Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 682/12
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2013-08-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6030 Dopuszczenie pojazdu do ruchu
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy: article: art. 68 ust. 1 i 5
journal: Dz.U. 2005 nr 108 poz 908
law: Ustawa z dnia  20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity
article: § 14 ust. 1 pkt 5, § 3 ust. 4
journal: Dz.U. 2007 nr 186 poz 1322
law: Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 22 lipca 2002 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie : Przewodniczący: Sędzia NSA Maria Wiśniewska Sędziowie: Sędzia NSA Joanna Banasiewicz Sędzia WSA del. Iwona Bogucka (spr.) Protokolant starszy inspektor sądowy Barbara Dąbrowska-Skóra po rozpoznaniu w dniu 13 sierpnia 2013 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 16 listopada 2011 r. sygn. akt III SA/Wr 257/11 w sprawie ze skargi J. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2011 r., nr [...] w przedmiocie odmowy dokonania zmiany danych w dowodzie rejestracyjnym 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu do ponownego rozpoznania, 2. zasądza od J. J. na rzecz Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] kwotę 280 (dwieście osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 16 listopada 2011 r. sygn. III SA/Wr 257/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, po rozpoznaniu skargi J. J. na decyzję Samorządowego Kolegium w [...] z [...] marca 2011 r., nr [...] w przedmiocie odmowy dokonania zmiany w dowodzie rejestracyjnym, uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z [...] lutego 2011 r. Wyrok zapadł w następujących okolicznościach faktycznych sprawy:

Działając na wniosek A. J. i J. J., decyzją z [...] października 2010 r., nr [...] Starosta [...] zarejestrował należący do wnioskodawców pojazd marki [...], wydając dowód rejestracyjny, tablice rejestracyjne oraz znaki legalizacyjne. Pojazd został zarejestrowany jako samochód ciężarowy, zgodnie z wnioskiem oraz złożonymi przy rejestracji dokumentami, w tym tłumaczeniem [...] dowodu rejestracyjnego. Wnioskiem z dnia 24 stycznia 2011 r. skarżący zwrócili się do Starosty o dokonanie zmian w treści dowodu rejestracyjnego pojazdu poprzez zmianę rodzaju pojazdu z ciężarowego na osobowy i związaną z tym zmianę liczby miejsc z dwóch na pięć. Do wniosku zostały dołączone dokumenty: opis zmian dokonanych w pojeździe, zaświadczenie o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu, oświadczenie przedsiębiorcy dokonującego zmian w pojeździe, kserokopia zaświadczenia o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej przedsiębiorcy dokonującego zmian w pojeździe.

Pismem z 25 stycznia 2011 r. Starosta wezwał wnioskodawców do przedłożenia w terminie siedmiu dni nowego (zmienionego) lub rozszerzonego świadectwa homologacji w związku z dokonanymi zmianami w przedmiocie wyposażenia lub części pojazdu wpływających na zmianę liczby miejsc oraz zmianę rodzaju samochodu z ciężarowego na osobowy. W pisemnej odpowiedzi strony wyjaśniły, że w spornym pojeździe nie dokonano żadnych zmian konstrukcyjnych, nie zmieniono nacisków na osie, a jedynie zamontowano fabryczne siedzenia z pasami bezpieczeństwa i z zagłówkami w miejsca fabrycznie do tego przystosowane i z tego powodu nowe lub rozszerzone świadectwo homologacji nie jest potrzebne. Złożone dokumenty są wystarczające do dokonania żądanej zmiany.

Po zawiadomieniu o możliwości zapoznania się z aktami sprawy, decyzją z [...] lutego 2011 r. Starosta [...] odmówił dokonania zmian danych zamieszczonych w dowodzie rejestracyjnym spornego pojazdu. Wyjaśnił, że zgodnie z art. 68 ust. 12 ustawy z 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (DZ. U. z 2005 r., nr 108, poz. 908 ze zm.), zwanej dalej ustawą, w razie wprowadzenia zmian w typie pojazdu, przedmiocie wyposażenia lub części wpływających na zmianę warunków stanowiących podstawę wydania świadectwa homologacji, producent lub importer jest obowiązany uzyskać zmianę świadectwa homologacji, polegającą na jego rozszerzeniu, przy czym za producenta uważa się zgodnie z art. 68 ust. 5 ustawy, także podmiot dokonujący montażu lub zabudowy pojazdu. Dopiero po uzyskaniu takiej zmiany możliwe jest wprowadzenie zmian danych zawartych w dowodzie rejestracyjnym.

Odwołując się od tej decyzji strony wskazały, że przedłożone przez nie dokumenty są wystarczające aby pozytywnie rozpatrzyć ich wniosek, a stanowisko Starosty odbiega od praktyk stosowanych przez inne organy rejestrowe.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z [...] marca 2011 r. nr [...] utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. W uzasadnieniu wyjaśniło, że stanowisko Starosty znajduje uzasadnienie w przepisie art. 78 ust. 2 pkt 2 ustawy, zgodnie z którym właściciel pojazdu zarejestrowanego jest obowiązany zawiadomić w terminie nieprzekraczającym trzydziestu dni, o zmianie stanu faktycznego wymagającej zmiany danych zamieszczonych w dowodzie rejestracyjnym. Natomiast w § 14 ust. 1 oraz § 14 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 22 lipca 2002 r. w sprawie rejestracji i oznaczenia pojazdów (Dz. U. z 2007 r., Nr 186, poz. 1322 ze zm.), zwanego dalej rozporządzeniem w sprawie rejestracji, określone zostały dokumenty, jakie należy przedłożyć organowi w przypadku zawiadomienia o zmianie stanu faktycznego wymagającego zmiany danych zamieszczonych w dowodzie rejestracyjnym, wynikającej z wymiany podwozia, ramy lub wprowadzenia zmian konstrukcyjnych zmieniających rodzaj pojazdu. W sytuacji takich zmian pojazd podlega badaniu technicznemu. Zaświadczenie o pozytywnym wyniku tego badania potwierdzające, że dokonane zmiany są zgodne z przepisami określającymi warunki techniczne pojazdów, jest podstawą do wydania dowodu rejestracyjnego z nowymi danymi technicznymi. Równocześnie jednak konieczne jest uwzględnienie art. 68 ust. 1 ustawy, zgodnie z którym producent lub importer nowego typu pojazdu samochodowego, ciągnika rolniczego, motoroweru, tramwaju lub przyczepy oraz przedmiotów ich wyposażenia lub części, jest obowiązany uzyskać dla każdego nowego typu pojazdów, przedmiotów ich wyposażenia i części świadectwo homologacji wydane przez ministra właściwego do spraw transportu. W myśl art. 68 ust. 5 ustawy, za producenta, o którym mowa w ust. 1 uważa się również podmiot dokonujący montażu lub zabudowy pojazdów. Zgodnie z art. 65 ust. 12 ustawy, w razie wprowadzenie zmian w typie pojazdu, przedmiocie wyposażenia lub części wpływających na zmianę warunków stanowiących podstawę wydania świadectwa homologacji, producent lub importer obowiązany jest uzyskać zmianę posiadanego świadectwa homologacji polegającą na rozszerzeniu świadectwa homologacji danego typu pojazdu, przedmiotu wyposażenia lub części. Brzmienie tych przepisów nie uległo istotnej zmianie mimo kolejnych nowelizacji przepisów wykonawczych.

Kolegium zwróciło także uwagę na przepis § 3 pkt 9 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 24 października 2005 r. w sprawie homologacji typu pojazdów samochodowych i przyczep (Dz. U. Nr 238, poz. 2010), zwanego dalej rozporządzeniem w sprawie homologacji, w którym została zawarta definicja przedmiotu wyposażenia, zgodnie z którą stanowi go układ lub zespół pojazdu, w szczególności hamulce, układ ograniczający emisję spalin, elementy wnętrza pojazdu, silnik. W załączniku nr 2 do tego rozporządzenia pod poz. 9.10.3 wskazano, że siedzenia stanowią wyposażenie wnętrza pojazdu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazując na powyższe przepisy podkreśliło, że w przypadku dokonania zmian liczby miejsc siedzących w spornym pojeździe istnieje obowiązek przeprowadzenia badań homologacyjnych. Organ drugiej instancji przywołał na poparcie swoich twierdzeń orzecznictwo sądów administracyjnych potwierdzające, że na właścicielu pojazdu, który dokonał zmian rodzaju pojazdu, ciąży obowiązek przedłożenia nowego świadectwa homologacji na dany typ pojazdu, w celu dokonania zmian w dowodzie rejestracyjnym. Nie jest dopuszczalna zmiana danych określonych w świadectwie homologacji w drodze wydania zaświadczenia o wyniku badań technicznych.

W skardze do sądu administracyjnego J. J. zanegował prawidłowość stanowiska organów administracji. Podniósł, że inne organy administracji publicznej dokonują zmian danych w dowodzie rejestracyjnym na podstawie dokumentów, które przedłożyli wnioskodawcy, a rozbieżności tłumaczone są różnicami w interpretacji przepisów.

W odpowiedzi na skargę organ drugiej instancji podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zaskarżonym wyrokiem uchylił decyzje organów obu instancji. W uzasadnieniu wyjaśnił, że uchylenie nastąpiło z innych przyczyn, niż wskazane przez skarżącego. Zwrócono uwagę, że przedmiotem kontroli jest decyzja odmawiająca dokonania zmiany danych zamieszczonych w dowodzie rejestracyjnym, wynikającej z wprowadzenia w pojeździe zarejestrowanym zmian konstrukcyjnych zmieniających rodzaj pojazdu oraz liczbę miejsc w samochodzie ciężarowym. Spór sprowadza się do rozważenia, czy organ pierwszej instancji mógł odmówić dokonania zmiany danych w dowodzie rejestracyjnym wpływających na zmianę rodzaju pojazdu z ciężarowego na osobowy, gdy zmiana polegała na zamontowaniu w samochodzie, w przygotowane do tego miejsca, fabrycznych foteli pasażerskich w drugim rzędzie pojazdu i zdemontowaniu kratki oddzielającej pierwszy rząd siedzeń od drugiego rzędu, i domagać się świadectwa homologacji. Bezsporne jest, że pojazd przeszedł pozytywnie badanie techniczne z powodu wprowadzenia tych zmian. Strona zgodnie z dyspozycją zawartą w art. 78 ust. 2 pkt 2 ustawy powiadomiła Starostę [...] o zmianach dokonanych w spornym pojeździe i stosownie do treści § 14 ust. 1 pkt 5a rozporządzenia w sprawie rejestracji do zawiadomienia dołączyła dokument potwierdzający, że dokonane zmiany konstrukcyjne zmieniające rodzaj pojazdu wykonane zostały przez przedsiębiorcę, o którym mowa w art. 66 ust. 4 pkt 6 lit. b ustawy, oraz zaświadczenie o pozytywnym wyniku badania technicznego potwierdzającego, że dokonane zmiany są zgodne z przepisami określającymi warunki techniczne pojazdów. Sąd zwrócił uwagę, że przepis § 14 rozporządzenia w sprawie rejestracji wskazuje na konieczność dołączenia do zawiadomienia o zmianie stanu faktycznego pojazdu wyciągu ze świadectwa homologacji lub oświadczenia producenta lub jego przedstawiciela potwierdzającego, że pojazd był homologowany zgodnie z wnioskowanymi danymi technicznymi, wymóg ten dotyczy jednak przypadku dokonania montażu instalacji przystosowującej pojazd do zasilania gazem i zgłoszenia przez właściciela pojazdu zmiany danych technicznych dotyczących mas i nacisków osi, co w sprawie nie miało miejsca. Sąd stwierdził nadto, że powołany przez organy przepis art. 68 ust. 1 ustawy odnosi się bezspornie do nowych typów pojazdów, a zmiana świadectwa homologacji na dany typ pojazdu, przedmiot wyposażenia lub części jest wymagana między innymi w razie wprowadzenia zmian w typie pojazdu, przedmiocie wyposażenia lub części wpływających na zmianę warunków stanowiących podstawę wydania świadectwa homologacji (art. 68 ust. 12 ustawy). Oznacza to, że w rozpoznawanej sprawie, właściciele spornego pojazdu nie dysponowali i nie mogli dysponować takim świadectwem. Wedle Sądu I instancji brak jest legalnej definicji homologacji, zaś zgodnie z danymi słownikowymi, słowo to oznacza próbę prototypu danego urządzenia przeprowadzoną w celu sprawdzenia sprawności jego działania w różnych warunkach pracy i wydania zezwolenia na jego produkcję i użytkowanie. Celem homologacji jest sprawdzenie czy są spełnione wymagania stawiane prototypom i zespołom pojazdów w odpowiednich przepisach obowiązujących w danym kraju, natomiast badanie homologacyjne ma stwierdzić odpowiedniość pojazdu co do funkcji, zgodność co do budowy. Oczywistym jest, że w Polsce obowiązkowemu przeglądowi homologacyjnemu podlegają wszystkie pojazdy mechaniczne importowane do Polski spoza krajów Unii Europejskiej. Przepisy art. 68 i 78 ustawy zostały zamieszczone w Dziale III – Warunki techniczne pojazdu, przepisem rozpoczynającym przedmiotowy dział jest art. 66, zgodnie z którym pojazd uczestniczący w ruchu ma między innymi być tak zbudowany, wyposażony i utrzymany, aby korzystanie z niego nie zagrażało bezpieczeństwu osób nim jadących lub innych uczestników ruchu, nie naruszało porządku ruchu na drodze i nie narażało kogokolwiek na szkodę. Uwzględniając powołane wcześniej przepisy Sąd doszedł do przekonania, że uzasadnieniem dla ich wprowadzenia jest w szczególności zapewnienie bezpieczeństwa w ruchu drogowym i pod tym kątem należy stawiać wymagania osobom pragnącym dokonywać zmian w stanie faktycznym pojazdu, w tym stronom postępowania. Okoliczności te w ocenie Sądu przemawiają za uchyleniem wydanych decyzji, a ponownie prowadząc postępowanie organy rejestrujące winny zbadać stan spornego samochodu, uwzględniając stawiane użytkowanemu pojazdowi wymagania techniczne i wymogi bezpieczeństwa jego użytkowania. Rzeczą organów będzie również dokładne zbadanie świadectwa homologacji jakim samochód dysponował pierwotnie, w momencie wprowadzenia na teren Unii Europejskiej, a w szczególności zbadanie okoliczności, czy nie posiadał on pierwotnie świadectwa homologacji stwierdzającego że jest on samochodem osobowym, a następnie został zmieniony na ciężarowy. Gdyby bowiem okazało się, że pierwotnie samochód ten dysponował już świadectwem homologacji potwierdzającym, że został wyprodukowany jako osobowy, to należałoby rozważyć, czy po pierwsze w sprawie istotnie występuje nowy typ samochodu, i czy przywrócenie typu samochodu do stanu poprzedniego, uzasadnia domaganie się ponownie wydanego świadectwa homologacji wobec jednoznacznej i nie kwestionowanej opinii technicznej, że pojazd po wmontowaniu tylnych siedzeń i zdemontowaniu przegrody oddzielającej pierwszy rząd siedzeń od drugiego spełnia wymogi techniczne bezpieczeństwa jego użytkowania określone w art. 66 ustawy (czyli także art. 66 ust. 4 pkt 6 b ustawy).

Skargę kasacyjną od wyroku Sądu I instancji wniosło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], zaskarżając wyrok w całości i wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez WSA we Wrocławiu oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DZ. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., zarzucono wyrokowi naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że organy niewłaściwie ustaliły stan faktyczny, albowiem nie zbadały świadectwa homologacji jakim samochód dysponował pierwotnie, podczas gdy materiał dowodowy pozwalał organom na podjęcie decyzji. Na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. wyrokowi zarzucono natomiast naruszenie prawa materialnego – art. 68 § 1 ust. 1, 5 i 12 ustawy poprzez przyjęcie, że przepisy te nie mają zastosowania w przypadku zmian w pojeździe już wcześniej zarejestrowanym w oparciu o posiadane świadectwo homologacji. W uzasadnieniu opisano przebieg postępowania i argumentację zawartą w wydanych orzeczeniach oraz w pismach stron. Stanowisku Sądu I instancji zarzucono niekonsekwencję polegającą na równoczesnym przyjęciu przez Sąd, że w badanym przypadku wystarczające są złożone dokumenty i zarazem nakazaniu organowi badanie pierwotnie posiadanego przez pojazd świadectwa homologacji z uwzględnieniem czy zmiany dokonane w pojeździe skutkowały zmianą jego rodzaju, czy tylko przywróceniem rodzaju pierwotnego. W konsekwencji z uzasadnienia nie można wywieść, czy złożone zaświadczenie o badaniu technicznym jest wystarczające do wprowadzenia zmian, czy też należy poszukiwać pierwotnego świadectwa homologacji aby stwierdzić, czy zmiany spowodowały istotnie zmianę rodzaju pojazdu czy też przywrócenie typu do stanu poprzedniego. Zarzut naruszenia przez organy przepisów postępowania nie jest zasadny, a zobowiązanie organów do ustalania, jakim świadectwem homologacji pierwotnie dysponował pojazd nie znajduje umocowania w przepisach. Przepisy regulujące rejestrację pojazdu sprowadzonego z zagranicy nie przewidują obowiązku dołączenia do wniosku o rejestrację świadectwa homologacji. Rejestracji takiego pojazdu dokonuje się m. in. w oparciu o zagraniczny dowód rejestracyjny. Z niego wynikają dane dotyczące rodzaju pojazdu. Jeżeli właściciel zarejestrowanego pojazdu w trybie art. 78 ust. 2 pkt 2 ustawy zawiadamia o zmianie stanu faktycznego wymagającej zmiany danych w dowodzie rejestracyjnym, winien dołączyć wymagane dokumenty. Obowiązek ten ciąży na właścicielu, nie organie. Zobowiązanie organów do uzyskania i badania dokumentu homologacji w sytuacji, gdy przepisy tego nie wymagają, nie jest uzasadnione.

Kolegium zakwestionowało także interpretację art. 68 ustawy dokonaną przez Sąd I instancji, sprowadzającą się do wniosku, że zmiana typu pojazdu z ciężarowego na osobowy nie wymaga uzyskania nowego świadectwa homologacji, a zmiana danych w dowodzie rejestracyjnym jest możliwa na podstawie zaświadczenia o badaniu technicznym. Do tej kwestii odniósł się już NSA w uchwale z 23 października 2000 r. (nie podano jej sygnatury) wskazując, że warunkiem dokonania zmiany w dowodzie rejestracyjnym rodzaju pojazdu z osobowego na ciężarowy jest dołączenie nowego świadectwa homologacji na nowy typ pojazdu. Obowiązek uzyskania nowego świadectwa powstaje także w razie wprowadzenia zmian w typie pojazdu w porównaniu z wcześniej homologowanym. Przy dokonywaniu takiej zmiany obowiązek uzyskania nowego świadectwa ciąży na podmiocie dokonującym zmiany. Skoro zatem Starosta wezwał stronę do uzupełnienia wniosku poprzez dostarczenie świadectwa homologacji, a strona tego nie dopełniła, to odmowa zmian w dowodzie jest prawidłowa, zaś uchylenie takiej odmowy przez Sąd nie jest zasadne.

Naczelny Sąd Administracyjny rozważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sąd administracyjny II instancji rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie stwierdzono żadnej z przesłanek nieważności wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a., wobec czego rozpoznanie sprawy nastąpiło w granicach zgłoszonych podstaw i zarzutów skargi kasacyjnej. Przeprowadzone w takich granicach postępowanie wykazało trafność zgłoszonych zarzutów, dotyczących naruszenia prawa procesowego, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a. poprzez bezpodstawne przyjęcie, że organy administracji niewłaściwie ustaliły stan faktyczny i naruszyły obowiązek zbadania, jakimi świadectwami homologacji w przeszłości dysponował pojazd, a także naruszenia prawa materialnego – art. 68 § 1 ust. 1, 5 i 12 ustawy Prawo o ruchu drogowym poprzez przyjęcie, że przepis ten nie ma zastosowania w ustalonym stanie faktycznym.

Należy mieć na względzie, że przedmiotem kontroli Sądu I instancji była decyzja dotycząca dokonania zmian dowodzie rejestracyjnym. W takim postępowaniu nie ma podstaw do weryfikowania zasadności i prawidłowości decyzji o rejestracji, w szczególności weryfikowania, czy ujawniony w dowodzie rejestracyjnym na etapie dokonywania rejestracji rodzaj pojazdu (ciężarowy) jest prawidłowy. Na podstawie art. 78 ust. 2 pkt 2 ustawy, właściciel pojazdu zarejestrowanego jest obowiązany zawiadomić w terminie nieprzekraczającym 30 dni starostę o zmianie stanu faktycznego wymagającego zmiany danych zamieszczonych w dowodzie rejestracyjnym. Do takich danych należy w szczególności oznaczenie rodzaju pojazdu. Dokonywanie zmian w dowodzie regulują przepisy powołanego wcześniej rozporządzenia w sprawie rejestracji. Jakkolwiek w dacie orzekania przez organ II instancji od 21 marca 2011 r. obowiązywało ono w brzmieniu nadanym rozporządzeniem MI z 1 lutego 2011 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów (Dz. U. nr 36, poz. 183), to zgodnie z § 2 rozporządzenia zmieniającego, do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem jego wejścia w życie, stosuje się przepisy dotychczasowe. Oznacza to, że organy administracji winny w sprawie stosować przepisy rozporządzenia w sprawie rejestracji w brzmieniu obowiązującym przed 21 marca 2011 r. (Dz. U. z 2007 r., nr 186, poz. 1322). Postępowanie w przypadku zawiadomienia o zmianie stanu faktycznego wymagającej zmiany danych zamieszczonych w dowodzie rejestracyjnym, wynikającej z wprowadzenia w zarejestrowanym pojeździe zmian konstrukcyjnych zmieniających rodzaj pojazdu reguluje § 14 ust. 1 pkt 5 tego rozporządzenia. Do zawiadomienia dołącza się dokument potwierdzający, że dokonane zmiany konstrukcyjne zmieniające rodzaj pojazdu wykonane zostały przez przedsiębiorcę, o którym mowa w art. 66 ust. 4 pkt 6 lit. b/ ustawy oraz zaświadczenie o pozytywnym wyniku badania technicznego, potwierdzające, że dokonane zmiany są zgodne z przepisami określającymi warunki techniczne pojazdów. Nie są to jednak wszystkie wymagane dokumenty, przepis § 14 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia stanowi dodatkowo, że przepisy § 2-5 stosuje się odpowiednio. Przepisy § 2-5 rozporządzenia dotyczą procedury rejestracji.

Można zauważyć, że odesłanie do wskazanych paragrafów rozporządzenia ma miejsce tylko w przypadku zgłoszenia wprowadzenia zmian konstrukcyjnych zmieniających rodzaj pojazdu. Nie dotyczy ono zgłoszenia innych zmian (§ 14 ust. 2), zawiadomienia o montażu instalacji do zasilania gazem (§ 14 ust. 3), zgłoszenia zmiany danych technicznych dotyczących mas i nacisków osi (§ 14 ust. 4). Te zmiany zostały odrębnie uregulowane i określono dla nich wymagane dokumenty. Natomiast odpowiednie zastosowanie § 2-5 oznacza, że w przypadku zgłoszenia zmiany konstrukcyjnej skutkującej zmianą rodzaju pojazdu należy, oprócz dokumentów wskazanych w § 14 ust. 1 pkt 5 lit. a/ i b/ dołączyć także inne dokumenty określone w § 2-5 rozporządzenia. Pojazdu sprowadzonego z zagranicy dotyczy § 3. Do wniosku o rejestrację dołącza się w takim przypadku poprzedni dowód rejestracyjny, jeśli pojazd był już zarejestrowany oraz zaświadczenie o pozytywnym wyniku badania technicznego. Wymóg złożenia zaświadczenia o wyniku badania technicznego nie dotyczy jednak nowego samochodu osobowego z silnikiem spalinowym (§ 3 ust. 4). W przypadku nowego pojazdu osobowego właściciel pojazdu dołącza wyciąg ze świadectwa homologacji typu pojazdu lub odpis decyzji zwalniającej pojazd z homologacji potwierdzający, że w odniesieniu do poszczególnych typów pojazdów zostało wydane świadectwo homologacji typu pojazdu lub zwolnienie pojazdu z homologacji.

Odpowiednie stosowanie tych przepisów do zgłoszenia zmian konstrukcyjnych zmieniających rodzaj pojazdu oznacza, że w przypadku zmiany rodzaju pojazdu zarejestrowanego jako ciężarowy na samochód osobowy dochodzi do sytuacji uregulowanej w § 3 ust. 4, należy tę sytuacje traktować jak przypadek nowego samochodu osobowego z silnikiem spalinowym (poprzednio bowiem pojazdem osobowym nie był). Na tej podstawie, w przypadku objętym § 14 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia w sprawie rejestracji, oprócz dokumentów wymienionych w tym przepisie, do zgłoszenia zmiany należy dołączyć dokumenty, o jakich mowa w § 3 ust. 4, czyli związane z homologacją lub zwolnieniem z niej. Obowiązek ten obciąża właściciela ubiegającego się o zmianę, co wprost stanowi przepis. Stanowisko przyjęte przez Sąd i instancji, że w tym zakresie aktywność winien wykazać organ administracji, nie znajduje uzasadnienia w przepisach, na co słusznie zwrócono uwagę w skardze kasacyjnej. Ogólne zasady prowadzenia postępowania dowodowego uregulowane w k.p.a. nie mają w tej sytuacji pierwszeństwa, skoro istnieje regulacja szczególna, związana z ubieganiem się o wpisy w dowodzie rejestracyjnym.

To, jaki dokument wnioskodawca przedstawi, zależy od okoliczności danego przypadku, nie można natomiast wykluczyć, że będzie to wyciąg ze świadectwa homologacji. Przepis art. 68 ust. 1 ustawy ma zastosowanie do pojazdów nowych, takim nowym pojazdem jest też jednak pojazd poddany montażowi lub zabudowie, zaś podmiot dokonujący takich zabiegów jest traktowany jak producent, zgodnie z art. 68 ust. 5 ustawy. Także zatem w tym zakresie zarzut skargi kasacyjnej był trafny.

Mając na uwadze podane argumenty, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji. O zwrocie kosztów postępowania kasacyjnego postanowiono na podstawie art. 203 pkt 2 p.p.s.a. Zalecenia dla ponownego rozpoznania sprawy wynikają z przedstawionych rozważań.