Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt I SA/Ke 256/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2018-10-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151, art. 250
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 21 ust. 1, art. 2 ust. 3 pkt 2
journal: Dz.U. 2017 poz 2101
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - tekst jedn.
article: art. 7 ust. 9 i 10
journal: Dz.U. 2014 poz 849
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Kuchta, Sędziowie Sędzia WSA Artur Adamiec (spr.), Sędzia WSA Magdalena Chraniuk-Stępniak, Protokolant Starszy inspektor sądowy Anna Szyszka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 października 2018 r. sprawy ze skargi S. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego na 2018 rok 1. oddala skargę; 2. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach na rzecz adwokata G. C. kwotę 442,80 (czterysta czterdzieści dwa 80/100) złotych tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w tym kwotę 82,80 (osiemdziesiąt dwa 80/100) złotych tytułem podatku od towarów i usług.


UZASADNIENIE

I SA/Ke 256/18

Uzasadnienie

1.1.Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. ("SKO", "Kolegium") decyzją z [...]2019 r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy S. N. z [...] 2018 r. nr [...] w sprawie ustalenia S. K. łącznego zobowiązania pieniężnego na 2018 r. w kwocie [...] złotych.

1.1.W uzasadnieniu decyzji Kolegium wskazało, że zgodnie z art. 6c ustawy o podatku rolnym oraz art. 21 ustawy z 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (j.t. Dz.U.2017.2101) którym podstawą wymiaru podatku są dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków, prowadzonej przez starostwo powiatowe. Organ stwierdził, że S. K. (dalej: podatnik, skarżący) jest właścicielem gruntów położonych w obrębie nr [...] W. M. nr działki [...] o powierzchni 0,75 ha, na którą składają się grunty R, Ps i Ls, działki nr [...] o pow. 0,82 ha na którą składają się grunty sklasyfikowane jako R, Ps, Ls i Lz oraz działki nr [...] o pow. 0,41 ha gdzie gruntom nadano klasyfikację Ba. Podatnik jest również użytkowaniem wieczystym gruntów oznaczonych jako działki [...] skalsyfikowanej jako Ps o pow. 3.1900 ha, działki [...] skalsyfikowanej jako Ł i Ps o pow. 1.2100 ha, działki nr [...] sklasyfikowanej jako Lzr-Ps o pow, 0.1800 ha, działki nr [....] skalsyfikowanej jako Ba, Ps i Lzr-Ł o pow. 0.2600 ha, działki nr [...] sklasyfikowanej jako Ba, Lzr-Ł i Wp o pow. 0.7900 ha, oraz działki nr [...] skalsyfikowanej jako Ba, Br-Ps, Lzr-Ł i Ps o pow. 0.500 ha. Organ wskazał, że zgodnie art. 1 ustawy o podatku rolnym, określający przedmiot opodatkowania podatkiem rolnym, organ wskazał, że objął podatkiem rolnym, grunty o powierzchni 7.3479 m² (jako że zostały one sklasyfikowane w ewidencji gruntów jako użytki rolne) stosując stawkę 0 zł (grunty zwolnione). Stosownie zaś do art. 2 ust. 1 ustawy z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (j.t. DZ.U.2014.849) dalej "u.p.o.l.", określającego opodatkowanie podatkiem od nieruchomości oraz biorąc pod uwagę, że podstawę wymiaru podatku stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów, organ przyjął do opodatkowania podatkiem od nieruchomości na rok 2018 powierzchnię 2310,00 m² gruntów oznaczonych symbolami Ba (tereny przemysłowe), jest zgodna ze znajdującym się w aktach wypisem z rejestru gruntów, a także zawartym w nim oznaczeniem. SKO wskazał, że jak wynika z rozstrzygnięcia zaskarżonej decyzji grunty oznaczone jako Wp - wody płynące o powierzchni 0,13 ha zostały zwolnione z opodatkowania na mocy przepisu art. 2 ust 3 pkt. 2 u.p.o.l. Kolegium wyjaśniło ponadto, że tereny przemysłowe (Ba) jako, że należą do gruntów zabudowanych i zurbanizowanych, nie stanowią użytków rolnych, gruntów zadrzewionych lub zakrzewionych oraz lasów, zatem podlegają w myśl art. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości a nie podatkiem rolnym. W odniesieniu do wielkości powierzchni 2 310,00 m2 gruntów Ba przyjętych do opodatkowania przyjęto z dokumentu urzędowego - wypisu z rejestru gruntów z dnia 03.04.2017r. (grunty oznaczone a znajdują się na działkach nr [...], [...], [...]). Organ stwierdził również, że organ pierwszej instancji zastosował w niniejszej sprawie prawidłowe stawki podatku do poszczególnych przedmiotów opodatkowania, uchwalone Uchwałą Rady Gminy Sitkówka - Nowiny Nr RG-XXIV/279/16 z dnia 28 listopada 2016 roku podjętą w sprawie ustalenia wysokości stawek podatku od nieruchomości. Mianowicie grunty oznaczone jako Ba opodatkowane zostały jako grunty tzw. pozostałe, stawką 0,26 zł. za lm2, użytki rolne z uwagi na niskie klasy ziemi zwolnione zostały z opodatkowania, natomiast dla lasów zastosowania stawkę 43,35 zł. za 1 ha. Kolegium wyjaśniło, że że organ podatkowy nie ma możliwości przyjęcia do wymiaru podatku odmiennych danych od tych, które wynikają z ewidencji gruntów prowadzonej przez Starostwo Powiatowe. Organy podatkowe związane są danymi wynikającymi z ewidencji gruntów. Dopóki te dane nie ulegną zmianie nie będzie możliwe inne opodatkowanie przedmiotowych gruntów.

Skarga do Sądu.

2.1. Na powyższą decyzję S. K. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach.

2.2. Skarżący podniósł, że Kolegium bezkrytycznie przyjęło wyjaśnienia i sugestie Gminy. Nie wprowadzili żadnych korekt obniżających podatki zgodnie z nową klasyfikacją tych nieruchomości. Oparli się natomiast na starych ewidencjach nieaktualnych gruntowych, które już dawno powinny być zmienione.

2.3. Pełnomocnik skarżącego złożył pismo datowane na dzień 11 października 2018 roku. W piśmie tym wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji Wójta Gminy S.-N. nr [...] z dnia [...] 2018r., i przyznanie na rzecz pełnomocnika z urzędu S. K., wynagrodzenia nie opłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, zgodnie z normami przepisanymi. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:

1) art. 7 ust 9 i 10 ustawy o ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych przez ich niezastosowanie i przyjęcie, że działki nr [...] o pow 026 ha , [...] o pow 0, 79 ha i [...] o pow 0.5 ha nie korzystają ze zwolnienia mimo że działki te w rzeczywistości stanowią tereny zalewowe stanowiące nieużytki, grunty zadrzewione i zakrzewione zwolnione od opodatkowania

2) art. 7 kpa w zw. z 77 § 1kpa oraz art. 80 kpa a także art 122 i art 187 ustawy ordynacja podatkowa polegające na wydaniu rozstrzygnięcia w sprawie, bez uprzedniego wnikliwego zbadania i oceny całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie w szczególności bez zbadania czy działki nr [...] o pow 026 ha , [...] o pow 0, 79 ha i [...] o pow 0.5 ha graniczące z rzeką B. stanowią: teren zalewowy równoznaczny z pojęciem międzywala w przypadku istnienia wałów przeciwpowodziowych i grunty stanowiące nieużytki, użytki ekologiczne, grunty zadrzewione i zakrzewione.

Wniósł także o dopuszczenie dowodu z mapy ewidencyjnej oraz dwóch fotografii spornych działek.

Sąd na rozprawie w dniu 18 października 2018 r. na podstawie art.106§3 p.p.s.a. odmówił przeprowadzenia zawnioskowanych dowodów uznając, że złożona mapa jak i fotografii nie są dokumentami mającymi znaczenie dla wyjaśnienia sprawy.

2.4. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył co następuje:

3.1. Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r.– Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 2188 ze zm.), sądy te sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie sądu podlega zatem zgodność aktów administracyjnych z przepisami prawa materialnego i procesowego. Przy czym sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, jak też powołaną podstawą prawną, jest natomiast związany granicami sprawy (art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym - t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302), dalej: p.p.s.a.

3.2. Realizując wyżej określone granice kontroli, Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

3.3. Przedmiotem sporu jest ocena zasadności ustalenia przez organy podatkowe dla S. K. wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego na rok 2018, przy czym istotą sporu jest wymiar podatku od nieruchomości składającego się na łączne zobowiązanie pieniężne na 2018 r.

3.4. Zdaniem Sądu stanowisko organów podatkowych jest prawidłowe. Zastosowały one art. 21 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficznego, zgodnie z którym podstawą wymiaru podatku są dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków, prowadzonej przez starostwa powiatowe. W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest pogląd, że stosownie do wskazanej regulacji, organ podatkowy nie może samodzielnie dokonywać klasyfikacji funkcji nieruchomości, lecz powinien odwołać się do odpowiednich zapisów ewidencji gruntów i budynków (por. m.in. uchwała 7 sędziów NSA z 27 kwietnia 2009 r. sygn. akt II FPS 1/09, (dostępny www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Oznacza to, że co do zasady o sposobie kwalifikacji gruntu (budynku), dla celów podatkowych w podatku od nieruchomości decyduje nie tyle sposób rzeczywistego wykorzystania nieruchomości, ile jej funkcje (przeznaczenie) wskazane w ewidencji gruntów i budynków. Wskazana reguła bezwzględnego związania danymi ewidencyjnymi, w pewnych - niejako wyjątkowych - przypadkach może zostać w ramach postępowania podatkowego podważona, nawet bez potrzeby uprzedniej zmiany samej ewidencji. Zwracał na to uwagę Naczelny Sąd Administracyjny, m.in. w uchwale składu siedmiu sędziów z 18 listopada 2013 r. sygn. akt II FPS 2/13. W wyroku z 26 września 2014 r. sygn. akt II FSK 3099/12 (dostępny www.orzeczenia.nsa.gov.pl) Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że uwzględniając kryterium mocy wiążącej ewidencji gruntów i budynków dla wymiaru podatku od nieruchomości, tj. ustalenia elementów przedmiotowych i podmiotowych zobowiązania podatkowego, zawarte w niej informacje można podzielić na dwie kategorie. Pierwszą z nich tworzą dane bezwzględnie wiążące organ podatkowy (dopóki ewidencja nie zostanie zmieniona w przewidzianym prawem trybie administracyjnym, dane te nie mogą być przez organ w toku postępowania podatkowego samodzielnie korygowane). Do tej grupy zaliczyć można dane ewidencyjne wskazujące położenie, granice i powierzchnię gruntów oraz rodzaj użytków gruntowych i klasy gleboznawcze, a w odniesieniu do budynków i lokali stanowiących odrębny przedmiot własności - także informacje dotyczące ich położenia, przeznaczenia, funkcji użytkowych i powierzchni użytkowej lokali (art. 20 ust. 1 Prawa geodezyjnego i kartograficznego). Drugą kategorię stanowią natomiast informacje o względnej mocy wiążącej, tj. takie, których zgodność z rzeczywistym stanem prawnym lub faktycznym może być przy wymiarze podatku weryfikowana, przy zastosowaniu dopuszczalnych instrumentów procesowych (art. 180 § 1 w zw. z art. 194 § 3 ustawy Ordynacja podatkowa). W drugiej grupie znajdą się z kolei dane dotyczące tych elementów przedmiotowych, które zostały wskazane w ustawie podatkowej (jako podlegające opodatkowaniu bądź nie), a jednocześnie przepisy dotyczące prowadzenia ewidencji gruntów i budynków nie przewidują dla tych kategorii oznaczenia stosownym, skonkretyzowanym symbolem (por. uchwała z dnia 18 listopada 2013 r. sygn. akt II FPS 2/13), czy też np. dane dotyczące zlokalizowanych na działce gruntu budynków, które w rzeczywistości nie istnieją (por. wyrok NSA z dnia 5 czerwca 2014 r. sygn. akt II FSK 1647/12, lex nr 1504306). Ewidencja gruntów nie może również przesądzać o własności nieruchomości (prawie użytkowania wieczystego), co przekłada się na ustalenie podmiotu opodatkowania podatkiem od nieruchomości. W tym zakresie, zgodnie z rękojmią wiary publicznej ksiąg wieczystych, należy w pierwszej kolejności uwzględniać wpisy ujawnione w dziale drugim księgi wieczystej (dotyczące własności i użytkowania wieczystego). Rękojmia ta jest natomiast wyłączona w odniesieniu do danych zawartych w dziale pierwszym księgi, dotyczącym opisu nieruchomości. Sąd, w składzie orzekającym, stanowisko przedstawione we wskazanych wyrokach w całości podziela.

3.5.W rozstrzyganej sprawie, na podstawie z danych pochodzących z aktualnego wbrew twierdzeniom skargi wypisu z ewidencji gruntów z i budynków z dnia 0.04.2018 r. wynika, że skarżący jest właścicielem gruntów położonych w obrębie nr [...] W.M. nr działki [...] o powierzchni 0,75 ha, na którą składają się grunty R, Ps i Ls, działki nr [...] o pow. 0,82 ha na którą składają się grunty sklasyfikowane jako R, Ps, Ls i Lz oraz działki nr [...] o pow. 0,41 ha gdzie gruntom nadano klasyfikację Ba. Podatnik jest również użytkowaniem wieczystym gruntów oznaczonych jako działki [...] skalsyfikowanej jako Ps o pow. 3.1900 ha, działki [...] skalsyfikowanej jako Ł i Ps o pow. 1.2100 ha, działki nr [...] sklasyfikowanej jako Lzr-Ps o pow, 0.1800 ha, działki nr [...] skalsyfikowanej jako Ba, Ps i Lzr-Ł o pow. 0.2600 ha, działki nr [...] sklasyfikowanej jako Ba, Lzr-Ł i Wp o pow. 0.7900 ha, oraz działki nr [...] skalsyfikowanej jako Ba, Br-Ps, Lzr-Ł i Ps o pow. 0.500 ha. Dane te jako dotyczące klasyfikacji gruntów, jak wskazano wyżej, są dla organu podatkowego bezwzględnie wiążące. Z tych też względów podnoszony zarzut naruszenia art. 7 ust 9 i 10 ustawy o ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych przez ich niezastosowanie i przyjęcie, że działki nr [...] o pow 026 ha , [...] o pow 0, 79 ha i [...] o pow 0.5 ha nie korzystają ze zwolnienia mimo że działki te w rzeczywistości stanowią tereny zalewowe stanowiące nieużytki, grunty zadrzewione i zakrzewione zwolnione od opodatkowania nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 7 ust. 9 u.p.o.l. zwalnia się od podatku budowle wałów ochronnych, grunty pod wałami ochronnymi i położone w międzywalach, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej przez inne podmioty niż spółki wodne, ich związki oraz związki wałowe. Zgodnie natomiast z § 68 pkt 6 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (tj. Dz. U. 2016.1034) zaliczanie gruntów do poszczególnych użytków gruntowych określa załącznik nr 6. W załączniku tym wskazano cechy gruntów i inne przesłanki, które decydują o zaliczaniu gruntów do poszczególnych użytków gruntowych. W pozycji 26 wskazano, że oznaczenie Tereny różne - Tr stosuje się do terenów różnych zalicza się wszystkie pozostałe grunty, niezaliczone do innych użytków gruntowych, w szczególności zajęte pod budowle ziemne, takie jak: wały przeciwpowodziowe niezaliczone do terenów komunikacyjnych, kopce oraz groble niewchodzące w skład stawów, o których mowa w lp. 7. Sporne nieruchomości takiego oznaczenia nie mają. Do czasu, gdy w ewidencji gruntów i budynków sporne działki będą oznaczone symbolem Ba, oznaczenia te będą wiązać organy podatkowe. Istotą rozwiązania przyjętego w art. 21 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne jest ustanowienie stałego punktu odniesienia w postaci danych uwidocznionych w ewidencji gruntów i budynków w okresie, którego dotyczy podatek, tak aby umożliwić wymiar podatku, niezależnie od postępowań w zakresie spraw dotyczących danych podlegających finalnie uwidocznieniu w ewidencji. W rozstrzyganej sprawie do dnia wydania decyzji ustalającej wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego przez organ odwoławczy nie dokonano zmian w ewidencji gruntów i budynków w zakresie przeznaczenia spornych gruntów. Tym samym organy podatkowe nie miały podstaw i nie były uprawnione do dokonywania w tym zakresie odmiennych ustaleń w ramach postępowania w sprawie ustalenia łącznego zobowiązania pieniężnego. Należy raz jeszcze podkreślić, że podstawę wymiaru podatku stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów, a zatem dokonano prawidłowego wymiaru podatku, gdyż przyjęta do opodatkowania podatkiem od nieruchomości na rok 2018 powierzchnia 2 310,00 m2 gruntów oznaczonych symbolem Ba (tereny przemysłowe), jest zgodna ze znajdującymi się w aktach wypisami z rejestru gruntów, a także zawartym w nim oznaczeniem. Jak wynika z natomiast rozstrzygnięcia decyzji organu I instancji grunty oznaczone jako Wp - wody płynące o powierzchni 0,13 ha zostały zwolnione z opodatkowania na mocy przepisu art. 2 ust 3 pkt. 2 u.p.o.l. Tym samym zdaniem sądu organ w sposób prawidłowy wywiązał się z obowiązku ustalenia podstawy opodatkowania i nie naruszając zasad wskazanych w art.122 i art.187 Ordynacji podatkowej.

3.6. Mając powyższe na względzie Sąd, działając na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku. Wynagrodzenie pełnomocnikowi ustanowionemu z urzędu Sąd przyznał na podstawie art. 250 ustawy p.p.s.a. i § 21 ust. 1pkt 1 lit. a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 3 października 2006 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (j.t. Dz.U.2016.1714).