Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 1844/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2022-08-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Prezydent Miasta
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony akt
Powołane przepisy: article: Par. 3
journal: Dz.U. 2018 poz 536
law: Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 9 marca 2018 r. w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych  przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Kasprzycki Sędzia WSA Elżbieta Czarny-Drożdżejko Sędzia WSA Jakub Makuch (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 11 sierpnia 2022 r. sprawy ze skargi A. G. na akt Prezydenta Miasta K z dnia 2 czerwca 2021 r., znak [...] w przedmiocie odmowy przyznania wynagrodzenia kuratorowi 1. uchyla zaskarżony akt; 2. zasądza od Prezydenta Miasta K na rzecz skarżącego A. G. kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi A.G. (dalej skarżący, wnioskodawca lub kurator) jest akt Prezydenta Miasta Krakowa z 2.06.2021 r. (znak AU-02.1.670.1959.2020.KZI) przyznający skarżącemu wynagrodzenie z tytułu pełnienia funkcji kuratora dla nieznanych z miejsca pobytu stron postępowania o ustalenie warunków zabudowy.

Akt ten zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:

Prezydent Miasta Krakowa prowadził postępowanie w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla zamierzenia inwestycyjnego przy ul. [...] w K. Na potrzeby tego postępowania, Sąd Rejonowy [...] w K. postanowieniem z 14.03.2018 r. (sygn. akt [...]) ustanowił skarżącego kuratorem 8 osób (stron) nieznanych z miejsca pobytu. W sprawie tej Prezydent Miasta Krakowa wydał decyzję z 19.07.2019 r., która utrzymana została następnie w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z 11.09.2019 r.

Wnioskiem z 1.07.2020 r. skarżący zwrócił się do Prezydenta Miasta Krakowa o przyznanie wynagrodzenia za sprawowaną funkcję kuratora. Postanowieniem z 25.08.2020 r. wskazany organ odmówił wnioskodawcy przyznania wynagrodzenia. Postanowienie to zostało uchylone przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie postanowieniem z 14.12.2020r. (znak: SKO.ZP/415/404/2020), a sprawa przekazana została do ponownego rozpoznania. Organ odwoławczy zalecił Prezydentowi Miasta Krakowa ustalić rodzaj czynności jakie podjął kurator w związku z wykonywaną funkcją. W ponownie prowadzonym postępowaniu skarżący przedłożył wykaz czynności podjętych w sprawie o ustalenie warunków zabudowy. Z wykazu tego wynikało, że kurator wykonał 17 czynności, które łącznie zajęły 465 minut.

Postanowieniem z 2.06.2021 r. (znak AU-02.1.670.2022.2020.KZI) Prezydent Miasta Krakowa przyznał skarżącemu kwotę 142 zł za pełnienie funkcji kuratora dla nieznanych z miejsca pobytu 8 stron postępowania o ustalenie warunków zabudowy. W ocenie organu, nakład pracy kuratora był niewielki. Zapoznawał się on bowiem z aktami postępowania, przeszukał zasoby internetowe w celu ustalenia miejsca pobytu nieobecnych, wykonał fotokopię księgi dawnej nieruchomości, zapoznał się z postanowieniem Marszałka Województwa Małopolskiego z 4.12.2018r. oraz z decyzją Prezydenta Miasta Krakowa z 22.05.2019 r. oraz decyzją SKO w Krakowie z 11.09.2020 r. Organ administracji podkreślił, że kurator nie wnosił środków odwoławczych od rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu. Nie przekazał też informacji odnośnie rezultatu poszukiwań osób nieobecnych. Następnie Prezydent Miasta Krakowa wskazał, że uwzględniając, iż czynności przeprowadzone przez kuratora w tej sprawie miały prosty, rutynowy charakter, to ustalając wysokość jego wynagrodzenia posiłkować się należało stawką określoną w Rozporządzeniu Rady Ministrów z 15.09.2020 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę oraz wysokości minimalnej stawki godzinowej w 2021 r. Zgodnie z § 2 wskazanego rozporządzenia, minimalna stawka godzinowa wynagrodzenia za pracę wynosiła 18,3 zł. Organ administracji dokonał wyliczenia wynagrodzenia, ustalając je jako iloczyn minimalnej stawki godzinowej i ilości czasu poświęconego przez kuratora w sprawie. W zaokrągleniu dało to kwotę 142 zł. Następnie Prezydent Miasta Krakowa wskazał, że brak było podstaw do posiłkowania się w ocenianym przypadku stawkami określonymi Rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 9 marca 2018 r. w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej. Stanowisko to wynikało z braku sformalizowanych czynności wykowanych przez kuratora w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy. Niezasadne byłoby również zastosowanie stawek określonych w Rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych, o których mowa w Rozdziale 4 ww. rozporządzenia, a dotyczących postępowania przed sądami administracyjnymi, a to z uwagi na "bardziej wymagający charakter sformalizowanych czynności wykonanych przez pełnomocnika w postępowaniu". Opisane rozstrzygnięcie zawierało pouczenie o możliwości złożenia od niego zażalenia do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie. Stosując się do tego pouczenia, skarżący wniósł zażalenie, w którym kwestionował zajęte przez organ stanowisko. W rozpoznaniu tego środka, SKO w Krakowie postanowieniem z 30.09.2021 r. (znak SKO.ZP/415/286/2021) stwierdziło niedopuszczalność zażalenia. Wskazało, że ustalenie wynagrodzenie kuratora dla osób nieznanych z miejsca pobytu następuje w formie aktu z zakresu administracji publicznej (art. 3 par. 2 pkt 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na opisane wyżej rozstrzygnięcie Prezydenta Miasta Krakowa z 2.06.2021 r. skarżący zarzucił naruszenie:

- art. 28 k.p.a. poprzez błędne przyjęcie, że reprezentowane przez kuratora w postępowaniu osoby stanowiły jedną stronę, podczas gdy kurator został ustanowiony dla 8 osób, co uzasadniało przyznanie wynagrodzenia w wielokrotności stawki zasadniczej;

- art. 77 par. 1 k.p.a. poprzez nieprawidłowe przyjęcie, że nakład pracy kuratora był niewielki, a podjęte czynności miały charakter prosty, niesformalizowany i rutynowy;

- par. 1 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 listopada 2013 r. w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej w zw. z par. 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie, poprzez ich niezastosowanie;

- par. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z 15 września 2020 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę oraz minimalnej stawki godzinowej w 2021 r., w sytuacji gdy akt ten nie znajdował w sprawie zastosowania;

- art. 123 par. 1 k.p.a. poprzez wydanie postanowienia, podczas gdy dopuszczalne było wydanie aktu z zakresu administracji publicznej.

Skarga domagała się uchylenia zaskarżonego aktu. W piśmie z 6.06.2022 r. skarżący wniósł nadto o zwrot kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta Krakowa żądał odrzucenia skargi, ewentualnie jej oddalenia. Podtrzymał stanowisko, że właściwą formą prawną dla rozstrzygnięcia o wynagrodzeniu kuratora dla osób nieznanych z miejsca pobytu jest postanowienie. W zakresie żądania oddalenia skargi organ administracji akcentował niewielki nakład pracy kuratora w sprawie, który nadto nie wnosił środków odwoławczych od wydanej decyzji, jak też nie przekazał organowi rezultatu poszukiwań osób nieznanych z miejsca pobytu. Odnośnie zaś żądania odrzucenia skargi – organ wskazał na wniesienie jej z przekroczeniem terminu do dokonania tej czynności. W piśmie z 4.01.2022 r. organ administracji zwrócił uwagę, że status procesowy nieobecnych współwłaścicieli jednej nieruchomości opiera się na konstrukcji współuczestnictwa materialnego, co uzasadniało w tej sprawie przyznanie wynagrodzenia należnego jednemu tylko pełnomocnikowi, bez względu na liczbę współuczestników biorących udział w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Skarga podlegała uwzględnieniu albowiem zaskarżony akt naruszał prawo w stopniu nakazującym wyeliminowanie go z obrotu prawnego.

Dokonując sądowoadministracyjnej kontroli w tej sprawie, w pierwszej kolejności przesądzenia wymagało to, w jakie formie prawnej winno nastąpić przyznanie przez organ administracji wynagrodzenia kuratorowi ustanowionemu przez sąd powszechny celem reprezentowania w postępowaniu administracyjnym osób nieznanych z miejsca pobytu. W tym zakresie sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela pogląd NSA wyrażony w wyroku z 19.12.2013 r. (sygn. akt I OSK 2748/12), który wskazał, że obowiązujące przepisy nie dają organowi administracji podstaw do wydania decyzji lub postanowienia w przedmiocie przyznania wynagrodzenia przedstawicielowi nieobecnej strony postępowania administracyjnego. NSA akcentował, że rozstrzygnięcie wniosku przedstawiciela strony ustanowionego na podstawie art. 34 § 1 k.p.a. o przyznanie wynagrodzenia nie jest aktem wydanym w trybie postępowania administracyjnego. Dotyczy ono bowiem relacji między organem i osobą trzecią, mającą funkcję jedynie pomocniczą w administracyjnym postępowaniu zasadniczym, prowadzącym do wydania decyzji. Rozstrzygnięcie to nie ma wpływu na prawa stron postępowania administracyjnego i nie dotyczy stosunku prawnego będącego jego przedmiotem. Nadto, NSA w powołanym wyżej wyroku zwrócił uwagę, że w sytuacji, gdy ustawodawca zamierzał działaniom organu w stosunku do podmiotów niebędących stronami postępowania administracyjnego, nadać formę procesową postanowienia, to dał wyraz swej woli w jednoznacznie brzmiącym przepisie (np. w art. 88 § 1 k.p.a. dotyczącym ukarania grzywną świadka lub biegłego). Przepisu takiego zaś brak w odniesieniu do osoby przedstawiciela wyznaczonego na podstawie art. 34 § 1 k.p.a. (...) Zatem – akcentował NSA - rozwiązania problemu formy w jakiej powinno nastąpić przyznanie wynagrodzenia kuratorowi ustanowionemu w trybie powołanego wyżej przepisu należy poszukiwać w konstrukcji aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, innej niż decyzja lub postanowienie - o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2022 r., poz. 329; dalej: p.p.s.a.). Podkreślić przy tym należy, że akty o których mowa we wskazanym powyżej przepisie, są dokonywane w sprawach indywidualnych dotyczących uprawnienia lub obowiązku danego podmiotu, mają publicznoprawny i władczy charakter, a ich źródło stanowi przepis prawa powszechnie obowiązującego. Akt tego rodzaju ma więc sformalizowany charakter, a w praktyce przybiera on formę pisma. Odnosząc natomiast powyższe do realiów kontrolowanej sprawy stwierdzić należało, że wydane przez Prezydenta Miasta Krakowa w dniu 2.06.2021 r. postanowienie – przyznające skarżącemu wynagrodzenie za sprawowaną funkcję kuratora dla osób nieznanych z miejsca pobytu, wbrew przyjętej nazwie "postanowienia", stanowiło w istocie akt z zakresu administracji publicznej, o którym mowa w art. 3 par. 2 pkt 4 p.p.s.a. Spełniało ono bowiem wszystkie, wymienione wyżej cechy takiego aktu, przy jednoczesnym braku podstaw prawnych do przyjęcia procesowej formy postanowienia wydanego w przedmiocie nim objętym.

Z przedstawionym wyżej zagadnieniem wiąże się także kwestia zachowania terminu do wniesienia skargi na wydany w sprawie akt. Stosownie bowiem do art. 53 par. 2 p.p.s.a., jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 par. 2 pkt 4 p.p.s.a., wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności. Sąd, po wniesieniu skargi, może uznać, że uchybienie tego terminu nastąpiło bez winy skarżącego i rozpoznać skargę. W związku z przedstawioną treścią przepisu należy zauważyć, że będący przedmiotem ocen w tej sprawie akt Prezydenta Miasta Krakowa, został skarżącemu doręczony w dniu 17.06.2021 r. Skarżący, stosując się do zawartego w tym akcie błędnego pouczenia, wniósł na tenże akt zażalenie, a SKO w Krakowie, postanowieniem z 30.09.2021 r. stwierdziło niedopuszczalność tego środka prawnego. Zauważyć trzeba, że w postanowieniu organu odwoławczego wskazano na poprawną kwalifikację objętego zażaleniem rozstrzygnięcia Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 2.06.2021 r. To postanowienie organu II instancji zostało natomiast doręczone skarżącemu 25.10.2021 r., zaś skarga do sądu administracyjnego wniesiona została w dniu 24.11.2021 r. W związku z powyższym należało uznać, że choć skarga w tej sprawie została wniesiona po upływie 30 dni od dnia, w którym skarżącemu doręczono sporny akt, to jednak nie ulegało wątpliwości, że uchybienie temu terminowi nastąpiło bez winy skarżącego. Błędna kwalifikacja prawna rozstrzygnięcia organu administracji (postanowienie) oraz wadliwe pouczenie strony o przysługującym środku prawnym (zażalenie) nakazywało bowiem przyjąć, że w takiej sytuacji nie wystąpiły podstawy do przypisania skarżącemu winy w uchybieniu terminowi do wniesienia skargi (art. 53 par. 2 zd. 2 p.p.s.a.). Mylne pouczenie oraz wadliwe procedowanie organu administracji publicznej, nie może bowiem szkodzić stronie i rodzić dla niej negatywnych konsekwencji procesowych, skutkujących wykluczeniem sądowoadministracyjnej kontroli wydanego aktu. Dostrzec przy tym należy, że skarżący wniósł skargę do sądu na sporny akt Prezydenta Miasta Krakowa, z zachowaniem 30-dniowego terminu liczonego od dnia, w którym dowiedział się o właściwej (poprawnej) kwalifikacji prawnej rozstrzygnięcia wydanego w jego sprawie (od doręczenia wydanego przez SKO w Krakowie postanowienia z dnia 30.09.2021 r.). Powyższe dodatkowo przemawiało za wskazanym wyżej stanowiskiem i nakazywało rozpoznać skargę.

W kontrolowanej sprawie podkreślić należy, że z obowiązkiem działania kuratora w postępowaniu administracyjnym wiąże się niewątpliwie jego prawo do uzyskania wynagrodzenia za podjęte w toku tego postępowania czynności służące obronie interesów strony. Jednak ani wysokość wynagrodzenia, ani zasady i tryb jego przyznawania, nie zostały określone w k.p.a. Także w przepisach szczególnych brak jest regulacji odnoszących się wprost i bezpośrednio do wskazanej materii. Mając to na uwadze, koniecznym stało się odszukanie w systemie prawa takich przepisów, których zastosowanie w drodze analogii pozwoliłoby na wypełnienie zaistniałej luki prawnej. Takimi przepisami, w ocenie sądu, mogą być przepisy odpowiedniego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości wydane w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej (por. wyrok WSA w Warszawie z 8.12.2015 r., sygn. akt IV SA/Wa 1213/15, wyrok WSA w Lublinie z 17.06.2020 r., sygn. akt II SA/Lu 19/20), z uwzględnieniem stawek przewidzianych przepisami określającymi opłaty za czynności adwokackie lub radcowskie.

W niniejszej sprawie powstaje jednak pytanie, które przepisy stanowić będą podstawę dla przyznania skarżącemu wynagrodzenia. Mogą to być bowiem przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 13 listopada 2013 r. w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej (Dz. U. poz. 1476) lub też przepisy kolejnego wydanego w tym przedmiocie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 9 marca 2018 r. w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej (Dz. U. poz. 536) lub też oba te akty. Każdy z nich przy tym stosowany będzie w związku z adekwatnymi przepisami określającymi opłaty za czynności adwokacie (par. 1 ust. 1 każdego z tych rozporządzeń). W ocenie sądu, analiza przepisów powołanych wyżej rozporządzeń Ministra Sprawiedliwości (z 2013 i z 2018 r.) prowadzi do wniosku, że oba wskazane wyżej rozporządzenia znajdą w tej sprawie zastosowanie. W zakresie bowiem wynagrodzenia kuratora za czynności dokonane w ramach postępowania w I instancji (zakończonego decyzją Prezydenta Miasta Krakowa z 19.07.2019 r.) – należy stosować § 1 ust. 1 wskazanego wyżej rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 13 listopada 2013 r. w związku z par. 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. poz. 1800). W zakresie natomiast wynagrodzenia za kolejny etap postępowania (odwoławczy), zakończony decyzją SKO w Krakowie z 11.09.2019 r. zastosowanie znajdą przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 9 marca 2018 r. w związku z rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie. Zastosowanie wskazanych wyżej przepisów wynika z normy intertemporalnej zawartej w par. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 9 marca 2018 r. Zgodnie bowiem z tym przepisem, w sprawach cywilnych wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia (tj. przed dniem 15.03.2018 r.), do wynagrodzenia kuratora ustanowionego dla strony przed tym dniem, do czasu zakończenia postępowania w danej instancji, stosuje się przepisy dotychczasowe. Jak wynika z akt sprawy, skarżący został ustanowiony kuratorem dla nieznanych z miejsca pobytu stron postępowania w sprawie o ustalenie warunków zabudowy, postanowieniem Sądu Rejonowego [...] w K z dnia 14 marca 2018 r. Czynność ta zatem miała miejsce przed wejściem w życie wskazanego powyżej rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 9.03.2018 r. – bowiem ten akt zaczął obowiązywać 15.03.2018 r. Z uwagi więc na powyższe, jak też z uwagi na fakt, że sprawa dotycząca ustalenia warunków zabudowy została zakończona w pierwszej instancji decyzją Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 22.05.2019 r. oraz przy uwzględnieniu cytowanego przepis par. 3 tego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 9.03.2018 r., do wynagrodzenia kuratora w zakresie czynności podejmowanych w tej instancji - stosować należało przepisy "dotychczasowe". Przepisy te, to przepisy wcześniej obowiązującego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości, tj. rozporządzenia z 13.11.2013 r. w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla stron w sprawie cywilnej. Zgodnie z par. 1 ust. 1 tego aktu, wysokość wynagrodzenia kuratora ustanowionego dla strony w sprawie cywilnej, nie może przekraczać stawek minimalnych przewidzianych przepisami określającymi opłaty za czynności adwokackie (radcowskie). Z kolei par. 1 ust. 2. ww. rozporządzenia stanowi, że wysokość stawek minimalnych w sprawach nieokreślonych w przepisach, o których mowa w ust. 1, ustala się, przyjmując za podstawę stawkę w sprawach o najbardziej zbliżonym rodzaju. Opłaty za czynności adwokacie, w okresie wyznaczonym powołanymi wyżej przepisami, były regulowane wskazanym już wcześniej rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 22.10.2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie. Analiza tych przepisów pozwala przyjąć, że sprawę o ustalenie warunków zabudowy kwalifikować można wyłącznie jako "inną sprawę", w rozumieniu par. 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) i w oparciu o stawkę tam wskazaną należało określić wysokość wynagrodzenia kuratora.

Jak przy tym wcześniej wskazano, norma intertemporalna zawarta w par. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 9.03.2018 r. przewiduje, że "przepisy dotychczasowe" (por. wyżej) należy stosować tylko do czasu zakończenia postępowania "w danej instancji". To zaś oznacza, że powołane wyżej regulacje należało stosować jedynie do etapu postępowania zakończonego decyzją Prezydenta Miasta Krakowa z 19.07.2019 r. Odnośnie natomiast do wynagrodzenia za czynności kuratora podjęte w ramach postępowania odwoławczego (zakończonego decyzją SKO w Krakowie z 11.09.2019 r.), w grę wchodzić będą przepisy "aktualne", tj. powołanego wyżej rozporządzenia z 9 marca 2018 r. Paragraf 1 ust. 1 tego aktu stanowi, że wysokość wynagrodzenia kuratora ustanowionego dla strony w sprawie cywilnej, ustala się w kwocie nieprzekraczającej 40% stawek minimalnych za czynności adwokackie, nie mniej niż 60 zł. Zatem, ustalenie wynagrodzenia kuratora za instancję odwoławczą, odbywa się w oparciu o ograniczenia kwotowe wynikające z cytowanego wyżej przepisu. W tym zakresie dostrzec należy wypowiadane w orzecznictwie, trafne stanowisko, iż o ile ustalenie wynagrodzenia kuratora za reprezentowanie osoby nieobecnej w postępowania administracyjnym przed organem I instancji odbywa się na podstawie odpowiedniego stosowania przepisów dotyczących zastępstwa w postępowaniu przed Sądem I instancji, to nie ma przeszkód, by ustalanie wynagrodzenia za zastępstwo przed organem II instancji dokonywane było, na zasadzie analogi, przez odesłanie do przepisów dotyczących zastępstwa przed Sądem II instancji (por. np. wyrok WSA w Rzeszowie z 8.12.2020 r., sygn. akt II SA/Rz 904/20). To zatem przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. regulujące postępowanie przed sądem II instancji – będą stanowić adekwatną podstawę dla określenia wynagrodzenia kuratora za II instancję administracyjną, przy uwzględnieniu ograniczeń z par. 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 9 marca 2018 r.

Mając na uwadze przedstawioną analizę stwierdzić zarazem trzeba, że zaprezentowane w kontrolowanej sprawie stanowisko organu administracji, ustalające wynagrodzenie kuratora w oparciu o rozporządzenie Rady Ministrów z 15 września 2020 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę oraz minimalnej stawki godzinowej – nie mogło zostać uznane za poprawne. Zastosowanie w drodze analogii winny znaleźć najbardziej zbliżone przepisy odnoszące się do omawianej problematyki, tj. powołane wyżej regulacje prawne. Nadto, nie uzasadniała zastosowania przepisów o stawce minimalnej wyłącznie przyjęta przez organ ocena podjętych przez kuratora czynności, jako niesformalizowanych, czy prostych (por. niżej).

Ponownie rozpoznając sprawę organ weźmie pod uwagę przedstawione stanowisko. Do ustalenia wysokości wynagrodzenia kuratora, za I instancję stosować należy przez analogię przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 listopada 2013 r. w związku rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie. Odnośnie natomiast wynagrodzenia za II instancję stosować należy przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 9 marca 2018 r. w zw. z powołanymi już wyżej przepisami określającymi opłaty za czynności adwokackie. Ustalając zarazem kryteria, jakimi należy się kierować przy określaniu wynagrodzenia kuratora organ weźmie pod uwagę art. 9 pkt 3 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych. We wskazanym przepisie, ustawodawca zawarł bowiem przesłanki, które powinny rzutować na wysokość wynagrodzenia kuratora. Do przesłanek tych zaliczony został rodzaj sprawy, stopień jej zawiłości oraz poczyniony przez kuratora nakład jego pracy. Z powyższego wynika zatem, że zasadnym, jest miarkowanie wynagrodzenia kuratora ustanowionego w postępowaniu administracyjnym, przy czym w ramach wynagrodzenia za I instancję - nie może ono przekraczać stawek określonych w rozporządzeniu w sprawie opłat za czynności adwokackie (por. wyrok WSA w Krakowie z 8 września 2016 r., sygn. akt I SA/Kr 666/16, wyrok WSA w Gdańsku z 19.01.2018 r., sygn. akt III SA/Gd 931/17), zaś w ramach wynagrodzenia za II instancję obowiązuje limit wynikający z par. 1 ust. 1 rozporządzenia z 9 marca 2018 r. Organ, określając wysokość wynagrodzenia kuratora winien zatem uwzględnić faktycznie poniesiony w danej sprawie nakład pracy, z uwzględnieniem takich okoliczności, jak ilość i rodzaj dokonanych czynności, czas poświęcony na ich wykonanie, charakter sprawy. We wskazanym kontekście organ winien rozważyć i ocenić złożone przez kuratora żądanie przyznania wielokrotności stawki wynagrodzenia z uwagi na ilość osób dla których został ustanowiony kuratorem. Oceniając nakład pracy kuratora organ administracji powinien bazować na znajdującym się już w aktach spisie dokonanych czynności, jak też analizie akt sprawy, w której został kurator został ustanowiony (o ustalenie warunków zabudowy), a w razie potrzeby winien zażądać dalszych wyjaśnień od kuratora. Poczynione ustalenia w tym względzie, powinny zostać należyte uzasadnione.

W przedstawionym stanie rzeczy sąd, na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a. orzekł w pkt 1 sentencji o uchyleniu zaskarżonego aktu.

O kosztach orzeczono na zasadzie art. 200 i art. 205 par. 1 p.p.s.a. W zakresie zasądzonych kosztów, sąd uwzględnił uiszczony przez skarżącego wpis od skargi. Zauważyć należy, że w sprawie tej skarżący występował osobiście i choć z akt wynika, że jest on adwokatem, to w takim przypadku brak jest jednak podstaw do zasądzenia kosztów zastępstwa procesowego, w oparciu o art. 205 par. 2 p.p.s.a. Przepis ten znajduje bowiem zastosowanie tylko w sytuacji, kiedy strona jest reprezentowana przez adwokata, a taka sytuacja w tej sprawie nie miała miejsca. Samodzielne działanie adwokata w swojej sprawie, nie mieści się w hipotezie normy art. 205 par. 2 p.p.s.a. (por. wyrok NSA z 6.07.2011 r., sygn. akt I FSK 1063/10).