Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 109/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2020-04-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6041 Profilaktyka  i   rozwiązywanie  problemów alkoholowych, ustalanie liczby punktów sprzedaży,  zasad  usytuowania miejsc
Hasła tematyczne: Przeciwdziałanie alkoholizmowi
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję II i I instancji
Powołane przepisy: article: art. 135, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 18
journal: Dz.U. 2018 poz 2137
law: Ustawa z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi - tekst jedn.
article: art. 7, art. 8, art. 10, art. 75 par. 1, art. 79 par. 1, art. 81
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Alina Dominiak Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak Sędzia WSA Janina Guść (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 24 kwietnia 2020 r. w Gdańsku sprawy ze skargi Z. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 4 września 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zezwolenia na wyprzedaż posiadanych zinwentaryzowanych zapasów napojów alkoholowych 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia 31 lipca 2019 r. nr [...], 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz Z. O. kwotę 200 (dwieście) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z 4 września 2019 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z 31 lipca 2019 r., którą odmówiono przedsiębiorcy Z. O. wydania zezwolenia na wyprzedaż posiadanych, zinwentaryzowanych zapasów napojów alkoholowych zawierających do 4,5% alkoholu oraz piwa w Sklepie Spożywczo-Przemysłowym przy ul. J. N. [...] w [...].

Powyższa decyzja zapadła w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:

Z. O. 15 maja 2019 r. wystąpił o wydanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych w punkcie oznaczonym jako Sklep Spożywczo-Przemysłowy położonym przy ul. J. N. [...] w [...], z uwagi na to, że poprzednie zezwolenie traciło termin ważności (z dniem 1 czerwca 2019 r.).

Wniosek ten został rozpatrzony negatywnie decyzją z 15 lipca 2019 r., ponieważ Komisja Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w [...] postanowieniem z 27 maja 2019 r. zaopiniowała negatywnie lokalizację punktu sprzedaży napojów alkoholowych przy ul. J. N. [...] w [...], jako niespełniająca warunków określonych w § 2 uchwały nr [...] Rady Miejskiej w [...] z dnia 25 kwietnia 2018 r. w sprawie ustalenia na terenie miasta [...] maksymalnej liczby zezwoleń na sprzedaż i podawanie napojów alkoholowych, zasad usytuowania miejsc sprzedaży i podawania oraz odstępstw od zakazu spożywania napojów alkoholowych (Dz. Urz. Woj. [...] z 24 maja 2018 r., poz. [...]), powoływanej dalej także jako uchwała. Organ wskazał, że według pomiarów dokonanych przez Straż Miejską w [...], odległość od wejścia do punktu sprzedaży przy ul. N. [...] w [...] do furtki w ogrodzeniu Przedszkola Miejskiego Nr [...] przy ul. N. [...] wynosiła 27 m. Natomiast zgodnie z § 2 uchwały punkty sprzedaży oraz punkty sprzedaży i podawania napojów alkoholowych nie mogą być usytuowane w odległości mniejszej niż 50 m od szkół, przedszkoli, placówek oświatowo-wychowawczych i opiekuńczych.

Z. O., w związku z wygaśnięciem zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych i decyzją odmowną w zakresie wydania nowego zezwolenia, złożył 19 lipca 2019 r. w Urzędzie Miejskim w [...] złożył kolejny wniosek, w którym zwrócił się tym razem o wydanie zezwolenia na wyprzedaż posiadanych i zinwentaryzowanych w Sklepie Spożywczo-Przemysłowym przy ul. J. N. [...] w [...], zapasów napojów alkoholowych zawierających: do 4,5% alkoholu oraz piwa, powyżej 4,5% do 18% alkoholu (z wyjątkiem piwa) oraz powyżej 18% alkoholu.

Prezydent Miasta [...], po rozpatrzeniu przedmiotowego wniosku w zakresie napojów alkoholowych zawierających do 4,5% alkoholu oraz piwa, decyzją z 31 lipca 2019 r. odmówił przedsiębiorcy wydania zezwolenia.

Jako podstawę prawną decyzji organ wskazał art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm.), dalej powoływanej także jako "k.p.a.", art. 18 ust. 3a oraz art. 18⁴ ustawy z 26 października 1982 r. o wychowywaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (t. j. Dz. U. z 2018 r., poz. 2137 ze zm.), powoływanej dalej także jako ustawa oraz uchwałę nr [...] Rady Miejskiej w [...] z dnia 25 kwietnia 2018 r.

Przyczyną wydania przedmiotowej decyzji było uznanie przez organ, zgodnie z ustaleniami dokonanymi przez Komisję Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych, że punkt sprzedaży napojów alkoholowych (Sklep Spożywczo-Przemysłowy znajdujący się przy ul. J. N. [...] w [...]) na dzień złożenia wniosku nie spełnia warunków określonych w § 2 Uchwały nr [...] Rady Miejskiej w [...].

Organ wskazał przy tym, że wyprzedaż posiadanych, zinwentaryzowanych zapasów napojów alkoholowych w sklepie jest rodzajem sprzedaży detalicznej napojów alkoholowych. Natomiast sprzedaż napojów alkoholowych podlega reglamentacji. Art. 12 ust. 3 ustawy stanowi bowiem, że gminy mają dostosować liczbę i położenie miejsc sprzedaży, podawania i spożywania napojów alkoholowych do potrzeb ograniczania dostępności alkoholu, określonych w gminnym programie profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych. Tymczasem żaden przepis ustawy nie wyłącza zastosowania art. 12 ust. 3 oraz art. 18 ust. 3a do postępowań wydawanych na podstawie art.184 ust. 1 ustawy (regulującego kompleksowo procedury udzielania zezwolenia na wyprzedaż napojów alkoholowych). W przypadku zezwoleń jednorazowych oraz zezwoleń udzielanych podmiotom organizującym przyjęcia zastosowanie powyższych artykułów zostało wprost wyłączone.

Od powyższej decyzji odwołanie wniósł Z. O., w którym domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji i uwzględnienia wniosku.

W uzasadnieniu odwołania, wskazał on, że nie zgadza się ze sposobem dokonania pomiaru przez Straż Miejską, ponieważ wejście do Przedszkola Miejskiego nr [...] znajduje się (podążając ciągiem komunikacyjnym) w odległości

60 m od wejścia do sklepu. Natomiast miejsce przeznaczone do zewnętrznego przebywania dzieci, tj. plac zabaw, jest na części nieruchomości skrajnie oddalonej od granicy, gdzie znajduje się sklep (

80 m).

W dalszej części odwołania strona odwołująca się wskazała, że jej zdaniem, wydanie decyzji zezwalającej na wyprzedaż jest uzależnione od dobrej woli urzędników zajmujących się sprawą. Z prezentowanego w decyzji stanowiska, że art. 184 ustawy nie reguluje kompleksowo procedur udzielania na wyprzedaż napojów alkoholowych, wynika, że organ zezwalający może wydać zezwolenie, zatem przepis nie ustala sztywno zasad wydawania zezwolenia, a wręcz daje organowi prawo do uznaniowości. Strona powołała się również na treść art. 7 i 8 k.p.a., z której wynika, że urzędnik ma pomagać i dbać o obywateli, a decyzja organu jest złamaniem powyższych zasad oraz podstawowych praw przedsiębiorcy i konstytucyjnych praw człowieka.

Dodatkowo strona odwołująca powołała się na art. 17 ust. 2 w związku z art. 64 ust. 3 Konstytucji RP, twierdząc, że organ złamał wyrażane tam zasady poprzez ograniczenie wolności podejmowania działalności gospodarczej i naruszenie istoty prawa własności.

Strona wskazała ponadto, że znajduje się wieku przedemerytalnym i nie ma szans na podjęcie nowego zatrudnienia, a odmowa wyprzedania posiadanych napojów alkoholowych spowoduje utratę płynności finansowej i zagrozi istnieniu jej firmy.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], po rozpatrzeniu przedmiotowego odwołania, powołaną na wstępie decyzją z 4 września 2019 r., utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...].

Organ odwoławczy zaaprobował stanowisko organu pierwszej instancji, że o zasadności odmowy wydania zezwolenia na wyprzedaż napojów alkoholowych w rozpoznawanej sprawie świadczy fakt, że w punkcie prowadzonej dotychczas działalności sprzedaż taka nie może być już prowadzona, ponieważ jego lokalizacja nie spełnia wymogów przewidzianych w Uchwale Rady Miejskiej w [...] z dnia 25 kwietnia 2018 r. nr [...] - nie zachowano wymaganej odległości punktu od Przedszkola Miejskiego nr [...] w [...].

Organ wskazał, że nie można uznać, iż skoro sprzedaż alkoholu w danym punkcie nie jest możliwa z uwagi na brak podstaw do wydania zezwolenia w podstawowej procedurze, tj. w trybie art. 18 ustawy, to wyprzedaż taka w tym samym punkcie, możliwa byłaby na podstawie zezwolenia wydanego w trybie art. 18⁴ ust. 1 ustawy. Jeżeli bowiem w danym punkcie sprzedaż alkoholu nie jest w ogóle możliwa, to nie jest ona także możliwa w trybie wyprzedaży. Odmienne stanowisko oznaczałoby aprobatę dla sytuacji, w której sprzedaż alkoholu w trybie wyprzedaży możliwa byłaby bez względu na naruszenie norm obowiązującego prawa.

Odnosząc się do zarzutów odwołania, Kolegium uznało, że kwestie dotyczące sytuacji materialnej i zdrowotnej strony nie mają wpływu na rozstrzygnięcie, bowiem takiej możliwości nie przewidywał ustawodawca. Organ odwoławczy uznał za niezasadny zarzut naruszenia przepisów prawa procesowego, tj. art. 7 i 8 k.p.a., wskazując, że organ pierwszej instancji w sposób prawidłowy rozpoznał stan faktyczny sprawy, który w rozpoznawanej sprawie był bezsporny. Organ wskazał, że kwestie mające fundamentalne znaczenie dla rozstrzygnięcia dotyczyły sfery prawnej, nie zaś ustaleń faktycznych. Organ stwierdził, że w związku z ostatecznością negatywnego postanowienia Komisji Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w [...] z 27 maja 2019 r. organ pierwszej instancji był związany stanowiskiem w nim zawartym i w odniesieniu do jego ustaleń musiał rozstrzygnąć przedmiot wniosku o wyprzedaż napojów alkoholowych. Tym samym postępowanie organu pierwszej instancji prawidłowo ograniczyło się do zestawienia treści ostatecznej opinii Komisji, powstałego na jej podstawie stanu faktycznego sprawy (wygaśnięcie zezwolenia) i treści wniosku o zezwolenie na wyprzedaż.

Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem Z. O. wniósł skargę, w której domagał się uchylenia w całości zaskarżonej decyzji oraz zasądzenia na jego rzecz kosztów postępowania.

Skarżący zarzucił organowi odwoławczemu:

- rażące naruszenie art. 10 § 1 oraz art. 81 k.p.a. poprzez nie zapewnienie stronie czynnego udziału w każdym stadium postępowania tj. uniemożliwienie stronie wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji, co do całości zgromadzonych dowodów;

- naruszenie art. 107 § 1 pkt 3 k.p.a. polegające na nieoznaczeniu w decyzji strony postępowania;

- naruszenie art. 107 § 1 pkt 8 k.p.a. poprzez brak prawidłowych podpisów osób wydających decyzję tj. nie podania imion i nazwisk oraz stanowisk służbowych pracowników Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] upoważnionych do wydania decyzji, tego wymogu, zdaniem skarżącego, nie spełniają nieczytelne "parafki";

- rażące naruszenie art. 21 ust. 1 pkt 1 oraz art. 184 ust. 1 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi oraz § 2 Uchwały Nr [...] Rady Miejskiej w [...] z dnia 25 kwietnia 2018 r. poprzez błędną interpretację i niewłaściwe zastosowanie mające wpływ na wynik sprawy;

- nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych w sprawie poprzez nie uwzględnienie zastrzeżeń strony w sprawie sposobu mierzenia odległości Sklepu Spożywczo- Przemysłowego od faktycznego wejścia do obiektu przedszkolnego;

- naruszenie art. 2 Konstytucji RP tj. zasady sprawiedliwości społecznej poprzez nie uwzględnienie sytuacji strony pomimo, że art. 184 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi nie zawiera wykazu warunków niezbędnych do spełnienia przez przedsiębiorcę ubiegającego się o zgodę na wyprzedaż posiadanych, zinwentaryzowanych zapasów napojów alkoholowych, wobec czego zgoda jest wyłącznie uznaniowa;

- naruszenie art. 16 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej gwarantującego wolność prowadzenia działalności gospodarczej poprzez odmowę wyprzedaży zapasów napojów alkoholowych co w znaczący, negatywny sposób, wpłynęło na kondycję prowadzonego przez stronę sklepu i zagraża jego istnieniu, a tym samym na kondycję finansową osoby prowadzącej działalność gospodarczą;

- rażące naruszenie podstawowych norm postępowania administracyjnego obowiązujących w państwie prawa, które to normy zawarte zostały w przepisach art. 7 oraz art. 8 k.p.a.;

- naruszenie art. 10 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (t. j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1292 ze zm.) poprzez nierozstrzygnięcie odwołania zgodnie z zasadą rozstrzygania wątpliwości co do stanu faktycznego na korzyść przedsiębiorcy.

Na wstępie uzasadnienia skargi skarżący wskazał na swoją sytuację materialną podnosząc, że jest mikroprzedsiębiorcą, który od 1990 r. prowadzi wraz z żoną rodzinny sklep spożywczo-przemysłowy w [...], nie zatrudnia pracowników. Sklep ten jest jego jedynym źródłem utrzymania, a do nabycia praw emerytalnych pozostało mu dwa lata. Utrata prawa do wyprzedaży alkoholu może przyczynić się jego upadłości.

Następnie, przechodząc do merytorycznych zarzutów, skarżący wskazał, że pomimo tego, iż w odwołaniu przedstawił swój sprzeciw wobec sposobu ustalenia odległości sklepu od przedszkola, to organ odwoławczy nie odniósł się do niego, uznając ustalenia tej odległości jako stan faktyczny bezsporny. Tymczasem w jego ocenie, na co zwrócił uwagę w odwołaniu, odległość ta nie wynosi 27 metrów, a co najmniej 60 metrów.

Skarżący wskazał, że art. 2¹ ust. 1 pkt 1 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi jest nieprecyzyjny i nie posługuje się określeniem "drzwi wejściowe" oraz "wejście do obiektu chronionego", które istnieją w § 2 ust. 2 i 3 uchwały Nr [...] Rady Miejskiej w [...]. Według skarżącego wejście do budynku Przedszkola Miejskiego znajduje się w odległości większej niż 50 m, a miejsca zabaw dzieci, z którego potencjalnie byłby możliwy kontakt wzrokowy i głosowy, o którym mowa w art. 21 pkt 1) ustawy, w odległości ponad 80 metrów od wejścia do sklepu.

Skarżący wskazał, że art. 184 ustawy nie zawiera żadnych warunków wyrażenia zgody na wyprzedaż zapasów napojów alkoholowych. Przepis ten wyraźnie stwierdza, iż "organ zezwalający może wydać zezwolenie z określeniem terminu na wyprzedaż posiadanych, zinwentaryzowanych zapasów napojów alkoholowych". Jest to więc decyzja uznaniowa i organ ma prawo, biorąc pod uwagę ważny interes społeczny strony, wydać taką zgodę.

Końcowo skarżący podniósł, że nie został zawiadomiony o możliwości wypowiedzenia się co do zgromadzonego materiału dowodowego i możliwości wniesienia ewentualnych wniosków dowodowych, co podważyło jego zaufanie do organów państwa. Tymczasem zgodnie z art. 81 k.p.a. okoliczność może być uznana za udowodnioną, jeżeli strona miała możliwość wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 2107 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.), powoływanej w dalszej części uzasadnienia jako p.p.s.a., następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia przez organ przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia przepisów postępowania dającego podstawę do wznowienia postępowania lub innego naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Skarga została uwzględniona w związku z niezasadnym pominięciem przez organ podniesionych w odwołaniu zarzutów strony w sprawie ustalenia odległości od sklepu do obiektu przedszkolnego, która to okoliczność miała zasadnicze znaczenie dla oceny złożonego przez skarżącego wniosku.

Podstawę prawną złożnego wniosku stanowił przepis art. 184 ust. 1 ustawy, który stanowi, że na wniosek przedsiębiorcy, którego zezwolenie wygasło z przyczyn wymienionych w art. 18 ust. 12, organ zezwalający może wydać zezwolenie z określeniem terminu na wyprzedaż posiadanych, zinwentaryzowanych zapasów napojów alkoholowych. Termin określony w zezwoleniu na wyprzedaż nie może być dłuższy niż 6 miesięcy od dnia wygaśnięcia zezwolenia.

Skarżący złożył wniosek o zezwolenie na wyprzedaż niesprzedanych zapasów alkoholu z związku z wygaśnięciem posiadanego zezwolenia na sprzedaż alkoholu w dniu 1 czerwca 2019 r.

Od 8 czerwca 2018 r. na terenie miasta [...] obowiązuje uchwała Rady Miejskiej w [...] Nr [...] z dnia 25 kwietnia 2018 r. o w sprawie ustalenia na terenie miasta [...] maksymalnej liczby zezwoleń na sprzedaż i podawanie napojów alkoholowych, zasad usytuowania miejsc sprzedaży i podawania oraz odstępstw od zakazu spożywania napojów alkoholowych.

W § 2 tej uchwały prawodawca gminny wskazał, że

1. Punkty sprzedaży oraz punkty sprzedaży i podawania napojów alkoholowych nie mogą być usytuowane w odległości mniejszej niż 50 m od następujących obiektów:

1) szkół,

2) przedszkoli,

3) placówek oświatowo-wychowawczych i opiekuńczych.

2. Odległość, o której mowa w ust. 1 mierzy się ciągiem komunikacyjnym od drzwi wejściowych przeznaczonych dla klientów punktu sprzedaży lub punktu sprzedaży i podawania napojów alkoholowych do ogólnodostępnego wejścia do obiektów wymienionych w ust. 1.

3. Przez "ciąg komunikacyjny" należy rozumieć dystans, jaki trzeba pokonać od drzwi wejściowych przeznaczonych dla klientów punktu sprzedaży lub punktu sprzedaży i podawania napojów alkoholowych do wejścia do obiektu chronionego, bez napotykania naturalnych bądź sztucznych przeszkód i bez narażania się na naruszenie przepisów Prawa o ruchu drogowym.

4. Wejście do obiektu chronionego to ogólnodostępne wejście do obiektu posadowionego na posesjach nieogrodzonych, a w przypadku obiektów na posesjach ogrodzonych - ogólnodostępne wejście w ogrodzeniu trwałym.

Powyższa uchwala jest aktem prawa miejscowego, obowiązującym w dacie rozpoznania wniosku. Skarżący poprzednio prowadził działalność gospodarczą w zakresie sprzedaży alkoholu na podstawie zezwolenia wydanego w innym stanie prawnym, ukształtowanym uchwałą Rady Miejskiej w [...] nr [...] z dnia 27 maja 2009 r., która nie wprowadzała warunków dotyczących odległości punktów sprzedaży napojów alkoholowych od obiektów chronionych.

Przed złożeniem wniosku o zezwolenie na wyprzedaż napojów alkoholowych skarżący występował z wnioskiem o wydanie zezwolenia na sprzedaż alkoholu. Wniosek ten nie został uwzględniony, bowiem w dacie jego złożenia obowiązywały inne regulacje prawne niż w dacie uzyskania poprzedniego zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych.

Z decyzji organów obu instancji wynika, że przyczyną odmowy uwzględnienia złożonego wniosku była okoliczność, że usytuowanie sklepu wnioskodawcy naruszało przepis § 2 ust. 1 cytowanej uchwały, który wprowadza wymóg 50- metrowej odległości punktów sprzedaży napojów alkoholowych od wymienionych w nim obiektów chronionych. Organ ustalił, że sklep skarżącego znajduje się w odległości 27 m od przedszkola.

Organ dokonał ustalenia tej okoliczności faktycznej na podstawie informacji zawartych w uzasadnieniu postanowienia Komisji Profilaktyki i Rozwiazywania Problemów Alkoholowych w [...] z dnia 27 maja 2019 r. W uzasadnieniu tym wskazano, że Straż Miejska w dniu 22 maja 2019 r. dokonała pomiaru odległości od punktu sprzedaży alkoholu znajdującego się przy ul. N. [...] do Przedszkola Miejskiego nr [...], położonego przy ul. N. [...] i odległość mierzona zgodnie z § 2 ust. 2 uchwały wynosi 27 m.

Należy zauważyć, że wyliczenie odległości dzielącej sklep skarżącego i miejsce usytuowania obiektu chronionego nie było przedmiotem sentencji postanowienia. Postanowienie, w którego uzasadnieniu zawarto ustalenia w tym zakresie dotyczyło opinii Komisji Profilaktyki i Rozwiazywania Problemów Alkoholowych w [...] w sprawie z wniosku Z. O. o wydanie zezwolenia na sprzedaż alkoholu. Przedmiotem tego postanowienia jak i decyzji o odmowie wydania tego zezwolenia była kwestia oceny wniosku w sprawie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych. Okoliczności odległości obu obiektów stanowiła jedyne okoliczność faktyczną ustalaną w procesie wydawania tych aktów. Prawomocność tych aktów skutkuje ich mocą wiążącą co do rozstrzygnięcia poprzedniego wniosku. Nie powoduje natomiast związania organu faktami stanowiącymi podstawę wydanego rozstrzygnięcia.

Skarżący w aktualnie prowadzonym postępowaniu, jako odrębnym postępowaniu administracyjnym, miał zatem prawo kwestionować okoliczność faktyczną, jaką jest obiektywna odległość między obiektami. Brak jest podstaw do stwierdzenia by w tym zakresie organ był związany ustaleniami faktycznymi zawartymi w akcie wydanym w innym postępowaniu administracyjnym.

W aktach sprawy brak jest protokołu dokonania pomiarów z dnia 22 maja 2019 r., co uniemożliwia ocenę w jaki sposób pomiar został dokonany i czy dokonanie pomiaru odpowiada wymogom z § 2 ust. 2 - 4 uchwały. Ustalana odległość winna być zmierzona ciągiem komunikacyjnym od drzwi wejściowych przeznaczonych dla klientów punktu sprzedaży napojów alkoholowych do ogólnodostępnego wejścia do obiektu chronionego, przy czym ogólnodostępne wejście do obiektu chronionego to ogólnodostępne wejście do obiektu posadowionego na posesjach nieogrodzonych, a w przypadku obiektów na posesjach ogrodzonych - ogólnodostępne wejście w ogrodzeniu trwałym.

Organ orzekający w niniejszej sprawę winien dysponować dowodami umożliwiającymi ocenę spełnienia warunków tego przepisu. Wymogu tego nie spełnia powołanie się na dane ustalone w uzasadnieniu postanowienia lub decyzji wydanej w innej sprawie.

Zgodnie z art. 75 § 1 k.p.a. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny.

Organ mógłby powołać się na informacje dotyczące odległości zawarte w innej decyzji administracyjnej, gdyby okoliczność ta nie była przez stronę kwestionowana. W sytuacji gdy skarżący kwestionował ustalenie tej odległości, wskazując, że wynosi ona 60 m., organ winien przeprowadzić na tę okoliczność postępowanie dowodowe.

Odległość, o której jest mowa w § 2 uchwały winna być stwierdzona w wyniku pomiaru dokonanego podczas oględzin terenu (art. 85 § 1 k.p.a.). Podkreślić należy, że przepis art. 79 § 1 k.p.a. stanowi, że strona powinna być zawiadomiona o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu z oględzin przynajmniej na siedem dni przed terminem. Taki tryb postępowania był niezbędny w celu realizacji uprawnień skarżącego do udziału w prawidłowym przebiegu postępowania dowodowego.

Organ winien dokonać ustalenia odległości między drzwiami wejściowymi przeznaczonymi dla klientów punktu sprzedaży napojów alkoholowych i ogólnodostępnym wejściem do przedszkola w przypadku posesji nieogrodzonej, a w przypadku obiektu przedszkola na posesji ogrodzonej - ogólnodostępnym wejściem w ogrodzeniu trwałym. Okoliczność ta miała istotne - zasadnicze - znacznie dla rozstrzygnięcia sprawy, stałą się bowiem jedyną opisaną w uzasadnieniu decyzji podstawą oddalenia wniosku, a zebrany w sprawie materiał dowodowy nie zawiera przekonywujących dowodów na jej poparcie.

Organ odwoławczy winien zatem zastosować w niniejszej sprawie art. 138 § 2 k.p.a., zgodnie z którym organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Wydanie decyzji o utrzymaniu zaskarżonej decyzji w mocy było zatem nieprawidłowe.

W powyższym zakresie za zasadny uznać należało podniesiony w skardze zarzut naruszenia zasad postępowania administracyjnego wynikających z art. 7 oraz art. 8 k.p.a. oraz zarzut naruszenia art. 10 i art. 81 k.p.a. poprzez niezapewnienie stronie czynnego udziału w każdym stadium postępowania.

Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd stwierdzając naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 135 p.p.s.a uchylił w całości zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.

Sąd uznał za niezasadny podniesiony w skardze zarzut naruszenia art. 107 § 1 pkt 3 k.p.a. polegający na nieoznaczeniu w decyzji administracyjnej strony postępowania.

W wydanych decyzjach dokonano prawidłowego oznaczenia strony będącej ich adresatem. Z treści części dyspozytywnej decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia 31 lipca 2019 r. wynika, że została ona skierowana do "przedsiębiorcy Z. O.". Decyzja zawiera zatem oznaczenie imienia i nazwiska osoby fizycznej będącej jej adresatem. Podobnie ocenić należy decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 15 listopada 2019 r. w której "przedsiębiorca Z. O." został oznaczony jako strona w komparycji decyzji poprzedzającej część dyspozytywną.

Także podniesiony w skardze zarzut naruszenia art. 107 § 1 pkt 8 k.p.a. nie uzasadniał uchylenia zaskarżonej decyzji.

Zgodnie z art. 107 § 1 pkt 8 k.p.a. decyzja zawiera podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego pracownika organu upoważnionego do wydania decyzji, a jeżeli decyzja wydana została w formie dokumentu elektronicznego - kwalifikowany podpis elektroniczny.

Niewątpliwie podpisy pod decyzją SKO nie są czytelne, nie zawierają imion i nazwisk osób składających podpisy.

Interpretacja unormowania art. 107 § 1 pkt 8 k.p.a. prowadzi jednak do wniosku, że nie wprowadza on wymogu czytelności podpisu, a jedynie wymóg złożenia podpisu oraz podania imienia i nazwiska osoby podpisującej decyzję.

Pod pojęciem podpisu należy rozumieć znak ręczny określonej osoby, pozwalający dzięki jego indywidualnym cechom na identyfikację tej osoby. Podpis jest jednym z konstytutywnych elementów decyzji, jego złożenie gwarantuje, że decyzja pochodzi rzeczywiście od odpowiedniego i właściwego organu, jak również, że pismo jest wyrazem woli organu, a nie projektem decyzji, a co za tym idzie jego brak należy spostrzegać w kategoriach istotnych wad rozstrzygnięcia.

Wydana decyzja zawiera podpisy wszystkich trzech osób wchodzących w skład organu kolegialnego.

Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 17 kwietnia 2018 r. sygn. akt I GSK 351/18 podpis pod decyzją "może być nieczytelny (w formie zwykle używanej przez osobę składającą podpis), jeżeli jest on uzupełniony imienną pieczątką składającego podpis, z podaniem imienia, nazwiska i stanowiska służbowego osoby składającej podpis. Identyfikacja osoby podpisującej decyzję jest możliwa także dzięki wskazaniu w nagłówku decyzji danych identyfikujących osobę podpisaną pod decyzją." Podpis pod rozstrzygnięciem musi być zatem własnoręczny, lecz nie musi być czytelny (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 18 grudnia 2019 r. sygn. akt III SA/Po 683/19).

Wydana decyzja spełnia powyższe wymogi. Decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] jest sygnowana nieczytelnymi podpisami, ale z jej komparycji wynikało jakie osoby, wymienione z imienia i nazwiska zasiadały w składzie tego organu. Podpisy pod decyzją zostały złożone przez przewodniczącego składu oraz jego członków, co wynika z miejsca założenia podpisów. Osoby te w związku z wymienieniem ich imion i nazwisk w treści komparycji decyzji są znane. Złożenie nieczytelnych podpisów nie ma zatem wpływu na ważność wydanej decyzji.

Zarzut rażącego naruszenia art. 21 ust. 1 pkt 1 ustawy nie zasługiwał na uwzględnienie, przepis ten, wprowadzający definicję najbliższej okolicy punktu sprzedaży napojów alkoholowych, nie znajdował bowiem w sprawie zastosowania, a rozstrzygnięcie organu opierało się na normie § 2 uchwały.

Organ dokonał w sprawie ustaleń faktycznych, które nie zostały oparte na prawidłowo zebranym i ocenionym materiale dowodowym. W konsekwencji zastosowanie w sprawie § 2 uchwały Nr [...] Rady Miejskiej w [...] z dnia 25 kwietnia 2018 r. jak i odmowa uwzględnienia wniosku na podstawie art. 184 ust. 1 ustawy nastąpiły przedwcześnie.

Za niezasadne Sąd uznał zarzuty naruszenia art. 2 Konstytucji RP i art. 16 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej.

Okoliczność, że norma art. 184 ust. 1 ustawy przewiduje ocenę wniosku o udzielenie zgody na wyprzedaż alkoholu w ramach uznania administracyjnego nie wpłynęła negatywnie na sytuację skarżącego. Ocena wniosku w niniejszej sprawie była związana z niespełnieniem wymogów odległości punktu sprzedaży alkoholu od obiektu chronionego. Została ona zatem dokonana z uwzględnieniem konkretnej określonej w przepisach prawa okoliczności. Działając w ramach zakreślonych przepisem art. 184 ust. 1 ustawy organ niewątpliwie mógł powołać się na odległość punktu sprzedaży napojów alkoholowych od obiektu chronionego jako uzasadniającą odmowę wydania zezwolenia. Działania organu nie można zatem ocenić jako dowolnego, przekraczającego granice uznania administracyjnego. Za niedopuszczalną natomiast należy uznać interpretację, zgodnie z którą w sytuacji braku wykazu warunków niezbędnych do wydania zezwolenia organ były zobligowany każdorazowo do uwzględnienia złożonego wniosku.

Okoliczności dotyczące negatywnego wpływu wydanej decyzji na kondycję finansową przedsiębiorstwa skarżącego nie mogły uzasadniać uchylenia zaskarżonej decyzji. Ustawa o wychowaniu w trzeźwości realizuje cel jakim jest życie obywateli w trzeźwości i przewiduje m.in. mechanizmy zmierzające do ograniczania spożycia napojów alkoholowych, inicjowania i wspierania przedsięwzięć mających na celu zmianę obyczajów w zakresie sposobu spożywania tych napojów, przeciwdziałania powstawaniu i usuwania następstw nadużywania alkoholu (§ 1 ustawy). Do mechanizmów takich zaliczyć należy konieczność posiadania zezwolenia na sprzedaż (jak i wyprzedaż) napojów alkoholowych i wprowadzenie ograniczeń w jego wydawaniu, z czym muszą liczyć się przedsiębiorcy prowadzący działalność w takim zakresie.

Za niezasadny Sąd uznał także zarzut naruszenia art. 10 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców poprzez rozstrzygnięcie odwołania niezgodnie z zasadą rozstrzygania wątpliwości co do stanu faktycznego na korzyść przedsiębiorców.

Zgodnie z art. 10 ust. 2 Prawa przedsiębiorców, jeżeli przedmiotem postępowania przed organem jest nałożenie na przedsiębiorcę obowiązku bądź ograniczenie lub odebranie uprawnienia, a w tym zakresie pozostają niedające się usunąć wątpliwości co do stanu faktycznego, organ rozstrzyga je na korzyść przedsiębiorcy.

Wskazany wyżej przepis wyraża - podobną do wynikającej z art. 81a § 1 k.p.a. - zasadę rozstrzygania wątpliwości organu co do stanu faktycznego na korzyść strony postępowania. Z uwagi na specyfikę regulacji Prawa przedsiębiorców art. 10 ust. 2 tejże ustawy stanowi lex specialis względem odpowiedniego przepisu Kodeksu postępowania administracyjnego.

Przepis art. 10 ust. 2 Prawa przedsiębiorców nie mógł znaleźć zastosowania w niniejszej sprawie z dwóch powodów.

Po pierwsze, przedmiotem postępowania przed organem nie było nałożenie na przedsiębiorcę obowiązku, ograniczenie lub odebranie uprawnienia. Organ niewątpliwe nie nakładał na skarżącego obowiązku. Przedmiotem postępowania nie było także ograniczenie lub odebranie posiadanego przez niego uprawnienia. Ograniczenie lub odebranie uprawnienia może nastąpić jedynie w sytuacji gdy przedsiębiorcy uprawnienie takie przysługuje. Natomiast w niniejszej sprawie mamy do czynienia z sytuacja przeciwną, w której przedsiębiorca występuje o przyznanie mu uprawnienia, którego nie posiada, skarżący nie ma powiem prawa do wyprzedaży napojów alkoholowych.

Po drugie, zasada wyrażona w art. 10 ust. 2 Prawa przedsiębiorców znajduje zastosowanie wyłącznie w sytuacji, gdy organ rozpoznający sprawę nie będzie w stanie przy użyciu dostępnych środków dowodowych rozstrzygnąć wątpliwości w zakresie stanu faktycznego. Dokonanie ustalenia stanu faktycznego w zakresie odległości punktu sprzedaży alkoholu od obiektu chronionego – przedszkola jest niewątpliwie możliwe i nie wiąże się ze szczególnymi trudnościami. Sytuacji takiej jak zaistniała w niniejszej sprawie nie można zatem zakwalifikować jako wątpliwości stanu faktycznego nie dających się usunąć, które winny być rozstrzygane na korzyść przedsiębiorcy.

Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd uchylił decyzję organów obu instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 135 p.p.s.a W toku ponownego rozpoznania sprawy organ uwzględni dokonaną przez Sąd ocenę prawną oraz wskazania, co do dalszego toku postępowania.

W związku z uwzględnieniem skargi, Sąd na podstawie art. 200 p.p.s.a., zgodnie ze złożonym wnioskiem, zasądził na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania w kwocie 200 zł z tytułu uiszczonego w sprawie wpisu sądowego,

Niniejsza sprawa została rozpoznana w trybie postępowania uproszczonego na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a., w związku ze złożeniem w skardze wniosku o rozpoznanie sprawy w postępowaniu uproszczonym i brakiem wniosku organu o przeprowadzenie rozprawy.

Orzeczenia sądów administracyjnych powoływane w niniejszym uzasadnieniu dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem internetowym http://orzeczenia.nsa.gov.pl.