Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 555/12
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2013-06-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art 7, 75 par 1 i art 77 par 1, art 138 par 2 w zw z art 136, art 145 par 1 lit c w zw z art 151 w zw z art 148 par 1 i 2
journal: Dz.U. 1960 nr 30 poz 168
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Łuczaj (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Bożena Popowska Sędzia del. WSA Grzegorz Czerwiński Protokolant asystent Agnieszka Chorab po rozpoznaniu w dniu 28 czerwca 2013 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej E. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 18 listopada 2011 r., sygn. akt II SA/Łd 1011/11 w sprawie ze skargi E. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia [...] sierpnia 2011 roku, Nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 18 listopada 2011 r., sygn. akt II SA/Łd 1011/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę E. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Radomsku na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia [...] sierpnia 2011 r., Nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia.

W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd podał następujące okoliczności faktyczne i prawne.

Zaskarżoną decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2011 roku Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Piotrkowie Trybunalskim - po rozpatrzeniu odwołania M. K. od decyzji Wójta Gminy Radomsko znak: [...] z dnia [...] czerwca 2011 r. o odmowie wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Wójta Gminy Radomsko znak: [...] z dnia [...] stycznia 2010 r. o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie składowiska odpadów niebezpiecznych wraz z niezbędną infrastrukturą na działkach o nr ewid. [...], obręb P., gmina Radomsko, działając na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, póz. 1071, ze. zm.) - uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

Wójt Gminy Radomsko wydał na wniosek E. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Radomsku decyzję znak: [...] z dnia [...] stycznia 2010 r. o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie składowiska odpadów niebezpiecznych wraz z niezbędną infrastrukturą na działkach o nr ewid. [...], obręb P., gmina Radomsko.

Pismem z dnia 2 grudnia 2010 roku M. K. i M. K. złożyli na podstawie art. 145 § 1 k.p.a. wniosek o wznowienie postępowania zakończonego wydaniem powyższej decyzji, zarzucając pominięcie ich jako strony postępowania podczas procesu wydawania decyzji i niepowiadomienie o toczącym się postępowaniu, tj. naruszenie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.; nieuwzględnienie podczas wydawania decyzji faktu prowadzenia przez Gminę Gomunice zmian planu zagospodarowania przestrzennego w rejonie objętym oddziaływaniem inwestycji - naruszenie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. oraz wydanie decyzji z rażącym naruszeniem prawa.

Decyzją z dni [...] stycznia 2011 r. Wójt Gminy Radomsko odmówił wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną ustalającą środowiskowe uwarunkowania dla wskazanego wyżej przedsięwzięcia z uwagi na brak legitymacji czynnej po stronie wnioskodawców.

W wyniku rozpoznania odwołania M. K. i M. K. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Piotrkowie Trybunalskim decyzją z dnia [...] marca 2011 r. znak: [...] uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Kolegium wytknęło organowi I instancji brak zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego oraz brak wezwania wnioskodawców do uzupełnienia wniosku w zakresie kwestii zachowania przewidzianego prawem terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania.

W toku ponownego prowadzonego postępowania organ I instancji wezwał wnioskodawców do wskazania, kiedy dowiedzieli się o decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. M. i M. K. pismem z dnia 22 kwietnia 2011r. wyjaśnili, że o decyzji dowiedzieli się "około drugiego tygodnia listopada 2010 r. w związku z wizytą M. K. w Urzędzie Gminy w Radomsku w celu zapoznania się z dokumentami w związku z odwołaniem od pozwolenia na budowę składowiska dla firmy E. Sp. z o.o.". M. K. wskazała, że wystąpiła w programie telewizyjnym, który dotyczył postępowania w zakresie pozwolenia na budowę, a nie decyzji środowiskowej. Podkreśliła, że o decyzji powzięła wiadomość po dniu 2 listopada 2010 r.

Decyzją z dnia [...] czerwca 2011 r. na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. organ I instancji ponownie odmówił wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach tegoż organu z dnia [...] stycznia 2010 r. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że wniosek o wznowienie złożony został przez M. K. i M. K. w dniu 2 grudnia 2010 r., z przekroczeniem jednomiesięcznego terminu zakreślonego w art. 148 k.p.a. Zdaniem organu, z uwagi na to, że wniosek o wznowienie jest datowany na 2 grudnia 2010 r., to powzięcie przez wnioskodawców informacji o ww. decyzji z dnia [...] stycznia 2010 r., zgodnie z art. 148 § 2 k.p.a., winno nastąpić najwcześniej w dniu 2 listopada 2010 r. Organ poddał w wątpliwość wskazania wnioskodawców co do daty powzięcia przez nich informacji o decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Wnioskodawcy nie udowodnili, kiedy dowiedzieli się o tej decyzji, w szczególności mimo wyraźnego wezwania do przedłożenia dokumentów, nie wskazali na takie dokumenty, składając jedynie bardzo ogólne i niejasne wyjaśnienia. W ocenie organu na fakt braku zachowania przez wnioskodawców terminu wskazuje znajdujące się w aktach sprawy pismo z dnia 21 października 2010 r. skierowane do Starostwa Powiatowego w Radomsku, w którym M. K. wskazała, że: "Planowana inwestycja ma znajdować się 630 m od pierwszego gospodarstwa domowego, podczas gdy w raporcie oddziaływania na środowisko wskazano odległość ponad 700 m jako odległość minimalną od zabudowań". Organ uznając, że w piśmie z dnia 21 października 2010 r. wnioskodawcy wskazali, iż zapoznali się z raportem oddziaływania na środowisko, a stanął na stanowisku, że jednocześnie z zapoznaniem się z raportem zapoznali się oni z treścią przedmiotowej decyzji, gdyż raport stanowi załącznik do wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Z powyższego organ wywiódł, iż wnioskodawcy dowiedzieli się o przedmiotowej decyzji najpóźniej w dniu 21 października 2010r., tj. w dacie wskazanej w piśmie skierowanym do Starostwa Powiatowego w Radomsku.

Nadto organ wskazał, że kwestia środowiskowych uwarunkowań dla przedmiotowego przedsięwzięcia była również poruszana w toku postępowania wszczętego na skutek odwołania wnioskodawców od decyzji Starosty Radomszczańskiego z dnia [...] września 2010 r. znak [...] zatwierdzającej projekt budowlany oraz udzielającej E. pozwolenia na budowę przedsięwzięcia (m. in. str. 3 decyzji Wojewody Łódzkiego z dnia [...] stycznia 2011 r.),

W ocenie organu na fakt zapoznania się przez wnioskodawców z treścią decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przed dniem [...] listopada 2010 r. wskazuje również uczestnictwo wnioskodawców w programie "Obiektyw", wyemitowanym w dniu [...] października 2010 r. przez stację NTL Radomsko (emisje powtórkowe odbyły się w dniu [...] października 2010 r.), w którym poruszono również kwestię decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach odnośnie których M. K. wypowiada słowa: "Całe postępowanie prowadziła Gmina R. My jesteśmy mieszkańcami Gminy G. i o całej sprawie dowiedzieliśmy się dwa dni temu. Czujemy się tutaj całkowicie pominięci (...)". Wobec powyższego organ stanął na stanowisku, że informację o przedmiotowej decyzji powzięto przed dniem 22 października 2010 r. (pierwsza data emisji przedmiotowego programu).

W odwołaniu od powyższej decyzji M. K. nie zgodziła się z zarzutem organu I instancji, że nie przedstawiła, pomimo wezwania, żadnych dokumentów świadczących o dacie powzięcia informacji o decyzji. Wyjaśniła, że zgodnie z wezwaniem opisała, w jakim terminie dowiedziała się o decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Jeśli gmina uważała wyjaśnienia za "ogólnikowe i niejasne", to mogła wezwać do ich uzupełnienia. Skarżąca podniosła, że w wyjaśnieniach wskazana została wyraźnie data powzięcia przez nią informacji o decyzji, tj. po 2 listopada 2010 r., kiedy w czasie wizyty w Urzędzie Gminy Radomsko został jej przedstawiony raport o oddziaływaniu na środowisko tej inwestycji. Wskazał, że nie jest jej winą, iż Urząd Gminy nie prowadzi ewidencji interesantów, którym są udostępniane dokumenty i nie poczyniono żadnej notatki służbowej na okoliczność jej wizyty.

M. K. wyjaśniła również, że w piśmie skierowanym 21 października 2010 r. do Wojewody Łódzkiego, które dotyczyło postępowania w sprawie pozwolenia na rozbudowę składowiska odpadów niebezpiecznych w J., jest mowa o odległości 700m wskazanej w raporcie oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. O tej odległości dowiedziała się od dziennikarki NTL, a nie z raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Raport łącznie z decyzją Wójta został jej udostępniony tylko jeden raz, po 2 listopada 2010r. M. K. zaakcentowała, iż pismo z dnia 21 października 2010 r. skierowane do Wojewody Łódzkiego było niepełne z uwagi na brak wiedzy na temat całej sprawy i było uzupełniane 25 listopada 2011 r. w związku z wezwaniem tego organu. Pisząc odwołanie do Wojewody Łódzkiego w przedmiocie pozwolenia na budowę nie wiedziała, że u podstaw tej decyzji leży decyzja Wójta Gminy Radomsko.

Odnośnie zaś programu "Obiektyw" M. K. wskazała, że dotyczył on postępowania w sprawie pozwolenia na budowę, wydanego przez Starostę Radomszczańskiego, a nie decyzji wydanej przez Wójta Gminy Radomsko. Wyjaśniła, że jej stwierdzenie w tym programie, iż o sprawie dowiedziała się dwa dni temu, dotyczy sprawy pozwolenia na budowę. Dodała też, że podczas wskazywanej już wizyty w Urzędzie Gminy w Radomsku, kilkakrotnie pytała "Kierownika referatu", dlaczego nie poinformował Gminy Gomunice o toczącym się postępowaniu w sprawie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla spornego przedsięwzięcia, skoro jeszcze kilka lat temu (2005 i 2007 r.), gdy podobne decyzje chciały uzyskać Metalurgia i PGK, Wójt Gminy Radomsko wydawał decyzje negatywne, poparte protestami mieszkańców m. in. Płoszowa, Piaszczyc i Kolonii Borowiecko. Nie uzyskała jednak odpowiedzi. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 r. uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.

Kolegium dostrzegło, że w przedmiotowej sprawie sporny jest moment, w którym wnioskodawcy dowiedzieli się o decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Kolegium stwierdziło, że wprawdzie wnioskodawcy nie przedłożyli żadnych dokumentów potwierdzających wniesienie podania o wznowienie w terminie, to jednak organ I instancji uznając, że wnioskodawcy złożyli "bardzo ogólne oraz niejasne wyjaśnienia", winien był wystąpić do nich o uszczegółowienie - uzupełnienie podanych informacji, czego jednak nie uczynił. Kolegium nie zgodziło się z organem I instancji, że na fakt braku zachowania przez wnioskodawców terminu wskazuje znajdujące się w aktach sprawy pismo z dnia 21 października 2010 r. skierowane do Starostwa Powiatowego w Radomsku, w którym M. K. wskazała, że: "Planowana inwestycja ma znajdować się 630 m od pierwszych gospodarstw domowych, podczas gdy w raporcie oddziaływania na środowisko wskazano odległość ponad 700m jako odległość minimalną od zabudowań". Zdaniem organu odwoławczego z pisma tego istotnie można odczytać, że wnioskodawcy zapoznali się z raportem oddziaływania na środowisko. Nie można natomiast przyjąć, tak jak to uczynił organ I instancji w zaskarżonej decyzji, że jednocześnie z zapoznaniem się z raportem zapoznali się z treścią decyzji w sprawie środowiskowych uwarunkowań, bowiem raport stanowi załącznik do wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

W ocenie Kolegium, dla przedmiotowej sprawy nie ma znaczenia, że kwestia środowiskowych uwarunkowań była poruszana w toku postępowania wszczętego na skutek odwołania wnioskodawców od decyzji Starosty Radomszczańskiego z dnia [...] września 2010 r. znak [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej E. pozwolenia na budowę przedsięwzięcia (m. in. str. 3 decyzji Wojewody Łódzkiego z dnia [...] stycznia 2011 r.). Istotnie na str. 3 decyzji Wojewody Łódzkiego z dnia [...] stycznia 2011 r. podano, że: - przedmiotowa inwestycja należy do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, dla których sporządzenie raportu oddziaływania na środowisko jest obligatoryjne, zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 39 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. Nr 213, poz. 1397 ze zm.), - postępowanie takie zostało przeprowadzone i zakończone decyzją Wójta Gminy Radomsko z dnia [...] stycznia 2010 r. znak: [...] o środowiskowych uwarunkowaniach na realizację przedmiotowego przedsięwzięcia. Jednak powyższa decyzja Wojewody Łódzkiego zapadła w dniu [...] stycznia 2011 r., a więc po wniesieniu podania o wznowienie postępowania.

Kolegium nie zgodziło się z organem I instancji, że na fakt zapoznania się przez wnioskodawców z treścią decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przed dniem 2 listopada 2010 r. wskazuje również uczestnictwo wnioskodawców w programie "Obiektyw", wyemitowanym w dniu [...] października 2010 r. przez stację NTL Radomsko. Zdaniem organu II instancji w programie tym - jak wynika z dowodu znajdującego się w aktach sprawy w postaci nagrania - rzeczywiście poruszono kwestię środowiskowych uwarunkowań dla spornego przedsięwzięcia, jednak w kwestii tej nie wypowiada się uczestnicząca w programie M. K.

W świetle przedstawionych okoliczności Kolegium stwierdziło, iż organ I instancji nie wykazał, że wnioskodawcy dowiedzieli się o decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w innej dacie niż wskazali.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi "E" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Radomsku zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

- art. 148 § 1 w związku z § 2 k.p.a. poprzez rozstrzygnięcie sprawy z wniosku złożonego po terminie i uznanie, że Wójt Gminy Radomsko w decyzji z [...] czerwca 2011 r. nie wykazał, iż uczestniczka złożyła podanie o wznowienie postępowania zakończonego prawomocną decyzją po upływie prawem przypisanego terminu;

- art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. w związku z art. 28 k.p.a., , a to poprzez przyznanie uczestniczce statusu strony i pominięcia tej kwestii w uzasadnieniu rozstrzygnięcia,

- art. 138 § 2 k.p.a. w związku z art. 136 k.p.a. w wyniku przyjęcia, że w sprawie doszło do naruszenia przepisów o postępowaniu administracyjnym, a nadto poprzez uznanie, że zakres niezbędny do wyjaśnienia jest na tyle obszerny i istotny, iż SKO nie może samodzielnie przeprowadzić ewentualnego dodatkowego postępowania dowodowego.

Strona skarżąca wyraziła opinię, że nie jest prawdą jakoby M. K. dowiedziała się o fakcie wydania przedmiotowej decyzji dopiero po 2 listopada 2010 r., a już z całą pewnością nie zostało to przez nią udowodnione w toku postępowania administracyjnego. Spółka podkreśliła, że w piśmie datowanym na 21 października 2010r.,skierowanym do Starostwa Powiatowego w Radomsku, uczestniczka wskazała, że planowana inwestycja ma znajdować się 630 m od pierwszego gospodarstwa domowego, podczas gdy w raporcie oddziaływania na środowisko wskazano odległość ponad 700 m jako odległość minimalną od zabudowań. W piśmie tym wskazała również, iż zapoznała się z raportem oddziaływania na środowisko, a więc nie jest możliwym, że nie zapoznała się jednocześnie z samą decyzją dotyczącą środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia, która znajdowała się w tych samych aktach co przedmiotowy raport. Zdaniem skarżącej należało stwierdzić, iż uczestniczka dowiedziała się o przedmiotowej decyzji najpóźniej w dniu 21 października 2010 r., tj. w dacie wskazanej w piśmie skierowanym do Starostwa Powiatowego w Radomsku. Kwestia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia była również poruszana w toku postępowania wszczętego na skutek odwołań uczestniczki od decyzji Starosty Powiatu Radomszczańskiego z dnia [...] września 2010 r., Nr [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej skarżącej pozwolenia na budowę przedsięwzięcia.

Skarżąca Spółka wskazała na wzajemne sprzeczności w powoływanych przez M. K. twierdzeniach. W odwołaniu uczestniczka wskazała: "o tej odległości dowiedziałam się od dziennikarki telewizji NTL, która poinformowała mnie o fakcie wydania przez Starostę Radomska decyzji o pozwoleniu na rozbudowę składowiska odpadów niebezpiecznych w J., a nie z raportu o oddziaływaniu na środowisko, który łącznie z decyzją wójta został mi udostępniony tylko raz po 2 listopada 2010 r." Z kolei w piśmie datowanym na 21 października 2010 r. M. K. wskazała, że planowana inwestycja ma znajdować się 630 m od pierwszego gospodarstwa domowego, podczas gdy w raporcie oddziaływania na środowisko wskazano odległość ponad 700 m jako odległość minimalną od zabudowań. Należy zwrócić uwagę na rozbieżności pomiędzy tymi wypowiedziami. W odwołaniu uczestniczka wskazuje, że o położeniu przedsięwzięcia dowiedziała się od dziennikarki NTL (emisja programu nastąpiła [...] października 2010 r.). Z kolei w piśmie datowanym na [...] października 2010 r., a więc przed samą audycją telewizji NTL, uczestniczka powołała się na raport oddziaływania na środowisko. Zdaniem skarżącej nie jest więc prawdą, że o treści samej decyzji oraz raportu uczestniczka dowiedziała się po 2 listopada 2010 r. Nie jest możliwym zapoznanie się z akt postępowania administracyjnego z treścią raportu oddziaływania na środowisko z pominięciem informacji na temat decyzji dotyczącej środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia.

Skarżąca również zauważyła, że uczestniczka przyznała w odwołaniu, że brała udział w programie wyemitowanym przez stację NTL Radomsko. Nie jest prawdą, że program ten dotyczył jedynie kwestii pozwolenia na budowę przedsięwzięcia. W programie tym poruszano również kwestię decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia. W programie tym, którego pierwsza emisja nastąpiła [...] października 2010 r., M. K. wskazała, że "Całe postępowanie prowadziła Gmina Radomsko. My jesteśmy mieszkańcami Gminy Gomunice i o całej sprawie dowiedzieliśmy się dwa dni temu. Czujemy się tutaj całkowicie pominięci". Zdaniem skarżącej przez całe postępowanie należy rozumieć postępowanie w sprawie uwarunkowań środowiskowych. Tylko takie bowiem postępowanie było prowadzone przez Gminę Radomsko, na co sama wskazała uczestniczka. Nie jest więc prawdziwym twierdzenie, zawarte w odwołaniu z dnia 22 czerwca 2010 roku, że wskazana wypowiedź dotyczyła postępowania prowadzonego przez Starostę Radomszczańskiego. Mając na uwadze powyższe, podanie o wznowienie postępowania, w ocenie strony skarżącej, zostało złożone z przekroczeniem jednomiesięcznego terminu zakreślonego w art. 148 k.p.a.

Nadto, zdaniem skarżącej, uczestniczka postępowania nie wykazała interesu prawnego w sprawie, a więc nie posiada statusu strony.

Strona skarżąca zarzuciła, że decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]sierpnia 2011 r. została wydana z naruszeniem art. 138 § 2 k.p.a., z uwagi na brak zaistnienia w sprawie przesłanek do uchylenia decyzji oraz przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Kolegium było uprawnione do uzupełnienia postępowania wyjaśniającego w sprawie, a brak uzupełnienia postępowania wyjaśniającego, przy jednoczesnym podjęciu decyzji kasatoryjnej, winien być oceniony jako naruszenie art. 136 k.p.a.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uznał skargę za niezasadną. Sąd podał, że zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji wydane zostały w ramach postępowania wznowieniowego, czyli jednego z trybów nadzwyczajnych weryfikacji decyzji ostatecznych. Przesłanki wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną określone zostały enumeratywnie w art. 145 § 1 pkt 1-8 i art. 145a § 1 k.p.a., zaś tryb postępowania uregulowany został przepisami art. 146 -152 k.p.a. Sąd podkreślił, iż omawiane postępowanie składa się w zasadzie z dwóch etapów. W ramach pierwszego etapu, "wstępnego", organ bada wyłącznie kwestie dopuszczalności wznowienia postępowania w kontekście podmiotowym i przedmiotowym, a nadto ustala, czy podanie o wznowienie postępowania zostało złożone w ustawowym terminie. W wypadku gdy wznowienie ma nastąpić z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., organ rozpatrując dopuszczalność wznowienia nie bada, czy podmiot wnoszący podanie istotnie ma przymiot strony w postępowaniu zakończonym kwestionowaną decyzją, gdyż kwestia ta staje się przedmiotem oceny i ustaleń w postępowaniu prowadzonym dopiero po wydaniu postanowienia, o jakim mowa w art. 149 § 2 k.p.a. Sąd zaznaczył, że postanowienie o wznowieniu postępowania może zapaść wyłącznie, gdy organ ustali zachowanie terminu do złożenia wniosku o wznowienie. Złożenie wniosku o wznowienie postępowania z uchybieniem ustawowego terminu wymaga wydania postanowienia o odmowie wznowienia (art. 149 § 3 k.p.a. w znowelizowanym brzmieniu, obowiązującym od dnia 11 kwietnia 2011r.). Termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. wynosi jeden miesiąc i biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji (art. 148 § 1 i 2 K.p.a.).

Sąd wyjaśnił, że znaczenie zwrotu " strona dowiedziała się o decyzji" należy rozumieć w ten sposób, że strona uzyskała informacje pozwalające zidentyfikować decyzję, której jej nie doręczono, w stopniu pozwalającym na sformułowanie żądania wznowienia postępowania. A zatem chodzi o takie dane, jak nazwa organu, który decyzję wydał oraz sposób rozstrzygnięcia sprawy. Jeśli chodzi o tę ostatnią informację, to nie jest tu konieczne, aby strona dokładnie poznała treść rozstrzygnięcia, wystarczy, jeżeli posiadła informację, czego dana decyzja dotyczy (por. wyrok NSA z dnia 6 maja 2009r.,sygn. akt II OSK 714/08).

Sąd stwierdził, że w niniejszej sprawie istotę sporu stanowi okoliczność, kiedy M. K. i M. K. dowiedzieli się o ostatecznej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie składowiska odpadów niebezpiecznych, a w konsekwencji czy ich wniosek z dnia 2 grudnia 2010 r. o wznowienie postępowania zakończonego wspomnianym rozstrzygnięciem został złożony w terminie ustawowym. Z akt sprawy wynika, że organ I instancji prowadził postępowanie wyjaśniające, które jednak nie doprowadziło do jednoznacznych wniosków. Zdaniem Sądu na szczególną uwagę zasługuje wątek udziału M. K. w programie telewizyjnym (emitowanym w dniach [...] i [...] października 2010 r. na antenie telewizji NTL), poświęconym spornej inwestycji. W ocenie Sądu prawidłowo organ odwoławczy przyjął, że ów środek dowodowy nie przesądził jeszcze o dacie powzięcia przez M. K. wiedzy o zakwestionowanej decyzji. Przywołany program telewizyjny, zrealizowany najpóźniej w dniu [...] października 2011r., zawierał wypowiedź uczestniczki postępowania, z której wynika jej świadomość o tym, że toczyło się postępowanie środowiskowe. Jednak wiedza strony o toczącym się postępowaniu środowiskowym nie oznacza jeszcze jej wiedzy o wydanej decyzji. Również z faktu powołania się przez stronę w odwołaniu opatrzonym datą 21 października 2010 r. (złożonym w postępowaniu o pozwolenie na budowę spornej inwestycji) na treść raportu oddziaływania na środowisko, złożonego przy wniosku wszczynającym postępowanie środowiskowe, nie sposób wywieść wniosku o zapoznaniu się z decyzją kończącą to postępowanie. Z powyższego wynika, że w październiku 2010 r. strona wiedziała o toczącym się postępowaniu, mogła zidentyfikować organ, ale nie wiadomo jeszcze, czy dowiedziała się wtedy o istnieniu rozstrzygnięcia. W ocenie Sądu organ odwoławczy zasadnie przyjął, że organ I instancji nie zdołał bezspornie ustalić momentu powzięcia wiedzy o rozstrzygnięciu (a nie tylko o toczącym się postępowaniu). Wyraźnie ustawodawca posłużył się zwrotem "od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji" w miejsce "od dnia, w którym strona dowiedziała się o postępowaniu". Uprawnione było zatem stwierdzenie Kolegium, iż organ I instancji nie wykazał, że wnioskodawcy – M. K. i M. K. dowiedzieli się o zakwestionowanym rozstrzygnięciu w innej dacie niż wskazali. W rezultacie prawidłowo organ odwoławczy stwierdził, iż dotknięte uchybieniami postępowanie przed organem I instancji prowadzi do naruszenia art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., a w związku z tym po stronie Kolegium powstał obowiązek uchylenia decyzji pierwszoinstancyjnej i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia w oparciu o art. 138 § 2 k.p.a. Przepis ten - w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania zaskarżonej decyzji - stanowi, iż organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.

W ocenie Sądu - wbrew twierdzeniom skargi – w sprawie nie doszło do naruszenia art. 138 § 2 k.p.a. w związku z art. 136 k.p.a. Wprawdzie Sąd zgodził się ze stroną skarżącą, iż to na stronie żądającej wznowienia postępowania spoczywa obowiązek udowodnienia, kiedy konkretnie dowiedziała się o wydaniu decyzji i zawartym w niej rozstrzygnięciu, ze ścisłością dostateczną do ustalenia, że jej podanie o wznowienie postępowania wpłynęło przed upływem terminu jednomiesięcznego, o którym mowa w art. 148 § 2 k.p.a., to jednocześnie jednak nie wolno zapominać, iż w kontrolowanym postępowaniu na wezwanie organu wnioskodawcy składali wyjaśnienia, zaś – stosownie do zasad ogólnych postępowania – na organie spoczywał obowiązek dokonania oceny zebranych dowodów w ich całokształcie. Ocena ta nie może prowadzić do wniosków nie znajdujących oparcia w materiale dowodowym, a tym bardziej do wywodów sprzecznych z twierdzeniami wnioskodawców bez uprzedniego ich wiarygodnego obalenia. W toku postępowania M. K. konsekwentnie wskazywała, iż o treści decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia dowiedziała się dopiero po dniu 2 listopada 2010 r. w siedzibie Urzędu Gminy Radomsko, gdzie obsługiwał ją urzędnik W. G. Sąd wskazał, iż zadaniem organu, który winien wszechstronne wyjaśnić wszystkie istotne dla rozstrzygnięcia okoliczności sprawy, było przesłuchanie wskazanego pracownika w charakterze świadka, a nawet samej skarżącej, o czym stanowi art. 86 k.p.a. Organ winien również rozważyć celowość przesłuchania w charakterze świadka dziennikarki telewizji NTL, skoro wnioskodawczyni twierdziła, że od niej dowiedziała się tylko o odległości inwestycji od zabudowań, wskazanej w raporcie oddziaływania na środowisko, nie zaś o samej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia.

Sąd zaznaczył, że na uwzględnienie nie zasługiwał zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. w związku z art. 28 k.p.a., gdyż na tym etapie postępowania organy badały formalne przesłanki dopuszczalności wniosku o wznowienie postępowania, nie przesądziły jeszcze – tak jak tego nie czyni Sąd – iż wnioskodawcy mają status strony w postępowaniu środowiskowym. Kwestia ta stanie się przedmiotem ustaleń i oceny dopiero w razie wydania postanowienia, o jakim mowa w art. 149 § 2 k.p.a.

Sąd dostrzegł uchybienie w kontrolowanym postępowaniu, które jednak nie miało wpływu na wynik postępowania. Otóż, dniem 11 kwietnia 2011r. zmianie uległ art. 149 § 3 k.p.a., który obecnie wymaga wydania postanowienia (w miejsce decyzji) w razie odmowy wznowienia postępowania, tymczasem zaskarżony akt i akt go poprzedzający mają formę decyzji. Z uwagi na to, że zaskarżone rozstrzygnięcie o charakterze kasatoryjnym co do zasady odpowiada prawu, jego forma (decyzja czy postanowienie) ma marginalne znaczenie. Natomiast w toku ponownie prowadzonego postępowania organ zobowiązany będzie uwzględnić zmiany legislacyjne.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła E. Sp. z o.o. z siedzibą w Radomsku, reprezentowana przez radcę prawnego T. S., zaskarżając wyrok w całości.

Zaskarżonemu wyrokowi strona skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik w sprawie, tj.:

- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 148 § 1 i § 2 k.p.a., a to poprzez uznanie, iż dla odmowy wznowienia postępowania administracyjnego z uwagi na przekroczenie terminu do złożenia wniosku o wznowienie, nie jest wystarczające stwierdzenie nieudowodnienia przez wnioskodawcę terminu, w którym on dowiedział się o decyzji administracyjnej (pomimo uprzedniego wezwania wnioskodawcy przez organ administracji do wykazania daty pozyskania wiedzy o decyzji administracyjnej), lecz niezbędne jest wiarygodne obalenie twierdzeń wnioskodawcy;

- art. 138 § 2 k.p.a. w zw. z art. 136 k.p.a., a to w wyniku przyjęcia, że w postępowaniu administracyjnym doszło do naruszenia przepisów o postępowaniu, a ponadto poprzez uznanie, że zakres niezbędny do wyjaśnienia jest na tyle obszerny i istotny, iż SKO nie może samodzielnie przeprowadzić ewentualnego dodatkowego postępowania dowodowego;

- art. 7 k.p.a., 75 § 1 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a., a to poprzez uwzględnienie stanowiska SKO, iż organ I instancji nie dokonał ustaleń faktycznych koniecznych do stwierdzenia, że wnioskujący o wznowienie postępowania dowiedzieli się o decyzji w innej dacie i okolicznościach niż podają, w konsekwencji czego oddalono skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...], podczas gdy prawidłowe zastosowanie przepisów postępowania, o których mowa powyżej, doprowadziłoby do uchylenia zaskarżonej decyzji.

W oparciu o powyższe zarzuty kasacyjne strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 18 listopada 2011 roku, sygn. akt II SA/Łd 1011/11 i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej Spółka podniosła, że Sąd za organem administracyjnym II instancji przyjął, iż z pisma z dnia 21 października 2010 r. można odczytać, że wnioskodawcy zapoznali się z raportem oddziaływania na środowisko. Błędne jest natomiast ustalenie, iż nie oznacza to, że nie zapoznali się jednocześnie (lub nie mogli uzyskać wiedzy) na temat samej decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych. Spółka podkreśliła, iż zgodnie z ustawą o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, raport o oddziaływaniu na środowisko jest załącznikiem do wniosku o wydanie decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych. Po wydaniu takiej decyzji jest on jednym z załączników do decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych w celu złożenia wniosku o wydanie pozwolenia na budowę. Decyzja o uwarunkowaniach środowiskowych wraz z załączonym raportem o oddziaływaniu na środowisku są podstawowymi dokumentami znajdującymi się w aktach postępowania o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę. Wnioskodawczyni bez względu na to, do których akt postępowania administracyjnego uzyskała dostęp - czy to o wydanie decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych czy to o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę -zapoznając się z tymi aktami, w tym z raportem o oddziaływaniu na środowisko, nie mogła nie uzyskać wiedzy na temat decyzji Wójta Gminy Radomsko z dnia [...] grudnia 2010r.

Strona skarżąca zakwestionowała stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz Sądu, że to na organie administracji ciąży obowiązek wykazania, iż podanie o wznowienie postępowania zostało złożone po upływie prawem przypisanego terminu. Przepis art. 148 § 1 k.p.a. wyznacza ogólny miesięczny termin złożenia wniosku od momentu dowiedzenia się o okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia oraz w § 2 termin miesięczny od chwili kiedy strona dowiedziała się o decyzji w przypadku, gdy jako podstawę wznowienia powołuje się przesłankę z art. 145 § 1 pkt 4. W literaturze podkreśla się, że aby strona mogła wnieść podanie o wznowienie postępowania, winna udowodnić okoliczności wskazujące na dotrzymanie tych terminów, a organ winien dokonać swobodnej oceny tych dowodów. Przepisów k.p.a. nie wynika, że należy uprawdopodobnić datę uzyskania wiedzy o decyzji będącej przedmiotem podania o wznowienie postępowania. Jednomiesięczny termin liczony jest od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji, wystarczające jest samo usłyszenie o treści wydania decyzji.

Zdaniem strony skarżącej, Sąd wydając zaskarżony wyrok błędnie uznał, iż nie doszło do naruszenia przez organ administracji II instancji art.148 § 1 i § 2 k.p.a. Stwierdzenie, że organ administracji odmawiając wznowienia postępowania administracyjnego powinien wiarygodnie obalić twierdzenia wnioskodawców, przełamał dotychczasową jednolitą linię orzeczniczą sądów administracyjnych, iż to na wnioskodawcy ciąży obowiązek udowodnienia daty, w której dowiedział się o decyzji, której dotyczy postępowanie wznowienie. W ocenie Spółki organ dołożył wszelkich starań w celu wyjaśnienia sprawy. W tym celu uczestniczka została wezwana do przedstawienia dowodów na okoliczności wskazujące na dotrzymanie terminu, o którym mowa w art. 148 k.p.a. W odpowiedzi uczestniczka nie zgłosiła żadnych wniosków dowodowych, wobec czego organ I instancji wziął pod uwagę złożone wyjaśnienia, ocenił je przy uwzględnieniu pozostałych zebranych dowodów i wydał decyzję odmawiającą wznowienia postępowania administracyjnego. Jeżeli Kolegium uznało, że przeprowadzone przez organ I instancji postępowanie wyjaśniające wymaga uzupełnienia, miało możliwość skorzystania z regulacji art. 136 k.p.a., zgodnie z którą organ odwoławczy może przeprowadzić na żądanie strony lub z urzędu dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecić przeprowadzenie tego postępowania organowi, który wydał decyzję. Tymczasem Kolegium uchylając decyzję organu I instancji, wskazało jedynie na niewielki zakres postępowania wyjaśniającego, które w jego ocenie winno zostać uzupełnione. Wskazane uzupełnienie postępowania winno nastąpić w oparciu o art. 136 k.p.a. Instytucja przewidziana przez art. 138 § 2 k.p.a. ma charakter wyjątkowy i ma zastosowanie jedynie w razie takich naruszeń postępowania wyjaśniającego, które wymagają jego powtórzenia lub przeprowadzenia w znacznej części.

E. Sp. z o.o. wskazała, że do czasu rozprawy przed WSA, na żadnym etapie postępowania administracyjnego uczestniczka nie wskazywała, aby chciała przeprowadzenia dowodu z zeznań świadka w osobie W. G. Organ I instancji nie miał możliwości przeprowadzenia dowodu, o którym nie posiadał żadnej informacji, a zatem dochował norm zawartych w art. 77 § 1 i art. 75 § 1 k.p.a. Skoro organ nie znał, iż taki środek dowodowy w ogóle istnieje, to nie mógł naruszyć przepisów o postępowaniu, a to w szczególności, gdy wzywał uczestniczkę do wskazania dowodów.

Zdaniem strony skarżącej, gdyby Sąd prawidłowo ocenił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego jako niesłuszną, wskazując tak jak to nakazują przepisy prawa i dotychczasowe orzecznictwo, że to na wnioskodawcy spoczywa ciężar udowodnienia daty, w której dowiedział się o decyzji, skarga musiałaby zostać uwzględniona, a decyzja Kolegium podlegałaby uchyleniu.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonego orzeczenia z prawem materialnym i procesowym w granicach skargi kasacyjnej. Oznacza to związanie zarzutami i wnioskami skargi kasacyjnej. A zatem, zakres rozpoznania sprawy wyznacza strona wnosząca skargę kasacyjną przez przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie. W niniejszej sprawie żadna z wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a. przesłanek nieważności postępowania nie zaistniała, wobec czego Naczelny Sąd Administracyjny przeszedł do zbadania zarzutów kasacyjnych.

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Chybiony jest zarzut dotyczący naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 145 § 1 lit. c) w związku z art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 148 § 1 k.p.a., a to z poniższych względów.

Wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą możliwość prawną ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w której ją wydano, było dotknięte kwalifikowaną wadą przewidzianą w art. 145 § 1 k. p. a. bądź zachodzi przesłanka określona w art. 145a § 1 lub art. 145 b § 1 k.p.a.

Wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na wniosek strony, przy czym wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. następuje tylko na żądanie strony (art. 147 k.p.a.). Podstawą tego postępowania jest zawsze stosownie do art. 149 § 2 k.p.a. postanowienie o wznowieniu postępowania, które otwiera postępowanie, w którym właściwy organ rozpatruje ponownie sprawę zakończoną decyzją ostateczną, badając, czy przyczyny wznowienia określone w art. 145 § 1 k.p.a. i art. 145a oraz art. 145b nie wpłynęły na treść decyzji. Wszelkie czynności i rozważania merytoryczne na etapie postępowania w przedmiocie wznowienia postępowania są niedopuszczalne. Postanowienie o wznowieniu postępowania (art. 149 § 1 k.p.a.) bądź decyzja odmawiająca wznowienia postępowania ( od dnia 11 kwietnia 2011 r. postanowienie ) (art. 149 § 3 k.p.a. ) nie może zatem zawierać innych treści poza wskazaniem przesłanek uzasadniających wznowienie postępowania bądź wskazaniem braku takich przesłanek. Stwierdzenie, czy przyczyna wznowienia postępowania rzeczywiście wystąpiła w sprawie i jakie z tego wynikają skutki dla rozstrzygnięcia mogą być wyłącznie efektem postępowania przeprowadzonego po wydaniu postanowienia z art. 149 § 1 k.p.a i muszą być zawarte w decyzji określonej w art. 151 § 1 k.p.a. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 listopada 1987 roku - I SA 1326/86 - ONSA 1987, z. 2, poz. 80).

Wydanie decyzji odmawiającej wznowienia postępowania ( od dnia 11 kwietnia 2011 r. postanowienia – ustawa z dnia 3 grudnia 2011 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 6, poz. 18 ) następuje, gdy wznowienie postępowania z przyczyn przedmiotowych lub podmiotowych jest niedopuszczalne oraz gdy strona złożyła żądanie wznowienia postępowania z uchybieniem ustawowego terminu, określonego w art. 148 § 1 i § 2 k.p.a.

Co do zasady podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania (art. 148 § 1 k.p.a.).Termin zaś do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji (art. 148 § 2 k.p.a.). Ustawodawca początek biegu terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 k.p.a. z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. ( strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu ) wiąże z dniem, w którym strona ta dowiedziała się o kwestionowanej decyzji. Przez pojęcie "dowiedzenia się o decyzji" należy rozumieć powzięcie wiadomości o istnieniu decyzji i zawartym w niej rozstrzygnięciu. Powzięcie wiadomości o wydaniu decyzji nie jest pojęciem tożsamym z doręczeniem decyzji. W pierwszym przypadku chodzi o informację o wydaniu decyzji, w drugim o czynność jej doręczenia. Początek biegu terminu rozpoczyna się w dacie powzięcia przez stronę wiadomości o istnieniu danej decyzji. Z punktu widzenia oceny, od kiedy rozpoczął bieg miesięczny termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, istotne jest bowiem to, aby do strony dotarła wiadomość o wydaniu decyzji i zawartym w niej rozstrzygnięciu. Informacja o wydanej decyzji nie musi pochodzić wprost od organu wydającego decyzję, lecz także z innych źródeł, byleby wskazywała na treść rozstrzygnięcia w danej sprawie (wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 7 czerwca1996 r., I SA 570/95, ONSA 1997/2/100; z dnia 6 października 2000 r., I SA 855/99, LEX nr 54136; z dnia 10 marca 2006 r., II OSK 622/05 – ONSAiWSA 2006/5/133). Zachowanie terminu musi być przez stronę udowodnione, zaś organ administracji swobodnie ocenia dowody w tej mierze. Strona musi więc udowodnić, kiedy (w jakiej dacie) dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania, ze ścisłością dostateczną do ustalenia, że jej podanie o wznowienie wpłynęło przed upływem terminu jednomiesięcznego od dnia, w którym dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia (por. B. Adamiak [w:] B.Adamiak, J. Borkowski - Kodeks postępowania administracyjnego - Komentarz, Wydawnictwo C.H.Beck - Warszawa 2011, s. 572 – 573; E. Iserzon, J. Starościak, Kodeks postępowania administracyjnego, s. 200; wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 16 października 1998 r., III SA 2802/97 – Centralna Baza Orzecznictwa Sądów Administracyjnych; z dnia 19 maja 2000r., I SA/Wr 1038/97, LEX nr 43046).

W tej sytuacji właściwe ustalenie daty powzięcia wiadomości o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania jak i daty złożenia podania o wznowienie postępowania mają fundamentalne znaczenie dla ustalenia zachowania terminu do wniesienia podania, o jakim mowa w art. 148 § 1 i 2 k.p.a.

Jak już wyżej wskazano, nie jest istotne w jaki sposób strona uzyska wiedzę o wydanej w sprawie decyzji, niemniej jednak przepis art. 148 § 2 k.p.a. wymaga, aby strona rzeczywiście znalazła się w posiadaniu informacji o zapadłej decyzji. I tego faktu nie można zastąpić jakimkolwiek domniemaniem. Aby odmówić wznowienia postępowania z tej przyczyny nie wystarczy wykazać, że strona miała możliwość dowiedzenia się o decyzji, trzeba dowieść, że wiedziała o decyzji wcześniej niż miesiąc od dnia złożenia podania o wznowienie postępowania ( por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 lutego 2007 r., sygn. akt I OSK 522/06 - LEX nr 347997).

Wprawdzie z regulacji zawartej w przepisie art. 148 k.p.a. wynika, że to strona musi wykazać, kiedy (w jakiej dacie) dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania, ze ścisłością dostateczną do ustalenia, że jej podanie o wznowienie wpłynęło przed upływem terminu jednomiesięcznego od dnia, w którym dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia, to jednak organ administracji publicznej nie jest zwolniony od przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w zakresie ustalenia tej okoliczności. Organ administracji obowiązany jest bowiem z urzędu badać zachowanie terminu, gdyż wszczęcie postępowania wznowieniowego na wniosek strony, mimo uchybienia terminu, stanowi rażące naruszenie prawa godzące w zasadę trwałości decyzji administracyjnych(art. 16 § 1 k.p.a.). Brak ustalenia okoliczności zachowania terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania jest naruszeniem, które może mieć wpływ na wynik sprawy

Z powyższych względów, zasadnie Sąd pierwszej instancji podzielił stanowisko organu odwoławczego, iż z akt sprawy wynika, że postępowanie wyjaśniające przeprowadzone przez organ I instancji nie doprowadziło do jednoznacznych wniosków w zakresie zachowania bądź braku zachowania przez M. K. i M. K. terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania zakończonego wydaniem przez Wójta Gminy Radomsko - na wniosek "E." Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Radomsku - decyzji znak: [...] z dnia [...] stycznia 2010 r. o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie składowiska odpadów niebezpiecznych wraz z niezbędną infrastrukturą na działkach o nr ewid. [...], obręb P., gmina Radomsko.

Stwierdzenie zaś, że nie ma jednoznacznego dowodu, czy termin został zachowany oznacza, że organ I instancji uchylił się od obowiązku ustalenia stanu faktycznego - okoliczności faktycznej istotnej z punktu widzenia hipotezy art. 148 § 2 k.p.a. Jeżeli w sprawie nie został jednoznacznie ustalony bieg terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, to nie można jednoznacznie przesądzić, czy postępowanie to powinno zostać wznowione czy też nie.

Jak trafnie podniósł Sąd pierwszej instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku ocena organu okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia powyższej kwestii nie może prowadzić do wniosków nie znajdujących oparcia w materiale dowodowym i do wywodów sprzecznych z twierdzeniami wnioskodawców bez uprzedniego ich wiarygodnego obalenia. W niniejszej sprawie nie sposób nie dostrzec zarówno tego, że twierdzenia M. K. i M. K. nie zostały poparte stosownymi dowodami jak i tego, że wnioski organu I instancji opierają się na domniemaniach. Bez przeprowadzenia stosownego postępowania wyjaśniającego nie można jednoznacznie przesądzić, czy rację mają wnioskodawcy twierdząc, że zachowali ustawowy termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, czy też organ I instancji uznając, że wnioskodawcy uchybili temu terminowi.

M. K. - w odpowiedzi na wezwanie organu I instancji - oświadczyła, że o wskazanej wyżej decyzji dowiedziała się około drugiego tygodnia listopada 2010r. - po 2 listopada 2010 r. będąc w Urzędzie Gminy w Radomsku, gdzie zapoznała się z raportem o oddziaływaniu na środowisko. Jeśli, w ocenie organu I instancji, wyjaśnienia te nie znajdują oparcia w materiale dowodowym sprawy, organ ten winien wezwać wnioskodawców do przedstawienia dowodów na tę okoliczność – jako, że jest to okoliczność istotna dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, gdyż dotyczy zachowania terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, co warunkuje wznowienie postępowania. W tej sytuacji podzielić należy stanowisko Sądu pierwszej instancji, iż powyższą kwestię może wyjaśnić przesłuchanie świadków, w tym pracownika Urzędu Gminy w Radomsku, który udostępniał wnioskodawczyni dokumenty.

Z powyższych względów nieusprawiedliwiony jest także zarzut dotyczący naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 145 § 1 lit. c) w związku z art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 75 § 1 i art. 77 § 1 k.p.a.

Sądowi pierwszej instancji nie można też skutecznie zarzucić naruszenia art. 145 § 1 lit. c) w związku z art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 138 § 2 k.p.a. w związku z art. 136 k.p.a.

Organ odwoławczy obowiązany jest rozpatrzyć odwołanie i wydać decyzję zgodnie z treścią art. 138 k.p.a. to jest dokonując merytorycznej i prawnej oceny zaskarżonej decyzji.

Organ odwoławczy w pierwszej kolejności winien dążyć do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. W tym celu organ odwoławczy może na żądanie strony lub z urzędu przeprowadzić dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecić przeprowadzenie tego postępowania organowi, który wydał decyzję (art. 136 k.p.a.).

Organ odwoławczy może z mocy art. 138 § 2 k.p.a. wydać decyzję kasacyjną i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, gdy zachodzą przesłanki, o jakich mowa w tym przepisie tj., gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Jeżeli więc organ odwoławczy ma wątpliwości co do stanu faktycznego danej sprawy na skutek naruszenia przez organ I instancji przepisów postępowania i stwierdza, że konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, to wówczas zachodzą przesłanki wydania decyzji kasacyjnej.

Wprawdzie organ odwoławczy może przeprowadzić na żądanie strony lub z urzędu dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecić przeprowadzenie tego postępowania organowi, który wydał decyzję ( art. 136 k.p.a.), lecz jednocześnie pamiętać należy, że takie działanie nie może prowadzić do naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego organ odwoławczy obowiązany jest ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę rozstrzygniętą decyzją organu I instancji. Do uznania, że zasada dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (art. 15 k.p.a.) została zrealizowana, nie wystarcza stwierdzenie, że w sprawie zapadły dwa rozstrzygnięcia dwóch organów różnych stopni. Konieczne jest też, by rozstrzygnięcia te zostały poprzedzone przeprowadzeniem przez każdy z organów, który wydał decyzje, postępowania umożliwiającego osiągnięcie celów, dla których postępowanie to jest prowadzone ( por. wyrok Naczelny Sąd Administracyjny z dnia 12 listopada 1992 r., V SA 721/92, ONSA 1992/3-4/95 ). Skoro wznowienie postępowania administracyjnego jest uzależnione od zachowania terminu do złożenia tego wniosku, to tym samym w niniejszej sprawie zasadniczą kwestią dla rozstrzygnięcia sprawy było ustalenie zachowania terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania zakończonego wydaniem przez Wójta Gminy Radomsko decyzji znak: [...] z dnia [...] stycznia 2010 r. o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie składowiska odpadów niebezpiecznych wraz z niezbędną infrastrukturą na działkach o nr ewid. [...], obręb P., gmina Radomsko, a zatem kiedy M. K. i M. K. dowiedzieli się o wydaniu tej decyzji. W tej sytuacji konieczny do przeprowadzenia zakres postępowania wyjaśniającego dotyczy okoliczności, które mogą mieć istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. To zaś oznacza, że Sąd pierwszej instancji zasadnie uznał, iż w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki wydania decyzji kasacyjnej.

W tym stanie rzeczy postawione w skardze zarzuty naruszenia przepisów postępowania nie mogą odnieść zamierzonego skutku.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( t.j. Dz. U. z 2012r. Nr 270 ze zm.) oddalił skargę kasacyjną.