Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SAB/Wa 553/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-07-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6334 Stypendia
659
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Minister Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 36 i 37
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Marcinkowska Sędziowie WSA Janusz Walawski Anna Mierzejewska (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Dorota Kwiatkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 lipca 2015 r. sprawy ze skargi Z. R. na przewlekłe prowadzenie postępowania w przedmiocie utraty prawa do stypendium - oddala skargę -


UZASADNIENIE

Minister Pracy i Polityki Społecznej postanowieniem nr [...] z dnia [...] czerwca 2014, na podstawie art. 37 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267

z późn. zm.), po rozpoznaniu "zażalenia’" Z.R. z dnia [...] czerwca 2014 r. na bezczynność Ministra Pracy i Polityki Społecznej w W. w przedmiocie rozpatrzenia i wydania decyzji na wniosek strony z dnia [...] kwietnia 2014 r. i z [...] maja 2014 r. o uchylenie bądź zmianę decyzji Prezydenta W. z dnia [...] listopada 2013 r. orzekającej o utracie prawa do stypendium z dniem [...] października 2013 r. w oparciu o art. 154 kpa. oraz art. 161 kpa., postanowił uznać zażalenie strony za niezasadne.

W uzasadnieniu postanowienia organ podał, że z akt sprawy wynika, że

w dniu [...] września 2013 r. Z.R. został skierowany przez Powiatowy Urząd Pracy w W. do Ośrodka Kształcenia i Doskonalenia Zawodowego [...] Sp. z o.o. celem odbycia szkolenia pt.: "ABC prowadzenia działalności gospodarczej’’. W związku z powyższym, decyzją z dnia [...] października 2013 r. nr [...] Prezydent Miasta W. przyznał stronie prawo do stypendium w okresie odbywania szkolenia od dnia [...] października 2013 r. w wysokości 988,40 zł brutto miesięcznie tj. max. 120% podstawowej wysokości zasiłku, o którym mowa w art. 72 ust. 1 ustawy.

Biorąc po uwagę fakt, iż Z.R. zakończył w dniu [...] października 2013 r. szkolenie, decyzją z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] Prezydent Miasta W. orzekł o utracie przez stronę prawa do stypendium z dniem [...] października 2013 r.

W wyniku rozpatrzenia wniosku Z.R. z dnia [...] listopada

2013 r., sprecyzowanego pismem z dnia [...] grudnia 2013 r., decyzją z dnia [...] grudnia 2013 r. znak: [...] Wojewoda [...] orzekł

o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta W. z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...]. Na powyższe rozstrzygnięcie Z.R. wniósł odwołanie do ministra właściwego do spraw pracy, który decyzją z dnia [...] stycznia 2014 r. znak: [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. znak:[...].

Następnie pismem z dnia [...] stycznia 2014 r. Z.R. wystąpił do Ministra Pracy i Polityki Społecznej m.in. z wnioskiem o "stwierdzenie nieważności decyzji Ministra w oparciu o art. 156 § 1 pkt 2 Kpa", strona zażądała "wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji wszystkich instancji, jako bezprzedmiotowych i niewykonalnych w dniu ich wydania oraz wydanych z rażącym naruszeniem prawa". Ponadto zainteresowany zażądał uzupełnienia decyzji Ministra o przysługujące mu rozstrzygnięcie na zawarty w podaniu z dnia [...] grudnia 2013 r. wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta W. orzekającej o utracie prawa do stypendium, jako wydanej bez podstawy prawnej z rażącym naruszeniem prawa, gdyż decyzja Wojewody nie wyjaśniła sprawy. W wyniku rozpatrzenia wyżej wymienionych wniosków Minister Pracy i Polityki Społecznej postanowieniem z dnia [...] lutego 2014 r. znak: [...] odmówił uzupełnienia decyzji Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] stycznia 2014 r. znak:[...].

Następnie decyzją z dnia [...] lutego 2014 r. znak: [...] Minister Pracy i Polityki Społecznej odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] stycznia 2014 r. znak:[...]. W wyniku rozpatrzenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy (pismo Z.R. z dnia [...] lutego 2014 r., sprecyzowane pismem z dnia [...] marca 2014 r. oraz z dnia [...] kwietnia 2014 r., decyzją z dnia [...] maja 2014 r. znak: [...] Minister Polityki Społecznej utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję z dnia [...] lutego 2014 r. znak:[...].

Niezależnie od powyższego pismem z dnia [...] stycznia 2014 r. Z.R. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie ze skargą na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] stycznia 2014 r. znak: [...](pismem z dnia [...] lutego 2014 r. znak: [...] udzielono odpowiedzi na wyżej wymienioną skargę).

Pismem z dnia [...] lutego 2014 r. Z.R. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie ze skargą na postanowienie Ministra Pracy i Polityki Społecznej w W. z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...](pismem z dnia [...] marca 2014 r. znak: [...] udzielono odpowiedzi na wyżej wymienioną skargę).

Pismem z dnia [...] lutego 2014 r. Z.R. wystąpił do Ministra Pracy i Polityki Społecznej z wnioskiem o stwierdzenie:

1. nieważności decyzji Ministra z [...] stycznia 2014 r. (...),

2. nieważności postanowienia Ministra Pracy i Polityki Społecznej w W.

z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...](...).

Po sprecyzowaniu żądania strony postanowieniem z dnia [...] marca 2014 r. znak: [...] Minister Pracy i Polityki Społecznej odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] lutego 2014 r. znak:[...]. Na powyższe rozstrzygnięcie strona wniosła w ustawowym terminie wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy (pismo z dnia [...] kwietnia 2014 r.). Następnie postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2014 r. znak: [...] Minister Pracy i Polityki Społecznej odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] stycznia 2014 r. znak:[...]. Na powyższe rozstrzygnięcie Strona wniosła w ustawowym terminie wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy (pismo z dnia [...] kwietnia 2014 r.).

Ponadto pismami z dnia [...] i [...] kwietnia 2014 r. Z.R. wystąpił

z wnioskiem o:

1. stwierdzenie nieważności postanowienia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...](...);

2. stwierdzenie nieważności decyzji Ministra z dnia [...] stycznia 2014 r. w oparciu o art. 156 § 1 pkt 2 kpa (...)."

W wyniku rozparzenia wyżej wymienionych wniosków postanowieniami z dnia [...] maja 2014 r. Minister Pracy i Polityki Społecznej:

1. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] stycznia 2014 r. znak: [...] (postanowienie z dnia [...] maja 2014 r. znak:[...]);

2. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] lutego 2014 r. znak: [...] (postanowienie z dnia [...] maja 2014 r. znak:[...]). Na powyższe rozstrzygnięcia Z.R. wniósł wnioski o ponowne rozpatrzenie spraw zakończonych wyżej wymienionymi rozstrzygnięciami (vide pismo z dnia [...] maja 2014 r.). W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Minister Pracy i Polityki Społecznej:

1. postanowieniem z dnia [...] czerwca 2014 r. znak: [...] Minister Pracy i Polityki Społecznej utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] maja 2014 r. znak:[...];

2. postanowieniem z dnia [...] czerwca 2014 r. znak: [...] Minister Pracy i Polityki Społecznej utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] maja 2014 r. znak: [...].

Ponadto pismo Z.R. z dnia [...] maja 2014 r. zawierało wniosek o "zmianę orzeczeń ministra w oparciu o art. 154 kpa i 161 Kpa ze względu na słuszny interes strony oraz, że nie można w inny sposób usunąć stanu prawnego zagrażającego mojemu życiu i zdrowiu (...)", w którym domaga się zmiany doręczonych (...) postanowień Ministra Pracy i Polityki Społecznej w W. z dnia [...] maja 2014 r. nr [...], [...],[...]orzekających o utrzymaniu w mocy zaskarżonego:

1. postanowienia ministra z dnia [...] kwietnia 2014 r. znak [...],

2. postanowienia ministra z dnia [...] marca 2014 r. znak [...],

3. postanowienia ministra z dnia [...] kwietnia 2014 r. znak [...].

W wyniku rozpatrzenia wyżej wymienionego wniosku, postanowieniem z dnia [...] czerwca 2014 r. znak: [...] Minister Pracy i Polityki Społecznej odmówił wszczęcia postępowania w sprawie zakończonej:

1. postanowieniem Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] maja 2014 r. znak:[...];

2. postanowieniem Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] maja 2014 r. znak:[...];

3. postanowieniem Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] maja 2014 r. znak:[...];

Niezależnie od powyższego w piśmie z dnia [...] maja 2014 r. Z.R. wniósł m.in. o zmianę "w oparciu o art. 154 kpa oraz art. 161 § 1 kpa decyzji Wojewody znak [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. ze względu na słuszny interes strony i ze względu na zagrożenie dla życia i zdrowia ludzkiego. Zainteresowany domaga się również "zmiany decyzji Ministra Pracy i Polityki Społecznej znak [...] z dnia [...] stycznia 2014 r. oraz decyzji Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] lutego 2014 r. znak [...], jako będących w związku ze sobą, gdyż w inny sposób nie można usuną stanu zagrażającemu życiu i zdrowiu mojemu".

Niezależnie od powyższego, w pismach z dnia [...],[...] i [...] maja 2014 r. Z.R. wniósł m.in. o "zmianę w oparciu o art. 154 kpa oraz art. 161 § 1 kpa decyzji Prezydenta W. nr [...] z dnia [...] listopada 2013 r. (...) ze względu na słuszny interes strony i ze względu na zagrożenie dla życia i zdrowia ludzkiego".

W wyniku rozpatrzenia powyższych wniosków:

1. decyzją z dnia [...] czerwca 2014 r. znak: [...] Minister Pracy i Polityki Społecznej odmówił uchylenia decyzji Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] maja 2014 r. znak: [...] oraz poprzedzającej ją decyzji Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] lutego 2014 r. znak: [...]. Podstawę do wydania wyżej wymienionej decyzji stanowił art. 161 § 1 Kpa;

2. decyzją z dnia [...] czerwca 2014 r. znak: [...] Minister Pracy i Polityki Społecznej odmówił uchylenia decyzji Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] stycznia 2014 r. znak: [...] oraz poprzedzającą ją decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. znak: [...] o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta W. z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...]. Podstawę do wydania wyżej wymienionej decyzji stanowił art. 154 § 1 Kpa;

3. decyzją z dnia [...] czerwca 2014 r. znak: [...] Minister Pracy i Polityki Społecznej odmówił uchylenia decyzji Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] stycznia 2014 r. znak: [...] oraz poprzedzającą ją decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. znak: [...] o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta W. z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...]. Podstawę do wydania wyżej wymienionej decyzji stanowił art. 161 § 1 Kpa;

4. decyzją z dnia [...] czerwca 2014 r. znak: [...] Minister Pracy i Polityki Społecznej odmówił uchylenia decyzji Prezydenta Miasta W. z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] orzekającej o utracie przez stronę prawa do stypendium z dniem [...] października 2013 r. Podstawę do wydania wyżej wymienionej decyzji stanowił art. 161 § 1 Kpa.

W dniu [...] czerwca 2014 r. do Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej wpłynęło złożone w dniu [...] czerwca 2014 r. w [...] Urzędzie Wojewódzkim w W.:

1. zaadresowane do Ministra Pracy i Polityki Społecznej "Zażalenie na bezczynność Ministra Pracy i Polityki Społecznej w W. w przedmiocie rozpatrzenia i wydania decyzji na wniosek strony z dnia [...] kwietnia 2014 r. i z [...] maja 2014 r. o uchylenie bądź zmianę decyzji Prezydenta W. z dnia [...] listopada 2013 r. orzekającej o utracie prawa do stypendium z dniem [...] października 2013 r. w oparciu o art. 154 kpa, oraz art. 161 kpa."

2. "Skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na bezczynność Ministra Pracy i Polityki Społecznej w W. w przedmiocie rozpatrzenia i wydania decyzji na wniosek strony z dnia [...] kwietnia 2014 r. o uchylenie bądź zmianę decyzji Prezydenta W. z dnia [...] listopada 2013 r. orzekającej o utracie prawa do stypendium z dniem [...] października 2013 r. w oparciu o art. 154 kpa. oraz art. 161 kpa."

Analizę niniejszej sprawy należy poprzedzić wyjaśnieniem, iż instytucja zażalenia przewidziana w art. 37 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 z późn. zm.) - zwanej dalej Kpa, wnoszonego w związku z bezczynnością organu stanowi swoisty środek zaskarżenia w przypadku niezałatwienia przez ten organ sprawy w ustawowym terminie określonym w art. 35 Kpa lub ustalonym w myśl art. 36 Kpa.

Zgodnie z art. 35 § 1 i § 3 Kpa, organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki i we wskazanych terminach. Organ administracji ma obowiązek o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie zawiadomić stronę, podając nie tylko przyczynę zwłoki, ale wskazując nowy termin załatwienia sprawy, i to zarówno w sytuacji, gdy przyczyna nierozpatrzenia odwołania leży po stronie tego organu, jak i w przypadku zwłoki z przyczyn od niego niezależnych - art. 36 § 1 i § 2 Kpa.

Oceniając zasadność skargi na bezczynność organu należy przypomnieć, że z bezczynnością organu mamy do czynienia wówczas, gdy organ zobowiązany do podjęcia określonych czynności proceduralnych, przewidzianych w obowiązujących przepisach prawa, nie wykonuje ich w terminie określonym przez te przepisy. W konsekwencji zarzut bezczynności powinien pojawić się wówczas, gdy organ, będąc zobowiązanym do wydania np. decyzji lub innego aktu administracyjnego, pozostaje w zwłoce. Skarga na bezczynność ma na celu spowodowanie wydania przez organ administracji publicznej oczekiwanego aktu i rozstrzygnięcia określonej sprawy administracyjnej. Strona wnosząca do organu administracji publicznej żądanie określonej treści ma prawo domagać się rozstrzygnięcia o jej prawach i obowiązkach na podstawie i w granicach zakreślonych obowiązującymi przepisami prawa, w tym regułami proceduralnymi oraz normami kompetencyjnymi wyznaczającymi zakres właściwości tego organu. To rozstrzygnięcie natomiast powinno nastąpić niezwłocznie. W szczególności niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ (art. 35 § 1 Kpa). Niezależnie od powyższego sprawa administracyjna powinna być załatwiona najpóźniej w granicach terminów zakreślonych w art. 35 § 3 Kpa (o ile przepis szczególny nie stanowi inaczej np. w przypadku informacji publicznej), zgodnie, z którym załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania. W związku z powyższym o bezczynności organu administracji publicznej możemy mówić, gdy organ w ustalonym terminie nie wydaje merytorycznego rozstrzygnięcia w stosownej formie, ale także wtedy, gdy nie dokonuje czynności, które warunkują merytoryczne rozpatrzenie sprawy.

Ustosunkowując się do pisma Z.R. z dnia [...] czerwca 2014 r. w części dotyczącej nierozpoznania przez Ministra Pracy i Polityki Społecznej wniosku z dnia [...] kwietnia 2014 r. i [...] maja 2014 r. "o uchylenie bądź zmianę decyzji Prezydenta W. z dnia [...] listopada 20J 3 r. orzekającej o utracie prawa do stypendium z dniem [...] października 2013 r. w oparciu o (...) art. 161 kpa" należy stwierdzić, że pismo z dnia [...] kwietnia 2014 r. nie zwierało powyższego żądania. Dopiero w pismach z dnia [...],[...] i [...] maja 2014 r. Z.R. wniósł m.in. o "zmianę w oparciu o (...) oraz art. 161 § 1 kpa decyzji Prezydenta W. nr [...] z dnia [...] listopada 2013 r. (...) ze względu na słuszny interes strony i ze względu na zagrożenie dla życia i zdrowia ludzkiego".

W wyniku jego rozpatrzenia, działając na podstawie 161 § 1 Kpa decyzją z dnia [...] czerwca 2014 r. znak: [...] Minister Pracy i Polityki Społecznej odmówił uchylenia decyzji Prezydenta Miasta W. z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] orzekającej o utracie przez stronę prawa do stypendium z dniem [...] października 2013 r. Tak więc zażalenie Z.R. jest niezasadne.

Odnosząc się pisma Z.R. z dnia [...] czerwca 2014 r. w części dotyczącej nierozpoznania przez Ministra Pracy i Polityki Społecznej wniosku z dnia [...] kwietnia 2014 r. i [...] maja 2014 r, "o uchylenie bądź zmianę decyzji Prezydenta W. z dnia [...] listopada 2013 r. orzekającej o utracie prawa do stypendium z dniem [...] października 2013 r. w oparciu o art. 154 kpa (...)", należy stwierdzić, że przepis art. 19 Kpa nakłada na organy administracji publicznej obowiązek przestrzegania z urzędu swojej właściwości rzeczowej, miejscowej bądź instancyjnej. Zatem organy administracji muszą kontrolować swoją właściwość od momentu wszczęcia postępowania do rozstrzygnięcia sprawy decyzją, kończącą postępowanie w sprawie. W myśl art. 154 § 1 Kpa decyzja ostateczna, na mocy której żadna ze stron nie nabyła prawa, może być w każdym czasie uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, jeżeli przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony.

Natomiast w myśl art. 65 § 1 Kpa, jeżeli organ administracji publicznej, do którego podanie wniesiono, jest niewłaściwy w sprawie, niezwłocznie przekazuje je do organu właściwego, zawiadamiając jednocześnie o tym wnoszącego podanie.

Zawiadomienie o przekazaniu powinno zawierać uzasadnienie.

Z akt sprawy wynika, że w dniu [...] października 2013 r. Z.R. zakończył szkolenie pt. "ABC prowadzenia działalności gospodarczej", w związku z powyższym, decyzją z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] Prezydent Miasta W. orzekł o utracie przez stronę prawa do stypendium z dniem [...] października 2013 r. Na powyższe rozstrzygnięcie strona nie wniosła odwołania.

Wobec powyższego, działając na podstawie art. 65 Kpa w związku z art. 154 Kpa pismem z dnia [...] kwietnia 2014 r. znak: [...] zawiadomiono Prezydenta Miasta W. o przekazaniu zgodnie z właściwością pisma Z.R. z dnia [...] kwietnia w części dotyczącej "zmiany decyzji Prezydenta W. (...) w oparciu o art. 154 kpa ze względu na słuszny interes strony".

Jednocześnie podkreślić należy, że postanowieniem z dnia [...] czerwca 2014 r. znak: [...] Prezydent Miasta W. po rozpatrzeniu wniosku Z.R. z dnia [...] maja 2014 r. zawiesił postępowanie w przedmiocie zmiany decyzji Prezydenta Miasta W. z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...].

Skarżący złożył skargę na bezczynność i przewlekłe załatwienie sprawy przez Ministra Pracy i Polityki Społecznej w W. Podał , że w dniu [...] lipca 2014 r. zostało mu doręczone postanowienie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] czerwca 2014 r. o nr [...] postanawiające uznać w oparciu o art. 37 kpa za nieuzasadnione zażalenie na bezczynność ministra i przewlekłość postępowania w przedmiocie rozpatrzenia wniosku w oparciu o art. 154 i 161 kpa.

Wniósł o:

Stwierdzenie bezczynności ze strony Ministra w przedmiocie weryfikacji orzeczeń Prezydenta W. w oparciu o art. 154 i 161 kpa.

Zwolnienie z kosztów sądowych w całości i ustanowienia adwokata z urzędu przed wszczęciem postępowania sądowoadministracyjnego w celu wniesienia skargi od przyszłego ewentualnego wyroku WSA o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, gdyż sąd wydając je uczynił mu nim wielką niezasłużoną krzywdę i stratę nie do naprawienia w postępowaniu kasacyjnym oraz, że zmiana lub uchylenie jego nie jest możliwa na żadnej innej dostępnej mi drodze.

Zarządzenie połączenia rozpoznania sprawy przez WSA ze sprawą wszczętą na skargę z dnia [...] czerwca 2014 r. oraz innymi toczącymi się w sprawie o stypendium.

Zawieszenie postępowania z urzędu, gdyż w dniu [...] czerwca 2014 r. skarżący wniósł do ministra o wznowienie postępowania w przedmiocie weryfikacji orzeczeń Prezydenta W. i Ministra Pracy i Polityki Społecznej w W. w oparciu o art 154 i 161 kpa, co zdaniem skarżącego wypełnia ustawowe przesłanki do zawieszenia postępowania z urzędu.

W uzasadnieniu skargi podał, że postanowieniem z dnia [...] czerwca 2014 r. [...] Minister uznał, iż zażalenie moje z dnia [...] czerwca 2014 r. na jego bezczynność i przewlekłe prowadzenie sprawy w przedmiocie weryfikacji orzeczeń Prezydenta W. i Ministra Pracy i Polityki Społecznej nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż jego zdaniem wszystko przebiegło w ustawowym terminie.

Nie zgadzając się z wydanym postanowieniem skarżący złożył skargę i wniósł o zawieszenie postępowania, gdyż podaniem z dnia [...] czerwca 2014 r. wniósł do Ministra o wznowienie postępowania w przedmiocie weryfikacji wskazanych orzeczeń. Stwierdził, iż postanowienia i decyzje Ministra są w samej rzeczy częściowe i nie kończą sprawy co do istoty, co sprawia, iż trwa nadal zawisłość przed tym organem administracyjnym i sprawa nie jest ostatecznie wyjaśniona i zakończona.

Skarżący twierdzi, że zgodnie z art 7 i 9 kpa, w oparciu o art. 235 kpa, to na Ministrze spoczywa obowiązek należytego i wyczerpującego wyjaśnienia stanu faktycznego, który może mieć wpływ na ustalenie praw i obowiązków skarżącego.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie powołując argumenty jak w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do przepisu art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Z kolei zgodnie z regulacją art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - powoływanej dalej jako: P.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Właściwość sądu administracyjnego w tych sprawach dotyczy zatem niepodejmowania przez organy administracji w wyznaczonym terminie nakazanych prawem aktów (np. decyzji administracyjnej) lub czynności w sprawach indywidualnych.

Zgodnie z art. 52 § 1 i § 2 P.p.s.a., skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie.

W myśl art. 37 K.p.a., na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35, w przepisach szczególnych, ustalonym w myśl art. 36 lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu - wezwanie do usunięcia naruszenia prawa.

W rozpoznawanej sprawie skarga została poprzedzona środkiem zaskarżenia, przewidzianym w przepisie art. 37 K.p.a. i tym samym wymóg określony w art. 52 § 1 i 2 P.p.s.a. został wyczerpany.

W pierwszej kolejności na podkreślenie zasługuje, iż przepis art. 149 P.p.s.a. stanowi o instytucji bezczynności i przewlekłości. Skoro ustawodawca odróżnia dwie niezależne od siebie instytucje: bezczynność organu oraz przewlekłe prowadzenie przez organ postępowania, to każda z nich ma inne zadanie, inny jest cel jej zastosowania i zakres ochrony, której strona może domagać się od sądu administracyjnego. Rozgraniczając zakres skarg na bezczynność i przewlekłość postępowania, przez "przewlekłe prowadzenie postępowania" należy rozumieć sytuację prowadzenia postępowania w sposób nieefektywny poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu, bądź wykonywaniu czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny (por. J. P. Tamo, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydanie 5, Warszawa 2012, str. 44; J. Drachal, J. Jasielski, R. Stankiewicz, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, pod. red R. Hausera i M. Wierzbowskiego, Warszawa 2011, str. 69-70), ewentualnie mnożenie przez organ czynności dowodowych ponad potrzebę wynikającą z istoty sprawy (J. Borkowski (w): B. Adamiak, J. Borkowski: Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2011, str. 238). W świetle powyższego należy przyjąć, że przewlekłość postępowania jest pojęciem względnym, a skarga na przewlekłość postępowania dotyczy sytuacji innych, niż formalna bezczynność organu. Przewlekłość obejmować będzie opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu w sytuacji, gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, a także przy nieuzasadnionej obiektywnie sytuacji, pomimo niezałatwiania sprawy w terminie, organ chociaż formalnie nie pozostaje w bezczynności, jednak nie podejmuje czynności procesowych zgodnie z wyrażoną w art. 12 K.p.a. zasadą szybkości postępowania.

Rozpoznając skargę na przewlekłość postępowania, Sąd bierze zatem pod uwagę czynności procesowe, dokonane w toku postępowania, analizując fakty i okoliczności zależne od działania organu i jego pracowników oraz przerwy w postępowaniu wynikające z zaniechania organu lub innych uczestników postępowania. Weryfikacja działań organu przez sąd dokonywana jest z uwzględnieniem stanu faktycznego, istniejącego w chwili zamknięcia rozprawy.

Podkreślić również należy, że przepis art. 35 § 1 K.p.a. nakazuje załatwianie spraw bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 K.p.a.). Do terminów załatwienia spraw nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu (art. 35 § 5 K.p.a.). O każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 K.p.a. organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Dotyczy to także przyczyny zwłoki z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 K.p.a.).

Zwrócić również należy uwagę na zasadę ogólną szybkości postępowania, wyrażoną w art. 12 K.p.a., której realizacja zagwarantowana jest ww. przepisami określającymi terminy załatwienia sprawy. Zgodnie z art. 12 § 1 K.p.a., organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Z powyższej zasady wypływa dla organów administracji publicznej obowiązek prowadzenia postępowania w taki sposób, że nie można zarzucić im zbędnej zwłoki, opieszałości w podejmowanych czynnościach postępowania (por. B. Adamiak (w:) B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2011 r., str. 78).

Zaznaczenia przy tym wymaga, w ślad za stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyrażonym w wyroku z 5 lipca 2012 r., II OSK 1031/12, iż "przewlekłość postępowania jest stanem sprawy, którego zaistnienie sąd ocenia bez względu na to, czy organ podjął, czy też nie dalsze czynności w sprawie. Podjęcie przez organ czynności procesowych powoduje, iż ustaje stan ewentualnej bezczynności organu, co uzasadnia umorzenie postępowania w zakresie skargi na bezczynność, ale nie stanowi podstawy do umorzenia postępowania sądowego dotyczącego skargi strony na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ." W tym samym wyroku NSA stwierdził także, że o ile wydanie przez organ administracyjny na dzień orzekania przez sąd żądanego rozstrzygnięcia sprawy czyni z natury rzeczy niemożliwym zobowiązanie organu do działania, o tyle nie zwalnia to sądu z obowiązku zbadania, czy w sprawie doszło do przewlekłego prowadzenia postępowania administracyjnego, a następnie oceny, czy miało ono miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz rozważenia, czy zachodzą podstawy do wymierzenia organowi grzywny (art. 149 § 1 i 2 P.p.s.a.).

Odnosząc powyższe rozważania prawne do okoliczności faktycznych niniejszej sprawy, Sąd uznał, iż organowi nie można zarzucić przewlekłego prowadzenia postępowania przybierającego wyżej opisaną postać.

Analiza okoliczności faktycznych przedmiotowej sprawy nie pozwala na uznanie że czynności organu były podejmowane ponad potrzebę, wynikającą z istoty sprawy, bądź też były nieefektywne czy też podejmowane w znacznych odstępach czasu. Wskazać należy, co Sąd przedstawił w części sprawozdawczej uzasadnienia, że skarżący Z.R. składał dużą ilość różnorodnych wniosków zarówno merytorycznych jak i procesowych, które kolejno były rozpatrywane przez organ.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ppsa, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji.

-----------------------

Minister po przeanalizowaniu akt sprawy stwierdził co następuje: