Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt II SAB/Lu 181/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2016-03-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 648  Sprawy z zakresu informacji publicznej i prawa prasowego
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Zobowiązano do podjęcia czynności
Powołane przepisy: article: art. 1, art. 4 ust. 1 pkt 1, art. 6 ust. 1, art. 13 ust. 1, art. 16 ust. 1
journal: Dz.U. 2015 poz 2058
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - tekst jednolity
article: art. 10, art. 61, art. 173
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Witold Falczyński (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec,, Sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak, po rozpoznaniu w Wydziale II w dniu 14 marca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi K. Z. na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego [...] w [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. zobowiązuje Prezesa Sądu Rejonowego [...] w [...] do rozpatrzenia wniosku K. Z. z dnia 30 października 2015 r. o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku; II. stwierdza, że bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego [...] w [...] nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. zasądza od Prezesa Sądu Rejonowego [...] w [...]na rzecz K. Z. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

We wniosku z dnia [...] października 2015 r. K. Z., powołując się na przepisy art. 2 ust. 1 i art. 10 ust. 1 ustawy z dnia [...] września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U. z 2015 r. poz. 2058 ze zm., dalej jako "u.d.i.p.")., zwrócił się do Prezesa Sądu Rejonowego [...] w L. o udostępnienie informacji publicznej w następującym zakresie:

1) treść wyroku Sądu Rejonowego [...] w L. z dnia [...] czerwca 2013 r., sygn. akt [...] wraz z uzasadnieniem;

2) treść aktu oskarżenia wniesionego w ww. sprawie wraz z uzasadnieniem;

3) treść apelacji oskarżyciela publicznego od wyroku z pkt 1.

Wnioskodawca zaznaczył, że zgodnie z najnowszym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego przepis art. 156 § 1 k.p.k. nie wyłącza dostępu do poszczególnych dokumentów z akt sprawy, jeżeli wnioskodawcą jest osoba niebędąca stroną postępowania (w tym względzie powołał się na wyroki NSA z dnia [...] marca 2015 r., I OSK 1948/14 i z dnia [...] czerwca 2015 r., I OSK 2057/14, a także postanowienia NSA z dnia [...] listopada 2014 r., I OSK 2793/14 i z dnia [...] marca 2015 r., I OSK 678/15, oraz wyroki WSA w Lublinie z dnia [...] kwietnia 2015 r., II SAB/Lu 502/14 i z dnia [...] czerwca 2015 r., II SAB/Lu 70/15).

Odpowiedzi na powyższy wniosek Prezes Sądu Rejonowego L. Z. w L. udzielił w piśmie z dnia [...] listopada 2015 r., w którym poinformował wnioskodawcę, że przedmiotowe żądanie nie może być uwzględnione w trybie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej, albowiem kwestia udostępniania odpisów orzeczeń i innych dokumentów znajdujących się w aktach postępowania karnego regulowana jest przepisami Kodeksu postępowania karnego, które mają charakter przepisów szczególnych w stosunku do ustawy o dostępie do informacji publicznej. Adresat wniosku wyjaśnił, że zgodnie z treścią art. 1 ust. 2 u.d.i.p., przepisy tej ustawy nie naruszają przepisów innych ustaw określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi. W ocenie Prezesa Sądu Rejonowego powyższe oznacza, że przepisów tej ustawy nie stosuje się wtedy, gdy obowiązuje inny tryb dostępu do informacji publicznych, czyli gdy istnieją przepisy szczególne, które w sposób odmienny regulują zasady i tryb dostępu do takich informacji. Przepisami takimi są m.in. art. 156 k.p.k. (regulujący kwestię dostępu do akt postępowań karnych toczących i zakończonych), a także np. przepisy § 95 i nast. rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] czerwca 2015 r. - Regulamin urzędowania sądów powszechnych (Dz. U. 2015, poz. 925). Przepisy Kodeksu postępowania karnego regulują także szczegółowo tryb doręczania zapadających w tym postępowaniu orzeczeń (np. art. 423 § 2 k.p.k.). Tak więc, uprawnienia podmiotowe związane z dostępem do akt postępowań karnych i otrzymywania z nich dokumentów regulują stosowne przepisy procesowe, a nie przepisy u.d.i.p. W przedmiotowym wniosku z dnia [...] października 2015 r. – jak stwierdził Prezes Sądu – nie wykazano natomiast uprawnień procesowych do pozyskania żądanych dokumentów z akt sprawy [...].

Niezależnie od powyższego Prezes Sądu Rejonowego [...] w L. zwrócił uwagę, że na mocy art. 13 ustawy z dnia [...] listopada 2014 r. o ułatwieniu wykonywania działalności gospodarczej (Dz. U. z 2014 r., poz. 1662) do art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. "a" u.d.i.p. dodano tiret trzecie, w którym jako dokumenty urzędowe podlegające udostępnieniu w drodze przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej wymieniono treść orzeczeń sądów powszechnych, Sądu Najwyższego, sądów administracyjnych, sądów wojskowych, Trybunału Konstytucyjnego i Trybunału Stanu. W ocenie adresata wniosku wskazana nowelizacja nie skutkuje jednak tym, że od dnia jej wejścia w życie udostępnieniu podlegają wszystkie orzeczenia sądów i trybunałów bez względu na ich treść. Przeciwnie, w dalszym ciągu dokumenty urzędowe, w tym orzeczenia sądowe, podlegają obowiązkowi udostępnienia jako informacje publiczne tylko w takim zakresie, w jakim zawierają one dane publiczne. Zakres udostępnienia dokumentu urzędowego, w szczególności wyroku sądu, aktu oskarżenia w sprawie karnej czy apelacji oskarżyciela publicznego, uzależniony jest więc od tego, w jakiej części dokumenty te obrazują dane publiczne. Przedmiotem sprawy karnej jest kwestia odpowiedzialności karnej określonej osoby za zarzucany jej czyn stanowiący przestępstwo. Odpowiedzialnością karną, o jakiej tu mowa, a więc w rozumieniu prawa karnego, jest odpowiedzialność za czyny zabronione pod groźbą kary przez prawo karne, a więc przez kodeks karny i inne ustawy karne (art. 116 k.k.).

Z uwagi więc na istotę postępowania sądowego w sprawach karnych, która sprowadza się do rozstrzygnięcia kwestii odpowiedzialności konkretnego podmiotu za popełnienie przestępstwa - zdaniem Prezesa Sądu - wynik takiego postępowania, co do zasady, nie oddziałuje na sferę publiczną i z tego powodu nie jest nośnikiem informacji publicznej. Funkcją uzasadnienia wyroku w sprawie karnej jest jedynie przekonanie stron procesu karnego o trafności rozstrzygnięcia i umożliwienie sądowi odwoławczemu jego kontroli, co oznacza, że nie zawiera ono informacji o sprawach publicznych. Mając więc na uwadze charakter sprawy karnej, nie sposób zaaprobować poglądu, że orzeczenia w takich sprawach winny być udostępnione na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej każdemu, kto tego zażąda. Tym samym, w sprawach karnych, na podstawie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej można domagać się udostępnienia tylko takich informacji, które zawierają dane publiczne (organ powołał się w tym względzie na pogląd wyrażony w zdaniu odrębnym od wyroku WSA w Lublinie z dnia [...] kwietnia 2015 r., sygn. akt II SAB/Lu 502/14). Prezes Sądu stwierdził, że niewątpliwie takie dane publiczne obejmują informację np. o sądzie, który wyrokował w sprawie, jego składzie, dacie wydania orzeczenia, danych oskarżyciela publicznego, czy czasie rozpoznania sprawy. Takie informacje, zawarte w treści wyroku zapadłego w sprawie sygn. akt [...], nie były jednak – jak podkreślił – objęte żądaniem K. Z..

Powyższa odpowiedź w dniu [...] listopada 2015 r. została przesłana wnioskodawcy drogą elektroniczną na wskazany przez niego adres mailowy.

W dniu [...] listopada 2015 r. (data nadania) K. Z. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego [...] w L. w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] października 2015 r. Stanowisku organu w niniejszej sprawie skarżący zarzucił:

1. naruszenie prawa materialnego w postaci art. 1 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a tiret 3 u.d.i.p. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że treść wyroku sądu powszechnego nie jest w całości informacją publiczną, podczas gdy każde orzeczenie sądowe jest w całości dokumentem urzędowym w rozumieniu ww. przepisów, stanowiącym informację publiczną i podlega udostępnieniu w trybie przepisów u.d.i.p. z zastrzeżeniem ograniczeń wynikających z art. 5 ust. 1 i ust. 2 tej ustawy;

2. naruszenie prawa materialnego w postaci art. 1 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. "a" u.d.i.p. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że treść apelacji oraz aktu oskarżenia nie są w całości informacją publiczną, podczas gdy zarówno apelacja oskarżyciela publicznego jak i akt oskarżenia sporządzony i podpisany przez funkcjonariusza publicznego są w całości dokumentami urzędowymi w rozumieniu ww. przepisów, stanowiącymi informację publiczną i podlegają udostępnieniu w trybie przepisów u.d.i.p. z zastrzeżeniem ograniczeń wynikających z art. 5 ust. 1 i ust. 2 tej ustawy;

3. naruszenie prawa materialnego w postaci art. 1 ust. 2 u.d.i.p. w zw. z art. 156 § 1 k.p.k. poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że przepis art. 156 § 1 k.p.k. określa odmienne zasady i tryb dostępu do informacji, będących informacjami publicznymi zawartych w aktach sądowego postępowania karnego, podczas gdy prawidłowa wykładnia ww. przepisu prowadzi do wniosku, że określa on jedynie odmienne zasady i tryb dostęp do całości akt postępowania sądowego, a nie do poszczególnych informacji, które są w nich zawarte, co doprowadziło do niesłusznego uznania przez organ, że do rozpoznania wniosku skarżącego nie znajdują zastosowania przepisy u.d.i.p.

Ponadto skarżący, na podstawie art. 106, art. 149 § 1 pkt 1 i § 1a ustawy z dnia [...] sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej jako "p.p.s.a."), wniósł o:

- dopuszczenie dowodu z dokumentu w postaci treści wyroku Sądu Okręgowego w L. z dnia [...] listopada 2013 r., sygn. akt [...] na okoliczność tego, że sprawa [...] Sądu Rejonowego [...] w L. toczyła się z oskarżenia publicznego;

- zobowiązanie Prezesa Sądu Rejonowego [...] w L. do rozpoznania złożonego przez skarżącego wniosku o udzielenie informacji publicznej z dnia [...] października 2015 r. w terminie 14 dni od daty doręczenia organowi odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy;

- stwierdzenie, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa;

- zasądzenie od Prezesa Sądu Rejonowego [...] w L. na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania.

Jednocześnie, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., skarżący wniósł o rozważenie zawieszenia niniejszego postępowania do czasu oddalenia przez Naczelny Sąd Administracyjny skargi kasacyjnej Prezesa Sądu Rejonowego [...] w L. od wyroku WSA w Lublinie z dnia [...] kwietnia 2015 r. sygn. akt II SAB/Lu 502/14.

W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że stanowisko Prezesa Sądu Rejonowego [...] wyrażone w piśmie z dnia [...] listopada 2015 r. nie jest zasadne i pozostaje w sprzeczności z dołączonymi do wniosku orzeczeniami sądów administracyjnych. Wnioskodawca podkreślił, że treść każdego wyroku sądowego jest w całości dokumentem urzędowym, podlegającym udostępnieniu w trybie ustawy o dostępie do informacji, co w orzecznictwie sądów administracyjnych nigdy nie budziło żadnych wątpliwości. Dodanie tiretu trzeciego w art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. "a" u.d.i.p. nic w tym zakresie nie zmieniało, gdyż wprowadzona przez ustawodawcę nowelizacja miała za zadanie jedynie przyczynić się do wyeliminowania ewentualnych wątpliwości dotyczących uznawania orzeczeń sądów i trybunałów za informację publiczną. Zdaniem skarżącego wynika to wprost z uzasadnienia projektu ustawy nowelizującej, w którym wskazano, że "dostępność orzeczeń przyczyni się do zapewniania transparentności działania sądów i trybunałów oraz pozytywnie wpłynie na merytoryczny poziom wydawanych przez nie rozstrzygnięć, a także na poprawę stanu świadomości prawnej i pewność obrotu prawnego. Udostępnienie orzeczeń sądów i trybunałów będzie następować na zasadach i w trybie przewidzianych w ustawie z dnia 06 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej oraz innych ustaw odmiennie określających zasady i tryb dostępu do informacji publicznej" (por. druk sejmowy nr [...] Sejmu VII Kadencji s. 34-35 uzasadnienia projektu ustawy).

W ocenie K. Z. z tych przyczyn nie można się zgodzić zarówno ze stanowiskiem Prezesa Sądu Rejonowego [...] przedstawionym w piśmie z dnia [...] listopada 2015 r., jak też ze stanowiskiem zaprezentowanym w zdaniu odrębnym od wyroku WSA w Lublinie z dnia 30 kwietnia 2015 r., II SAB/Lu 502/14.

Skarżący podniósł również, że nie można przyjąć, iż dostęp do informacji publicznych znajdujących się w aktach sądowych jest wyłączony przez przepisy proceduralne normujące dostęp do akt sprawy. Czym innym jest bowiem dostęp do akt sądowych, a czym innym dostęp do poszczególnych dokumentów urzędowych, które się w nich znajdują, co – jak podkreślił – jednoznacznie stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w szeregu swoich orzeczeń wydanych zarówno przed podjęciem uchwały z dnia [...] grudnia 2013 r., sygn. akt I OPS 7/13, jak i też wydanych już po jej podjęciu.

Podsumowując skarżący stwierdził, że Prezes Sądu Rejonowego [...] nie rozpoznał złożonego przez niego wniosku w ustawowym terminie, co uzasadnienia wniesienie skargi na bezczynność organu w niniejszej sprawie. P. z dnia [...] listopada 2015 r. w żaden sposób nie można bowiem uznać za decyzję administracyjną (por. wyrok NSA z dnia [...] grudnia 2010 r., sygn. akt I OSK 1811/10). Nie zawiera ono również podpisu wymaganego przepisami k.p.a. (por. wyrok NSA z dnia [...] października 2013 r., sygn. akt I OSK 1632/13).

W odpowiedzi na skargę Prezes Sądu Rejonowego [...] w L. wniósł o umorzenie postępowania z uwagi na jego bezprzedmiotowość na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., ewentualnie o oddalenie skargi.

W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę podniesiono, że wobec faktu, iż skarżącemu została udzielona i przesłana odpowiedź na wniosek, którego dotyczy skarga na bezczynność, z przytoczeniem podstaw prawnych i szczegółową argumentacją, Prezes Sądu Rejonowego [...] w L. nie pozostawał w bezczynności, a postępowanie sądowoadministracyjne w sprawie tej bezczynności staje się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a.

Jednocześnie organ podtrzymał stanowisko, iż z treści wniosku skarżącego nie wynikało, aby żądał on informacji mających charakter informacji publicznej. Prezes Sądu ponownie powołał się w tym zakresie na pogląd wyrażony w zdaniu odrębnym od wyroku WSA w Lublinie z dnia [...] kwietnia 2015 r., sygn. akt II SAB/Lu 502/14. Bez zmiany pozostało także stanowisko adresata wniosku wskazując, iż dostęp do żądanych przez skarżącego dokumentów reguluje art. 156 § 1 k.p.k., który jest przepisem szczególnym, o którym mowa w art. 1 ust. 2 u.d.i.p., co powoduje, że do przedmiotowych informacji nie ma zastosowania u.d.i.p..

W piśmie procesowym z dnia [...] grudnia 2015 r. skarżący wniósł o rozważenie przez Sąd możliwości stwierdzenia, iż bezczynność organu w zakresie rozpoznania pkt [...] złożonego wniosku nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa. Skarżący wyjaśnił, że do zmiany zajętego wcześniej w tym zakresie stanowiska skłoniła go ponowna analiza stanu faktycznego niniejszej sprawy. Doszedł on bowiem do wniosku, że treść przepisu art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. "a" tiret trzeci udip jest jasna i nie budzi żadnych wątpliwości, a zatem Prezes Sądu Rejonowego nie mógł mieć żadnych wątpliwości, że orzeczenie sądu powszechnego stanowi informację publiczną. Nie mógł mieć również żadnych wątpliwości co do tego, że podlega ono udostępnieniu w trybie u.d.i.p., gdyż każde orzeczenie sądowe znajduje się w aktach jakiegoś postępowania sądowego, a zatem zaaprobowanie tezy, że przepis art. 156 § 1 k.p.k. wyłącza do niego dostęp, czyniłoby ww. przepis u.d.i.p. zbędnym. Ponadto skarżący zwrócił uwagę, że do złożonego wniosku dołączył cztery orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego potwierdzające, iż uchwała NSA o sygn. akt I OPS 7/13 nie uniemożliwia dostępu w trybie u.d.i.p. do poszczególnych dokumentów z akt sprawy. Prezes Sądu Rejonowego nie rozpoznał zatem wniosku skarżącego w trybie u.d.i.p. pomimo jednolitej linii orzeczniczej NSA.

Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2016 r., sygn. akt II SAB/Lu 181/15 Sąd, po rozpoznaniu wniosku skarżącego o zawieszenie postępowania do czasu rozpoznania przez Naczelny Sąd Administracyjny skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia [...] kwietnia 2015 r., sygn. akt II SAB/Lu 502/14, odmówił zawieszenia postępowania.

Rozpoznając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie. Prezes Sądu Rejonowego [...] w L. pozostaje bowiem w bezczynności polegającej na niezałatwieniu we właściwym trybie wniosku skarżącego K. Z. z dnia [...] października 2015 r. o udostępnienie informacji publicznej.

Na wstępie podkreślić należy, że w sprawie nie budzi żadnych wątpliwości, iż przedmiotowy wniosek skierowany został do podmiotu, na którym ciąży ustawowy obowiązek udostępniania informacji publicznych. Stosownie bowiem do treści art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności organy władzy publicznej. Z mocy art. 10 i art. 173 Konstytucji RP sądom przyznano natomiast przymiot władzy publicznej, zaś w świetle art. 21 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. z 2015 r. poz. 133 ze zm.) organem sądu rejonowego jest prezes tego sądu. Prezes sądu rejonowego należy zatem do organów władzy publicznej, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. i z tego względu jest obowiązany do udostępniania informacji publicznych będących w jego posiadaniu (por. wyroki NSA: z dnia [...] lutego 2011 r., sygn. akt I OSK 1938/10, LEX nr 1092104 oraz z dnia [...] sierpnia 2011 r. sygn. akt I OSK 933/11, LEX nr 1165432).

Na gruncie przedmiotowej sprawy poza sporem pozostaje również to, że wniosek skarżącego z dnia [...] października 2015 r. spotkał się z odpowiedzią ww. organu, która udzielona została w piśmie z dnia [...] listopada 2015 r. Wobec treści tego pisma pomiędzy skarżącym a organem zaistniał jednak spór co do możliwości uznania żądanych informacji za publiczne oraz ich udostępnienia w trybie przepisów u.d.i.p. W tym kontekście wypada zauważyć, iż w orzecznictwie sądów administracyjnych nie budzi wątpliwości, że w sprawach dotyczących udzielenia informacji publicznej skargę na bezczynność organu można złożyć nie tylko wobec "milczenia" organu, jak przy klasycznej bezczynności, ale właśnie również w sytuacji sporu między wnioskodawcą, a adresatem wniosku, co do charakteru żądanej informacji. Jak się słusznie podkreśla, w tego rodzaju sprawach skarga na bezczynność chroni wnioskodawcę przed arbitralną decyzją organu, która uniemożliwia uzyskanie żądanej informacji (por. wyrok NSA z dnia [...] lipca 2010 r., sygn. akt I OSK 592/10, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych)

Zasadniczą kwestią przy rozpoznawaniu niniejszej skargi jest zatem udzielenie odpowiedzi na pytanie, czy objęta wnioskiem skarżącego z dnia [...] października 2015 r. informacja stanowi informację publiczną oraz, czy dla jej udostępnienia może mieć zastosowanie tryb przewidziany w przepisach u.d.i.p., a następnie czy podmiot zobowiązany do jej udostępnienia rzeczywiście nie podjął działań nakazanych mu przez prawo. W ocenie Sądu na tak postawione pytania należy odpowiedzieć twierdząco.

W myśl art. 1 ust. 1 u.d.i.p. informację publiczną stanowi każda informacja o sprawach publicznych. Tę ogólną definicję doprecyzowuje art. 6 ust. 1 u.d.i.p., który wymienia rodzaje spraw, jakich mogą dotyczyć informacje o charakterze publicznym, czyniąc to jednakowoż w sposób otwarty (przykładowy), o czym świadczy zawarty w tym przepisie zwrot "w szczególności". Doktryna oraz orzecznictwo sądowe, w oparciu o ogólną formułę ustawy, a także regulacje art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji R.P., przyjmuje szerokie rozumienie pojęcia "informacja publiczna". Za taką uznaje się wszelkie informacje wytworzone przez władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które wykonują funkcje publiczne lub gospodarują mieniem publicznym (komunalnym bądź Skarbu Państwa), jak również informacje odnoszące się do wspomnianych władz, osób i innych podmiotów, niezależnie od tego, przez kogo te informacje zostały wytworzone (por. wyroki NSA: z dnia [...] października 2002 r., sygn. akt II SA 181/02; z dnia [...] października 2002 r., sygn. akt II SA 1956/02 oraz z dnia [...] października 2002 r., sygn. akt II SA 2036-2037/02 – dostępne w CBOSA, a także: M. Jaśkowska, Dostęp do informacji publicznych w świetle orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, T. 2002 r., s. 28).

Nie budzi wątpliwości, że informację publiczną stanowi treść i postać dokumentów urzędowych. Wynika to wprost z art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. "a" u.d.i.p. Z kolei dokumentem urzędowym w rozumieniu u.d.i.p. - jak stanowi jej art. 6 ust. 2 - jest treść oświadczenia woli lub wiedzy, utrwalona i podpisana w dowolnej formie przez funkcjonariusza publicznego w rozumieniu przepisów Kodeksu karnego, w ramach jego kompetencji, skierowana do innego podmiotu lub złożona do akt sprawy. W rozumieniu art. 115 § 13 pkt 3 Kodeksu karnego sędzia jest funkcjonariuszem publicznym. Wyrok sądu (jakiegokolwiek sądu) spełnia zatem konstytutywne elementy przywołanej powyżej definicji dokumentu urzędowego, a tym samym jest informacją publiczną w rozumieniu art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. "a" u.d.i.p. Wprost przesądziła o tym zresztą nowelizacja art. 6, dokonana na mocy art. 13 ustawy z dnia 7 listopada 2014 r. o ułatwieniu wykonywania działalności gospodarczej (Dz. U. z 2014 r. poz. 1662), wprowadzona w życie z dniem 1 stycznia 2015 r., polegająca na zamieszczeniu w przywołanej jednostce redakcyjnej tiret trzeciego, stanowiącego, że jednym z postaci dokumentów urzędowych jest m.in. treść orzeczeń sądów powszechnych.

W orzecznictwie sądów administracyjnych zdecydowanie dominuje zatem pogląd, iż orzeczenia sądowe - zarówno wyroki, jak i postanowienia - jako dokumenty urzędowe wydane przez sąd w ramach jego działalności orzeczniczej opartej na przepisach powszechnie obowiązującego prawa, są danymi publicznymi i podlegają udostępnieniu po ich zanonimizowaniu (por. wyrok NSA z dnia 11 sierpnia 2011 r., sygn. akt: I OSK 933/11; wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 3 kwietnia 2014 r., sygn. akt: II SA/Go 127/14; wyroki WSA w Warszawie: z dnia 18 marca 2014 r., sygn. akt: II SAB/Wa 718/13 i z dnia 5 września 2013 r., sygn. akt: II SAB/Wa 285/13; wyrok WSA w Gdańsku z dnia 5 czerwca 2013 r., sygn. akt: II SA/Gd 185/13 – dostępne w CBOSA). Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela powyższy pogląd, a tym samym nie przychyla się do stanowiska zaprezentowanego w zdaniu odrębnym od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 30 kwietnia 2015 r., sygn. akt II SAB/Lu 502/14, które sprowadza się do uznania, że na podstawie przepisów u.d.i.p. można domagać się udostępnienia tylko takich informacji (dokumentów urzędowych), które zawierają dane publiczne, a takich danych – co do zasady – nie zawierają uzasadnienia wyroków w sprawach karnych. W ocenie Sądu, pogląd ten pozostaje w sprzeczności z treścią art. 1 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. "a" u.d.i.p. Uzasadnienie wyroku, będąc integralną częścią tego dokumentu, wytworzonego w ramach sprawowania władzy publicznej (sądowniczej), jest zatem informacją publiczną. Ograniczenie dostępu do takiej informacji (w całości bądź też w poszczególnych częściach) może być zatem rozważane jedynie w kontekście przesłanek przewidzianych w art. 5 u.d.i.p.

W tym miejscu wyjaśnić wypada, że wniosek strony skarżącej o zawieszenie postępowania sądowego w niniejszej sprawie do czasu rozpoznania skargi kasacyjnej od wskazanego wyżej wyroku tutejszego Sądu z dnia [...] kwietnia 2015 r., sygn. akt II SAB/Lu 502/14 nie mógł zostać uwzględniony, albowiem powołana sprawa – jakkolwiek dotyczy podobnego zagadnienia prawnego – formalnie pozostaje bez związku ze sprawą niniejszą i tym samym jej prawomocne zakończenie nie mogło być uznane przez Sąd w niniejszej sprawie za zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

Zatem żądaną przez skarżącego informację w postaci treści wyroku Sądu Rejonowego [...] w L. z dnia [...] czerwca 2013 r., sygn. akt [...] wraz z uzasadnieniem (pkt 1. wniosku) – wbrew stanowisku Prezesa tego Sądu – uznać należy za informację publiczną w rozumieniu u.d.i.p. Ten sam charakter przypisać należy również treści aktu oskarżenia wniesionego przez Prokuratora w powyższej sprawie (pkt 2. wniosku) oraz treści apelacji oskarżyciela publicznego od ww. wyroku (pkt 3. wniosku). Dokumenty te również są bowiem dokumentami urzędowymi, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. "a" u.d.i.p., wytworzonymi przez organ władzy publicznej (Prokuratora) w ramach realizacji powierzonych mu zadań.

W ocenie Sądu bezpodstawne w niniejszej sprawie było również uznanie przez Prezesa Sądu Rejonowego [...] w L., jakoby żądane przez skarżącego informacje publiczne nie mogły mu zostać udostępnione w trybie u.d.i.p., albowiem dostęp do tych dokumentów, jako znajdujących się w aktach postępowania karnego, regulowany jest przepisami k.p.k., co wypełnia normę kolizyjną zawartą w art. 1 ust. 2 u.d.i.p. Należy zauważyć, że powołana w tym kontekście w odpowiedzi na skargę uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia [...] grudnia 2013 r. (sygn. akt I OPS 7/13) dotyczyła żądania udostępnienia przez prokuratora akt sprawy, jako zbioru różnorodnych materiałów zakończonego postępowania przygotowawczego, natomiast nie odnosiła się do kwestii udostępniania w trybie u.d.i.p. samych wyroków wraz z ich uzasadnieniami. Wprawdzie w uchwale tej stwierdzono, że art. 156 § 1, 5 i 5a k.p.k. oraz § 94 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] lutego 2007r. Regulamin urzędowania sądów powszechnych (tekst jedn. Dz. U z 2014r., poz. 259) w odniesieniu do dokumentów, które są informacją publiczną i znajdują się w aktach sądowych spraw karnych i aktach trwającego postępowania przygotowawczego są przepisami szczególnymi, o których mowa w art. 1 ust. 2 u.d.i.p i ustawa ta nie ma do nich zastosowania, to jednak uzasadnionym jest przekonanie, że teza ta nie obejmuje udostępniania wyroków. Wspomniany przepis reguluje zasady przeglądania akt sporządzania z nich odpisów, w tym wydawania kserokopii z dokumentów (§ 2) i uwierzytelnionych odpisów z akt sprawy (§ 3). Reguluje zatem kwestię dostępu do akt sprawy, czego jednak w niniejszej sprawie skarżący się nie domagał. Za powyższym stanowiskiem przekonuje poza tym już sama treść art. 156 § 1 k.p.k., według którego akta spraw sądowych mogą być udostępnione innym osobom, niż stronom, obrońcom pełnomocnikom, przedstawicielom ustawowym i podmiotowi określonemu w art. 416 k.p.k. jedynie za zgodą prezesa sądu. Trudno wskazać na racjonalne przesłanki, dla których publicznie ogłaszane orzeczenia, stanowiące bez wątpienia dokumenty urzędowe, miałyby być udostępniane wyłącznie za zgodą tego organu. Podobnie ocenić należy dostęp do akt sprawy podmiotom nie mającym uprawnień procesowych na podstawie § 94 ust. 1 i 2 wspomnianego rozporządzenia, co może mieć miejsce jedynie za zgodą przewodniczącego wydziału, który ponadto decyduje o zakresie wykorzystania udostępnionych akt.

Z powyższych względów Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę stoi na stanowisku, że przepis art. 156 k.p.k. nie wyłącza dostępu w trybie u.d.i.p. do orzeczeń sądowych. Tym samym Sąd podziela w powyższym zakresie pogląd prezentowany orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przywołanym przez skarżącego we wniosku z dnia [...] października 2015 r.

Skoro zatem przedmiotowy wniosek obejmował żądanie udostępnienia informacji publicznej, co do której wnioskodawcy nie przysługiwał inny niż przewidziany w przepisach u.d.i.p. tryb dostępu, stwierdzić należy, że Prezes Sądu Rejonowego [...] w L. zobowiązany był wniosek ten załatwić zgodnie z przepisami u.d.i.p., tj. albo - zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. - bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku (z zastrzeżeniem art. 13 ust. 2 oraz art. 15 ust. 2 u.d.i.p.) podjąć czynność materialno-techniczną polegającą na udostępnieniu wnioskodawcy żądanych informacji w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, albo w tym terminie wydać na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. decyzję o odmowie ich udostępnienia, gdyby uznał, że zachodzą podstawy do takiej odmowy, np. wynikające z ograniczeń w dostępie do informacji publicznej, o których mowa w art. 5 u.d.i.p. Pisemne poinformowanie skarżącego o nieuwzględnieniu jego żądania nie było natomiast wystarczające. Skoro bowiem żądana przez stronę informacja stanowi informację publiczną, to odmowa jej udzielenia mogła nastąpić wyłącznie w formie przewidzianej w art. 16 ust. 1 u.d.i.p., ze wszystkimi elementami zastrzeżonymi dla decyzji administracyjnej, nie zaś w formie pisma, które nie stanowi władczego załatwienia wniosku.

Niezałatwienie wniosku strony skarżącej w prawem przewidziany sposób, w zastrzeżonym do tego terminie 14 dni (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.), stanowi natomiast o bezczynności organu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej.

Z tych względów Sąd, rozpoznając sprawę w oparciu o dyspozycję art. 119 pkt 4 p.p.s.a. w trybie uproszczonym, na zasadzie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. zobowiązał Prezesa Sądu Rejonowego [...] w L. do załatwienia wniosku K. Z. z dnia [...] października 2015 r. w zakreślonym terminie.

Jednocześnie, na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a., Sąd stwierdził, że bezczynność organu w niniejszej sprawie nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Oceniając tę kwestę Sąd wziął pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, w tym fakt, iż regulacje dotyczące udostępnienia informacji publicznej budzą wielokrotnie wątpliwości interpretacyjne (także w orzecznictwie sądów administracyjnych), zaś stwierdzona bezczynność nie wynikała z lekceważącego traktowania obowiązków nałożonych na Prezesa Sądu z mocy u.d.i.p., lecz miała swe źródło w wadliwej ocenie charakteru żądanych informacji.

Ponadto, w związku z uwzględnieniem skargi, mając na względzie treść art. 200 p.p.s.a. Sąd orzekł o zasądzeniu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postepowania.