Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt I SA/Łd 29/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2014-03-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 7 ust. 3
journal: Dz.U. 2010 nr 95 poz 613
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodnicząca: Sędzia NSA Teresa Porczyńska Sędziowie: Sędzia WSA Paweł Kowalski (spr.) Sędzia WSA Cezary Koziński Protokolant: Pomocnik sekretarza Dominika Borowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lutego 2014 r. sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2008 rok oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy G. z [...] r. określającą A Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w W. wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2008 r.

W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że 18 stycznia 2008 r. Spółka złożyła deklarację na podatek od nieruchomości na 2008 r., wykazując: grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o pow. 1.200.740 m2, budynki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o pow. 10.374 m2 oraz łączną kwotę podatku wynoszącą 945.869 zł. Następnie, w dniu 20 stycznia 2010 r. Spółka wystąpiła o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2008 r., składając jednocześnie korektę deklaracji. Z wyjaśnień wynikało, że Spółka błędnie deklarowała całkowitą powierzchnię gruntów będących jej własnością, jako związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, podczas gdy wyłączone z opodatkowania podatkiem od nieruchomości winny być grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów jako użytki rolne, niezajęte na prowadzenie działalności gospodarczej, a nadto nie ujęła do opodatkowania części powierzchni budynku oraz budowli.

Postanowieniem z [...] r. Wójt Gminy G. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie określenia Spółce wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2008 r.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. dwukrotnie uchylało decyzje organu pierwszej instancji wydane w tym przedmiocie.

Ostatnią z decyzji, z dnia [...] r., Wójt Gminy G. określił Spółce wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2008 r. w kwocie 1.354.640 zł.

Organ podkreślił, że spór dotyczy opodatkowania gruntów, które w rejestrze gruntów oznaczone są jako użytki rolne oraz zwolnienia z podatku od nieruchomości budynku i budowli na podstawie uchwały Nr III/l3/2002 Rady Gminy Grabica z dnia 30 grudnia 2002 r. w sprawie wprowadzenia zwolnień w podatku od nieruchomości, zmienionej uchwałą Nr DC/65/2003.

Organ podatkowy ocenił, że Spółka błędnie nie wykazała do opodatkowania budynku technicznego o pow. użytkowej 95,76 m2 oraz budowli, uważając, że są one zwolnione z podatku od nieruchomości na podstawie ww. uchwały.

Zdaniem Wójta powyższa uchwała Rady Gminy Grabica nie miała zastosowania, gdyż jest ona niezgodna z prawem wspólnotowym. W związku z przystąpieniem Polski do Unii Europejskiej w 2004 r. uchwała powinna spełniać wymogi dotyczące pomocy publicznej stosowanej w krajach unijnych, a z uwagi na podjęcie jej w 2002 r. takowych nie spełniała. Po wejściu Polski do Unii Europejskiej zasadą jest zakaz udzielania podmiotom prowadzącym działalność gospodarczą pomocy pochodzącej ze środków publicznych. Formą pomocy publicznej mogą być zwolnienia podatkowe w podatkach lokalnych udzielane na podstawie uchwał rad gmin.

Organ podatkowy wskazał też na pismo Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w W. z 9 listopada 2012 r., w którym organ ten odniósł się do zwolnień w podatku od nieruchomości na podstawie ww. uchwały. UOKiK wskazał, iż uchwała nie określa żadnych warunków dopuszczalności pomocy, zatem nie stanowi ona programu pomocowego. Biorąc pod uwagę, iż zgodnie z art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2010 r. Nr 95, poz. 613 ze zm.; dalej "u.p.o.l."), przedmiotowe zwolnienia rada gminy może wprowadzić tylko w drodze uchwały, a nie np. w drodze indywidualnej decyzji, nie jest możliwe udzielenie na jej podstawie pomocy publicznej.

Organ wskazał, że aktem notarialnym z [...] r. Spółka nabyła grunty o łącznej pow. 1.084.838 m2, sklasyfikowane w większości jako użytki rolne. Na dzień nabycia wyłączona z użytkowania rolnego była powierzchnia 142.087 m2. W 2007 r. wydane zostały kolejne decyzje zezwalające Spółce na wyłączenie z produkcji gruntów rolnych o pow. 16,3079 ha. W oparciu o decyzje o wyłączeniu gruntów z produkcji rolnej wydane zostały decyzje o pozwoleniu na budowę centrum logistyczno-dystrybucyjnego wraz z infrastrukturą techniczną.

Zgodnie z art. 2 u.p.o.l. opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości nie podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne, grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych lub lasy, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej.

Powołując się na poglądy reprezentowane w orzecznictwie sądów administracyjnych organ podatkowy pierwszej instancji do opodatkowania podatkiem od nieruchomości przyjął użytki rolne faktycznie zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej, zgodnie ze złożoną przez podatnika korektą deklaracji oraz dowodami zgromadzonymi w toku postępowania podatkowego, tj. grunty, na których usytuowany jest budynek magazynowy A2 oraz na których prowadzone były prace związane z budową hali magazynowej A3 wraz ze stacją gazową i drogami dojazdowymi.

W korekcie deklaracji na podatek od nieruchomości Spółka wykazała, jako związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, grunty o pow. 193.198 m2 (w I-III 2008 r.) i grunty o pow. 194.202 m2 (w miesiącach IV-XII 2008 r.).

Od kwietnia 2008 r. wzrosła powierzchnia gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej w związku z rozpoczęciem budowy drogi.

Grunty o ogólnej pow. 13.529 m2, oznaczone symbolem Wp, zajęte pod zbiorniki retencyjne, zostały opodatkowane według stawki 3,40 zł od 1 ha, właściwej dla gruntów pod jeziorami, zajętych na zbiorniki wodne retencyjne lub elektrowni wodnych.

Od podatku od nieruchomości zostały zwolnione nieużytki o powierzchni 2.377 m2 (podstawę do zwolnienia stanowił art. 7 ust. 1 pkt 10 u.p.o.l.).

Organ zaznaczył też, iż wyłączone z opodatkowania są grunty o pow. 31 m2, oznaczone symbolem Wp, zajęte na przepust pomiędzy zbiornikami retencyjnymi (art. 2 ust. 3 pkt 2 u.p.o.l.).

Odnośnie budynków i budowli organ podatkowy I instancji wskazał, iż w 2007 r. wydane zostały następujące decyzje: [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z [...] r. o pozwoleniu na użytkowanie drogi krajowej nr 91, Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z [...] r. o udzieleniu pozwolenia na użytkowanie części budynku magazynowego A-2 o powierzchni użytkowej 10.373,77 m2 i o udzieleniu pozwolenia na użytkowanie budynku technicznego o powierzchni użytkowej 97,76 m2 .

Obowiązek podatkowy od nowo wybudowanych budynków i budowli, oddanych do użytkowania na podstawie ww. decyzji, powstał od 1 stycznia 2008 r.

W 2007 r. wydane zostały decyzje:

1/ przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] r. o pozwoleniu na użytkowanie drogi krajowej nr 91,

2/ przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] r. o udzieleniu pozwolenia na użytkowanie części budynku magazynowego A-2 i budynku technicznego.

W 2008 r. wydane zostały decyzje:

1/ przez Starostę Powiatu [...] z dnia [...] r. - pozwolenie na zmianę sposobu użytkowania części hali dystrybucyjnej A-2 na aneks socjalno-biurowy o powierzchni użytkowej 100,56 m2,

2/ przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P.:

z dnia [...] r. o udzieleniu pozwolenia na użytkowanie części budynku magazynowego A-2 o powierzchni użytkowej 32.979 m2,

z dnia [...] r. o udzieleniu pozwolenia na użytkowanie aneksu socjalno-biurowego o powierzchni użytkowej 100,56 m2.

Organ podkreślił, że jeżeli okolicznością, od której jest uzależniony obowiązek podatkowy, jest istnienie budowli albo budynku lub ich części, obowiązek podatkowy powstaje z dniem 1 stycznia roku następującego po roku, w którym budowa została zakończona albo w którym rozpoczęto użytkowanie budowli albo budynku lub ich części przed ich ostatecznym wykończeniem (art. 6 ust. 2 u.p.o.l.).

Wobec rozbieżności co do powierzchni użytkowej budynku magazynowego organ powołał biegłego, który w opinii z 5 czerwca 2013 r. określił powierzchnię użytkową całego budynku magazynowego A-2 jako 43.264,97 m2.

Powierzchnia użytkowa budynku technicznego została ustalona na podstawie decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] r. Podatnik budynek ten wykazał jako zwolniony z podatku od nieruchomości na podstawie wskazanej wyżej uchwały Nr III/13/2002 Rady Gminy Grabica. Uchwała ta zdaniem organu nie może być jednak stosowana.

W 2008 r. opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegały budowle o ogólnej wartości 24.429.928 zł (sieci techniczne energetyczne o wartości 1.455.088,88 zł, główna stacja rozdzielcza o wartości 839.016,03 zł, sieć techniczna gazowa o wartości 1.810.677,80 zł, sieć techniczna telekomunikacyjna o wartości 42.051,73 zł, sieć techniczna wodociągowo-kanalizacyjna o wartości 7.787.344,09 zł, melioracje i zbiorniki retencyjne o wartości 1.087.313,22 zł, zagospodarowanie terenu dookoła hali A-2 o wartości 6.375.889,63 zł, kontenerowe stacje transformatorowe z transformatorami o wartości 438.660,60 zł, droga - odcinek od "drogi gminnej" do portierni hali A-2 o wartości l .701.420,91 zł, maszty flagowe o wartości 13.069,57 zł i 49.914,69 zł, pylon z oznakowaniem hali A-2 o wartości 59.897,63 zł, inwestycja w obcym środku trwałym - modernizacja drogi krajowej DK91 o wartości 146.382,97 zł, zbiornik zabezpieczenia ppoż. o pow. 118 m2 o wartości 423.148,81 zł, inwestycja w obcym środku trwałym - droga gminna o wartości 2.200.051,50 zł, tablica dojazdowa reklamowa o wartości 54.100 zł.

Organ zaznaczył, iż budowa całej infrastruktury dla budynku magazynowego A2 zakończyła się w 2007 r., co wynika z decyzji o oddaniu do użytkowania tego budynku. Wobec tego obowiązek podatkowy od nowo wybudowanych budowli, oddanych do użytkowania w 2007 r., powstał już od 1 stycznia 2008 r.

Organ wskazał też, że w ewidencji środków trwałych Spółka ujęła tablice reklamowe o wartości początkowej 256.700 zł. Z kolei w piśmie z 16 sierpnia 2010 r., załączonym do II korekty deklaracji, wyjaśniała, że tablice nie są związane z gruntem.

Celem wyjaśnienia powyższych wątpliwości powołany został biegły, który w opinii z 5 czerwca 2013 r. stwierdził, iż tablice reklamowe są trwale związane z gruntem, a zatem są budowlami w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l.

Pełnomocnik podatnika w piśmie z dnia 20 czerwca 2013 r. poinformował, że tylko jedna z tablic reklamowych położona była na terenie Gminy G..

W odwołaniu od powyższej decyzji pełnomocnik Spółki zarzucił naruszenie:

art. 121 § 1, art. 124 oraz art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., póz. 749 ze zm. "O.p.") poprzez podanie zbyt ogólnej podstawy prawnej i/lub podstawy prawnej nie mogącej mieć zastosowania w sprawie celem uzasadnienia zaskarżonej decyzji w części dotyczącej określenia wysokości zobowiązania podatkowego od budowli służących do odprowadzania i oczyszczania ścieków oraz gruntu położonego pod zbiornikiem retencyjnym nr I, jak również od budynku technicznego (budynku pompowni, elementu sieci przeciwpożarowej), które w ocenie organu podatkowego I instancji nie podlegają zwolnieniu od podatku od nieruchomości na podstawie uchwały Rady Gminy Grabica z dnia 30 grudnia 2002 r. w sprawie wprowadzenia zwolnień w podatku od nieruchomości,

art. 7 ust. 3 u.p.o.l. w związku z § 1 ust. 2 i 4 uchwały poprzez jego niezastosowanie i nieuwzględnienie wobec Spółki zwolnień w podatku od nieruchomości przewidzianych w tej uchwale.

Pełnomocnik wskazał, że zgodnie z § 1 pkt 2 uchwały Rady Gminy Grabica Nr III/l3/2002, zwalnia się od podatku od nieruchomości budynki, budowle i zajęte pod nie grunty wykorzystywane na cele przeciwpożarowe, natomiast zgodnie z § 1 pkt 4 tej uchwały, zwolnione zostały od podatku od nieruchomości budowle służące do odprowadzania i oczyszczania ścieków oraz zajęte pod nie grunty. Uchwała weszła w życie 14 stycznia 2003 r., a zwolnienie obowiązywało do 31 grudnia 2010 r. Uchwała nie została unieważniona ani uchylona w trybie nadzwyczajnym. Pełnomocnik podniósł, iż art. 20b u.p.o.l. wprowadzony został dopiero z dniem 12 stycznia 2007 r., a zatem dotyczy uchwał podejmowanych od tego dnia. Przepis ten nie może dotyczyć uchwały, która podjęta została w 2002 r., a w konsekwencji nie może stanowić podstawy prawnej do odmowy zastosowania przez Spółkę zwolnienia z podatku od nieruchomości. Skarżąca wskazuje też, iż art. 107 ust. 1 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej ustanawia względny zakaz udzielania antykonkurencyjnej pomocy publicznej, która stanowi interwencję w handel wewnątrzwspólnotowy, ale w dalszych ustępach przewiduje określone rodzaje pomocy dopuszczalnej z mocy prawa oraz kategorie pomocy, która może być uznana za dopuszczalną na mocy postanowień uprawnionych organów wspólnoty.

Zdaniem pełnomocnika, Wójt Gminy nie wykazał, że zwolnienie z podatku od nieruchomości na podstawie § 1 pkt 2 i 4 ww. uchwały stanowi niedozwoloną pomoc publiczną, a zatem nie może być zastosowane. Argumentem przemawiającym za odmową zastosowania zwolnienia na podstawie ww. uchwały nie może być też powoływanie się na pismo UOKiK z dnia 9 listopada 2012 r. Pełnomocnik podkreślił, że pismo to w żadnym miejscu nie potwierdza, że Spółka nie mogła korzystać ze zwolnienia z podatku od nieruchomości na postawie uchwały.

Według pełnomocnika, podjęcie uchwały przed przystąpieniem Polski do Unii Europejskiej nie oznacza, iż nie może być ona stosowana, nawet jeśli określone organy samorządowe nie dopełniły ciążących na nich obowiązków dostosowania prawa do porządku prawnego Unii Europejskiej. Skarżąca zwraca uwagę, iż z orzecznictwa TSUE wynika, iż pomoc przyznana przed wstąpieniem państwa do Unii Europejskiej może by stosowana tak długo, dopóki Komisja Europejska nie stwierdzi jej niezgodności z zasadami wspólnego rynku (wyrok z dnia 15 marca 1994 r. w sprawie C-387/92 Banco de Credito Industrial SA przeciwko administracji miasta Walencja).

Pełnomocnik argumentował, że nawet gdyby przyjąć, iż przewidziane w uchwale zwolnienie było w istocie pomocą publiczną, która z dniem przystąpienia Polski do Unii Europejskiej stała się pomocą niezgodną z przepisami unijnymi, to Wójt Gminy i tak nie był władny odmówić Spółce korzystania z takiej pomocy. W takim bowiem przypadku obowiązuje szczególny tryb, który powinien zostać uruchomiony w celu zwrotu pomocy publicznej (rozdział 4 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej). Według zaś wiedzy skarżącej, nie istnieje żadna decyzja Komisji Europejskiej dotycząca stosowania zwolnień z podatku od nieruchomości w Gminie G. w latach 2004 - 2010.

Nieobjęcie uchwały Rady Gminy Grabica z dnia 30 grudnia 2002 r. procedurą dostosowawczą przewidzianą w ustawie o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej, stanowi uchybienie obowiązkom władzy uchwałodawczej. Gdyby zaś Komisja Europejska orzekła o niezgodności uchwały z prawem unijnym, a Spółka musiałaby zwrócić pomoc, to przysługiwałoby jej roszczenie cywilnoprawne wobec Gminy.

Pełnomocnik zaznaczył, że niedopuszczalne jest przerzucanie na podatnika ciężaru weryfikowania zgodności z prawem zwolnień wprowadzonych przez radę gminy. Jeżeli uchwała obowiązywała w 2009 r., a jej ewentualna niezgodność z przepisami unijnymi nie została stwierdzona przez Komisję Europejską, to Spółka miała prawo zastosować zwolnienie z podatku od nieruchomości przewidziane w tej uchwale.

Utrzymując z mocy zaskarżoną decyzję Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. wskazało, że sporna uchwała nie może być stosowana, gdyż nie została podjęta z uwzględnieniem przepisów dotyczących pomocy publicznej, a ponadto z pisma Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 9 listopada 2012 r. wynika, iż uchwała ta nie stanowi programu pomocowego, dlatego też nie jest możliwe udzielenie na jej podstawie pomocy publicznej.

Organ odwoławczy podniósł, że uchwała Nr III/l 3/2002 Rady Gminy Grabica z dnia 30 grudnia 2002 r., która obowiązywała w 2009 r., wprowadzała zwolnienie o charakterze przedmiotowym, bez selektywnego ukierunkowania na określonych przedsiębiorców. Wskazał, że zgodnie z założeniami przyjętymi w załączniku nr IV do art. 22 Traktatu Akcesyjnego z dnia 16 kwietnia 2003 r. (Dz. U. z 2004 r. Nr 90, poz. 864), pomoc publiczna funkcjonująca przed akcesją w krajach przystępujących do Wspólnoty Europejskiej powinna być notyfikowana przez Komisję WE w trybie prawa wspólnotowego, jeżeli nadal dane państwo zamierzało udzielać tej pomocy po akcesji.

W dniu 31 maja 2004 r. weszła w życie ustawa z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (Dz. U. Nr 123, poz. 1291 ze zm.), która obligowała właściwe podmioty do przygotowania projektów odpowiednich zmian w aktach normatywnych, o których mowa w art. 6 ust. 2 tej ustawy, jeżeli nie są programami pomocowymi (art. 65 ustawy). Stosownie do art. 2 pkt 7 tej ustawy, przez program pomocowy należy rozumieć akt normatywny spełniający przesłanki, o których mowa w art. 1 lit. d rozporządzenia Rady WE nr 659/1999 z dnia 22 marca 1999 r. ustanawiającego szczegółowe zasady zastosowania art. 93 Traktatu WE (Dz. Urz. WE z 1999 r. Nr L83, s. l, PWS 2004, Rozdział 8, tom l, s. 339), który stanowi, że program pomocowy oznacza każde działanie, na którego podstawie, bez dalszego wprowadzania w życie wymaganych środków, można dokonać wypłaty pomocy indywidualnej na rzecz przedsiębiorstw określonych w ustawie w sposób ogólny i abstrakcyjny oraz każde działanie, na którego podstawie pomoc, która nie jest związana z konkretnym projektem, może zostać przyznana jednemu lub kilku przedsiębiorstwom na czas niekreślony lub w określonej kwocie.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze podkreśliło, że uchwała Nr III/l 3/2002 nie była objęta "procedurą dostosowawczą" zgodnie z przepisami Traktatu Akcesyjnego. Nie była też programem pomocowym w rozumieniu przepisów ustawy o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej, co potwierdza pismo UOKiK z dnia 9 listopada 2012 r. Skoro uchwała Nr III/l 3/2002 nie została przedłożona Komisji Europejskiej do notyfikacji, to zgodnie z art. 6 ust. 2 ustawy o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej, nie można na jej podstawie, po dniu maja 2004 r. udzielić przedsiębiorcy pomocy w formie zwolnienia z podatku od nieruchomości.

Również w zakresie pozostałych ustaleń i ich oceny prawnej organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji.

W skardze pełnomocnik Spółki zarzucił naruszenie:

1. art. 7 ust. 3 u.p.o.l. w zw. z § 1 ust. 2 i 4 uchwały Nr III/13/2002 Rady Gminy Grabica poprzez jego niezastosowanie i nieuwzględnienie wobec Spółki zwolnień w podatku od nieruchomości przewidzianych w tej uchwale.

2. art. 233 § 1 O.p. poprzez nieuwzględnienie odwołania i nieuchylenie zaskarżonej decyzji Wójta mimo wydania jej z naruszeniem wskazanych wyżej przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

3. art. 121 § 1, art. 124 i art. 210 § 4 O.p. poprzez brak przekonującego i logicznego uzasadnienia zaskarżonej decyzji oraz brak odniesienia się do większości argumentów Spółki zawartych w odwołaniu.

Wskazując na powyższe pełnomocnik wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w części dotyczącej określenia zobowiązania podatkowego z tytułu gruntu o powierzchni 11.297 m2 zajętego na zbiornik retencyjny nr I, budynku technicznego o powierzchni 95,76 m2 oraz budowli (melioracje, zbiorniki retencyjne, kanał deszczowy, kanalizacja deszczowa). Ponadto wniósł o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sadów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269, ze zm.), sądy administracyjne kontrolują prawidłowość zaskarżonych aktów administracyjnych, między innymi decyzji ostatecznych, przy uwzględnieniu kryterium ich zgodności z prawem. Decyzja podlega uchyleniu, jeśli sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa będące podstawą wznowienia postępowania lub inne naruszenie prawa mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) - dalej jako: ( p.p.s.a. ), lub też naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia nieważności decyzji (art. 145 § 1 pkt 2).

Badając przedmiotową sprawę według przedstawionych kryteriów Sąd takiego naruszenia się nie dopatrzył.

Sporne w niniejszej skardze jest stanowisko organu, który określając w decyzji podatek od nieruchomości odmówił Skarżącej prawa do zwolnienia z podatku od nieruchomości na podstawie uchwały Rady Gminy Grabica z dnia 30 grudnia 2002 r. o Nr III/13/2002.

Skarżący wywodzą, iż Kolegium nie dokonało żadnej analizy tego, jakiego rodzaju formą pomocy publicznej jest zwolnienie w podatku od nieruchomości przewidziane sporną uchwałą i w konsekwencji niesłusznie uznało, że podlegała ona notyfikacji do KE w związku z przystąpieniem Polski do UE, pominęło sposób powstania zobowiązania podatkowego dla skarżącej będącej osobą prawną i charakteru zwolnienia (tj. że zwolnienie nie wymagało spełnienia przez Spółkę żadnych warunków ) oraz pominęło fakt, że Wójt Gminy G. nie była umocowana do odebrania spółce uprawnień do skorzystania za zwolnienia jako, że jedynym kompetentnym w tym zakresie organem jest Komisja Europejska.

Poza sporem w tej sprawie pozostaje to, że spółka spełniała warunki uzyskania zwolnienia określone w § 1 pkt 2 i 4 uchwały oraz to, że zajęte przez tę spółkę przedmioty opodatkowania służyły prowadzeniu działalności gospodarczej.

Biorąc pod uwagę okoliczność, że zwolnienie od podatku od nieruchomości dotyczy okresu po 1 maja 2004r., zastosowanie w rozpatrywanej sprawie mają przepisy Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej oraz rozporządzenia Rady (WE) Nr 659/99 z dnia 22 marca 1999 roku ustanawiające szczegółowe zasady stosowania art.93 Traktatu WE (Dz.Urz. WE L Nr 83, poz.1 z 27 marca 1999 roku, dalej rozporządzenie 659/99) oraz ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (Dz.U. Nr 123, poz.1291; dalej ustawa o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej).

W pierwszej kolejności należy zważyć, czy zwolnienie w podatku od nieruchomości określone w Uchwale Gminy Grabica z dnia 30 grudnia 2002 r. stanowi pomoc publiczną w rozumieniu art. 107 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej z dnia 25 marca 1957 roku ( tekst skonsolidowany Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej z 2010 roku, seria C nr.83, zwany dalej Traktatem ). Zgodnie z ustępem 1 tego artykułu z zastrzeżeniem innych postanowień przewidzianych w traktatach, wszelka pomoc przyznawana przez Państwo Członkowskie lub przy użyciu zasobów państwowych w jakiejkolwiek formie, która zakłóca lub grozi zakłóceniem konkurencji poprzez sprzyjanie niektórym przedsiębiorstwom lub produkcji niektórych towarów, jest niezgodna z rynkiem wewnętrznym w zakresie, w jakim wpływa na wymianę handlową między państwami Członkowskimi.

Wykładnią pojęć zawartych w art. 107 Traktatu zajmowały się sądy administracyjne. Naczelny Sąd Administracyjny z wyroku z dnia 22 czerwca 2011 roku, w sprawie II FSK 344/10 odwołując się do orzecznictwa Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości stwierdził, że zawarta w art. 107 Traktatu definicja pomocy publicznej jest szeroka i obejmuje z góry nieograniczoną liczbę środków wsparcia przedsiębiorcy przez państwo. Elementami odróżniającymi pomoc publiczną od innych form pomocy są: a) korzyść, b) selektywność, c) zasoby państwowe, d) wpływ na handel między państwami członkowskimi.

Przenosząc to na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, że pomoc udzielona przedsiębiorcy na podstawie § 1 pkt 2 i pkt 4 uchwały nr III/13/2002 z dnia 30 grudnia 2002 roku spełnia kryteria pomocy publicznej zwarte w art. 107 Traktatu. Zwolnienie zawarte w spornych przepisach wiąże się z korzyścią dla przedsiębiorcy polegającą na uwolnieniu go od daniny publicznej niektórych składników majątku tego przedsiębiorcy. Ma także selektywny charakter, gdyż dotyczy tylko niektórych przedsiębiorców, a mianowicie tych którzy zajmują w związku z prowadzona przez siebie działalnością przedmioty opodatkowania opisane w § 1 pkt.2 i 4 Uchwały. Zwolnienie powoduje uszczuplenie wpływów budżetowych, przy czym nie ma znaczenia, że wsparcie to jest udzielone przez władze lokalne (samorząd terytorialny). Środek pomocowy dotyczy bowiem wsparcia nie tylko przez ustawodawcę krajowego, ale także przez władze regionalne lub lokalne ( wyrok ETS z dnia 6 września 2006 roku w sprawie C-88/03 Republika Portugalska przeciwko Komisji Europejskiej ). Wreszcie z przedmiotowego zwolnienia zamierza skorzystać Centrum Logistyczne, a więc podmiot prowadzący działalność gospodarczą w sektorze otwartym na konkurencję i wymianę handlową w wymiarze międzynarodowym. Zatem może mieć ono wpływ na zakłócenie konkurencji pomiędzy przedsiębiorcami.

W ocenie Sądu zatem pomoc przyznana na podstawie spornej Uchwały spełnia kryteria pozwalające na uznanie jej za pomoc publiczną w rozumieniu art.107 Traktatu. Tym samy stanowisko zawarte w piśmie Dyrektora Departamentu Monitorowania Pomocy Publicznej Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 9 listopada 2012 roku, na którym zresztą oparta jest zaskarżona decyzja SKO jest prawidłowe. Należy także wskazać, że co do zasady nie kwestionuje tego także skarżąca.

Należy podnieść, że zgodnie z art.108 ust. 3 Traktatu Komisja jest informowana, w czasie odpowiednim do przedstawienia swych uwag, o wszelkich planach przyznania lub zmiany pomocy. Jeśli uznaje ona, że plan nie jest zgodny z rynkiem wewnętrznym w rozumieniu art. 107, wszczyna bezzwłocznie procedurę przewidzianą w ustępie 2. Dane Państwo Członkowskie nie może wprowadzać w życie projektowanych środków dopóki procedura ta nie doprowadzi do wydania decyzji.

Obowiązek notyfikacji nie dotyczy pomocy określonej w art. 107 ust. 2 Traktatu, pomocy de minimis (przyznawanej na podstawie Rozporządzenia Komisji (WE) NR 1998/2006 z dnia 15 grudnia 2006 r. w sprawie stosowania art. 87 i 88 Traktatu do pomocy de minimis - Dz.U.UE L z dnia 28 grudnia 2006 r.) i wyłączeń grupowych ( Rozporządzenie Rady (WE) NR 994/98 z dnia 7 maja 1998 r. dotyczące stosowania art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do niektórych kategorii horyzontalnej pomocy państwa - Dz.U.UE L z dnia 14 maja 1998 r.). Przenosząc te uwagę na grunt niniejszej sprawy należy wskazać, że pomoc przyznawana na podstawie spornej uchwały nie należała do żadnej kategorii pomocy ze wskazanych w tym akapicie.

Kolejnym rodzajem pomocy nie wymagającym notyfikacji jest pomoc udzielona na podstawie tzw. programu pomocowego. Definicja programu pomocowego zawarta jest w art. 1 pkt d Rozporządzenia Rady (WE) 659/1999 z dnia 22 marca 1999 roku ustanawiającej szczegółowe zasady stosowania art. 108 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz.U.UE. L z dnia 27 marca 1999 roku). Zgodnie z tą definicją program pomocowy oznacza każde działanie, na którego podstawie, bez dalszego wprowadzania w życie wymaganych środków, można dokonać wypłat pomocy indywidualnej na rzecz przedsiębiorstw określonych w ustawie w sposób ogólny i abstrakcyjny oraz każde działanie, na którego podstawie pomoc, która nie jest związana z konkretnym projektem, może zostać przyznana jednemu lub kilku przedsiębiorstwom na czas nieokreślony i/lub w nieokreślonej kwocie. Po raz pierwszy definicja programu pomocowego została wprowadzona do polskiego porządku prawnego na podstawie art.7 pkt. 6 ustawy z dnia 27 lipca 2002 roku o warunkach dopuszczalności i nadzorowaniu pomocy publicznej dla przedsiębiorców ( Dz.U 141 poz.1177 z późniejszymi zmianami ). Ustawa ta definiowała program pomocowy jako program, w tym akt normatywny, określający zasady, warunki i formy udzielania pomocy oraz określający albo zawierający podstawy prawne jej udzielenia. Obecnie obowiązująca ustawa z dnia 30 kwietnia 2004 roku o postępowaniu w sprawach pomocy publicznej (tekst jednolity Dz.U z 2007 roku,nr.59, poz.404 z późniejszymi zmianami) posługuje się definicją zawartą w Rozporządzeniu Rady ( WE ) 659/1999 odsyłając w tym zakresie w art. 2 pkt 7 do jego postanowień. Istota programu pomocowego sprowadza się do tego, że stanowi on akt normatywny, zawierający podstawy prawne przyznania określonego wsparcia przedsiębiorcy oraz zasady i warunki na jakich owo wsparcie jest przyznawane czyli krąg beneficjentów, formę wsparcia (dotacja, rozłożenie na raty płatności podatku, gwarancja, poręczenie, itp.), przeznaczenie (np. na szkolenia, badania i rozwój, zwiększanie zatrudnienia, restrukturyzację), organy udzielające, maksymalną wielkość wsparcia, czas trwania programu.

Pomoc udzielona w ramach programu pomocowego nie podlega notyfikacji, za to notyfikacji podlega projekt programu pomocowego (art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 roku o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej ), na zasadach i w trybie przewidzianym w tej ustawie.

Pomiędzy stronami nie ma sporu, co do tego, że pomoc przyznawana na podstawie spornej uchwały nie jest programem pomocowym. Nigdy nie była również objęta jakąkolwiek procedurą notyfikacyjną.

Reasumując tę część rozważań należy podnieść, że pomoc udzielana przedsiębiorcy na podstawie uchwały Rady Gminy Grabica nr III/13/2002 stanowiła formę pomocy publicznej, nie opartą na akcie normatywnym będącym programem pomocowym oraz nie zwolnioną z obowiązku notyfikacji Komisji Europejskiej.

Zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 30 kwietnia 2002 roku o postępowaniu w sprawach pomocy publicznej Do pomocy publicznej udzielanej na podstawie aktu normatywnego, niebędącego programem pomocowym, stosuje się przepisy dotyczące pomocy indywidualnej, z zastrzeżeniem ust. 2. Z kolei pomocą indywidualną jest pomoc, która nie jest przyznawana na podstawie programu pomocowego oraz podlegającą obowiązkowi zgłoszenia pomoc przyznawaną na podstawie programu pomocowego ( art. 2 pkt 5 ustawy w związku z art. 1 lit. e Rozporządzenia Rady / WE / 659/1999 ). Skoro - jak już wyżej wskazano – pomoc przedsiębiorcom przyznana na podstawie spornej uchwały jest pomocą publiczną, opiera się na akcie normatywnym niebędącym programem pomocowym, to w ocenie Sądu do tej pomocy należy stosować przepisy dotyczące pomocy indywidualnej. Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 roku o postępowaniu w sprawach pomocy publicznej projekt pomocy indywidualnej podlega notyfikacji.

Mimo, że organy rzeczywiście, jak słusznie wskazuje autor skargi nie zaliczyły pomocy publicznej, która mogła być przyznana na podstawie Uchwały Gminy Grabica do jednego z rodzajów pomocy publicznej, zresztą takiej próby nie podjął sam skarżący, to niewątpliwie taka pomoc winna podlegać notyfikacji na zasadach dotyczących pomocy indywidualnej. Zatem mimo, że zarzuty zawarte w tym zakresie w skardze są zasadne, o tyle pozostają one bez wpływu na wynik sprawy.

Uchwała Rady Gminy Grabica z dnia 30 grudnia 2002 r. o nr III/13/2002. podjęta była przed dniem akcesji Polski do Unii Europejskiej i w latach 2008-2009 pozostawała w obrocie, to pod dniu akcesji, na podstawie jej przepisów, a w szczególności § 1 pkt.2 i § 1 pkt.4 nie mogła być już udzielana pomoc przedsiębiorcą z następujących powodów:

1. Zgodnie z art. 22 Aktu o warunkach przystąpienia Republiki Czeskiej, Republiki Estońskiej, Republiki Cypryjskiej, Republiki Łotewskiej, Republiki Litewskiej, Republiki Węgierskiej, Republiki Malty, Rzeczypospolitej Polskiej, Republiki Słowenii i Republiki Słowackiej oraz dostosowań w Traktatach stanowiących podstawę Unii Europejskiej z dnia 16 kwietnia 2003 roku ( Dz.U. UE L 2003.236.33 ) środki wymienione w załączniku IV do niniejszego Aktu stosuje się zgodnie z warunkami określonymi w tym załączniku. Załącznik ten stanowi, które z rodzajów pomocy wprowadzone w życie w nowych Państwach Członkowskich przed dniem przystąpienia mogą mieć zastosowanie po przystąpieniu do Unii Europejskiej jako tzw. pomoc istniejącą, czyli taka, która nie wymaga notyfikacji. Załącznik IV do tego rodzaju pomocy zalicza środki pomocowe ( pomoc indywidualną i programy pomocowe ) wprowadzone w życie przed dniem 10 grudnia 1994 roku, środki pomocowe wymienione w dodatku do załącznika ( bez związku ze sprawą ). Wszelkie inne środki pomocowe wymagały notyfikacji. Należy też wskazać, że załącznik przewidywał uproszczoną formę notyfikacji. Bezsprzecznie pomoc, której podstawę stanowiła Uchwała Gminy Grabica nie była objęta procedurą dostosowawczą.

2. Zgodnie z art. 65 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r o postępowaniu w sprawach pomocy publicznej który stanowi, że jeżeli akty normatywne, o których mowa w art. 6 ust. 2, nie są programami pomocowymi, podmioty właściwe są zobowiązane do przygotowania projektów odpowiednich zmian w tych aktach w terminie 1 miesiąca od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy. W tym zakresie Gmina Grabica nie podjęła żadnych działań. Działania te mogły polegać bądź na uzupełnieniu Uchwały o przepisy dotyczące udzielenia pomocy de minimis ( zgodnie z sugestią zawartą w piśmie Dyrektora Departamentu Monitorowania Pomocy Publicznej Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia) bądź poprzez przygotowanie projektu zmian umożliwiających udzielenie, po uprzedniej notyfikacji pomocy na podstawie decyzji administracyjnej.

Podstawą prawną do wydania spornej uchwały stanowił art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 roku ( Dz.U z 2006 r. nr.121, poz.844 z późniejszymi zmianami). W chwili kiedy sporna uchwała było podjęta nie obowiązywały przepisy art. 20b-20d ustawy wiążące możliwość udzielenia pomocy publicznej na podstawie uchwały z przepisami dotyczącymi pomocy publicznej. Przepisy te weszły w życie dopiero z dniem 12 stycznia 2007 roku ( na podstawie przepisów ustawy z dnia 7 grudnia 2006 roku o zmianie ustawy o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej i niektórych innych ustaw ( Dz.U 245 poz.1775 ). Nie oznacza to jednak, że uchwały wydane na podstawie art. 7 ust. 3 u.p.o.l, które stanowiły podstawę przyznania pomocy publicznej podjęte przed wejściem w życie ustawy zmieniającej mogły być nadal stosowane, po przystąpieniu Polski do Unii Europejskiej. Należy wskazać, że zgodnie z art. 91 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej ratyfikowane umowy międzynarodowe są stosowane bezpośrednio, zaś prawo organizacji międzynarodowej ( Unii Europejskiej ), której Polska stała się stroną ma także pierwszeństwo przed ustawami, w razie jego kolizji z ustawami. Uchwała jest aktem prawa miejscowego zajmującym stosunkowo niskie miejsce w hierarchii źródeł prawa. Skoro w razie sprzeczności ustawy z dorobkiem legislacyjnym Unii Europejskiej i umową międzynarodową ( Traktatem ) pierwszeństwo przed ustawą ma to prawo, to tym bardziej dotyczy to uchwały. Uchwała Rady Gminy Grabica naruszała art. 107 ust. 1 i art. 108 ust. 3 Traktatu dlatego po wejściu Polski do Unii Europejskiej nie mogła stanowić podstawy do udzielenia pomocy publicznej. Z tego punktu widzenia zarzut naruszenia art. 7 ust. 3 u.p.o.l. w związku z przepisami § 1 pkt 2 i §1 pkt 4 Uchwały należało uznać ze nieuzasadniony.

Jak już wskazano definicja pomocy publicznej zawarta w art. 107 Traktatu jest definicją bardzo szeroką, obejmuje "wszelką pomoc", udzieloną w "jakiejkolwiek formie". Dlatego nie ma znaczenia, do kogo jest adresowana ( osoba prowadząca działalność gospodarczą, czy Spółką z ograniczoną odpowiedzialnością ), ani też czy przyznawana jest na podstawie decyzji, czy wynika z mocy samego prawa, ani w jaki sposób powstaje zobowiązanie podatkowe beneficjenta. W ocenie Sądu okoliczności te są obojętne z punktu widzenia rozstrzygnięcia, a stan faktyczny ustalony w tej sprawie pozwalał na ocenę zbieżną z zawartą w wyrokach WSA w Poznaniu w sprawie I SA/Po 107/08, WSA w Opolu ( I SA/Op 270/09 oraz NSA ( II FSK 344/10 ). W niniejszej sprawie, podobnie jak w sprawach wskazanych w poprzednim zdaniu podstawą odmowy przyznania pomocy publicznej w postaci zwolnienia z podatku od nieruchomości była kolizja przepisów uchwał taką pomoc przewidujących, podjętych przed akcesją Polski do UE. Dlatego też zarzut zawarty w skardze, a koncentrujący się na nierozważeniu przez organy rodzaju zwolnienia, sposobu powstania zobowiązania podatkowego są nieuzasadnione.

Taki charakter ma także zarzut, zgodnie z którym Wójt Gminy G. przejął kompetencje Komisji Europejskiej, która jest jedynym organem uprawnionym do stwierdzenia niedozwolonego charakteru pomocy i nakazania jej zwrotu. Z załącznika IV do art.22 Aktu o przystąpieniu wynika, że po przystąpieniu Polski do UE pomoc publiczna przyznawana na podstawie spornej Uchwały nie stanowi pomocy "istniejącej" lecz tylko pomoc "nową" do której zastosowania ma art. 108 ust. 3 Traktatu. Powołany w skardze wyrok Trybunału Sprawiedliwości z dnia 15 marca 1994 roku w sprawie C-387/92 Banco de Credito Industrial dotyczy pomocy "istniejącej", nie ma więc znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy.

Sąd nie dopatrzył się także naruszenia wskazanych w skardze przepisów postępowania.

Skoro z przedstawionych powyżej powodów zarzuty skargi okazały się bezzasadne, jak również kontrola legalności zaskarżonej decyzji nie doprowadziła do stwierdzenia, by zaskarżona decyzja naruszała prawo materialne lub procesowe w stopniu powodującym konieczność jej uchylenia, Sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 ustawy cyt. wyżej z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./.

Db.