Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 516/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2017-10-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 51 ust.1 pkt 3
journal: Dz.U. 2016 poz 290
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk, Sędziowie sędzia WSA Marek Leszczyński (spr.),, sędzia WSA Mirosław Wincenciak, Protokolant starszy sekretarz sądowy Marta Marczuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 26 października 2017 r. sprawy ze skargi J. D. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] czerwca 2017 r., nr [...] w przedmiocie nakazania wykonania określonych czynności i robót budowlanych oddala skargę


UZASADNIENIE

Skarga została wywiedziona na tle następujących okoliczności.

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. w trakcie kontroli przeprowadzonej w dniu 14 maja 2002r. stwierdził wykonanie istotnych odstępstw przy budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego, realizowanego na działce o nr geod. [...]w miejscowości Z., gm. S. Odstępstwa te polegają m.in. na zmianie wymiarów zewnętrznych budynku z 10,50 m x 11 m na 11,15 x 11,40 m. Jak ustalił organ od strony frontowej budynku wykonano dwuspadowe zadaszenie wraz z tarasem. W ścianie wschodniej (ujętej w projekcie jako ściana oddzielenia p.poż.), znajdującej się od strony działki nr [...] wykonano okna: jedno okno w garażu na poziomie przyziemia, jedno okno w łazience na parterze, dwa okna o wymiarach 1,80 x 1,50m w pokojach na poddaszu (zamiast projektowanych okien w połaciach dachowych). Z ustaleń organu wynikało również, że w ścianie od działki nr [...] inwestor wykonał uskok o głębokości ok. 0,50 m oraz płyty balkonowe na poziomie parteru i poddasza jednostronnie oparte na słupie konstrukcyjnym.

W tych okolicznościach organ postanowieniem z dnia [...] maja 2002r. nr [...] zażądał od inwestora J. D. właściciela działki nr geod. [...] (dalej powoływanego też jako: "Skarżący"), dostarczenia w terminie do dnia 25 czerwca 2002 r. dziennika budowy, stanowiącego integralną część pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego udzielonego przez Urząd Miasta i Gminy w S. dnia [...] października 1993r. nr [...]oraz mapy geodezyjnej powykonawczej.

W związku z wnioskiem Inwestora o zawieszenie prowadzonego postępowania PINB w B. postanowieniem z dnia [...] stycznia 2003r. nr [...] zawiesił je czasu rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez Sąd Rejonowy II Wydział Cywilny w B. Postępowanie w sprawie nabycia spadku zakończyło się stwierdzeniem nabycia spadku (postanowienie z dnia [...] stycznia 2003r. o sygn. akt Il [...] oraz postanowienie Sądu Okręgowego w B. z dnia [...] kwietnia 2003r. o sygn. akt [...]). Postanowieniem z dnia [...] października 2013r. nr [...] organ podjął zawieszone postępowanie.

Następnie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. postanowieniem z [...] grudnia 2013r. wstrzymał Skarżącemu prowadzenie wszelkich robót budowlanych, związanych z budową budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działkach nr geod. [...] (poprzedni nr geod. [...]) i [...] we wsi Z., gm. S. oraz nałożył na niego obowiązek przedłożenia w terminie 30 dni od dnia doręczenia postanowienia, ekspertyzy dotyczącej stanu technicznego przedmiotowego budynku mieszkalnego w zakresie architektury, konstrukcji, instalacji elektrycznych, wodociągowych, kanalizacyjnych, wentylacyjnych i cieplnych, sporządzonej przez osoby posiadające uprawnienia budowlane bez ograniczeń w odpowiednich specjalnościach oraz aktualne zaświadczenia o przynależności do właściwej izby samorządu zawodowego.

W związku z dostarczeniem wymaganej ekspertyzy organ I instancji wydał w dniu [...] lutego 2014r. decyzję, którą w oparciu o art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, nakazał Skarżącemu: (-) niezwłocznie ustanowić kierownika budowy, oraz (-) wykonać określone roboty budowlane w celu doprowadzenia budynku mieszkalnego do zgodności z przepisami ustawy Prawo budowlane i przepisami wykonawczymi do tej ustawy, (-) przedłożyć w inspektoracie cztery egzemplarze projektu zamiennego budynku mieszkalnego jednorodzinnego, uwzględniającego dokonane przeróbki i zmiany wymienione w rozpatrywanej decyzji.

Na skutek odwołania złożonego przez P. K. oraz Inwestora, P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. decyzją z [...] marca 2014r. nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję i nakazał Skarżącemu ustanowić kierownika budowy i wykonać prace budowlane w celu doprowadzenia budynku mieszkalnego do zgodności z przepisami ustawy Prawo budowlane i przepisami wykonawczymi do tej ustawy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z dnia 18 września 2014r., sygn. akt II SA/Bk 480/14 – uchylił decyzje organów nadzoru budowlanego obu instancji, podzielając argumentację zawartą w skardze P. K. opierającą się na twierdzeniu, że organ powinien zbadać tytuł prawny Inwestora do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Sąd stanął na stanowisku, że co prawda zgodnie z uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 stycznia 2011r. II OPS 2/10, organ nadzoru budowlanego nie może żądać od Inwestora oświadczenia przewidzianego w art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego w przypadkach, o których mowa w art. 51 ust. 1 pkt 1, art. 51 ust. 3 oraz art. 51 ust. 1 pkt 2, ale nie oznacza to, że nie powinien w ogóle badać, czy inwestor posiada prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W ocenie WSA przemawia za tym chociażby fakt, że roboty budowlane przy spornym budynku nie zostały jeszcze zakończone. Czym innym jest natomiast żądanie przedłożenia oświadczenia, a czym innym to, czy Inwestor posiada taki tytuł. Konkludując Sąd stwierdził, że organ nadzoru budowlanego, stosując procedurę naprawczą z art. 51 Prawa budowlanego, winien dokonać ustalenia okoliczności istotnych dla zastosowania tego przepisu, w tym prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane i nie może zaakceptować wykonania robót na części nieruchomości, do której strona nie ma tytułu prawnego. Skargę kasacyjna Inwestora od powyższego orzeczenia została oddalona przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 4 października 2016 r. II OSK 3243/14.

W toku ponownie prowadzonego postępowania i przeprowadzonych kontroli ww. budynku mieszkalnego jednorodzinnego realizowanego na działce nr geod. [...] (aktualnie [...]) zarówno pracownicy Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w B. jak również P. Wojewódzkiego Inspektoratu Budowlanego w B. ustalili, że przedmiotowy budynek został zrealizowany z istotnymi odstępstwami od zatwierdzonego projektu budowlanego, załącznika do decyzji Burmistrza Miasta i Gminy S. udzielającej pozwolenia na budowę z dnia [...] października 1993r., Nr: [...]. Zwiększone zostały charakterystyczne parametry budynku. Od strony frontowej wykonano dwuspadowe zadaszenie wraz z tarasem. W ścianie wschodniej (ujętej w projekcie jako ściana oddzielenia przeciwpożarowego), znajdującej się od strony działki nr [...] wykonano okna: jedno okno w garażu na poziomie przyziemia, jedno okno w łazience na parterze, dwa okna o wymiarach 1,80 x 1,50 m w pokojach na poddaszu (zamiast projektowanych okien w połaciach dachowych). Organ ustalił również, że w ścianie od działki nr [...] Inwestor wykonał uskok o głębokości ok. 0,50 m oraz płyty balkonowe na poziomie parteru i poddasza jednostronnie oparte na słupie konstrukcyjnym. Ponadto, z ustaleń organów nadzoru budowlanego wynika, że przedmiotowy budynek został częściowo zrealizowany na sąsiedniej działce nr geod. [...] bez posiadania przez Inwestora prawa do dysponowania tą nieruchomością na cele budowlane. W ocenie organów nadzoru budowlanego, w ujęciu art. 36a ust. 1 ustawy Prawo budowlane poczynione przez Inwestora zmiany stanowią istotne odstępstwo i były dopuszczalne wyłącznie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę i zatwierdzeniu projektu zamiennego, czego Inwestor nie dopełnił.

W tych okolicznościach Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. decyzją z dnia [...] kwietnia 2017r., znak:[...] , na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane, nakazał Inwestorowi w terminie do 31 grudnia 2017r. rozbiórkę części budynku mieszkalnego jednorodzinnego o pow. 24 m2, położonego na działce sąsiedniej o nr geod. [...]w miejscowości Z., na którą nie posiada prawa dysponowania nieruchomością oraz wykonanie określonych robót budowlanych dot. budynku mieszkalnego zrealizowanego na działkach nr geod. [...], a także przedłożyć 4 egzemplarze projektu budowlanego zamiennego przedmiotowego budynku uwzględniającego ww. roboty budowlane, celem zatwierdzenia.

Na skutek odwołania złożonego od wskazanej decyzji przez obydwie strony postępowania, P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. decyzją z dnia [...] czerwca 2017r. nr [...] uchylił decyzję organu I instancji i nakazał Inwestorowi:

(1) dokonać rozbiórki części własnego budynku mieszkalnego jednorodzinnego, która to część zlokalizowana jest na działce sąsiedniej nr geod. [...]w m. Z., gm. S., co do której Inwestor nie posiada prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Rozbiórkę należy dokonać pod nadzorem osoby posiadającej uprawnienia konstrukcyjno - budowlane bez ograniczeń, po uprzednim wytyczeniu lub wskazaniu przez uprawnionego geodetę faktycznego przebiegu granic pomiędzy nieruchomością nr geod. [...];

(2) wykonać ścianę wschodnią pełną oddzielenia przeciw-pożarowego wyprowadzoną 30 cm ponad połać dachową przy granicy z działką nr geod. [...];

(3) w terminie do 30 marca 2018r. przedłożyć w PINB w B.: (-) 4 egzemplarze projektu budowlanego budynku mieszkalnego jednorodzinnego uwzględniającego w/w roboty budowlane, celem zatwierdzenia; (-) wraz z projektem zamiennym przedłożyć oświadczenia potwierdzające: o wytyczeniu bądź wskazaniu przebiegu granicy działek nr geod. [...](geodety) oraz rozebranie w/w części budynku i wykonanie ściany przeciwpożarowej zgodnie ze sztuką budowlaną z zachowaniem warunków bezpieczeństwa (osoby z uprawnieniami konstrukcyjno -budowlanymi bez ograniczeń).

Uzasadniając powyższe orzeczenia PWINB stwierdził, że stwierdzone w trakcie kontroli nieprawidłowości prawidłowo zostały zakwalifikowane jako istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę - art. 36a ust. 5 ustawy Prawo budowlane - w zakresie: (-) projektu zagospodarowania działki lub terenu; (-) charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego: kubatury, powierzchni zabudowy, wysokości, długości, szerokości i liczby kondygnacji obiektu budowlanego, z zastrzeżeniem ust. 5a, (-) ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, innych aktów prawa miejscowego lub decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania, (-) wymagającym uzyskania lub zmiany opinii, uzgodnień i pozwoleń, które są wymagane do uzyskania pozwolenia na budowę lub do dokonania zgłoszenia.

Powyższe ustalenia organów nadzoru budowlanego, jak podkreślił PWINB, potwierdzone zostały w opinii biegłego sądowego z zakresu geodezji M. M. (sporządzonej 5 października 2005r. na potrzeby postępowania sądowego przed Sądem Rejonowym Cywilnym w B. w sprawie [...] z powództwa J. D. przeciwko E. K. o przeniesienie własności). Autor opinii stwierdził, bowiem iż wzniesiony dom nie jest zgodny z planem zagospodarowania działki oraz decyzji o pozwoleniu na budowę. Plan zagospodarowania działki został opracowany przez projektanta na własnoręcznie wykonanym szkicu. Nie wykorzystano do tego celu mapy zasadniczej. Granice działki wskazał Inwestor, nie wytyczał ani granic ani budynku geodeta. Według w/w biegłego zamiast ściany oddzielenia pożarowego, zaprojektowanej po granicy działek o nr [...] (obecnie [...]) i [...] w Z., wybudowano ścianę posiadającą otwory okienne "oraz wystające tarasy w stronę działki pozwanego na odległość 0,72 m. Ponadto najdalej wysunięty narożnik domu znajduje się 2,62 m w głębi działki nr [...] od granicy z działką [...]".

Dalej organ II instancji zasygnalizował, że wbrew zarzutom Inwestora organ nadzoru budowlanego, stosując procedurę naprawczą z art. 51 Prawa budowlanego, winien dokonać ustalenia okoliczności istotnych dla zastosowania tego przepisu, w tym prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane i nie może zaakceptować wykonania robót na części nieruchomości, do której strona nie ma tytułu prawnego. Organy administracji właściwe w sprawach uregulowanych w Prawie budowlanym są bowiem uprawnione, ale i zobowiązane do badania, czy inwestor realizuje prawo zabudowy, o którym mowa w art. 4 Prawa budowlanego, na nieruchomości, do której ma tytuł prawny uprawniający do wykonywania robót budowlany W ocenie organu wojewódzkiego to właśnie brak prawa do dysponowania gruntem przez Skarżącego stanowił decydujące kryterium przy orzekaniu obowiązku rozbiórki tej części obiektu, która wychodzi poza działkę własną inwestora, z uwagi na brak prawnej możliwości jej legalizacji. Uzasadniając z kolei zmianę zakresu obowiązku wymienionego w punkcie I sentencji zaskarżonej decyzji PWINB wskazał, że wiąże się to z koniecznością dokonania wytyczenia/wskazania granic na gruncie przez uprawnionego geodetę z zakresu geodezji, która będzie w stanie w sposób precyzyjny wskazać jaki winien być zakres rozbiórki w odniesieniu do spornej granicy, biorąc wzgląd na dotychczas przeprowadzone postępowania sądowe w tym zakresie. Natomiast sposób wykonania rozbiórki nie może być dowolny- winien zostać precyzyjnie i fachowo określony przez osobę posiadającą właściwe uprawnienia konstrukcyjno- budowlane, albowiem wykonanie rozbiórki w sposób dowolny w przypadku tak dużego gabarytowo obiektu może grozić katastrofą budowlaną, a także narazić życie, zdrowie i bezpieczeństwo ludzi i mienia. Tym bardziej, że jak zasygnalizował organ II instancji, w każdej z kolejnych kondygnacji są wykonane wieńce, które przy ich naruszeniu mogą grozić utratą stabilności obiektu i wadami konstrukcyjnymi.

Podsumowując PWINB w B. uznał, że zaskarżona decyzja jest zasadna i zgodna z prawem. Ostateczny bowiem kształt inwestycji zostanie określony właśnie w projekcie zamiennym przez osobę o stosownych uprawnieniach budowlanych, a następnie poddany ocenie organów nadzoru budowlanego pod kątem zgodności z przepisami prawa budowlanego i obowiązujących warunków technicznych. W ten sposób faktycznie dwukrotnie zbadany zostanie aspekt zgodności inwestycji z przepisami i decyzją o warunkach zabudowy. W okolicznościach sprawy wydanie innej decyzji byłoby przedwczesne, bowiem dopiero treść projektu zamiennego przesadzi o tym, czy zalegalizowanie rozbudowy przedmiotowego budynku mieszkalnego z uwzględnieniem istotnych odstępstw będzie możliwe.

Skargę na powyższą decyzję do sądu administracyjnego złożył Inwestor zarzucając jej naruszenie:

- art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, wynikające z nałożenia na Skarżącego obowiązku określonego w ust 1-3 decyzji w sytuacji, kiedy obowiązki te poprzedzają czynności wymienione w zaskarżonej decyzji w postaci: uprzedniego wytyczenia przez uprawnionego geodety faktycznego przebiegu granicy pomiędzy nieruchomościami nr geod. [...]. Wynik tej czynności, może czynić bezprzedmiotowym czynności nakazane w ust. 1-3 zaskarżonej decyzji;

- art. 7 i 8 k.p.a., art. 77 k.p.a., art. 80 k.p.a. i art. 97 pkt 4 k.p.a. w związku z art. 140 k.p.a. poprzez nie dokonanie wszechstronnej oceny okoliczności danego przypadku, na podstawie kompletnego materiału dowodowego w szczególności nie uwzględnienie wniosku o zawieszenie postępowania, w sytuacji kiedy wydanie decyzji zależało od uprzedniego rozstrzygnięcia przez Sąd Rejonowy w B. mojego wniosku o ustanowienie służebności gruntowej czynnej na części działki sąsiedniej nr geod. [...] w m. Z. gm. S. i pozyskania w ten sposób prawa dysponowania nieruchomością na cele budowlane, co również może uczynić bezprzedmiotowym wdrażanie procedury naprawczej.

Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi w art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2016 r. poz. 1066 ze zm.) oraz w art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017, po. 1369 – dalej w skrócie: "p.p.s.a."), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze.

Dokonując tak rozumianej kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia, Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja, wbrew zarzutom skargi nie narusza prawa materialnego, a jej wydanie poprzedziło postępowanie, w którym nie uchybiono regułom prawa procesowego w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W tym miejscu konieczne jest też przypomnienie, iż sąd administracyjny oceny kontrolowanej decyzji dokonuje na datę jej wydania, tj. w oparciu o stan prawny i faktyczny w dacie wydania takiej decyzji, a więc w omawianej sprawie datą tą będzie dzień 9 czerwca 2017 r. Zastrzeżenie to jest istotne albowiem kontrolowana decyzja została wydana w toku trwającego od 2002 roku postępowania, które było wieloetapowe i kilkukrotnie zawieszane, a po wydaniu zaskarżonej decyzji pojawiły się kolejne rozstrzygnięcia administracyjne dotyczące przedmiotu prowadzonego postępowania.

W rozpoznawanej sprawie istotne jest również to, że zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane po ponownym rozpoznaniu sprawy w przedmiocie nakazania wykonania określonych robót budowlanych w celu doprowadzenia kontrolowanego budynku do stanu zgodnego z przepisami i nakazania przedłożenia projektu zamiennego budynku, na skutek wydania przez WSA w Białymstoku wyroku z dnia 18 września 2014 r. sygn. akt II SA/Bk 480/14, uchylającego decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] marca 2014 r. oraz decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] lutego 2014r. W sprawie znajduje zatem zastosowanie reguła wyrażona w dyspozycji art. 153 p.p.s.a., zgodnie z która ocena prawna i wskazania co dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Reguła ta wyznacza obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku sądu administracyjnego, ciążący na organie administracji publicznej i sądzie. Obowiązek, o którym mowa w art. 153 p.p.s.a może być wyłączony tylko w wypadku zmiany stanu prawnego lub istotnej zmiany okoliczności faktycznych, a także po wzruszeniu wyroku zawierającego ocenę prawną, w przewidzianym do tego trybie. W związku z powyższym należy przypomnieć, iż w przedmiotowym wyroku WSA w Białymstoku wskazał - co ma istotne znaczenie w niniejszej sprawie - że organy nadzoru budowlanego, stosując procedurę naprawczą z art. 51 Prawa budowlanego, winny dokonać ustalenia okoliczności istotnych dla zastosowania tego przepisu, w tym prawa Inwestora do dysponowania nieruchomością na cele budowlane i nie mogą zaakceptować wykonania robót na części nieruchomości, do której strona nie ma tytułu prawnego. Organy administracji właściwe w sprawach uregulowanych w Prawie budowlanym są bowiem uprawnione, ale i zobowiązane do badania, czy inwestor realizuje prawo zabudowy, o którym mowa w art. 4 Prawa budowlanego, na nieruchomości, do której ma tytuł prawny uprawniający do wykonywania robót budowlanych. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy kwestia ta wymaga zatem wyjaśnienia.

Kontrolowaną w niniejszej sprawie decyzją P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. nakazał Skarżącemu: (1) dokonać rozbiórki części własnego budynku mieszkalnego jednorodzinnego, która to część zlokalizowana jest na działce sąsiedniej nr geod. [...]w m. Z., gm. S., co do której Inwestor nie posiada prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane; (2) wykonać ścianę wschodnią pełną oddzielenia przeciw-pożarowego wyprowadzoną 30 cm ponad połać dachową przy granicy z działką nr geod.[...]; oraz (3) w terminie do 30 marca 3018r. przedłożyć w PINB w B.: (-) 4 egzemplarze projektu budowlanego budynku mieszkalnego jednorodzinnego uwzględniającego w/w roboty budowlane, celem zatwierdzenia; (-) wraz z projektem zamiennym przedłożyć oświadczenia potwierdzające: o wytyczeniu bądź wskazaniu przebiegu granicy działek nr geod. [...] (geodety) oraz rozebranie w/w części budynku i wykonanie ściany przeciwpożarowej zgodnie ze sztuką budowlaną z zachowaniem warunków bezpieczeństwa (osoby z uprawnieniami konstrukcyjno -budowlanymi bez ograniczeń). Przedmiotowa decyzja została podjęta na podstawie art. 51 ust. 1 pkt. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 290 ze zm.). Stosownie do tego przepisu w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę - organ nadzoru budowlanego nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem.

W ocenie Sądu ustalony w toku prowadzonego postępowania - stan faktyczny sprawy - odpowiada stanowi określonemu w hipotezie art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy. Kontrolowany budynek mieszkalny został wybudowany przez Skarżącego na podstawie pozwolenia z dnia [...] października 1993 r. udzielonego przez Burmistrza Miasta i Gminu S. na budowę budynku mieszkalnego na działce o nr geod. [...] ze ścianą szczytową budynku po granicy sąsiedniej działki nr [...] wykonanej jako ścianę pełną oddzielenia przeciwpożarowego o grubości 25 cm wyprowadzonej ponad 30 cm ponad dach, bez otworów okiennych. Jak wynika zaś z materiału zgromadzonego w toku postępowania, kontrowany budynek obiekt został wybudowany przez Skarżącego na dwóch działkach: o nr geod. [...] (obecnie [...) i częściowo na sąsiedniej działce o nr geod. [...], bez prawa do dysponowania tą nieruchomością i niezgodnie z projektem zagospodarowania działki. W sprawie bezsporne jest, iż Skarżący jest właścicielem tylko działki o nr geod. [...] (obecnie[...]), a działka sąsiednia o nr [...]stanowi własność P. K. W sprawie nie budzi też żadnych wątpliwości (nie kwestionował tego również Skarżący), że w wyniku wykonanych robót budowlanych doszło istotnego odstępstwa od zatwierdzonego wymienioną decyzją projektu w rozumieniu art. 36a ust. 1 Prawa budowlanego w zakresie: charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego: kubatury, powierzchni zabudowy, wysokości, długości, szerokości i liczby kondygnacji obiektu budowlanego. Projektowana długość budynku z 12,50 m została zwiększona do 12,76 m, szerokość z projektowanej 10,50 m na 11,29 m, wysokość z 10,70 m na 11,54 m. Narożnik ściany wschodniej budynku znajduje się w odległości zmiennej od 1,35 m od strony południowej do 2,62 m od strony północnej w głąb działki o nr geod. 22/2. Zmianie uległa też konstrukcja dachu poprzez wykonanie od strony frontowej dwuspadowego zadaszenia nad tarasem. Zaprojektowaną ścianę pełną oddzielenia przeciwpożarowego od strony wschodniej Inwestor wykonał zaś z otworami okiennymi na poziomie przyziemia, parteru płyta balkonowa oraz oknem z drzwiami balkonowymi i płyta balkonowa oparta została na słupie wraz z dwoma okienkami poddasza. Zgodnie zaś z art. 36a ust. 1 Prawa budowlanego istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę jest dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę wydanej przez organ administracji architektoniczno- budowlanej. Pozwoleniem takim nie legitymuje się natomiast Skarżący.

W tym stanie rzeczy, skoro budowa została już zrealizowana, obowiązkiem organu nadzoru budowlanego było, zgodnie z art. 51 ust. 1 pkt. 3 Prawa budowlanego, nałożenie na Inwestora obowiązków w zakresie wykonania określonych czynności (szczegółowo opisanych w pkt 2 zaskarżonej decyzji) w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem oraz obowiązku sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych (pkt 3 decyzji). Dodatkowo w niniejszej sprawie organ odwoławczy zasadnie uznał, że zachodziła także potrzeba nakazania Inwestorowi wykonania robót stanowiących rozbiórkę części należącego do niego budynku mieszkalnego o pow. 24 m2. W toku postępowania stwierdzono bowiem, co zostało już opisane szczegółowo wyżej, że część przedmiotowego budynku narusza granice działki nr[...], wchodząc na działkę [...], w stosunku do której Skarżący nie posiada prawa dysponowania. Niezbędne zatem było nałożenie na skarżących obowiązku doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem i to niezależnie od tego, czy przedmiotowe naruszenie było świadome, zawinione czy też nie. Przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. nr 75, poz. 690 ze zm.) regulują bowiem precyzyjnie kwestię dopuszczalnego zbliżenia inwestycji do granicy działki, bądź wręcz zabudowy w granicy, nie dopuszczając jednak w żadnej normie granicy tej przekroczenia (wyjątkiem byłaby sytuacja gdyby inwestor w sposób uregulowany prawnie został upoważniony do dysponowania fragmentem cudzej działki). Wskazać przy tym należy, że na etapie legalizacji samowoli budowlanej, jak i postępowania naprawczego nie ma możliwości udzielenia przez właściwy organ zgody na odstępstwo od przepisów. Ponadto, jak wynika z akt administracyjnych, wszelkie próby doprowadzenia do wypracowania przez strony kompromisowego rozwiązania (odsprzedaży działki nr [...]) nie doszły do skutku, zatem - jak słusznie uznał PWINB - dalsze przedłużanie, czy zawieszanie postępowania celem ewentualnego ustanowienia służebności było niecelowe i mało prawdopodobne zważając na dotychczasowy przebieg postępowania i długość jego trwania. W tym miejscu należy powtórnie zasygnalizować, że kontrolowane postępowanie administracyjne trwa ponad 16 lat, w trakcie których Skarżący mógł podjąć skuteczne działania prawne dla pozyskania prawa dysponowania nieruchomością na cele budowlane, zapobiegając w ten sposób orzeczonej rozbiórce. Zawieszanie zaś po raz kolejny trwającego od 2002 roku postępowania administracyjnego celem umożliwienia Skarżącemu złożenia wniosku o ustanowienie służebności gruntowej na części działki sąsiedniej nr geod. [...], mogłoby narazić organ na zarzut przewlekłości postępowania.

Mając powyższe na względzie Sąd nie dopatrzył się uchybień w postępowaniu organów mogących mieć wpływ na wynik sprawy i uznał, iż zaskarżona decyzja jest zgodna z obowiązującym prawem, a w związku z tym na podstawie powołanych przepisów oraz art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił skargę.