Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 2116/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-02-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6076 Sprawy objęte dekretem o gruntach warszawskich
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 24 par. 1 pkt 1 i 4
journal: Dz.U. 1960 nr 30 poz 168
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
article: art. 129 ust. 5 pkt 3,  art. 215 ust. 2,  art. 4 pkt 96 (1)
journal: Dz.U. 2010 nr 102 poz 651
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jednolity.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Marta Kołtun-Kulik Sędziowie: Sędzia WSA Tomasz Szmydt Sędzia WSA Przemysław Żmich (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Krynicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 lutego 2016 r. sprawy ze skargi T. P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania odszkodowania oddala skargę


UZASADNIENIE

Wojewoda [...], po rozpatrzeniu odwołania T. P., decyzją z dnia [...] listopada 2013 r., nr [...] utrzymał w mocy decyzję Prezydenta [...] nr [...] z dnia [...] stycznia 2013 r. odmawiającą przyznania odszkodowania za część gruntu nieruchomości położonej w [...] przy [...], ozn. nr hip. [...], działka ewidencyjna [...] z obr. [...].

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie sprawy.

Decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2013 r. Prezydent [...], po rozpatrzeniu wniosku T. P. z dnia [...] września 2003 r., uzupełnionego wnioskiem z dnia [...] listopada 2011 r., odmówił przyznania odszkodowania za część gruntu nieruchomości położonej w [...]przy [...], ozn. nr hip. [...], działka ewidencyjna [...] z obr. [...].

Od powyższej decyzji odwołanie złożył T. P. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i albo orzeczenie zgodnie z wnioskiem albo zwrócenie sprawy do organu pierwszej instancji w celu pełnego rozpoznania sprawy. Ponadto skarżący podniósł, że z nieznanych mu przyczyn zaskarżona decyzja dotyczy tylko części roszczenia, a mianowicie działki nr [...].

Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] listopada 2013 r., nr [...] utrzymał w mocy decyzję Prezydenta [...] nr [...] z dnia [...] stycznia 2013 r. W uzasadnieniu organ podniósł, że nieruchomość położona w [...] przy dawnej [...], ozn. nr hip. [...], objęta została działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279). Dawnym właścicielem przedmiotowej nieruchomości był, zgodnie z zaświadczeniem Wydziału Hipotecznego Sądu [...] z dnia [...] sierpnia 1946 r., nr [...], J. P., który stał się jej właścicielem na mocy aktu kupna - sprzedaży z dnia [...] listopada 1936 r. Zgodnie z wypisem z rejestru gruntów i budynków nieruchomość położona w [...] przy dawnej [...], ozn. nr hip. [...], wchodzi w skład działek nr [...] z obrębu [...] i stanowi własność [...]. Działka ewidencyjna nr [...] została uregulowana w KW nr [...]. Zabudowaną działkę nr [...], na której ustanowiono prawo użytkowania wieczystego na rzecz osób ﬁzycznych, uregulowano zaś w KW nr [...].

Pismem z dnia 29 września 2003 r. T. P. - następca prawny dawnego właściciela wystąpił o przyznanie odszkodowania za teren położony w [...] przy [...].

Decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2006 r. Prezydent [...] odmówił przyznania odszkodowania za nieruchomość oznaczoną jako działki ewidencyjne [...] z obr. [...], stwierdzając, iż nie spełnia ona przesłanek koniecznych do wypłaty odszkodowania, przewidzianych w art. 215 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami.

W wyniku rozpatrzenia odwołania od powyższej decyzji, Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] sierpnia 2007 r., nr [...] utrzymał ją w mocy, uznając, iż Prezydent [...]miał podstawy prawne do uznania, iż w niniejszej sprawie nie zostały spełnione przesłanki przyznania odszkodowania za przedmiotowy grunt.

Na skutek skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 6 lutego 2008 r., sygn. akt I SA/Wa 1701/07 uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję pierwszoinstancyjną, stwierdzając, iż kontrolowane postępowanie nie wyjaśniło powstałych wątpliwości, a organy obu instancji nie poczyniły niezbędnych ustaleń odnośnie występowania przesłanek z art. 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz art. 24 Kpa przez co nie wyjaśniły dokładnie sprawy i nie rozpatrzyły całego materiału dowodowego, a tym samym naruszyły przepisy art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 Kpa, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2010 r. Prezydent [...] ponownie odmówił przyznania następcy prawnemu dawnego właściciela odszkodowania za nieruchomość położoną przy dawnej [...], oznaczoną jako działki nr [...] z obr. [...], uznając, iż nie zostały spełnione obie przesłanki odszkodowawcze, przewidziane w ustawie o gospodarce nieruchomościami.

Pismem z dnia 18 maja 2010 r. wnioskodawca złożył odwołanie od powyższej decyzji, wskazując na szereg uchybień o charakterze formalnym i merytorycznym, popełnionych przy prowadzeniu postępowania i wydaniu decyzji przez Prezydenta [...].

Po rozpatrzeniu odwołania Wojewoda [...] decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2010 r. uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazał, iż poczynione przez Prezydenta [...] ustalenia dotyczące spełnienia przesłanki utraty faktycznej możliwości władania nieruchomością są niepełne.

Pismem z dnia 7 listopada 2011 r. wnioskodawca zmienił treść wniosku z żądania wypłaty odszkodowania na żądanie zwrotu nieruchomości w naturze, w tej części w jakiej nie została jeszcze wyprzedana.

Prezydent [...] decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2013 r. odmówił przyznania odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] przy [...], ozn. nr hip. [...], stanowiącą działkę ewidencyjną [...] z obr. [...]. W uzasadnieniu decyzji wskazał, iż przedmiotowa nieruchomość nie spełnia jednej z przesłanek wymaganych do przyznania odszkodowania za nieruchomości przejęte na własność Skarbu Państwa dekretem z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy, wynikającej z art. 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami.

Wojewoda [...] wskazał, że aktualnie sprawy odszkodowań za nieruchomości [...] objęte działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r. są uregulowane przepisem art. 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Zgodnie z tym przepisem przepisy ustawy dotyczące odszkodowań za wywłaszczone nieruchomości stosuje się odpowiednio do domu jednorodzinnego, jeżeli przeszedł on na własność państwa po dniu 5 kwietnia 1958 r. oraz do działki, która przed dniem wejścia w życie dekretu wymienionego w ust. 1 mogła być przeznaczona pod budownictwo jednorodzinne, jeżeli poprzedni właściciel bądź jego następcy prawni zostali pozbawieni faktycznej możliwości władania nią po dniu 5 kwietnia 1958 r. W ramach przyznanego odszkodowania poprzedni właściciel bądź jego następcy prawni mogą otrzymać w użytkowanie wieczyste działkę pod budowę domu jednorodzinnego.

Wojewoda [...] podał, że jak wynika z ustaleń organu I instancji, objęcie przedmiotowego gruntu przez gminę nastąpiło w dniu [...] sierpnia 1948 r., tj. w dacie ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym nr [...] Rady Narodowej i Zarządu Miejskiego [...]. Zatem termin do złożenia skutecznego wniosku o własność czasową gruntu upłynął z dniem [...] lutego 1949 r. Z akt dotyczących nieruchomości hipotecznej wynika, że dnia [...] grudnia 1949 r. H. W. reprezentująca J. P. złożyła wniosek o przywrócenie terminu na złożenie wniosku o przyznanie prawa własności czasowej (obecnie prawa użytkowania wieczystego) do gruntu przedmiotowej nieruchomości.

Orzeczeniem Prezydium Rady Narodowej w [...] z dnia [...] czerwca 1950 r. odmówiono dawnemu właścicielowi przywrócenia terminu na złożenie wniosku o prawo własności czasowej do gruntu przedmiotowej nieruchomości.

Orzeczeniem Prezydium Rady Narodowej [...] z dnia [...] marca 1951 r., nr [...] odmówiono dawnemu właścicielowi przyznania prawa własności czasowej do gruntu przedmiotowej nieruchomości hipotecznej. Jednocześnie stwierdzono, że wszystkie budynki i fragmenty murów znajdujące się na omawianym gruncie przeszły na własność Skarbu Państwa.

Oceniając spełnienie pierwszej z przesłanek wymaganych do przyznania odszkodowania na podstawie art. 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami Wojewoda [...] uznał, że słusznie organ I instancji uznał, iż nieruchomość położona przy [...] ozn. nr hip. [...] mogła być przed dniem wejścia w życie dekretu z dnia 26 października 1945 r. przeznaczona pod budownictwo jednorodzinne. Pojęcie "dom jednorodzinny" należy bowiem rozumieć w znaczeniu, jakie mu wówczas nadawano - był to budynek zaspokajający potrzeby mieszkaniowe jednej rodziny, bez ograniczeń powierzchni, czy liczby pomieszczeń, które to kryteria wprowadzono w późniejszym okresie. Brak wymienienia W Ogólnym Planie Zabudowania [...] z dnia [...] sierpnia 1931 r. budownictwa jednorodzinnego nie wyklucza, samo przez się, możliwości zabudowy danego obszaru budownictwem jednorodzinnym, a tym samym i przeznaczenia przedmiotowej nieruchomości pod takie budownictwo. Zgodnie z Ogólnym Planem Zabudowania [...], zatwierdzonym przez Ministerstwo Robót Publicznych w dniu [...] sierpnia 1931 r., obowiązującym w dacie wejścia w życie dekretu z dnia 26 października 1945 r., nieruchomość położona przy [...], ozn. nr hip. [...] znajdowała się w streﬁe [...], w której obowiązywała zabudowa zwarta o [...] kondygnacjach oraz [...]% powierzchni zabudowania. Powyższy plan zawierał wielkości maksymalne, a nie minimalne określone w danej strefie, jak również wysokość i gęstość zabudowań, których nie można było przekroczyć, co oznacza, że przedmiotowa nieruchomość nie mogła być zabudowana budynkiem wyższym, niż wskazany dla danej strefy.

Jeżeli chodzi o drugą przesłankę wymaganą do przyznania odszkodowania na podstawie art. 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami, Wojewoda [...] zauważył, że Prezydent [...] wskazał, iż przez faktyczne władanie rozumie się nie tylko efektywne korzystanie z nieruchomości, ale także możliwość takiego korzystania, choćby władający nieruchomością nie czynił z niej użytku. Analizując przesłankę utraty faktycznej możliwości władania nieruchomością pod dniu 5 kwietnia 1958 r. organ I instancji ustalił, że zgodnie z przekazaną przez Archiwum Państwowe [...] książką meldunkową budynku położonego przy [...] nieruchomość jeszcze przed II wojną światową była zajmowana przez wiele rodzin. Ostatnią datą wpisu lokatorów w książce meldunkowej jest dzień [...] października 1950 r.

W opinii Wojewody [...], powyższy fakt stanowił wiarygodny dowód na to, że dawny właściciel utracił faktyczną możliwość władania powyższym budynkiem. Ponadto orzeczeniem Prezydium Rady Narodowej [...] z dnia [...] marca 1951 r., nr [...] odmówiono dawnemu właścicielowi przyznania prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości hipotecznej. Jednocześnie stwierdzono, że wszystkie budynki i fragmenty murów znajdujące się na omawianym gruncie przeszły na własność Skarbu Państwa. Komisja delegowana przez Prezydium Rady Narodowej w [...] protokołem z dnia [...] marca 1951 r., wykonując orzeczenie administracyjne Prezydium Rady Narodowej w [...] z dnia [...] marca 1951 r., [...], dokonała oględzin budynków na przedmiotowej nieruchomości i objęła budynki znajdujące się na posesji przy [...] na rzecz Skarbu Państwa oraz jednocześnie przekazała w zarząd i administrację Zarządowi [...].

Zdaniem Wojewody [...], w tym momencie nastąpiła faktyczna utrata możliwości władania przedmiotowym gruntem. Wobec tego organ odwoławczy uznał, że na podstawie przepisu art. 215 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie jest możliwe ustalenie odszkodowania za przedmiotową nieruchomość, ponieważ faktyczna utrata możności władania przedmiotową nieruchomością przez byłego właściciela nastąpiła przed dniem 5 kwietnia 1958 r.

Odnosząc się natomiast do podnoszonej w odwołaniu kwestii pominięcia w decyzji działki nr [...], Wojewoda [...] zauważył, że jak wynika z akt przedmiotowej sprawy oraz pisma z dnia [...] sierpnia 2013 r., nr [...], ze względu na fakt, że w piśmie z dnia [...] listopada 2011 r. wnioskodawca zmienił treść wniosku z żądania wypłaty odszkodowania na żądanie zwrotu nieruchomości w naturze w tej części, w jakiej nie została jeszcze wyprzedana – dotyczącej działki nr [...], to postępowanie o odszkodowanie toczy się w stosunku do działki nr [...], zaś postępowanie o zwrot do działki nr [...] z obr. [...].

Organ odwoławczy wskazał, że niniejsze postępowanie dotyczy działki nr [...] z obr. [...] natomiast w stosunku do działki nr [...] z obr. [...] wydane zostanie odrębne rozstrzygnięcie.

Od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2013 r., nr [...] T. P. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 7, art. 8, art. 77, art. 80 oraz art. 24 § 1 pkt 1 Kpa. W skardze wniósł o: 1. uchylenie zaskarżonej decyzji, 2. przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi l instancji w celu pełnego rozpoznania sprawy, 3. zasądzenie kosztów postępowania na rzecz skarżącego według norm przepisanych. W uzasadnieniu wskazał, że istotnym zagadnieniem niewyjaśnionym przez organy obu instancji jest zachodząca konieczność wyłączenia się z niniejszej sprawy Prezydenta [...] na podstawie art. 24 § 1 pkt 1 Kpa. W wyroku z dnia 6 lutego 2008 r. WSA w Warszawie wskazał, że organ I instancji powinien na podstawie art. 24 § 1 pkt 1 Kpa zbadać, czy nie podlega w niniejszej sprawie wyłączeniu. Sąd podzielił stanowisko NSA zawarte w uchwale z dnia 19 maja 2003 r., sygn. OPS 1/03, zgodnie z którym w sprawie o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, która jest Sprawę skierować na posiedzenie niejawne, Prezydent tego miasta jako organ wykonawczy miasta i reprezentujący je na zewnątrz oraz także jako pracownik urzędu miasta, a jednocześnie sprawujący funkcję starosty, podlega wyłączeniu na podstawie art. 24 § 1 pkt 1 i 4 Kpa, co w konsekwencji wyłącza możliwość upoważnienia przez niego do załatwienia tej sprawy jego zastępców i pozostałych pracowników urzędu miasta. W decyzji z dnia [...] stycznia 2013 r., nr [...] Prezydent [...] stwierdził jedynie, że zgodnie z art. 129 ust. 5 pkt 3 w związku z art. 4 ust. 9b1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, jest on organem właściwym do wydania decyzji w niniejszej sprawie. Zdaniem skarżącego, organ I instancji po raz drugi nie ustosunkował się do zaleceń WSA w Warszawie i nie zbadał tego, czy w niniejszej sprawie podlega wyłączeniu na mocy art. 24 § 1 pkt 1 Kpa. Prezydent [...] już po raz trzeci wydał decyzję z obrazą art. 154 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz art. 24 Kpa, gdyż działa jednocześnie jako strona i jako organ rozstrzygający. Jest sędzią we własnej sprawie i tym samym zachodzą przesłanki nieważnościowe, co do decyzji organu I instancji z dnia [...] stycznia 2013 r. W decyzji z dnia [...] listopada 2013 r. Wojewoda [...] nie odniósł się do zarzutu naruszenia art. 24 Kpa podniesionego przez stronę skarżącą w odwołaniu od decyzji organu I instancji.

Jeżeli chodzi o przesłanki, które muszą zostać spełnione w przypadku żądania zwrotu nieruchomości lub wypłaty odszkodowania za nieruchomość objętą dekretem z dnia 26 października 1945 r., skarżący wskazał, że w niniejszej sprawie nie jest sporne, że przedmiotowa nieruchomość podlegała przepisom dekretu o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze [...] oraz, że nieruchomość mogła być przeznaczona pod budownictwo jednorodzinne. Sporne jest natomiast to kiedy nieruchomość przeszła na własność państwa. Organ I instancji stwierdził, że T. P. utracił posiadanie przedmiotowej nieruchomości przed dniem 5 kwietnia 1958 r. Jako dowód wskazując kserokopie dokumentów przekazanych przez [...]. W ocenie skarżącego, powołana kserokopia nie ma jednak waloru dokumentu w rozumieniu art. 76 Kpa. Decyzja Prezydenta [...] z dnia [...] stycznia 2013 r. narusza przepis art. 76 Kpa oraz przepisy art. 7, art. 8, art. 77 Kpa, gdyż nie została oparta na dowodach w rozumieniu Kpa.

Natomiast w kwestii spornej, tj. przesłanki dotyczącej momentu przejścia własności nieruchomości Wojewoda [...] jako dowód wskazał książkę meldunkową, z której wynika, iż nieruchomość, której ta książka dotyczy, była zamieszkiwana przez wiele rodzin. Nie ulega więc wątpliwości, że Wojewoda powołuje się na dokument, który dotyczy innej nieruchomości. Faktem jest, iż nieruchomość, która należała do rodziny T. P. była domem jednorodzinnym.

Skarżący uważa, że cytat zawarty na stronie piątej uzasadnienia decyzji Wojewody [...], który stwierdził, że zgodnie z przekazaną przez Archiwum Państwowe [...] książką meldunkową budynku położonego przy [...] nieruchomość jeszcze przed ll wojną światową była zajmowana przez wiele rodzin, a ostatnią datą wpisu lokatorów w książce meldunkowej jest dzień [...] października 1950 r., dotyczy innej nieruchomości, niż ta, której dotyczy roszczenie skarżącego. Skoro nieruchomość wspomniana w uzasadnieniu Wojewody [...] już przed wybuchem ll wojny światowej była zajmowana przez wiele rodzin, opis ten nie może dotyczyć domu jednorodzinnego zajmowanego przez ojca skarżącego J. P. Również inny cytat z tej samej strony uzasadnienia decyzji Wojewody [...] – zdaniem T. P. - potwierdza, że ta część uzasadnienia dotyczy innej nieruchomości: "Ponadto jak już wcześniej wskazano, orzeczeniem Prezydium Rady Narodowej [...] z dnia [...].03.1951 r. [...] odmówiono dawnemu właścicielowi przyznania prawa własności czasowej (obecnie prawa użytkowania wieczystego) gruntu nieruchomości hipotecznej. Jednocześnie w/w orzeczeniem stwierdzono, że wszystkie budynki i fragmenty murów znajdujące się na omawianym gruncie przeszły na własność Skarbu Państwa". Na nieruchomości należącej do skarżącego znajdował się jedynie dom jednorodzinny oraz garaż, opis nieruchomości należącej do skarżącego był przytaczany w pismach procesowych składanych przez stronę skarżącą w toku postępowania administracyjnego. Tym bardziej dziwi uzasadnienie decyzji Wojewody [...], który zdaje się nie zauważać, że w uzasadnieniu swojej decyzji powołuje się na dokumenty dotyczące zupełnie innej nieruchomości, która nie stanowi przedmiotu roszczenia w niniejszej sprawie.

Z zachowanej dokumentacji projektowej wynika, iż na parterze i I piętrze przedmiotowego budynku znajdowało się [...]. Razem zatem izb było [...] według stanu z roku 1939. Do tego należy dodać [...]. W zaskarżonej decyzji z dnia [...] kwietnia 2010 r. organ I instancji stwierdził, że według jego wiedzy pomieszczenia w przedmiotowym budynku były wynajmowane i że mieszkało w nim kilka rodzin. Prezydent stwierdził również, że w przedmiotowym budynku znajdował się[...]. Wszystko to w ocenie strony skarżącej nie jest zgodne z dokumentacją budowlaną i fotografiami sprzed 1939 r. Budynek należący do skarżącego nie znajdował się wprost przy ulicy, lecz był cofnięty [...]. Wejście do budynku nie znajdowało się od [...], ale [...]. Od [...]. W domu należącym do skarżącego nie mógł znajdować się[...], gdyż [...]. Decyzja Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2013 r. nie jest więc pierwszą, w której uzasadnieniu organ administracji powołał się na dokumenty dotyczące innej nieruchomości, niż ta, której dotyczy roszczenie skarżącego.

Skarżący podkreślił, że istnieją dokumenty dotyczące nieruchomości należącej do rodziny skarżącego, zarówno sprzed roku 1939, jaki i opisujące stan, w jakim budynek znajdował się po roku 1945. Zachowały się również fotografie przedstawiające przedmiotową nieruchomość. Tym bardziej dziwi upór, z jakim organy obu instancji jako dowody przytaczają dokumentację dotyczącą innego budynku. Przedmiotowy budynek był po roku 1945, za zgodą J. P., zamieszkiwany przez H. W. z rodziną i jak wynika z fotografii zrobionych po roku 1945 miał uszkodzoną tylko jedną część. Druga część i klatka schodowa były nieużytkowane i nieuszkodzone. Strona skarżąca wskazała również, że tak bezpośrednio, jak i w latach późniejszych J. P. płacił podatki od przedmiotowej nieruchomości i ponosił koszty jej ubezpieczenia. W aktach nieruchomości powinno znajdować się zaświadczenie z dnia [...] listopada 1947 r. wydane przez Wydział [...] stwierdzające, że przedmiotowa nieruchomość jest we władaniu pełnomocniczki J. P. Strona skarżąca wskazała również, że J. P. w latach [...] opłacał [...]. Powyższe okoliczności dowodzą, że w tym okresie nieruchomość faktycznie pozostawała w rękach pełnomocników i rodziny J. P. W latach [...] ubiegłego wieku na przedmiotowej nieruchomości miała miejsce [...], jednak - co istotne - z zebranego w sprawie materiału dowodowego nie wynika, czy [...]. Istotne jest również to, że przed wejściem w życie dekretu z dnia 26 października 1945 r. nie istniała legalna definicja domu jednorodzinnego, a tym samym należy rozumieć, iż dom jednorodzinny, to budynek zaspokajający potrzeby mieszkaniowe jednej rodziny, zaś powierzchnia takiej nieruchomości oraz liczba pomieszczeń były zależne od możliwości finansowych oraz potrzeb konkretnej rodziny. Natomiast fakt [...] przedmiotowego budynku pozostaje bez związku ze zgłoszonym roszczeniem.

Zdaniem skarżącego, przedmiotowa nieruchomość mogła być przeznaczona pod budownictwo jednorodzinne, gdyż J. P. mieszkał w domu jednorodzinnym znajdującym się na tej nieruchomości. Dom ten był zajmowany przez jedną rodzinę i zajmował ok. [...] % działki, na której się znajdował. Zapisy przywołanego przez organy Ogólnego Planu Zabudowania [...] określały maksymalną dopuszczalną wysokość oraz gęstość zabudowy. Jak zauważył Sąd, na przedmiotowej nieruchomości zbudowana została [...]. Z powyższego wynika, że decyzja Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2013 r. została wydana bez uprzedniego wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy, tj. organ naruszył art. 7 i art. 77 Kpa. Wydając zaskarżoną decyzję Wojewoda [...] naruszył także art. 80 kpa, gdyż uznał, iż przesłanka, dotycząca momentu przejścia nieruchomości na własność państwa nie została spełniona. Swego twierdzenia jednak nie udowodnił, co więcej, powoływał się na dokumenty niezwiązane z niniejszą sprawą. Nie można zatem uznać, iż organ ll instancji ocenił tę okoliczność na podstawie całokształtu materiału dowodowego.

Skarżący uważa, że nie ma podstaw do stwierdzenia, że nie została spełniona przesłanka przejścia własności nieruchomości na państwo po dacie 5 kwietnia 1958 r. Zarówno organ l, jak i ll instancji w żadnej ze swoich decyzji nie udowodniły, że własność nieruchomości przeszła na państwo wcześniej, co było niezbędnym warunkiem wydania decyzji odmawiającej przyznania odszkodowania. Niniejsze postępowanie toczy się od 2003 r., a organy obu instancji wydają kolejne decyzje niekorzystne dla skarżącego nie powołując się na żadne wiarygodne dowody potwierdzające ich twierdzenia, dotyczące niespełnienia przesłanki zawartej w art. 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Do akt sprawy została złożona kopia pisma T. P. z dnia [...] grudnia 1988 r. z żądaniem zwrotu przedmiotowej nieruchomości.

Co do zarzutu podnoszonego wcześniej przez stronę skarżącą, dotyczącego wydania decyzji organu I instancji jedynie odnośnie nieruchomości nr [...] z obrębu [...], faktem jest, że pełnomocnik skarżącego złożył pismo z dnia [...] listopada 2011 r., w którym na życzenie skarżącego, zmienił treść wniosku z żądania wypłaty odszkodowania na żądanie zwrotu nieruchomości w naturze w tej części, w jakiej nie została jeszcze z naruszeniem praw T. P. wyprzedana. W piśmie Biura [...] z dnia [...] lutego 2012 r. skarżący został poinformowany, że w związku ze złożonym pismem z dnia [...] listopada 2011 r. postępowanie odszkodowawcze toczy się jedynie w odniesieniu do działki nr [...], natomiast postępowanie o zwrot toczy się w odniesieniu do działki nr [...] z obrębu [...]. Pismo z dnia [...] listopada 2011 r. dotyczyło zmiany treści wniosku z żądania wypłaty odszkodowania na żądanie zwrotu nieruchomości w naturze części nieruchomości, która nie została wyprzedana, a nie zrzeczenia się roszczenia w stosunku do niewyprzedanej części nieruchomości. Jednak od momentu otrzymania pisma Urzędu [...] z dnia [...] lutego 2012 r. skarżący nie otrzymał w tej sprawie żadnego innego pisma. Wszystkie pisma otrzymane po dacie [...] lutego 2012 r. dotyczą działki nr [...]. Należało więc uznać, że w postępowaniu dotyczącym działki nr [...] przekroczony został termin do załatwienia sprawy, tj. naruszony został art. 35 § 3 Kpa.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie i jednocześnie podtrzymał stanowisko prezentowane dotychczas w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga nie jest uzasadniona.

W niniejszej sprawie nie jest sporne to, że nieruchomość [...], położona przy [...], ozn. nr hip. [...] była objęta działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279) – zwanego dalej "dekretem" i przeszła na własność Państwa w trybie art. 32 ust. 2 ustawy z dnia 20 marca 1950 r. o terenowych organach jednolitej władzy państwowej. Nie ma wątpliwości, co do tego, że grunt ten (działka) przed dniem wejścia w życie dekretu mogła być przeznaczona pod budownictwo jednorodzinne, skoro obowiązujący w dniu [...] listopada 1945 r. Ogólny Plan Zabudowania [...], zatwierdzony przez Ministerstwo Robót Publicznych w dniu [...] sierpnia 1931 r. przewidywał dla tego terenu zabudowę zwartą maksymalnie [...] i nie wykluczał przeznaczenia gruntu pod budownictwo jednorodzinne.

W niniejszej sprawie istota sporu pomiędzy organami, a T. P. sprowadza się do tego, czy spełnione zostały pozostałe przesłanki warunkujące ustalenie odszkodowania, a wynikające z przepisu art. 215 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 ze zm.) – zwanej dalej "ugn", tj. czy część spornej działki nr hip. [...] przy [...] (oznaczona obecnie jako działka nr [...], znajdująca się pod budynkiem mieszkalnym) była przed wejściem w życie dekretu zabudowana domem jednorodzinnym i czy przeszedł on na własność państwa po dniu 5 kwietnia 1958 r. oraz czy następcy prawni poprzedniego właściciela tej działki zostali pozbawieni faktycznej możliwości władania nią po dniu 5 kwietnia 1958 r.

Nie ma sporu co do tego, że sporny grunt mógł być w sensie planistycznym przeznaczony pod budownictwo jednorodzinne oraz że sporna nieruchomość położona była na terenie [...], który przed II wojną światową zabudowany był w znacznej części [...] (por. uzasadnienie prawomocnego wyroku WSA w Warszawie z dnia 6 lutego 2008 r., sygn. akt I SA/Wa 1701/07).

Z Planu sytuacyjnego nieruchomości gruntowej hip. Nr [...], stanowiącej wyrys z mapy miasta ark [...] z roku 1928 wynika, że przedmiotowy grunt był już wówczas zabudowany budynkiem. W uzasadnieniu decyzji z dnia [...] stycznia 1976 r., nr [...] wskazano, że budynek przy [...] znajduje się w eksploatacji od 1926 r. Z zaświadczenia Sądu [...] z dnia [...] sierpnia 1946 r. wynika, że J. P. nabył sporną nieruchomość hipoteczną w dniu [...] listopada 1934 r. Z dołączonej do pisma Archiwum Państwowego [...] z dnia [...] sierpnia 2009 r. wierzytelnej fotokopii budynku przy [...] wynika, że nieruchomość J. P. w 1937 r. była zabudowana domem mieszkalnym typu [...]. J. P. w 1940 r. opuścił Polskę i [...] (kopia pisma T. P. z dnia [...] lutego 2013 r. przekazana przez Marszałka Województwa [...] przy piśmie z dnia 19 marca 2013 r.). Z dokumentu noszącego datę [...] marca 1950 r. wynika, że w czasie okupacji [...] zamieszkiwała na nieruchomości przy ul. [...]. Z materiałów Biura [...] z lat 1945-1946 przekazanych przez Archiwum Państwowe [...] przy piśmie z dnia 25 lutego 2004 r. i z dnia 2 marca 2009 r. wynika, że przy [...] znajdował się [...].[...] był w stanie dobrym. Budynek mieszkalny był zaś zburzony w [...]%.[...] kondygnacja spalona. Kategoria zniszczeń [...] (budynek spalony w dużym %, lecz nie całkowicie) i [...] (budynek zniszczony całkowicie), natomiast garaż [...] kategoria zniszczeń – I (budynek nieuszkodzony). Na fakt częściowego zniszczenia [...] w czasie [...] wskazał także T. P. (kopia pisma T. P. z dnia [...] lutego 2013 r. przekazana przez Marszałka Województwa [...] przy piśmie z dnia [...] marca 2013 r.).

W dniu [...] września 1946 r. J. P. zamieszkały wówczas w [...] upoważnił [..] H. W. do dysponowania sporną nieruchomością, w tym do jej wydzierżawienia. Z zaświadczenia z dnia [...] listopada 1947 r. wynika, że sporna nieruchomość nie została objęta w zarząd przez Wydział Administracji Nieruchomości, ponieważ H. W. weszła w posiadanie tej nieruchomości przed objęciem jej przez Zarząd Miejski [...], które miało miejsce z dniem ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Rady Narodowej i Zarządu Miejskiego [...] ([...]1948 r.). Z karty pt. "Rejestracja Nieruchomości" obejmującej rejestrację terenu nieruchomości w dniu [...] listopada 1948 r. wynika, że na nieruchomości znajduje się budynek mieszkalny, frontowy, murowany [...] oraz garaż użytkowany jako [...] – oba budynki użytkowane w [...] części. Budynek frontowy uznano wówczas za zburzony (kategoria zniszczeń – [...], co oznacza budynek częściowo uszkodzony wg oznaczenia do tablic zniszczeń [...]). Z karty tej wynika, że oba budynki odbudowane zostały w części w 1945 r. przez prywatnych lokatorów. Porównanie Planu sytuacyjnego nieruchomości gruntowej z dnia [...] marca 1950 r. (wykonanego na podstawie wyrysu z mapy z 1928 r.), Planu sytuacyjnego nieruchomości, sporządzonego jako wyrys z mapy miasta [...], według stanu z września 1954 r. i wyrysu z mapy ewidencyjnej z dnia [...] kwietnia 1976 r. wskazuje, że kształt budynku (widok z góry) uległ zmianie w okresie między [...]. W piśmie z dnia [...] lipca 1992 r. Urząd Dzielnicy – Gminy [...]informował, że budynek usytuowany na przedmiotowym gruncie został obudowany ze zniszczeń wojennych przez Biuro[...]. We wniosku z dnia [...] grudnia 1949 r. H. W. pełnomocnik J. P. wskazała na zamiar odbudowy domu według planu zatwierdzonego przez Wydział Odbudowy. Znajdujący się w aktach sprawy Plan Odbudowy domu mieszkalnego przy ul. [...] z daty [...] kwietnia 1950 r. obejmował planowane od [...] czerwca 1950 do października 1951 r. prace polegające m. in. na odbudowie murów, przykryciu dachem, całkowitym remoncie i wykończeniu i oddaniu domu do użytku mieszkańcom. Pismem z dnia [...] kwietnia 1950 r. H. W. wystąpiła do Zarządu Miejskiego [...] o wydanie promesy – pozwolenia na odbudowę domu przy ul. [...]. W piśmie z dnia [...] kwietnia 1950 r. Zarząd Miejski [...] wskazał, że sporna nieruchomość znajduje się pod zarządem tut. Przedsiębiorstwa. Orzeczeniem z dnia [...] czerwca 1950 r. Prezydent [...] odmówił H. W. przywrócenia terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa własności czasowej, a orzeczeniem z dnia [...] marca 1951 r. Prezydium Rady Narodowej w [...] odmówiło J. P. przyznania prawa własności czasowej do przedmiotowej nieruchomości. W treści tego orzeczenia wskazano, że przejęcie budynków na własność Skarbu Państwa nastąpi w dniu [...] marca 1951 r. W tym dniu sporządzony został opis budynków na posesji przy [...], na podstawie rejestracji nieruchomości dokonanej w dniu [...] listopada 1948 r., gdzie stwierdzono, że na posesji znajduje się budynek mieszkalny, frontowy murowany [...] i oficyna prawa ([...]), murowana [...], oba budynki częściowo odbudowane w 1945 r. W tej samej dacie został sporządzony protokół objęcia w posiadanie przez Skarb Państwa budynków przy [...]. Objęcie w posiadanie budynków odbyło się w obecności przedstawiciela Zarządu Nieruchomości Miejskich. Pełnomocnik J. P. H. W. nie stawiła się. Z pisma Prezydium Rady Narodowej w [...] z dnia [...] kwietnia 1951 r. wynika, że sporny grunt winien być odbudowany na podstawie umowy ze [...]. Z uzasadnienia decyzji z dnia [...] listopada 1977 r., nr [...] wynika, że budynek położony na spornym gruncie został oddany do eksploatacji w 1955 r. Natomiast z uzasadnienia decyzji z dnia [...] listopada 1978 r., nr [...] wynika, że budynek położony na spornym gruncie oddany do eksploatacji w 1926 r. w 1956 r. poddany był odbudowie. W dniu [...] lipca 1957 r. zmarł J. P. zamieszkały ostatnio w [...]. Spadek po nim odziedziczyli: dzieci T. P. i J. W. z domu P. oraz żona Z. P. Skarżący wraz z matką i siostrą całą okupację ukrywali się, a po wojnie osiedlili się [...] (kopia pisma T. P. z dnia 20 lutego 2013 r. przekazana przez Marszałka Województwa [...] przy piśmie z dnia 19 marca 2013 r.). Z wierzytelnej kopii domowej książki meldunkowej założonej w 1935 r. dla adresu [...] wynika, że w domu mieszkalnym zlokalizowanym na przedmiotowej nieruchomości były kwaterowane na zamieszkanie osoby w lokalach nr: [...] (w latach 1935-1942), [...] (w latach 1935-1951), [...] (w latach 1935-1945), [...] (w latach 1937-1939), [...] (w latach 1935-1950).

Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wskazuje zatem na to, że budynek mieszkalny typu [...], położony przy [...] w czasie wojny został częściowo zniszczony (zburzony, spalony). W 1945 r. był odbudowywany przez prywatnych lokatorów. Dalsza odbudowa miała miejsce w latach 50-tych XX w. W latach 1935-1951 budynek ten posiadał co najmniej kilka lokali i był zamieszkiwany przez różnych lokatorów, co świadczy o tym, że w dacie wejścia w życie dekretu funkcjonował jako dom wielorodzinny. Nie wyklucza to tego, że w czasie okupacji i w dacie wejścia w życie dekretu w tym budynku mogła równolegle zamieszkiwać rodzina J. P. Sąd zwraca też uwagę, że niezależnie od tego jak traktować budynek położony na spornym gruncie, to nie można pominąć tego, że dom ten przeszedł na własność Państwa przed dniem 5 kwietnia 1958 r. Z chwilą upływu terminu 6- miesięcy, o którym mowa w przepisie art. 7 ust. 1 dekretu, w sytuacji niezłożenia wniosku dekretowego w tym terminie, budynek przy [...] przeszedł z dniem [...] lutego 1949 r. z mocy prawa na własność Skarbu Państwa.

J. P. w czasie II wojny światowej opuścił Polskę na stałe, jego spadkobiercy po zakończeniu wojny wyjechali do [...], a zatem nie mogli sprawować fizycznego władztwa nad sporną nieruchomością. Siostra J. P. H. W. po zakończeniu wojny posiadała przedmiotową nieruchomość, jednakże wszelkie przejawy jej władztwa nad spornym gruntem ustały po 1950 r. W 1951 r. po odmowie przyznania J. P. prawa własności czasowej do spornego gruntu i wykonaniu tegoż orzeczenia w dniu [...] marca 1951 r. poprzez zinwentaryzowanie i przejęcie spornej nieruchomości w zarząd przez Zarząd Nieruchomości Miejskich brak dowodów na to, że H. W. miała możliwość wykonywania władztwa nad spornym gruntem. Pełnomocnik J. P. nie stawiła się na protokolarne objęcie nieruchomości w zarząd przez Zarząd Nieruchomości Miejskich. Z pełnomocnictwa udzielonego jej przez J. P. w 1946 r. wynika, że już wówczas H.W. zamieszkiwała pod innym adresem (ul. [...]). Nie udzielono jej także promesy na odbudowę budynku położonego na spornym gruncie. Z powyższego wynika, że następcy prawni J. P. utracili faktyczną możliwość władania spornym gruntem przed dniem 5 kwietnia 1958 r.

Rację mają zatem Prezydent [...] i Wojewoda [...], że w niniejszej sprawie T. P. nie mógł uzyskać korzystnej dla siebie decyzji o ustaleniu odszkodowania, skoro w stosunku do części terenu dawnej nieruchomości nr hip. [...] stanowiącego obecnie działkę nr [...] nie zostały spełnione wszystkie przesłanki warunkujące pozytywne uwzględnienie wniosku o odszkodowanie, tj. przesłanka przejęcia przez Skarb Państwa domu jednorodzinnego, który przeszedł na własność Państwa po dniu 5 kwietnia 1958 r. oraz przesłanka pozbawienia następców prawnych przeddekretowego właściciela gruntu faktycznej możliwości władania działką po dniu 5 kwietnia 1958 r.

Mając na uwadze powyższe Sąd uznał, że decyzja Wojewody [...], jak i decyzja Prezydenta [...] z dnia [...] stycznia 2013 r. odpowiadają prawu, a wskazywane w skardze zarzuty naruszenia przez Wojewodę [...] przepisów art. 7, art. 77, art. 80 Kpa oraz przez Prezydenta [...] przepisów art. 7, art. 8, art. 24 § 1 pkt 1, art. 76, art. 77 Kpa nie mogły doprowadzić do uwzględnienia skargi.

Odnosząc się do zarzutów skargi Sąd podziela stanowisko T. P., że w niniejszej sprawie Prezydent [...] nie rozważył w sposób dokładny i wszechstronny, czy w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki do wyłączenia Prezydenta [...] od udziału w postępowaniu zawarte w przepisie art. 24 § 1 pkt 1 i 4 Kpa. W tym zakresie organ I instancji niewątpliwie uchybił wytycznym zawartym w uzasadnieniu prawomocnego wyroku WSA w Warszawie z dnia 6 lutego 2008 r., sygn. akt I SA/Wa 1701/07 i przez to uchybił przepisowi art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) – zwanej dalej "Ppsa". Zdaniem Sądu, uchybienie to nie miało jednak istotnego wpływu na wynik niniejszej sprawy. Trafnie wskazał bowiem Prezydent [...] w uzasadnieniu decyzji pierwszoinstancyjnej, że jest właściwy do procedowania w sprawie, a to wynika z przepisu art. 129 ust. 5 pkt 3 ugn w zw. z art. 215 ust. 2 i art. 4 pkt 9b1 ugn. Sąd zwraca uwagę, że w najnowszym orzecznictwie sądowym odchodzi się od uniwersalnego stosowania poglądu wyrażonego w uchwale składu siedmiu sędziów NSA z dnia 19 maja 2003 r., sygn. akt OPS 1/03, w której NSA stwierdził, że w sprawie o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, która jest własnością miasta na prawach powiatu, prezydent tego miasta jako organ wykonawczy miasta i reprezentujący je na zewnątrz oraz także jako pracownik urzędu miasta, a jednocześnie sprawujący funkcję starosty, podlega wyłączeniu na podstawie art. 24 § 1 pkt 1 i 4 Kpa, co w konsekwencji wyłącza możliwość upoważnienia przez niego do załatwienia tej sprawy jego zastępców i pozostałych pracowników urzędu miasta. NSA zwraca uwagę, że nowelizacją ustawy o gospodarce nieruchomościami z dnia 22 października 2007 r. (Dz. U. Nr 173, poz. 1218) zmieniono art. 142 tej ustawy, który w ust. 2 otrzymał brzmienie: w sprawach, o których mowa w ust. 1 (dotyczących zwrotu wywłaszczonych nieruchomości, zwrotu odszkodowania, w tym także nieruchomości zamiennej oraz rozliczeń z tytułu zwrotu), w których stroną postępowania jest gmina lub powiat, prezydent miasta naprawach powiatu sprawujący funkcję starosty podlega wyłączeniu na zasadach określonych w rozdziale 5 działu I Kpa. Oznacza to, że tylko w tych konkretnie wskazanych kategoriach spraw prezydent pełniący jednocześnie funkcje starosty (z taką sytuacją mamy do czynienia również w rozpoznawanej sprawie) podlega wyłączeniu. Niniejsza sprawa dotyczy natomiast ustalenia odszkodowania, które nie jest wymienione w tym przepisie wśród spraw, w których organ podlega wyłączeniu. W art. 129 ust. 5 ugn wskazano, że starosta wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej wydaje odrębną decyzję o odszkodowaniu. Wyłączenie organu nie jest tu zatem przewidziane, a więc w sprawach o ustalenie odszkodowania prezydent sprawujący funkcję starosty nie podlega wyłączeniu (por. postanowienie NSA z dnia 4 listopada 2014 r., sygn. akt I OSK 2642/14; wyrok NSA z dnia 9 stycznia 2015 r., sygn. akt I OSK 2754/13; wyrok NSA z dnia 19 stycznia 2015 r., sygn. akt I OSK 397/14).

Jeżeli chodzi o zarzut wydania rozstrzygnięcia na podstawie kserokopii dokumentów Zarządu [...] Sąd zwraca uwagę, że istotnie kopie dokumentów urzędowych nie mają waloru dowodowego. Jednakże pozostałe znajdujące się w aktach sprawy dowody (omówione we wcześniejszych rozważaniach Sądu) w sposób wystarczający potwierdzają utratę przez następców prawnych dawnego właściciela spornej działki możliwości faktycznego nią władania przed dniem 5 kwietnia 1958 r.

Nie był zasadny zarzut skargi wskazujący, że książka meldunkowa posesji przy [...] dotyczyła innej nieruchomości. Wskazywanej przez skarżącego okoliczności nie potwierdza żaden ze zgromadzonych w sprawie dowodów. To, że budynek jednorodzinny typu [...] funkcjonował w rzeczywistości jako dom wielorodzinny nie wyklucza tego, że w części był równolegle wykorzystywany na potrzeby rodziny J. P. Podawany w skardze opis stanu budynku wynikający z 1939 r. nie mógł być dowodem wskazującym na to, że Wojewoda [...] powołuje się na dokumenty dotyczące innej nieruchomości. W niniejszej sprawie istotne znaczenie miał charakter budynku w dacie wejścia w życie dekretu (21 listopada 1945 r.). W tym czasie budynek ten funkcjonował jako budynek zaspokajający potrzeby mieszkaniowe kilku rodzin. Skarżący podaje, że w czasie okupacji w przedmiotowym budynku zamieszkiwała rodzina J. P. Z domowej książki meldunkowej wynika, że w tym czasie budynek zamieszkiwały także inne rodziny. W sierpniu 1945 r. na zamieszkanie zgłosiła się rodzina [...] (lokal nr [...]), w czerwcu 1945 r. biuro meldunkowe pokwitowało fakt zamieszkiwania rodziny [...] (lokal nr [...]). Z karty rejestracji nieruchomości wynika ponadto, że w 1945 r. budynek został w części odbudowany przez prywatnych lokatorów. Wbrew temu co twierdzi skarżący zgromadzone w sprawie dowody nie potwierdzają, że po roku 1945 w przedmiotowym budynku zamieszkiwała H. W. z rodziną. Z domowej książki meldunkowej wynika, że H. W. (mąż H. W.) zamieszkiwał lokal nr [...] od 1939 r., lecz zmarł i w 1941 r. został wymeldowany. H. W. zgłosiła się na zamieszkanie w dniu [...] grudnia 1939 r., a następnie została wymeldowana z lokalu nr [...] w dniu [...] października 1944 r. Koresponduje to z pismem datowanym na dzień [...]marca 1950 r., w którym H. W. oświadczyła, że zamieszkiwała w przedmiotowym budynku w czasie okupacji. Z pełnomocnictwa datowanego na dzień [...] września 1946 r. wynika, że H. W. zamieszkiwała w [...] przy ul. [...]. Z akt sprawy wynika natomiast, że po wojnie H. W. weszła w posiadanie spornej nieruchomości i została umocowana do dysponowania nią na rzecz osób trzecich, co nie jest równoznaczne z zamieszkiwaniem na tej posesji. Podawany przez skarżącego fakt opłacania przez J. P. w latach [...] nie miał istotnego znaczenia dla sprawy, ponieważ zgodnie z przepisem art. 215 ust. 2 ugn istotne było to, czy przeddekretowy właściciel nieruchomości lub jego następcy prawni mieli faktyczną możliwość władania gruntem (działką) w dniu 5 kwietnia 1958 r., a następnie, czy po tej dacie tę możliwość utracili. Zgodzić należało się natomiast z T. P., że fakt przebudowy spornego budynku w latach 50-tych XX w. nie miał istotnego znaczenia, jeżeli chodzi o ocenę charakteru tego budynku w kontekście przesłanki z art. 215 ust. 2 ugn.

Jeżeli chodzi o podnoszoną w sprawie kwestię przekroczenia terminu załatwienia sprawy o zwrot części nieruchomości położonej w [...] przy dawnej [...], ozn. nr hip. [...], stanowiącej aktualnie działkę nr [...] Sąd zauważa, że w tym zakresie skarżącemu przysługują środki prawne w postaci zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie, a w dalszej kolejności skarga na bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania.

Biorąc pod uwagę powyższe Sąd na podstawie art. 151 Ppsa orzekł, jak w sentencji wyroku.