Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 874/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-06-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6271 Ochrona cudzoziemca, w tym nadawanie statusu uchodźcy, azyl, zezwolenie na pobyt tolerowany i ochrona czasowa
Hasła tematyczne: Cudzoziemcy
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 20 ust. 1, art. 22 ust. 1
journal: Dz.U. 2009 nr 189 poz 1472
law: Ustawa z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej1) - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Jolanta Bożek (spr.), Sędzia WSA - Małgorzata Rysz, Sędzia WSA - Michał Sowiński, Protokolant - st. sekr. sąd. Agnieszka Groszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi M. Y. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia ... lutego 2012 r., nr ... w przedmiocie pozbawienia ochrony uzupełniającej na terytorium RP; oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi M. Y. wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie jest decyzja Rady do Spraw Uchodźców z dnia ...02.2012 r., nr ... utrzymująca w mocy decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia ...04.2011 r., nr ... pozbawiającą cudzoziemca ochrony uzupełniającej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i wyzanczającą termin utraty tej ochrony na dzień ...05.2011 r.

Zaskarżoną decyzję wydano w nastepujących okolicznościach faktycznych sprawy.

Decyzją z ...01.2006 r. nr ... Prezes Urzędu do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców, po rozpatrzeniu złożonego przez cudzoziemca wniosku, odmówił M. Y. nadania statusu uchodźcy, udzielił mu natomiast zgody na pobyt tolerowany.

Uzasadniając wydaną decyzję organ wskazał, że w przypadku wnioskodawcy zachodzi ryzyko wystąpienia zagrożeń wskazanych w art. 97 ust. 1 ustawy z 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej z powodu trwającego w C. wewnętrznego konfliktu zbrojnego i masowego łamania praw człowieka i obywatela.

Cudzoziemiec nie wniósł odwołania od pwyższej decyzji, a zatem stała się ona ostateczna.

Następnie, Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców, wobec powzięcia informacji o fakcie uczestnictwa cudzoziemca we Wszechświatowym Kongresie Narodu ..., który odbył się w G. w październiku 2010 r., wszczął z urzędu procedurę w sprawie pozbawienia M. Y. ochrony uzupełniającej.

Decyzją z dnia ...04.2011 r. nr ... Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców, na podstawie art. 22 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. z 2009 r. nr 189, poz. 1472 z późn. zm.) pozbawił M. Y. ochrony uzupełniającej na terytorium RP oraz wyznaczył termin utraty tej ochrony na dzień ...05.2011 r.

Organ wyjaśnił, iż w niniejszej sprawie okoliczności uzasadniające udzielenie ochrony uzupełniającej zmieniły się w taki sposób, że w przypadku cudzoziemca nie zachodzi już obawa doznania poważnej krzywdy w przypadku powrotu do kraju pochodzenia. Powyższa okoliczność uzasadnia więc pozbawienie zainteresowaniego udzielonej mu decyzją z ...01.2006 r. ochrony uzupełniającej. Ponadto, w ocenie organu, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy świadczy o tym, że cudzoziemiec stanowi zagrożenie dla bezpieczeństwa państwa i społeczeństwa. Zainteresowany reprezentuje bowiem interesy władz C. Republiki z R. K. na czele, a fakt funkcjonowania na terytorium Polski takiego nieoficjalnego przedstawiciela (agenta) jest sprzeczny z interesem RP.

Cudzoziemiec wniósł odwołanie od powyższej decyzji.

Rada do Spraw Uchodźców, po rozpatrzeniu wniesionego przez cudzoziemca odwołania, decyzją z dnia ...02.2012 r., nr ... utrzymała w mocy decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia ...04.2011 r., nr ...

Organ II instancji wskazał, że zgodnie z przepisem art. 22 ust. 1 pkt. 1, w związku z art. 22 ust. 2 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP (Dz.U. z 2009 r. nr 189 poz. 1472) cudzoziemca pozbawia się ochrony uzupełniającej w przypadku, gdy okoliczności z powodu, których była udzielona przestały istnieć lub zmieniły się w taki sposób, że ochrona ta nie jest wymagana, przy czym pozbawienie ochrony uzupełniającej może nastąpić wtedy, gdy zmiana okoliczności ma charakter na tyle znaczący i długotrwały, że dalsza obawa cudzoziemca przed doznaniem poważnej krzywdy nie jest uzasadniona.

W ocenie organu taka właśnie sytuacja ma miejsce w przypadku cudzoziemca, co potwierdza fakt, iż w 2010 r. M. Y., zaproszony przez władze Republiki C. udał się do G. na Wszechświatowy Kongres Narodu C., gdzie wystapił jako przedstawiciel Republiki C.w Polsce z prelekcją: “C. w Polsce; problemy adaptacji i drogi powrotu do historycznej ojczyzny". Rada zwróciła również uwagę na treść wywiadu jakiego cudzoziemiec udzielił dziennikarce Gazety Wyborczej – A. S., w którym wskazał, iż obecnie w C. “jest superrancko a ludzie mają dostęp do kultury, edukacji i opieki zdrowotnej" i nic mu już tam nie zagraża. W wywiadzie tym zainteresowany zaznaczył również, iż jest nieoficjalnym przedstawicielem Republiki C., a założona przez niego Fundacja ... Świat otrzymuje pieniądze od rządu K., który “robi dobrą robotę". Ponadto organ zaznaczył, iż podczas przesłuchania przed Wojewodą ... w dniu ...01.2011 r. cudzoziemiec wskazał, że działalność na rzecz powrotu Czeczeńców do kraju prowadzi nie tylko w Polsce ale również w innych krajach UE. Zdaniem organu M. Y. - blisko powiązany z reżimem K., może oprócz prowadzenia akcji "nakłaniania do powrotu do C." dokonywać zbierania informacji o członkach diaspory ... w Polsce, A., w C. i na S. i przekazywać je władzom federalnym i ... - co stwarza zagrożenie nie tylko dla osób inwigilowanych, lecz również i społeczeństwa polskiego, a obecność i działalność w Polsce takiego nieoficjalnego przedstawiciela reżimu kadarowskiego nie leży w interesie państwa polskiego.

Wobec powyższego Rada do Spraw Uchodźców uznała za słuszne stanowisko organu I instancji, iż okoliczności bedące podstawą do objęcia wnioskodawcy ochroną na terytorium naszego państwa zmieniły się w sposób tak zdecydowany, że w przypadku powrotu do kraju pochodzenia cudzoziemcowi nie grozi ryzyko doznania poważnej krzywdy ze strony tamtejszych władz, a zatem cudzoziemiec wypełnił przesłanki z art. 22 ust. 1 pkt. 2 w związku z art. 20 ust. 1 pkt 2 lit. c cytowanej ustawy.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Wraszawie na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia 9.02.2012 r., nr RdU-719-4/S/06 cudzoziemiec zarzucił naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a. mające wpływ na wynik postępowania, polegające na dokonaniu błędnych ustaleń stanu fatycznego oraz nieuwzględnieniu słusznego interesu strony, skutkujących ustaleniem, że cudzoziemca należy pozbawić ochrony uzupełniającej na terytorium RP z powodu zagrożenia dla bezpieczeństwa państwa lub społeczeństwa. W skardze wyjaśnił, że nie zamierza polemizować z twierdzeniem organu, iż powrót do kraju pochodzenia nie grozi mu doznaniem powaznej krzywdy gdyż, w istocie sytuacja w C. jest w miarę ustabilizowana. Nie zgodził się natomiast ze stanowiskiem Rady, z którwego wynika, iż stanowi on zagrożenie dla bezpieczeństwa państwa i społeczeństwa, gdyż taka podstawa pozbawienia go ochrony uzupełniającej na terytorium RP nie znajduje uzasadnienia w zgromadzonym materiale dowodowym. Zarzucił, iż agentem K. uzano go jedynie na podstawie artykułu pt. “Ludzie K. w Polsce", w którym to artykule autorka zawarła nieprawdziwe informacje, przypisując mu słowa, których nigdy nie wypowiedział. Ponadto wskazał, że udzielenie wsparcia C., którzy chcą wrócić do kraju pochodzenia nie jest dowodem, iż stanowi on zagrożenie dla bezpieczeństwa lub społeczeństwa RP.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Zgodnie z dyspozycją art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo

o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Ocenie Sądu podlegają zatem zgodność aktów administracyjnych (w tym przypadku decyzji) zarówno z przepisami prawa materialnego jak i procesowego. Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się więc do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu.

Zdaniem Sądu złożona w niniejszej sprawie skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Ustawa z 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. 2006. 234. 1695) dotycząca sytuacji prawnej skarżącego jaka była przedmiotem analizy organów i sądu w niniejszej sprawie stanowi:

Art. 20. 1. Cudzoziemcowi odmawia się udzielenia ochrony uzupełniającej, jeżeli:

1) nie istnieje rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy;

2) istnieją poważne podstawy, aby sądzić, że:

a) zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 19 ust. 1 pkt 3 lit. a lub b,

b) popełnił na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej zbrodnię lub popełnił poza tym terytorium czyn, który jest zbrodnią według prawa polskiego,

c) stanowi zagrożenie dla bezpieczeństwa państwa lub społeczeństwa.

2. Udzielenia ochrony uzupełniającej odmawia się także cudzoziemcowi, wobec którego istnieją poważne podstawy, aby sądzić, że podżegał albo w inny sposób brał udział w popełnieniu zbrodni lub czynów, o których mowa w ust. 1 pkt 2 lit. b lub w art. 19 ust 1 pkt 3 lit. a lub b.

3. Cudzoziemcowi, który przed przybyciem na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej popełnił inny niż określony w ust. 1 pkt 2 lit. b lub w art.. 19 ust. 1 pkt 3 lit. a lub b czyn, który jest przestępstwem według prawa polskiego zagrożonym karą pozbawienia wolności, można odmówić udzielenia ochrony uzupełniającej, jeżeli opuścił on kraj pochodzenia wyłącznie w celu uniknięcia kary.

Art. 22. 1. Cudzoziemca pozbawia się ochrony uzupełniającej, w przypadku gdy:

1) okoliczności, z powodu których była udzielona, przestały istnieć lub zmieniły się w taki sposób, że ochrona nie jest już wymagana;

2) po jej udzieleniu wystąpiły okoliczności, o których mowa w art. 19 ust. 1 pkt 3 lit. a lub b lub w art.. 20 ust 1 pkt 2 lit. b lub c;

3) wyjdzie na jaw, że zataił informacje lub dokumenty albo przedstawił fałszywe informacje lub dokumenty o istotnym znaczeniu dla udzielenia ochrony uzupełniającej.

2. Pozbawienie ochrony uzupełniającej w przypadku, o którym mowa w ust.1 pkt. 1, może nastąpić wyłącznie wtedy, gdy zmiana okoliczności ma charakter na tyle znaczący i długotrwały, że dalsza obawa cudzoziemca przed doznaniem poważnej krzywdy nie jest uzasadniona.

3. Cudzoziemca nie pozbawia się ochrony uzupełniającej przyczyny, o której mowa w ust. 1 pkt. 3, jeżeli nadal spełnia warunki jej posiadania.

4. Cudzoziemca można pozbawić ochrony uzupełniającej, jeżeli po jej udzieleniu wyjdą na jaw okoliczności, o których mowa w art. 20 ust. 3.

Rada zasadnie stwierdziła, że pozbawienie Wnioskodawcy przyznanej mu ochrony uzupełniającej nie może być rozumiane jako naruszenie jego życia rodzinnego z racji zawarcia związku małżeńskiego z obywatelką polską L. S., Rada badała, czy w tym przypadku należy uznać ich życie rodzinne za wartość chronioną i doszła do wniosku, że nie przemawiają za tym ani względy formalne, ani też humanitarne. Skoro Cudzoziemiec otwarcie i jednoznacznie zadeklarował, że w C. nie grozi mu ryzyko doznania żadnej krzywdy, skoro oddał się pod opiekę władz swego państwa najpierw uzyskując jako uchodźca paszport w Ambasadzie ... w Warszawie, następnie odbywając podróż do C., uczestnicząc w wspomnianym kongresie, wygłaszając na nim przemówienie oraz deklarując, że jest nieoficjalnym przedstawicielem władz kadarowskich w Polsce i kilku krajach sąsiednich – należało z tego wywieść wniosek, że może bez problemów powrócić i żyć bezpiecznie w kraju pochodzenia. Nie ma też żadnych przeszkód, aby wraz z nim wyjechała i osiedliła się jego żona.

Należy podkreślić, że zakres ochrony subsydiarnej ma charakter ograniczony, gdyż w świetle orzecznictwa Europejskiego Trybunału Praw Człowieka przyjęto badanie prawnej dopuszczalności wydalenia na gruncie jedynie trzech postanowień Europejskiej Konwencji Praw Człowieka, tj. art. 2, 3 i 8. "Państwa mają prawo, zgodnie z ustalonymi zasadami prawa międzynarodowego i uwzględnieniem ich obowiązków traktatowych łącznie z art. 3 Konwencji, kontroli wjazdu, pobytu i wydalenia cudzoziemców".

W przyjętym rozstrzygnięciu prawidłowo wskazano, że zakres ochrony wynikający z art.. 8 EKPCz ma charakter względny, gdyż dopuszcza ingerencję państwa na warunkach określonych w ust. 2 tego artykułu. Również Europejski Trybunał Praw Człowieka wielokrotnie podkreślał, że tam, gdzie trzeba brać pod uwagę zjawisko imigracji, art. 8 EKPCz nie może być postrzegany jako nakładający na państwo obowiązek respektowania wyboru kraju pobytu dokonany przez imigranta.

W czasie sporu organ pierwszej instancji prowadząc postępowanie w sprawie o pozbawienie ochrony uzupełniającej na terytorium RP M. Y. zbadał okoliczności sprawy, wyczerpująco zebrał i trafnie ocenił materiał dowodowy. Z wyłącznej winy skarżącego nie doszło do jego przesłuchania. Biorąc powyższe pod uwagę należy stwierdzić, że organy trafnie wypełniły dyspozycję art. 7, 8 i 77 par. 1. KPA, gdyż właściwie przeprowadziły postępowanie dowodowe i zebrały wyczerpujący materiał w sprawie. W tym, również na temat sytuacji w kraju pochodzenia Strony. Dokonały trafnej analizy sytuacji wewnętrznej pod kątem, braku potencjalnych zagrożeń dla wolności, zdrowia i życia Wnioskodawcy. Organy przeprowadziły postępowanie z poszanowaniem reguł KPA pogłębiając zaufanie obywateli do organów Państwa poprzez działalnie zgodnie z prawem i ratio legis obowiązujących przepisów dotyczących udzielenia cudzoziemcom ochrony międzynarodowej na terytorium RP.

Niezasadnym jest zarzut naruszenia przez organy art. 7, 77 ust. 1, art. 80 i 107 ust. 3 KPA. Organy rozpatrzyły sprawę w sposób dokładny, badając wszystkie okoliczności sprawy - przy rozmyślnym braku udziału w nim Wnioskodawcy. Organ odwoławczy nie uznał za zasadny postawiony zarzut naruszenia przepisu art. 8 KPA, gdyż nie można przyjąć za kryterium jego przestrzegania – spełnienie żądania strony wbrew stanowi faktycznemu i prawnemu w sprawie.

W konkluzji – przeprowadzonego postępowania Sąd uznał, że decyzje organów zostały wydane zgodnie z prawem, właściwie został zastosowany art. 22 ust. 1 pkt. 1. w związku z art. 22 ust 2, art. 22 ust. 1 pkt. 2 w związku z art. 20 ust. 1 pkt 1. lit. c oraz art. 52 ustawy o udzielaniu ochrony cudzoziemcom oraz zgodnie z przepisem art. 170 par 3. KPA decyzje są prawidłowo uzasadnione, przedstawiają motywy i powody przyjętego rozwiązania. Zatem zarzut naruszenia art. 107 ust. 3 KPA jest niezasadny.

Należało się jeszcze odnieść do analizy art. 102 ust. 1 pkt. 2 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej polskiej, który obliguje do cofnięcia zgody na pobyt tolerowany, jeżeli cudzoziemiec dobrowolnie zwrócił się o ochronę do władz kraju pochodzenia. Skarżący nie otrzymał statusu uchodźcy i decyzja w tym przedmiocie jest ostateczna.

Organy I i II instancji trafnie poruszyły w uzasadnieniu swojej decyzji szersze spektrum zagadnień i aspektów zarówno samego pojęcia uchodźcy, podstaw przyznawania takiego statusu, jak i zróżnicowanych form ochrony, co dowodzi wszechstronnej analizy i oceny sytuacji Skarżącego.

Wszystkie przytoczone w uzasadnieniu skargi okoliczności były przedmiotem dogłębnej analizy dokonanej przez organy obu instancji.

Zdaniem sądu, postępowanie w sprawie prowadzone były prawidłowo. Organ I instancji podjął działania mające na celu przesłuchanie Strony , ale na kierowane wezwania Strona nie zareagowała. Organ pierwszej instancji przesłuchał świadków i zgromadził materiał dowodowy wystarczający do merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie. Przebieg postępowania nie pozostawia wątpliwości, że jego celem było dokonanie ustaleń niezbędnych w postępowaniu o cofnięcie zgody na pobyt tolerowany.

Niewątpliwie Skarżący powrócił na terytorium C., brał udział w kongresie zorganizowanym przez R. K. w G., zabierał głos, posługiwał się paszportem wydanym przez władze Federacji Rosji. Argumenty przytoczone w skardze są w istocie polemiką z ustaleniami faktycznymi dokonanymi przez organy administracji obu instancji. W niniejszej sprawie kluczowe znaczenie ma odpowiedź na pytanie: czy M. Y. spełnia przesłanki o których mówi art. 102 ust. 1 pkt. 2 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony. Zdaniem Rady do Spraw Uchodźców oraz składu orzekającego skarżący spełnia przesłanki o których mówi ustawa.

Odnosząc się do podnoszonego w skardze do WSA argumentu dotyczącego treści art. 20 ust. 1 lit. c w/w ustawy o ochronie cudzoziemców to należy stwierdzić, że ani organ I instancji, ani Rada do Spraw Uchodźców w uzasadnieniu wydanych decyzji nie powoływały się na przesłankę o której mowa w tym przepisie.

Konkludując Sąd stwierdza, że zaskarżona decyzja jest prawidłowa. Zarówno argumentacja skargi, jak i analiza akt sprawy nie ujawniła bowiem wad tego rodzaju, które mogłyby mieć wpływ na podjęte rozstrzygnięcie.

Z tych względów i na podstawie art.. 151 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.