w specjalistycznych zespołach ratownictwa medycznego, a jedynie pokazanie możliwości kadrowych zakładu. C. O. M. w J. złożyło oświadczenie dotyczące personelu medycznego wykazanego w ofercie, uzupełniając oświadczenie 2 lekarzy, dokumenty kwalifikacyjne 2 ratowników medycznych oraz dokumenty kwalifikacyjne kierowców. W powyższym oświadczeniu C. O. M. w J. zwróciło się również z prośbą o wycofanie z oferty złożonej przez C. O. M. w J. 3 lekarzy oraz przedstawiło oświadczenia lekarzy specjalistów z dziedziny medycyny ratunkowej lub będących w trakcie specjalizacji z deklaracją pełnienia dyżurów w specjalistycznych zespołach ratownictwa medycznego.

Komisja konkursowa prowadząca postępowanie nr [...] przeprowadziła weryfikację czasu pracy personelu zgłoszonego w ofertach świadczeniodawców biorących udział w postępowaniu łącznie z czasem pracy personelu wykazanego w poszczególnych ofertach w skali całego kraju, tj. ofertach złożonych do postępowań konkursowych prowadzonych przez pozostałe Oddziały Wojewódzkie NFZ.

Powyższa weryfikacja wynikała z faktu, że w dniu 6 maja 2011 r. Centrala Narodowego Funduszu Zdrowia udostępniła Oddziałom Wojewódzkim NFZ, na wewnętrznym serwerze FTP, analizę przekazanych przez OW NFZ danych dotyczących średniotygodniowego czasu pracy lekarzy systemu oraz ambulansów zgłoszonych do ofert biorących udział w prowadzonych w skali kraju postępowaniach w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju ratownictwo medyczne obowiązujących od dnia 1 lipca 2011 r. oraz danych przekazanych przez [...] OW NFZ pozyskanych z obecnie obowiązujących umów o udzielanie ww. świadczeń. Weryfikacja czasu pracy lekarzy miała na celu szczegółowe sprawdzenie i ewentualnie zweryfikowanie czasu pracy wynoszącego lub przekraczającego 168 godzin tygodniowo, co oznacza, że lekarz wykonuje pracę przez 7 dni w tygodniu, codziennie w wymiarze 24 godzin na dobę. Powyższe przekroczenie rodzi niemożność realizacji świadczeń opieki zdrowotnej przez takiego lekarza, w wymiarze czasu pracy wskazanym w tych ofertach. Wykazując w ofertach, że łączny średniotygodniowy czas pracy danego lekarza wynosi 168 godzin oznacza również, że taki lekarz codziennie, przez okres roku, będzie pracował po 24 godziny na dobę.

5. W dniu 12 maja 2011 r. komisja konkursowa wezwała obydwu oferentów do wyjaśnienia elementów spornych harmonogramu personelu. Wobec powyższego komisja konkursowa wezwała oferentów do wyjaśnienia elementów spornych poprzez przedstawienie dokumentów potwierdzających prawidłowość złożonej oferty lub zmianę w części spornej w wyznaczonym terminie pod rygorem odrzucenia oferty. Oferenci poproszeni zostali również o przedstawienie umów dwustronnych ze wszystkimi lekarzami wykazanymi w ofercie.

Obydwaj oferenci złożyli stosowne wyjaśnienia dotyczące elementów spornych harmonogramu personelu w zakreślonym terminie.

6. W dniu 13 maja 2011 r. komisja konkursowa prowadzącą postępowanie nr [...] wezwała C. O. M. w J. do złożenia wyjaśnień w związku ze stwierdzeniem podczas prowadzonej kontroli braku w dwóch specjalistycznych zespołach ratownictwa medycznego po jednym przenośnym układzie przywołującym. W odpowiedzi na pytanie ankietowe Formularza ofertowego - 1.1.4.11 "Czy oferowane środki transportu wyposażone są w środki łączności?" Oferent udzielił bowiem odpowiedzi, że spełnia warunek w dniu złożenia oferty i będzie go spełniać przez cały okres obowiązywania umowy.

W dniu 17 maja 2011 r. C. O. M. w J. złożyło oświadczenie, w którym stwierdziło, że oba zespoły specjalistyczne są doposażone w radiowe zestawy przywołujące, a negatywna odpowiedź na pytanie nr 1.1.4.11 Formularz ofertowego byłaby niezgodna z prawdą.

W dniu 20 maja 2011 r. C. O. M. w J. złożyło do komisji konkursowej oświadczenie zawierające informację uzupełniającą do posiadanych przez niego systemów łączności. Przedstawienie dodatkowych informacji w sprawie miało na celu wyjaśnienie "podejścia" oferenta do odpowiedzi na stawiane w Formularzu ofertowym pytania, tj. zrozumienia pytania zawartego w Formularzu ofertowym. Oferent oświadczył jednocześnie, że posiadając fakturę proforma uznano, że spełniony został warunek posiadania alarmowego układu przywołującego.

Oświadczeniem z dnia 23 maja 2011 r. C. O. M. w J. ponownie przedstawiło wyjaśnienia nt. posiadanych w zespołach ratownictwa medycznego systemów łączności ze szczegółowym opisem elementu dotyczącego dwóch zestawów alarmowego układu przywołującego. Oferent poinformował również komisję konkursową że każda karetka jest wyposażona w przenośny nadajnik-odbiornik radiowy, który stanowi formę systemu przywołującego oraz ponadto każda karetka wyposażona była i jest w telefony komórkowe mogące spełniać tą samą funkcję. Oferent zwrócił się z prośbą o uznanie spełnienia wymogu posiadania przez specjalistyczne zespoły ratownictwa medycznego środków łączności w pełnym zakresie.

W dniu 25 maja 2011 r. komisja konkursowa prowadząca postępowanie nr [...] zawiadomiła o odrzuceniu oferty złożonej przez C. O. M. w J. z powodu nieprawdziwych informacji zawartych w ofercie.

Komisja konkursowa w dniu 7 lipca 2011 r. oddaliła protest C. O. M. w J. wniesiony na czynność polegającą na odrzuceniu oferty.

7. W dniu 25 maja 2011 r. komisja konkursowa sporządziła ranking otwarcia. Skarżący otrzymał łącznie 174 pkt, w tym za kryterium ciągłość 90 pkt. (podstawowe zespoły ratownictwa medycznego - 45 pkt., specjalistyczne zespoły ratownictwa medycznego - 45 pkt.), jakość 74 pkt. (podstawowe zespoły ratownictwa medycznego - 17 pkt., specjalistyczne zespoły ratownictwa medycznego - 57 pkt.), natomiast za kryterium ceny 10 pkt. (podstawowe zespoły ratownictwa medycznego - 5 pkt., specjalistyczne zespoły ratownictwa medycznego - 5 pkt.).

8. W związku z rozstrzygnięciem w dniu 10 czerwca 2011 r. postępowania nr [...],C. O. M. w J. pismem z dnia 16 czerwca 2011 r. wniosło do dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ odwołanie, wnosząc o uchylenie rozstrzygnięcia konkursu i uwzględnienia bezpodstawnie pominiętej (odrzuconej) oferty tegoż podmiotu.

Odwołanie zostało uzupełnione o oświadczenia ratowników medycznych mówiące o wycofaniu zgody na świadczenie usług u skarżącego.

9. Dyrektor [...] OW NFZ decyzją z dnia [...] lipca 2011 r. znak: [...] oddalił odwołanie C. O. M. w J. od rozstrzygnięcia postępowania nr [...] uznając, że złożona przez niego oferta została odrzucona zgodnie z przepisami prawa powszechnie obowiązującego wobec czego nie doszło do naruszenia jego interesu prawnego, a postępowanie nr [...] przeprowadzone zostało w sposób prawidłowy.

10. Prezes NFZ w wyniku rozpatrzenia odwołania C. O. M. w J. od decyzji z dnia [...] lipca 201 r. decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 r. Nr [...] uchylił ww. decyzję i uwzględnił odwołanie od rozstrzygnięcia postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej złożone przez C. O. M. w J.

11. Pismem z dnia 20 października 2011 r. skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Prezesa NFZ z dnia [...] sierpnia 2011 r., która wyrokiem z dnia 6 marca 2012 r., sygn. akt VI SA/Wa 2259/11 została przez Sąd uchylona.

12. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 6 marca 2013 r., sygn. akt II GSK 1163/12 oddalił skargę kasacyjną Prezesa NFZ od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 marca 2012 r., sygn. akt VI SA/Wa 2259/11. W uzasadnieniu wyroku Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że świadczeniodawca, którego interes prawny doznał uszczerbku w wyniku uwzględnienia przez Prezesa NFZ odwołania - na podstawie art. 154 ust. 7 ustawy o świadczeniach - złożonego przez uczestnika postępowania konkursowego, dla którego rozstrzygnięcie postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej było niekorzystne - posiada przymiot strony w postępowaniu odwoławczym prowadzonym w trybie art. 154 ustawy o świadczeniach.

13. Prezes NFZ decyzją z dnia [...] lipca 2013 r., uchylił decyzję Dyrektora [...] OW NFZ z dnia [...] lipca 2011 r. oraz przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji celem ponownego rozpatrzenia sprawy zgodnie z wytycznymi wskazanymi w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 marca 2012 r. sygn. akt VI SA/Wa 2259/11.

14. Dyrektor [...] OW NFZ, po rozpatrzeniu odwołania C. O. M. w J., decyzją z dnia [...] sierpnia 2013 r. Nr [...], na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. umorzył postępowanie w całości.

W uzasadnieniu decyzji podał, że na skutek zdarzenia o charakterze faktyczno-prawnym, jakim było przeprowadzenie ponownie postępowania w trybie rokowań i zawarcie umowy z COM, przestała istnieć szczególna relacja pomiędzy sytuacją faktyczną COM, a jego sytuacją prawną, z którą prawo łączy obowiązek konkretyzacji normy w postaci wydania decyzji administracyjnej "w ramach konkursu ofert". Powołując się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 maja 2012 r., sygn. akt II GSK 467/11, organ stwierdził, że taka sytuacja skutkuje bezprzedmiotowością postępowania, o której mowa w art. 105 ust. 1 k.p.a.

W razie stwierdzenia bezprzedmiotowości postępowania organ obligowany jest wydać decyzję umarzającą postępowanie. Rozpoznając sprawę organ pierwszej instancji wykonał zalecenia wskazane w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 marca 2012 r. w sprawie o sygn. akt VI SA/Wa 2259/11.

15. Pismem z dnia 12 sierpnia 2013 r. skarżący złożył odwołanie od decyzji Dyrektora [...] OW NFZ z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...], którym zarzucił naruszenie: art. 105 § 1 k.p.a. poprzez jego zastosowanie i błędne przyjęcie, że postępowanie konkursowe przeprowadzone przez [...] Oddział Wojewódzki NFZ w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: ratownictwo medyczne, na obszarze [...] - rejon J. (kod postępowania: [...]), w którym jako korzystniejszą wybrano ofertę skarżącego stało się - z powodu przeprowadzenia i rozstrzygnięcia rokowań - bezprzedmiotowe w całości.

16. Prezes NFZ decyzją z dnia [...] października 2013 r., po rozpatrzeniu odwołania, uwzględniając wytyczne zawarte w wyroku Sądu z dnia 6 marca 2012 r., sygn. akt VI SA/Wa 2259/11, utrzymał w mocy decyzję Dyrektora [...] OW NFZ z dnia [...] sierpnia 2013 r. Nr [...].

Odnosząc się do zarzutu odwołania, Prezes NFZ podał, że w sprawie mamy do czynienia z umorzeniem postępowania administracyjnego wszczętego w związku ze złożeniem odwołania przez C. O. M. w J. W orzecznictwie wyraźnie przyjmuje się, że postępowanie prowadzone przez komisję konkursową, zmierzające do wyłonienia najkorzystniejszej oferty na udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej jest wzorowane na czynnościach poprzedzających zawarcie umowy cywilnoprawnej, uregulowanych w Kodeksie cywilnym (art. 66 § 1 i nast. oraz art. 72 § 1 k.c.). Rozstrzygnięcie tego postępowania przez komisję nie jest niczym innym, jak wyborem najkorzystniejszej oferty przez zamawiającego. Postępowanie prowadzone przez komisję konkursową nie jest postępowaniem administracyjnym, w rozumieniu przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, a "rozstrzygnięcie" tej komisji nie jest decyzją administracyjną ani innym aktem o charakterze administracyjnoprawnym. W tej sytuacji sprawa o zawarcie umowy o udzielenie świadczenia staje się sprawą administracyjną dopiero z chwilą złożenia przez świadczeniodawcę odwołania.

Prezes NFZ powołał się na treść art. 107 ust. 5 pkt 8 art. 138 ust. 4 oraz art. 151 ustawy o świadczeniach. Na etapie postępowania administracyjnego organy obu instancji nie prowadzą ponownie postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, a co za tym idzie nie powielają czynności zarezerwowanych przez ustawę o świadczeniach dla komisji powoływanej przez dyrektora oddziału wojewódzkiego Funduszu. Organy obu instancji zobowiązane są do zbadania, czy rozstrzygnięcie postępowania dokonane przez komisję zostało podjęte z naruszeniem zasad postępowania, i czy wskutek tego doszło do naruszenia interesu prawnego odwołującego.

Dyrektor [...] OW NFZ, prowadząc ponownie postępowanie administracyjne w sprawie miał za zadanie, zgodnie z wytycznymi zawartymi w treści wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 marca 2012 r., sygn. akt VI SA/Wa 2259/11, ponownie rozpoznać sprawę z udziałem skarżącego, a następnie wydać stosowne rozstrzygnięcie. W ocenie Prezesa NFZ niezrozumiały jest wniosek skarżącego dotyczący zobowiązania organu pierwszej instancji do rozstrzygnięcia postępowania konkursowego w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju ratownictwo medyczne na obszarze [...] — rejon J., gdyż postępowanie to zostało zakończone.

Prezes NFZ podzielił stanowisko organu pierwszej instancji dotyczące bezprzedmiotowości postępowania, stwierdzając, że roszczenia oraz zarzuty zawarte w odwołaniu zostały wypełnione przez Narodowy Fundusz Zdrowia w 2011 r. wziąwszy pod uwagę podejmowane czynności i wydawane rozstrzygnięcia przez Dyrektora [...] OW NFZ i Prezesa NFZ.

Przesłanką umorzenia postępowania jest w świetle art. 105 ust. 1 k.p.a. bezprzedmiotowość postępowania, przy czym w razie jej stwierdzenia organ obligowany jest wydać decyzję, o której w nim mowa. Niepodjęcie przez Dyrektora [...] OW NFZ decyzji o umorzeniu postępowania skutkowałoby tzw. tożsamością sprawy administracyjnej rozstrzyganej w kolejnych postępowaniach.

Odnosząc się do zarzutu skarżącego zawartego w odwołaniu, że zgodnie z art. 154 ust. 7 ustawy o świadczeniach w przypadku uwzględnienia odwołania przez Prezesa NFZ przeprowadza się ponownie postępowanie w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, do którego stosuje się przepisy art. 144 pkt 1 oraz art. 145 ustawy o świadczeniach, Prezes NFZ wskazał na specyfikę kontraktowania świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju ratownictwo medyczne. Zgodnie z art. 49 ustawy z dnia 8 września 2006 r. o Państwowym Ratownictwie Medycznym (Dz.U. z 2013 r. poz. 757) wojewoda powierza przeprowadzenie postępowania o zawarcie umów z dysponentami zespołów ratownictwa medycznego na wykonywanie zadań zespołów ratownictwa medycznego, zawieranie, rozliczanie i kontrolę wykonywania tych umów dyrektorowi właściwego oddziału wojewódzkiego Funduszu. Dyrektor oddziału wojewódzkiego Funduszu zawiera umowy, o których mowa w zdaniu poprzednim, na rejony operacyjne, na podstawie planu oraz w ramach środków przewidzianych w budżecie państwa, w części, której dysponentem jest wojewoda, ujętych w planie finansowym Funduszu. Jak wynika z powyższego postępowanie w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju ratownictwo medyczne prowadzone jest na rejon operacyjny, nie ma możliwości prowadzenia postępowania na jego część. Natomiast w wyniku postępowania wybierany jest świadczeniodawca zabezpieczający realizację świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju ratownictwo medyczne na danym rejonie operacyjnym samodzielnie lub z udziałem podwykonawców.

Zgodnie z art. 154 ust. 6 ustawy o świadczeniach decyzja Prezesa Funduszu podlega natychmiastowemu wykonaniu. Tak więc w przypadku uwzględnienia odwołania przez Prezesa Funduszu przepisy ustawy o świadczeniach zobowiązują dyrektora oddziału wojewódzkiego Funduszu do przeprowadzenia po raz kolejny postępowania, prowadzonego w trybie rokowań, w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Obowiązek ten nakładany jest na dyrektora oddziału wojewódzkiego Funduszu już w momencie uwzględnienia odwołania przez Prezesa Funduszu nie uzależniając jego toku od decyzji jakie mogą zapaść w toczącym się ewentualnie postępowaniu administracyjnym.

20. Pismem z dnia 24 października 2013 r. skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Prezesa NFZ z dnia [...] października 2013 r., wnosząc o jej uchylenie wraz z decyzją ją poprzedzającą Dyrektora [...] OW NFZ z dnia [...] sierpnia 2013 r.

Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, które miało istotny wpływ na wynik sprawy oraz spowodowało, że interes prawny skarżącego doznał uszczerbku, tj. art. 105 § 1 k.p.a. poprzez jego zastosowanie i błędne przyjęcie, że postępowanie konkursowe przeprowadzone przez Dyrektora [...] OW NFZ w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: ratownictwo medyczne na obszarze [...] - rejon J. (kod postępowania: [...]), w którym jako najkorzystniejszą wybrano ofertę skarżącego stało się - z powodu przeprowadzenia i rozstrzygnięcia rokowań - bezprzedmiotowe w całości.

Uzasadniając zarzuty skargi skarżący przedstawił stan faktyczny sprawy wraz z faktami, które miały miejsce w innych toczących się postępowaniach, a które pozostawały w bezpośrednim związku ze sprawą rozstrzygniętą zaskarżoną decyzją Prezesa FNZ z dnia [...] października 2013 r.

Skarżący podał, że w czasie, w którym złożył skargę do WSA w Warszawie na decyzję Prezesa NFZ z dnia [...] sierpnia 2011 r., Dyrektor [...] OW NFZ, działając w oparciu o art. 154 ust. 7 w zw. z art. 144 pkt. 1 i 145 ustawy o świadczeniach przeprowadził dodatkowe postępowanie - w trybie rokowań o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: ratownictwo medyczne na obszarze [...] - rejon J. na okres od dnia 1 lipca 2011 r. do dnia 31 grudnia 2015 r., w którym - niezgodnie z prawem - zobowiązał zarówno C. O. M. w J., którego ofertę wcześniej odrzucił, jak również skarżącego, którego oferty nie odrzucił do ponownego złożenia ofert. Oba podmioty złożyły oferty, korzystniejsza cenowo okazała się oferta C. O. M. w J.

Skarżący podkreślał w skardze, że pomimo zapadnięcia w sprawie rozstrzygnięć Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego, w których - co istotne - Sądy te nie znalazły podstaw do umorzenia postępowania (art. 161 § 1 pkt. 3 p.p.s.a.). Dyrektor [...] OW NFZ umorzył postępowania konkursowe w całości na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., wskazując przy tym, że ponownie przeprowadzone postępowanie w trybie rokowań miało jakoby sanować wcześniejsze postępowanie konkursowe, jednocześnie je zastępując, oraz że postępowanie konkursowe, które było prowadzone z naruszeniem interesu prawnego skarżącego należy w tej sytuacji traktować jako unieważnione.

W ocenie skarżącego, gdyby obecnie prezentowane przez Narodowy Fundusz Zdrowia argumenty były racjonalne, to zarówno Wojewódzki Sąd Administracyjny, jak również Naczelny Sąd Administracyjny umorzyłyby postępowanie sądowe, powołując się na te same przyczyny, jakie dzisiaj przedstawia NFZ, tj. w oparciu o art. 161 § 1 pkt. 3 p.p.s.a., a więc z uwagi na bezprzedmiotowość postępowania.

Wykładni oceny postępowania w trybie rokowań i jego wpływu na niniejszej postępowanie dokonał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 13 czerwca 2013 r., sygn. akt VI SA/Wa 1490/12 stwierdzając, że wynik postępowania w trybie rokowań nie jest zależny od wyniku postępowania w niniejszej sprawie. Zauważył, że na skutek decyzji Prezesa NFZ z dnia [...] sierpnia 2011 r. organ procedował w sprawie dotyczącej rokowań. Decyzja ta skutecznie została wyeliminowana z obrotu. Skoro zatem postępowanie przeprowadzane na podstawie art. 154 ust. 7 ustawy o świadczeniach nie ma wpływu na bieg toczącego się postępowania wywołanego skargą, o której mowa w art. 154 ust. 8 ustawy i nie może stanowić podstawy zawieszenia postępowania, to tym samym uznać należy, że pierwszoplanowane znaczenie dla rozstrzygnięcia postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej ma pierwotne postępowanie konkursowe, a postępowanie w trybie rokowań przeprowadzane na podstawie art. 154 ust. 7 ustawy o świadczeniach ma niejako charakter następczy i nie może mieć wpływu na ostateczny wynik sprawy związanej z wniesionym w dniu 16 czerwca 2011 r. odwołaniem przez C. O. M.

Reasumując Skarżący wnosił o uchylenie decyzji Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia w Warszawie nr [...] z dnia [...] października 2013 r., znak sprawy: [...], utrzymującej w mocy zaskarżoną decyzję Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w R. nr [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r. w przedmiocie umorzenia postępowania, zarzucając jej naruszenie przepisów postępowania poprzez niewłaściwe jego zastosowanie, które miało istotny wpływ na wynik sprawy oraz co spowodowało, że interes prawny skarżącego doznał uszczerbku.

21. W odpowiedzi na skargę Prezes NFZ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Prezes NFZ uznał, że decyzja z dnia [...] października 2013 r. została wydana zgodnie z przepisami kodeksu postępowania administracyjnego oraz ustawy o świadczeniach, interes prawny skarżącego nie został naruszony, a stawiane przez niego zarzuty były bezzasadne.

II. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

1. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym ta kontrola stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd w ramach swojej właściwości dokonuje zatem kontroli aktów z zakresu administracji publicznej z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnymi jak i prawem procesowym.

Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zw. dalej p.p.s.a. - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Podkreślenia wymaga również, iż stosownie do powołanych wyżej przepisów Sąd nie bada zaskarżonej decyzji pod względem jej celowości czy słuszności.

2. Badając skargę wg powyższych kryteriów Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie.

3. Na wstępie wskazać należy, że stosownie do przepisu art. 132 ust. 2 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, (Dz. U. z 2008 r. Nr 164, poz. 1027 ze zm.) – cytowanej dalej jako "ustawa o świadczeniach", umowa o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej może być zawarta wyłącznie ze świadczeniodawcą, który został wybrany do udzielania świadczeń opieki zdrowotnej. Zawieranie umów o udzielanie świadczeń odbywa się co do zasady, po przeprowadzeniu postępowania w trybie konkursu ofert albo rokowań. W celu przeprowadzenia postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej Dyrektor Oddziału Wojewódzkiego Funduszu powołuje komisję (art. 139 ust. 1 i 4 ustawy). Komisja ogłasza o rozstrzygnięciu postępowania wskazując wybraną ofertę, jeżeli wcześniej nie nastąpiło unieważnienie tego postępowania (art. 151 ust. 1 ustawy).

Przepis art. 154 ust. 1 ustawy o świadczeniach stanowi, że świadczeniodawca biorący udział w postępowaniu może złożyć, w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia o rozstrzygnięciu postępowania, odwołanie do Dyrektora Oddziału Wojewódzkiego Funduszu. Po rozpatrzeniu odwołania Dyrektor Oddziału Wojewódzkiego Funduszu wydaje decyzję administracyjną uwzględniającą lub oddalającą odwołanie. Decyzja jest zamieszczana w terminie 2 dni od dnia jej wydania, na tablicy ogłoszeń oraz na stronie internetowej właściwego Oddziału Wojewódzkiego Funduszu (art. 154 ust. 3 ustawy o świadczeniach). Od decyzji Dyrektora Oddziału Wojewódzkiego Funduszu przysługuje odwołanie do Prezesa Funduszu. Odwołanie wnosi się za pośrednictwem Dyrektora właściwego Oddziału Wojewódzkiego Funduszu (ust. 4 wymienionego przepisu). Prezes Funduszu rozpatruje odwołanie w terminie 30 dni od dnia jego otrzymania i wydaje decyzję administracyjną w sprawie. Decyzja Prezesa Funduszu podlega natychmiastowemu wykonaniu (ust. 6). Zgodnie z ust. 7 art. 154 ustawy o świadczeniach w przypadku uwzględnienia odwołania przeprowadza się ponownie postępowanie w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Do ponownie przeprowadzanego postępowania stosuje się odpowiednio art. 144 pkt 1 oraz art. 145 ustawy o świadczeniach (przeprowadza się postępowanie w trybie rokowań, jeżeli uprzednio prowadzone postępowanie w trybie konkursu ofert zostało unieważnione, a szczegółowe warunki postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej są takie same jak w konkursie ofert i w postępowaniu tym biorą udział świadczeniodawcy wskazani w art. 145).

Od decyzji Prezesa Funduszu świadczeniodawcy przysługuje skarga do sądu administracyjnego (art. 154 ust. 8 ustawy o świadczeniach).

Z powołanych przepisów wynika, że postępowanie prowadzone przez komisję, zmierzające do wyłonienia najkorzystniejszej oferty na udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, jest wzorowane na czynnościach poprzedzających zawarcie umowy cywilnoprawnej, uregulowanych w Kodeksie cywilnym (art. 66 § 1 i nast. oraz art. 72 § 1 k.c). Rozstrzygnięcie tego postępowania przez komisję nie jest niczym innym, jak wyborem najkorzystniejszej oferty (ofert) przez zamawiającego. Podmiot prowadzący to postępowanie - Narodowy Fundusz Zdrowia reprezentowany przez Dyrektora Oddziału Wojewódzkiego Funduszu - jest państwową jednostką organizacyjną, posiadającą osobowość prawną (art. 96 ust. 1 ustawy o świadczeniach). Nie jest zatem organem administracji publicznej w rozumieniu ustrojowym i nie przyznano mu generalnie kompetencji do stosowania środków prawnych, właściwych organom administracji publicznej. Jedynie na mocy konkretnych przepisów tej ustawy wydaje decyzje administracyjne (art. 154 ust. 3 i ust. 6 ustawy o świadczeniach). Niewątpliwie więc postępowanie prowadzone przez komisję nie jest postępowaniem administracyjnym w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, a "rozstrzygnięcie" komisji nie jest decyzją administracyjną, ani innym aktem o charakterze administracyjnoprawnym. Sprawa o zawarcie umowy o udzielenie świadczenia staje się sprawą administracyjną z chwilą złożenia przez świadczeniodawcę odwołania od rozstrzygnięcia komisji (por. przykładowo postanowienie NSA z dnia 14 lutego 2007 r. wydane w sprawie II GSK 330/06, czy wyrok NSA z dnia 15 listopada 2006 r. w sprawie II GSK 186/06).

W konsekwencji do postępowania toczącego się na skutek wniesionego odwołania mają zastosowanie zasady obowiązujące w postępowaniu administracyjnym.

4. Przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie jest skarga C. Sp. z o. o. z siedzibą w J. na decyzję Prezesa NFZ z dnia [...] października 2013 r. nr [...], którą utrzymano w mocy decyzję dyrektora [...] OW NFZ nr [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r.

W istocie spór dotyczy rozstrzygnięcia konkursu ofert ogłoszonego przez Dyrektora [...] OW NFZ w dniu 31 marca 2011 r., w sprawie zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: ratownictwo medyczne, w zakresie: świadczenia udzielane przez podstawowe zespoły ratownictwa medycznego (dwa zespoły), świadczenia udzielane przez specjalistyczne zespoły ratownictwa medycznego (dwa zespoły) na obszarze [...] - rejon j. na okres obowiązywania umowy od dnia 1 lipca 2011 r. do dnia 31 grudnia 2015 r. Zgodnie z opisanym powyżej stanem faktycznym sprawy, ostatecznie konkurs ten rozstrzygnięto rokowaniami, pierwotnego postępowania ogłoszonego w trybie konkursu ofert jednak nie zakończono. Jak wynika z akt sprawy decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 r. Prezes NFZ uwzględnił odwołanie COM i uchylił decyzję Dyrektora [...] OW NFZ z dnia [...] lipca 2011 r. rozstrzygającą postępowanie konkursowe ogłoszone 31 marca 2011 r. Istotne w sprawie jest, że decyzją tą Prezes NFZ nie unieważnił postępowania konkursowego.

Od decyzji powyższej Skarżący złożył w dniu 20 października 2011 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wyrokiem z dnia 6 marca 2012 r. WSA w Warszawie (VI SA/Wa 2259/11, wyrok prawomocny) uchylił zaskarżoną decyzję Prezesa NFZ i stwierdził, że nie podlega ona wykonaniu. Wskazał przy tym, że nie dopuszczając C. do udziału w postępowaniu odwoławczym wywołanym przez COM, NFZ naruszył interes prawny C. Jednocześnie WSA nakazało przy ponownym rozpatrzeniu sprawy przeprowadzenie postępowania odwoławczego z udziałem C. i wydanie stosownego rozstrzygnięcia. W ocenie Sądu takim rozstrzygnięciem nie jest rozstrzygnięcie zapadłe w dodatkowym postępowaniu w trybie rokowań o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: ratownictwo medyczne na obszarze [...] - rejon J. na okres od dnia 1.7.2011 r. do dnia 31.12.2015 r.

Ogłoszeniem z dnia 3 listopada 2011 r. Dyrektora [...] OW NFZ wybrał ofertę COM, jako najkorzystniejszą. Decyzja ta w toku dalszego postępowania stała się ostateczna, ale wyrokiem z dnia 13 czerwca 2013 r. WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1490/12 stwierdził nieważność decyzji Prezesa NFZ z dnia [...] maja 2012 r. oraz poprzedzającej ją decyzji Dyrektora [...] OW NFZ z dnia [...] marca 2012 r. z uwagi na odpadnięcie podstawy prawnej do przeprowadzenia rokowań, tj. prawomocne uchylenie przez WSA w Warszawie decyzji Prezesa NFZ z dnia [...] sierpnia 2011 r. Jednocześnie WSA w Warszawie, w punkcie 1 wyroku orzekł, że obie decyzje nie podlegają wykonaniu. Od wyroku WSA w Warszawie skargę kasacyjną złożył NFZ oraz COM. Nie mniej orzeczeniem z 23 lipca 2014 r., sygn. akt II GSK 2055/13 NSA skargi oddalił i wyrok WSA Warszawa stwierdzający nieważność obu decyzji wydanych w sprawie postępowania w trybie rokowań stał się prawomocny.

Pomimo zapadnięcia wyżej wymienionych rozstrzygnięć sądów administracyjnych, w których to sądy te nie stwierdziły podstaw do umorzenia postępowania Dyrektor [...] OW NFZ w R. umorzył postępowania konkursowe w całości wskazując przy tym, że ponownie przeprowadzone postępowanie w trybie rokowań miało jakoby sanować wcześniejsze postępowanie konkursowe, jednocześnie je zastępując, oraz że postępowanie konkursowe, które było prowadzone z naruszeniem interesu prawnego C. należy w tej sytuacji traktować jako unieważnione. Jako podstawę prawną wydanej decyzji Dyrektor [...] OW NFZ w R. wskazał art. 105 § 1 k.p.a. Od decyzji tej skarżący wniósł odwołanie z dnia 12 sierpnia 2013 r. Decyzją z dnia [...] października 2013 r. Prezes NFZ utrzymał w mocy decyzję Dyrektora [...] OW NFZ w R. i właśnie te swie decyzje są przedmiotem rozpatrywanej przez Sąd skargi.

6. W ocenie Sądu zarzuty skargi są zasadne, a decyzje organów obu instancji zasługiwały na uchylenie. Umorzenie postępowania, o jakim mowa w art. 105 k.p.a. wiąże się z powstaniem trwałej i nieusuwalnej przeszkody w kontynuacji postępowania, zastojem trwałym i ostatecznym postępowania. Przepis art. 105 k.p.a. kładzie akcent na przeszkodę w postaci bezprzedmiotowości, czyli braku przedmiotu postępowania administracyjnego. Mając powyższe na uwadze nie sposób stwierdzić by przeprowadzone przez Dyrektor [...] OW NFZ w R. postępowanie konkursowe dotknęła trwała i nieusuwalna przeszkoda a postępowanie to obarczone było przymiotem bezprzedmiotowości, czyli brakiem przedmiotu postępowania administracyjnego. Stanowisko wyrażone przez organ I instancji w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] sierpnia 2013 r., a następnie podtrzymane przez Prezesa NFZ w zaskarżonej decyzji z dnia [...] października 2013 r., zgodnie z którym ponownie przeprowadzone postępowanie w trybie rokowań sanowało wcześniejsze postępowanie konkursowe zastępując je, oraz że postępowanie, które było prowadzone z naruszeniem interesu prawnego C., należy traktować jako unieważnione, jest pozbawione podstawy prawnej nie może być więc podstawą rozstrzygnięcia w sprawie. Nie ma bowiem przepisy prawa ani w k.p.a., ani w ustawie o świadczeniach, które umożliwia takie rozstrzygnięcie organu, a takiej możliwości nie daje również zastosowanie art. 105 k.p.a.

Zgodnie z przepisem art. 6 k.p.a. organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa. Podstawą działania organu może być tylko przepis prawa materialnego, a nie domniemanie opierające się na osądach i poglądach osób wydających decyzje, które dokonują własnych interpretacji prawa wbrew brzmieniu obowiązujących przepisów prawa.

Wynika to z wielu orzeczeń sądów administracyjnych. NSA wyrokiem z dnia 1 sierpnia 2012 r., I OSK 2140/11, uznał, że stosowania władczej i indywidualnej formy działania organów, jaką jest decyzja administracyjna, nie można domniemywać, a podstawa do jej zastosowania musi wynikać z obowiązującego przepisu prawa materialnego.

W innym wyroku z dnia 16 maja 2012 r., WSA w Warszawie wskazywał (VI SA/Wa 2371/11), że działanie na podstawie prawa obejmuje dwa zasadnicze elementy, a mianowicie ustalenie przez organ administracji publicznej zdolności prawnej do prowadzenia postępowania w danej sprawie oraz zastosowanie przepisów prawa materialnego i przepisów prawa procesowego przy rozpoznaniu i rozstrzygnięciu sprawy.

Powyższe stanowisko można uznać za utrwalone w orzecznictwie sądów administracyjnych albowiem znajduje w znacznym zakresie oparcie w ocenach prawnych zawartych - między innymi we wskazanych powyżej wyrokach. Przytoczone wyżej poglądy sądów administracyjnych w pełni podziela WSA w Warszawie w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, a akceptacja tych poglądów oznacza równocześnie, że skarga i zarzuty w niej sformułowane zasługują na uwzględnienie, a skarżona decyzja i decyzja ją poprzedzająca zapadły bez podstawy prawnej.

Sąd zgadza się w tym zakresie z zarzutami skargi. Zgodnie z art. 144 pkt. 1 ustawy o świadczeniach, postępowanie w trybie rokowań może być przeprowadzone, jeżeli uprzednio prowadzone postępowanie w trybie konkursu ofert zostało unieważnione. Tymczasem postępowanie konkursowe - do chwili obecnej - nie zostało unieważnione, zarówno decyzją Dyrektora [...] OW NFZ w R., jak również decyzją Prezesa NFZ. W kluczowej dla sprawy decyzji z dnia [...] sierpnia 2011 r. Prezes NFZ nie unieważnił postępowania konkursowego. Co więcej, postępowanie to nie zostało unieważnione orzeczeniami WSA oraz NSA, które rozpoznawały sprawę. Powyższe oznacza, że to postępowanie de facto nie zostało zakończone i wymaga stosownego rozstrzygnięcia właściwego organu.

7. W skarżonej decyzji organ uznał, że uchylenie decyzji i przeprowadzenie rokowań oznacza sanowanie wcześniejszego postępowania w sprawie. Według organu zastępując je i tym samym postępowanie wcześniejsze należy traktować jako unieważnione. Taka wykładnia przepisów oznaczała by jednak, że możliwość zaskarżenia przez stronę, której interes prawny został naruszony w toku postępowania konkursowego poprzez wniesienie skargi do WSA, byłoby bezcelowe. Fakt późniejszego przeprowadzenia rokowań przez organ skutkowałby niemożliwością rozstrzygnięcia nie zakończonego postępowania konkursowego. Oznaczałoby to również pozbawienie strony możliwości skorzystania z prawa do sądu w pełnym zakresie, a także iluzoryczność ochrony sądowej w przypadku ewentualnego uwzględnienia skargi.

Jeżeli stwierdzono niezgodne z prawem przeprowadzenie konkursu, nakazano Dyrektorowi [...] OW NFZ w R. dokonanie stosownych korekt i następnie rozstrzygnięcie sprawy, jednocześnie stwierdzając nieważność przeprowadzonych rokowań, to dokonywana przez organ wykładnia przepisów i stawiana teza o zastąpieniu pierwotnego postępowania konkursowego przeprowadzonymi później rokowaniami stanowi przejaw rażącego lekceważenia przepisów prawa – art. 144 ust. 1 pkt 1 ustawy o świadczeniach i orzeczeń sądów administracyjnych i normy art. 153 p.p.s.a.

Wykładni oceny postępowania w trybie rokowań i jego wpływu na niniejszej postępowanie konkursowe dokonał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 13 czerwca 2013 r., sygn. akt VI SA/Wa 1490/12 stwierdzając, że wynik postępowania w trybie rokowań nie jest zależny od wyniku postępowania w niniejszej sprawie. Zauważył, że na skutek decyzji Prezesa NFZ z dnia [...] sierpnia 2011 r. organ procedował w sprawie dotyczącej rokowań. Decyzja ta skutecznie została wyeliminowana z obrotu.

Skoro zatem postępowanie przeprowadzane na podstawie art. 154 ust. 7 ustawy o świadczeniach nie ma wpływu na bieg toczącego się postępowania wywołanego skargą, o której mowa w art. 154 ust. 8 ustawy i nie może stanowić podstawy zawieszenia postępowania, to tym samym uznać należy, że kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej ma pierwotne postępowanie konkursowe, a postępowanie w trybie rokowań przeprowadzane na podstawie art. 154 ust. 7 ustawy o świadczeniach ma niejako charakter następczy, dopuszczalne jest jedynie w razie unieważnienia postępowania konkursowego (art. 144 ust. 1 pkt 1 ustawy o świadczeniach), a w rozstrzyganej przez Sąd sprawie nie ma i nie może mieć wpływu na ostateczny wynik sprawy związanej z wniesionym w dniu 16 czerwca 2011 r. odwołaniem przez COM.

8. Biorąc powyższe pod uwagę skarżący podkreślił, że nie sposób stwierdzić by przeprowadzone przez Dyrektor [...] OW NFZ postępowanie konkursowe dotknęła trwała i nieusuwalna przeszkoda, by postępowanie to zawierające błędy formalne i obarczone było obecnie przymiotem bezprzedmiotowości. Wnioski Dyrektora [...] OW NFZ zawarte w decyzji z dnia [...] sierpnia 2013 r., podtrzymane przez Prezesa NFZ w zaskarżonej decyzji z dnia [...] października 2013 r. jakoby ponownie przeprowadzone postępowanie w trybie rokowań miało sanować wcześniejsze postępowanie konkursowe niejako je zastępując, oraz że postępowanie, które było prowadzone z naruszeniem interesu prawnego skarżącego, należy traktować jako unieważnione są więc nieuzasadnione i pozbawione podstawy prawnej. Zgodnie z art. 144 pkt. 1 ustawy o świadczeniach - postępowanie w trybie rokowań może być przeprowadzone, jeżeli uprzednio prowadzone postępowanie w trybie konkursu ofert zostało unieważnione. Wbrew twierdzeniom organów pierwszej i drugiej instancji o rzekomym "domniemanym unieważnieniu postępowania konkursowego", postępowanie konkursowe - do chwili obecnej - nie zostało unieważnione zarówno decyzją Dyrektora [...] OW NFZ, jak również decyzją Prezesa NFZ. Nie uczyniły tego również sądy rozpoznające powyższą sprawę. Z akt sprawy nie wynika poza tym by zachodziły inne przesłanki z przepisu art. 144 ustawy o świadczeniach, które pozwalają organowi na przeprowadzenie postępowania w trybie rokowań, a organ się na powyższe przesłanki się nie powoływał w skarżonych decyzjach.

9. Sąd zauważa, że Prezes NFZ w skarżonej decyzji nie ma racji podnosząc, że w poprzedzającej decyzja Prezesa NFZ z dnia [...] sierpnia 2011 r., która jest podstawą prawną wraz z decyzją ją poprzedzającą do przeprowadzania rokowań w przedmiotowym konkursie o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej nr [...] jest ważna, ponieważ wyrok WSA w Warszawie z 13 czerwca 2013 r., który stwierdził ich nieważność (sygn. akt VI SA/Wa 1490/12) jest nieprawomocny.

Przedmiotowy wyrok WSA w Warszawie z 13 czerwca 2013 r. zawierał rozstrzygnięcie, że decyzje, których nieważność Sąd stwierdził nie podlegają wykonaniu. Tego rodzaju stwierdzenie przez sąd administracyjny w wyroku, że uchylone decyzje (dotyczy to również stwierdzenia nieważności) nie podlegają wykonaniu na podstawie art. 152 p.p.s.a., oznacza, że decyzja ta nie wywołuje skutków prawnych, które wynikają z jej rozstrzygnięcia, od chwili wydania wyroku, mimo że wyrok uchylający tę decyzję (stwierdzający jej nieważność) nie jest jeszcze prawomocny. Powyższa wykładnia art. 152 p.p.s.a. jest utrwalona zarówno w doktrynie jak i orzecznictwie sądowym (zob. m.in. wyrok NSA z 22 czerwca 2010 r., II OSK 1319/09). Zauważyć ponadto należy, że obecnie wyrok WSA w Warszawie z 13 czerwca 2013 r., VI SA/Wa 1490/12 jest już prawomocny. Wyrokiem z 23 lipca 2014 r., sygn. akt II GSK 2055/13, NSA oddalił bowiem skargi kasacyjne na powyższe orzeczenie WSA w Warszawie.

10. Biorąc powyższe pod rozwagę, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji. O niewykonalności uchylonej decyzji orzeczono w oparciu o art. 152 p.p.s.a., zaś o kosztach postępowania na podstawie art. 200 p.p.s.a.