Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1185/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-08-31 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Hasła tematyczne: Kara administracyjna
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1.
journal: Dz.U. 2021 poz 137
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - t.j.
article: art. 134 par. 1, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a, art. 145 par. 1 pkt 2, art. 151, art. 119 pkt 2, art. 120.
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 140aa ust. 3 pkt 1, art. 140 aa ust. 1,ust. 3 pkt 3, ust. 3 pkt 1 art. 64 ust. 1 pkt 1, ust. 3 pkt 1, art. 64 ust. 4, art. 64 ust. 2, art. 140ab ust. 2.
journal: Dz.U. 2020 poz 110
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aneta Lemiesz Sędziowie Sędzia WSA Dorota Pawłowska (spr.) Sędzia WSA Sławomir Kozik po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 31 sierpnia 2021 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi A. R. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia "(...)" marca 2021 r. nr "(...)"w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] marca 2021 r. nr [...] (dalej: "zaskarżona decyzja") Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej: "Organ", "GITD"), na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm., dalej: "Kpa"), art. 64 ust. 1, 2, art. 64c, art. 140aa ust. 1, ust. 3 pkt 1, art. 140aa ust. 4, art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit. a), ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tj. Dz. U. z 2020 r., poz. 110 ze zm., dalej: "Prd"), art. 41 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tj. Dz. U. z 2020 r., poz. 470 ze zm., dalej: "Udp"), § 3 ust. 1 pkt 8, § 6 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (tj. Dz. U. z 2016 r., poz. 2022 ze zm., dalej: ,,Rozporządzenie w sprawie warunków"), po rozpatrzeniu odwołania A. R. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą firma H. (dalej także: "Skarżący", "Strona") od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: "[...]WITD", "Organ I instancji") z [...] lipca 2020 r. nr [...] nakładającej na Stronę karę pieniężną w wysokości 500 zł. – utrzymał w mocy decyzję Organu I instancji.

Do wydania zaskarżonej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym

i prawnym:

W dniu [...] maja 2020 r. na drodze krajowej nr [...] w miejscowości P., zatrzymano do kontroli dwuosiowy samochód ciężarowy marki [...] o nr rej. [...]. Pojazdem kierował J. R., który wykonywał przejazd drogowy z ładunkiem profili stalowych (ładunek podzielny) w imieniu Skarżącego - przedsiębiorcy A. R. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą: firma H. Kontrolę udokumentowano protokołem nr [...]z [...] maja 2020 r.

W związku z przypuszczeniem przekroczenia dopuszczalnych parametrów wagowych wykonano pomiary wymiarów zewnętrznych, nacisków osi oraz rzeczywistej masy całkowitej kontrolowanego środka transportu z ładunkiem. Pomiarów nacisków osi oraz rzeczywistej masy całkowitej dokonano przy użyciu wag przenośnych typu PW-10. W wyniku przeprowadzonego ważenia stwierdzono, że rzeczywisty nacisk pojedynczej osi napędowej po odliczeniu możliwych błędów ważenia wyniósł 12,6 t (norma 11,5t), zatem przekroczono max. dopuszczalny nacisk pojedynczej osi napędowej o 1,1 t - (przekroczenie o 9,6,%). W toku przeprowadzonej kontroli drogowej stwierdzono zatem przejazd po drodze publicznej pojazdem nienormatywnym o parametrach przewidzianych dla zezwolenia kategorii VII.

Organ I instancji nie znalazł podstaw do umorzenia stwierdzonego w trakcie kontroli drogowej naruszenia w oparciu o przepis art. 140aa ust. 4 pkt 1 lit. a i b Prd. W związku ze stwierdzonym naruszeniem [...]WITD, decyzją z [...] lipca 2020 r., nałożył na Skarżącego karę pieniężną w wysokości 500 zł.

Po rozpatrzeniu odwołania, zaskarżoną decyzją GITD utrzymał w mocy decyzję Organu I instancji.

W uzasadnieniu ww. decyzji Organ wskazał, że w rozpatrywanej sprawie kary pieniężne są nakładane na podstawie art. 140aa ust. 1 Prd. Treść art. 140ab Prd określa w sposób sztywny wysokość kar pieniężnych za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia. W tym zakresie Organ nie ma możliwości kształtowania wysokości kary pieniężnej. W związku z powyższym regulacja wynikająca z art. 189d Kpa, na mocy art. 189a § 2 pkt 1 Kpa nie ma zastosowania w niniejszej sprawie.

Organ podkreślił dalej, iż zastosowania nie znajdzie również art. 189e Kpa oraz art. 189f Kpa, bowiem do decyzji nakładanych na podstawie art. 140aa ust. 1 Prd mają zastosowanie okoliczności wyłączające odpowiedzialność Strony wymienione w art. 140aa ust. 4 Prd.

GITD zaznaczył, że w tym względzie ma zastosowanie norma kolizyjna

określona w art. 189a § 2 pkt 2 Kpa, która stanowi, iż w przypadkach

uregulowanych w przepisach odrębnych odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej lub udzielenia pouczenia, przepisów działu IVa w tym zakresie nie stosuje się.

Organ wskazał, że stosownie do art. 64 ust. 1 ustawy Prd ruch pojazdu nienormatywnego jest dozwolony pod warunkiem:

1. uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego odpowiedniej kategorii, wydawanego w drodze decyzji administracyjnej, przez właściwy organ, a w przypadku pojazdu nienormatywnego należącego do Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej pod warunkiem uzyskania zezwolenia wojskowego na przejazd drogowy, wydawanego przez właściwy organ wojskowy;

2. przestrzegania warunków przejazdu określonych w zezwoleniu, o którym mowa w pkt 1;

3. pilotowania przejazdu pojazdu nienormatywnego na warunkach i w sposób określony w przepisach wydanych na podstawie art. 64i ust. 2, w tym przez wymaganą liczbę pojazdów wyposażonych i oznakowanych zgodnie z tymi przepisami;

4. zachowania szczególnej ostrożności przez kierującego pojazdem nienormatywnym.

Z odwołaniem do art. 140aa ust. 1 i ust. 3 Prd GITD podkreślił, że za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej a karę nakłada się na podmiot wykonujący przejazd.

Organ wskazał, że jak wynika z treści dowodu rejestracyjnego samochodu ciężarowego marki [...] dopuszczalna masa całkowita pojazdu wynosiła 16000 kg. Miejsce ważenia legitymowało się w dniu kontroli protokołem pomiaru pochylenia terenu stanowiska ważenia pojazdów z [...] kwietnia 2020 r. Pojazd został zważony przy pomocy przenośnych wag typu PW-10 o nr fabrycznych [...], które legitymowały się świadectwem legalizacji ponownej wydanym przez Dyrektora Okręgowego Urzędu Miar w W. z 4 lutego 2020 r., z datą ważności do 4 marca 2022 r.

GITD zwrócił uwagę, że w wyniku pomiarów kontrolowanego samochodu ciężarowego, stwierdzono następujące naruszenie dopuszczalnej normy:

– nacisk na pojedynczej osi napędowej 12,6 t (po odjęciu 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę) - przekroczenie o 1,1 t (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 9,56 %),

– rzeczywista masa całkowita 17,55 t (po odjęciu 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę) - przekroczenie o 4,1 t (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 9,68 %),

– podmiot wykonujący przejazd nie posiadał zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym.

W związku ze stwierdzoną nienormatywnością pojazdu na Stronę nałożono karę pieniężną w wysokości 500 zł.

Odnosząc się do zarzutów Strony Organ zauważył, że do kontroli nacisków osi i rzeczywistej masy całkowitej zastosowano przenośne wagi typu PW-10. Możliwość zastosowania ww. wagi do pomiaru pojedynczej osi, rzeczywistej masy całkowej pojazdu, wynika z treści podręcznika użytkowania wag PW-10. Z protokołu kontroli wynika, że w niniejszej sprawie zastosowano ważenie osi na parze płaszczyzn pomiarowych - kilka cykli ważenia, gdyż kontrolujący wskazał, że dokonano pomiarów statycznych. Z opisu naruszenia wynika, że strefa ważenia wyposażona była w zagłębienie dostosowane do wysokości użytych wag, w taki sposób, że powierzchnie ważenia wag znajdowały się na wysokości jezdni strefy ważenia. Strefa ważenia nie zawierała żadnych zanieczyszczeń. W związku z tym, że zagłębienia były dostosowane do użytych wag nie występowała potrzeba użycia podkładów wyrównawczych na sąsiadujące osie.

Organ podniósł, że Strona mija się z prawdą wskazując, że załączyła do odwołania zdjęcia zrobione przez kierowcę na miejscu ważenia. Jeżeli tak było to w innych warunkach i w innym czasie, gdyż na załączonych zdjęciach wyraźnie widać, że są to wagi SAW III, podczas gdy do kontroli użyto wagi PW-10 o zupełnie innej konstrukcji. Zatem zdjęcia te (zrobione nie wiadomo gdzie i kiedy) nie potwierdzają tez podnoszonych przez Skarżącego. Okoliczność dostosowania wnęk do zastosowanych wag potwierdził kierowca, który podpisał protokół kontroli, bez wniesienia żadnej uwagi. Zdaniem Organu podczas kontroli pomiary przeprowadzono zgodnie z zapisami instrukcji użytkowania zastosowanych wag, a zatem cała procedura ważenia odbyła się prawidłowo, za pomocą zalegalizowanych przyrządów pomiarowych, a jej wyniki są w pełni wiarygodne.

Ponownie rozpoznając sprawę, Organ nie dopatrzył się przesłanek do umorzenia postępowania administracyjnego, na podstawie 140aa ust. 4 Prd. Strona nie dostarczyła także takich dowodów, z których wynikałoby wyłączenie jej odpowiedzialności za brak zezwolenia, w oparciu o regulację art. 140aa ust. 4 Prd. Jak podkreślił Organ, przedmiotem przewozu nie był ładunek sypki ani drewno. Przedmiotem przewozu były bowiem profile stalowe. Poza tym podczas kontroli stwierdzono przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej. Nie znajduje zatem w ocenie GITD, zastosowania art. 140aa ust. 4 pkt 2 Prd.

Organ zauważył, że Strona w toku postępowania pismem z 10 czerwca 2020 r., złożyła wyjaśnienia, które nie stanowią dowodów świadczących, że dochowała należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem i nie miała wpływu na powstanie naruszenia. Nie są takimi dowodami wyjaśnienia zawarte w odwołaniu.

Według Organu mając na uwadze powyższe regulacje prawne oraz treść zgłaszanych przez Stronę wyjaśnień w przedmiotowej sprawie nie zachodzi możliwość uwolnienia się podmiotu wykonującego przejazd od odpowiedzialności, gdyż brak wpływu na powstanie naruszenia musi realnie zaistnieć. Nie wystarczy jedynie zakwestionować swojej odpowiedzialności. To podmiot wykonujący przejazd przecież decyduje o wyborze trasy, czy zachowaniu się na drodze podczas wykonywania przejazdu i musi on uwzględniać w swych rachubach bezpieczeństwo zarówno kierowcy, wykonującego transport jak i innych uczestników ruchu.

W ocenie GITD, Organ I instancji wypełnił obowiązek wynikający z art. 7 oraz 77 Kpa i zgromadził w aktach sprawy dowody, które są konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy oraz dopuścił jako dowód wszystko, co może przyczynić się do jej wyjaśnienia, a nie jest sprzeczne z prawem.

Pismem z 13 marca 2021 r. Skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą decyzję zarzucając Organowi, przy jej wydaniu:

1. nieprawidłowe zastosowanie art. 140aa ust. 3 Prd, poprzez uznanie Skarżącego za podmiot wykonujący przejazdy lub podmiot wykonujący inne czynności związane z przewozem drogowym, prowadzące w konsekwencji do błędnego określenia strony postępowania;

2. naruszenie art. 7 oraz 77 § 1 Kpa poprzez całkowicie niewiarygodne wyznaczenia parametrów wagowych kontrolowanego pojazdu, wynikające z naruszenia instrukcji określającej warunki stosowania wag i dokonania pomiaru na stanowisku nieposiadającym dopuszczenia uprawnionego podmiotu;

3. naruszenie art. 140aa ust. 1 Prd poprzez nałożenie kary za przejazd wyłącznie jednego pojazdu nienormatywnego;

4. naruszenie art. 140 aa ust. 4 pkt 2 Prd poprzez niezastosowanie tego artykułu w sprawie;

5. błędne zastosowanie przepisu prawa materialnego, tzn. art. 140ab ust. 2 Prd, prowadzące do naruszenia art. 2, art. 7 Konstytucji RP oraz art. 6, art. 7 oraz art. 8 Kpa;

6. naruszenie art. 140 aa ust. 4 pkt 1 Prd poprzez niezastosowanie w sprawie.

W odpowiedzi na skargę Organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021, poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2019r. poz. 2325 ze zm., dalej ,,Ppsa").

W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) – c) Ppsa), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte są wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 Ppsa).

Mając powyższe na względzie, w ocenie Sądu, skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja, jak również utrzymana nią w mocy decyzja Organu I instancji nie naruszają przepisów prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ani przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.

Należy podkreślić, że sąd administracyjny nie ustala stanu faktycznego, a jedynie wskazuje, które ustalenia organu administracji publicznej zostały przez niego przyjęte, jako prawidłowe, a które nie. W przedmiotowej sprawie Sąd przyjął za prawidłową podstawę rozstrzygnięcia opartą o ustalenia faktyczne poczynione przez Organy obu instancji z zachowaniem reguł procedury administracyjnej.

Przedmiotem zastrzeżeń Strony są jednak niektóre okoliczności faktyczne przyjęte za podstawę jej odpowiedzialności.

W pierwszej kolejności należy wskazać, że nie znajdują w aktach sprawy uzasadnienia twierdzenia Skarżącego jakoby to nie on był przewoźnikiem na którego mogłaby być nałożona kara pieniężna w oparciu o art. 140aa ust. 3 pkt 1 Prd.

Zgodnie z art. 140aa ust. 1 Prd za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej. W myśl natomiast ust. 3 pkt 1 tego artykułu Prd kara ta jest nakładana na podmiot wykonujący przejazd.

Nie ulega wątpliwości, że podmiotem wykonującym przewóz jest podmiot, który w swoim imieniu i na swoją rzeczy wykonuje przewóz (przewoźnik) tj. podmiot wykonujący przewóz rzeczy lub osób. O ile nie wykonuje on osobiście przewozu, korzystając z kierowcy to kierowca ten wykonuje przewóz w jego imieniu i na jego rzecz. I z taką sytuacją mieliśmy do czynienia w niniejszej sprawie.

Jak wynika z przebiegu kontroli utrwalonego w protokole, przewóz był wykonywany na rzecz Skarżącego. Świadczą o tym, okazany w toku kontroli wypis [...]z licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego rzeczy wydanej na rzecz Strony, okazany dowód rejestracyjny kontrolowanego pojazdu wskazujący na Stronę jako właściciela, jak i faktury, których wystawcą był Skarżący a które dotyczyły towaru będącego przedmiotem dokonywanego przewozu.

To, że załadunek był wykonywany przez inną osobę lub też, że przejazd był wykonywany przy pomocy kierowcy nie może zmienić tego, że przewóz ten był wykonywany w imieniu i na rzecz Strony. Skoro zaś, tak jak w niniejszej sprawie doszło do przewozu pojazdem nienormatywnym to kierowca powinien być wyposażony w stosowne zezwolenie. Zezwolenie byłoby wystawione na niego o ile byłby jednocześnie przewoźnikiem ale w niniejszej sprawie nim nie był albowiem wykonywał przewóz na rzecz innego podmiotu (przewoźnika), którym był Skarżący. Kierowca powinien być zawsze w nie wyposażony i okazywać uprawnionym osobom (art. 64 ust. 4 Prd). W świetle tych ustaleń faktycznych zasadne było wnioskowanie Organów, że to Skarżący powinien być stroną prowadzonego postępowania administracyjnego skoro to na jego rzecz i w jego imieniu przewóz był wykonywany. Korzystanie bowiem z usług kierowcy nie mogło zmienić tego stanu rzeczy. W takiej sytuacji nie było też potrzeby dalszego rozważania przez GITD, czy Skarżący nie jest może podmiotem, o którym mowa w art. 140 aa ust. 3 pkt 3 Prd, skoro ustalenie, że jest podmiotem o którym mowa w art. 140aa ust.3 pkt 1 Prd, nie budzi żadnych wątpliwości w świetle zgromadzonego materiału dowodowego, w tym w szczególności ww. dokumentów okazanych przez kierowcę w toku kontroli. Zatem zarzuty skargi to kwestionujące nie zasługują na uznanie.

Zdaniem Sadu nie budzą wątpliwości także ustalenia faktyczne Organu poczynione co do zaistniałych przekroczeń: pojedynczej osi napędowej i dopuszczalnej masy całkowitej. W wyniku pomiarów kontrolowanego samochodu ciężarowego, stwierdzono następujące naruszenie dopuszczalnej normy:

- nacisk na pojedynczej osi napędowej 12,6 t (po odjęciu 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę) - przekroczenie o 1,1 t (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 9,56 %),

- rzeczywista masa całkowita 17,55 t (po odjęciu 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę) - przekroczenie o 4,1 t (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 9,68 %), Jednocześnie w toku kontroli stwierdzono (okoliczność bezsporna), że podmiot wykonujący przejazd nie posiadał zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym.

W pierwszej kolejności należy wskazać, że przebieg kontroli w ramach której dokonano powyższych pomiarów utrwalono protokołem kontroli z [...] maja 2020 r. Przed rozpoczęciem kontroli kierowca został poinformowany o zasadach kontroli nacisków osi i masy pojazdu przy użyciu wag samochodowych i przysługujących mu uprawnieniach związanych z tymi czynnościami tj. uprawnieniem do odczytu wskazań przyrządów pomiarowych, okazania świadectw legalizacji przyrządów pomiarowych, dokumentów dopuszczających miejsce ważenia do przeprowadzenia pomiarów, możliwości sprawdzenia zgodności numerów fabrycznych wag i prawie do złożenia wniosku o ponowny pomiar. Treść protokołu została mu też odczytana i podpisana przez niego bez zastrzeżeń a zatem brak podstaw do formułowania zasadnych zarzutów, co do jakichkolwiek naruszeń w odniesieniu do zrealizowanych w tym zakresie czynności kontrolnych.

W świetle twierdzeń skargi kwestionujących prawidłowość dokonanego pomiaru Sąd stwierdza, że brak podstaw do wnioskowania, że w toku kontroli doszło do nieprawidłowości w tym zakresie, które czyniłyby dokonane pomiary pojazdu niewiarygodnymi.

W tym zakresie trzeba wskazać, że do kontroli nacisków osi i rzeczywistej masy całkowitej zastosowano przenośne wagi typu PW-10 i jak wynika z podręcznika użytkownika dla przenośnych wag drogowych PW-10 mogą one służyć zarówno do kontroli całkowitej masy pojazdu jak i obciążenia poszczególnych osi lub kół. W dalszej kolejności należy wskazać, że producent wag w pkt. 2.2. podręcznika, wskazał, że istnieją trzy możliwości użycia tych wag:

1. jednoczesne ważenie wszystkich kół przy wykorzystaniu płaszczyzn pomiarowych -jeden cykl ważenia,

2. ważenie w trakcie jazdy po parze płaszczyzn pomiarowych - jeden cykl ważenia,

3. ważenie osi na parze płaszczyzn pomiarowych - kilka cykli ważenia.

Z protokołu kontroli wynika, że w niniejszej sprawie zastosowano ważenie osi na parze płaszczyzn pomiarowych - kilka cykli ważenia. Z opisu naruszenia wynika, że strefa ważenia wyposażona była w zagłębienie dostosowane do wysokości użytych wag przenośnych do pomiarów statycznych, w taki sposób, że powierzchnie ważenia wag znajdowały się na wysokości jezdni strefy ważenia z zachowaniem dopuszczalnych spadków wzdłużnych i poprzecznych. Z protokołu pomiaru pochylenia terenu na stanowisku ważenia pojazdów z dnia [...] kwietnia 2020 r. wynika natomiast, że spadek podłużny wynosił 0,22 %, a spadek poprzeczny 0,80 %, a zatem miejsce to spełniło warunki dla zastosowania użytych wag. W pkt 2.2 lit c) podręcznika użytkownika ww. wag, ważenie osi na parze płaszczyzn pomiarowych - kilka cykli ważenia, producent zamieścił bowiem zalecenie co do jak najmniejszego nachylenia - 1 % wzdłuż i 2 % w poprzek. Powyższe warunki zostały zatem spełnione dla zastosowania użytych wag.

Ponadto Organ od pomiaru każdej osi (co przełożyło się na wartość rzeczywistej masy całkowitej) zastosował tolerancję w wysokości 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę. Producent nie przewidział błędu dla ważenia zastosowanego w tym przypadku, w związku z czym nie było obowiązku odejmowania żadnej wartości tolerancji. Niemniej doszło do zastosowania tej tolerancji błędu na korzyść Strony. Trzeba też mieć na uwadze, że do pomiaru użyto wag dla których wydane zostało ważne świadectwo legalizacji ponownej (k-15 akt administracyjnych), zatem zarzuty skargi podważające ten stan rzeczy nie są zasadne. W aktach sprawy znajduje się nadto świadectwo wzorcowania dla wysokościomierza teleskopowego oraz ważne świadectwo legalizacji pierwotnej dla przymiaru wstęgowego (str. 13-14 akt administracyjnych) oraz protokół z pomiaru pochylenia terenu na stanowisku ważenia pojazdów, które to pochylenia, jak to już zostało wspomniane powyżej były istotnie mniejsze niż te uznane za dopuszczalne przez producenta wag. Przy czym protokół ten jest sporządzony przez uprawnionego do tego geodetę i brak podstaw do kwestionowania jego mocy dowodowej. Trzeba bowiem tutaj, odnosząc się do twierdzeń skargi, odróżnić kwestię legalizacji urządzeń użytych do pomiaru (a takie były) od stanowiska ważenia pojazdów, które nie podlega takiej reglamentacji prawnej. Nie jest to bowiem przyrząd pomiarowy (urządzenie, układ pomiarowy lub jego elementy, przeznaczone do wykonania pomiarów samodzielnie lub w połączeniu z jednym lub wieloma urządzeniami dodatkowymi), o jakim mowa w art. 4 pkt 5 ustawy z 11 maja 2001r. Prawo o miarach (Dz. U. z 2020r. poz 140 ze zm.). Dla wykazania zaś, że stanowisko to spełniało minimalne wymagania wskazane w podręczniku użytkownika wag wystarczające było ustalenie co do istniejących spadków poczynione w ww. protokole. W tym stanie rzeczy, wbrew zarzutom skargi nie było też konieczności za pomocą poziomicy sprawdzenia równości powierzchni.

Dokonując następnie oceny, czy poczynione ustalenia faktyczne w sprawie pozwalały na wydanie rozstrzygnięcia przyjętego w zaskarżonej decyzji stwierdzić w pierwszej kolejności należy, że zgodnie z art. 2 ust. 35a Prd pojazd nienormatywny to pojazd lub zespół pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez ładunku są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi w przepisach o drogach publicznych, lub którego wymiary lub rzeczywista masa całkowita wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych, przewidzianych w przepisach niniejszej ustawy.

Zgodnie zaś z postanowieniem art. 64 ust. 1 Prd ruch pojazdu nienormatywnego jest dozwolony pod warunkiem uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego odpowiedniej kategorii, wydawanego, w drodze decyzji administracyjnej, przez właściwy organ. W świetle przedstawionych powyżej przepisów prawa (już niezależnie od innych argumentów jakie w tym zakresie można byłoby podnieść) niezasadne są twierdzenia Strony, że do zastosowania sankcji z art. 140aa ust. 1 Prd mogłoby dojść jedynie w przypadku przejazdu bez zezwolenia kilku pojazdów nienormatywnych a nie jednego pojazdu w sytuacji gdy nienormatywność pojazdu może dotyczyć jednego konkretnego pojazdu, poruszającego się na konkretnej drodze publicznej. A zatem i kara pieniężna może być nałożona za przejazd jednego nienormatywnego pojazdu, jak w niniejszej sprawie. Zarzut naruszenia art. 140aa ust. 1 Prd z powołaniem się Skarżącego na odmienną tezę jest zatem niezasadny.

Przy zaistniałym naruszeniu, gdy przejazd pojazdem nienormatywnym związany jest z przewozem ładunku podzielnego, naruszony zostaje art. 64 ust. 2 Prd. Należy tutaj wyjaśnić, że w przypadku przewozu pojazdem nienormatywnym ładunku podzielnego, zastosowanie mają art. 64 ust. 2 i art. 140ab ust. 2 Prd. Zgodnie z art. 64 ust. 2 Prd, zabrania się przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I lub kategorii II. Dodać należy, że zgodnie z art. 2 pkt 35b Prd, ładunkiem podzielnym jest ładunek, który bez niewspółmiernie wysokich kosztów lub ryzyka powstania szkody, mógł być podzielony na dwa lub więcej mniejszych ładunków. Takim ładunkiem jest ładunek składający się z profili stalowych, jak w niniejszej sprawie. W konsekwencji doszło do naruszenia zakazu przewozu pojazdem nienormatywnym ładunku podzielnego, określonego w art. 64 ust. 2 Prd. W świetle art. 140ab ust. 2 Prd, za przejazd pojazdem nienormatywnym (tj. w przypadku naruszenia art. 64 ust. 2 Prd) nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia. Tytułem wyjaśnienia zastrzeżeń jakie w tym zakresie zostały sformułowane w skardze wskazać należy, że ustawodawca nie przewidział odrębnej kary za naruszenie zakazu przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków podzielnych, lecz wprowadził konstrukcję prawną polegającą na zastosowaniu kary jak za przejazd bez zezwolenia, bez sprecyzowania konkretnej kategorii zezwolenia, która jest dopiero określana w odniesieniu do osiągniętych parametrów pojazdu. Taka wykładnia wspomnianych przepisów nie budzi wątpliwości i została przyjęta w orzecznictwie sądów administracyjnych w tych sprawach. Zarzuty w tym zakresie zatem formułowane w skardze nie są zatem podzielane przez Sąd.

W niniejszej sprawie parametrom kontrolowanego pojazdu odpowiadały zaś parametry jak przy zezwoleniu kategorii VII, które stosownie do lp. 7 załącznika nr 1 do Prd jest wydawane na przejazd pojazdu:

a) wymiarach oraz rzeczywistej masie całkowitej większych od wymienionych w kategoriach I-VI (doszło do przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej),

b) o naciskach osi przekraczających wielkości przewidziane dla dróg o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t. (doszło do przekroczenia nacisku pojedynczej osi napędowej).

W sytuacji zaś gdy przewóz nastąpił a stwierdzone naruszenie parametrów odpowiadało wymogom jak dla zezwolenia kategorii VII to wysokość kary pieniężnej uzależniona i różnicowana jest w zależności od procentu przekroczenia dopuszczalnych wartości, nawet jeżeli był on nieznaczny. Stosownie do treści art. 140ab ust. 1 pkt 3 lit a Prd karę pieniężną, o której mowa w art. 140aa ust. 1, ustala się w wysokości 500 zł. za brak zezwolenia kategorii VII gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości nie więcej niż o 10% (tak jak w niniejszym przypadku).

Podkreślić należy, że odpowiedzialność za przekroczenie dopuszczalnych norm w ramach dokonywanego przewozu (dopuszczalnej masy całkowitej, nacisku pojedynczej osi napędowej) jest odpowiedzialnością za skutek i ma charakter obiektywny. Odpowiedzialność ta nie jest oparta na zasadzie winy, a zatem sam wynik ważenia, potwierdzający przekroczenia parametrów ustawowych, wystarcza do nałożenia kary pieniężnej. Wysokość kar za przekroczenie dopuszczalnych parametrów nie podlega uznaniu administracyjnemu, co oznacza, że organ nie ma możliwości miarkowania ich wysokości.

Sąd dostrzega, że nałożona kara pieniężna stanowi określoną dolegliwość dla Skarżącego tym niemniej trzeba też mieć na uwadze, że ustalając wysokość kar pieniężnych, prawodawca ma przede wszystkim na względzie prawidłową eksploatację sieci dróg krajowych, które ulegają największym zniszczeniom na skutek poruszania się po nich pojazdów nadmiernie obciążonych. Kary pieniężne mają przede wszystkim na celu uświadomienie użytkownikom dróg, że stanowią one dobro o istotnej wartości tak materialnej, jak i społecznej. Gospodarowanie takim dobrem, a więc także korzystanie z niego, musi odbywać się przy jego pełnym poszanowaniu i na zasadach jakie w świetle ich wymaganej ochrony zostały uznane za konieczne. Toteż ustawodawca celowo wprowadza reglamentowanie przejazdu pojazdem nienormatywnym po drogach publicznych, wymagając od użytkowników dróg uzyskania odpowiedniego zezwolenia, którego brak – w przypadku stwierdzonych naruszeń – skutkuje nałożeniem kary pieniężnej, stosownie do wymaganej w danych okolicznościach kategorii zezwolenia.

W ocenie Sądu zasadnie też Organ uznał, że brak podstaw do zwolnienia Skarżącego z odpowiedzialności administracyjnej na podstawie art. 140aa ust. 4 Prd.

Zgodnie z jego postanowieniem nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w ust. 1 tego artykułu, wobec podmiotu wykonującego przejazd, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli:

1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że ten podmiot:

a) dochował należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem,

b) nie miał wpływu na powstanie naruszenia, lub

2) rzeczywista masa całkowita pojazdu nienormatywnego nie przekracza dopuszczalnej wielkości lub wielkości określonej w zezwoleniu, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, a przekroczenie dotyczy wyłącznie nacisku osi pojazdu w przypadku przewozu ładunków sypkich oraz drewna.

W świetle okoliczności faktycznych sprawy Organ zasadnie przyjął, że nie zaistniały przesłanki do umorzenia postępowania administracyjnego na podstawie art. 140 aa ust. 4 pkt 1 Prd. Należy zauważyć, iż nie wystarczy jedynie zakwestionowanie swojej odpowiedzialności i oświadczenie, iż dochowało się należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem czy też że nie miało się wpływu na powstanie naruszenia. Z konstrukcji ww. przepisu wynika, że to Skarżący powinien udowodnić okoliczności na poparcie swoich twierdzeń, które mają go z tej odpowiedzialności zwolnić. Zatem brak wpływu na powstanie naruszenia musi realnie zaistnieć, a podmiot prowadzący działalność gospodarczą zobowiązany jest dołożyć maksimum staranności, aby prowadzona działalność gospodarcza była wykonywana zgodnie z przepisami prawa. Strona nie dostarczyła dowodów, które pozwoliłyby przyjąć odmienną ocenę w zaskarżonej decyzji a to na niej spoczywał ciężar dowodu w tym zakresie. Dochowanie minimum wymaganej w tego typu działalności staranności byłoby w tym zakresie wystarczające. Należy podzielić także stanowisko GITD, że nie może w sprawie dojść do zastosowania art. 140aa ust. 4 pkt 2 Prd albowiem doszło do przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej a przewożony towar nie był ani ładunkiem sypkim ani drewnem. Zastosowanie zaś tego przepisu prawa mogłoby nastąpić jedynie przy kumulatywnym spełnieniu wszystkich określonych w nim przesłanek.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w ramach dokonywanej kontroli zaskarżonej decyzji nie stwierdził zatem naruszenia prawa materialnego czy procesowego, które winno skutkować jej uchyleniem. Z tych też względów oddalił skargę na podstawie art. 151 Ppsa.

Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, w składzie trzech sędziów na podstawie art. 119 pkt 2 w związku z art. 120 Ppsa albowiem Organ w odpowiedzi na skargę złożył wniosek o rozpoznanie sprawy w tym trybie a Skarżący nie zażądał przeprowadzenia rozprawy.