Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 2040/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2006-11-03 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Małgorzata Długosz-Szyjko, Sędziowie Asesor WSA Artur Kot, Asesor WSA Alojzy Skrodzki (spr.), Protokolant Robert Powojski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 października 2006 r. sprawy ze skargi D. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] maja 2006 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2001 r., 2002 r., 2003 r. 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, 3) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w W. na rzecz Strony skarżącej kwotę 5.492 zł (pięć tysięcy czterysta dziewięćdziesiąt dwa złote) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżona decyzją, wydaną na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 roku Nr 8, poz. 60 - tekst jednolity, z póź. zm.), art. 2 ust. 1, art. 6 ust. 1, art. 10 ust. 2, art. 14 ust. 7a, art. 15 ust. 1, art. 18 ust. 1, art. 27 ust. 4 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 roku o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11, poz. 50 z póź. zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w W. utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w W. z dnia [...] lutego 2006 roku w sprawie określenia D. M. podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od stycznia 2001 do grudnia 2003 r.

W wyniku przeprowadzonego postępowania kontrolnego organy podatkowe ustaliły, że Pani D. M. w trakcie i po zakończeniu działalności gospodarczej w dniu [...] stycznia 2001 roku prowadziła sprzedaż towarów dla A. i T. A. oraz T. S.. nie zgłaszając do opodatkowania podatkiem od towarów i usług działalności gospodarczej polegającej na handlu odzieżą skórzaną.

Powyższe ustalenia organy podatkowe oparły na dokumentach z akt śledztwa [...] prowadzonego przez Prokuraturę Okręgową w P.. Materiały te zostały zaliczone w poczet dowodów postępowania kontrolnego zgodnie z art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej.

Z przekazanych materiałów wynika, że Prokuratura Okręgowa w P. została zawiadomiona przez Generalnego Inspektora Informacji Finansowej w W. o podejrzeniu zaistnienia przestępstwa przyjmowania przez T. A. środków pieniężnych pochodzących z korzyści związanych z popełnieniem czynu zabronionego. Z historii rachunku oszczędnościowego-rozliczeniowego otworzonego w banku na nazwisko T. A., ustalono, że na konto wpływały liczne wpłaty gotówkowe (w kwotach od 2.000,00 zł do 60.000,00 zł w odstępach kilkudniowych) nie znajdujące pokrycia w legalnie uzyskiwanych transakcjach a następnie dokonywano wpłat na konto D. M.

Wyjaśniając powody otrzymywania zapłat od Państwa A. D. M. oświadczyła, że w ramach prowadzonej działalności gospodarczej w firmie "D." nie miała z nim żadnych kontaktów handlowych, a środki finansowe przelewane prze Pana A. na jej konto w BANKU dotyczyły zapłaty za kupowane kurtki skórzane na giełdzie w R. i przesyłane do P. za pośrednictwem poczty kurierskiej. Zgodnie z oświadczeniem złożonym przez Podatniczkę do protokółu przesłuchania w charakterze Strony z dnia [...] października 2005 roku kurtki wysyłane do Państwa A. nie pochodziły z produkcji w ramach prowadzonej działalności gospodarczej przez nią i jej męża, lecz tylko i wyłącznie z zakupu na giełdzie. Ponadto Skarżąca oświadczyła, że przy rozliczeniach za wysłane kurtki nigdy nie naliczała żadnej marży handlowej, bo była to wyłącznie przysługa świadczona dla Państwa A.. Koszty związane z przesyłkami kurtek ponosili Państwo A..

Natomiast przesłuchana w Komendzie Wojewódzkiej Policji w P. w dniu [...] czerwca 2004 roku Pani A. A. do protokółu przesłuchania świadka zeznała, że zna D. M. jako producenta odzieży skórzanej, z którą współpracuje kilka lat. Poznała ją na giełdzie odzieżowej w R., gdzie zaopatrywała się w kurtki skórzane przeznaczone do dalszej odsprzedaży w związku z wykonywaną przez nią działalnością gospodarczą. Stwierdziła także, że za dużo czasu i wysiłku kosztują ją podróże do R., dlatego uzgodniła z producentami wymienionymi wyżej, że będzie u nich towar zamawiać telefonicznie, oni towar prześlą przesyłką i po sprzedaży wpłaci pieniądze za towar na podane przez nich konta. Stwierdziła, że M. jest dla niej osobą obcą. Nie ma z nią żadnego bliższego kontaktu, jest tylko producentem, od których kupuje odzież skórzaną. Pani A. zeznała ponadto, że pieniądze jakie wpłacała ona lub jej mąż na konto D. M. w BANKU stanowiły zapłatę za towar jaki otrzymywała w paczkach przysłanych z R.

Odnośnie zaś przelewów dokonanych przez Pana W. S. organ kontroli skarbowej opodatkował różnicę pomiędzy przelaną kwotą na konto Podatniczki a kwotą stanowiącą zapłatę za kurtki skórzane zakupione w firmie jej męża, ponieważ skarżąca wyjaśniła, że otrzymywane środki pieniężne stanowiły zapłatę za sprzedany towar przez jej męża.

Zatem przeanalizowany materiał dowodowy wskazuje, zdaniem organu podatkowego, że operacje handlowe przeprowadzone przez Panią D. M. z Państwem A. i T. A. oraz W. S. w latach 2001 - 2003 mają charakter działalności gospodarczej nie mającej odzwierciedlenia w prowadzonej przez podatniczkę dokumentacji finansowo - księgowej.

Mając na uwadze takie ustalenia organy podatkowe określiły Skarżącej zobowiązanie w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące lat 2001-2003 r. od niezaewidencjonowanej sprzedaży.

Z takim rozstrzygnięciem nie zgodziła się skarżąca zarzucając decyzjom organów podatkowych zarówno w odwołaniu jak i skardze obrazę przepisów postępowania:

- art.180 § 1 i art. 188 ustawy Ordynacja podatkowa, polegającej na niedopuszczeniu dowodu w postaci bezpośredniego, w obecności strony przesłuchania świadków S., S., K. i małżeństwa A., które pozbawiło strony i jej pełnomocnika zadania świadkom pytań bezpośrednio w czasie przesłuchania,

- art. 188 ustawy Ordynacja podatkowa polegającej na uznaniu, że przeprowadzenie dowodu wnioskowanego przez stronę nie jest konieczne, z uzasadnieniem, że okoliczności będące przedmiotem wnioskowanego dowodu stwierdzono innym dowodem w sytuacji, gdy ustalenia kontrolującego są sprzeczne z dowodem uznanym za wystarczający,

- art.187 Ordynacji podatkowej poprzez uznanie, że materiał dowodowy został zebrany w sposób wyczerpujący, podczas gdy nie rozwikłano sprzeczności między dokonanymi ustaleniami a materiałem dowodowym polegającej na tym, że materiał zgromadzony przez Prokuraturę jednoznacznie wskazuje na to, że środki wpływające na konta D. M. to zwrot pożyczek pieniężnych od świadków, a nie, że była to faktycznie kontynuacja działalności,

- sprzeczności ustaleń kontrolującego z zebranym materiałem dowodowym przez Prokuraturę w sytuacji, gdy kontrolujący równocześnie uznaje materiał dowodowy zgromadzony przez Prokuraturę za pełny i wiarygodny, niewymagający dodatkowych ustaleń,

- pominięcie przy ocenie materiału dowodowego stanu zdrowia świadków małżonków A. w sytuacji gdy istnieje uzasadniona wątpliwość czy ten stan zdrowia miał wpływ na treść złożonych zeznań.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. powtórzył argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje;

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 184 Konstytucji RP w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a., sprawowana jest o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a – c p.p.s.a.), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Dyrektor Izby Skarbowej rozpatrując odwołanie D. M. i akceptując decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej, bez przeprowadzenia równocześnie postępowania podatkowego we własnym zakresie, naruszył przepisy art. 122,123 § 1, 180 § 1, 187 § 1,188,199 jak też art. 229 Ordynacji podatkowej.

D. M. kwestionując ustalenia organu kontroli skarbowej przedstawiła odmienny od tych ustaleń stan faktyczny wskazujący, że odzież skórzaną dla małżonków A. zakupywała na giełdzie w R. i wysyłała ją do P. z uwagi na łączące ją stosunki towarzyskie z tymi osobami. Wpłaty bankowe stanowiły zwrot wyłożonych kosztów i nie stanowiły obrotów z działalności gospodarczej. W tym celu, żądała przesłuchania A. A. połączonego z konfrontacją obu kobiet, powołując się przy tym na fakt, iż A. A. zeznając w Komendzie Policji pozostawała pod wpływem środków uspokajających.

Jest niesporne, w świetle materiałów postępowania, że A. A. była przesłuchiwana jedynie raz - w toku postępowania prowadzonego przez Prokuraturę, a organy podatkowe włączyły protokół z jej przesłuchania do materiałów postępowania podatkowego. Działanie takie naruszyło cytowane przepisy Ordynacji podatkowej. W ten sposób bowiem organy podatkowe, pomimo ciążącego na nich obowiązku, nie dążyły do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a nadto pominęły prawo strony do uczestniczenia w postępowaniu podatkowym jak też jej prawo do udziału w czynnościach procesowych mających na celu zebranie materiału dowodowego i w efekcie ustalenia stanu faktycznego sprawy.

Prokuratura prowadziła śledztwo o czyn z art. 299 § 1 kodeksu karnego w związku z art. 299 § 5 kodeksu karnego, to jest w sprawie przyjmowania, przekazywania, wywozu za granicę, pomocy do przenoszenia własności lub posiadania w porozumieniu z innymi osobami, środków płatniczych, papierów wartościowych lub wartości dewizowych - pochodzących z popełnionego czynu zabronionego.

Zakres śledztwa, oceniając podstawę jego wszczęcia, wskazuje, iż w toku tegoż śledztwa nie były badane okoliczności pominięcia opodatkowania przez Skarżącą konkretnych wpłat, dokonywanych na jej konto przez T. A.

Zdaniem Sądu, dla wyjaśnienia kluczowego w tej sprawie zagadnienia – czy D. M. łączyły z małżonkami A. stosunki gospodarcze czy też towarzysko – uprzejmościowe, należało przesłuchać A. A. i T. A., również w obecności D. M., o ile po powiadomieniu jej o dacie przesłuchania, zechce uczestniczyć w tej czynności procesowej. Zważyć należy, że A. A., jak wynika z protokołu jej przesłuchania w Komendzie Policji, podczas tej czynności znajdowała się pod wpływem środków uspakajających. Należy zgodzić się ze Skarżącą, że stan ten, teoretycznie rzecz biorąc, mógł mieć wpływ na treść zeznań A. A., a wobec tego tym bardziej istniała potrzeba przesłuchania jej jako świadka w postępowaniu podatkowych z jednoczesnym ustaleniem i tej okoliczności.

Stwierdzić też należy, że aczkolwiek organy podatkowe, stosownie do treści art. 181 Ordynacji, jako dowód mogą wykorzystać materiały zgromadzone w postępowaniu karnym, jednakże i te materiały winny być oceniane ze szczególną wnikliwości, uwzględniając że cel postępowania karnego jest odmienny od podatkowego. Z całą pewnością, jednak, organ podatkowy winien dokonać przesłuchania, którego żąda strona postępowania podatkowego, a dowód jest przydatny do stwierdzenia tej okoliczności i ma na celu przesądzenie niewyjaśnionej w postępowaniu karnym, okoliczności faktycznej.

Zasadnie organ kontroli skarbowej i Dyrektor Izby Skarbowej uznali, że przepływy bankowe w powiązaniu z dowodami wysyłki towarów przez S. – wskazują na powiązania gospodarcze oraz fakt wykonywania działalności gospodarczej pomimo jej wykreślenia z ewidencji. Potwierdzają to podejrzenie materiały z zakończonego prawomocnie postępowania karnego. Jest jednak prawem strony składać odmienne wobec ustaleń organów podatkowych zeznania i wykazywać własne racje, zgłaszanymi środkami dowodowymi. Gwarancją dla strony postępowania podatkowego są cytowane, jako naruszone, przepisy Ordynacji. Naturalnie mogą istnieć przypadki, iż dowód którego przeprowadzenia żąda strona jest nieprzydatny do stwierdzenia tej okoliczności, zbędny dla postępowania lub ma udowodnić okoliczności zgodne z twierdzeniami strony bądź z przyczyn niezależnych od organu zgłaszany dowód nie może być przeprowadzony, ale żaden z takich przypadków nie wystąpił w tej sprawie.

Organ podatkowy ma obowiązek wyjaśnić wszystkie okoliczności faktyczne istotne dla rozstrzygnięcia sprawy oraz zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, niezależnie od tego, czy służy on udowodnieniu faktów korzystnych dla strony postępowania, czy przeciwnie - pozwala na podjęcie rozstrzygnięcia dla niej niekorzystnego. Zasada ta wynika wprost z art.122 Ordynacji, a jej dopełnieniem jest zasada czynnego udziału strony w postępowaniu i jej prawo do wypowiedzenia się - art. 123 Ordynacji. Zgodnie z art. 190 Ordynacji strona powinna być zawiadomiona o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu z zeznań świadków, opinii biegłych lub oględzin przynajmniej na 7 dni przed terminem. Ma ona prawo brać udział w przeprowadzaniu dowodu, może zadawać pytania świadkom i biegłym oraz składać wyjaśnienia.

Sąd podkreśla, że ocena zgromadzonego, w wyniku podjętych działań, materiału dowodowego, należy do organów podatkowych, ale nie zwalnia ich to od starannego, z uwzględnieniem zasad logiki uzasadnienia zajętego stanowiska. Takich działań wymaga przepis art.210 § 3 Ordynacji.

Ponadto z zeznań A. A. wynika, że Skarżąca "jest dla niej osobą obcą. Nie ma z nią żadnego bliższego kontaktu, jest tylko producentem, od których kupuje odzież skórzaną." Takie stwierdzenie skłania do wniosku, że sprzedawany był towar wyprodukowany przez producenta. Producentem w badanym okresie był z dwojga małżonków tylko T. M., a zatem należy rozważyć czy w efekcie nie doszło do niezaewidencjonowanej sprzedaży przez T. M. w ramach prowadzonego przez niego zakładu. Mając to na uwadze tym bardziej zasadne jest powtórzenie przesłuchania A. i T. A. w celu wyjaśnienia również tej kwestii, ponieważ z punktu widzenia prawa podatkowego nie jest bez znaczenia określenie w sposób właściwy podmiotu, na którym ciąży obowiązek zapłaty podatku.

Mając na względzie powyższe, Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 152 i art. 200 u.p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.