Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 523/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2010-12-01 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6136 Ochrona przyrody
Hasła tematyczne: Ochrona przyrody
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 83 ust. 1
journal: Dz.U. 2004 nr 92 poz 880
law: Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody
article: art. 138 par. 2
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alicja Palus (sprawozdawca), Sędziowie: Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz, Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak, Protokolant Marlena Wiktor, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 1 grudnia 2010 r. sprawy ze skargi E. N. – B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie udzielenia zezwolenia na usunięcie 1 sztuki drzewa z gatunku topola I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. na rzecz skarżącej kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowoadministracyjnego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Wójt Gminy L. P. działając na podstawie art. 83 ust. 1, art. 84 ust. 1-2, art. 85 ust. 1 i 2 oraz art. 86 ust. 1 pkt 4 i 9 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004r. o ochronie przyrody (Dz.U. Nr 92, poz. 880 z późn. zm.), rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 13 października 2004r. w sprawie stawek opłat dla poszczególnych rodzajów i gatunków drzew (Dz.U. Nr 228, poz. 2306) i obwieszczenia Ministra Środowiska z dnia 14 października 2008r. w sprawie stawek opłat za usunięcie drzew i krzewów oraz kar za zniszczenie zieleni na rok 2009 (Monitor Polski Nr 82, poz. 725) oraz art. 104 kodeksu postępowania administracyjnego udzielił pełnomocnikowi E. N.-B. – G.N. zezwolenia na usunięcie jednej sztuki drzewa z gatunku topola o obwodzie 248 cm rosnącego na działce nr [...] w miejscowości T., gmina L P. W osnowie decyzji Wójt Gminy L. P. ustalił opłatę za usunięcie drzewa w wysokości 17 053,60 zł, orzekając jednocześnie o odstąpieniu od pobrania tej opłaty na podstawie art. 86 ust. 1 pkt 4 i 9 ustawy o ochronie przyrody, ponadto zalecił zagospodarowanie drewna z wycinki we własnym zakresie i określił termin ważności udzielonego zezwolenia na dzień 31 grudnia 2010r.

W uzasadnieniu decyzji organ orzekający wyjaśnił, że postępowanie w sprawie zostało wszczęte na wniosek E. N.-B., reprezentowanej przez pełnomocnika G. N., która motywując wniosek podała, że drzewo grozi zawaleniem na budynek mieszkalny. W toku postępowania została przeprowadzona wizja w terenie, podczas której ustalono, że w granicy działki nr [...] w miejscowości T. rośnie drzewo o obwodzie 248 cm, które jest spróchniałe i pochylone w kierunku budynku mieszkalnego. Istnieje niebezpieczeństwo jego powalenia przez co stwarza realne zagrożenie dla budynku mieszkalnego i osób w nim przebywających.

Z dokonanych ustaleń wynika również, że drzewo jest w całości obumarłe, nie rokuje dalszej wegetacji z przyczyn niezależnych od posiadacza nieruchomości, co potwierdza dokumentacji fotograficzna sporządzona w trakcie wizji.

W dalszej części uzasadnienia organ podał, że w dniu 5 maja 2010 r. do Urzędu Gminy L. P. wpłynął prawomocny protokół Sądu Rejonowego w L. Wydział I Cywilny Sygn. akt [...] z dnia 15 listopada 2007r. na mocy którego współwłaściciele działki zabudowanej nr[...] ,we wsi T., S. H. i E. N.– B. zawarli ugodę, określającą sposób korzystania przez strony z przedmiotowej nieruchomości. Z treści ugody wynika, że działka gruntu nr [...] wydzielona z działki [...] przypada do korzystania E.N. - B..

Wójt Gminy L. P. w tych okolicznościach uznał, że 1 sztuka drzewa gatunku topola jest obumarła, stwarza zagrożenie bezpieczeństwa i kwalifikuje się do usunięcia.

Wyjaśnił jednocześnie, że stosownie do art. 86 ust. 1 pkt 4 ustawy o ochronie przyrody nie pobiera się opłat za usunięcie drzew, które zagrażają bezpieczeństwu ludzi lub mienia w istniejących obiektach budowlanych oraz, że zgodnie z art. 86 ust. 1 pkt 9 ustawy o ochronie przyrody nie pobiera się opłat za usunięcie drzew, które obumarły lub nie rokują dalszej szansy na przeżycie z przyczyn niezależnych od posiadacza nieruchomości.

Opisana powyżej decyzja została w toku instancyjnym zaskarżona przez S. H., który w złożonym odwołaniu zarzucił organowi pierwszej instancji brak znajomości prawa oraz pozbawienie go w sposób nieuprawniony możliwości uczestniczenia w postępowaniu w charakterze strony. Z treści odwołania wynika również, że S. H. nie zgadza się z wydanym rozstrzygnięciem oraz argumentacją organu, powołującego się na treść ugody zawartej przed Sądem co do zakresu użytkowania nieruchomości (działki nr[...]), stanowiącej współwłasność E. N.-B. i odwołującego się. W ocenie S.H. ugoda określa jedynie sposób korzystania przez współwłaścicieli z nieruchomości, ale nie zmienia stosunków własnościowych.

Do odwołania załączony został akt notarialny, który – zdaniem S.H. przedstawia aktualny stan prawny nieruchomości.

W uzupełniającym odwołanie piśmie z dnia [...] r. oznaczonym jako "suplement-wyjaśnienie" S. H. powołał się na wieloletni spór pomiędzy nim, a rodziną współwłaścicielki nieruchomości, którą – w ocenie odwołującego się – cechuje brak poszanowania dla prawa i brak umiejętności współżycia społecznego.

Po rozpatrzeniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. decyzją z dnia [...] r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 2 kodeku postępowania administracyjnego uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.

Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie Kolegium wyjaśniło, że materialnoprawną podstawę wydania zezwolenia na usunięcie drzewa stanowi przepis art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. Nr 92, poz. 880 z późn. zm.). Zgodnie z jego treścią usunięcie drzew z terenu nieruchomości może nastąpić po uzyskaniu zezwolenia wydanego przez wójta, burmistrza albo prezydenta miasta na wniosek posiadacza nieruchomości. Jeżeli posiadacz nieruchomości nie jest właścicielem - do wniosku dołącza się zgodę jej właściciela.

Podkreślić w tym miejscu należy, iż zgodnie z treścią art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego, organ administracji publicznej z urzędu uwzględnia w sprawie nie tylko interes społeczny, ale także słuszny interes obywateli. Zgodnie z tą zasadą organ pierwszej instancji działając na podstawie przepisów prawa materialnego przewidujących uznaniowy charakter rozstrzygnięcia, zobowiązany jest do załatwienia sprawy w sposób zgodny ze wskazanym wyżej interesem obywatela, jeżeli nie będzie stał temu na przeszkodzie interes społeczny, ani nie będzie to przekraczało możliwości organu administracji wynikających z przyznanych mu uprawnień i środków (patrz: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 czerwca 1981r., SA 820/81, ONSA nr 1/1981, poz. 57).

Organ odwoławczy wskazał również w uzasadnieniu, że zasadnicze znaczenie w postępowaniu administracyjnym ma kwestia prawidłowego ustalenia stron postępowania, na podstawie art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego. O tym, że S.H. nie przysługuje status strony w toczącym się postępowaniu organ przesądził w piśmie skierowanym do w/w z dnia [...] r. nr[...] . Powołując się na ustalenia zawarte w protokole Sądu Rejonowego w L. Wydział I Cywilny sygn. akt. [...] z dnia 15 listopada 2007r. na mocy którego współwłaściciele działki zabudowanej nr[...] , we wsi T., S. H. i E.N. – B. zawarli ugodę, określającą sposób korzystania przez strony z przedmiotowej nieruchomości - Wójt Gminy L. P. wywiódł, iż ustalony przez sąd sposób korzystania z nieruchomości odpowiada prawu własności działki nr[...] . Z treści ugody wynika, że działka gruntu nr [...] wydzielona z działki nr [...] przypada do korzystania E. N. – B.. Niemniej, jak na to wskazuje literatura akt sprawy, działka o nr [...] nadal pozostaje we współwłasności S. H. i E. N.– B. po 1/2 części, kwestia ta wymaga szczegółowych i jednoznacznych ustaleń.

S.H. tym samym przysługiwałoby prawo udziału w postępowaniu w charakterze strony, zaś współwłaścicielka E. N. –B. występując do organu o wydanie zezwolenia na usunięcie drzewa, wcześniej musi uzyskać zgodę drugiego współwłaściciela na jego usunięcie.

Ponadto – zdaniem organu odwoławczego – analiza treści zaskarżonej decyzji wykazała istotne naruszenie procedury administracyjnej przez organ orzekający w sprawie. Badane rozstrzygnięcie zostało skierowane nie do strony tego postępowania, a zarazem wnioskodawczyni - tj. E. N. – B., lecz do jej pełnomocnika-tj. G.N.

W ocenie Kolegium stwierdzone wadliwości postępowania musiały skutkować uchyleniem decyzji Wójta Gminy L. P. z dnia [...] r. nr [...] i przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.

Prawidłowość decyzji wydanej w postępowaniu odwoławczym zakwestionowała E. N.-B., reprezentowana przez pełnomocnika.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu pełnomocnik E. N.-B. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie od organu kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi przedstawiony został w szczegółowy sposób stan faktyczny sprawy i zamieszczona polemika z argumentacją organu odwoławczego. Odnosząc się do wskazanego przez Kolegium zarzutu nieuznania za stronę postępowania S. H., pełnomocnik skarżącej podała, że czynność polegająca na usunięciu zeschłego, obumarłego drzewa, zagrażającego co najmniej mieniu współwłaściciela, mieści się w granicach "uprawnionego" wyłącznego korzystania z wydzielonej części nieruchomości i współwłaściciel może jej dokonać samodzielnie, bez zgody drugiego współwłaściciela. Organ pierwszej instancji, w ocenie skarżącej, przyjął słusznie, że każdy ze współwłaścicieli, zgodnie z art. 209 k.c, może wykonywać wszelkie czynności zmierzające do zachowania wspólnego prawa (wycięcie obumarłego drzewa zagrażającego powaleniem na budynek jest czynnością zachowawczą).

Czynność zachowawcza zdaniem pełnomocnika skarżącej zmierza do ochrony przed możliwym niebezpieczeństwem, a przy tym ochrona ta dotyczy wspólnego prawa, chodzi w niej zatem o interesy wszystkich współwłaścicieli. Każdy współwłaściciel może dochodzić tego roszczenia (w tym wypadku prawa do wycinki drzewa) na rzecz wszystkich współwłaścicieli. Nawet, jeżeli potraktować wycięcie drzewa jako czynność przekraczającą zakres pobierania pożytków z wydzielonej do wyłącznego korzystania części nieruchomości, czyli czynność wymagającą współdziałania współwłaściciela, to Kolegium zupełnie pominęło fakt, że drzewo jest obumarłe, grożące powaleniem, co w przypadku coraz częściej występujących silnych wiatrów, wichur stanowi zagrożenie dla mienia skarżącej.

W zakończeniu uzasadnienia pełnomocnik skarżącej podniosła, że w sytuacji, gdy każda czynność współwłaścicielki wywołuje sprzeciw S. H., albo powoduje konflikt i w warunkach wieloletniego sporu między współwłaścicielami niemożliwym staje się uzyskanie zgody drugiego współwłaściciela. Z tych względów – zdaniem pełnomocnika E. N.-B. organ pierwszej instancji prawidłowo wyważył występujące w sprawie interesy wnioskodawczyni, ubiegającej się o zezwolenie na usunięcie drzewa i interes społeczny. Pełnomocnik wskazała również, że w praktyce często przyjmuje się, że drzewo połamane, obumarłe przestaje pełnić swoje funkcje i może być usunięte bez konieczności uzyskiwania zezwolenia.

W odpowiedzi na skargę przedstawionej w piśmie doręczonym Sądowi w dniu [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. wniosło o oddalenie skargi, podtrzymało stanowisko prezentowane dotychczas w sprawie oraz argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji i odniosło się do zarzutów sformułowanych w skardze.

Na rozprawie wyznaczonej na dzień [...] r. uczestnik postępowania S. H. wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny podjął orzeczenie w sprawie mając na względzie następujące okoliczności faktyczne i prawne:

Należy przede wszystkim wyjaśnić, że w przepisie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) ustawodawca postanowił, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej), formułując w ten sposób generalne kryterium wiążące sądy administracyjne w pełnym zakresie ich kognicji. Jednoznaczność tej zasady sprawia, że wojewódzki sąd administracyjny w toku prowadzonych czynności rozpoznawczych dokonuje oceny co do zgodności kontrolowanej decyzji /innego aktu lub czynności/ z przepisami prawa materialnego, które mają zastosowanie w sprawie oraz z przepisami prawa procesowego regulującymi tryb jej wydania lub tryb podjęcia innego aktu albo czynności, będącej przedmiotem zaskarżenia. Wiążące są przy tym przepisy obowiązujące w dacie wydania zaskarżonego aktu.

Mając na względzie wskazane powyżej kryterium legalności Wojewódzki Sąd Administracyjny po poddaniu ocenie ustalonych w sprawie w toku administracyjnego postępowania instancyjnego okoliczności faktycznych i istniejących wówczas okoliczności prawnych stwierdził konieczność uwzględnienia skargi poprzez zastosowanie przy orzekaniu przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przy jednoczesnym skorzystaniu z zasady zawartej w przepisie art. 134 § 1 wskazanej powyżej ustawy, z którego wynika, że Sąd przy rozstrzyganiu sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Postępowanie administracyjne podporządkowane jest ustrojowej zasadzie dwuinstancyjności sformułowanej w art. 78 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i art. 15 kodeksu postępowania administracyjnego. Zasada ta w toku postępowania realizowana jest poprzez odwołanie lub inny środek zaskarżenia, należący do zwyczajnego trybu weryfikacyjnego, który skutecznie wniesiony gwarantuje powtórne rozpoznanie sprawy załatwionej przez organ administracji publicznej pierwszej instancji.

Katalog rodzajów orzeczeń, jakie może zastosować w sprawie organ odwoławczy został zawarty w przepisie art. 138 kpa i obejmuje decyzje merytoryczne, merytoryczno-reformacyjne, kasacyjne i decyzje umarzające postępowanie. Treść tego przepisu wskazuje, że organ odwoławczy dysponuje zarówno kompetencjami kontrolnymi jak i merytorycznymi.

Zaskarżona decyzja wydana została na podstawie art. 138 § 2 kpa i stanowi szczególny rodzaj wydawanej w postępowaniu odwoławczym decyzji kasacyjnej, powodującej przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Z racji obowiązującej w postępowaniu administracyjnym zasady dwuinstancyjności, której istotą jest powinność organu odwoławczego rozpoznania i merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy załatwionej w postępowaniu pierwszoinstancyjnym, możliwość korzystania przez organ odwoławczy z kompetencji do podjęcia orzeczenia kasacyjnego z przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia, została przez ustawodawcę wyraźnie ograniczona poprzez wskazanie konkretnych sytuacji, uprawniających do wydania tego typu decyzji.

Zgodnie z treścią art. 138 § 2 kpa "Organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Przekazując sprawę organ ten może wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy". Wynika zatem z niego jednoznacznie, że przesłanką wydania orzeczenia w tym trybie jest określony poprzez użycie słów "w całości lub w znacznej części", zakres czynności postępowania wyjaśniającego. Pośrednio treść przepisu wskazuje jako przyczynę uchylenia decyzji organu pierwszej instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez ten organ, wadliwość procesową, wynikającą przede wszystkim z naruszenia zasad postępowania. Nie kwestionowany ani przez doktrynę, ani przez orzecznictwo wyjątkowy charakter orzeczenia wydawanego w warunkach art. 138 § 2 kpa, wyklucza stosowanie wobec niego wykładni rozszerzającej /np. B. Adamiak, J. Borkowski: KPA, Komentarz, Warszawa 1998; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 września 1981r., V SA 400/81, ONSA z 1981, Nr 2, poz. 88; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 maja 1983r., II SA 403/83; ONSA z 1983r., Nr 1, poz. 38/.

Konsekwencją tak radykalnego postrzegania tej normy jest możliwość skorzystania przez organ odwoławczy z ustanowionego nią uprawnienia wyłącznie wtedy, gdy czynności procesowe, które należy podjąć w sprawie dla zadośćuczynienia wymogowi legalnego działania, należą do czynności objętych regulacją rozdziału 4 działu II /z ewentualnym zastosowaniem art. 89/ kodeksu postępowania administracyjnego.

Istotna też jest wymagana - w sposób dorozumiany - przez ustawodawcę koniunkcja przesłanek prawnych, których spełnienie polega nie tylko na odpowiedniej kwalifikacji czynności, ale także na zachowaniu określonego przez art. 138 § 2 kpa ich zakresu.

W ocenie Sądu organ odwoławczy orzekając w sprawie przekroczył upoważnienie ustawowe do podjęcia decyzji kasacyjnej określonej w powołanym powyżej przepisie procesowym.

Zważyć bowiem należy, że korzystając z kompetencji do uchylenia zaskarżonej odwołaniem decyzji z jednoczesnym przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. wskazało w uzasadnieniu swojego orzeczenia na prawo S. H. do uczestniczenia w prowadzonym w tej sprawie postępowaniu w charakterze strony oraz na wynikającą ze współwłasności przedmiotowej nieruchomości potrzebę uzyskania przez wnioskodawczynię zgody S. H. na usunięcie wskazanego przez nią drzewa.

Ponadto Kolegium zwróciło uwagę na niewłaściwe w jego ocenie – określenie w osnowie decyzji Wójta Gminy L. P. adresata udzielonego zezwolenia, za którego organ ten uznał pełnomocnika E. N.-B. – G. N.

Skorygowanie wskazanych przez Kolegium nieprawidłowości nie wymagało jednak przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego ani w całości, ani w znacznej części, ale dokonania czynności, które ze względu na swój charakter nie mieszczą się w katalogu działań podejmowanych w ramach postępowania wyjaśniającego (np. wyroki NSA: z dnia 27 października 1999r., sygn. akt I SA 2127/98, Lex nr 48721; z dnia 21 czerwca 1994r., sygn. akt IV SA 1606/96, Lex nr 47864).

Istotą ich nie jest bowiem umożliwienie dowodzenia okoliczności z użyciem dozwolonego przez ustawę tzn. nie sprzecznego z prawem środka dowodowego stanowiącego źródło informacji, ale wyłącznie przeprowadzenie procesu myślowego z elementami ocennymi, do podjęcia którego – z zachowaniem zasad logiki i wykorzystaniem komplementarnej wiedzy prawniczej – zobligowany jest samodzielnie każdy organ orzekający z racji posiadania takiego przywileju, jakim jest kompetencja do władczego i merytorycznego rozstrzygania spraw. Nie można też – jak sugeruje organ odwoławczy w uzasadnieniu swojej decyzji – tych czynności postrzegać w kategoriach związanych z art. 7 kpa i zawartą w nim zasadą uwzględnienia interesu społecznego i słusznego interesu obywateli. Należy przy tym zwrócić uwagę, że organ odwoławczy nie zakwestionował prawidłowości ustaleń faktycznych w sprawie ani nie stwierdził potrzeby przeprowadzenia dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie, co obligowało ten organ do wydania orzeczenia co do istoty sprawy z ewentualnym zastosowaniem instytucji reformacji.

Istotne przede wszystkim jest, że wbrew stwierdzeniu organu zawartemu w piśmie skierowanym do S. H. w dniu 18 maja 2010r. przez Wójta Gminy, organ ten w prowadzonym w sprawie postępowaniu traktował S. H. jako podmiot mający status strony, umożliwiając mu uczestniczenie w wizjach terenowych, składanie oświadczeń i korzystanie z ustawowo określonych środków zaskarżenia. W taki sposób każda jednostka korzystająca z przymiotu strony postępowania administracyjnego realizuje uprawnienia wynikające z tej pozycji procesowej.

Nie można zatem kwestionować tego, że w postępowaniu instancyjnym (Kolegium rozpoznało przecież odwołanie S.H.) S.H. faktycznie korzystał ze wszystkich uprawnień gwarantowanych ustawowo stronie postępowania, zatem jego status w postępowaniu nie powinien budzić wątpliwości, ani tym bardziej stanowić okoliczności uzasadniającej podjęcie orzeczenia w trybie art. 138 § 2 kpa.

W ocenie Sądu organ odwoławczy nieprawidłowo również odniósł się do kwestii współwłasności nieruchomości oznaczonej numerem [...] w T. i treści ugody zawartej przed Sądem powszechnym w dniu 15 listopada 2007r. w sprawie[...]. Kwestia ta jest oczywista i wbrew stwierdzeniu Kolegium zamieszczonemu w uzasadnieniu wydanej decyzji nie wymaga szczegółowych i jednoznacznych ustaleń, ale wyłącznie samodzielnych czynności ocennych, których organ odwoławczy mimo powinności merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy nie podjął. Zważyć też należy, że z treści art. 83 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody, wcześniej powoływanej, wynika, że do wniosku o uzyskanie zezwolenia na usunięcie drzewa wymagana jest zgodna właściciela nieruchomości w przypadku, jeżeli posiadacz nieruchomości – wnioskodawca, nie jest właścicielem. E.N.-B. jest współwłaścicielem nieruchomości oznaczonej numerem [...] i jej wyłącznym posiadaczem.

Istotne przy tym jest, że w piśmiennictwie prawniczym prezentowany jest pogląd, który Sąd w składzie orzekającym akceptuje, że jeżeli czynność usunięcia drzew lub krzewów rosnących na części nieruchomości oddanej do wyłącznego korzystania w ramach sądowego podziału quoad usum mieścić się będzie w granicach uprawnionego wyłącznego korzystania można jej dokonać bez zgody pozostałych współwłaścicieli (por. T. Judecki: Zezwolenie na usunięcie drzew lub krzewów, rosnących na części nieruchomości oddanej do wyłącznego korzystania jednemu ze współużytkowników w ramach sądowego podziału quad usum, NZS 2009/5/81).

Zdaniem Sądu nawet jeżeli organ odwoławczy uznał, że zgoda współwłaściciela nieruchomości jest koniecznym elementem wniosku o udzielenie przedmiotowego zezwolenia, to powinien był przede wszystkim rozważyć oświadczenie S.H. złożone do protokołu z wizji przeprowadzonej w dniu [...] r., a w razie potrzeby wezwać S.H. w trybie art. 136 kpa do złożenia oświadczenia w tej kwestii.

Organ odwoławczy był też uprawniony do skorygowania treści decyzji organu pierwszej instancji w części określającej jej adresata, jeżeli uznał istniejący zapis za wadliwy. Nie wymagało to żadnych dodatkowych czynności wyjaśniających, ani nie naruszyłoby granic tożsamości sprawy. Należy jednak zwrócić uwagę, że zastosowane przez organ pierwszej instancji oznaczenie adresata zezwolenia, wskazujące jednoznacznie, że G. N. jest pełnomocnikiem wnioskodawczyni, a nie osobą uprawnioną do ubiegania się o zezwolenie, przy uwzględnieniu zakresu udzielonego jej w dniu 2 sierpnia 2001 roku pełnomocnictwa, w którym zawiera się upoważnienie do zarządzania i administrowania nieruchomości stanowiącymi własność E. N.-B., można – w ocenie Sądu – uznać za dopuszczalne. Materiał zebrany w sprawie wskazuje przy tym, że to pełnomocnik wnioskodawczyni będzie faktycznie realizował zezwolenie w przypadku udzielenia go w sposób ostateczny.

Sąd uznał też za właściwe dodatkowo wyjaśnić, że przyznanie przez ustawodawcę organom odwoławczym kompetencji merytorycznych powinno być postrzegane w aspekcie art. 12 kpa, ustanawiającego zasadę szybkości i wnikliwości postępowania administracyjnego z jednoczesnym obowiązkiem organu administracji publicznej posługiwania się najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia.

Mając na względzie przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżona decyzja została podjęta z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy i zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c powoływanej wcześniej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.

Klauzula zawarta w pkt II wyroku wynika z obowiązku zastosowania przez Sąd przy orzekaniu o uwzględnieniu skargi przepisu art. 152 wskazanej powyżej ustawy, a orzeczenie o kosztach postępowania uzasadnione jest treścią art. 200 tej samej regulacji, z którego wynika, że w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw.

H.B. 30.12.2010r.