Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 1052/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2014-02-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność decyzji I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 155, art. 156 par. 1pkt 2
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 134 par. 2
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik Sędziowie Sędzia WSA Barbara Drzazga Sędzia WSA Jakub Zieliński (spr.) Protokolant St. sekretarz sąd. Monika Pancewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 lutego 2014 r. sprawy ze skargi M. C. i J. B. na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] 2013 r. Nr [...] w przedmiocie zmiany decyzji o zwrocie nieruchomości i należności z tym związanych I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty P. z dnia [...] 2011r. nr [...], II. zasądza od Wojewody Wielkopolskiego na rzecz skarżących kwotę 200zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych, III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] 2012 r. nr [...] wydaną na podstawie art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego Starosta P. zmienił ostateczną decyzję Starosty P. z dnia [...] 2008 roku, znak: [...] orzekającą o:

I. Zwrocie na rzecz J. B. w 2/3 części i M. C. w 1/3 części nieruchomości stanowiącej własność Miasta P., zapisanej w księdze wieczystej KW nr [...] , prowadzonej przez Sąd Rejonowy [...], położoną w P. przy ulicy C., oznaczoną w ewidencji gruntów: obręb C., arkusz mapy [...], działka nr [...] (część działki nr [...] przed podziałem), o powierzchni 970 m ,

II. Zobowiązaniu J. B. i M. C. do zwrotu na rzecz Miasta P. należności określonych w art. 140 ust. 1 i ust. 4 ustawy z dnia 21.08.1997 roku o gospodarce nieruchomościami, tj. kwoty 41.099,78 zł (słownie: czterdzieści jeden tysięcy dziewięćdziesiąt dziewięć złotych 78/100 groszy),

w ten sposób, że zmienił punkt III decyzji w części dotyczącej J. B., nadając mu brzmienie:

I. zobowiązać J. B. do zwrotu na rzecz Miasta P. należności określonych w art. 140 ust. 1 i ust. 4 ustawy z dnia 21.08.1997 r. o gospodarce nieruchomościami, tj. kwoty 27.399,85 zł (słownie dwadzieścia siedem tysięcy trzysta dziewięćdziesiąt dziewięć złotych 85/100 groszy) w 10 ratach rocznych, podlegających - każda - oprocentowaniu przy zastosowaniu stopy procentowej równej stopie redyskonta weksli stosowanej przez Narodowy Bank Polski płatnych w następujących terminach:

- do dnia 31 lipca 2011 r. kwoty 2739,98 zł

(słownie: dwa tysiąc siedemset trzydzieści dziewięć złotych 98/100 groszy),

- do dnia 31 lipca 2012 r. kwoty 2739,98 zł

(słownie: dwa tysiąc siedemset trzydzieści dziewięć złotych 98/100 groszy),

- do dnia 31 lipca 2013 r. kwoty 2739,98 zł

(słownie: dwa tysiąc siedemset trzydzieści dziewięć złotych 98/100 groszy),

- do dnia 31 lipca 2014 r. kwoty 2739,98 zł

(słownie: dwa tysiąc siedemset trzydzieści dziewięć złotych 98/100 groszy),

- do dnia 31 lipca 2015 r. kwoty 2739,98 zł

(słownie: dwa tysiąc siedemset trzydzieści dziewięć złotych 98/100 groszy),

- do dnia 31 lipca 2016 r. kwoty 2739,99 zł

(słownie: dwa tysiąc siedemset trzydzieści dziewięć złotych 99/100 groszy),

- do dnia 31 lipca 2017 r. kwoty 2739,99 zł

(słownie: dwa tysiąc siedemset trzydzieści dziewięć złotych 99/100 groszy),

- do dnia 31 lipca 2018 r. kwoty 2739,99 zł

(słownie: dwa tysiąc siedemset trzydzieści dziewięć złotych 99/100 groszy),

- do dnia 31 lipca 2019 r. kwoty 2739,99 zł

(słownie: d dwa tysiąc siedemset trzydzieści dziewięć złotych 99/100 groszy),

- do dnia 31 lipca 2020 r. kwoty 2739,99 zł

(słownie: dwa tysiąc siedemset trzydzieści dziewięć złotych 99/100 groszy).

Do każdej z rat należy doliczyć aktualne oprocentowanie, którego sposób został określony powyżej. Rozłożenie należności na raty nie stoi na przeszkodzie przedterminowej spłacie całości zobowiązań.

Raty należy wpłacać na rachunek bankowy Urzędu Miasta P., Wydział [...]. Wierzytelność Miasta P. podlega zabezpieczeniu w drodze ustanowienia hipoteki na zwracanej nieruchomości. Podstawę wpisu hipoteki do księgi wieczystej stanowią wykonalne: decyzja o zwrocie nieruchomości oraz niniejsza decyzja zmieniająca powyższą, o rozłożeniu zobowiązania na raty,

II. - odmówić M. C. zmiany decyzji w części orzekającej o zwrocie na rzecz Miasta P. należności określonych w art. 140 ust. 1 i ust. 4 ustawy z dnia 21.08.1997 r. o gospodarce nieruchomościami, tj. kwoty 13.699,93 zł (słownie: trzynaście tysięcy sześćset dziewięćdziesiąt dziewięć złotych 93/100 groszy) jednorazowo.

W uzasadnieniu decyzji Starosta wyjaśnił, iż decyzją z dnia [...] 2008 roku, znak: [...] Starosta P. orzekł o zwrocie na rzecz J. B. w 2/3 części i M. C. w 1/3 części nieruchomości stanowiącej własność Miasta P., zapisanej w księdze wieczystej KW nr [...], prowadzonej przez Sąd Rejonowy [...] w P., położonej w P. przy ulicy C., oznaczonej w ewidencji gruntów: obręb C., arkusz mapy 6, działka nr [...], o powierzchni 970 m2, a także o zobowiązaniu ich do zwrotu na rzecz Miasta P. należności określonych w art. 140 ust. 1 i ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami.

Starosta przypomniał, iż na powyższą decyzję pismem z dnia 29 października 2008 r., znak: [...] odwołanie wniósł Prezydent Miasta P. i Spółdzielnia Mieszkaniowa [...] w P.. Decyzją z dnia [...] 2009 roku, znak: [...] Wojewoda Wielkopolski utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w P. wyrokiem z dnia 17 grudnia 2009 roku, sygn. akt IV SA/Po 29/09 oddalił skargę Spółdzielni Mieszkaniowej [...] w P. na ww. decyzję Wojewody Wielkopolskiego.

Pismem z dnia 8 lutego 2011 roku M. C. jako strona i pełnomocnik J. B. zwróciła się z prośbą o zmianę ostatecznej decyzji z dnia 16 października 2008 roku, w trybie art. 155 k.p.a., w zakresie orzeczenia zwrotu zwaloryzowanego odszkodowania, poprzez rozłożenie kwoty podlegającej zwrotowi na raty.

Dalej Starosta P. wyjaśnił, iż Dyrektor Wydziału Gospodarki Nieruchomościami Urzędu Miasta P. pismem z dnia 29 kwietnia 2011 r. wyraził zgodę na zmianę w trybie art. 155 k.p.a. ostatecznej decyzji Starosty P. z dnia [...] 2008 r., znak: [...] w stosunku do J. B., poprzez orzeczenie o rozłożeniu na raty należności Miasta P. określonych w art. 140 ust. 1 i 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami wynoszących 27 399,85 zł , natomiast nie wyraził zgody na zmianę decyzji w części orzekającej o zwrocie na rzecz Miasta P. zwaloryzowanego odszkodowania w kwocie 13 699,93 zł, w stosunku do M. C.

Odwołanie od powyższej decyzji wniosła M. C. podnosząc, iż decyzja ta został wydana w czasie zmiany planu zagospodarowania przestrzennego "[...]". Miejska Pracownia Urbanistyczna nie została powiadomiona o toczącym się postępowaniu zwrotowym działki nr [...]. W wyniku tego planu wartość działki uległa radykalnemu zaniżeniu, co w konsekwencji zmienia wysokość należności strony wobec Miasta P..

Po rozpoznaniu odwołania Wojewoda Wielkopolski decyzją z dnia 29 sierpnia 2013 r. nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję i wydał merytoryczne rozstrzygnięcie, które otrzymało brzmienie:

I. - zobowiązać J. B. do zwrotu na rzecz Miasta P. należności określonych w art. 140 ust. 1 i ust. 4 ustawy z dnia 21.08.1997 r. o gospodarce nieruchomościami, tj. kwoty 27.399,85 zł (słownie dwadzieścia siedem tysięcy trzysta dziewięćdziesiąt dziewięć złotych 85/100 groszy) w 10 ratach rocznych, podlegających - każda - oprocentowaniu przy zastosowaniu stopy procentowej równej stopie redyskonta weksli stosowanej przez Narodowy Bank Polski płatnych w następujących terminach:

- do dnia 30 września 2013 r. kwoty 2739,98 zł

(słownie: dwa tysiące siedemset trzydzieści dziewięć złotych 98/100 groszy),

- do dnia 30 września 2014 r. kwoty 2739,98 zł

(słownie: dwa tysiące siedemset trzydzieści dziewięć złotych 98/100 groszy),

- do dnia 30 września 2015 r. kwoty 2739,98 zł

(słownie: dwa tysiące siedemset trzydzieści dziewięć złotych 98/100 groszy),

- do dnia 30 września 2016 r. kwoty 2739,98 zł

(słownie: dwa tysiące siedemset trzydzieści dziewięć złotych 98/100 groszy),

- do dnia 30 września 2017 r. kwoty 2739,98 zł

(słownie: dwa tysiące siedemset trzydzieści dziewięć złotych 98/100 groszy),

- do dnia 30 września 2018 r. kwoty 2739,99 zł

(słownie: dwa tysiące siedemset trzydzieści dziewięć złotych 98/100 groszy),

- do dnia 30 września 2019 r. kwoty 2739,99 zł

(słownie: dwa tysiące siedemset trzydzieści dziewięć złotych 98/100 groszy),

- do dnia 30 września 2020 r. kwoty 2739,99 zł

(słownie: dwa tysiące siedemset trzydzieści dziewięć złotych 98/100 groszy),

- do dnia 30 września 2021 r. kwoty 2739,99 zł

(słownie: dwa tysiące siedemset trzydzieści dziewięć złotych 98/100 groszy),

- do dnia 30 września 2022 r. kwoty 2739,99 zł

(słownie: dwa tysiące siedemset trzydzieści dziewięć złotych 98/100 groszy). Do każdej z rat należy doliczyć aktualne oprocentowanie, którego sposób został określony powyżej. Rozłożenie należności na raty nie stoi na przeszkodzie przedterminowej spłacie całości zobowiązań.

Raty należy wpłacać na rachunek bankowy Urzędu Miasta P., Wydział [...]. Wierzytelność Miasta P. podlega zabezpieczeniu w drodze ustanowienia hipoteki na zwracanej nieruchomości. Podstawę wpisu hipoteki do księgi wieczystej stanowią wykonalne: decyzja o zwrocie nieruchomości oraz niniejsza decyzja zmieniająca powyższą o rozłożeniu zobowiązania na raty.

II. - odmówić M. C. zmiany decyzji w części orzekającej o zwrocie na rzecz Miasta P. należności określonych w art. 140 ust. 1 i ust. 4 ustawy z dnia 21.08.1997 r. o gospodarce nieruchomościami, tj. kwoty 13.699,93 zł (słownie: trzynaście tysięcy sześćset dziewięćdziesiąt dziewięć złotych 93/100 groszy) jednorazowo.

W uzasadnieniu decyzji, po przytoczeniu ustalonego stanu faktycznego Wojewoda Wielkopolski stwierdził, iż zgodnie z art. 140 ust, 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, w razie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości poprzedni właściciel lub jego spadkobierca zwraca Skarbowi Państwa lub właściwej jednostce samorządu terytorialnego, w zależności od tego, kto jest właścicielem nieruchomości w dniu zwrotu, ustalone w decyzji odszkodowanie, a także nieruchomość zamienną, jeżeli była przyznana w ramach odszkodowania. Z kolei stosownie do art. 141 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, należności, których mowa w art. 140, mogą być, na wniosek poprzedniego właściciela albo jego spadkobiercy, rozłożone na raty, nie dłużej niż na 10 lat. Warunki rozłożenia na raty określa się w decyzji o zwrocie wywłaszczonej nieruchomości.

M. C. i J. B. nie złożyły przed wydaniem przez Starostę P. decyzji zwrotowej z 16 października 2008 r. wniosku o rozłożenie na raty należności powstałych w związku ze zwrotem na ich rzecz nieruchomości stanowiącej własność Miasta P.. Wniosek taki, zawarły dopiero w piśmie z 8 lutego 2011 r., gdy decyzja o zwrocie nieruchomości oraz zobowiązaniu ich do zwrotu zwaloryzowanego odszkodowania wypłaconego byłemu właścicielowi nieruchomości, była już ostateczna i prawomocna. Dlatego też swój wniosek oparły na art. 155 k.p.a., który traktuje o zmianie ostatecznych decyzji, na mocy których strona nabyła prawo.

Dalej organ wskazał, iż zgodnie ze wskazanym przepisem, decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydal, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony; przepis art. 154 § 2 stosuje się odpowiednio.

Konstrukcja przepisu art. 155 K.p.a wyklucza możliwość stosowania go do ponownego rozpoznania sprawy zakończonej ostateczną decyzją administracyjną, niejako "w kolejnej instancji". Zmiana decyzji ostatecznej w trybie art. 155 k.p.a. może być dokonana tylko w granicach stanu faktycznego sprawy "pierwotnej", w oparciu o materiał dowodowy zgromadzony do tej pory.

Dalej organ wskazał, iż jedną z przesłanek zmiany ostatecznej decyzji jest zgoda strony na jej wzruszenie, co zapewnia ochronę praw nabytych. Respektowanie wymagania uzyskania rzeczonej zgody jest bezwzględnym obowiązkiem organu administracji publicznej, a brak tej zgody stanowi rażące naruszenie prawa, przy czym zgoda strony na uchylenie lub zmianę decyzji musi być udzielona wyraźnie - nie może tu być mowy o domniemanej zgodzie, chociażby za uchyleniem lub zmianą decyzji przemawiał "słuszny interes strony".

Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpatrywanej sprawy Wojewoda Wielkopolski stwierdził, iż w postępowaniu odwoławczym badaniu poddana jest jedynie prawidłowość decyzji zmieniającej z 25 maja 2011 r. W postępowaniu tym nie jest rozpatrywana prawidłowość decyzji zwrotowej z 16 października 2008 r. a w szczególności Wojewoda Wielkopolski nie może badać poczynionych w niej ustaleń, w tym także dotyczących ustalenia wysokości należności, do zwrotu których zostały zobowiązane M. C. i i J. B.. W niniejszym postępowaniu odwoławczym Wojewoda Wielkopolski bada czy Starosta P. orzekając o zmianie decyzji zwrotowej właściwie zastosował przepis art. 155 k.p.a.

Dalej organ wskazał, iż strona postępowania - Miasto P. wyraziło zgodę na zmianę decyzji ostatecznej (rozłożenie na raty) w stosunku do J. B., natomiast odmówiło takiej zgody w odniesieniu do M. C..

W tej sytuacji Wojewoda Wielkopolski stwierdził, że decyzja Starosty P. 25 maja 2011 r. orzekająca o zmianie ostatecznej decyzji Starosty P. z dnia 16 października 2008 r., orzekającej o zwrocie wywłaszczonej nieruchomości i zobowiązaniu wnioskodawczyń postępowania zwrotowego do zwrotu na rzecz Miasta P. określonych należności, jest co do zasady prawidłowa, gdyż odpowiada wszelkim przesłankom przewidzianym w art. 155 k.p.a.

Organ II instancji zmuszony był uchylić decyzję Starosty P. i orzec w niniejszej sprawie ze względu na zmianę terminów płatności rat, do których uiszczenia została zobowiązana J. B., zakreślając jednocześnie stronie nowe terminy płatności poszczególnych rat należności określonych w art. 140 ust. 1 i ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami, tj. kwoty 27.399,85 zł

Odnosząc się do próśb M. C. i J. B. kierowanych do Miasta P. w celu "polubownego załatwienia sprawy" oraz zawarcia ugody, Wojewoda Wielkopolski stwierdza, że nie miały one znaczenia dla badania prawidłowości decyzji zmieniającej, w której dokonano rozłożenia na raty należności Miasta P., tym bardziej, że strony nie doszły do porozumienia w kwestii wzajemnych rozliczeń.

Skargę na powyższą decyzję wniosły M. C. w imieniu własnym oraz w imieniu J. B.. Skarżąca podniosła, iż w odwołaniu od decyzji organu I instancji wnosiła o wstrzymanie wszelkich kroków dotyczących wzajemnych rozliczeń miedzy nią i J. B. a Miastem P. do czasu zakończenia postępowania związanego z planem zagospodarowania przestrzennego "[...]" Skarżąca podniosła, iż wydanie zaskarżonej decyzji rażąco narusza interes jednostki. Możliwe było bowiem cofniecie decyzji rozliczeniowej do ponownego rozpatrzenia. Strona podniosła, iż mimo stosownego wniosku Miasto P. nie zwróciło wywłaszczonej nieruchomości.

Odpowiadając na skargę Wojewoda Wielkopolski wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Obecna na rozprawie sądowej M. C. podniosła, iż uchwalono plan miejscowy obejmujący przedmiotowy teren. Plan ten został przez nią zaskarżony do sądu administracyjnego. Strona wniosła o zawieszenie przedmiotowego postępowania sądowego do czasu rozpoznania jej skargi na plan miejscowy ponieważ w jej ocenie ma to wpływ na wartość zwracanej nieruchomości.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w P. zważył, co następuje.

Skarga zasługiwała na uwzględnienie aczkolwiek z innych przyczyn niż w niej podniesione.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Ocenie Sądu podlega zatem zgodność aktów administracyjnych (w tym przypadku decyzji) zarówno z przepisami prawa materialnego jak i procesowego. Kontrola ta obejmuje badanie, czy organy administracji w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu.

Na gruncie przedmiotowej sprawy zaznaczyć należy, iż kontrola wojewódzkiego sądu administracyjnego stosownie do unormowania art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. – dalej: p.p.s.a.) obejmuje wszystkie, a nie tylko podniesione w skardze kwestie związane z procesem stosowania prawa w postępowaniu administracyjnym. Obejmuje więc to, czy organy administracji dokonały prawidłowych ustaleń odnośnie do obowiązywania zastosowanych norm prawnych, czy normy te właściwie zinterpretowały i czy nie naruszyły zasad ustalania określonych faktów za udowodnione.

Zaskarżoną decyzją Wojewoda Wielkopolski zmienił w trybie przepisu art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego ostateczną decyzję Starosty P. z dnia 1[...] 2008 r. [...] w przedmiocie zwrotu nieruchomościami w części w jakiej orzeczono o zobowiązaniu J. B. do zwrotu na rzecz Miasta P. należności określonych w art. 140 ust. 1 i 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Jednocześnie organ ten odmówił zmiany wyżej opisanej decyzji ostatecznej Starosty P.e w zakresie w jakim orzeczono o zobowiązaniu M. C. do zwrotu na rzecz Miasta P. należności określonych w art. 140 ust. 1 i 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami.

Zgodnie z art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony.

Niewątpliwie ostateczna decyzja Starosty P. z dnia [...] 2008 r. [...] stanowiła decyzję w wyniku której strona nabyła prawo. W wyniku tej decyzji J. B. i M. C. uzyskały uprawnienia do zwróconej im nieruchomości stanowiącej uprzednio własność Miasta P.. Jednocześnie Miasto P. uzyskało uprawnienie do zwrotu na jego rzecz należności określonych w art. 140 ust 1 i 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarcze nieruchomościami. Zatem zmiana tej decyzji mogła zostać przeprowadzona w trybie art. 155 K.p.a. - przy spełnieniu warunków określonych w tym przepisie.

Z treści art. 155 K.p.a. jednoznacznie wynika, że zmiana na jego podstawie decyzji ostatecznej uzależniona jest od zgody strony. Użycie przez ustawodawcę liczby pojedynczej "strona" nie może być jednak rozumiane w ten sposób, że dla zmiany decyzji konieczna jest zgoda jedynie tej strony, która na jej podstawie nabyła prawo. Jeżeli bowiem na podstawie danej decyzji choćby jedna ze stron nabyła prawo, jej zmiana wymaga zgody wszystkich osób, które były stronami w sprawie zakończonej tą decyzją ostateczną, bez względu na to, jakie prawa nabyła każda z nich (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 marca 2007 r., sygn. akt II OSK 1465/05, Lex nr 337475 oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 lipca 2009 r., sygn. akt VII SA/Wa 664/09, LEX nr 553594). W tym stanie rzeczy postępowanie w trybie omawianego przepisu prowadzi się z udziałem tych samych stron postępowania podstawowego (zwykłego), w którym zapadła decyzja ostateczna (por. wyrok NSA z 11 lipca 2005 r., I SA/Wa 897/04 – LEX nr 190638; wyrok NSA z 11 grudnia 2003 r., IV SA 1855/02 - LEX nr 339407). Powyższy pogląd, stabilny w orzecznictwie administracyjnym, jest w pełni aprobowany przez skład orzekający w niniejszej sprawie.

Jednocześnie wyjaśnić należy, iż wymóg zgody stron na zmianę decyzji ostatecznej nie jest uzależniony od tego, czego ma dotyczyć zmiana decyzji. Ponadto zgoda ta nie może być dorozumiana ani domniemana, lecz musi być wyraźnie oświadczona, chociażby za uchyleniem lub zmianą decyzji przemawiał "słuszny interes strony" (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P. z dnia 8 lipca 2009 r., sygn. akt IV SA/Po 266/09, Lex nr 553442). Zgoda strony stanowi podstawową przesłankę stosowania przepisu art. 155 k.p.a., a jej brak lub wadliwość prowadzi do rażącego naruszenia prawa (por. B. Adamiak i J. Borkowski – Komentarz do Kodeksu postępowania administracyjnego Wydawnictwo C. H. Beck W-wa 2013r. strona 606).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy zauważyć należy, iż po złożeniu przez skarżących wniosku o zmianę decyzji organu I instancji z dnia 16 października 2008 r., organ ten zasadnie zwrócił się do Miasta P. jako strony postępowania zakończonego tą decyzją o zajęcie pisemnego stanowiska poprzez wyrażenie zgody na wnioskowaną zmianę, lub też odmowę jej wyrażenia. Niemniej organ ten jak też organ II instancji nie zwróciły się o wyrażenie zgody na zmianę przedmiotowej decyzji do "Spółdzielni Mieszkaniowej [...]" jak też Przedszkola nr [...] w P., które to podmioty, jak wynika z akt sprawy, były stronami postępowania zakończonego wydaniem decyzji ostatecznej z 16 października 2008 r. W świetle wyżej przedstawionych rozważań prawnych zmiana decyzji ostatecznej Starosty P. z dnia 16 października 2008 r. wymagała zgody tych dwóch podmiotów i tego niezależnie od tego, iż zmiana miała dotyczyć tylko części tej decyzji.

`Brak zgody "Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" jak też Przedszkola nr [...] w P. na zmianę decyzji ostatecznej oznacza, iż zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja Starosty P. dnia 25 maja 2011 r. zostały wydane z rażącym naruszeniem art. 155 K.p.a. W tej sytuacji Sąd stwierdził ich nieważność na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 w zw. z art 156 § 1 pkt 2 K.p.a.

W tym miejscu zauważyć należy, iż niniejsze orzeczenie Sądu jest niekorzystne dla jednej ze skarżących – J. B. bowiem eliminuje korzystne dla niej rozstrzygniecie organów obu instancji. Niemniej zgodnie z treścią art. 134 § 2 p.p.s.a sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności. Jak wskazano wyżej taka sytuacja miała miejsce w rozpatrywanej sprawie.

Odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze podzielić należy stanowisko organu II Instancji, iż celem postępowanie prowadzonego w trybie art. 155 k.p.a. jest ustalenie zaistnienia przesłanek wymienionych w tym przepisie. Nie zmierza ono do ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy już ostatecznie zakończonej. W żadnym razie nie można w tym trybie rozszerzać zakresu sprawy administracyjnej. Zmiana decyzji ostatecznej w trybie art. 155 może być dokonana tylko w granicach stanu faktycznego sprawy "pierwotnej", w oparciu o do tej pory zgromadzony materiał dowodowy (patrz wyrok NSA z dnia 28 lutego 2007 r., sygn. II OSK 267/06 LEX nr 326277 i z dnia 25 listopada 2010 r. o sygn. akt II OSK 1810/09 – dostępny na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Tymczasem jak wynika z treści odwołania oraz skargi strona skarżąca domaga się wstrzymania wykonania ostatecznej decyzji Starosty P. z dnia 16 października 2008 r. z uwagi na toczące się postępowanie w sprawie uchwalenia planu zagospodarowania przestrzennego "[...]", którego wynik może, w ocenie strony, mieć wpływ na wysokość wzajemnych rozliczeń z Miastem P. Żądanie strony w tym zakresie wykracza poza ramy postępowania w sprawie zmiany decyzji ostatecznej i nie może być w tym postępowaniu brane pod uwagę.

Ponownie rozpoznając wniosek M. C. i J. B. z dnia 8 lutego 2011 r. o zmianę decyzji ostatecznej Starosty P. z dnia 16 października 2008 r. organy winny wziąć pod uwagę ocenę prawną wyrażoną przez Sąd w niniejszym uzasadnieniu.

Na marginesie zauważyć należy, iż w aktach sprawy nadesłanych do Sądu brak jest upoważnienia udzielonego M. C. przez J. B. do reprezentowania jej w postępowaniu dotyczącym zmiany ostatecznej decyzji Starosty P. z dnia 16 października 2008 r. Brak ten winien być uzupełniony w toku ponownego rozpoznania sprawy.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. (punkt II sentencji wyroku), zaś o wykonalności zaskarżonej decyzji na podstawie art. 152 p.p.s.a. (punkt III sentencji wyroku).