Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 446/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2021-07-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: 1. uchylono zaskarżoną decyzję w części  2. oddalono skargę w pozostałej części
Powołane przepisy: article: art.7 ust. 1 i 2, art. 8 ust.1, art.14 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2020 poz 1341
law: Ustawa z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego.
article: art.145 par.1 pkt 1 lit.a
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alicja Polańska Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Dziel, Sędzia WSA Joanna Wojciechowska (spr.) po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w dniu 22 lipca 2021 r. sprawy ze skargi M. W. przy udziale Prokuratora Prokuratury Regionalnej w S. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] marca 2021 r. nr [...] w przedmiocie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2019 1. uchyla zaskarżoną decyzję w części utrzymującej w mocy decyzję K. B. P. A. R. i M. R. dla powiatu choszczeńskiego z siedzibą w C. z dnia 26 listopada 2020 r. nr [...] w zakresie nałożenia sankcji; 2. uchyla decyzję Kierownika B. P. A. R. i M. R. dla powiatu choszczeńskiego z siedzibą w C. z dnia 26 listopada 2020 r. nr [...] w zakresie nałożenia sankcji; 3. w pozostałym zakresie skargę oddala; 4. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącej M. W. kwotę [...]([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

M. W. złożyła do Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) dla powiatu c.

z siedzibą w C. wniosek o przyznanie jednolitej płatności obszarowej (JPO), płatności za zazielenienie i płatności dodatkowej (redystrybucyjnej) na rok 2019. Strona zadeklarowała działki rolne o łącznej powierzchni [...] ha, w tym [...] ha w grupie upraw szkółki.

M. W., pełnomocnik strony przesłał do Biura Powiatowego ARiMR pismo z [...] czerwca 2019 r., w którym poinformował, że złożył wniosek o dopłaty JPO na rok 2019, tak jak w 2018 r. Wskazał, że wypełniając elektronicznie wniosek zaznaczył pole "uprawa trwała - szkółki", gdyż według niego, odpowiada ona prowadzonej przez stronę uprawie. Zdaniem pełnomocnika, organ nie ma podstaw do karania strony, gdy ma ona odmienną opinię od organu na temat charakteru uprawy.

W dniach od [...] lipca 2019 r. do [...] lipca 2019 r. w gospodarstwie rolniczki przeprowadzono kontrolę terenową, o której zawiadomiono pełnomocnika strony.

Z kontroli sporządzono raport wraz z dokumentacją fotograficzną. W protokole

w uwagach zaznaczono, że czynności kontrolne przeprowadzono z uwagi na podejrzenie uprawy drzewek bożonarodzeniowych. W trakcie kontroli zmierzono powierzchnię działek i stwierdzono rodzaj uprawy w ich granicach, tj. świerk (różne odmiany), jodła (różne odmiany), tuje. Część upraw była w donicach np. tuje, świerki. Ujawniono ślady selektywnego wykopywania pojedynczych sztuk roślin oraz ich doniczkowania. Na działkach były widoczne ślady ciągłej pielęgnacji przez stosowanie różnych zabiegów agrotechnicznych; m.in. w czasie kontroli wykonywano ręczne usuwanie chwastów; nawożenie i podlewanie. Rośliny były

w różnych stadiach wzrostu od nasadzeń tegorocznych po kilkuletnie. Drzewka są zadbane, usuwane są chore gałęzie lub całe sztuki; wybierane i oznaczane są te, które nadają się do przesadzenia i sprzedaży. Kontrolerzy przeprowadzili wywiad

z pełnomocnikiem rolniczki i obejrzeli zaplecze gospodarstwa, gdzie znajdował się sprzęt do pielęgnacji drzewek (sadzarki, opielacze, maszyny do wykopywania drzewek, by nadawały się do wsadzenia w donice lub dalszego sadzenia; donice; nawozy i opryskiwacze. Kontrolerom przedstawiono dokumentację sprzedażową. Kontrolerzy uznali, że na działkach znajdowały się deklarowane szkółki.

W piśmie z [...] września 2019 r. pełnomocnik strony podał, że na gruncie przeprowadzane jest: odchwaszczanie (mechaniczne i chemiczne); formowanie; chemiczne zwalczanie szkodników. Trwają prace z przygotowaniem do sprzedaży roślin w doniczkach: ręczne (wybór rośliny z kwatery) i mechaniczne (przy użyciu wyorywacza – w przypadku likwidacji całej kwatery). Wskazał, że w 2018 r. sprzedaż drzew z bryłą korzeniową w doniczkach wyniosła ok. 93% całej sprzedaży. Pełnomocnik strony wymienił też używane środki ochrony roślin.

Organ I instancji wydał w dniu [...] maja 2020 r. postanowienie o zawieszeniu postępowania w sprawie przyznania rolniczce płatności JPO na 2019 r. z uwagi na niezakończenie postępowania odwoławczego w jej sprawie na 2018 r.

Dyrektor Z. Oddziału ARiMR, po rozpoznaniu zażalenia strony, wydał w dniu [...] lipca 2020 r. postanowienie, w którym uchylił postanowienie organu I instancji z dnia [...] maja 2020 r.

Organ I instancji wezwał pismem z [...] września 2020 r. stronę do złożenia wyjaśnień oraz dokumentów w celu ustalenia jednoznacznego stanu faktycznego

i charakteru prowadzonej produkcji roślinnej w 2019 r. w terminie 7 dni od doręczenia wezwania.

Pełnomocnik strony pismem z [...] września 2020 r. zwrócił się o przedłużenie terminu do złożenia dokumentów.

Organ I instancji pismem z [...] października 2020 r. przedłużył stronie termin do złożenia dokumentów do dnia [...] października 2020 r. Strona nie złożyła jednak żadnych dokumentów.

Organ I instancji pismem z [...] listopada 2020 r. zawiadomił stronę o zakończeniu postępowania i możliwości wypowiedzenia się w sprawie w terminie 7 dni od doręczenia ww. zawiadomienia. Strona nie skorzystała z ww. możliwości.

Organ I instancji wydał w dniu [...] listopada 2019 r., decyzję nr [...], w której stronie za rok 2019:

- odmówił przyznania

1. jednolitej płatności obszarowej (JPO) i nałożył sankcje w wysokości

[...] zł, która będzie potrącana z płatności realizowanych przez ARiMR

z Europejskiego Funduszu Rolniczego Gwarancji (EFRG) lub Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) w ciągu 3 kolejnych lat kalendarzowych;

2. płatności redystrybucyjnej i nałożył sankcje w wysokości [...] zł, która będzie potrącana z płatności realizowanych przez ARiMR z EFRG lub EFRROW

w ciągu 3 kolejnych lat kalendarzowych;

- przyznał płatność za zazielenienie w wysokości [...] zł.

Organ I instancji przytoczył treść art. 7 ust. 1 , art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U.

z 2020 r. poz. 1341), dalej "ustawa o płatnościach", art. 2 (powinno być art. 4 – dopisek Sądu) ust. 1 lit.e, lit.g i lit.j rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiające przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008

i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 (Dz. U.UE. L 347 z 20.12.2013 r., s. 608), dalej "rozporządzenie nr 1307/2013" i podał definicje: użytków rolnych, upraw trwałych i szkółek.

Organ I instancji wskazał, że uprawa szkółek stanowi działalność rolniczą i jest kwalifikowana do płatności JPO, natomiast do plantacji drzewek bożonarodzeniowych płatności się nie należą, gdyż nie jest to uprawa trwała dająca powtarzalne plony. Organ I instancji wskazał, że strona podała, że we wniosku zaznaczyła pole szkółki, gdyż jest to najbardziej podobna uprawa do tej co prowadzi.

Organ I instancji podał, że strona pomimo wezwania nie przedłożyła żadnych dowodów, ani wyjaśnień, że prowadzi gospodarstwo rolne o charakterze szkółkarskim. Przedstawione faktury do protokołu kontrolnego wystawione były przez firmę G. P. M. [...], a nie przez rolniczkę w okresie przedświątecznym dla podmiotów, które mają w swojej ofercie drzewka bożonarodzeniowe. Organ I instancji ustalił na podstawie strony [...], że firma ta jest nowoczesną plantacją drzewek bożonarodzeniowych. Ponadto na zdjęciach z ww. kontroli znajdowały się drzewa w różnych stadiach wzrostu - świerk i jodła oraz tuje. Starsze drzewa oznaczone były banderolami firmy G.-P. z zaznaczeniem wielkości drzewa np. 175 - 200 cm, co według organu, rodziło pytanie jaką działalność prowadzi rolniczka; kto jest faktycznym posiadaczem deklarowanych gruntów i jak rozlicza się z tej działalności przed organami podatkowymi.

Organ I instancji wskazał, że strona nie przedstawiła żadnych dokumentów kosztowych związanych z uprawą szkółki i działalnością szkółkarską.

Według organu I instancji, powierzchnia działek rolnych stwierdzona do płatności JPO wynosiła [...] ha. Stawka JPO do 1ha w 2019 r. wynosiła [...] zł.

Organ I instancji przytoczył treść art. 19a ust. 1 i ust. 4 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) z dnia 11 marca 2014 r. nr 640/2014 uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odmowy lub wycofania płatności oraz do kar administracyjnych mających zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz.U.UE.L. 181 str. 48), dalej "rozporządzenie nr 640/2014", na podstawie którego odmówił płatności JPO i przedstawił wyliczenie sankcji.

Organ I instancji przytoczył treść art. 7 ust. 1 i 2 ustawy o płatnościach, art. 43 rozporządzenia nr 1307/2013, art. 23 ust. 2 rozporządzenia nr 640/2014 i podał, że powierzchnia działek rolnych stwierdzona do płatności JPO wynosiła [...] ha,

a zatem jest to też powierzchnia uprawniona do płatności z tytułu praktyk rolniczych korzystnych dla klimatu i środowiska (płatność za zazielenienie). Stawka tej płatności za 1 ha w 2019 r. określona została w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 7 października 2019 r. w sprawie stawki płatności za zazielenienie za 2019 r. (Dz. U. z 2019 r. poz. 1964) i wynosiła [...] zł. Organ I instancji przyznał zatem stronie płatność za zazielenienie w wysokości [...] zł.

Organ I instancji przytoczył treść art. 14 ust. 1 i ust. 2 ustawy o płatnościach oraz art. 18 ust. 3 rozporządzenia nr 640/2014 i podał, że płatność dodatkowa (redystrybucyjna) przysługuje rolnikowi, który spełnia minimalne wymagania dla przyznania płatności bezpośrednich, o których mowa w art. 7 i 8 ustawy

o płatnościach. Płatność dodatkowa przysługuje do obszaru zatwierdzonego do płatności JPO nie większej niż [...] ha i którą pomniejsza się o [...] ha (czyli maksymalnie do [...] ha). Organ I instancji podał, że powierzchnia JPO stwierdzona -[...] ha, pomniejszona o [...] ha – wyniosła 0 ha. Organ I instancji przytoczył treść art. 19a ust. 1 i ust. 4 rozporządzenia nr 640/2014 i przedstawił wyliczenie sankcji.

Strona złożyła odwołanie od powyższej decyzji i wniosła o przyznanie jej płatności JPO w wysokości [...] zł, płatności za zazielenienie w wysokości [...] zł i płatności redystrybucyjnej w wysokości [...] zł.

Zarzuciła organowi naruszenie:

- art. 8 ust. 1 ustawy o płatnościach w zw. z art. 32 ust. 2 rozporządzenia nr 1307/2013, przez niezastosowanie jego do części zadeklarowanych działek o łącznej powierzchni [...] ha, mimo, że płatność powinna być przyznana;

- art. 4 ust. 1 lit.g rozporządzenia nr 1307/2013, przez błędną wykładnię pojęcia uprawy trwałej, polegającej na przyjęciu, że plantację nakierowaną na pozyskanie drzew ciętych i gałęzi nie kwalifikuje się do płatności JPO, gdyż nie daje powtarzających się zbiorów;

- art. 19a ust. 1 rozporządzenia nr 640/2014, przez niezasadne zastosowanie

i nałożenia sankcji;

- art. 77 ust. 2 lit.d w zw. z art. 63 ust. 2 rozporządzenia nr 1306/2013, przez zastosowanie sankcji , mimo braku winy strony.

Zdaniem strony, zarówno w przypadku szkółek, jak i plantacji drzewek

z przeznaczeniem na wycięcie sytuacja jest analogiczna, gdyż plonem jest roślina. Jeżeli szkółka daje powtarzający się plon, gdyż w miejscu jednej rośliny może wyrosnąć nowoposadzona kolejna roślina, to dokładnie to samo należy odnieść do plantacji drzewek przeznaczonych na wycięcie, jest to zatem uprawa trwała. Powyższy wniosek umacnia się w przypadku pozyskiwania gałęzi, gdyż o ile

w szkółkach potrzebne są czynności ponownego nasadzenia, aby zbiór się powtórzył, to samo pozyskiwanie gałęzi takich czynności nie wymaga. W ocenie strony, trudno zatem takiej plantacji (drzewek bożonarodzeniowych) nie kwalifikować jako uprawy trwałej, skoro w tym pojęciu z mocy przepisu mieści się też szkółka. Strona stwierdziła, że nawet gdyby przyjąć, że uprawy na jej działkach nie zaliczały się do szkółek to zaliczają się z pewnością do upraw trwałych. Strona zwróciła uwagę, że protokole kontroli, kontrolerzy uznali jej działalność za szkółkę. Strona wskazała, że brak jest podstaw do nałożenia na nią sankcji za różnicę w poglądach między nią, a organem na prowadzoną uprawę, gdyż nawet w broszurze na 2017 r. organ zaliczał plantacje drzewek bożonarodzeniowych do upraw trwałych.

Organ odwoławczy wydał w dniu [...] marca 2021 r. decyzję nr [...], w której utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

Organ odwoławczy przedstawił stan faktyczny w sprawie i przytoczył treść art. 8 ust. 1 ustawy o płatnościach oraz art. 4 ust. 1 lit.b, lit.e, lit.j rozporządzenia nr 1307/2013. Organ podał, że prowadzenie uprawy drzewek bożonarodzeniowych, które zadeklarowała strona we wniosku jako "szkółka", gdyż była to opcja najbliższa do prowadzonej przez nią działalności, nie kwalifikuje się do otrzymania płatności JPO jako uprawa dająca powtarzające się plony, a już na pewno za uprawę trwałą dającą powtarzający się plon nie można uznać – ścinania gałęzi. W ocenie organu odwoławczego, nie można kwalifikować uprawy strony również do kategorii szkółki oraz stawiać szkółki na równi z uprawa trwałą. Przepis (art. 4 ust. 1 lit.j rozporządzenia nr 1307/2013) dookreśla pojęcie uprawy trwałej przez użycie słów

"w tym szkółki i zagajniki o krótkiej rotacji", co nie oznacza, że specyfika prowadzenia szkółek jest tożsama z nasadzeniem na gruncie drzewek bożonarodzeniowych, pozyskiwanych od osób, które faktycznie prowadzą szkółki drzew z materiału rozmnożeniowego.

Zdaniem organu odwoławczego, do uprawy trwałej dająca powtarzający się plon nie podlegający płodozmianowi zaliczyć można sady owocowe, które dają powtarzający się plon w postaci owoców. Do takiej uprawy nie można zaliczyć wykopania drzewka bożonarodzeniowego i jego sprzedaży w donicy czy w postaci ściętego drzewka. Powtarzającym się plonem nie jest w takim przypadku dosadzenie na gruncie nowych drzew. Organ odwoławczy podał, że strona nie prowadzi szkółki w rozumieniu ww. przepisu, na co wskazywały już złożone przez nią wyjaśnienia o zaznaczeniu we wniosku pola – szkółka jako najbardziej podobnego do prowadzonej przez nią działalności. Aplikacja wnioskowa zawiera pełny katalog upraw, które kwalifikują się do płatności, zatem brak danej uprawy wskazuje, że dana płatność nie służy. Beneficjent jest zobowiązany złożyć wniosek zgodnie ze stanem faktycznym, a nie wybrać opcję zbliżoną.

Organ odwoławczy ustosunkował się do zarzutów strony, że już w protokole kontrolnym uznano, że prowadzi ona szkółkę. Organ odwoławczy wyjaśnił, że protokół ten stanowi jeden z dowodów w sprawie, które podlegał ocenie organu.

Z protokołu nie wynikało czy strona posiada zaplecze rozmnożeniowe, czy są ślady pozyskiwania materiału szkółkarskiego. Ponadto drzewka sprzedaje mąż rolniczki (jej pełnomocnik przed organem), który na stronie [...] zamieścił informację, że sadzonki kupuje u renomowanych dostawców, co zapewnia odpowiednie wyselekcjonowanie i najlepszy materiał genetyczny. W protokole znajdowały się informacje o rodzaju roślin, ich wysokości i prowadzonych zabiegów (po części według oświadczenia pełnomocnika strony), lecz w ocenie organu, nie świadczyło to, że strona prowadzi szkółkę.

Organ odwoławczy wskazał, że faktycznie w broszurze informacyjnej na 2017 r. podano, że do upraw trwałych zalicza się uprawę drzewek bożonarodzeniowych, lecz był to błąd organu, który został wyeliminowany, gdyż w następnych broszurach, nie było już takiego stwierdzenia. Według organu, przekonanie strony, że płatności się należą, nie stanowiło podstawy do odstąpienia od nałożenia na nią sankcji. Organ przytoczył treść art. 77 ust. 2 lit.d rozporządzenia nr 1307/2013 (prawidłowo powinno być rozporządzenia nr 1306/2013 – dopisek Sądu, błąd oczywisty bez wpływu na treść rozstrzygnięcia) i art. 15 rozporządzenia nr 640/2014 jako podstawy odstąpienia od nałożenia sankcji, lecz uznał, że w sprawie nie zachodzą sytuacje opisane w ww. przepisach. Organ odwoławczy podał, że strona poinformowała wprawdzie organ, iż zadeklarowała do płatności obszar, który nie kwalifikuje się do płatności, lecz nie uznała tego za nieprawidłowość. Strona nie wskazała też, że nieprawidłowość nastąpiła nie z jej winy. Organ odwoławczy podał, że sama strona wskazała, że jej uprawa to nie szkółka, co stało w sprzeczności z częścią wniosku - oświadczenia i zobowiązania, że znane jej są zasady przyznawania płatności.

W ocenie organu odwoławczego, organ I instancji zasadnie wykluczył z płatności powierzchnię [...] ha i uznał jedynie powierzchnię [...] ha (działka N) za kwalifikującą do płatności JPO.

Organ odwoławczy przytoczył treść art. 19a ust. 1 i ust. 4 rozporządzenia nr 640/2014, które były podstawą do odmowy przyznania płatności JPO i płatności redystrybucyjnej oraz nałożenia sankcji, a także przedstawił ich wyliczenie.

Organ odwoławczy przedstawił również przepisy i wyliczenie płatności za zazielenienie.

Strona złożyła do WSA w Szczecinie skargę na ww. decyzję i wniosła o jej uchylenie oraz zobowiązanie organu II instancji do zmiany decyzji organu I instancji w pkt 1 i 2 przez przyznanie płatności JPO i płatności redystrybucyjnej za 2019 r.,

a także o zasądzenie kosztów postępowania.

Skarżąca zarzuciła organowi naruszenie:

1. art. 8 ust. 1 ustawy o płatnościach w zw. z art. 32 ust. 2 rozporządzenia nr 1307/2013, przez jego niezastosowanie w odniesieniu do części działek zadeklarowanych we wniosku i w konsekwencji niezakwalifikowanie do jednolitej płatności obszarowej działek zadeklarowanych we wniosku o łącznej powierzchni [...] ha, mimo że płatność ta powinna zostać przyznana;

2. art. 4 ust. 1 lit.g rozporządzenia nr 1307/2013, przez błędną wykładnię pojęcia uprawy trwałej polegającą na przyjęciu, że plantacje drzewek nakierunkowane na pozyskanie drzew ciętych i gałęzi nie kwalifikują się do płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na skutek błędnego założenia, że nie dają one powtarzających się zbiorów;

3. art. 19a ust. 1 rozporządzenia nr 640/2014, przez jego niezasadne zastosowanie, skutkujące odmowa płatności i zastosowaniem sankcji, podczas gdy płatność powinna zostać przyznana;

4. art. 64 ust. 2 lit.d rozporządzenia nr 1306/2013, przez zastosowanie kary administracyjnej w stosunku do skarżącej, mimo braku winy po jej stronie.

Na poparcie swojego stanowiska skarżąca przywołała wyrok WSA

w Szczecinie z dnia 2 grudnia 2020 r. o sygn. akt I SA/Sz 740/20 oraz rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) nr 2018/1874 z dnia 29 listopada 2018 r. dotyczące danych, które maja być dostarczone za 2020 r. na podstawie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1091 w sprawie zintegrowanych statystyk dotyczących gospodarstw rolnych oraz uchylenia rozporządzeń (WE) nr 1166/2008 i (UE) nr 1337/2011 w odniesieniu do wykazu zmiennych i ich opisu (Dz. Urz. UE L 306/14), dalej " rozporządzenie nr 2018/1091".

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Organ odwoławczy dodatkowo wyjaśnił, że choć wyrok WSA w Szczecinie o sygn. akt I SA/Sz 740/20 jest prawomocny, to WSA w Szczecinie wydał też wyrok w dniu 23 listopada 2020 r. o sygn. akt I SA/Sz 733/20, w który potwierdził stanowisko organu (wyrok dotyczył skarżącej w zakresie płatności za 2018 r. - dopisek Sądu).

W sprawie zgłosił udział Prokurator Regionalny w S. (dalej "Prokurator"), który wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji ewentualnie o uchylenie nałożonych kar administracyjnych na stronę. Prokurator wskazał, że brak uprawy

w internetowym formularzu nie może przesądzać o braku możliwości otrzymania płatności przez rolnika, gdyż o tym decydują wyłącznie właściwości uprawy, która musi wypełniać przesłanki "uprawy trwałej z art. 4 ust.1 lit.g rozporządzenia nr 1307/2013. W ocenie Prokuratora, uprawa bożonarodzeniowych drzewek mieści się w pojęciu "szkółka". Poparciem tego stanowiska jest rozporządzenie nr 2018/1091. Zdaniem Prokuratora, w sprawie nie zaistniały również przesłanki do nałożenia na skarżącą kar administracyjnych, gdyż nawet przy przyjęciu, że decyzja organu odwoławczego jest prawidłowa, należy mieć na względzie treść art. 64 ust. 2 lit.d rozporządzenia nr 1306/2013. Według Prokuratora, specyfika przedmiotowej uprawy stanowi problem natury prawnej, wcześniej nieopracowany tak w doktrynie, jak

i w orzecznictwie, czego przykładem są odmienne stanowiska WSA w Szczecinie

w sprawach o sygn. akt I SA/Sz 733/20 i I SA/SZ 740/20.

Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia [...] czerwca 2021 r., wydanego na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia ustawy z dnia 2 marca

2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r. poz. 374 ze zm.), sprawę skierowano do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w składzie 3 sędziów. Strony poinformowano o możliwości złożenia dodatkowych wyjaśnień na piśmie.

Prokurator potwierdził, że termin posiedzenia jest mu znany.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:

Spór w sprawie dotyczy odmowy przyznania wnioskowanych przez stronę płatności JPO i płatności redystrybucyjnej do powierzchni działek rolnych, na których znajduje się plantacja drzewek bożenarodzeniowych (choinki) nakierowana na pozyskiwanie drzew ciętych i gałęzi. Zaznaczyć należy, że skarżącą nie kwestionuje wysokości płatności zazielenienie.

Zdaniem skarżącej, plantację drzewek bożonarodzeniowych należy uznać za uprawę trwałą, gdyż daje powtarzający się plon i jest zbliżona do szkółki. Skarżąca uprawia drzewka bożonarodzeniowe i je sprzedaje, bądź w donicach (po wykopaniu), bądź po ścięciu.

W ocenie organu odwoławczego, skarżącej nie należą się w przedmiotowe płatności, gdyż uprawa drzewek bożonarodzeniowych nie jest uprawą trwałą zgodnie z art. 4 ust. 1 lit.g rozporządzenia nr 1307/2013. Skarżąca nie prowadzi szkółki

w świetle ww. przepisu.

Wskazać należy, że w art. 4 ust. 1 rozporządzenia nr 1307/2013 podano definicje :

e) "użytki rolne" oznaczają każdy obszar zajmowany przez grunty orne, trwałe użytki zielone i pastwiska trwałe lub uprawy trwałe;

g) "uprawy trwałe" oznaczają uprawy niepodlegające płodozmianowi, inne niż trwałe użytki zielone i pastwiska trwałe, które zajmują grunty przez okres pięciu lat lub dłużej i dają powtarzające się zbiory, w tym szkółki i zagajniki o krótkiej rotacji;

j) "szkółki" oznaczają następujące obszary młodych drzewiastych (drzewnych) roślin uprawianych na otwartym powietrzu w celu późniejszego przesadzenia:

— szkółki winorośli oraz podkładek;

— szkółki drzew i krzewów owocowych;

— szkółki roślin ozdobnych;

— komercyjne szkółki drzew leśnych z wyłączeniem rosnących w lesie szkółek przeznaczonych na potrzeby własne gospodarstwa rolnego;

— szkółki drzew i krzewów do sadzenia w ogrodach, parkach, na poboczach dróg

i na wałach (na przykład sadzonki żywopłotu, róże i inne krzewy ozdobne, ozdobne drzewa i krzewy iglaste), w tym we wszystkich przypadkach ich kłącza, rozłogi

i młode sadzonki;

k) "zagajnik o krótkiej rotacji" oznacza obszar obsadzany określonymi przez państwa członkowskie gatunkami drzew objętymi kodem CN 0602 90 41, do których należą zdrewniałe uprawy wieloletnie, których korzenie lub podstawy łodyg pozostają

w glebie po zbiorach, wraz z nowymi pędami wschodzącymi w następnym sezonie,

o maksymalnym cyklu zbioru, który ma zostać określony przez państwa członkowskie.

Zdaniem Sądu, organ odwoławczy prawidłowo uznał, że plantacja drzewek bożonarodzeniowych nie jest uprawą trwałą w rozumieniu art. 4 ust. 1 lit.g rozporządzenia nr 1307/2013, tj. nie jest uprawą, dającą powtarzające plony i nie jest szkółką, ani zagajnikiem o krótkiej rotacji. Tym samym skarżącej nie należą się przedmiotowe płatności. Organ odwoławczy wskazał, że skarżąca wyjaśniła, że we wniosku wybrała opcję "szkółka" z uwagi na brak opcji "inna uprawa". Skarżąca prowadzi gospodarstwo rolne, lecz nie o profilu szkółkarskim, gdyż nie pozyskuje materiału rozmnożeniowego w postaci sadzonek oraz zrzezów. Skarżąca uprawia choinki w celach handlowych do wycięcia lub przesadzenia w donicę jako ozdoby domu w okresie świąt B. N.. Plantacja choinek, choć może zajmować grunty przez okres pięciu lat lub dłużej, lecz nie daje powtarzających się zbiorów,

a oba te elementy muszą wystąpić łącznie. Okoliczność, że w miejsce wykonanej (wyciętej) choinki skarżąca sadzi inne drzewo oraz że pozyskuje ścięte gałęzie

z rosnących drzew nie da się, w ocenie Sądu, zakwalifikować jako uzyskiwanie powtarzającego się plonu. Słusznie organ wskazał na przykład sadów i drzew owocowych jako uprawy z art. 4 ust. 1 lit.g rozporządzenia nr 1307/2013, która nie podlega płodozmianowi (nie jest trwałym użytkiem zielonym ani trwałym pastwiskiem), ale zajmuje grunt przez okres pięciu lat lub dłużej i daje powtarzające się zbiory. Podkreślić należy też, że nie każdy sad uprawnia do płatności, np. uprawa jabłoni musi spełniać wymagania co wielkości roślin i ich certyfikowanego pochodzenia, gęstości nasadzeń, określonych zabiegów agrotechnicznych.

Wyjaśnić należy, że w stosunku do zagajnika o krótkiej rotacji to nie rolnik,

a państwo członkowskie decyduje o zaliczeniu danego gatunku drzewa wraz

z określeniem cyklu zbioru do tej kategorii. W Polsce obowiązuje rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 6 marca 2015 r. w sprawie gatunków drzew, których uprawa stanowi zagajnik o krótkiej rotacji, oraz maksymalnego cyklu zbioru dla każdego z tych gatunków drzew (Dz. U. z 2015 r. poz. 339), wydane na podstawie art. 8 ust. 3 ustawy o płatnościach, które obejmuje: gatunki

z rodzaju wierzba (Salix sp.) – maksymalny czas zbioru 8 lat; gatunki z rodzaju topola (Populus sp.) - maksymalny czas zbioru 8 lat; gatunki z rodzaju brzoza (Betula sp.) - maksymalny czas zbioru 10 lat. Z powyższego wynika, że plantacja skarżącej nie zalicza się do zagajnika o krótkiej rotacji.

Sąd podzielił też stanowisko organu, że plantacja skarżącej nie jest szkółką, gdyż nie otrzymuje się w nich sadzonek, zaś drzewa nie są przeznaczone do przesadzenia w inne miejsce. Sam fakt, że skarżąca przesadza choinkę do donicy

i może być ona po pewnym okresie przesadzona do gruntu, nie zmienia celu w jakim jest ona wyhodowana, tj. ozdoby świątecznej. W celu ustalenia czy gospodarstwo skarżącej prowadzi działalność szkółkarską, organ wzywał stronę do złożenia wyjaśnień i przedłożenia stosownych dokumentów, tj. przedstawienia dowodów (np. faktur, rachunków, sprawozdania finansowe) na prowadzenie szkółki; podania w jaki sposób prowadzone jest gospodarstwo szkółkarskie - sposób pozyskiwania materiału rozmnożeniowego (sadzonki, zrzezy), wysiew materiału (przedstawienia dokumentów na zakup i otrzymanie roślin od innych podmiotów), termin przeprowadzenia zabiegów agrotechnicznych; wskazania czy posiada zaplecze do przeprowadzenia nasadzeń i specjalistycznych maszyn lub przedstawić dokumentację usług świadczonych przez inne podmioty w tym zakresie; wyjaśnić

w jaki sposób informuje potencjalnych klientów o istnieniu szkółki (czy istniej punkt sprzedaży, strona internetowa). W toku postępowania skarżąca przedstawiła jedynie faktury na okoliczność sprzedaży drzewek, lecz wystawione były one przez jej męża w ramach prowadzonej przez niego działalności gospodarczej G. – P.

i wyjaśniła, że jej uprawa powinna być zaliczona do upraw trwałych oraz iż zaznaczyła we wniosku pole – szkółka jako najbardziej zbliżone do jej działalności. Wyjaśniła również na gruncie przeprowadzane jest: odchwaszczanie (mechaniczne

i chemiczne); formowanie; chemiczne zwalczanie szkodników. Prace

z przygotowaniem do sprzedaży roślin w doniczkach odbywają się: ręcznie (wybór rośliny z kwatery) i mechaniczne (przy użyciu wyorywacza – w przypadku likwidacji całej kwatery). Wskazała, że w 2018 r. sprzedaż drzew z bryłą korzeniową

w doniczkach wyniosła ok. 93% całej sprzedaży i wymieniła używane środki ochrony roślin. Skarżąca podała, że poza produkcją rolną świadczy inne usługi dla innych podmiotów, lecz nie dokonała ich sprecyzowania.

Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy o płatnościach, z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań

w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej. Stosownie do art. 3 ust. 2 ustawy o płatnościach, w postępowaniach,

o których mowa w ust. 1, organ administracji publicznej:

1) stoi na straży praworządności;

2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy;

3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania;

4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania i na ich żądanie, przed wydaniem decyzji, umożliwia im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań; przepisów art. 79a oraz art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się.

Na podstawie art. 3 ust. 3 ustawy o płatnościach, strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniach, o których mowa w ust. 1, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie

z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.

Wobec wskazanych powyżej przepisów, skarżąca nie przedstawiając dokumentów na poparcie prowadzonej przez siebie szkółki nie wykazała, że spełnia przesłanki do otrzymania wnioskowanych płatności. Okoliczność, że w protokole kontrolny, kontrolerzy podali, że strona prowadzi szkółkę nie stanowi wyłącznego dowodu na prawidłowość stanowiska strony. Dowód ten został oceniony przez organy w świetle całego zebranego materiału dowodowego w sprawie, który doprowadził organy do uznania, że skarżącej nie należały się przedmiotowe płatności. Również fakt, że skarżąca określa swoją działalność jako szkółkę lub jako zbliżoną do szkółki nie ma znaczenia dla rozpoznania niniejszej sprawy, gdyż w tym zakresie jest to subiektywne oznaczenie uprawy przez stronę i nie mające oparcia

w art. 4 ust. 1 lit.j rozporządzenia nr 1307/2013. Działalność w formie szkółki podlega szeregu rygorom, określonym np. w ustawie z dnia 9 listopada 2012 r.

o nasiennictwie (Dz.U. z 2021 r. poz. 129). W art. 3 tej ustawie zawierającym słownik pojęć wskazano rozumienie m.in. pojęć materiału siewnego, materiału szkółkarskiego, obrotu materiałem siewnym, dostawce materiału szkółkarskiego. Szkółka ma na celu wyhodowanie (rozmnożenie) roślin o odpowiednim materiale genetycznym w celu przesadzenia roślin w inne miejsce. Odróżnić należy zatem plantacje choinek od szkółek drzew.

Podkreślić należy, że choć rolnik może zadecydować o rodzaju uprawy, to nie dla każdej uprawy przysługują płatności bezpośrednich, gdyż jest to rodzaj subwencji udzielanej rolnikom w Unii Europejskiej w ramach Wspólnej Polityki Rolnej.

Jako przykład można wskazać pomoc na modernizację gospodarstw rolnych, gdzie dofinansowanie można uzyskać na zakładanie lub wyposażanie sadów

i plantacji wieloletnich, do których nie zalicza się jednak plantacji choinek (§ 9 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia z dnia 17 października 2007 r. Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej

w ramach działania "Modernizacja Gospodarstw Rolnych, objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 – Dz. U. z 2016 r., poz. 168).

Na marginesie wskazać należy, że w Polsce istnieje Związek Szkółkarzy Polskich (https://zszp.pl/) oraz Polskie Stowarzyszenie Plantatorów Choinek (https://polskiechoinki.org/), działające na podstawie ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. Prawo o stowarzyszeniach (Dz.U. z 2020 r. poz. 2261).

Zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy o płatnościach, jednolita płatność obszarowa, płatność za zazielenienie, płatność dla młodych rolników, płatność dodatkowa

i płatności związane do powierzchni upraw, zwane dalej "płatnościami obszarowymi", są przyznawane do powierzchni działki rolnej:

1) położonej na gruntach będących kwalifikującymi się hektarami w rozumieniu art. 32 ust. 2 rozporządzenia nr 1307/2013, zwanych dalej "kwalifikującymi się hektarami";

2) będącej w posiadaniu rolnika w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tych płatności;

3) o powierzchni nie mniejszej niż 0,1 ha;

4) nie większej jednak niż maksymalny kwalifikowalny obszar, o którym mowa w art. 5 ust. 2 lit. a rozporządzenia nr 640/2014, określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.

Stosownie do art. 14 ust. 1 i ust. 2 ustawy o płatnościach bezpośrednich, płatność dodatkowa (redystrybucyjna) jest przyznawana rolnikowi, jeżeli łączna powierzchnia gruntów objętych obszarem zatwierdzonym dla tego rolnika do jednolitej płatności obszarowej jest większa niż 3 ha. Płatność dodatkowa przysługuje do powierzchni gruntów objętych obszarem zatwierdzonym do jednolitej płatności obszarowej będących w posiadaniu rolnika:

1) nie większej niż 30 ha oraz

2) pomniejszonej o 3 ha.

W polskim systemie prawnym rolnik prowadzi działalność rolniczą, która nie jest zaliczana do działalności gospodarczej. Rozróżnienie między działalnością rolniczą, a działalnością gospodarczą ma wpływ m.in. też na opodatkowanie gruntów. Grunty rolne podlegają opodatkowaniu podatkiem rolnym, chyba że są wykorzystywane do działalności gospodarczej, gdyż wówczas obejmuje je podatek od nieruchomości w stawce najwyższej (art. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym - Dz. U. z 2020 r. poz. 333; art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych – Dz. U. z 2019 r. poz. 1170). Rozróżnienie powyższe wiąże się też podleganiem odpowiedniemu systemowi ubezpieczenia społecznego (rolnik - KRUS; przedsiębiorca - ZUS). Skarżąca jako rolnik, uzyskująca dochód z działalności rolniczej nie jest podatnikiem podatku dochodowego od osób fizycznych. Mąż rolniczki prowadzi jednak działalność gospodarczą i podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, o czym świadczą znajdujące się w aktach faktury i dane w ogólnodostępnym rejestrze Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (CEIDG). Uzasadnione jest zatem przypuszczenie, na które wskazują pośrednio ww. faktury przedłożone w sprawie, zdjęcia choinek z etykietą "G.-P." (dokumentacja fotograficzna na płycie CD, dołączona do protokołu kontroli), czy informacje zawarte na stronie [...], że wszystkie dokumenty związane z zakupem roślin, środków ich ochrony, usług związanych z plantacja drzewek bożonarodzeniowych, sprzedaży roślin wystawia mąż skarżącej i rozlicza je w ramach swojej działalności (przychody koszty działalności gospodarczej).

W niniejszej sprawie, choć organ I instancji miał wątpliwości czy skarżącą jest osobą wykorzystującą grunty rolne wymienione we wniosku do działalności rolniczej, ostatecznie uznał, że jest ona rolnikiem w rozumieniu art. 4 ust. 1 lit.a rozporządzenia nr 1307/2013, tj. jest osobą fizyczną, której gospodarstwo rolne jest położone na obszarze objętym zakresem terytorialnym Traktatów, określonym w art. 52 TUE

w związku z art. 349 i 355 TFUE, oraz która prowadzi działalność rolniczą. Zgodnie

z art. 4 ust. 1 lit.b rozporządzenia nr 1307/2013, gospodarstwo rolne oznacza wszystkie jednostki wykorzystywane do działalności rolniczej i zarządzane przez rolnika, znajdujące się na terytorium tego samego państwa członkowskiego, zaś według art. 4 ust. 1 lit.c rozporządzenia nr 1307/2013, działalność rolnicza oznacza:

(i)produkcję, hodowlę lub uprawę produktów rolnych, w tym zbiory, dojenie, hodowlę zwierząt oraz utrzymywanie zwierząt do celów gospodarskich;

(ii) utrzymywanie użytków rolnych w stanie, dzięki któremu nadają się one do wypasu lub uprawy bez konieczności podejmowania działań przygotowawczych wykraczających poza zwykłe metody rolnicze i zwykły sprzęt rolniczy, w oparciu

o kryteria określone przez państwa członkowskie na podstawie ram ustanowionych przez Komisję, lub

(iii) prowadzenie działań minimalnych, określanych przez państwa członkowskie, na użytkach rolnych utrzymujących się naturalnie w stanie nadającym się do wypasu lub uprawy.

Zatem organy obu instancji dokonały zbadania wniosku rolniczki pod kątem zasadności wnioskowanych płatności (płatność JPO, płatność redystrybucyjna, płatność za zazielenienie). Organy zebrały materiał dowodowy w sprawie w celu ustalenia stanu faktycznego, odniosły go do obowiązujących przepisów

i dokonały jego oceny oraz wywiodły z niego logiczne wnioski. Organy wyjaśniły dlaczego skarżącej nie przysługują płatności JPO i płatność redystrybucyjna oraz dokonały wyliczenia płatności za zazielenienie.

Sąd podzielił stanowisko organu odwoławczego, że ujęcie w broszurze za 2017 r. informacji, że uprawa drzewek bożonarodzeniowych zalicza się do upraw trwałych nie może mieć decydującego wpływu na prawidłowość stanowiska skarżącej

i przyznanie jej w związku z tym płatności za 2019 r. Jak wyjaśnił organ odwoławczy, spowodowane było to błędem organu, który został wyeliminowany w broszurach

w następnych latach (por. broszura "zazielenienie w 2018 r."- https://www.arimr.gov.pl/pomoc-unijna/platnosci-bezposrednie/platnosci-bezposrednie-w-roku-2018/materialy-informacyjne.html.; broszura "Płatności bezpośrednie w 2019 r." - https://www.arimr.gov.pl/pomoc-unijna/platnosci-bezposrednie/platnosci-bezposrednie-w-roku-2019/materialy-informacyjne.html).

W ocenie Sądu, błąd popełniony przez organ w 2017 r. nie może być podstawą do przyznawania płatności beneficjentowi za lata następne

w sytuacji, gdy został zauważony przez organ, zaś przyznanie płatności byłoby niezgodne z prawem. Inna kwestią jest możliwość dochodzenia zwrotu przez organ nienależnie przyznanych płatności, w okolicznościach zaistnienia błędu po stronie organu, brak byłoby wówczas podstaw do żądania zwrotu wypłaconych beneficjentom kwot.

Sądowi znany jest wyrok o sygn. akt o sygn. akt I SA/Sz 740/20, lecz Sąd rozpoznający niniejszą sprawę go nie podziela. Sąd podzielił swoje stanowisko zawarte w wyroku o sygn. akt I SA/Sz 733/20 w sprawie skarżącej w przedmiocie płatności za rok 2018. Podobne stanowisko jak Sąd orzekający w niniejszej sprawie zajął WSA w Kielcach w wyroku z dnia 29 października 2020 r. o sygn. akt I SA/Ke 272/20 (dostępny na www.nsa.gov.pl w zakładce orzecznictwo).

W ocenie Sądu, rozporządzenie nr 2018/1874 nie miało znaczenia w sprawie, gdyż dotyczyło zagadnień statystycznych podlegających ujawnieniu w 2020 r. Okoliczność, że gospodarstwa rolne mogą prowadzić różne uprawy objęte stosownymi kodami, nie świadczy, że do wszystkich wymienionych upraw w tym rozporządzeniu należne są płatności.

Mając na uwadze powyższe rozważania, Sąd uznał zarzuty skargi w tej części za niezasadne i na podstawie art. 151 ustawy z dnia ustawy z dnia 30 sierpnia

2020 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) oddalił skargę w tej części.

Odnośnie nałożonych sankcji na stronę przez organ I instancji w pkt 1 i 2 decyzji z dnia [...] listopada 2020 r., w ocenie Sądu, nie było podstaw do ich zastosowania w stosunku do skarżącej. Aby prawidłowo rozważyć tę kwestię należało odnieść się do stanu faktycznego ustalonego w wyroku o sygn. akt I SA/Sz 733/20, dotyczącego skarżącej w zakresie płatności za rok 2018.

W niniejszej sprawie skarżąca złożyła wniosek o płatności za rok 2019 w dniu [...] maja 2019 r. i pismem z [...] czerwca 2019 r. poinformowała organ, że wniosek został przez nią złożony w takim samym kształcie, jak wniosek o płatności za rok 2018, gdyż sprawa dopłat za rok 2018 nie była jeszcze rozstrzygnięta przez organ II instancji.

Wskazać należy, że w odniesieniu do płatności za rok 2018, organ I instancji wydał decyzję w dniu [...] marca 2019 r. nr [...], w której przyznał stronie płatność JPO, płatność redystrybucyjną i płatność za zazielenienie po stosownym pomniejszeniu. Z treści decyzji wynikało, że skarżącej przyznano

ww. płatności z tytułu prowadzonej plantacji drzewek bożonarodzeniowych (pozyskanie choinek z bryłą korzeniowa w donicach – 93 % uprawy), zaś pomniejszenie dotyczyło powierzchni gruntów, co do których strona oświadczyła, iż na nich prowadzi uprawę w postaci ścinania drzew i gałęzi (7% uprawy).

Organ II instancji rozpoznał sprawę ostatecznie, wydając w dniu [...] lipca 2020 r. decyzję nr [...], w której utrzymał w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] marca 2019 r. Organ odwoławczy podał, że utrzymał w mocy decyzję organu I instancji z uwagi na zakaz reformationis in peius, gdyż mimo iż organ I instancji przyznał stronie żądane płatności do plantacji drzewek bożonarodzeniowych pozyskiwanych z bryłą korzeniową, które nastąpiło

z naruszeniem przepisów, lecz nie w stopniu rażącym. Organ odwoławczy wskazał, że wnioskowane płatności w istocie stronie nie służyły, gdyż plantacja drzewek bożonarodzeniowych niezależnie, czy drzewka były wykopywane i umieszczane

w donicach, czy też drzewka były ścinane, nie wypełniła przesłanki uprawy trwałej

z art. 4 ust. 1 lit.g i lit.j rozporządzenia nr 1307/2013.

W dniu 23 listopada 2020 r. WSA w Szczecinie wydał wyrok o sygn. akt I SA/Sz 733/20 (nieprawomocny), w którym oddalił skargę strony na decyzję organu II instancji z dnia 28 lipca 2020 r.

W niniejszej sprawie, według organu, przekonanie strony, że płatności się należą, nie stanowiło podstawy do odstąpienia od nałożenia na nią sankcji. Organ odwoławczy wskazał, że nie zaistniały przesłanki z art. 77 ust. 2 lit.d rozporządzenia nr 1306/2013 i art. 15 rozporządzenia nr 640/2014. Organ odwoławczy podał, że strona poinformowała wprawdzie organ, że zadeklarowała do płatności obszar, który nie kwalifikuje się do płatności, lecz nie uznała tego za nieprawidłowość. Strona nie wskazała też, że nieprawidłowość nastąpiła nie z jej winy.

Zgodnie z art. 15 ust. 1 rozporządzenia nr 640/2014, kar administracyjnych przewidzianych w niniejszym rozdziale nie stosuje się w odniesieniu do części wniosku o przyznanie pomocy lub wniosku o płatność, co do których beneficjent poinformował właściwy organ na piśmie, że wniosek o przyznanie pomocy lub wniosek o płatność jest nieprawidłowy lub stał się niepoprawny od czasu jego złożenia, chyba że właściwy organ powiadomił wcześniej beneficjenta o zamiarze przeprowadzenia kontroli na miejscu lub o jakichkolwiek niezgodnościach we wniosku o przyznanie pomocy lub wniosku o płatność.

Podane przez beneficjenta informacje, o których mowa w ust. 1, powodują dostosowanie wniosku o przyznanie pomocy lub wniosku o płatność do faktycznej sytuacji (art. 15 ust. 2 rozporządzenia nr 640/2014).

Sąd zgodził się z organem, że w sprawie brak było przesłanek do zastosowania art. 15 ust. 1 rozporządzenia nr 640/2014, gdyż pismo skarżącej z [...] czerwca 2019 r. nie stanowiło zawiadomienia organu, że jej wniosek za 2019 r. był niepoprawny.

Zgodnie z art. 77 ust.1 rozporządzenia nr 1306/2013, w odniesieniu do kar administracyjnych, o których mowa w art. 63 ust. 2, niniejszy artykuł ma zastosowanie w przypadku nieprzestrzegania kryteriów kwalifikowalności, zobowiązań lub innych obowiązków wynikających ze stosowania przepisów dotyczących wsparcia, o których mowa w art. 67 ust. 2.

Stosownie do art. 77 ust. 2 rozporządzenia nr 1306/2013, nie nakłada się kar administracyjnych w przypadku gdy:

a) niezgodność jest wynikiem działania siły wyższej;

b) niezgodność jest wynikiem oczywistych błędów, o których mowa w art. 59 ust. 6;

c) niezgodność jest wynikiem błędu właściwego organu lub innego organu,

w przypadku gdy błąd nie mógł być w rozsądny sposób odkryty przez osobę, której dotyczy kara administracyjna;

d) dana osoba może dowieść w sposób zadowalający właściwemu organowi, że nie jest winna niewypełnienia obowiązków, o których mowa w ust. 1, lub właściwy organ w inny sposób przekona się, że nie nastąpiło to z winy danej osoby;

e) niezgodność jest nieznaczna, w tym również gdy wyrażona jest w formie progu, który ma zostać ustalony przez Komisję zgodnie z ust. 7 lit.b;

f) zachodzą inne przypadki, w których nie jest właściwe nakładanie kary, które mają zostać określone przez Komisję zgodnie z ust. 7 lit.b.

Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie ma zastosowanie art. 77 ust. 2 lit.d rozporządzenia nr 1306/2013, gdyż skarżąca złożyła wniosek za rok 2019 r.

o przyznanie ww. płatności pozostając w przekonaniu, że są one należne dla uprawy drzewek bożonarodzeniowych, co w istocie potwierdził organ I instancji w decyzji

z dnia [...] marca 2019 r. odnośnie płatności za rok 2018, zaliczając plantację choinek w zakresie uprawy drzewek w donicach do uprawy trwałej. Zatem należało uznać, że złożenie wniosku o płatności za rok 2019 odnośnie powierzchni upraw drzewek bożonarodzeniowych, które nie były uprawnione do dopłat nastąpiło przez stronę nie z jej winy.

Mając na uwadze powyższe rozważania, Sąd uznał zarzuty skargi w tym zakresie za zasadne i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.a p.p.s.a., uchylił decyzję obu instancji w części, opisanej w sentencji wyroku.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit.c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U.

z 2018 r. poz. 265). Skarżącej przyznano od organu odwoławczego kwotę [...]zł tytułem zwrotu kosztów postępowania, w tym [...] zł tytułem wpisu sądowego, [...] zł tytułem wynagrodzenia pełnomocnika i [...] zł tytułem opłaty skarbowej od złożonego pełnomocnictwa.