Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 2865/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2008-02-27 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6539 Inne o symbolu podstawowym 653
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c) w związku z art. 134 par.1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Michał Sowiński, Sędzia WSA Krystyna Madalińska-Urbaniak, Asesor WSA Danuta Dopierała (spr.), Protokolant Joanna Pietraś-Skobel, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 lutego 2008 r. sprawy ze skargi K.K. na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia [...] października 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne rolników uchyla zaskarżoną decyzję.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi z dnia 5 listopada 2007 r. (data nadania pocztowego - 7 listopada 2007 r.) wniesionej przez panią K.K. jest decyzja Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z [...] października 2007 r., znak: [...], utrzymująca w mocy decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z [...] września 2007 r., znak: [...] o odmowie umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenie społeczne rolników.

Skarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym:

Pismem z [...] sierpnia 2007 r., pani K.K. zwróciła się do Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego - Placówka Terenowa w K. o umorzenie składki na ubezpieczenie społeczne rolników za [...] kwartał 2007 r. Wskazała, iż susza, która miała miejsce w 2006 r. spowodowała 40% stratę w prowadzonym gospodarstwie rolnym. Podniosła, że jest wdową i od siedmiu lat samotnie wychowuje [...] dzieci w wieku szkolnym.

Jednocześnie zaznaczyła, że złożyła również wniosek o umorzenie składki za [...] kwartał 2007 r.

W wyniku rozpatrzenia wniosku, decyzją z [...] września 2007 r. znak: [...], Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, powołując w podstawie prawnej art. 36 ust. 1 pkt 10 oraz art. 41a ust. 1 pkt 1 ustawy z 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 1998 r., Nr 7, poz. 25 ze zm.), odmówił umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne rolników za [...] kwartał 2007 r. w kwocie [...] zł.

W uzasadnieniu organ wskazał, iż z dokumentacji nadesłanej przez Urząd Miasta i Gminy w S. wynika, iż komisja do spraw szacowania szkód powstałych w wyniku suszy w 2006 r. oszacowała straty na terenie gospodarstwa rolnego Wnioskodawczyni na poziomie 40 %, co stanowiło podstawę do umorzenia należności z tytułu składek tylko za jeden kwartał. Biorąc powyższe pod uwagę, decyzją z [...] maja 2007 r. umorzono zaległość z tytułu nieopłaconych składek za [...] kwartał 2007 r.

Prezes Kasy zaznaczył nadto, że oprócz dochodu osiąganego w związku z prowadzeniem gospodarstwa rolnego, Skarżąca uzyskuje również dochód z działalności gospodarczej oraz pobiera rentę rodzinną w kwocie [...] zł.

Powołując treść art. 41a ust. 1 pkt 1 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, Prezes Kasy zwrócił uwagę na uznaniowy charakter decyzji w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek. Wyjaśnił również, że umorzenie składek ma niekorzystny wpływ na wysokość przyznawanego w przyszłości świadczenia emerytalno-rentowego osoby zobowiązanej.

Organ wskazał nadto, iż Skarżąca, z uwagi na przejściowe trudności finansowe, może zwrócić się z podaniem o rozłożenie wnioskowanych należności na raty.

Pismem z [...] września 2007 r. pani K.K. złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wskazała, iż gospodarstwo rolne, prowadzone przez nią samą przy pomocy [...] syna, nie zapewnia odpowiednich przychodów. Zaznaczyła również, iż w bieżącym roku nie osiągnęła żadnych dochodów z działalności gospodarczej. Podkreśliła, iż kwota, jaką otrzymuje z tytułu renty rodzinnej ([...] zł), nie pozwala na zaspokojenie podstawowych potrzeb związanych z edukacją dzieci (internat, książki, buty). Poinformowała, iż w grudniu 2006 r. uległa wypadkowi, w wyniku którego złamała nogę. Nie mogąc liczyć na pomoc w prowadzeniu gospodarstwa ze strony uczęszczających do szkoły dzieci, zmuszona była korzystać z odpłatnej pomocy innych osób. Zwróciła również uwagę na długi (półroczny) okres oczekiwania na wezwanie na komisję lekarską w celu ustalenia procentowego uszczerbku na zdrowiu w związku z wypadkiem przy pracy w gospodarstwie rolnym.

Decyzją z [...] października 2007 r. znak: [...], Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., nr 98, poz. 1071 ze zm.) i art. 41a ust. 1 pkt 1 ustawy z 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 1998 r., Nr 7, poz. 25 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję z [...] września 2007 r. znak [...].

Uzasadniając rozstrzygnięcie organ wskazał, iż rozmiar spowodowanych suszą szkód, poniesionych przez Skarżącą w 2006 r. ("40% strat na posiadanym areale"), uprawniał do umorzenia należności tylko za jeden kwartał i takiej ulgi udzielono Zainteresowanej decyzją z [...] maja 2007 r. o umorzeniu należności z tytułu składki na ubezpieczenia społeczne rolników za [...] kwartał 2007 r.

Jednocześnie zaznaczył, iż Dłużniczka pobiera rentę rodzinną oraz otrzymuje dodatki rodzinne z Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w kwocie [...] zł miesięcznie i uzyskuje dochód z prowadzonego gospodarstwa rolnego.

Odnosząc się do podniesionej we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy kwestii dotyczącej orzekania jednorazowego odszkodowania z tytułu wypadku przy pracy w gospodarstwie rolnym, Prezes Kasy wyjaśnił, iż "zgodnie z przepisami postępowanie orzeczenia w sprawie ustalenia procentowego uszczerbku na zdrowiu w wyniku wypadku w gospodarstwie rolnym następuje po upływie 6-ciu miesięcy od daty wypadku, gdy naruszenie sprawności organizmu będącego następstwem wypadku rokuje poprawę i nie ma pewności, że będzie trwać ponad 6 miesięcy od daty wypadku. W związku z powyższym Placówka nie ma wpływu na termin wezwania odnośnie ustalenia procentowego uszczerbku na zdrowiu".

Konkludując Prezes Kasy stwierdził, iż - biorąc pod uwagę okoliczności rozpatrywanej sprawy oraz uwzględniając stan finansów funduszu emerytalno-rentowego i składkowego - nie znajduje podstaw do umorzenia wnioskowanych należności.

Pismem z 5 listopada 2007 r. pani K.K. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z [...] października 2007 r. znak: [...], utrzymującą w mocy decyzję z [...] września 2007 r. znak [...] o odmowie umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne rolników.

Podniosła, iż pomimo szkód poniesionych w wyniku suszy, organ umorzył składkę jedynie za [...] kwartał 2007 r., podczas gdy - jej zdaniem - "przepisy mówiły o umorzeniu dwóch kwartałów.". Ponadto zwróciła uwagę na swoją sytuację rodzinną i materialną zaznaczając, iż jest wdową i samotnie wychowuje dwoje dzieci w wieku szkolnym.

W odpowiedzi na skargę Prezes ZUS wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej jako p.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 k.p.a. (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Zgodnie natomiast z unormowaniem art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd dokonując oceny zaskarżonego aktu rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Cytowany przepis pozwala więc na uwzględnienie skargi także wtedy, gdy strona nie podnosi w trakcie toczącego się postępowania sądowoadministracyjnego zarzutów będących podstawą wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego indywidualnego aktu administracyjnego.

Kierując się tymi przesłankami i badając zaskarżoną decyzję w granicach określonych przepisami powołanych wyżej ustaw, tj. badając zaskarżone orzeczenie pod względem jego zgodności tak z przepisami ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071), dalej: k.p.a., jak i z normami prawa materialnego zawartymi w ustawie z 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 1998 r., nr 7, poz. 25 ze zm.) dalej: u.u.s.r., Sąd doszedł do przekonania o konieczności uchylenia zaskarżonej decyzji z przyczyn, które również wziął pod uwagę z urzędu, niezależnie od treści skargi, z powodu naruszenia przez Prezesa Kasy przepisów art. 107 § 3 k.p.a., a w konsekwencji również art. 7, art. 11, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. To zaś czyniło zasadnym uwzględnienie skargi na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.

Na wstępie Sąd zauważa, iż podstawę materialnoprawną wydanych w sprawie decyzji stanowi art. 41a ust. 1 pkt 1 u.u.s.r., zgodnie z którym Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego lub upoważniony przez niego pracownik kasy, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem zainteresowanego, na jego wniosek, uwzględniając możliwości płatnicze wnioskodawcy oraz stan finansów funduszów emerytalno-rentowego i składkowego, może odroczyć termin płatności należności z tytułu składek na ubezpieczenie, rozłożyć ich spłatę na raty lub umorzyć w całości lub w części. Rozstrzygnięcie w przedmiocie umorzenia lub odmowy umorzenia należności, zgodnie z treścią art. 36 ust. 1 pkt 10 u.u.s.r., ma formę decyzji Prezesa Kasy albo upoważnionego przez niego pracownika Kasy. Zauważyć przy tym należy, iż Prezes Kasy nie tylko zgodnie z art. 59 ust. 3 u.u.s.r. kieruje Kasą oraz wykonuje zadania przewidziane w ustawie i zadania wynikające z odrębnych przepisów, ale także w myśl art. 2 ust. 2 u.u.s.r. jest centralnym organem administracji rządowej, podległym ministrowi właściwemu do spraw rozwoju wsi. Decyzja wydana przez organ o tak wskazanej pozycji ustrojowej jest decyzją administracyjną, a zgodnie z art. 1 pkt 1 k.p.a., w postępowaniu poprzedzającym jej wydanie znajdą zastosowanie przepisy tej ustawy.

Przywołane w art. 41a ust. 1 u.u.s.r. kryterium "ważnego interesu zainteresowanego", przy zaistnieniu którego organ może uwzględnić wniosek umorzeniowy wskazuje, iż wydana decyzja będzie w znacznym stopniu opierała się na uznaniu organu w granicach tzw. uznania administracyjnego. W danej sprawie organ będzie mógł, a nie musiał umorzyć należności, oceniając istnienie lub brak istnienia tego kryterium, a także możliwości płatnicze wnioskodawcy oraz stan finansów funduszów emerytalno-rentowego i składkowego, a w wyniku dokonanej oceny wybrać konsekwencje prawne swoich ustaleń.

Uznanie administracyjne to przyznana organom administracji możliwość wyboru spośród dwóch lub więcej dopuszczalnych przez ustawę, a równowartościowych prawnie, rozwiązań, zgodnie z celami w ustawie określonymi (Z. Janowicz: Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 1995, s. 270-271). Podkreślić należy, iż rozstrzyganie w ramach uznania administracyjnego wymaga od organu nie tylko poczynienia ustaleń dokonanych w całokształcie materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.), zgromadzonego i zbadanego w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 k.p.a.), a więc przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku wydania decyzji o przekonującej treści, ale także załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 k.p.a.). Warto w tym miejscu wskazać na wyrok Sądu Najwyższego z 18 listopada 1993 r. (sygn. akt III ARN 49/93, OSNC 1994/9/181), w którym przyjęto, iż "W państwie prawa nie ma miejsca dla mechanicznie i sztywno pojmowanej zasady nadrzędności interesu ogólnego nad interesem indywidualnym. Oznacza to, że w każdym przypadku działający organ ma obowiązek wskazać, o jaki interes ogólny (publiczny) chodzi, i udowodnić, iż on jest na tyle ważny i znaczący, że bezwzględnie wymaga ograniczenia uprawnień indywidualnych obywateli.".

Uznanie administracyjne nie oznacza jednak dowolności rozstrzygnięcia. Ocena całokształtu zgromadzonego materiału dowodowego - w kontekście mających zastosowanie w sprawie przesłanek prawa materialnego, z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli - winna znaleźć swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji, stanowiącym - stosownie do treści art. 107 k.p.a. - jej integralną część, którego zadaniem jest wyjaśnienie podjętego przez organ rozstrzygnięcia. Obowiązkiem organu jest bowiem prawidłowe umotywowanie podjętego rozstrzygnięcia zgodne z treścią art. 107 § 3 k.p.a. Uzasadnienie decyzji, jako jeden z jej elementów, winno zawierać ocenę zebranego materiału dowodowego, dokonaną przez organ wykładnię stosowanych w sprawie przepisów prawa oraz ocenę przyjętego stanu faktycznego w świetle wskazanych w nim norm prawa materialnego. Uzasadnienie decyzji musi jasno wskazywać motywy nieuwzględnienia wniosku Strony. Winno więc zawierać pełną analizę i ocenę występujących w sprawie faktów, nawet wtedy, gdyby fakty te nie znalazły uznania u organu rozstrzygającego sprawę, a także wyjaśnienie podstawy prawnej z przytoczeniem przepisu prawa materialnego mającego w sprawie zastosowanie, tak aby Strona nie miała wątpliwości co do zasadności wydanego rozstrzygnięcia.

W szczególności zaś decyzje odmowne (negatywne) dla wnioskodawcy powinny być przekonująco i jasno uzasadnione, zarówno co do faktów, jak i co do prawa, tak, aby nie było wątpliwości, że wszystkie okoliczności istotne dla sprawy zostały głęboko rozważone i ocenione, a ostateczne rozstrzygnięcie jest ich logiczną konsekwencją.

Uzasadnienie winno bowiem realizować wyrażoną w art. 11 k.p.a. zasadę przekonywania, zgodnie z którą organy administracji publicznej powinny wyjaśniać stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwieniu sprawy, aby w ten sposób w miarę możności doprowadzić do wykonania przez strony decyzji bez potrzeby stosowania środków przymusu. Zasada przekonywania nie zostanie zrealizowana, gdy organ pominie milczeniem niektóre twierdzenia lub nie odniesie się do faktów istotnych dla danej sprawy. Na tym tle warto przytoczyć pogląd wyrażony w wyroku NSA z dnia 15 grudnia 1995 r. (sygn. akt SA/Lu 2479/94, LEX Nr 27106) obrazujący rolę uzasadnienia decyzji: "Jednym z istotnych czynników wpływających na umocnienie praworządności w administracji jest obowiązek organów administracyjnych należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, którymi kierowały się te organy w toku załatwiania spraw. Motywy te powinny znaleźć swój wyraz także w uzasadnieniu faktycznym i prawnym decyzji, bowiem strony mają prawo znać argumenty i przesłanki podejmowanych decyzji. Bez zachowania tego elementu decyzji strony nie mają możliwości obrony swoich słusznych interesów oraz prowadzenia polemiki z organem - zarówno w odwołaniu, jak też w skardze do Sądu. Uzasadnienie stanowi jeden z warunków sine qua non skutecznej kontroli decyzji administracyjnych przez NSA. Prawidłowe uzasadnienie decyzji ma nie tylko znaczenie prawne, ale i wychowawcze, bowiem pogłębia zaufanie uczestników postępowania do organów administracyjnych". Poza tym uzasadnienie decyzji pozwala na dokonanie oceny, czy decyzja nie została wydana z takim naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności, czy organ nie pozostawił poza swoimi rozważaniami argumentów podnoszonych przez stronę, czy nie pominął istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy materiałów dowodowych lub czy nie dokonał oceny tych materiałów wbrew zasadom logiki lub doświadczenia życiowego.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt sprawy niniejszej Sąd stwierdza, iż naruszenie przepisów procedury administracyjnej sprawia, że rozstrzygnięcie Prezesa Kasy nosi cechy dowolności, a uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie przystaje do wskazanych wymagań.

Argumentując wniosek o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne rolników za [...] kwartał 2007 r. Skarżąca wskazała straty spowodowane suszą, która wystąpiła w 2006 r., oraz okoliczności związane z jej sytuacją materialną i rodzinną - śmierć męża w [...] r. oraz samotne wychowywanie [...] dzieci w wieku szkolnym.

Prezes Kasy wydając zaskarżone rozstrzygnięcie, wskazał w pierwszej kolejności, iż rozmiar szkód spowodowanych suszą (40% strat na posiadanym areale) uprawniał do umorzenia należności składkowych tylko za jeden kwartał, o czym Skarżąca została poinformowana w decyzji z [...] maja 2007 r. znak: [...] o umorzeniu należności z tytułu składki na ubezpieczenie społeczne rolników za [...] kwartał 2007 r. Tymczasem, w uzasadnieniu ww. orzeczenia brak jest informacji dotyczącej tej właśnie kwestii. Wprawdzie Prezes Kasy powołał zaświadczenie Urzędu Gminy w S. wydane na podstawie protokołu do oszacowania szkód powstałych w gospodarstwach rolnych w wyniku klęski suszy w 2006 r. (k. 157 akt admin.), jednak z treści tego zaświadczenia - potwierdzającego poniesione straty obejmujące 40% gospodarstwa i oszacowane na kwotę [...] zł - nie wynika, jakie parametry strat spowodowanych klęską żywiołową przyjęto jako kryterium umorzenia należności z tytułu składek za okres obejmujący jeden i więcej kwartałów (k. 151 akt admin.). Kwestia ta, wobec argumentacji wniosku z [...] sierpnia 2007 r. oraz zarzutu podniesionego w skardze, wymaga wyczerpującego wyjaśnienia, którego w istocie zabrakło w uzasadnieniu decyzji wydanej zarówno w pierwszej jak i drugiej instancji.

Rozważając natomiast możliwości płatnicze Skarżącej na podstawie art. 41a ust. 1 pkt 1 u.u.s.r. Prezes Kasy zauważył, iż oprócz pobieranej renty rodzinnej ([...] zł miesięcznie), Wnioskodawczyni pobiera dodatki rodzinne z GOPS w kwocie [...] zł miesięcznie i uzyskuje dochód z prowadzonego gospodarstwa rolnego. Nie wskazał jednak wysokości osiąganych dochodów. Kwestia ta, zdaniem Sądu, wymaga również ponownego wyjaśnienia przez organ orzekający zwłaszcza wobec treści "Protokołu z przeprowadzonej wizytacji w gospodarstwie płatnika" z [...] października 2007 r. (k. 175 akt admin.) oraz z [...] sierpnia 2007 r. (k. 162 akt admin.), w których w pozycji - przychód roczny z gospodarstwa rolnego w zł - nie wpisano żadnych danych. Również z pozostałego materiału dowodowego zgromadzonego w rozpatrywanej sprawie nie wynika, czy i w jakiej wysokości Skarżąca uzyskuje dochód z prowadzonego gospodarstwa rolnego.

Wyjaśnienia wymaga również kwestia dochodów osiąganych przez Skarżącą z prowadzonej działalności gospodarczej. Podkreślić bowiem należy, iż jakkolwiek -wbrew ustaleniom wynikającym z ww. protokołów - w uzasadnieniu decyzji wydanej w pierwszej instancji, stwierdzono, iż oprócz dochodu uzyskiwanego z gospodarstwa rolnego, Skarżąca uzyskuje dochód z prowadzonej działalności gospodarczej, to w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, pomimo zarzutu sformułowanego we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, Prezes Kasy w ogóle nie odniósł się do przedmiotowej kwestii. Natomiast w odpowiedzi na skargę (k. 4 i 5 akt sądowych) wskazał, iż oprócz działalności rolniczej Skarżąca prowadzi także działalność gospodarczą w zakresie skupu żywca wieprzowego, uboju i sprzedaży mięsa (zaświadczenie o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej (k. 119 akt admin.)). Nadto zaznaczył, iż twierdzenie Skarżącej o nie uzyskaniu dochodu z działalności gospodarczej w roku 2007, wobec faktu zarejestrowania takiej działalności oraz obowiązku opłacania podwójnej składki na ubezpieczenie, uznano za niewiarygodne. Abstrahując od merytorycznej oceny powyższych twierdzeń zauważyć w tym miejscu należy, iż odpowiedź organu administracji publicznej na skargę nie może uzupełniać zaskarżonej decyzji przez zamieszczanie w niej ocen i rozważań, które zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. powinny zawierać jej uzasadnienie faktyczne i prawne (v. wyrok NSA z 27 kwietnia 1992 r., sygn. akt III SA 1938/91, ONSA 1992, nr 2, poz. 45).

W świetle powyższego, zdaniem Sądu, ustalenia organu odnośnie możliwości płatniczych Skarżącej w kontekście dochodów pozyskiwanych z prowadzonej działalności gospodarczej oraz z gospodarstwa rolnego nie znajdują odzwierciedlenia w zebranym materiale dowodowym i noszą tym samym znamiona dowolności.

Ponadto, w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Prezes Kasy wskazał, iż Skarżąca pobiera świadczenia z tytułu renty rodzinnej, zasiłków rodzinnych i dodatków do zasiłków, a ich wysokość wynosi odpowiednio [...] i [...] zł miesięcznie. Nie kwestionując powyższego Sąd zwraca uwagę, iż dla oceny sytuacji materialnej Wnioskodawczyni istotne winno być nie tylko ustalenie osiąganych dochodów, ale także ponoszonych kosztów, w szczególności związanych z utrzymaniem i kształceniem dzieci. Ich wysokość może mieć bowiem istotne znaczenie dla ustalenia możliwości płatniczych Skarżącej, zwłaszcza w kontekście jej obecnej sytuacji rodzinnej. Brak przeprowadzenia w omawianym zakresie postępowania wyjaśniającego, powoduje, iż ustalenia organu w zakresie możliwości płatniczych Skarżącej są niepełne i uproszczone, a rozstrzygnięcie przedwczesne.

Konkludując Sąd stwierdza, że w niniejszej sprawie postępowanie administracyjne wskazuje na naruszenie - omówionych już powyżej - przepisów procedury administracyjnej, a uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie spełnia wymogów określonych w art. 107 § 3 k.p.a.

Rozpatrując ponownie sprawę niniejszą Prezes Kasy zobowiązany będzie do uzupełnienia materiału dowodowego w zakresie możliwości płatniczych Skarżącej i wyjaśnienia kwestii dochodów osiąganych przez Skarżącą z prowadzonego gospodarstwa rolnego oraz z działalności gospodarczej. Rozważenia wymaga również kwestia kosztów ponoszonych przez Skarżącą w związku z utrzymaniem i kształceniem dzieci w kontekście świadczeń otrzymywanych z GOPS. Prezes Kasy powinien również w sposób rzetelny i jednoznaczny wyjaśnić zasady umarzania należności z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia społeczne rolników z perspektywy klęski żywiołowej, tj. suszy w roku 2006 r. przy uwzględnieniu zakresu i szacunku strat poniesionych przez Skarżącą. Decyzja, podjęta w następstwie wszechstronnej oceny okoliczności faktycznych sprawy w kontekście możliwości płatniczych Skarżącej oraz stanu finansów funduszów emerytalno-rentowego i składkowego, winno również uwzględniać "ważny interes zainteresowanego", a stosowna w tym względzie argumentacja winna znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu rozstrzygnięcia.

Końcowo Sąd zauważa, iż całkowicie niezrozumiałe jest wydanie przez Prezesa Kasy postanowienia z [...] września 2007 r. w sprawie wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną z [...] września 2007 r. w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek (k. 174 akt admin.). Podkreślić należy, iż instytucja wznowienia postępowania stanowi jeden z trzech trybów postępowania nadzwyczajnego, którego przedmiotem jest przeprowadzenie kontroli prawidłowości decyzji wydanej w postępowaniu zwykłym (art. 145 - 153 k.p.a.). Z kolei przedmiotem postępowania zwykłego, jest rozpoznanie i rozstrzygnięcie w przewidzianym przez przepisy prawa procesowego trybie i formie, zgodnie z przepisami prawa materialnego, sprawy administracyjnej. Przedmiotem niniejszego - zwykłego - postępowania jest umorzenie należności z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenie społeczne rolników, w którym na skutek wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy od decyzji Prezesa Kasy z [...] września 2008 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3 k.p.a. wydano zaskarżoną decyzję z [...] października 2007 r. Wydanie ww. postanowienia - jakkolwiek stanowiące naruszenie przepisów postępowania administracyjnego - nie miało jednak wpływu na przeprowadzenie postępowania i wynik sprawy niniejszej, a tylko takie - jak wynika z treści art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. - stanowi podstawę uchylenia zaskarżonego aktu administracyjnego.

Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w związku z art. 134 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.