Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 615/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-05-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6076 Sprawy objęte dekretem o gruntach warszawskich
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Minister Insfrastruktury i Budownictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: 151
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Wesołowska (spr.) Sędziowie WSA Małgorzata Boniecka- Płaczkowska WSA Emilia Lewandowska Protokolant starszy referent Justyna Kobylarczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 maja 2018 r. sprawy ze skargi K.K., D. K.i M. K. na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia[...] stycznia 2017 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z [...] stycznia 2017 roku Minister Infrastruktury i Budownictwa (Minister) działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1w zw. z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23) utrzymał w mocy decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z [...] maja 2015 roku, stwierdzającą nieważność decyzji Ministerstwa Gospodarki Komunalnej z [...]lipca 1955 roku nr [...] oraz utrzymanego nią w mocy orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej w [...] z [...] kwietnia 1955 roku, odmawiającego przyznania prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości warszawskiej położonej przy ulicy [...] oraz [...] w części dotyczącej nieruchomości hipotecznej [...] wchodzącej obecnie w skład działek ewidencyjnych nr [...] z obrębu [...] (Nieruchomość).

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji Ministerstwa Gospodarki Komunalnej z [...] lipca 1955 roku oraz utrzymanego nią w mocy orzeczenia z [...] kwietnia 1955 roku odmawiającego przyznania prawa własności czasowej do gruntu Nieruchomości stanowiło to, iż wniosek o wydanie decyzji dekretowej złożony został przez osoby nieuprawnione. Postępowanie dekretowe zostało wszczęte na wniosek złożony przez kuratorów nieobecnej właścicielki – M. K., która w dacie jego składania od kilku lat już nie żyła.

Organ wyjaśnił, że stosownie do art. 7 ust. 1 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279 dalej jako "dekret") dotychczasowy właściciel gruntu, prawni następcy właściciela, będący w posiadaniu gruntu, lub osoby prawa jego reprezentujące oraz użytkownicy gruntu mogli w ciągu 6 miesięcy od dnia objęcia w posiadanie gruntu przez gminę zgłosić wniosek o przyznanie na tym gruncie jego dotychczasowemu właścicielowi prawa wieczystej dzierżawy z czynszem symbolicznym lub prawa zabudowy za opłatą symboliczną.

W niniejszej sprawie ogłoszenie o objęciu w posiadanie przez Gminę [...] rejonu miasta, w którym znajdowała się Nieruchomość, ukazało się w Dzienniku Urzędowym Rady Narodowej i Zarządu Miejskiego [...] nr [...] z dnia [...] sierpnia 1948 roku. Na skutek czego, kuratorzy sądowi ustanowieni dla nieobecnej M. K. w dniu [...] lutego 1949 roku (tj. w terminie dekretowym) wnieśli o przyznanie nieobecnej właścicielce M. K. prawa własności czasowej do ww. nieruchomości.

Wniosek z 1949 roku o przyznanie prawa własności czasowej został złożony przez adw. Z. N. i adw. B. M. jako ustanowionych postanowieniem Sądu Okręgowego w [...] z dnia [...] kwietnia 1943 r., sygn. akt [...] kuratorów praw i majątku nieobecnej M. K., która zmarła w 1943 r. W tym zakresie powołując się na art. 153 i art. 170 p.p.s.a. organ przyjął, iż wiąże go ocena prawna prawidłowości złożenia wniosku dekretowego wyrażona w wyroku NSA sygn. akt I OSK 1133/10 - wydanym w sprawie dotyczącej tej samej właścicielki i tych samych kuratorów, lecz odnośnie do innej części nieruchomości p.n. "Dobra Królikarnia".

Organ za wyrokiem NSA w sprawie I OSK 1133/10 podał, że obowiązujące w 1943 r., tj. w dacie powołania kuratorów, aż do ich uchylenia z dniem 1 stycznia 1947 r., przepisy Kodeksu cywilnego Królestwa Polskiego z dnia 1 czerwca 1825 r. (Dziennik Praw Królestwa Polskiego 1825.10.41.3) w tytule III dziale I stanowiły o opiece nad majątkiem osób nieobecnych, przewidywały możliwość ustanowienia kuratora, na wniosek prokuratora lub stron zainteresowanych dla zachowania praw i majątku pozostawionego przez osobę nieobecną (art. 36), a także o uchyleniu orzeczenia o wyznaczeniu kuratora w razie śmierci osoby nieobecnej lub uznaniu tej osoby za zmarłą (art. 40), a także że z przepisami tymi korespondowały regulacje Kodeksu postępowania cywilnego z dnia 29 listopada 1930 r., które przewidywały w art. 153 możliwość ustanowienia kuratora dla strony nieznanej z miejsca pobytu na czas trwania procesu (art. 153). Z dniem 1 stycznia 1947 r., czyli z dniem wejścia w życie dekretu z dnia 14 maja 1946 r. "Prawo opiekuńcze" (Dz. U. z 1946, Nr 20, poz. 135) instytucje kuratora dla nieznanego z miejsca pobytu regulował art. 58 dekretu do czasu wejścia w życie Kodeksu rodzinnego z dnia 27 czerwca 1950 r. (Dz. U. Nr 34, poz. 308). Dalej organ podał, że kuratora nieobecnego (curatora absentis), pod rządem wymienionych przepisów, ustanawiało się dla ochrony praw osoby, która z powodu nieobecności nie mogła prowadzić swoich spraw i która nie miała pełnomocnika. Kuratora absentis ustanawiano dla osoby nieobecnej, a nie dla osoby w ogóle nieistniejącej, nieznanej lub dla osoby, która zmarła (organ przywołał orzeczenie Sądu Najwyższego z 10 października 1950 r., sygn. C 248/50, publ. Nowe Prawo 1951, nr 12, s. 40.). Zakres praw i obowiązków kuratora ustalał każdorazowo sąd opiekuńczy, przy czym kuratela absentis miała (i ma do chwili obecnej) charakter niejako zabezpieczającej, z reguły w jej zakres wchodzi dokonywanie czynności zwykłego zarządu.

Minister za NSA podkreślił, że w dacie złożenia wniosku przez kuratorów majątku M. K. już nie żyła, a kurator spadku nie został ustanowiony. Podał też, że stosownie do art. 10 obowiązującego w dacie złożenia wniosku dekretowego rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej o postępowaniu administracyjnym (Dz. U. Nr 36, poz. 341): "Zdolność prawną i zdolność do działań prawnych ocenia władza według prawa cywilnego, o ile przepisy administracyjne w poszczególnych wypadkach nie stanowią inaczej". Z kolei art. 3 § 1 dekretu Prawo spadkowe z 8 października 1946 r. (Dz. U. Nr 60, poz. 328) przewidywał, że z chwilą śmierci spadkodawcy następuje otwarcie spadku.

W świetle przytoczonych przepisów, organ przyjął, że wniosek dekretowy w niniejszej sprawie nie został złożony przez podmiot wymieniony w art. 7 ust. 1 dekretu, a zatem orzeczenie dekretowe rozstrzygające w przedmiocie wniosku złożonego przez osoby nienależące do kręgu podmiotów do tego legitymowanych, a wymienionych w art. 7 ust. 1 dekretu, w sposób rażący - w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa - narusza prawo, czyli art. 7 ust. 1 i 2 wymienionego dekretu. Wyjaśnił, że niezasadnie wszczęte postępowanie o wydanie decyzji dekretowej na wniosek osób nieuprawnionych, organ dekretowy winien był umorzyć jako bezprzedmiotowe, a nie rozstrzygać merytorycznie. Jednocześnie wskazał, iż ww. decyzje dekretowe w części dotyczącej Nieruchomości nie wywołały nieodwracalnych skutków prawnych w rozumieniu art. 156 § 2 kpa.

Skargę na opisaną na wstępie decyzję Ministra złożyli K. K., D. K. i M. K. (dalej jako skarżący) zarzucając jej naruszenie:

1. art. 170 p.p.s.a. w zw. z art. 171 p.p.s.a. w zw. art. 153 p.p.s.a. poprzez bezzasadne uznanie, iż przy ocenie wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji dekretowej odmawiającego przyznania prawa własności czasowej do gruntu ww. nieruchomości warszawskiej organ nadzorczy jest związany oceną prawną naruszania art. 7 ust. 1 dekretu dotyczącą skuteczności złożenia wniosku z dnia [...] lutego 1949 r., o ustanowienie prawa wieczystego użytkowania nieruchomości warszawskiej pod nazwą "[...]" w sprawie nieruchomości hipotecznej hip Nr [...], zawartą w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie w dniu 4 listopada 2010 r., (sygn. I OSK 1133/10). W tym zakresie skarżący podali, iż:

a) wypowiedź NSA zawarta w wyroku z dnia 4 listopada 2010 r., dotyczyła kontroli innej "sprawy administracyjnej", gdyż przedmiotem rozstrzygnięcia było wyłącznie stwierdzenie nieważności decyzji dekretowej w zakresie nieruchomości hipotecznej Hip Nr [...], natomiast niniejsza sprawa dotyczy nieruchomości hipotecznej Hip Nr [...], a zatem brak jest tożsamości "przedmiotu rozstrzygnięcia", a w konsekwencji brak jest zasadności zastosowania przepisów art. 170 p.p.s.a., art. 171 p.p.s.a. oraz art. 153 p.p.s.a.;

b) wypowiedź NSA zawarta w wyroku z dnia 4 listopada 2010 r., w zakresie braku skuteczności złożenia wniosku dekretowego na podstawie art. 7 ust. 1 dekretu warszawskiego przez kuratorów nieobecnej M. K. nie stanowiła "oceny prawnej" w ujęciu art. 153 p.p.s.a. w tym postępowaniu;

c) wypowiedź NSA zawarta w wyroku z dnia 4 listopada 2010 r., w zakresie braku skuteczności złożenia wniosku dekretowego przez kuratorów nieobecnej M. K. na podstawie art. 7 ust. 1 dekretu warszawskiego w zw. z art. 153 Kodeksu Postępowania Cywilnego z dnia 29 listopada 1930 r., oraz art. 58 dekretu z dnia 14 maja 1946 r. prawo opiekuńcze (Dz. U. Nr 20 poz.135) została zrewidowana na podstawie poglądu wyrażonego w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 maja 2016 r. (I OSK 2537/14);

2. art. 170 p.p.s.a. w zw. z art. 171 p.p.s.a. poprzez dokonanie wykładni niezgodnie z konstytucyjnymi zasadami wynikającymi z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, art. 78 Konstytucji RP, art. 176 Konstrukcji RP i art. 184 Konstytucji

RP, polegającej na uznaniu, iż w zakresie złożenia wniosku dekretowego na podstawie art. 7 ust. 1 dekretu warszawskiego, dochodzi do związania prawomocnym wyrokiem, również w wypadku gdyby doszło do naruszenia art. 183 § 1 p.p.s.a., przy wydawaniu wyroku NSA w sprawie I OSK 1133/10, a w konsekwencji uchylenie się przez organ nadzorczy, od rozpoznania merytorycznego kwestii skuteczności złożenia wniosku dekretowego przez kuratorów majątku dla nieobecnej M. K. w zakresie nieruchomości hipotecznej Hip Nr [...]; na podstawie art. 7 ust. 1 dekretu;

3. art. 170 p.p.s.a. w zw. z art. 171 p.p.s.a. w zw. z art. 183 § 1 p.p.s.a. poprzez bezzasadne uznanie, iż związanie prawomocnym wyrokiem NSA oddalającym skargę kasacyjną od wyroku oddalającego skargę od decyzji nadzorczej stwierdzającej wydanie decyzji dekretowej z rażącym naruszaniem prawa tj. art. 7 ust. 2 dekretu, dotyczy również uzasadnienia prawomocnego wyroku oraz wyrażonych w nim poglądów stanowiących odmienną "ocenę prawną" aniżeli przeprowadzoną przez sąd pierwszej instancji odnośnie do kontrolowanej decyzji nadzorczej, w sytuacji gdy podstawą oddalenia skargi kasacyjnej był brak jej uzasadnionych podstaw;

4. art. 170 p.p.s.a. w zw. z art. 171 p.p.s.a. w zw. z art. 1 sporządzonego w dniu 20 marca 1952 roku Protokołu Nr 1 ratyfikowanego przez Polskę w dniu 10 października 1994 roku (Dz. U. z 1995 roku Nr 26, poz. 175) do sporządzonej w Rzymie w dniu 4 listopada 1950 roku, a następnie zmienionej Protokołem Nr 3, Nr 5 i Nr 8 oraz uzupełnionej Protokołem Nr 2 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności (Dz. U. z 1993 roku Nr 61, poz. 284) poprzez jego niezastosowanie, pomimo iż zasada prawomocności nie ma charakteru bezwzględnego i należy ją pogodzić z innymi wartościami wspólnotowymi podlegającymi ochronie jak zasada pierwszeństwa prawa wspólnotowego oraz jego skuteczności, a przez to pozbawienie skarżących prawnie uzasadnionego oczekiwania, uzyskania efektywnego korzystania z nieruchomości stanowiącej własność ich spadkodawcy;

5. art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 136 k.p.a. przez brak przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego oraz dowodowego w zakresie ustalenia jakie czynności podejmował w dniu [...] lutego 1949 r., oraz po tym terminie, adwokat B. M. oraz adwokat Z. N. w imieniu nieobecnej M. K., czy miał świadomość śmierci M. K. w dacie złożenia wniosku dekretowego, przyczyn i daty odwołania kurateli nieobecnej M. K. na wniosek Prezydium Rady Narodowej, oraz brak odniesienia się do dowodów z dokumentów przedstawionych przez skarżących w toku postępowania odwoławczego, a w konsekwencji całkowity brak przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego i dowodowego istotnego dla oceny skuteczności złożenia wniosku dekretowego przez kuratora prawa i majątku dla nieobecnej M. K. w dacie, kiedy M. K. nie żyła (orzeczenie SN z dnia 8 marca 1957 r., III CR 179/57, OSNCK 1958/4/97, postanowienie SN z dnia 13 czerwca 1995 r., II CRN 53/95, LEX nr 1539866, postanowienie SN z dnia 16 czerwca 2004 r., I CZ 40/04, LEX nr 194136), prowadzenie niezasadnych w okolicznościach sprawy wywodów dotyczących świadomości o śmierci M. K. jej syna F. K., który nie składał wniosku dekretowego w dniu 16 lutego 1949 r., jak również nie był stroną decyzji dekretowych.

6. art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 157 k.p.a. w zw. z art. 158 § 1 k.p.a. w zw. z art. 7 ust. 1 i 2 dekretu w zw. z art. 153 Kodeksu Postępowania Cywilnego z dnia 29 listopada 1930 r., oraz art. 58 dekretu z dnia 14 maja 1946 r. prawo opiekuńcze (Dz. U. Nr 20 poz. 135) poprzez stwierdzenie nieważności decyzji dekretowych w wyniku bezzasadnego twierdzenia, iż organy rozpoznające wniosek dekretowy powinny były umorzyć postępowanie dekretowe, nie zaś wydawać merytoryczne rozstrzygnięcia odmawiające przyznania własności czasowej do gruntu "[...]" oznaczonej Hip [...] na skutek rozpoznania wniosku dekretowego złożonego przez kuratora dla nieobecnej M. K. w dniu 16 lutego 1949 r., podczas gdy prawidłowa subsumpcja okoliczności sprawy i wykładnia ww. przepisów prowadzi do wniosku, iż skutecznie został zgłoszony wniosek dekretowy (w imieniu spadkobierców M. K., postanowienie SN z dnia 16 czerwca 2004 r., I CZ 40/04 LEX nr 194136) przez kuratora spadku ustanowionego na podstawie prawomocnego orzeczenia sądowego przed datą śmierci osoby nieobecnej tj. w dacie, gdy kurator dla nieobecnej nie miał świadomości, iż M. K. nie żyje, jak również w dacie, gdy nie był on odwołany na podstawie prawomocnego orzeczenia sądowego, a ponadto wniosek ten został rozpoznany w dacie, gdy ani organy rozpoznające wniosek dekretowy ani kurator dla nieobecnej M. K. nie mieli świadomości o jej śmierci.

Podnosząc powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a) i c) p.p.s.a., skarżący wnieśli o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Ministra oraz na podstawie art. 135 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit a) i c) o uchylenie poprzedzającej ją decyzji Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] maja 2015 roku, a także o zasądzenie na rzecz każdego z nich kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przypisanych prawem.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga jest niezasadna.

Powodem stwierdzenia nieważności decyzji Ministerstwa Gospodarki Komunalnej z dnia [...] lipca 1955 r. oraz utrzymanego nią w mocy orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej w [...] z dnia [...] kwietnia 1955 r., odmawiającego przyznania prawa własności czasowej do gruntu Nieruchomości było uznanie przez organ nadzoru, że wszczęcie postępowania i rozstrzygnięcie sprawy w trybie art. 7 dekretu warszawskiego odbyło się na wniosek osób nieuprawnionych. Organy uznały, że wniosek złożony przez adwokatów Z. N. i B. M., w imieniu nieobecnej M. K., w sytuacji gdy właścicielka nieruchomości nie żyła w dacie składania wniosku, jest nieskuteczny. W tej kwestii Minister oparł swoje rozstrzygnięcie na wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 listopada 2010 r., I OSK 1133/10, które zostało wydane w sprawie tych samych decyzji dekretowych, lecz odnoszącym się do innej części nieruchomości "[...]". Minister Infrastruktury przyjął, iż jest tym wyrokiem związany. Tym samym organ nadzoru stwierdził, że wystąpiła przesłanka nieważności wynikająca z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., ponieważ doszło do rażącego naruszenia art. 7 ust. 1 i 2 wymienionego dekretu.

Wywiedziona w niniejszej sprawie skarga przede wszystkim kwestionuje stanowisko Ministra o związaniu wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 listopada 2010 r., I OSK 1133/10 w zakresie zaskarżenia na podstawie art. 153, art. 170 i art. 171 p.p.s.a. Skarżący stoją na stanowisku, iż sprawa rozpatrywana przez NSA pod sygn. akt I OSK 1133/10 w sensie procesowym jest odrębną sprawą od niniejszej, co skutkuje brakiem związania organu nadzoru wyrokiem z 4 listopada 2010 r., na podstawie art. 153 p.p.s.a, jak i na podstawie art. 170 p.p.s.a. w kontekście prawomocności materialnej wyroku oraz na podstawie art. 171 p.p.s.a. z uwagi na powagę rzeczy osądzonej.

Sąd podziela zdanie Skarżącego odnośnie błędnego zastosowania przez organ art. 153, art. 170 i art. 171 p.p.s.a. Związanie oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania, wynikające z art. 153 p.p.s.a. dotyczy tylko "danej sprawy", tj. zachowując tożsamość przedmiotową, podmiotową i podstawę prawną orzeczenia. W niniejszej sprawie nastąpiła zmiana przedmiotu rozstrzygnięcia – sprawa dotyczy innej części nieruchomości, a więc należy przyjąć, iż nie występuje w niej związanie orzeczeniem sądu wydanym w innej sprawie.

Związanie, o którym mowa w art. 170 p.p.s.a. oznacza, iż Sąd musi uwzględnić stan prawny powstały w wyniku danego orzeczenia. "Orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby". Przepis ten dotyczy prawomocności materialnej orzeczenia, która to polega na związaniu tym orzeczeniem określonych podmiotów. Natomiast zakres związania ograniczony jest co do zasady tylko do rozstrzygnięcia zawartego w sentencji orzeczenia i nie obejmuje jego motywów (por. wyrok SN z dnia 13 stycznia 2000 r., II CKN 655/98). Natomiast powyższe nie zakazuje kierowania się treścią uzasadnienia dla prawidłowego odczytania treści sentencji, w szczególnych przypadkach na gruncie procedury sądowoadministracyjnej czerpanie z motywów rozstrzygnięcia może okazać się konieczne (zob. B. Dauter, Komentarz do art. 170 p.p.s.a., uw.3 (w:) B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, WK 2016). Powyższe stanowisko potwierdza NSA w uzasadnieniu wyroku o sygn. akt I OSK 2537/14 – "zasadniczo moc wiążącą w innych postępowaniach ma jedynie sentencja wyroku wydanego w danej sprawie, co jednak nie wyklucza, że w niektórych, konkretnych wypadkach (a które trudno z góry jednoznacznie określić) niezbędne jest sięgnięcie również do treści motywów danego wyroku".

W konsekwencji należało przyjąć, iż przeświadczenie organu co do związania uzasadnieniem wyroku NSA, sygn. akt I OSK 1133/10 na podstawie art. 153, 170 i 171 p.p.s.a. nie znajduje uzasadnienia w treści tych przepisów.

Jednakże przyznać należy, iż organ nadzoru mógł podzielić zapatrywanie Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w powoływanym wyroku i poglądy tam zawarte przenieść na grunt niniejszej sprawy.

Nie może ujść z pola widzenia, że niniejsza sprawa objęta kontrolą Sądu dotyczy części tej samej nieruchomości warszawskiej p.n. [...], a wniosek "dekretowy" w trybie art. 7 ust. 1 złożyli w lutym 1949 r. ustanowieni jeszcze wiosną 1943 r. kuratorzy dla nieznanej z miejsca pobytu, a zmarłej w listopadzie 1943 r. M. K. W szczególności byli to ci sami kuratorzy i jeden i ten sam wniosek, który w istocie obejmował kilka nieruchomości hipotecznych. Jakkolwiek zatem nie można mówić o związaniu treścią uzasadnienia wyroku NSA zapadłego w sprawie I OSK 1133/10 to jednak, przy ocenie skuteczności ww. wniosku dekretowego można się posiłkować stanowiskiem NSA wyrażonym w wyroku I OSK 1133/10, choć, co zaznaczono, nie w trybie art. 153 czy 170 p.p.s.a.

Taki pogląd zdaniem Sądu zasługuje na akceptację, bowiem odpowiadałby zasadzie pewności prawa wynikającej z art. 2 Konstytucji, a także byłby spójny z orzecznictwem Europejskiego Trybunału Praw Człowieka na gruncie art. 6 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności (Dz. U. z 1993 r., Nr 61, poz. 284 ze zm.). Z orzecznictwa ETPCz wynika, iż rozbieżność orzecznictwa w odniesieniu do tego samego zagadnienia prawnego prowadzi do naruszenia zasady pewności prawa, a przez to do naruszenia art. 6 ust. 1 wymienionej Konwencji. Incydentalne odejście od utrwalonego stanowiska interpretacyjnego, nie mające szczególnego uzasadnienia w okolicznościach danej sprawy powoduje wykreowanie stanu niepewności prawnej i zaburzenie zaufania do wymiaru sprawiedliwości (zob. wyrok ETPCz z 2 listopada 2010 r., skarga nr 38155/02, wyrok ETPCz z 6 grudnia 2007 r., skarga nr 30658/05, wyrok ETPCz z 30 lipca 2015 r., skarga nr 30123/10).

W danym stanie faktycznym odejście od dotychczasowej linii orzeczniczej wykreowanej przez NSA w wyroku z 4 listopada 2010 r, sygn. akt I OSK 1133/10, bez zmiany żadnych okoliczności sprawy - ostatecznie bowiem ocena prawna skuteczności wniosku złożonego w 1949r. w imieniu zmarłej w 1943r. M. K. na tym etapie postępowania pozostaje niezmieniona, w szczególności że dotyczy jednego i tego samego wniosku dekretowego – mogłoby stanowić o złamaniu zasady pewności prawa. Co prawda organ naruszył reguły procesowe odnośnie do zastosowania art. 153 i art. 170 p.p.s.a., ale uchybienie powyższe nie miało wpływu na wynik sprawy, natomiast pozostanie przy wykładni zaprezentowanej przez NSA w powoływanym wyroku jest w zgodzie z prawem i służy zapewnieniu jego pewności.

Z przedstawionym stanowiskiem nie stoją w sprzeczności żadne normy konstytucyjne powołane w skardze w punkcie 2, ani art. 1 Protokołu nr 1 do Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności powołany w punkcie 4 tejże skargi. Nie doszło do pozbawienia skarżących prawnie uzasadnionego oczekiwania, uzyskania efektywnego korzystania z nieruchomości stanowiącej własność jej spadkodawcy, ponieważ nie spełniono w ogóle wstępnego warunku uzyskania prawa majątkowego w postaci skutecznie złożonego wniosku w trybie art. 7 ust. 1 dekretu warszawskiego.

Sąd nie dostrzegł również naruszenia przez organ art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 136 k.p.a. Organ przeprowadził postępowanie wyjaśniające w niezbędnym zakresie, w jakim toczyło się kontrolowane postępowanie. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej jest postępowaniem nadzwyczajnym i stanowi formę nadzoru. Postępowanie nadzorcze podlega takim samym regułom procesowym, jak postępowanie zwykłe z tym, że odmienny jest przedmiot obu postępowań. W postępowaniu zwykłym organ zmierza do wyjaśnienia stanu faktycznego i rozstrzyga merytorycznie sprawę, zaś w postępowaniu nadzorczym przedmiotem jest decyzja (z reguły ostateczna) i ustalenie, czy została ona wydana z kwalifikowanymi wadami, o których stanowi art.156 § 1 kpa. Co do zasady, nie prowadzi się jednak postępowania wyjaśniającego czy dowodowego od początku.

Odnosząc się do zarzutu nieprzeprowadzenia postępowania dowodowego istotnego dla oceny skuteczności złożenia wniosku dekretowego przez kuratora prawa i majątku dla nieobecnej M. K. w dacie kiedy osoba ta nie żyła w świetle przywołanych przez Skarżących orzeczeń Sądu Najwyższego wyjaśnić należy, że orzecznictwo to dotyczyło działań kuratora ustanowionego dla osoby nieobecnej, która zmarła przed odwołaniem kurateli. Odnosiło się zatem do sytuacji procesowej zmarłej strony postępowania sądowego, reprezentowanej przez kuratora, i miało na celu ochronę stabilności prawomocnych orzeczeń sądowych. Ta ostatnia kwestia jest istotna z punktu widzenia celów kuratora w procesie. W niniejszej sprawie mamy jednak do czynienia z czynnością materialno-prawną (wniosek w trybie art. 7 ust. 1 dekretu), która decydowała o skuteczności roszczenia odnośnie do praw majątkowych określonych ustawą, co jednak zmienia optykę, w porównaniu z orzeczeniami Sądu Najwyższego powoływanymi w skardze.

Wreszcie nie sposób przyjąć, iż w sprawie doszło do naruszenia art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 157 k.p.a. w zw. z art. 158 § 1 k.p.a. w zw. z art. 7 ust. 1 i 2 dekretu. Uznanie rozpoznania wniosku dekretowego złożonego przez podmiot do tego nieuprawniony za rażące naruszenie prawa stanowi konsekwencję przyjętego i wyartykułowanego przez Naczelny Sąd Administracyjny założenia, iż wniosek pochodzący od kuratorów dla osoby nieobecnej, tj. M. K., która zmarła kilka lat wcześniej - nie wywołuje skutków prawnych.

Końcowo sąd wskazuje że analogiczne stanowisko w odniesieniu do innych nieruchomości gruntowych wchodzących w skład nieruchomości warszawskiej położonej przy ul. [...]" nr hip [...] oraz [...] wyrażane było w orzecznictwie tutejszego sądu w wyrokach z 30 listopada 2017 roku I SA/WA 1392/16 oraz z 11 lipca 2017 roku I SA/WA 209/16. Dodatkowo, nadmienić należy, że Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 20 grudnia 2017 roku, sygn. akt I OSK 809/17 wyjaśnił, że wyrokiem z 4 listopada 2010 roku, I OSK 1133/10 przesądzona została nieważność decyzji dekretowej o odmowie przyznania prawa własności czasowej.

Mając to na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł o oddaleniu skargi.