Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 2140/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-06-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), , Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka, Sędzia WSA Maria Tarnowska, Protokolant specjalista Monika Pietruszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 czerwca 2015 r. sprawy ze skargi M. G. i W. G. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2014 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala


UZASADNIENIE

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] czerwca 2014 r. znak: [...] na podstawie art. 157 § 1 oraz art. 158 § 1 w związku z art. 156 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), po rozpatrzeniu wniosku M. i W. G. oraz J. G., o stwierdzenie nieważności decyzji [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego Nr [...] z dnia [...].06.2009 r., znak: [...], odmówił stwierdzenia nieważności ww. decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego.

W uzasadnieniu wskazał, że [...] WINB ww. decyzją Nr [...] z dnia [...] czerwca 2009 r. utrzymał w mocy decyzję PINB [...] Nr [...] z dnia [...].03.2009 r., udzielającą pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego, jednorodzinnego wybudowanego na terenie nieruchomości przy ul. [...] w [...], działka o nr ewidencyjnym [...] z obr. [...].

M. i W. G. oraz J. G., wystąpili z wnioskiem o stwierdzenie nieważności ww. decyzji [...] WINB z dnia [...].06.2009 r.

W toku postępowania organ wyjaśnił, że jak wynika z akt sprawy, Burmistrz Gminy [...] decyzją Nr [...] z dnia [...].01.1996 r. udzielił K. i A. S. pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego, jednorodzinnego, położonego przy ul. [...] w [...]. Powyższe rozstrzygnięcie zostało utrzymane w mocy przez Wojewodę [...] decyzją Nr [...] z dnia [...].02.1997 r.

Wyrokiem z dnia 23.03.1999 r., sygn. akt IV.SA.475/97, NSA w Warszawie uchylił ww. decyzję Wojewody [...] z dnia [...].02.1997 r. W uzasadnieniu orzeczenia Sąd wskazał, że skarga zasługuje na uwzględnienie wobec braku wyjaśnienia dostatecznego dwóch okoliczności, które mają bardzo istotne znaczenie dla oceny, tj. czy obiekt po modernizacji nie powoduje niedopuszczalnego pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia w rozumieniu przepisu art. 37 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego z 1974 r.

Rozpatrując ponownie odwołanie Wojewoda [...] decyzją Nr [...] z dnia [...].10.2000 r., uchylił w całości decyzję Burmistrza Gminy [...] z dnia [...].01.1996 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.

W wyniku przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, PINB w Powiecie [...] postanowieniem Nr [...] z dnia [...].07.2002 r., nakazał K. i A. S. przedłożenie w terminie do dnia [...].09.2002 r. aktualnej inwentaryzacji budowlanej powykonawczej wraz z orzeczeniem technicznym o prawidłowości wykonanych robót, aktualnej inwentaryzacji geodezyjnej powykonawczej wraz z domiarami do granic sąsiednich nieruchomości, aktualnej opinii kominiarskiej, protokołów odbioru instalacji wykonanych w budynku, sporządzonych przez osoby z odpowiednimi uprawnieniami budowlanymi, aktualnej opinii dotyczącej zacieniania nieruchomości przy ul. [...] w [...] przez istniejący budynek mieszkalny na terenie nieruchomości przy ul. [...].

Następnie PINB [...] decyzją Nr [...] z dnia [...].12.2002 r. umorzył przedmiotowe postępowanie administracyjne w ramach nadzoru budowlanego. Organ powiatowy wskazał, że inwestorzy wykonali obowiązek wynikający z postanowienia z dnia [...].07.2002 r. i złożyli stosowną dokumentację. Na tej podstawie organ stwierdził, że budynek jest w dobrym stanie technicznym, został wybudowany zgodnie ze sztuką budowlaną i nadaje się do użytkowania. Wskazał również, że nie powoduje on zacienienia działki sąsiedniej w stopniu pogarszającym warunki użytkowe, bowiem spełniony jest wymóg min. 3 godzinnego czasu nasłonecznienia.

[...] WINB decyzją Nr [...] z dnia [...].04.2003 r., uchylił ww. decyzję z dnia [...].12.2002 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Organ wojewódzki wskazał, że wnioski wynikające z linijki słońca zostały opracowane na podstawie Rozporządzenia z 1994 r., podczas gdy ocena okoliczności niedopuszczalnego pogorszenia warunków zdrowotnych i użytkowych dla otoczenia winna zostać opracowana na podstawie rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych. jakim powinny odpowiadać budynki (Dz. U. 80.17.62 ze zm.) obowiązującymi w dacie budowy obiektu. [...] WINB podniósł również, że w aktach sprawy brakuje aktualnej inwentaryzacji geodezyjnej powykonawczej wraz z domiarami do granic sąsiednich nieruchomości oraz aktualnej opinii kominiarskiej.

GINB decyzją z dnia [...].10.2003 r., znak: [...] (utrzymaną w mocy własną decyzją z dnia [...].01.2004 r., znak: [...], odmówił stwierdzenia nieważności ww. rozstrzygnięcia organu wojewódzkiego z dnia [...].04.2003 r. Natomiast Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 1.09.2004 r., sygn. akt 7/IV SA 1981-1982/03, oddalił skargi M. i W. G. oraz J. G. na decyzję [...]WINB z dnia [...].04.2003 r.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy PINB [...] decyzją Nr [...] z dnia [...].03.2005 r., umorzył postępowanie administracyjne w ramach nadzoru budowlanego w sprawie samowoli budowlanej przedmiotowego budynku mieszkalnego. Organ wyjaśnił, że [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w uzasadnieniu decyzji nr [...] z dnia [...].04.2003 r. podniósł m.in., że brak jest aktualnej inwentaryzacji geodezyjnej, opinii kominiarskiej oraz orzeczenia osoby posiadającej uprawnienia budowlane odnoszącego się do zgodności wykonanych robót i całego budynku z warunkami technicznymi. Zauważył, że do użytkowania przedmiotowego obiektu budowlanego można przystąpić po uzyskaniu pozwolenia na jego użytkowanie, a zgodnie z art. 57 ustawy Prawo budowlane Inwestor jest zobowiązany przedstawić dokumenty, o których mowa wyżej, wraz z wnioskiem o wydanie stosownej decyzji.

[...] WINB decyzją Nr [...] z dnia [...].10.2005 r., utrzymał w mocy powyższe rozstrzygnięcie PINB [...] z dnia [...].03.2005 r. Wskazał, że brak jest podstaw do nakazania rozbiórki przedmiotowego budynku na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 2 oraz art. 40 ustawy Prawo budowlane z 1974 r.

Na ww. decyzję organu wojewódzkiego M. i W. G. wnieśli skargę do WSA w Warszawie. Wyrokiem z dnia 7.03.2007 r., sygn. akt VII SA/Wa 132/06 Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej Instancji, wskazując, że uwzględnienie skargi nastąpiło jedynie z powodu nie wyjaśnienia przez organ, czy przedmiotowy budynek po modernizacji nie powoduje niedopuszczalnego pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia, a więc czy nie zachodzi przesłanka z art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. Sąd podkreślił również, że wydając zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] marca 2005 r. organy nadzoru budowlanego całkowicie przeoczyły okoliczność, iż prowadzą postępowanie w sprawie udzielenia pozwolenia na użytkowanie budynku przy ul. [...] i postępowanie to w zależności od dokonanych ustaleń może zakończyć się udzieleniem pozwolenia na użytkowanie, wydaniem decyzji na podstawie art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r., bądź w ostateczności odmową udzielenia pozwolenia na użytkowanie.

PINB [...] decyzją Nr [...] z dnia [...].04.2006 r., działając na podstawie art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, udzielił K. i A. S. pozwolenia na użytkowanie ww. budynku.

W uzasadnieniu decyzji wyjaśnił, że w dniu [...].03.2006 r. Inwestor złożył wniosek o uzyskanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, dołączając odpowiednie dokumenty wymagane art. 57 Prawa budowlanego. W dniu [...].04.2006 r. przedstawiciel Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego [...] przeprowadził kontrolę obowiązkową przedmiotowej inwestycji i stwierdził protokolarnie, że roboty zostały zakończone, budynek jest zrealizowany zgodnie z inwentaryzacją powykonawczą budynku.

[...] WINB decyzją Nr [...] z dnia [...].09.2008 r., stwierdził nieważność ww. decyzji PINB [...] z dnia [...].04.2006 r., wskazując że organ powiatowy udzielając pozwolenia na użytkowanie był zobligowany do zastosowania norm ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane.

PINB [...] decyzją Nr [...] z dnia [...].03.2009 r., działając na podstawie art. 42 ust. 3 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 1974 r. Nr 38, poz. 229 ze zm.), udzielił K. i A. S. pozwolenia na użytkowanie przedmiotowego budynku mieszkalnego.

Powyższe rozstrzygnięcie, [...] WINB utrzymał w mocy decyzją Nr [...] z dnia [...].06.2009 r. (decyzja badana obecnie w trybie nieważności).

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego rozpoznając wniosek o stwierdzenie nieważności ww. decyzji wskazał, że jak wynika z akt sprawy, NSA w wyroku z dnia 23.03.1999 r., sygn. akt IV.SA.475/97, przesądził, iż w sprawie, mają zastosowanie przepisy ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane i przepisy aktów wykonawczych wydanych na podstawie tej ustawy, gdyż w stosunku do samowoli budowlanej inwestorów S. wszczęto postępowanie przed dniem 1 stycznia 1995 r. tj. przed dniem wejścia w życie obecnego prawa budowlanego.

Dalej organ wskazał, że legalizacja samowolnie wybudowanego obiektu jest możliwa wobec wykluczenia przesłanek z art. 37 ust. 1 pkt 1 i 2 powyższej ustawy z 1974 r., zaś materiał dowodowy zgromadzony w sprawie wskazuje, że decyzji [...] WINB z dnia [...].06.2009 r. nie jest obarczona żadną z wad, o których mowa w art. 156 § 1 Kpa, obligującą organ do stwierdzenia nieważności decyzji i decyzją z dnia [...] czerwca 2014 r. odmówił stwierdzenia nieważności.

M. G., W. G. oraz J. G., pismem z dnia [...].07.2014r., wnieśli o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Po rozpatrzeniu złożonych wniosków oraz dokonaniu ponownej analizy akt, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] sierpnia 2014 r. znak: [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3 K.p.a. utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] czerwca 2014 r. znak: [...].

Organ wskazał, że w orzecznictwie sądowo-administracyjnym występują rozbieżności co do sposobu zakończenia postępowania dotyczącego legalizacji samowoli budowlanej powstałej przed wejściem w życie ustawy z dnia 7.07.1994r. - Prawo budowlane.

Zgodnie z pierwszym poglądem, w stosunku do obiektów budowlanych wybudowanych bez wymaganego pozwolenia na budowę, ale zgodnie z przepisami zarówno z zakresu planowania przestrzennego, jak i innymi, właściwy organ nie ma podstaw do prowadzenia postępowania w trybie art. 37 Prawa budowlanego z 1974 r., ani na podstawie art. 40 i art. 42 ust. 1 ww. ustawy (por. uchwałę NSA z dnia 16.12.2013 r., sygn. akt II OPS 2/13). Natomiast drugi pogląd wskazuje, że w sytuacji gdy nie występują przesłanki orzeczenia nakazu rozbiórki wymienione w art. 37, ani przesłanki nakazania wykonania robót wskazanych w art. 40 Prawa budowlanego z 1974r., właściwy organ winien zakończyć postępowanie wydając decyzję o pozwoleniu na użytkowanie, na podstawie art. 42 Prawa budowlanego z 1974r., jak miało to miejsce w niniejszej sprawie (por. wyrok NSA z dnia 20.12.2011 r., sygn. akt II OSK 1923/10).

Z ustaleń zawartych w miejscowym planie ogólnego zagospodarowania przestrzennego [...] wynika, że budynek jest usytuowany na terenie przeznaczonym pod zabudowę mieszkaniową z zielenią leśną i urządzeniami I stopnia obsługi.

W wyroku z dnia 23.03.1999 r. NSA zauważył, że są to ustalenia podstawowe dla przedmiotowego terenu i tylko te mogą być uwzględnione przy ocenie zgodności zabudowy działki z planem.

Organ wskazał, że w sprawie, nie budziły wątpliwości ani zastrzeżeń Sądu Naczelnego w wyroku z dnia 23.03.1999 r., przedstawione przez inwestorów dokumenty: inwentaryzacja powykonawcza, orzeczenie techniczne, opinia przeciwpożarowa i opinia kominiarska, które zostały opracowane przez rzeczoznawców i zasługiwały na pozytywną ocenę. W świetle tych dokumentów, brak było przeciwwskazań do wydania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie budynku. Dla powyższej oceny obojętnym pozostawało to, czy obiekt jest budynkiem wolnostojącym, czy też zbliżonym do budynku sąsiedniego, jeżeli nastąpiło to zgodnie z przepisami.

W związku z powyższym, zasadnie organy oceniły, że brak było przesłanek z art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r. wykluczających możliwość zalegalizowania samowoli budowlanej, ponieważ uwarunkowania i ograniczenia wynikające dla danego obszaru z ww. planu zagospodarowania terenu, dotyczące ograniczenia powierzchni zabudowy, nie mogą działać wstecz i odnosić się do budynków przedwojennych.

Reasumując organ stwierdził, że decyzja z dnia [...] czerwca 2014 r. jest zgodna z prawem i utrzymał ją w mocy decyzją z dnia [...] sierpnia 2014 r. [...]

Skargę do sądu administracyjnego na ww. decyzję złożyli M. G. i W. G.

Skarżący decyzji zarzucili naruszenie art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 78 § 1 k.p.a., jak również art 79 kpa. poprzez nie odniesienie się przez organ w sposób wyczerpujący do całego materiału dowodowego i nie ustalenie wszystkich okoliczności faktycznych, na których powinno być oparte rozstrzygnięcie.

Skarżący zarzucili również rażące naruszenie prawa materialnego, a w tym Prawa Budowlanego, i Miejscowego Planu Urbanistycznego MUL 38, którego podstawowym wymogiem jest budowa budynków wolno stojących, na działkach leśnych [...]. W związku z powyższym w decyzji [...]WINB [...] z dnia [...].06.2009 decyzja dotknięta jest w sposób niewątpliwy wadami wymienionymi w art 156 p. 2, p.6 p.7 kpa, jak również zostały naruszone wobec skarżących artykuły Konstytucji w postaci: art. 7, art. 32, art. 64 pkt 2.

Wnieśli o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji z powodu wskazanych poważnych zaniechań, które mają istotny wpływ na wynik postępowania.

Wskazując na powyższe wnieśli także o uchylenie decyzji Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] października 2014 r. oraz poprzedzającej ją decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2014 r.

Organ w odpowiedzi na skargę podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga została oddalona, ponieważ zaskarżona decyzja jak i decyzja ją poprzedzająca prawa nie narusza.

Trafnie wskazał organ, że Naczelny Sąd Administracyjny przesądził w wyroku z dnia 23 marca 1999 r. w sprawie IV SA 475/97, że do legalizacji przedmiotowego budynku z uwagi na wszczęcie postępowania w stosunku do samowoli budowlanej inwestorów S. przed 1 stycznia 1995 r., tj. przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, będą miały zastosowanie na podstawie art. 103 ust. 2 tej ustawy przepisy dotychczasowe, a więc przepisy ustawy Prawo budowlane z 24.X.1974 r. (Dz. U. nr 38, poz. 229) oraz przepisy wykonawcze – Rozporządzenie Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 7 lipca 1980 roku o warunkach technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki (Dz. U. nr 17, poz. 62). Przedstawione przez inwestorów dokumenty w postępowaniu legalizacyjnym w ocenie Sądu Naczelnego wskazywały na brak przeciwskazań do wydania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie.

Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku IV SA 475/97 stwierdził, że zasadnie organ nadzoru budowlanego ocenił, iż brak jest przesłanek z art. 37 ust. 1 prawa budowlanego z 1974 r. wykluczających możliwość zalegalizowania samowoli budowlanej. Sąd stwierdził, że sporna działka inwestorów leży na terenie oznaczonym na planie zagospodarowania przestrzennego [...], zatwierdzonym uchwałą z [...].09.1992 r. symbolem MUL-38, zaś z tekstu planu wynika, że jest to teren przeznaczony pod zabudowę mieszkaniową z zielenią leśną i urządzeniami I stopnia obsługi. Sąd stwierdził, że są to ustalenia podstawowe dla przedmiotowego terenu i tylko te zdaniem Sądu mogą być uwzględnione przy ocenie zgodności zabudowy działki z planem. Należy mieć bowiem na uwadze fakt, że inwestycja dotyczyła rozbudowy i modernizacji budynku usytuowanego już na działce od 1936r.

Uwarunkowania i ograniczenia wynikające ze specyfikacji obszaru ustalone planem z 1992 r. nie mogą działać wstecz i odnosić się do budynków przedwojennych - w zakresie ograniczenia powierzchni zabudowy.

Sąd wskazał jednak, że nie została w postępowaniu legalizacyjnym dokonana ocena, czy obiekt po modernizacji nie powoduje niedopuszczalnego pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia z uwagi na zbliżenie odległości budynku do granicy z działką skarżących, a w szczególności zacienienia działki w stopniu pogarszającym warunki użytkowe.

Z uwagi na przepis art. 153 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania, wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie nie tylko organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia, ale również Sąd ponownie rozpatrujący sprawę.

W obecnym postępowaniu, co należy podkreślić, Sąd kontroluje decyzję Głównego Inspektora Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2014 r., znak [...], utrzymującą w mocy decyzję własną z dnia [...] marca 2014 r., znak [...] odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...] z dnia [...] czerwca 2009 roku, znak [...] utrzymującej w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] marca 2009 r., znak [...] udzielającą pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego jednorodzinnego, wybudowanego na terenie nieruchomości przy ul. [...] w [...].

Kontrolowana decyzja została wydana w trybie nadzwyczajnym stwierdzenia nieważności. Tryb ten nie służy ponownemu rozpoznaniu sprawy w przedmiocie legalizacji samowoli budowlanej i wydania pozwolenia na użytkowanie, nie stanowi bowiem niejako trzeciej instancji w rozpatrzeniu tej sprawy. W postępowaniu o stwierdzenie nieważności, organ bada jedynie, czy decyzja nie została dotknięta jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 pkt 2, 6 i 7 k.p.a.

W tym zakresie organ przedstawił argumentację, która nie budzi zastrzeżeń Sądu. Mianowicie organ stwierdził, że podstawą prawną decyzji może być wyłącznie norma materialna prawa ustanowiona przepisem powszechnie obowiązującym. Wydanie decyzji bez podstawy prawnej oznacza, że decyzja nie ma podstawy w żadnym obowiązującym przepisie prawnym o charakterze materialnym zawartym w ustawie lub akcie wydanym z wyraźnego upoważnienia ustawowego (por. wyrok WSA w Lublinie z dnia 28.06.2007 r., sygn.. akt III SA/Lu 76/07). W orzecznictwie NSA przyjmuje się, że wydanie decyzji bez podstawy prawnej zachodzi wtedy, gdy w obowiązującym systemie prawnym nie ma przepisu upoważniającego organ administracji do rozstrzygnięcia sprawy w drodze decyzji. W związku z powyższym organ stwierdził, że badane rozstrzygnięcie nie zostało wydane bez podstawy prawnej.

Następnie organ wskazał, że stwierdzenie nieważności decyzji może mieć miejsce w razie gdyby wykonanie decyzji miało wywołać czyn zagrożony karą (art. 156 § 1 pkt 6 k.p.a) lub decyzja zawierała wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa (art. 156 § 1pkt 7 k.p.a.).

Tutaj słusznie organ podniósł, że pojęcie czynu zagrożonego karą obejmuje szczególną postać niewykonalności prawnej decyzji i dotyczy takich sytuacji, gdy karą jest zagrożony nie sam fakt podjęcia rozstrzygnięcia, ale przystąpienie do jego realizacji. Do zakresu pojęcia czyn zagrożony karą zalicza się czyny zagrożone sankcją karną i karami administracyjnymi, wymierzanymi decyzjami organów administracji publicznej w postępowaniu administracyjnym. Podstawą stwierdzenia nieważności na tej podstawie są czynności konieczne do wykonania decyzji, a nie jakiekolwiek podejmowane w związku z jej wykonaniem.

Ponadto organ trafnie zauważył, że przepis art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a. (stanowiący o stwierdzeniu nieważności decyzji zawierającej wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa ), może być podstawą stwierdzenia nieważności decyzji jedynie wtedy, gdy przepis prawa wyraźnie stanowi, że określona w nim wadliwość decyzji powoduje jej nieważność (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 22.03.2012 r., sygn.. akt VII SA/Wa 271/12). Należy się zgodzić z organem, że taka sytuacja nie zachodzi w niniejszej sprawie.

Następnie organ badał zaskarżoną decyzję, czy nie narusza ona rażąco prawa, w szczególności art. 37 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. w zakresie pogorszenia warunków użytkowych działki skarżących z uwagi na zbliżenie budynku do granicy działki.

Organ stwierdził, że z opinii mgr inż. arch. Z. W. z października 2002 roku, dotyczącej linijki słońca dla ww. budynku wynika, że budynek ten nie powoduje niedopuszczalnego pogorszenia warunków zdrowotnych i użytkowych dla otoczenia. Czas nasłonecznienia sąsiedniej, niezabudowanej działki przy ul. [...] wynosi 3 godziny w dniach 21 marca i 21 września w godzinach 8:00 – 16:00, co jest zgodne z przepisami rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich sytuowanie (Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz.140 ze zm.). Organ zaznaczył, że zgodnie ze wskazaniami Sądu zawartymi w wyroku z dnia 23.03.1999 r., w niniejszej sprawie należało zastosować przepisy rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r., w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki (Dz. U. z 1980 r., Nr 17, poz. 62 ze zm.), które nie przewidują wymogu minimalnego nasłonecznienia.

W tym stanie rzeczy w ocenie Sądu nie można uznać, że rozbudowa przedmiotowego budynku spowodowała niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych i użytkowych dla otoczenia skoro czas nasłonecznienia sąsiedniej, niezabudowanej działki przy ul. [...], wynosi 3 godziny w dniach 21 marca i 21 września w godzinach 8:00 – 16:00, co jest zgodne z przepisami rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14.12.1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich sytuowanie (Dz. U. z 1999 r., Nr 15, poz. 140 ze zm.), obowiązującymi w dacie wydania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie.

Ponadto organ stwierdził, że z powykonawczego planu zagospodarowania działki z października 2002 roku, sporządzonego przez mgr inż. arch. Z. W. wynika, że obiekt budowlany jest zlokalizowany w odległościach 2,75 m, 2,84 m i 2,98 m od granicy sąsiedniej działki, położonej przy ulicy [...], natomiast długość okapu wynosi 68 cm. W dniu [...].03.2006 r. geodeta A. B. nie stwierdził zmian w terenie dla powyższego powykonawczego planu zagospodarowania działki. Organ wyjaśnił, że przepisy rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki, nie wprowadzały minimalnej odległości jaka ma być zachowana pomiędzy okapami a granicą działki. Natomiast zgodnie z § 12 powyższego rozporządzenia możliwe było sytuowanie budynków w odległości 4 m od granicy działki. Odległość ta mogła być zmniejszona do 3 m, jeżeli ściana budynku od strony sąsiedniej działki nie miała otworów okiennych lub drzwiowych. Jednakże przy istniejącej zabudowie na sąsiedniej działce w odległości większej niż 4 m od granicy działki, ww. odległości mogły ulec zmniejszeniu, z tym że odległość między budynkiem istniejącym a projektowanym powinna wynosić co najmniej 8 m.

Dalej organ wskazał, powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych, że należy uznać z uwagi na występowanie rozbieżności w orzecznictwie, dotyczących wykładni § 12 ust. 2 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki, iż zmniejszenie odległości przedmiotowego budynku od granicy działki sąsiedniej o 11 – 25 cm, nie ma charakteru rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. W ocenie Sądu, słusznie organ ocenił, że niewątpliwie pomniejszenie wymaganej 3 m odległości przedmiotowego budynku od granicy działki sąsiedniej o 11-25 cm należy uznać za odstępstwo, które nie wpływa negatywnie na walory użytkowe działki, ani przyszłą zabudowę działki sąsiedniej. Dowodem tego jest fakt, że w 2002 r. wydana została decyzja lokalizacyjna na inwestycję sąsiadów. Z opinii przedstawionej w sprawie wynika, że przedmiotowy budynek nie powoduje niedopuszczalnego pogorszenia warunków zdrowotnych i użytkowych dla otoczenia.

Dokonana przez organ ocena decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, jako wydanej po przeprowadzeniu postępowania legalizacyjnego samowolnych robót budowlanych wykonanych w budynku nie budzi zastrzeżeń Sądu.

Z treści art. 42 ust. 3 Prawa budowlanego z 1974 r. (stanowiącego podstawę prawną badanej decyzji) wynika, że podstawą do wydania pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego jest stwierdzenie zdatności do użytku wykonanego obiektu.

Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wskazywał, że przedmiotowy budynek został wybudowany zgodnie ze sztuką budowlaną, jest w dobrym stanie technicznym, odpowiada wymogom ochrony przeciwpożarowej, nie stwarza niebezpieczeństwa dla ludzi i mienia oraz nie powoduje pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia oraz nadaje się do użytkowania.

W związku z powyższym, organy słusznie uznały, że nie zachodziły przesłanki do wydania decyzji z art. 37 ust. 1 pkt 2 bądź z art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r. Natomiast decyzja wydana na podstawie art. 42 ust. 3 Prawa budowlanego kontrolowana w postępowaniu nadzwyczajnym nie jest dotknięta żadną z wad z art. 156 kpa co uzasadniało odmowę stwierdzenia jej nieważności przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego.

Z powyższych względów Sąd orzekł jak w wyroku na podstawie art. 151 p.p.s.a.