Postanowienie WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 189/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2016-04-05 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 6042 Gry losowe i zakłady wzajemne
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Odmówiono przyznania prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych
Powołane przepisy: article: art. 246 § 2 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Paweł Mierzejewski po rozpoznaniu w dniu 5 kwietnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A z siedzibą w L. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia 23 grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry postanawia odmówić przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.


UZASADNIENIE

Wraz ze skargą na ww. decyzję A z siedzibą w L. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Fundacja jest w niniejszym postępowaniu sądowym reprezentowana przez pełnomocnika procesowego z wyboru w osobie adwokata.

W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy A wskazała, że jest organizacją non profit i nie prowadzi działalności gospodarczej. Cele statutowe fundacji realizowane są w oparciu o zbiórkę pieniędzy, która prowadzona jest za pośrednictwem urządzeń elektronicznych. Z uwagi na to, że organy celne kwestionują legalność urządzeń należących do fundacji w świetle ustawy o grach hazardowych, w związku z obecnie toczącymi się postępowaniami karnoskarbowymi i administracyjnymi, fundacja pozbawiona została wpływów z tytułu darowizn. W tej sytuacji skarżąca nie jest w stanie uiścić należnych opłat sądowych.

Z oświadczenia fundacji wynika, że jej kapitał zakładowy wynosi 0 zł. Identycznie określono wartość środków trwałych wnioskodawcy. Z oświadczenia fundacji wynika, że w ostatnim roku poniosła ona stratę w wysokości - 7.674,74 zł. Strona posiada rachunek bankowy, na którym - w świetle złożonego oświadczenia - nie posiada jakichkolwiek środków.

W związku z wątpliwościami co do rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych strony skarżącej, zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 1 marca 2016 r. wezwano pełnomocnika skarżącej do przedłożenia - w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania - następujących dokumentów i oświadczeń:

a) dokumentów księgowych, z których wynikałaby wysokość wszystkich dochodów osiągniętych przez fundację w okresie 1 stycznia 2015 r. – 29 lutego 2016 r.;

b) dokumentów obrazujących wysokość kosztów działalności statutowej oraz kosztów administracyjnych poniesionych przez fundację w okresie 1 stycznia 2015 r. – 29 lutego 2016 r.;

c) wyciągów ze wszystkich posiadanych przez fundację rachunków bankowych (w tym wyciągów z kont i lokat dewizowych oraz rachunków lokat terminowych) obrazujących historię (wszystkie wypłaty i wpłaty) i salda (stany) tych rachunków w okresie ostatnich trzech miesięcy; w przypadku gdyby rachunki bankowe zostały zajęte należało przedstawić dokumenty potwierdzające ten fakt (zaświadczenia wystawione przez bank, informujące o wysokości zajęć i sposobie ich spłaty); w razie likwidacji któregokolwiek z rachunków należało przedstawić stosowne zaświadczenie wystawione przez bank lub kopię umowy z bankiem o zamknięciu rachunku;

d) raportów kasowych z okresu ostatnich trzech miesięcy;

e) dokumentów potwierdzających aktualny (to jest na dzień 1 marca 2016 r.) stan zadłużenia fundacji wobec Skarbu Państwa, ZUS, banków oraz stan wymagalnych zobowiązań fundacji wobec kontrahentów, dostawców mediów i innych podmiotów;

f) oświadczenia, czy w związku z deklarowaną trudną sytuacją finansową fundacji zarząd fundacji bądź fundatorzy podjęli jakiekolwiek działania o charakterze naprawczym;

g) oświadczenia czy fundacja aktualnie zatrudnia pracowników i jakie obciążenia ponosi comiesięcznie z tytułu wynagrodzeń;

h) oświadczenia z jakich środków fundacja opłaca należności za świadczoną na jej rzecz profesjonalną pomoc prawną.

Przesyłka zawierająca przedmiotowe wezwanie została skutecznie doręczona pełnomocnikowi procesowemu strony skarżącej w dniu 10 marca 2016 r., co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru znajdującego się w aktach sądowych sprawy.

Do dnia wydania niniejszego postanowienia do akt nie wpłynęły jakiekolwiek dokumenty ani oświadczenia, o nadesłanie których skarżąca fundacja była wzywana.

W tym stanie uznano, co następuje:

W świetle art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) prawo pomocy w zakresie częściowym (poprzez zwolnienie od kosztów sądowych) obejmować może zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków. Z kolei w myśl art. 246 § 2 pkt 2 ww. aktu normatywnego osobie prawnej może być przyznane prawo pomocy w zakresie częściowym, gdy osoba ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Brzmienie powołanego przepisu wskazuje wprost, że przyznanie prawa pomocy może nastąpić, gdy strona wykaże, że znajduje się w sytuacji uniemożliwiającej jej poniesienie pełnych kosztów postępowania. Obowiązkiem strony jest zatem wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy. Brak jest prawnych podstaw do prowadzenia z urzędu postępowania w sprawie sytuacji majątkowej wnioskodawcy, jeżeli on sam nie wykaże istnienia przesłanek uzasadniających uwzględnienie żądania prawa pomocy. Referendarz sądowy nie jest wobec tego zobowiązany do prowadzenia jakichkolwiek dochodzeń w sytuacji, gdy przedstawione przez stronę dane uniemożliwiają pełną ocenę jej stanu majątkowego, albo gdy nie są one do końca jasne.

Odnosząc powyższe uregulowania do przedmiotowej sprawy, należy stwierdzić, że skarżąca fundacja złożyła jedynie wniosek o prawo pomocy na urzędowym formularzu PPPr i nie udowodniła w żaden sposób, aby znajdowała się w sytuacji uzasadniającej przyznanie jej prawa pomocy. Skarżąca w ogóle nie wykazała jaki jest jej aktualny, obecny stan majątkowy.

Wezwanie referendarza sądowego z dnia 1 marca 2016 r., ukierunkowane na uzupełnienie i udokumentowanie danych zawartych we wniosku o prawo pomocy, zostało doręczone w sposób prawidłowy na adres pełnomocnika procesowego strony. Przesyłka zawierająca to wezwanie została doręczona w dniu 10 marca 2016 r. i do dnia wydania niniejszego postanowienia pozostała bez odpowiedzi.

W związku z powyższymi okolicznościami faktycznymi należy wskazać, że do wykazania aktualnej sytuacji majątkowej wnioskodawcy nie wystarcza oświadczenie wskazujące na trudną sytuację finansową. Rozpoznając wniosek o prawo pomocy należy bowiem kompleksowo ocenić stan majątkowy wnioskodawcy, a następnie podjąć stosowną decyzję w przedmiocie przyznania bądź odmowy przyznania prawa pomocy. Dla dokonania rzetelnej oceny stanu majątkowego potrzebne jest jego wykazanie przez wnioskodawcę za pomocą stosownych dokumentów i oświadczeń.

Uchylenie się strony od obowiązków nałożonych w toku postępowania o przyznanie prawa pomocy, czy też nierzetelne ich wykonanie, jest przeszkodą wykluczającą uprawdopodobnienie wskazanych we wniosku okoliczności, a w konsekwencji wyłącza możliwość przyznania prawa pomocy w żądanym zakresie. W realiach rozpatrywanej sprawy referendarz sądowy nie jest bowiem w stanie ustalić wysokości ewentualnych dochodów fundacji oraz stanu jej majątku. Ponadto nie wiadomo ile wynoszą koszty działalności statutowej oraz koszty administracyjne ponoszone przez fundację oraz czy w związku z deklarowaną trudną sytuacją finansową fundacji zarząd fundacji bądź fundatorzy podjęli jakiekolwiek działania o charakterze naprawczym. Nie wiadomo również z jakich środków fundacja opłaca należności za świadczoną na jej rzecz profesjonalną pomoc prawną.

W reasumpcji, referendarz sądowy przyjmując za podstawę art. 246 § 2 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi odmówił przyznania prawa pomocy w żądanym przez fundację zakresie, o czym orzeczono jak w sentencji postanowienia.