Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 334/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2011-05-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Zarząd Województwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 30 c ust. 3 pkt 2
journal: Dz.U. 2009 nr 84 poz 712
law: Ustawa z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Wujek, Sędziowie Sędzia WSA Renata Siudyka, Sędzia NSA Henryk Wach (spr.), Protokolant St. sekr. sąd. Beata Kujawska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 maja 2011 r. przy udziale – sprawy ze skargi "A" w K. na negatywną ocenę Zarządu Województwa [...] z dnia [...] r. nr [...] wniosku o dofinansowanie projektu oddala skargę.


UZASADNIENIE

"A" w K. złożyła Zarządowi Województwa [...] wniosek o dofinansowanie projektu "Czynniki warunkujące wybór kierunku kształcenia w szkolnictwie zawodowym przez młodzież miasta Katowice w odniesieniu do potrzeb lokalnego rynku pracy – aktualnych i w perspektywie 2025 roku" ze środków Program Operacyjny Kapitał Ludzki.

Pismem z [...] r. zarząd województwa poinformował beneficjenta o tym, że projekt został rozpatrzony negatywnie i odrzucony na etapie oceny merytorycznej z powodu niespełnienia kryteriów merytorycznych. Projekt nie spełnił łącznie wymaganych kryteriów – minimum 60 punktów ogółem oraz minimum 60% punktów w każdym z pytań 3.1-3.5 i IV karty oceny merytorycznej. Strona została ponadto poinformowana o tym, że zgodnie z Zasadami dokonywania wyboru projektów w ramach PO KL z dnia [...] r. może wnieść w terminie 14 dni do Instytucji Organizującej konkurs pisemny protest tj. wystąpienie o ponowne sprawdzenie zgodności wniosku z kryteriami określonymi w dokumentacji konkursowej, a także z procedurami regulującymi proces oceny wniosków. W pouczeniu powołano się na art. 30b ust. 5 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (tekst jednolity Dz. U. z 2009 r., Nr 84, poz. 712) wskazując przy tym, iż szczegółowe informacje o wymogach i trybie rozpatrywania protestu oraz odwołania znajdują się w Zasadach dokonywania wyboru projektów w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki z dnia [...] r., a dodatkowe informacje zawarte są w Wytycznych Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia [...] r. w zakresie wymogów jakie powinny uwzględniać procedury odwoławcze ustalone dla programów operacyjnych, dla konkursów ogłaszanych od dnia [...] r.

"A" w K. złożyła w terminie protest zarzucając naruszenie obowiązujących zasad wyboru projektów w ramach PO KL poprzez ocenę wniosku w systemie blokowym. W uzasadnieniu odniesiono się szczegółowo do poszczególnych kryteriów wskazując błędy popełnione przy ocenie wniosku wnosząc przy tym o ponowne rozpoznanie wniosku w oprotestowanych punktach.

Pismem z [...] r. Zarząd Województwa [...] poinformował "A" w K. o tym, że na podstawie art. 30b ust. 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju oraz zgodnie z pkt 6.4 Wytycznych Ministra Rozwoju Regionalnego Zasady dokonywania wyboru projektów w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki (PO KL) protest uznano za zasadny. Odnosząc się do zarzutów podniesionych przez stronę wskazano poszczególne zapisy Zasad, które upoważniały do dokonania oceny blokowej dwóch wniosków strony złożonych w jednym konkursie oraz stanowiły podstawę ocen stosowanych przez Komisję Oceny Projektów. Instytucja Pośrednicząca (zarząd województwa) przychyliła się do uwagi protestującego dotyczącej zastosowania przez oceniającego jednego rozbudowanego uzasadnienia do dwóch ocenianych podpunktów, co utrudniło merytoryczne ustosunkowanie się do wyników oceny. Jako słuszną oceniono uwagę związaną z deklaratywnym zapewnieniem kadry posiadającej odpowiednie doświadczenie do realizacji projektu badawczego. Przychylono się również do argumentacji strony, co do opisu struktury zarządzania projektem jak również co do nietrafności uwagi członka Komisji Oceny Projektów w przedmiocie użycia słowa kampanie oraz nieprawidłowego wskazania segmentu zawierającego opis badań. Uwzględniono ponadto uwagi protestującego, co do zapewnienia wkładu własnego w formie pieniężnej. Na końcu stwierdzono, że wobec uchybień wniosek został skierowany do ponownej oceny merytorycznej.

Pismem z [...] r., które zostało doręczone stronie [...] r., Instytucja Organizująca Konkurs nr [...] powołując się na art. 30a ust. 3 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju poinformowała "A" w K. o tym, że wniosek o dofinansowanie projektu "Czynniki warunkujące wybór kierunku kształcenia w szkolnictwie zawodowym przez młodzież miasta K. w odniesieniu do potrzeb lokalnego rynku pracy – aktualnych i w perspektywie 2025 roku" został rozpatrzony negatywnie i odrzucony na etapie ponownej oceny merytorycznej (po ponownym rozpatrzeniu środka odwoławczego przez Instytucję Pośredniczącą PO KL) z powodu niespełnienia kryteriów merytorycznych. Projekt nie spełnił łącznie wymaganych kryteriów – minimum 60 punktów ogółem oraz minimum 60% punktów w każdym z pytań 3.1-3.5 i IV karty oceny merytorycznej. Stronę poinformowano o tym, że nowa średnia arytmetyczna uwzględnia punkty przyznane przez oceniających w ramach ponownej oceny jak i średnią punktów z pozostałych części karty pierwotnie przyznanych.

W skardze na to rozstrzygnięcie, która wpłynęła [...] r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach strona zarzuciła naruszenie art. 30b ust. 4, art. 30 c ust. 1, art. 30b ust. 3 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju poprzez brak pouczenia o możliwości wniesienia skargi do sądu administracyjnego oraz uznanie, że taka skarga stronie nie przysługuje. Ponadto powołując się na pkt 6.15 "Procedury odwoławczej" zarzucono nieuwzględnienie zasady, że przy ponownej ocenie wniosku nie mogą brać udziału osoby, które na jakimkolwiek etapie postępowania dokonywały czynności związanych z projektem. Strona zarzuciła również naruszenie pkt 6.5 "Ocena merytoryczna-procedura" Zasad dokonywania wyboru projektów w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki z dnia [...] r. poprzez niezachowanie niezależności przez ekspertów. W oparciu o te zarzuty "A" w K. wniosła o stwierdzenie, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję pośredniczącą. W uzasadnieniu podniesiono, że pismo z [...] r., które zostało doręczone stronie [...]r. zawierało pouczenie, że procedura wyboru projektów został zakończona. Powołując się na zapisy ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju strona ostatecznie wywiodła, że naruszono prawo do sądu. Prezentując argumentację dotyczącą naruszenia procedury ponownej oceny wniosków strona podniosła, że literalne zapisy w Karcie Oceny wskazują na to, że ponownej oceny dokonały te same osoby, które wcześniej dopuściły się uchybień. Wynika z tego, że ponowna ocena została oparta na pierwotnej co oznacza, że nie została dokonana niezależnie.

W odpowiedzi na skargę Zarząd Województwa [...] wniósł o jej odrzucenie ewentualnie o jej oddalenie w całości prezentując następujące stanowisko:

Według zapisów ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, skarga do sądu administracyjnego może zostać wniesiona po wyczerpaniu środków odwoławczych oraz po otrzymaniu informacji o negatywnym wyniku procedury odwoławczej przewidzianej w systemie realizacji programu. Ustawodawca pozostawił możliwość wprowadzenia regulacji szczególnych w zakresie środków odwoławczych w ramach systemu realizacji programu operacyjnego instytucji odpowiedzialnej za realizację tego programu. Minister właściwy do spraw rozwoju regionalnego może wydać wytyczne dotyczące programów operacyjnych w zakresie trybu dokonywania wyboru projektów. W oparciu o tę delegację Minister Rozwoju Regionalnego wprowadził dokument Zasady dokonywania wyboru projektów w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki. Uregulowano tam również procedurę odwoławczą, która obejmuje dwa etapy: przedsądowy i sądowy, przy czym środki odwoławcze przysługują wyłącznie wnioskodawcom, których wnioski uzyskały ocenę negatywną. Są to: protest i odwołanie. W rozpoznawanej sprawie rozpoznanie protestu zakończyło się wynikiem pozytywnym, co skutkowało skierowaniem wniosku do ponownej oceny przez Komisję Oceny Projektów. Końcowo KOP przyznała punktację, która nadal nie pozwalała na przyznanie dofinansowania projektu, chociaż w wyniku ponownej oceny projekt uzyskał wyższą od pierwotnej punktację, wzrosła ona bowiem z 46 do 50 punktów. Negatywny wynik procedury odwoławczej, o którym mowa w art.. 30c ust. 1 ustawy oznacza jedynie negatywne rozstrzygniecie środków odwoławczych (protestu, odwołania), a nie negatywną ocenę wniosku dokonaną w wyniku procedury odwoławczej. W PO KL nie przewidziano możliwości składania środków odwoławczych od wyników ponownej oceny wniosku dokonanej przez KOP przeprowadzonej w wyniku pozytywnego zakończenia procedury odwoławczej. Brak jest zatem możliwości wniesienia skargi w przypadku negatywnego wyniku ponownej oceny wniosku przeprowadzonej wskutek uwzględnienia protestu. Skoro skarżący nie otrzymał informacji o negatywnym wyniku procedury odwoławczej, to tym samym skarga sądowoadministracyjna nie jest dopuszczalna, co powinno skutkować jej odrzuceniem przez Sąd.

Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi zarząd województwa zwrócił uwagę na rolę ekspertów w procesie wyboru projektów. Szczegółowa regulacja w tym zakresie zawarta jest w art. 31 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju. W tej sprawie zachowano wszelkie zasady wynikające z zapisów zawartych w ustawie oraz w systemie realizacji, jak również uwzględniono instrukcje wykonawcze dla Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki 2007-2013 w Urzędzie Marszałkowskim Województwa [...]. Procedury wynikające z tych regulacji zostały zachowane, a ponowna ocena projektu została dokonana przez osoby, które nie były zaangażowane w pierwotną ocenę projektu. Na tym etapie postępowania wykorzystuje się dokumentację sprawy z zachowaniem zasady anonimowości sprawdzających, druga para oceniających nie zna danych ekspertów, którzy dokonali oceny pierwotnej. Zbieżność komentarzy członków Komisji Oceny Projektów potwierdza jedynie słuszność wcześniej dokonanych ocen.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach prezentuje w tej sprawie następujące stanowisko:

Ustawa z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (tekst jednolity Dz. U. z 2009 r., Nr 84, poz. 712) w art. 30 c ust. 1, ust. 3 pkt 1, ust. 4 stanowi:

"Po wyczerpaniu środków odwoławczych przewidzianych w systemie realizacji programu operacyjnego i po otrzymaniu informacji o negatywnym wyniku procedury odwoławczej przewidzianej w systemie realizacji programu operacyjnego (...), wnioskodawca może w tym zakresie wnieść skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego, zgodnie z art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.). Skarga jest wnoszona przez wnioskodawcę w terminie 14 dni od dnia otrzymania informacji, o której mowa w art. 30b ust. 4, bezpośrednio do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego wraz z kompletną dokumentacją w sprawie, obejmującą wniosek o dofinansowanie wraz z informacją w przedmiocie oceny projektu, kopie wniesionych środków odwoławczych oraz informacji, o której mowa w art. 30b ust. 4. Skarga podlega opłacie sądowej."

Według art. 30c ust. 5 pkt 1, 3 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, wniesienie skargi po terminie, o którym mowa w ust. 2; niekompletnej; bez uiszczenia opłaty sądowej w terminie - powoduje pozostawienie jej bez rozpatrzenia.

Natomiast według art. 30c ust. 3 pkt 1 tej ustawy, w wyniku rozpatrzenia skargi na informację o negatywnym wyniku procedury odwoławczej przewidzianej w systemie realizacji programu operacyjnego, sąd może uwzględnić skargę, stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję zarządzającą lub pośredniczącą.

Sąd rozstrzyga sprawę w zakresie, o którym mowa w ust. 1, w terminie 30 dni od dnia wniesienia skargi.

Według art. 30e tej ustawy, w zakresie nieuregulowanym w ustawie do postępowania przed sądami administracyjnymi stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi określone dla aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 z wyłączeniem art. 52-55, art. 61 § 3-6, art. 115-122, 146, 150 i 152 tej ustawy.

Zgodnie z art. art. 58 § 1 pkt. 6 i art. 58 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd odrzuca skargę postanowieniem również na posiedzeniu niejawnym, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne.

W świetle tych przepisów nie budzi zatem wątpliwości, że skarga podlega odrzuceniu, kiedy skarżący nie wyczerpał środków odwoławczych przewidzianych w systemie realizacji programu operacyjnego i nie otrzymał informacji o negatywnym wyniku procedury odwoławczej przewidzianej w systemie realizacji programu operacyjnego.

W dniu [...]r. "A" w K. wniosła skargę na doręczoną jej [...] r. negatywną ocenę projektu z dnia [...] r. nr [...] dokonaną przez Zarząd Województwa [...].

W tej sprawie skarżący wyczerpał przysługujący mu środek odwoławczy - protest na negatywną ocenę projektu z [...] r. dokonaną przez Zarząd Województwa [...] będący Instytucją Organizującą Konkurs nr [...] (instytucja pośrednicząca), ponieważ wskazany środek odwoławczy został wniesiony w terminie i w sposób zgodny z pouczeniem do właściwej instytucji skutkiem czego wniosek został skierowany do ponownej oceny merytorycznej.

Skoro zatem dokonano ponownej oceny merytorycznej projektu, to zgodnie z art. 30b ust. 1 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, ponieważ była to ocena negatywna i skoro wnioskodawca otrzymał informację o negatywnym wyniku procedury odwoławczej, to mógł wnieść skargę sądowoadministracyjną na to rozstrzygnięcie ostateczne w sprawie.

Nie ma tutaj znaczenia błędne pouczenie o braku takiej możliwości, ponieważ według art. 30d ust. 3 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, na prawo wnioskodawcy do wniesienia skargi do sądu administracyjnego nie wpływa negatywnie błędne pouczenie lub brak pouczenia, o którym mowa w art. 30b ust. 1 i 4.

W postanowieniu z 2 grudnia 2009 r., sygn. akt II GZ 266/09 Naczelny Sąd Administracyjny wyraził następujący pogląd:

"Przy wykładni przepisów w zakresie wymagań prawidłowego pouczenia strony o możliwości wniesienia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego, na zasadach określonych w art. 30c należy mieć na uwadze, że zgodnie z art. 30d ust. 3 błędne pouczenie lub brak pouczenia nie wpływają negatywnie na prawo wnioskodawcy do wniesienia skargi do sądu administracyjnego, a więc na prawo do sądu wyrażone wprost w art. 45 ust. 1 oraz zagwarantowane w art. 77 ust. 2 Konstytucji RP (tak: NSA w postanowieniu z dnia 22 października 2009 r., sygn. akt II GSK 811/09)."

Na treść prawa do sądu składają się trzy uprawnienia, a mianowicie:

a) prawo dostępu do sądu (prawo uruchomienia procedury),

b) prawo do korzystania z rzetelnej procedury sądowej, zgodnie z wymogami sprawiedliwości i jawności oraz

c) prawo do wyroku sądowego i uzyskania wiążącego rozstrzygnięcia (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 20 września 2006 r., sygn. akt SK 63/05).

Z kolei z zasady demokratycznego państwa prawnego wynika dyrektywa interpretacyjna zakazująca zawężającej wykładni prawa do sądu (por. orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z 7 stycznia 1992 r. sygn. akt K 8/91, OTK 1992/1/5). Zasady te powinny być brane pod uwagę przy wykładni i stosowaniu treści art. 30d ust. 3 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju w zakresie prawa wnioskodawcy do wniesienia skargi do sądu administracyjnego i zasadności pozostawienia skargi bez rozpatrzenia w sytuacji, jeżeli skarga nie odpowiada wymaganiom określonym w art. 30c ust. 5 tej ustawy wskutek błędnego pouczenia lub braku pouczenia, o którym mowa w art. 30b ust. 1 i 4. Pozostawienie w takiej sytuacji skargi bez rozpatrzenia pozbawia stronę prawa do domagania się kontroli przez sąd administracyjny zaskarżonego rozstrzygnięcia pod względem zgodności z prawem.

W świetle zasad konstytucyjnych oraz treści art. 30d ust. 3 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, skarga wniesiona do sądu administracyjnego, od której nie uiszczono opłaty sądowej oraz która posiada braki w zakresie jej kompletności wynikłe wskutek błędnego pouczenia lub braku pouczenia, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie może być pozostawiona bez rozpatrzenia na podstawie art. 30c ust. 5 pkt 2 i 3 tej ustawy."

Mając na uwadze powyższe, wniesiona tutaj skarga była dopuszczalna i nie podlegała odrzuceniu.

Przechodząc zatem do pozostałych zarzutów skargi, na wstępie należy zastanowić się nad tym, jakie są granice sądowej kontroli legalności aktu zaskarżonego w omawianym trybie.

Z art. 30 c ust. 3 pkt 1 wskazanej ustawy nie wynikają żadne granice takiej kontroli, przy czym art. 30 e nie wyłącza stosowania tutaj art. 134 i art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Marek Szubiatowski w publikacji zamieszczonej w Zeszytach Naukowych Sądownictwa Administracyjnego (nr 4/2009, str. 31- 40) zwrócił uwagę na problem podstawy prawnej, na której ma być wydane orzeczenie wojewódzkiego sądu administracyjnego stawiając pytanie, czy art. 30 c ust. 3 ustawy wyłącza w sposób dorozumiany art. 145 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a także jej art. 151. Autor stwierdził, że jeśli przyjąć, iż podstawą orzekania nie jest art. 145, który nie został jednak wyraźnie wyłączony na podstawie omawianej regulacji, lecz art. 30 c ust. 3 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, to sąd nie może dokonywać wartościowania stopnia naruszeń prawa. Sąd ma zatem obowiązek orzec o naruszeniu prawa i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia bez względu na stopień naruszenia. Konsekwencją tego stanu rzeczy jest to, że uwzględnienie skargi następuje w wypadku każdego, nawet niekwalifikowanego naruszenia prawa. Takie rozwiązanie, wyłączające możliwość oceny stopnia naruszenia prawa poszerza zakres ingerencji sądu w proces rozdziału środków wbrew intencji twórców ustawy – stwierdził Marek Szubiatowski.

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), "Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie." Natomiast według art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), kontrola (...) sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Z kolei, według art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b, c i art. 145 § 1 pkt 2 i 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd dokonuje wartościowania stopnia naruszeń prawa. Sąd ma zatem obowiązek uchylić zaskarżoną decyzję lub postanowienie, lub też orzec o ich nieważności po stwierdzeniu, iż zaskarżona decyzja lub postanowienie zostały wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy lub też, jeżeli zachodzą przyczyny nieważności określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.

Według art. 30e o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, w zakresie w niej nieuregulowanym do postępowania przed sądami administracyjnymi stosuje się odpowiednio przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi określone dla aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4. Ustawodawca wyłączył przy tym wprost stosowanie art. 146 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowiącego, że sąd, uwzględniając skargę na akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 , uchyla ten akt (...) albo stwierdza bezskuteczność czynności.

To wyłączenie jest oczywiste, ponieważ jeden ze sposobów rozstrzygnięcia sprawy przewidziano w art. 30c ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, a to w sytuacji uwzględnienia skargi przez sąd.

Nie można pominąć tego, że ustawodawca nie wyłączył w omawianej kategorii spraw stosowania art. 134 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, według którego sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności.

Z kolei, art. 135 tej ustawy stanowi, że sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.

Ta regulacja stanowi zatem o tym, że wojewódzki sąd administracyjny poprzez art. 134 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może również stwierdzić naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności, przy czym z powodu wyłączenia w sprawach w zakresie ubiegania się oraz udzielania dofinansowania stosowania przepisów ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, nie będą to przyczyny określone w art. 156 tej ustawy, lecz w innych przepisach, w tym wypadku przyczyny nie określone jednak wprost w ustawie o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, która nie zawiera katalogu takiego jak art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego, czy też art. 247 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacji podatkowej (tekst jednolity Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.). Brak takiego katalogu we wskazanej ustawie nie skutkuje jednak wyłączeniem stosowania przez wojewódzki sąd administracyjny art. 134 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Ustawa z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju oraz konkretny system realizacji programu operacyjnego, o jakim mowa w definicji ustawowej z art. 5 pkt 11 tej ustawy zawierają zasady i procedury stosowane między innymi w trakcie naboru projektów. Jest to zatem pełna i szczególna regulacja prawna dotycząca prowadzenia polityki rozwoju w ramach realizacji konkretnego programu operacyjnego. Z kolei, instytucja zarządzająca (art. 5 pkt 2 wskazanej ustawy) jest organem stosującym prawo w procesie czteroetapowego modelu stosowania prawa: ustalenie normy obowiązującej dla potrzeb rozstrzygnięcia, uznanie za udowodniony faktu na podstawie określonych materiałów i w oparciu o przyjętą teorię dowodów oraz ujęcie tego faktu w języku stosowanej normy, subsumcja faktu pod stosowaną normę prawną, wiążące ustalenie konsekwencji prawnych faktu uznanego za udowodniony na podstawie stosowanej normy prawnej (Wróblewski J., Sądowe stosowanie prawa, PWN, Warszawa 1972 r. str. 52), organ zarządzający stosuje prawo w granicach wyznaczonych systemem realizacji.

Wyłączenie stosowania Kodeksu postępowania administracyjnego w sprawach objętych przedmiotem ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, oraz to, że program operacyjny nie jest aktem powszechnie obowiązującym w rozumieniu art. 87 Konstytucji RP, nie powodują, że w takich sprawach organ stosujący prawo może działać poza granicami wytyczonymi art. 7 Konstytucji RP (Organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa).

Może zatem dojść do tego, że zarówno ocena projektu, jak i negatywny wynik procedury odwoławczej obarczone będą wadą nieważności (np. wydanie oceny projektu przez organ niewłaściwy, skierowanie oceny do osoby niebędącej stroną, wada powodującą nieważność oceny projektu lub negatywnego wyniku odwołania z mocy prawa lub też, że zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa).

Przypadki gdy akt wydany jest z rażącym naruszeniem prawa mają miejsce zawsze wówczas, kiedy naruszono przepis prawa, którego treść bez żadnych wątpliwości interpretacyjnych może być ustalona w bezpośrednim rozumieniu. Rażącym naruszeniem prawa jest sprzeczność pomiędzy rozstrzygnięciem a treścią przepisu. Taka sytuacja ma miejsce wówczas, gdy załatwienie sprawy decyzją administracyjną stanowi zaprzeczenie jej stanu prawnego. Inaczej mówiąc chodzi o takie załatwienie sprawy, które nie odnosi się do rozpoznawanej sprawy, lecz do jej kontratypu. W takiej sytuacji zachodzi konieczność wyeliminowania z obrotu prawnego wadliwej decyzji z racji istnienia w niej wad o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym (tak: J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego Komentarz, Wydawnictwo CH. Beck Warszawa 1998 r. str. 806 i 813).

Na gruncie art. 30c ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, kiedy w wyniku rozpatrzenia skargi na informację o negatywnym wyniku procedury odwoławczej przewidzianej w systemie realizacji programu operacyjnego wojewódzki sąd administracyjny ustali, że doszło do naruszenia prawa, uwzględnia skargę stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję zarządzającą lub pośredniczącą. Jeśli natomiast doszło do rażącego naruszenia prawa, wojewódzki sąd administracyjny wskazuje ten stopień naruszenia prawa w sporządzanym w takim wypadku z urzędu na podstawie art. 141 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) uzasadnieniu wyroku.

Podobnie rzecz się ma, kiedy wojewódzki sąd administracyjny stwierdzi, że ostateczna pisemna interpretacja przepisów prawa podatkowego wydana w indywidualnej sprawie (art. 3 § 2 pkt 4a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) jest obarczona wadą nieważności, zostaje ona wówczas wyeliminowana z obrotu prawnego w trybie art. 146 § 1 tej ustawy poprzez jej uchylenie, a nie poprzez stwierdzenie nieważności (zob.: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 27 kwietnia 2009 r., sygn. akt III SA/Gl 1376/08, Lex nr 491847).

Przechodząc zatem do istoty tej sprawy należy przypomnieć, że zgodnie z art. 30 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, podstawę dofinansowania projektu stanowi umowa o dofinansowanie projektu zawarta z beneficjentem przez instytucję zarządzającą albo działającą w jej imieniu instytucję pośredniczącą lub instytucję wdrażającą albo decyzja, o której mowa w art. 28 ust. 2. Umowa albo decyzja, o których mowa w ust. 1, określają warunki dofinansowania projektu, a także prawa i obowiązki beneficjenta z tym związane.

Wynika z tej regulacji, że podstawą dofinansowania jest czynność faktyczna o charakterystyce odmiennej od tej wskazanej w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy Prawo o postępowaniu, natomiast drugą formą działania w sprawach dofinansowania jest decyzja administracyjna.

Umowa albo decyzja, o których mowa, określają warunki dofinansowania projektu, a także prawa i obowiązki beneficjenta z tym związane (art. 30 ust. 2 ).

Zgodnie z art. 37 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, do postępowania w zakresie ubiegania się oraz udzielania dofinansowania na podstawie ustawy ze środków pochodzących z budżetu państwa lub ze środków zagranicznych nie stosuje się przepisów ustawy Kodeks postępowania administracyjnego.

Wprowadzając to wyłączenie, ustawodawca w sprawach objętych ustawą stworzył system procedury odwoławczej oraz szczególną procedurę sądowo administracyjną, która stosowana jest w procesie sądowej kontroli rozstrzygnięć w sprawach finansowania projektów.

Przedmiotem zaskarżenia do wojewódzkiego sądu administracyjnego jest informacja o negatywnym wyniku procedury odwoławczej (ostateczna negatywna ocena projektu), przy czym skarga sądowoadministracyjna jest dopuszczalna dopiero po wyczerpaniu środków odwoławczych przewidzianych w realizacji programu operacyjnego, po otrzymaniu przez stronę informacji o negatywnym wyniku procedury odwoławczej.

Badając legalność przeprowadzonej oceny projektu przez instytucję zarządzającą w szczególnym trybie uregulowanym ustawą o zasadach prowadzenia polityki rozwoju wojewódzki sąd administracyjny sprawuje kontrolę dokonanej przez organ oceny projektu pod względem zgodności z prawem.

Zaskarżona do wojewódzkiego sądu administracyjnego ocena projektu dokonana w procesie czteroetapowego modelu stosowania prawa jest kontrolowana pod kątem jej zgodności z przepisami prawa materialnego oraz z przepisami postępowania, którymi są regulacje ustawowe oraz te zawarte w systemie realizacji programu operacyjnego.

W rozpoznawanej sprawie istota sporu sprowadza się do udzielenia odpowiedzi na pytanie, czy pismo z [...] r., które zostało doręczone stronie [...] r., którym Instytucja Organizująca Konkurs nr [...] powołując się na art. 30a ust. 3 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju poinformowała "A" w K. o tym, że wniosek o dofinansowanie projektu "Czynniki warunkujące wybór kierunku kształcenia w szkolnictwie zawodowym rzez młodzież miasta K. w odniesieniu do potrzeb lokalnego rynku pracy – aktualnych i w perspektywie 2025 roku" został rozpatrzony negatywnie i odrzucony na etapie ponownej oceny merytorycznej (po ponownym rozpatrzeniu środka odwoławczego przez Instytucję Pośredniczącą PO KL) z powodu niespełnienia kryteriów merytorycznych było rozstrzygnięciem, o jakim mowa w art. 30c ust. 1 ustawy.

Mając na uwadze zakres pojęciowy zwrotów użytych w art. 30b ust. 4 oraz w art. 30c ust. 1 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju można stwierdzić, że poinformowanie wnioskodawcy na piśmie o wynikach procedury odwoławczej, która zakończyła się ostatecznym odrzuceniem projektu jest równoznaczne z otrzymaniem przez wnioskodawcę informacji o negatywnym wyniku procedury odwoławczej, co powoduje dopuszczalność drogi sądowoadministracyjnej.

Z kolei, poinformowanie wnioskodawcy na piśmie o wynikach procedury odwoławczej (art. 30b ust. 4), która zakończyła się wydaniem rozstrzygnięcia, o jakim mowa w art. 30b ust. 5 wskazanej ustawy - pozostawienie bez rozpatrzenia środka odwoławczego z powodu wniesienia go po terminie; w sposób sprzeczny z pouczeniem; do niewłaściwej instytucji jest odpowiednikiem rozwiązania przewidzianego w art. 134 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego: Organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne oraz w art. 228 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.): Organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia: 1) niedopuszczalność odwołania; 2) uchybienie terminowi do wniesienia odwołania; 3) pozostawienie odwołania bez rozpatrzenia, jeżeli nie spełnia warunków wynikających z art. 222. Postanowienia w sprawach wymienionych w § 1 są ostateczne.

Z regulacji prawnej zawartej w art. 30b ust. 4 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju wynika, że zawsze wtedy kiedy środek odwoławczy został wniesiony z uchybieniem warunkom wskazanym w art. 30b ust. 5 to informacja na piśmie o wyniku procedury odwoławczej – nie rozpatrzeniu środka odwoławczego jest zaskarżalna do wojewódzkiego sądu administracyjnego.

Wynika z tych rozważań, że zbędne są wszelkie regulacje prawne zawarte w systemie realizacji dotyczące pozytywnego wypowiedzenia się przez właściwą instytucję, co do dopuszczalności i zasadności wniesionego środka odwoławczego.

Stwierdzenie, że dany środek odwoławczy w systemie realizacji programu operacyjnego jest dopuszczalny następuje poprzez badanie przez organ odwoławczy tego, czy istnieją negatywne przesłanki wskazane w art. 30b ust. 5 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju. Jeśli organ uzna, że takie przesłanki negatywne nie istnieją to skutecznie uruchomiona procedura odwoławcza kończy się wydaniem rozstrzygnięcia merytorycznego – wynikiem oceny projektu.

Nie uwzględnienie zarzutów odwołania skutkuje tym, że ponowny wynik oceny projektu staje się negatywnym wynikiem procedury odwoławczej zaskarżalnym do sądu administracyjnego.

Zgodnie z art. 30a ust. 3 oraz art. 30b ust. 1 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju wyniki oceny projektu wydanej w wyniku procedury odwoławczej ocena taka musi zawierać uzasadnienie, które pomimo braku szczegółowych regulacji musi jednak spełniać wymogi podstawowe, aby motywy rozstrzygnięcia były zrozumiałe dla strony, oraz aby samo rozstrzygnięcie poddawało się kontroli sądowoadministracyjnej.

W rozpoznawanej sprawie uzasadnienie wyników oceny projektu zawarte jest w karcie oceny merytorycznej wniosku o dofinansowanie projektu konkursowego PO KL1 , w uzasadnieniu pisma z [...] r. oraz w karcie oceny merytorycznej wniosku o dofinansowanie projektu konkursowego PO KL1 sporządzonej na etapie odwoławczym.

Uzasadnienie ostatecznego wyniku oceny projektu jest obszerne, jasne i czytelne, zgodne z regulacjami zawartymi w systemie realizacji.

Rzetelna i bezstronna ocena projektu została dokonana z uczestnictwem ekspertów posiadających specjalistyczną wiedzę i umiejętności z poszczególnych dziedzin objętych programem operacyjnym. Zgodnie z art. 31 ust. 4 ustawy, eksperci złożyli wymagane oświadczenia, co do ich bezstronności pod rygorem odpowiedzialności karnej.

W odpowiedzi na skargę zarząd województwa szczegółowo odniósł się do omawianej tutaj kwestii, jak również dołączył dokumenty, z których wynika, że eksperci dokonali bezstronnej oceny projektu.

Wobec tych faktów zarzuty skargi, co do bezstronności ekspertów nie są zasadne.

Mając na uwadze powyższe, na mocy art. 30c ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju w wyniku rozpatrzenia skargi na informację o negatywnym wyniku procedury odwoławczej przewidzianej w systemie realizacji programu operacyjnego Sąd oddalił skargę, ponieważ ocena projektu została przeprowadzona w sposób zgodny z prawem.