Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 16/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2005-05-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6050 Obowiązek meldunkowy
Hasła tematyczne: Ewidencja ludności
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: journal: Dz.U. 2006 nr 139 poz 993
law: Ustawa z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Dolecki Sędziowie Asesor WSA Kazimierz Maczewski /spr./ Sędzia WSA Maria Mysiak Protokolant Joanna Janczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 maja 2005r. sprawy ze skargi A. Ż. na decyzję Wojewody z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie wymeldowania I. u c h y l a zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy z dnia [...]r. Nr [...], II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Wójt Gminy , po rozpatrzeniu wniosku J. K, orzekł o odmowie wymeldowania z pobytu stałego jego córki A. Ż. oraz jej małoletniej córki W. Ż. z lokalu nr [...] położonego w [...], uzasadniając rozstrzygnięcie niezaistnieniem w sprawie przesłanek określonych w art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności dowodach osobistych stanowiących podstawę wymeldowania. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, iż A. Ż. wraz z córką W. rzeczywiście zamieszkuje aktualnie w [...] i tam jest zameldowana na pobyt czasowy, ponieważ studiuje na Politechnice . W spornym lokalu w [...], którego właścicielem jest jej ojciec J. K, znajdują się meble i rzeczy osobiste A. Ż. i jej córki W. Organ I instancji stwierdził również, że w czasie wolnych dni oraz wakacji A. Ż. wracała do miejsca pobytu stałego, lecz "ostatnio ojciec utrudnia jej korzystać z łazienki i kuchni" – z tego powodu interweniowała policja.

Od tej decyzji Wójta Gminy odwołał się wnioskujący o wymeldowanie J. K, zarzucając decyzji błędne ustalenia faktyczne, polegające na przyjęciu, iż A. Ż. przyjeżdża w wolne dni lub w okresie ferii albo wakacji do [...], nie jest też prawdziwe stwierdzenie, iż jej rzeczy osobiste znajdują się w mieszkaniu w [...], natomiast meble które pozostały w lokalu są zestawione i niewykorzystywane i znajdują się tam na zasadzie "przechowywania" czy "magazynowania". Zdaniem odwołującego się A. Ż. w sposób trwały zerwała więzi z mieszkaniem w [...], gdyż po wyjściu za mąż zamieszkała w [...] w mieszkaniu męża.

Po rozpatrzeniu odwołania Wojewoda decyzją z dnia [...] r. znak [...], wydaną na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071) oraz art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2001 r. Nr 87, poz. 960 ze zm.) uchylił w całości zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, że organ I instancji wbrew dyspozycji zawartej w art. 131 kpa o wniesionym odwołaniu nie zawiadomił strony postępowania z pouczeniem o możności zapoznania się z odwołaniem i wypowiedzeniem się co do jego treści. Ponadto organ odwoławczy uznał za konieczne uzupełnienie materiału dowodowego poprzez ustalenie okoliczności opuszczenia przedmiotowego lokalu przez A. Ż.

Po przeprowadzeniu uzupełniającego postępowania dowodowego Wójt Gminy decyzją z dnia [...] r. nr [...] ponownie odmówił wymeldowania z pobytu stałego A. Ż. oraz jej małoletniej córki W. Ż. z lokalu nr [...]. Organ I instancji stwierdził w uzasadnieniu decyzji, że A. Ż. ze względu na podjęte studia na Politechnice czasowo jest zameldowana w akademiku tej uczelni przy ul. [...]. Również mąż A. Ż, który na stałe mieszka u swej opiekunki w [...], rozpoczął studia i czasowo także zamieszkał w akademiku w [...]. Na podstawie oględzin przedmiotowego lokalu ustalono, że znajdują się tam rzeczy osobiste, dokumenty, meble i inne sprzęty należące do A. Ż. i jej córki. Ponadto ustalono, że J. K. utrudniał córce przebywanie w mieszkaniu w [....], m. in. poprzez zabicie drzwi deskami i w tej sprawie interweniował dzielnicowy.

W wyniku odwołania wniesionego przez J. K. Wojewoda decyzją z [...] r. uchylił w całości zaskarżoną decyzję Wójta Gminy i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, uznając, że organ I instancji nie zebrał w sposób wyczerpujący i nie rozpatrzył należycie całego materiału dowodowego, a ponadto nie zapewnił stronom postępowania prawa czynnego udziału w każdym jego stadium, a przed wydaniem decyzji nie umożliwił im wypowiedzenie się, co do zebranych dowodów, materiałów oraz zgłoszonych żądań.

Po ponownym przesłuchaniu stron oraz dodatkowych świadków, w tym także świadków zawnioskowanych przez J. K, Wójt Gminy decyzją z dnia [...] r. postanowił wymeldować A. Ż. oraz jej małoletnią córkę W. Ż. z pobytu stałego z lokalu nr [...]. Z uzasadnienia tej decyzji wynika, że zeznania stron są sprzeczne, ponieważ mąż i teściowa A. Ż. oraz wskazani przez nią świadkowie zeznali, iż A. Ż. wraz z córką w dni wolne od nauki i w wakacje mieszka w przedmiotowym lokalu w [...], natomiast najbliżsi sąsiedzi zeznali, że A. Ż. tam nie mieszka, czasami tylko przyjeżdża na kilka godzin. Organ I instancji stwierdził również, że ponieważ A. Ż. przed dwoma laty opuściła mieszkanie w [...] i w czasie nauki przebywa w akademiku w [...], natomiast w dni wolne od nauki, święta i wakacje wraz z mężem mieszka u teściowej w Szczecinku, a zatem "swoje sprawy życiowe skoncentrowała w innym miejscu". Uznając także, iż skoro obowiązkiem organów ewidencji ludności jest rejestracja stanu faktycznego a nie prawnego, to wobec stwierdzenia, że A. Ż. wraz z córką opuściła sporny lokal, organ I instancji był zobowiązany wydać decyzję o ich wymeldowaniu, aby zapobiec utrzymaniu fikcyjnej rejestracji meldunkowej.

Odwołując się od tej decyzji A. Ż. zarzuciła jej naruszenie prawa oraz błędne ustalenia faktyczne. A. Ż. podniosła w uzasadnieniu odwołania, że niesłusznie organ I instancji powołał się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002 r., zmieniający interpretację art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, bowiem wyrok ten został opublikowany 19 czerwca 2002 r., natomiast ona rozpoczęła studia już w [...] r., a zatem powoływanie się na ten wyrok narusza podstawową zasadę prawa: lex retro non agit - prawo nie działa wstecz. Gdyby w [...] r. wiedziała, że w roku następnym zmieni się interpretacja wymienionego przepisu i że obecnie do wydania decyzji o wymeldowaniu wystarcza samo opuszczenie lokalu, to nie podejmowałaby studiów i nie wyjeżdżałaby z domu z [...]. Odwołująca się zarzuciła również naruszenie przepisów postępowania poprzez pominięcie zeznań powołanych przez nią świadków, a także nieprawdziwość notatki policyjnej, bowiem w ostatnim roku zmienił się dzielnicowy i nowy dzielnicowy, który nie zna sprawy, zasięgał informacji od osób, które powołał na świadków jej ojciec.

Po rozpatrzeniu sprawy w wyniku wniesionego odwołania Wojewoda decyzją z dnia [...] nr [...] r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2001 r. Nr 87, poz. 960), utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu swojej decyzji organ odwoławczy stwierdził, że w dniu [...] r. Trybunał Konstytucyjny (w sprawie o sygn. akt K. 20/01) orzekł o niezgodności art. 9 ust. 2 powołanej wyżej ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej, a zatem w sposób zasadniczy uległy zmianie nie tylko przesłanki zameldowania ale i wymeldowania osoby z pobytu stałego z określonego lokalu. Wyrok ten został opublikowany w Dzienniku Ustaw z 2002 r. Nr 78, poz. 716 z dnia 19 czerwca 2002 r. Zdaniem organu odwoławczego nie budzi wątpliwości fakt, że wyrok ten zmienia sposób interpretacji art. 15 ust. 2 wymienionej ustawy, ponieważ jako przesłankę wymeldowania artykuł ten wskazuje między innymi utratę uprawnień wymienionych w niekonstytucyjnym art. 9 ust. 2 tejże ustawy. Wydając więc w tak zmienionym (od 19.06.2002 r.) stanie prawnym decyzję o wymeldowaniu należy, zdaniem tego organu, brać pod uwagę wyłącznie fakt opuszczenia lokalu.

Organ odwoławczy stwierdził w związku z tym, iż decyzja organu I instancji w świetle zebranych dowodów jest zgodna z obowiązującymi przepisami omawianej ustawy oraz powołanym wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego, bowiem bezsporne w sprawie jest to, iż A. Ż., w związku z podjętymi studiami na Politechnice , od około dwóch lat zamieszkuje z córką i mężem w [...], w akademiku przy ul. [...]. Ponadto organ odwoławczy stwierdził, że wprawdzie A. Ż. zeznała, iż dni wolne, święta oraz wakacje spędza w miejscu stałego zameldowania w [...], gdzie pozostają jej meble oraz rzeczy osobiste, jednak faktu tego nie potwierdzili świadkowie, najbliżsi sąsiedzi, oraz przeprowadzona przez policję kontrola meldunkowa. Na tej podstawie organ odwoławczy uznał, że przedmiotowy lokal w [...] nie stanowi dla A. Ż. i jej córki centrum życiowego, a w takiej sytuacji organ ewidencji ludności ma obowiązek wydać decyzję o wymeldowaniu, która zapobiega utrzymywaniu fikcyjnej rejestracji meldunkowej. Takie rozstrzygnięcie, według organu odwoławczego, uzasadnione jest także tym, iż A. Ż. nie podjęła prawnych kroków w celu powrotu do przedmiotowego lokalu, bowiem nie przedkładając organom administracji prawomocnego wyroku sądu przywracającego jej utracone posiadanie lokalu należało uznać – zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego – że lokal ten opuściła dobrowolnie. Organ odwoławczy wyjaśnił także, A. Ż. będzie mogła ubiegać się o stały meldunek w przedmiotowym lokalu, jeżeli tylko powróci do [...],z zamiarem stałego pobytu w tym lokalu.

Decyzję Wojewody A. Ż. zaskarżyła do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego , wnosząc o jej uchylenie, jako wydanej niezgodnie z prawem. W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, iż w świetle orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego przesłanka opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu stałego, w rozumieniu art. 15 ust. 2 omawianej ustawy jest spełniona, jeżeli to opuszczenie miało charakter trwały i jest dobrowolne. Skarżąca nie zgadza się ze stwierdzeniem organu odwoławczego iż dobrowolnie opuściła przedmiotowy lokal, bowiem ojciec J. K. utrudniał jej zamieszkiwanie w tym lokalu, zabijając deskami drzwi do mieszkania, co zostało potwierdzone zeznaniami dzielnicowego S. B, złożonymi podczas oględzin lokalu w dniu [...] r. Ponadto ojciec wszczynał wobec niej awantury i dwukrotnie z tego powodu musiała interweniować policja. Wyjazd z [...] spowodowany był podjęciem studiów na Politechnice , a równocześnie konieczność sprawowania opieki nad małoletnią córką W. (ur. [...] r.) zmusiła ją do czasowego zamieszkania wraz z córką w akademiku [...]. Opuszczenie lokalu w [...] nie było również trwałe, gdyż skarżąca pozostawiła tam swoje meble i rzeczy osobiste oraz nadal zamierza powrócić do tego lokalu, a – jak trafnie wskazał NSA Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie w wyroku z dnia 18.06.2002 r. (II SA/Lu 324/2001) - przez "opuszczenie" lokalu, o którym mowa w ustawie, należy rozumieć dobrowolne wyprowadzenie się z dotychczasowego miejsca pobytu bez dopełnienia formalności meldunkowych, któremu nie towarzyszy zamiar powrotu.

Odpowiadając na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, nie znajdując podstaw do zmiany swego stanowiska, wyrażonego w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny właściwy do rozpoznania skargi z mocy przepisu art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) zważył, co następuje:

Skarga okazała się zasadna, gdyż zaskarżona decyzja nie odpowiada prawu.

Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2001 r. Nr 87, poz. 960 ze zm.) - według stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania decyzji ostatecznej, a więc przy uwzględnieniu treści wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002 r. (sygn. akt K. 20/01), orzekającego o niezgodności art. 9 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych z Konstytucją – organ gminy wydaje, na wniosek strony lub z urzędu, decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która bez wymeldowania się opuściła dotychczasowe miejsce pobytu stałego, albo osoby, która bez wymeldowania się opuściła dotychczasowe miejsce pobytu stałego i nie przebywa w nim co najmniej przez okres 6 miesięcy, a nowego miejsca jej pobytu nie można ustalić.

Zgodzić się należy ze stanowiskiem organu odwoławczego, iż obowiązkiem organów do spraw ewidencji ludności jest dbanie o zgodność tej ewidencji ze stanem faktycznym i zapobieganie utrzymywania fikcyjnej rejestracji meldunkowej, a wobec tego w razie stwierdzenia, iż zostały spełnione wymienione w powołanym przepisie przesłanki organ ewidencji ludności obowiązany jest (na wniosek strony lub z urzędu) wydać decyzję o wymeldowaniu. Dla oceny zaistnienia przesłanki wymeldowania zasadnicze znaczenie ma więc ustalenie faktu opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu stałego, przez osobę wobec której ma być wydana decyzja o wymeldowaniu.

Zdaniem Sądu, przez "opuszczenie miejsca pobytu stałego", o którym mowa w art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, rozumieć należy takie opuszczenie lokalu, które ma charakter dobrowolny i trwały – pogląd taki wyrażany jest też w orzecznictwie sądów administracyjnych (wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 21.03.2001 r., sygn. akt V SA 2950/00 i z 23.04.2001 r., sygn. akt V SA 3169/00). W orzecznictwie sądów administracyjnych prezentowany jest też pogląd, iż nawet w przypadku wymuszonego opuszczenia lokalu przez osobę, której dotyczy postępowanie, można podjąć decyzję o wymeldowaniu jej z miejsca stałego pobytu, jeżeli nie podjęła ona prawnych środków zmierzających do przywrócenia jej poprzedniego stanu posiadania, tzn. powrotu do przedmiotowego lokalu. Z poglądem takim należy się zgodzić, jeżeli taka bierność osoby zainteresowanej wskazuje na fakt, że pogodziła się z zaistniałym stanem faktycznym, a zatem opuszczenie lokalu ma charakter trwały. Decydujące znaczenie dla wydania decyzji o wymeldowaniu z miejsca stałego pobytu ma więc przesłanka trwałości opuszczenia lokalu, przez którą należy rozumieć przebywanie poza miejscem stałego zameldowania z równoczesnym brakiem (wygaśnięciem) zamiaru stałego przebywania w miejscu dotychczasowego stałego zameldowania. Takie stanowisko znajduje uzasadnienie również w treści art. 6 ust. 1 omawianej ustawy, zgodnie z którym, "pobytem stałym jest zamieszkiwanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania". W myśl przepisu art. 5 ust. 2 ustawy, w tym samym czasie można mieć tylko jedno miejsce pobytu stałego. Równocześnie z posiadaniem stałego zameldowania ustawa przewiduje możliwość zameldowania się w miejscu czasowego pobytu, przy czym takim "pobytem czasowym" jest "przebywanie bez zamiaru zmiany miejsca stałego pobytu w innej miejscowości pod oznaczonym adresem lub w tej samej miejscowości, lecz pod innym adresem" (art. 7 ust. 1 ustawy). W myśl ustawy zameldowanie na pobyt czasowy – co do zasady – nie powinno trwać dłużej niż 2 miesiące, gdyż po tym czasie należy się zameldować na pobyt stały, "chyba że zachodzą okoliczności wskazujące na to, iż pobyt ten nie utracił charakteru pobytu czasowego" (art. 8 ust. 1). W przepisie tym ustawodawca wskazuje przykładowo takie okoliczności, w tym m. in. wykonywanie pracy poza miejscem pobytu stałego (pkt 1) i pobyt związany z kształceniem się, leczeniem, wypoczynkiem lub ze względów rodzinnych (pkt 2). Wymienienie tych okoliczności ma charakter przykładowy, a zatem również inne okoliczności mogą przemawiać za przedłużeniem zameldowania czasowego na okres powyżej 2 miesięcy, jeżeli osoba zainteresowana traktuje ten pobyt "czasowo", tzn. że nie ma zamiaru zmiany miejsca pobytu stałego (art. 7 ust. 1).

Powołane przepisy dotyczące zameldowania nakazują uwzględniać zamiar osoby, której dotyczy obowiązek zameldowania, a zatem – zdaniem Sądu – również przy podejmowaniu decyzji o wymeldowaniu organ administracji powinien badać zamiar osoby, co do której toczy się postępowanie o wymeldowanie z miejsca stałego pobytu. Opuszczenie takiego miejsca bez wymeldowania się, przy braku (wygaśnięciu) zamiaru powrotu do miejsca stałego pobytu stanowi więc przesłankę nakazującą organowi podjęcie decyzji o wymeldowaniu. W sytuacji, gdy znane jest miejsce pobytu osoby, która bez wymeldowania opuściła miejsce stałego zameldowania, na tej osobie spoczywa więc obowiązek przekonującego wykazania, że jej pobyt w miejscu czasowego zameldowania ma charakter czasowy i że ma zamiar powrotu do miejsca stałego zameldowania. Zgodnie z art. 8 ust. 2 ustawy "wątpliwości co do charakteru pobytu rozstrzyga właściwy organ gminy". Przepis ten zawarty jest wprawdzie w rozdziale dotyczącym zameldowania, jednak zdaniem Sądu dotyczy on także postępowania o wymeldowanie. Wskazane rozstrzygnięcie organu gminy powinno być podjęte przy uwzględnieniu okoliczności sprawy, w tym przy rozważeniu zeznań złożonych przez osobę, wobec której zostało wszczęte postępowanie o wymeldowanie. Niewątpliwie istotnym dowodem świadczącym o zamiarze powrotu do miejsca stałego zameldowania jest orzeczenie sądu cywilnego przywracające utracony stan posiadania, uprawniające do powrotu do tego miejsca (z możliwością zastosowania przymusu egzekucyjnego) lub wszczęcie takiego postępowania sądowego. Nie jest to jednak jedyny dowód, którym można wykazywać istnienie zamiaru powrotu do miejsca stałego zameldowania. W przypadku gdy opuszczenie lokalu zostało wymuszone działaniem innej osoby (przez przymus fizyczny lub psychiczny) za taki dowód, może być uznane także zawiadomienie organów ścigania o popełnionym przestępstwie lub wykroczeniu, zwłaszcza w sytuacji, gdy osoba zainteresowana, np. z uwagi na pracę, naukę, sytuację rodzinną, ma możliwość czasowego przebywania w innym miejscu, nie jest więc zmuszona do niezwłocznego wszczynania postępowania cywilnego o przywrócenie stanu posiadania. Taki dowód może być potwierdzony innymi okolicznościami, np. ponawianiem prób powrotu do miejsca stałego zameldowania, ponoszeniem opłat związanych z utrzymaniem przedmiotowego lokalu, pozostawieniem rzeczy osobistych itp.

Argumentem przemawiającym za koniecznością dokładnego ustalenia charakteru opuszczenia miejsca stałego pobytu i wykazania, że opuszczenie to ma charakter trwały, w podanym powyżej znaczeniu, jest także treść przepisu art. 15 ust. 2 in fine ustawy, zgodnie z którym, organ administracji może wymeldować osobę, która bez wymeldowania się opuściła dotychczasowe miejsce pobytu stałego i nie przebywa w nim co najmniej przez okres 6 miesięcy, a nowego miejsca jej pobytu nie można ustalić. Skoro w przypadku osoby, której miejsca pobytu nie można ustalić ustawa nie pozwala na jej wymeldowanie przed upływem okresu 6 miesięcy od opuszczenia lokalu, to oznacza, że ten stan opuszczenia lokalu musi mieć charakter trwały (co najmnie 6 miesięcy). Zarazem trudno byłoby zgodzić się z poglądem, iż zamiarem ustawodawcy było gorsze traktowanie osób, które z różnych powodów opuściły miejsce stałego pobytu (i zameldowania), lecz znane jest ich miejsce czasowego pobytu i zameldowania a które równocześnie wykazują zamiar powrotu do miejsca stałego zameldowania – bowiem w przypadku tych osób nie wprowadzono 6 miesięcznego (ani żadnego innego) czasowego ograniczenia możliwości ich wymeldowania. Przy nieistnieniu wymogu wykazania trwałego charakteru opuszczenia lokalu byłoby więc możliwe wymeldowanie takich osób niezwłocznie po opuszczeniu przez nie miejsca stałego zameldowania.

Odnosząc się do okoliczności niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż decyzja organu odwoławczego wydana została z naruszeniem prawa materialnego, tj. art. 15 ust. 2 wymienionej ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych.

Organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji przyznał, że bezsporne w sprawie jest to, iż A. Ż, w związku z podjętymi studiami na Politechnice , od około dwóch lat zamieszkuje z córką i mężem w [...], w akademiku przy ul. [...]. Ponadto organ odwoławczy stwierdził, że A. Ż. zeznała, iż dni wolne, święta oraz wakacje spędza w miejscu stałego zameldowania w [...], gdzie pozostają jej meble oraz rzeczy osobiste, a także zeznała, że zamieszkiwanie w przedmiotowym lokalu utrudnia jej ojciec J. K, który drzwi do lokalu zabił deskami. Organ odwoławczy stwierdził też, że fakt iż A. Ż. miała utrudniony dostęp do lokalu potwierdziło zeznanie dzielnicowego, złożone podczas oględzin tego lokalu. Należy przy tym zauważyć, że oględziny lokalu potwierdziły także fakt pozostawienia przez A. Ż. w przedmiotowym lokalu mebli, sprzętu gospodarstwa domowego, dokumentów oraz rzeczy osobistych jej i jej córki. Fakty te potwierdził także wnioskodawca J. K. w trakcie przesłuchań na rozprawie w dniu [...] r. oraz w dniu [...] r. Sporny w sprawie jest natomiast fakt przebywania (zamieszkiwania) A. Ż. w przedmiotowym lokalu w dni wolne od nauki i w wakacje, bowiem A. Ż. i świadkowie przez nią wskazani potwierdzają takie fakty, natomiast świadkowie mieszkający najbliżej tego lokalu i wskazani przez J. K. w zasadzie zaprzeczają tym faktom, przyznając jednak, że A. Ż. przyjeżdża czasem do tego mieszkania na kilka godzin, co potwierdził także wnioskodawca (k. 45 akt administracyjnych), jak również Komenda Powiatowej Policji w piśmie z dnia [...] r. Zauważyć też wypada, że świadkowie, na zeznania których powołuje się organ odwoławczy dla uzasadnienia swej decyzji, jednolicie zeznali, że w [...] "nie toczy się centrum życiowe" A. Ż, nie wyjaśniając co oznacza takie określenie i nie wskazując, gdzie takie "centrum" się znajduje.

Biorąc pod uwagę zebrane w sprawie dowody, nie można zgodzić się ze stanowiskiem organu odwoławczego, iż skarżąca wraz z małoletnią córką opuściła mieszkanie w [...], w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Wyjazd z mieszkania (domu rodzinnego) w [...] na okres studiów i zamieszkanie wraz z kilkuletnią córką (a następnie także z mężem – również studiującym) w akademiku w [...] "z natury rzeczy" świadczy o zamiarze czasowego pobytu pod tym adresem – tak też taką sytuację traktuje wymieniona ustawa w art. 8 ust. 1 pkt 2. W takim wypadku, jak wyżej wskazano, ustawa zezwala na posiadanie, obok zameldowania na pobyt czasowy, także zameldowania na pobyt stały, w dotychczasowym miejscu stałego pobytu, chyba, że okoliczności sprawy pozwalają na jednoznaczne stwierdzenie, że osoba której to dotyczy opuściła to miejsce bez zamiaru powrotu, albo z zamiaru powrotu zrezygnowała już po opuszczeniu miejsca stałego pobytu. O istnieniu zamiaru powrotu lub jego braku (ustaniu) rozstrzygają organy administracji na podstawie całokształtu okoliczności sprawy, jednak rozstrzygnięcie to podlega sądowej kontroli.

Zdaniem Sądu, okoliczności niniejszej sprawy nie pozwalają na przyjęcie, iż zostały spełnione ustawowe przesłanki pozwalające na wymeldowanie A. Ż. i jej córki z miejsca stałego pobytu w [...], bowiem niezależnie od wskazanej powyżej okoliczności wyjazdu na studia, za bezsporne uznać należy, że w mieszkaniu w [...] pozostały meble, sprzęt gospodarstwa domowego, dokumenty oraz rzeczy osobiste skarżącej i jej córki. Za bezsporne (potwierdzone zeznaniami wszystkich świadków, wnioskodawcy oraz informacją policji) należy też uznać, iż skarżąca przyjeżdża na krótkie okresy do przedmiotowego lokalu, czym potwierdza swój związek z tym lokalem, natomiast za wykazany przekonująco uznać także należy fakt utrudniania skarżącej zamieszkiwania w przedmiotowym lokalu przez jej ojca, co niewątpliwie wpływać może na częstotliwość jej przyjazdów do tego mieszkania oraz czas przebywania w nim. Wyjazd skarżącej wraz z małoletnią córka z mieszkania w [...] nie miał więc charakteru trwałego opuszczenia tego lokalu, nie spełniał więc przesłanki pozwalającej na ich wymeldowanie. Wprawdzie organ odwoławczy zgodnie ze stanem faktycznym sprawy stwierdził, że skarżąca nie przedłożyła prawomocnego wyroku sądu przywracającego jej utracone posiadanie, jednak zdaniem Sądu fakt taki nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, bowiem w istocie skarżąca nie utraciła posiadania, a więc nie miała prawnych podstaw do wystąpienia z powództwem o jego przywrócenie, gdyż zasadniczym powodem opuszczenia przez skarżącą lokalu w [...] było podjęcie studiów w [...], natomiast utrudnianie jej zamieszkiwania w tym lokalu przez ojca mogło mieć dodatkowy wpływ na podjęcie decyzji o czasowym (nawet kilkuletnim) zamieszkaniu w akademiku i na częstotliwość jej przyjazdów do [...]. Wskazany przez organ odwoławczy fakt miałby decydujące znaczenie, gdyby skarżąca w trakcie postępowania administracyjnego zakończyła (przerwała) studia i jej pobyt w akademiku utracił charakter pobytu czasowego, a wnioskodawca uniemożliwiał jej powrót do mieszkania w [...]. Przyjąć więc należy, że w sytuacji, gdy skarżąca na czas trwania studiów (na kilka lat) wyjechała do [...] i zamieszkała z kilkuletnią córką w akademiku, nie miała w tym czasie uzasadnionej potrzeby występowania do sądu cywilnego z powództwem o przywrócenie stanu posiadania – pomijając wskazaną wyżej wątpliwość co do zaistnienia prawnych przesłanek zasadności takiego powództwa. Niezależnie od tego należy zauważyć, że postępowanie w takiej sprawie cywilnej trwać może długi czas i wymaganie przedłożenia przez stronę organom administracji, w trakcie postępowania o wymeldowanie prawomocnego orzeczenia sądowego, może być wymogiem nie do spełnienia.

Wprawdzie należy także zauważyć, że skarżąca w skardze podniosła, iż nie wyjechała z [...] dobrowolnie, lecz została do tego zmuszona zachowaniem ojca, jednak przy uwzględnieniu wszystkich okoliczności sprawy Sąd uznał, że stwierdzenie takie nie znajduje przekonującego uzasadnienia w materiale dowodowym, gdyż np. jednorazowe zabicie drzwi przez ojca nie spowodowało opuszczenia mieszkania przez skarżącą, podobnie inne formy utrudniania zamieszkiwania nie były bezpośrednim powodem opuszczenia mieszkania. Sąd uznał więc, że taki argument pojawił się w skardze jako reakcja na stwierdzenie w zaskarżonej decyzji, iż nieprzedstawienie prawomocnego wyroku przywracającego utracone posiadanie oznacza, że skarżąca opuściła mieszkanie dobrowolnie, co dla organu odwoławczego było wystarczającą przesłanką uzasadniającą podjęcie decyzji o wymeldowaniu skarżącej.

Mając wszystko powyższe na względzie uznać zatem należy, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem prawa materialnego - tj. art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, poprzez błędną jego wykładnię – które miało wpływ na wynik sprawy i dlatego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd orzekł jak w sentencji.

W kwestii wykonalności decyzji orzeczono na podstawie przepisu art. 152 tej ustawy.