Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SA/Go 540/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2022-10-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6032 Inne z zakresu prawa o ruchu drogowym
Hasła tematyczne: Inne
Drogi publiczne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
article: art. 189f par1 pkt 1
journal: Dz.U. 2022 poz 2000
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Dziedzic Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Rogalski (spr.) Sędzia WSA Jarosław Piątek po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 19 października 2022 r. sprawy ze skargi W.R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Dnia [...] lutego 2020 r. W.R. nabył na własność samochód marki [...] nr rej. [...], nr identyfikacyjnym [...]. W dniu [...] kwietnia 2020 r. dokonał w Urzędzie Miasta zgłoszenia jego nabycia.

Decyzją z dnia [...] października 2020 r., znak [...] Prezydent Miasta, działając na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 256 ze zm., obecnie t.j. Dz.U. z 2022 r., poz. 2000, dalej jako k.p.a.) oraz art. 78 ust. 2, art. 140n ust. 1 i art. 140mb ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 110 ze zm., dalej jako p.r.d.) nałożył na W.R. karę pieniężną w wysokości 400 zł za naruszenie obowiązku zawiadomienia starosty w przewidzianym terminie o nabyciu przedmiotowego pojazdu.

Po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] grudnia 2020 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

Na powyższą decyzję W.R. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp., który wyrokiem z dnia 27 maja 2021 r., sygn. akt II SA/Go 216/21 uchylił zaskarżoną decyzję z dnia [...] grudnia 2020 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta z [...] października 2020 r.

W uzasadnieniu wyroku Sąd stwierdził brak rozważenia przez organy możliwości zastosowania instytucji odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 187f k.p.a., w tym brak poczynionych w tym kierunku ustaleń przemawiających za zastosowaniem tej instytucji, bądź za odmową jej zastosowania. Poczynione w tym zakresie ustalenia przez organ Sąd uznał za niewystarczające i dokonane niezgodnie z wymogami wynikającymi z art. 7, art. 77 § 1 k.p.a. W tym względzie organ ponownie rozpoznając sprawę winien dokonać analizy podnoszonych przez stronę okoliczności związanych ze szczególną sytuacją, jaka miała miejsce w omawianym okresie, mającą związek z ogłoszonym na terenie kraju stanem epidemii COVID-19. W szczególności bliższej analizy będzie wymagała kwestia ograniczenia obsługi klientów Wydziału Komunikacji wprowadzonych w związku z ogłoszeniem stanu zagrożenia epidemiologicznego, a następnie ze stanem epidemii, jeżeli takie miały miejsce. Organ winien rozważyć, czy szczególna sytuacja, w jakiej w tym czasie pracował Urząd Miasta i związane z tym utrudnienia dla klientów, nadto pozostałe okoliczności stanu faktycznego sprawy nie uzasadniały zastosowania ulgi z art. 189f § 1 k.p.a.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, kierując się zaleceniami WSA w Gorzowie Wlkp., decyzją z dnia [...] października 2021 r. nr [...] Prezydent Miasta orzekł wobec W.R. o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 200,00 zł za naruszenie obowiązku zawiadomienia organu w przewidzianym terminie o nabyciu pojazdu marki [...].

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wyjaśnił, iż przesłanką wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej jest co do zasady samo naruszenie zakazu bądź nakazu wynikającego bezpośrednio z przepisu prawa lub z decyzji administracyjnej, bez względu na zawinienie sprawcy naruszenia, czyli tzw. obiektywna bezprawność. Administracyjne kary pieniężne spełniają funkcję dyscyplinująco – przymuszającą, która wzmacnia określony stopień represyjności tej sankcji. Brak stosownej sankcji powodowałby, że przepis nakładający dany obowiązek stawałby się martwy, a niespełnianie wprowadzonego obowiązku byłoby nagminne. Zgodnie z art. 140n ust. 4 p.r.d., ustalając wysokość kary pieniężnej uwzględnia się zakres naruszenia, powtarzalność naruszeń oraz korzyści finansowe uzyskane z tytułu naruszenia ustawy. Rozpatrując sprawę wymierzenia względnie oznaczonej administracyjnej kary pieniężnej, należy każdorazowo badać okoliczności wymienione w tym przepisie. Naruszeniem prawa jest niedopełnienie obowiązku przez zindywidualizowanego sprawcę w konkretnej sytuacji faktycznej i prawnej. Obowiązki ustawowe mogą być bowiem niedopełniane w różny sposób, a okoliczności te mogą wpływać na wysokość wymierzanej kary pieniężnej, w granicach ustawowego zagrożenia.

Organ I instancji przyjął i zbadał kryteria wymienione w art. 140n ust. 4 p.r.d., tj. czas trwania naruszenia prawa, powtarzalność naruszeń oraz korzyści finansowe uzyskane przez stronę z tytułu naruszenia ustawy.

Jeśli chodzi o czas trwania naruszenia prawa, organ wyjaśnił, że kryterium to ma zastosowanie do niedopełnienia obowiązku polegającego na działaniu lub zaniechaniu o charakterze ciągłym lub trwałym – okres ten liczony jest w dniach od daty powstania obowiązku do daty jego spełnienia lub wszczęcia postępowania w sprawie nałożenia kary, w zależności od tego, która data będzie wcześniejsza i korzystniejsza dla strony przy ustalaniu wysokości kary. Dla przekroczonej liczby dni od 1 do 30 dni od daty zaistnienia obowiązku, wysokość kary została ustalona na poziomie 200,00 zł. W toku prowadzonego postępowania ustalono, że zakres naruszenia prawa został przekroczony o 4 dni. Jako drugie kryterium oceny wagi zakresu naruszenia prawa organ I instancji przyjął powtarzalność naruszeń, o której można mówić wtedy, gdy liczba wcześniej wydanych dotyczących nałożenia kary na stronę prowadzonego postępowania w roku bieżącym osiągnie liczbę dwa i kolejną wydawaną decyzją o nałożeniu kary jest trzecia lub dalsza decyzja o nałożeniu kary. Wtedy wysokość kary ustalona na podstawie pierwszego kryterium zostaje powiększona o 50% swojej wielkości. W toku prowadzonego postępowania ustalono, że powtarzalność naruszenia prawa nie miała miejsca w roku bieżącym. Jako trzecie kryterium oceny wagi zakresu naruszenia prawa organ I instancji przyjął korzyści finansowe uzyskane przez stronę z tytułu naruszenia ustawy i ustalił, że strona z tytułu niewykonania obowiązku zgłoszenia zawiadomienia o zbyciu przedmiotowego pojazdu nie odniosła korzyści finansowych, ponieważ zgłoszenie zbycia jest dokonywane nieodpłatnie.

W przedmiotowej sprawie nie doszło do zaprzestania naruszenia prawa w rozumieniu art. 189f § 1 k.p.a., ponieważ nawet gdyby obowiązek zawiadomienia o zbyciu lub nabyciu pojazdu został zrealizowany, ale po ustawowym terminie, to nie można tego określić jako zaprzestanie naruszenia prawa. W sprawie brak było też podstaw do uznania, że występuje znikome naruszenie prawa. Sama możliwość nałożenia kary pieniężnej jest na tyle istotna, że ustawodawca usankcjonował karę pieniężną za niedostosowanie się do przepisów prawa, umożliwiając organowi luz decyzyjny co do wysokości kary. Kara ma mieć charakter nie tylko sankcyjny, ale również prewencyjny. Na stronie ciąży natomiast obowiązek znajomości prawa, tym bardziej, że przepis nakładający na właściciela pojazdu obowiązek zawiadomienia o zbyciu pojazdu został wprowadzony przez art. 78 ust. 1 pkt 2 ustawy z dniem 1 stycznia 1998 r. Ustawodawca uznał, że 30 dni (a w okresie od 1 marca 2020 r. do 31 grudnia 2020 r. 180 dni, od 1 lipca 2021 r. 60 dni) jest terminem granicznym i wystarczającym do realizacji obowiązku zgłoszenia zbycia lub nabycia pojazdu. Przekroczenie tego terminu nawet o jeden dzień oznacza, że dane znajdujące się w ewidencji, o której mowa w art. 80a p.r.d. prowadzonej przez ministra właściwego do spraw informatyzacji były nieaktualne przez co najmniej 31 dni. Z takich danych natomiast korzysta wiele podmiotów, w tym między innymi podmioty wymienione w przepisie art. 80c p.r.d. i uzyskiwanie przez te organy nieprawidłowych lub nieaktualnych danych z ewidencji, może mieć istotny wpływ na prowadzone przez te organy czynności, postępowania, rozstrzygnięcia itp. Dlatego też naruszenie tego terminu nie mogło zostać uznane za znikome, ponieważ naruszenie terminów zgłoszenia nabycia i zbycia pojazdu niesie za sobą niebezpieczeństwo mające negatywny wpływ na działanie organów państwa, zaś nałożenie kary w formie pieniężnej będzie miało znacznie mocniejsze oddziaływanie na stronę w przedmiocie przestrzegania przepisów prawa niż udzielenie pouczenia.

W oparciu o powyższe, organ I instancji uznał, iż nałożenie na stronę kary pieniężnej w wysokości 200 zł za naruszenie obowiązku zawiadomienia starosty w przewidzianym terminie o nabyciu przedmiotowego pojazdu sprawia, iż interes społeczny został zachowany, ponieważ strona została ukarana finansowo, a jednocześnie nałożenie kary będzie spełniało swoją funkcję dyscyplinującą i przyczyni się do nienaruszania przez stronę przepisów prawnych w przyszłości.

Od decyzji tej w ustawowym terminie W.R. złożył odwołanie zaskarżonej decyzji zarzucając naruszenie art. 7 i art. 77 § 1, art. 8, art. 189f § 1 k.p.a. oraz wnosząc o jej uchylenie w całości oraz umorzenie postępowania i na podstawie art. 136 § 1 k.p.a. o przeprowadzenie dowodu z dokumentu – wypisu ze szpitala w [...] z dnia [...] listopada 2011 r. na okoliczności wskazane w treści odwołania.

Decyzją z dnia [...] czerwca 2022 r., nr [...] SKO utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu organ odwoławczy podkreślił, że na stronie niewątpliwie ciążył obowiązek wynikający z art. 78 ust. 2 pkt 1 p.r.d., tzn. zawiadomienia starosty o nabyciu pojazdu w nieprzekraczalnym terminie 30 dni od dnia jego nabycia. Przedmiotowy pojazd został nabyty w dniu [...] lutego 2020 r. i od [...] lutego 2020 r. zaczął biec 30-dniowy termin na dokonanie zawiadomienia organu o jego nabyciu.

W ocenie Kolegium sprawie nie znajdował zastosowania art. 31 ia ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. 2021.2095 t.j. z dnia 22 listopada 2021 r.) stanowiący, iż w okresie od dnia ogłoszenia ustawy z dnia 24 czerwca 2021 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw do dnia odwołania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19: 1) wydłuża się do 60 dni terminy określone w art. 71 ust. 7 i art. 78 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym; 2) art. 140mb ustawy, o której mowa w pkt 1, stosuje się z uwzględnieniem terminu określonego w pkt 1. Przepis ten bowiem obowiązuje od 1 lipca 2021 r. i dotyczy pojazdów zakupionych lub zbytych, czy też sprowadzonych z państw członkowskich Unii Europejskiej od dnia 1 lipca 2021 r. W.R. nabył pojazd w dniu [...] lutego 2020 r., zatem na zawiadomienie organu rejestrującego o tym fakcie obowiązywał termin 30-dniowy (pojazdy zakupione, sprzedane lub sprowadzone w okresie od 1 marca 2020 r. do 31 grudnia 2020 r. obowiązywał termin 180-dniowy; od 1 stycznia 2021 r. do 30 czerwca 2021 r. obowiązywał ustawowy termin 30-dniowy; od 1 lipca 2021 do odwołania stanu zagrożenia epidemiologicznego obowiązuje termin 60-dniowy na dopełnienie obowiązku ustawowego).

Od 14 marca 2020 r. na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej obowiązywał stan zagrożenia epidemicznego w związku z zakażeniami wirusem SARS-CoV-2 (rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 13 marca 2020 r., Dz. U. poz. 433), a 20 marca 2020 r. w jego miejsce ogłoszono stan epidemii (rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 20 marca 2020 r., Dz. U. poz. 491). Dnia 31 marca 2020 r. weszła natomiast w życie ustawa z dnia 31 marca 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVlD-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 568), mocą której do ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 ze zm.), dodano art. 15zzs. Stanowiący, że w okresie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID, bieg terminów procesowych i sądowych, postępowań administracyjnych nie rozpoczynał się, a rozpoczęty ulegał zawieszeniu na ten okres (ust. 1). Z kolei w myśl art. 15 zzr, w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19, bieg przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów: od zachowania których jest uzależnione udzielenie ochrony prawnej przed sądem lub organem, do dokonania przez stronę czynności kształtujących jej prawa i obowiązki – nie rozpoczyna się a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres.

Terminy prawa administracyjnego, o których mowa w art. 15zzs ust. 1 i 15 zzr ww. ustawy odnoszą się do działania strony postępowania i jej ochrony przed negatywnymi skutkami w związku z ogłoszonym stanem zagrożenia epidemicznego albo stanem epidemii ogłoszonym z powodu COVID-19. Mimo że powołane przepisy weszły w życie 31 marca 2020 r., to ustawodawca w sposób wyraźny wskazał w nich, że nierozpoczęcie biegu terminów, jak i zawieszenie terminów już rozpoczętych, obowiązuje w okresie zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii. Stan zagrożenia epidemicznego obowiązywał na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej od 14 marca 2020 r., zatem od tej daty, z mocy prawa, następuje skutek wynikający z tych norm prawnych. Przepis art. 15zzs i 15 zzr ustawy z dnia 2 marca 2020 r. zostały uchylone 16 maja 2020 r., przy czym terminy zawieszone na jego podstawie rozpoczęły swój bieg dopiero 24 maja 2020 r. (art. 48 pkt 20 i art. 68 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2, Dz. U. poz. 875 z późn. zm.). W tak zakreślonym okresie, tj. od 14 marca 2020 r. do 23 maja 2020 r., nastąpiło wstrzymanie rozpoczęcia i zawieszenie biegu terminów w postępowaniu administracyjnym. Zatem na mocy przywołanych przepisów, strony postępowania administracyjnego w przywołanym wyżej okresie mogły nie wykazywać się aktywnością w tych postępowaniach, a działania takie nie mogły mieć dla nich negatywnych skutków.

W przedmiotowej sprawie, jak wynika z akt sprawy, W.R. nabył pojazd [...] w dniu [...] lutego 2020 r., a więc 30-dniowy termin na dokonanie zawiadomienia Prezydenta Miasta o jego nabyciu biegł od [...] lutego 2020 r. i zakończył się w dniu 9 marca 2020 r. Zawiadomienie o nabyciu pojazdu zostało złożone w Wydziale Komunikacji Urzędu Miejskiego w dniu [...] kwietnia 2020 r., natomiast wstrzymanie i zawieszenie biegu terminów na dokonanie tej czynności nastąpiło od 14 marca 2020 r., zatem czas trwania naruszenia prawa przez stronę wynosił 5 dni (po odliczeniu części terminu, która już upłynęła).

Zdaniem organu odwoławczego organ I instancji błędnie wskazał w zaskarżonej decyzji, iż w analizowanej sprawie czas trwania naruszenia prawa wynosił 4 dni, jednak pozostawało to bez wpływu na wysokość nałożonej kary finansowej w wymiarze 200 zł, bowiem dla przekroczonej liczby dni od 1 do 30 dni od daty zaistnienia obowiązku, wysokość kary ustalona przez organ I instancji wynosi 200 zł.

W ocenie Kolegium, przyjęte przez organ I instancji kryteria ustalania wysokości kary administracyjnej są jasne, precyzyjne transparentne oraz sprawiedliwe. Kara pieniężna wymierzona przez organ w powyższej wysokości, w świetle zgromadzonego w sprawie materiału znajduje uzasadnienie prawne. Starosta wszczyna postępowanie w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za niezawiadomienie o nabyciu lub zbyciu pojazdu każdego właściciela pojazdu, bez względu na przyczynę niezawiadomienia, a przepisy ustawy p.r.d. nie zawierają żadnych wyłączeń w powyższym zakresie.

Odnosząc się zastosowania w sprawie art. 189f§ 1 pkt 1 k.p.a. Kolegium wyjaśniło, że organ I instancji błędnie uznał, że w rozpoznawanej sprawie nie ziścił się jeden z warunków umożliwiający odstąpienie od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej, tj. zaprzestanie naruszania prawa. Jak bowiem wynikało z akt sprawy, w dniu [...] kwietnia 2020 r. strona dokonała zawiadomienia o nabyciu przedmiotowego pojazdu. Skoro naruszenie prawa polega w rozpoznawanym przypadku na naruszeniu terminu do dokonania zgłoszenia nabycia pojazdu, to dokonanie przedmiotowego zgłoszenia z uchybieniem ustawowego terminu stanowi zaprzestanie naruszenia prawa.

Niezależnie od błędnej wykładni przepisu art. 189 § 1 pkt 1 k.p.a. w zakresie zaistnienia przesłanki "zaprzestania naruszenia prawa", organ I instancji prawidłowo uznał, iż w sprawie nie występuje znikome naruszenie prawa. Sama bowiem możliwość nałożenia kary pieniężnej jest na tyle istotna, że przemawia za przyjęciem braku znikomego stopnia naruszenia. Dodatkowo z centralnej ewidencji pojazdów korzysta wiele podmiotów, zaś uzyskanie przez nie nieprawidłowych lub nieaktualnych danych może mieć istotny wpływ na prowadzone przez te organy czynności, postępowania, rozstrzygnięcia itp. oraz niesie za sobą niebezpieczeństwo mające wpływ na działanie organów państwa. W związku z powyższym, w niniejszej sprawie nie można było zastosować art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. i odstąpić od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej poprzestając jedynie na pouczeniu strony.

Odnosząc się do zarzutów odwołania Kolegium stwierdziło, że przy wymierzaniu kary administracyjnej za brak zawiadomienia starosty o nabyciu pojazdu kierowano się wyłącznie ustawowymi przesłankami ustawowymi. Bez wpływu na stanowisko organu odwoławczego pozostaje też argumentacja odwołującego, tj. wystąpienie w terminie wykonania obowiązku przez stronę nadzwyczajnej sytuacji dotyczącej pandemii, z którą wiązał się tymczasowy paraliż w działaniu jednostek pomocniczych organów administracji publicznej, stan zdrowia strony i obawa bezpośredniej wizyty w Wydziale Komunikacji oraz wszechobecny strach, m.in. odnośnie uczestnictwa w życiu społecznym i zalecane unikanie większych skupisk ludzi. Właśnie w trosce o działania strony postępowania i jej ochrony przed negatywnymi skutkami w związku z ogłoszonym stanem zagrożenia epidemicznego albo stanem epidemii ogłoszonym z powodu COVID-19, ustawodawca wydał i znowelizował ustawę z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVlD-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 i 567). Stanowiska Kolegium nie zmienia też dołączona do odwołania kopia szpitalnej karty informacyjnej z [...] listopada 2011 r. z której wynika okres leczenia strony w dniach od [...] października do [...] listopada 2011 r.

Na powyższą decyzję SKO W.R., wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp., wnosząc o jej uchylenie oraz decyzji organu I instancji, a także o zasądzenie od organu zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżonej decyzji zarzucił mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów postępowania:

1) art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. przez jego niezastosowanie i nieodstąpienie od wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej pomimo, że waga naruszenia jest znikoma, a odwołujący dobrowolnie wykonał rzeczony obowiązek, przez co zaprzestał naruszania jakichkolwiek przepisów prawa;

2) art. 80 k.p.a. przez zaniechanie ze strony organu dokonania oceny na podstawie całokształtu materiału dowodowego, w szczególności nieuwzględnienie przy ocenie wagi naruszenia, indywidualnych okoliczności, które towarzyszyły wykonaniu przedmiotowego obowiązku przez skarżącego z uchybieniem terminu.

W uzasadnieniu skargi skarżący podkreślił, że zgłoszenie zawiadomienia o nabyciu pojazdu z 4-dniowym opóźnieniem nie doprowadziło do żadnych negatywnych skutków w stosunku do wartości czy dóbr wymienionych przez organy. W świetle ogólnie uznawanych zasad logiki oraz doświadczenia życiowego nie sposób przyjąć, iż nawet potencjalnie rozmiar naruszenia skarżącego mógłby wywrzeć jakiekolwiek negatywne skutki dla systemów informacji, czy też działania organów, o których wspominał w decyzji organ I instancji. Na ocenę wagi naruszenia wpływ ma też fakt, iż ustawodawca wydłużył termin do wykonania przedmiotowego obowiązku z 30 dni do 180 dni, co do pojazdów nabytych w okresie od 1 marca do 31 grudnia 2020 r., a więc w okresie znacznie zbliżonym do nabycia pojazdu przez skarżącego. Co za tym idzie, wszelkie organy posługujące się ewidencjami danych pojazdów mechanicznych były przygotowane na to, że od marca 2020 r. obywatele będą mogli wykonać obowiązek wynikający z przepisu art. 78 ust. 2 pkt p.r.d. w terminie o 150 dni dłuższym. Dodał, że termin na wykonanie rzeczonego obowiązku upływał już w okresie, w którym nabycie pojazdu mechanicznego można było zgłosić w wydłużonym terminie. Powyższe okoliczności zostały jednak konsekwentnie pominięte przez organy obu instancji.

Ustalenie czy zaistniałe naruszenie miało charakter znikomy, wymagało uprzedniej oceny okoliczności oraz przedłożonych do sprawy dowodów, na które skarżący powołał się w odwołaniu oraz w poprzednim postępowaniu. Natomiast okolicznościami bezpośrednio wpływającymi na możliwość zastosowania instytucji odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej są: 1) nadzwyczajna sytuacja związana z wybuchem pandemii, w tym ogłoszenie stanu zagrożenia epidemicznego oraz stanu epidemii na terenie Polski; 2) paraliż w działaniu placówek administracji publicznej, m.in. fakt, że od 16 marca do 3 maja 2020 r. zawieszona była możliwość bezpośredniej obsługi interesantów w Wydziale Komunikacji; 3) wszechobecny strach (potęgowany przez masowe media), m.in. odnośnie jakiegokolwiek uczestnictwa życiu społecznym, w tym zalecanie unikania za wszelką cenę większych skupisk ludzi; 4) przebyte choroby przez skarżącego kwalifikujące go do grupy wysokiego ryzyka.

W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137) w zakresie swej właściwości sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Przedmiotem tej kontroli jest badanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Czyni to wedle stanu prawnego i na podstawie akt sprawy, aktualnych w dacie wydania zaskarżonego aktu. W myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm., dalej: p.p.s.a.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Sprawa niniejsza została rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów, na podstawie art. 119 pkt 2 i art. 120 p.p.s.a. W myśl art. 119 pkt 2 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w tym trybie, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Wniosek o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym złożył organ, natomiast skarżący w terminie 14 dni od daty zawiadomienia o tym fakcie nie zażądał przeprowadzenia rozprawy oświadczając jednocześnie, iż nie sprzeciwia się wnioskowi organu.

Skarga okazała się niezasadna.

W niniejszej sprawie przedmiot kontroli sądowej stanowiła decyzja SKO z dnia [...] czerwca 2022 r., nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] października 2021 r. nr [...] o nałożeniu na skarżącego kary pieniężnej w kwocie 200 zł za naruszenie obowiązku zawiadomienia starosty w przewidzianym terminie o nabyciu pojazdu.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy art. 78 ust. 2 pkt 1 oraz art. 140mb p.r.d. W myśl pierwszego z przywołanych przepisów właściciel pojazdu zarejestrowanego jest obowiązany zawiadomić w terminie nieprzekraczającym 30 dni starostę o nabyciu lub zbyciu pojazdu. Z kolei stosownie do treści drugiego przywołanego przepisu, kto: 1) będąc właścicielem pojazdu sprowadzonego z terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej wbrew przepisowi art. 71 ust. 7 nie rejestruje pojazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, 2) będąc właścicielem pojazdu zarejestrowanego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wbrew przepisowi art. 78 ust. 2 pkt 1 nie zawiadamia starosty o nabyciu lub zbyciu pojazdu – podlega karze pieniężnej w wysokości od 200 do 1000 zł.

W sytuacji gdy skarżący nabył przedmiotowy pojazd w dniu [...] lutego 2020 r., 30-dniowy termin, o którym mowa w art. 78 ust. 2 pkt 1 p.r.d. zaczął swój bieg od następnego dnia, tzn. [...] lutego 2020 r., przy czym termin ten upłynął w dniu 9 marca 2020 r. (dzień roboczy – poniedziałek).

Z art. 31i ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (obecna wersja obowiązująca – Dz. U. z 2021 r. poz. 2095 t.j. z dnia 22 listopada 2021 r.) wynika, iż w okresie od dnia wejścia w życie ustawy z dnia 31 marca 2020 r. o zmianie tej ustawy oraz niektórych innych ustaw do dnia 31 grudnia 2020 r.: 1) wydłuża się do 180 dni terminy określone w art. 71 ust. 7 i art. 78 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym; 2) art. 140mb ustawy, o której mowa w pkt 1, stosuje się z uwzględnieniem terminu określonego w pkt 1. Przepisy ust. 1 stosuje się: 1) do pojazdu, niebędącego nowym pojazdem, sprowadzonego z terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej nie później niż 30 dni przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 31 marca 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw; 2) do pojazdu zarejestrowanego nabytego lub zbytego nie później niż 30 dni przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 31 marca 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (art. 31i ust. 2 p.r.d.). Z kolei w myśl art. 31 ia tej ustawy (który to przepis wszedł w życie z dniem 1 lipca 2021 r.) w okresie od dnia ogłoszenia ustawy z dnia 24 czerwca 2021 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw do dnia odwołania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19: 1) wydłuża się do 60 dni terminy określone w art. 71 ust. 7 i art. 78 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym; 2) art. 140mb ustawy, o której mowa w pkt 1, stosuje się z uwzględnieniem terminu określonego w pkt 1. Przepis ten obowiązuje od 1 lipca 2021 r. i dotyczy pojazdów zakupionych lub zbytych, czy też sprowadzonych z państw członkowskich Unii Europejskiej od dnia 1 lipca 2021 r.

Zgodnie z § 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 13 marca 2020 r. (Dz. U. z 2020 r., poz. 433) w okresie od 14 marca 2020 r. do odwołania został ogłoszony na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stan zagrożenia epidemicznego w związku z zakażeniami wirusem SARS-CoV-2. Zgodnie z § 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 20 marca 2020 r. (Dz. U. z 2020 r. poz. 491), z dniem 20 marca 2020 r. w jego miejsce został ogłoszony stan epidemii. Z kolei dnia 31 marca 2020 r. weszła w życie ustawa z dnia 31 marca 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVlD-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r. poz. 568), na mocy której do ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych dodano art. 15zzs stanowiący, że w okresie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID bieg terminów procesowych i sądowych m.in. w postępowaniach administracyjnych (pkt 6) nie rozpoczynał się, a rozpoczęty ulegał zawieszeniu na ten okres (ust. 1). Z kolei w myśl art. 15 zzr, w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19, bieg przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów: od zachowania których jest uzależnione udzielenie ochrony prawnej przed sądem lub organem, do dokonania przez stronę czynności kształtujących jej prawa i obowiązki – nie rozpoczyna się a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres.

W rozpatrywanej sprawie, z uwagi na fakt, że termin wynikający z art. 78 ust. 2 pkt 1 p.r.d., w związku z nabyciem wskazanego wyżej pojazdu, upłynął wobec skarżącego w dniu [...] marca 2020 r., a więc jeszcze przed wejściem w życie rozporządzeń o ogłoszeniu najpierw stanu zagrożenia epidemicznego, następnie stanu epidemii, a także art. 15zzr oraz art. 15zzs ustawy COVID-19 – regulacje te znalazły w zastosowanie w niniejszej sprawie w zakresie takim, iż okres trwania naruszenia prawa rozpoczął się z dniem 10 marca 2020 r. i uległ zawieszeniu z dniem 14 marca 2020 r.

Z kolei art. 31i ustawy COVID-19 został wprowadzony na mocy ustawy nowelizującej ustawę COVID-19, obowiązującej od 31 marca 2020 r. Zatem wydłużenie terminu na zawiadomienie o nabyciu lub zbyciu pojazdu do 180 dni dotyczy pojazdu nabytego lub zbytego maksymalnie 30 dni przed dniem wejścia w życie ustawy o zmianie ustawy COVID-19. Ustawa nowelizująca – jak wskazano wyżej – weszła w życie 31 marca 2020 r. (co wynika z jej art. 101), zatem najdalszy czasowy zakres zastosowania tej prolongaty (najwcześniejsza data) to data 1 marca 2020 r. Rozwiązanie to, jak można się tylko domyślać, wynika z tego, że prawodawca przyjął, iż okres "wstecznego" przedłużenia terminu do złożenia stosownego zawiadomienia nie może być dłuższy niż standardowy okres do dokonania zgłoszenia czyli 30 dni. Natomiast skarżący nabył przedmiotowy pojazd w dniu [...] lutego 2020 r. Wobec powyższego w niniejszej sprawie art. 31i ustawy COVID-19 nie znajduje zastosowania, bowiem przedmiotowy pojazd został nabyty przed dniem 1 marca 2020 r.

W odniesieniu do art. 31i ust. 2 ustawy COVID-19 należy w pełni podzielić pogląd Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, sformułowany w wyroku z dnia 16 listopada 2021 r., sygn. akt VI SA/Wa 1836/21 (orzeczenia.nsa.gov.pl), iż przepis ten został zredagowany niechlujnie, co częściowo można tłumaczyć pośpiechem legislacyjnym prac w związku z wybuchłą w lutym/marcu 2020 r. pandemią. W myśl bowiem art. 31i ust. 2 tej ustawy przepisy ust. 1 stosuje się m.in. do pojazdu zarejestrowanego nabytego lub zbytego nie później niż 30 dni przed dniem wejścia w życie ustawy o zmianie ustawy COVID-19. Użyte w tym przepisie sformułowanie "nie później" literalnie oznaczałoby zatem, że art. 31i ust. 1 ustawy COVID stosuje się wyłącznie do pojazdów zarejestrowanych do (najpóźniej) 1 marca 2020 r. Taka wykładnia przeczy jednak podstawowym zasadom logiki. Celem ustawodawcy ewidentnie było bowiem wydłużenie terminu rejestracji pojazdów nabytych po 1 marca 2020 r. do 180 dni. Literalna wykładnia tego przepisu, wykluczająca spoza zakresu zastosowania pojazdy nabyte od 1 do 31 marca 2020 r., a włączająca wszystkie pojazdy nabyte do 1 marca 2020 r. (a zatem np. zakupione także rok przed wybuchem pandemii), przeczyłaby zasadniczym celom ustawy o zmianie ustawy COVID-19.

Cel ten zaś wynika m.in. z uzasadnienia projektu ustawy o zmianie ustawy COVID-19, w którym ustawodawca wskazał, że powyższe rozwiązanie "(...) pozwoli na takie traktowanie w/w przypadków, że jeszcze przed dniem wejścia w życie ustawy nowelizującej specustawę, właściciele pojazdów, którzy w okresie 30 dni nie wykonali omawianego obowiązku rejestracji pojazdu albo zawiadomienia o nabyciu lub zbyciu pojazdu będą korzystać z wydłużonego do 180 dni terminu określonego w art. 71 ust. 7 i art. 78 ust. 2 pkt 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym" (pkt 2.84 projektu ustawy).

W tym kontekście wskazać należy, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego ugruntowany jest pogląd o braku podstaw do przyznania nadrzędnego charakteru wykładni literalnej nad innymi sposobami odkodowania treści normatywnej przepisów. Ten nurt orzecznictwa obecny jest w wielu gałęziach prawa administracyjnego. I tak, Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 26 października 2018 r., sygn. akt II GSK 969/18 wskazał, iż wykładnia językowa jest punktem wyjścia dla wszelkiej wykładni prawa i zakreśla jej granice w ramach możliwego sensu słów zawartych w tekście prawnym (por. uchwała NSA z 20 marca 2000 r., FPS 14/99, ONSA z 2000 r. Nr 3, poz. 92, orzeczenia.nsa.gov.pl). Odstępstwo od reguły prymatu językowego sensu przepisu dopuszczalne jest m.in. wtedy, gdy wykładnia gramatyczna sankcjonuje nieracjonalność ustawodawcy, niweczy cel instytucji prawnej, prowadzi do wniosków niedorzecznych lub wynika z błędu legislacyjnego (wyroki NSA z 19 listopada 2009 r., II FSK 976/08; z 19 kwietnia 2011 r., I FSK 637/10 oraz powoływany tam L. Morawski, Zasady wykładni prawa, Toruń 2006, s. 75 i n.).

NSA w powołanym wyroku podniósł, iż zasada pierwszeństwa wykładni językowej nie powinna prowadzić do wniosku, że interpretatorowi wolno zignorować wykładnię systemową i funkcjonalną (M. Zieliński, Wykładnia prawa. Zasady, reguły, wskazówki, Warszawa 2002 r., s. 275). Może się bowiem okazać, że sens przepisu, który wydaje się językowo jasny, okaże się wątpliwy, gdy skonfrontuje się go z innymi przepisami lub weźmie się pod uwagę cel regulacji prawnej. Z tego względu w każdym przypadku, gdy nasuwa się podejrzenie, że wynik wykładni językowej może okazać się nieadekwatny, interpretator powinien go skonfrontować z wykładnią systemową i funkcjonalną. Ustalając zatem znaczenie językowe przepisu, należy brać pod uwagę także jego kontekst systemowy i funkcjonalny, a więc na przykład inne przepisy prawne, wolę prawodawcy oraz cel regulacji (zob. L. Morawski, Zasady wykładni prawa, Toruń 2006, s. 74 oraz wyrok NSA z 19 listopada 2009 r., II FSK 976/08). Podzielając ten pogląd, NSA dodatkowo zwrócił uwagę na to, że nigdy zasada prymatu wykładni językowej nie miała w orzecznictwie sądów administracyjnych absolutnego charakteru. Przyjęcie zasady pierwszeństwa wykładni językowej nie oznacza braku obowiązku przeprowadzenia wykładni kompleksowej. Należy stosować wszystkie dyrektywy wykładni (językowe, systemowe, funkcjonalne), niezależnie od tego, czy uzyskano już wcześniej jednoznaczność interpretowanych zwrotów czy też nie. Wszystkie wskazane dyrektywy powinny być użyte, jeżeli chce się ustalić rzeczywiste znaczenie przepisu (W. Jakimowicz, Wykładnia w prawie administracyjnym, Zakamycze 2006, s. 551-555, uchwała składu 7 sędziów NSA z 10 grudnia 2009 r., I OPS 8/09, ONSAiWSA 2010, Nr 2, poz. 21). W wyroku z dnia 16 grudnia 2008 r. (sygn. akt I OSK 93/08) NSA stwierdził natomiast, że "wykładnia językowa musi być uwzględniona wraz z wykładnią systemową, wykładnią funkcjonalną". Podobne stanowisko wyraził NSA w wyroku z 18 października 2017 r., II GSK 135/16, stwierdzając, że "skoro obowiązkiem sądów jest interpretowanie przepisów ustaw, to znaczy, że nie mogą poprzestać na dosłownym odczytaniu ich treści". Powyższy pogląd sądów administracyjnych odnośnie konieczności dokonania, oprócz wykładni językowej (opierającej się na literalnym brzmieniu przepisu), także innych rodzajów wykładni (w szczególności systemowej i funkcjonalnej) Sąd rozpoznający niniejszą sprawę podziela i przyjmuje za swój.

Materialnoprawna przesłanka do nałożenia administracyjnej kary pieniężnej, przewidziana w art. 140mb pkt 2 p.r.d., zaistniała zatem jeszcze przed wejściem w życie przywołanych wyżej przepisów. W konsekwencji niezasadne okazały się zarzuty oraz argumenty dotyczące epidemii COVID-19 oraz związanych z nią, a sygnalizowanych w skardze okoliczności, jak również argumentacja zmierzająca do wykazania, iż w odniesieniu do skarżącego powinny znaleźć zastosowanie wydłużone terminy do zgłoszenia nabycia pojazdu.

Zasadą jest, co wynika z art. 189a § 1 k.p.a., że w sprawach nakładania lub wymierzania administracyjnej kary pieniężnej lub udzielania ulg w jej wykonaniu zastosowanie znajdują przepisy działu IVA k.p.a., w tym również art. 189f k.p.a., z którego § 1 pkt 1 wynika, iż organ administracji publicznej, w drodze decyzji, odstępuje od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli: 1) waga naruszenia prawa jest znikoma, a strona zaprzestała naruszania prawa. Wprawdzie ustawodawca nie określił wyraźnie, jakie okoliczności należy brać pod uwagę przy ocenie "wagi naruszenia prawa", jednakże pewnych pomocniczych wskazówek w tym zakresie dostarcza regulacja art. 189d pkt 1 k.p.a., w myśl której wymierzając administracyjną karę pieniężną, organ administracji publicznej bierze pod uwagę m.in. "wagę i okoliczności naruszenia prawa, w szczególności potrzebę ochrony życia lub zdrowia, ochrony mienia w znacznych rozmiarach lub ochrony ważnego interesu publicznego lub wyjątkowo ważnego interesu strony oraz czas trwania tego naruszenia". Uwzględnienie przez organ wagi i okoliczności naruszenia prawa przez stronę wymaga ustalenia istoty i specyfiki obowiązku, który został naruszony, a także sposobu i zakresu oraz warunków, w których doszło do jego naruszenia (por. R. Suwaj, Zasady nakładania administracyjnych kar pieniężnych, Warszawa 2021, ss. 182-184). Dla oceny wagi naruszenia prawa, o której mowa w art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a., istotne znaczenie mają zatem chronione prawem wartości i dobra, w odniesieniu do których rozważana jest skala ich naruszenia.

W przypadku osoby, która nabyła pojazd i go zarejestrowała (a właśnie z nabyciem pojazdu mamy do czynienia w niniejszej sprawie) jej dalsze zachowania stanowiące konsekwencję nabycia pojazdu (uczestnictwo w ruchu drogowym) mogą wpływać na bezpieczeństwo tego ruchu. Osoba taka podlega kontroli właściwych organów (np. Policja) w zakresie przestrzegania przepisów prawa mających na celu utrzymanie bezpieczeństwa ruchu drogowego. Ponadto przy ocenie w rozpatrywanej sprawie wagi naruszenia prawa pod kątem kryterium z art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. istotne znaczenie ma również wiarygodność i rzetelność danych gromadzonych w centralnej ewidencji pojazdów. W tym zakresie Kolegium słusznie wskazało w zaskarżonej decyzji, iż z centralnej ewidencji pojazdów korzysta wiele podmiotów, zaś uzyskanie przez te podmioty nieprawidłowych lub nieaktualnych danych z ewidencji może mieć istotny wpływ na prowadzone przez te organy czynności, postępowania, rozstrzygnięcia itp. oraz niesie za sobą ryzyko negatywnego wpływu na działanie organów państwa.

W konsekwencji organy zasadnie orzekły o braku podstaw do oceny wagi zaistniałego naruszenia prawa jako znikomej, a co za tym idzie, nie mogły zastosować art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. i odstąpić od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej, poprzestając na pouczeniu strony. Prawidłowo oceniły również, iż nie było podstaw do tego odstąpienia z powodu nadzwyczajnej sytuacji epidemicznej oraz sygnalizowanych przez stronę utrudnień w działaniu organów administracji publicznej i ich jednostek pomocniczych, w szczególności z uwagi na fakt, iż ustawowy termin do wykonania obowiązku upłynął przed zaistnieniem tych okoliczności, w tym przed ogłoszeniem stanu zagrożenia epidemicznego oraz stanu epidemii. Podobnie wpływu na treść decyzji nie mogły mieć okoliczności dotyczące stanu zdrowia skarżącego, udokumentowane kartą informacyjną leczenia szpitalnego z listopada 2011 r. Tym samym organy prawidłowo uwzględniły ocenę prawną i zrealizowały wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w uzasadnieniu prawomocnego wyroku WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 27 maja 2021 r., II SA/Go 216/21, przez co dopełniły obowiązku z art. 153 p.p.s.a.

Jak już wyżej wspomniano, wbrew stanowisku Kolegium okres trwania naruszenia prawa wyniósł nie 5 lecz 4 dni, bowiem rozpoczął się on z dniem 10 marca 2020 r. i uległ zawieszeniu z dniem 14 marca 2020 r. (zatem stan naruszenia prawa miał miejsce w dniach 10, 11, 12 i 13 marca), co jednak nie miało wpływu na ocenę zgodności z prawem zaskarżonej decyzji. Dla porządku zaznaczyć również należy, na co zwróciło już uwagę Kolegium, że odpowiedzialność za omawiany delikt administracyjny ma charakter obiektywny, niezależny od istnienia po stronie nabywcy pojazdu świadomości co do obowiązku dokonania przedmiotowego zgłoszenia, zaś dokonanie zgłoszenia z uchybieniem ustawowego, wynikającego z art. 78 ust. 2 p.r.d. terminu stanowi zaprzestanie naruszenia prawa.

Jak stanowi art. 140n ust. 4 p.r.d., ustalając wysokość kary pieniężnej uwzględnia się zakres naruszenia, powtarzalność naruszeń oraz korzyści finansowe uzyskane z tytułu naruszenia ustawy. Jednocześnie brak jest ustawowej podstawy do stosowania swoistego "taryfikatora", tak jak uczynił to organ I instancji przyjmując, że dla przekroczonej liczby dni na dokonanie zgłoszenia (mieszczącej się w zakresie od 1 do 30) organ ten ustala karę pieniężną na poziomie 200 zł. Natomiast Kolegium wskazało, iż wiedzę o tej praktyce posiada z urzędu, nie kwestionując jej przy tym. Tymczasem treść powołanego art. 140n ust. 4 p.r.d. (jak również omówionego wyżej art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a.) wskazuje, iż o nałożeniu kary pieniężnej oraz o jej wymiarze należy rozstrzygać dla każdego przypadku z osobna. Okoliczność ta jednak również nie miała wpływu na ocenę zgodności z prawem zaskarżonej decyzji z dwóch powodów.

Po pierwsze, pomijając ów fragment dotyczący ustalania kary w wysokości uzależnionej od liczby dni przekroczenia, wynikające z art. 140n ust. 4 p.r.d. przesłanki dotyczące ustalenia kary w orzeczonej wysokości zostały w zaskarżonej decyzji zindywidualizowane co do skarżącego w stopniu wystarczającym do uznania jej za zgodną z prawem. Skarżący naruszył obowiązek zawiadomienia starosty o nabyciu pojazdu, jednak uczynił to jednokrotnie, nie uzyskał korzyści finansowych z tego tytułu, zaś stopień tego naruszenia nie był znaczny. Po drugie natomiast, kara pieniężna została skarżącemu ustalona w kwocie 200 zł, a zatem w najniższej możliwej, przewidzianej przez ustawę wysokości (jak już wyżej wskazano, podstaw do odstąpienia od nałożenia tej kary nie było).

Podsumowując należy stwierdzić, że ocena zgodności z prawem zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego nie dostarczyła podstaw do wyeliminowania jej z obrotu prawnego. Organ ten poczynił w sprawie prawidłowe ustalenia faktyczne, wywiódł z nich prawidłowe wnioski, przytoczył przepisy prawa znajdujące zastosowanie do ustalonego stanu faktycznego, omówił ich treść oraz prawidłowo je zastosował, czemu dał wyraz w zaskarżonej decyzji i przez co uwzględnił ocenę prawną oraz wskazania co do dalszego postępowania wynikające z uzasadnienia prawomocnego wyroku WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 27 maja 2021 r., II SA/Go 216/21 (art. 153 p.p.s.a.). W toku postępowania poprzedzającego wydanie zaskarżonej decyzji Sąd nie dopatrzył się również naruszeń procedury, które miałyby istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. W szczególności nie było podstaw do przyjęcia, aby organy gromadziły i rozpatrywały materiał dowodowy w sposób wybiórczy czy nieobiektywny. W sprawie zostały zastosowane właściwe przepisy prawa materialnego, zaś uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia wymogi wynikające z art. 107 § 3 k.p.a.

Wobec powyższego, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skarga podlegała oddaleniu.