Postanowienie NSA, sygn. akt I OZ 646/10
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2010-09-01 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne: Przywrócenie terminu
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono zażalenie
Powołane przepisy: article: art. 86 § 1, art. 87
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jolanta Rajewska po rozpoznaniu w dniu 1 września 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia L. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 30 czerwca 2010 r. sygn. akt II SA/Go 820/09 o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia skargi L. S. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Gorzowie Wielkopolskim z dnia [...] sierpnia 2009 r., nr [...] w przedmiocie skierowania na badania psychologiczne postanawia: oddalić zażalenie


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim postanowieniem z dnia 30 czerwca 2010 r., sygn. akt II SA/Go 820/09 odmówił L. S. przywrócenia terminu do wniesienia skargi na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Gorzowie Wielkopolskim z dnia [...] sierpnia 2009 r., nr [...] w przedmiocie skierowania na badania psychologiczne.

W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji w Gorzowie Wielkopolskim z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...] wraz z pouczeniem o sposobie i terminie wniesienia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego doręczona została L. S. w sposób zastępczy (odbiór decyzji potwierdziła matka adresata – U. S.) w dniu 19 sierpnia 2009 r.

W dniu 21 września 2009 r. L. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim skargę, która postanowieniem z dnia 10 listopada 2009 r. została odrzucona jako niedopuszczalna ze względu na uchybienie terminu.

Pismem z dnia 12 maja 2010 r. pełnomocnik skarżącego z urzędu, złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na przedmiotową decyzję, załączając do wniosku skargę. Pełnomocnik podniósł, że dopiero w dniu 7 maja 2010 r. powziął wiadomość, iż skarżący uchybił terminowi do wniesienia środka odwoławczego i wniósł o dopuszczenie dowodu z przesłuchania skarżącego.

Na posiedzeniu niejawnym wyznaczonym przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim na dzień 29 czerwca 2010 r. od skarżącego odebrane zostało oświadczenie, z którego wynika, że mieszka on z rodzicami i przeważnie wszelka korespondencja kierowana do niego jest odbierana przez matkę U. S. Ponadto L. S. potwierdził, że przedmiotową decyzję odebrała matka, natomiast on w tym czasie przebywał za granicą w celach zarobkowych, a gdy wrócił do domu jego matka przebywała w sanatorium. Dopiero na przełomie sierpnia i września 2009 r. matka wręczyła mu przedmiotową decyzję.

Sąd I instancji podkreślił, że w zakresie oceny przedmiotowego wniosku zwrócić należy uwagę, iż sąd może przywrócić termin do dokonania czynności procesowej w postępowaniu sądowym tylko i wyłącznie jeżeli strona nie dokonała tej czynności bez swojej winy i wówczas, gdy okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu zostaną we wniosku uprawdopodobnione. W orzecznictwie utrwalił się pogląd, że od strony dokonującej czynności procesowej wymagać należy zachowania szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Zatem przywrócenie uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku, gdy prezentowana argumentacja uprawdopodobni brak winy.

W ocenie WSA w Gorzowie Wielkopolskim w rozpatrywanej sprawie strona skarżąca nie wykazała, że uchybiła terminowi do złożenia skargi bez swojej winy, zachowując należytą staranność w tym zakresie z oświadczenia skarżącego nie wynika bowiem, aby na przeszkodzie do wniesienia skargi w terminie stanęła niedająca się usunąć i niezawiniona przez niego przeszkoda.

Akta sprawy dowodzą, że korespondencja kierowana do skarżącego, w tym korespondencja sądowa, w istocie była odbierana przez jego matkę. Skoro skarżący wyraził na powyższe zgodę, a matka za każdym razem przekazywała mu korespondencję, co potwierdził sam skarżący, to w tej sytuacji przy braku innych nadzwyczajnych okoliczności uniemożliwiających skarżącemu złożenie przedmiotowej skargi w terminie, brak podstaw do przyjęcia powyższej okoliczności za uzasadniającą brak winy skarżącego w zakresie uchybienia terminu do wniesienia skargi. Zauważyć należy, że przekazanie skarżącemu decyzji przez jego matkę, jak podał skarżący na przełomie sierpnia i września 2009 r., nastąpiło jeszcze znacznie przed upływem terminu do złożenia skargi, tj. dniem 18 września 2009 r.

Zdaniem Sądu I instancji nie ulega wątpliwości, że na gruncie niniejszej sprawy uchybienie terminowi do złożenia skargi wywołane było niedbalstwem skarżącego.

Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł L. S., reprezentowany przez pełnomocnika z urzędu, domagając się jego uchylenia i uwzględnienia wniosku, bądź uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. Wskazał, że brak szczegółowego ustalenia okresu pobytu matki skarżącego w sanatorium spowodował, że nie można podzielić stanowiska WSA w Gorzowie Wielkopolskim jakoby uchybienie terminowi do wniesienia skargi było wynikiem braku należytej staranności po stronie skarżącego. Należy również wziąć pod uwagę, że skarżący w terminie do złożenia skargi nie posiadał stałej pracy, w związku z tym nie posiadał niezbędnych środków na ponoszenie kosztów zastępstwa procesowego. Właśnie okoliczność poszukiwania pracy, przebywanie za granicą oraz pobyt matki w sanatorium spowodowały, że skarżący bez swojej winy uchybił terminowi do wniesienia środka odwoławczego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Podstawę do przywrócenia stronie terminu do dokonania określonej czynności przed sądem stanowi art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej powoływana jako P.p.s.a.). Jak wynika z powołanego przepisu, sąd na wniosek strony przywróci termin do dokonania czynności, jeżeli uchybienie nastąpiło bez jej winy. Wymogi stawiane wnioskowi o przywrócenie terminu sprecyzowane zostały w art. 87 P.p.s.a. Mianowicie, należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu, a nadto wraz z wnioskiem należy dokonać określonej czynności.

W orzecznictwie sądowym ugruntowany jest pogląd, że zawarta w dyspozycji art. 86 § 1 P.p.s.a. przesłanka braku winy, warunkująca pozytywne rozpoznanie wniosku, oznacza wykazanie okoliczności, które przy zachowaniu należytej staranności uniemożliwiły wnioskującemu terminowe dokonanie czynności i jednocześnie były przez niego nie do przewidzenia i nie do usunięcia. Kierunek wykładni sądowej tego przepisu wskazuje, że winę wykluczają przeszkody, których wnioskodawca nie był w stanie przewidzieć, ani im zapobiec. A contrario, negatywnej przesłanki zawinienia, która wyłącza możliwość przywrócenia terminu, należy upatrywać w zaniechaniu przez wnioskodawcę tym wszystkim czynnościom, które przy dołożeniu przez niego należytej staranności, zapobiegłyby konsekwencjom, jakie ustawodawca wiąże z upływem terminów do dokonania określonych czynności procesowych. Oceniając wystąpienie tej przesłanki, sąd powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, należy zauważyć, że nie mogą odnieść pożądanego skutku argumenty podnoszone w zażaleniu.

W pierwszej kolejności podkreślić trzeba, że nie można przyjąć, jakoby częste przebywanie poza domem w tym wyjazdy zagraniczne skarżącego uniemożliwiały mu odbiór przesyłki. Bowiem jak wynika z oświadczenia złożonego przez skarżącego ustalił on ze swoją matką, że to ona będzie odbierać korespondencję kierowaną do niego. Natomiast wyjazd matki skarżącego do sanatorium niewątpliwie należy uznać za zdarzenie planowane i przewidywalne, dlatego niezasadne jest twierdzenie, iż wyjazd ten spowodował brak możliwości terminowego odebrania korespondencji i w konsekwencji uchybienie terminowi do wniesienia środka odwoławczego. Ponadto zauważyć należy, że skarżący zamieszkuje z obojgiem rodziców, a tym samym to ojciec mógł przekazać korespondencję bezpośrednio skarżącemu.

Nie bez znaczenia jest również okoliczność, że skarżący wstępując na drogę postępowania administracyjnego, powinien się liczyć z możliwością przesłania mu korespondencji, z której doręczeniem przepisy wiążą określone skutki w sferze praw i obowiązków strony postępowania. W związku z tym strona należycie dbająca o swoje interesy powinna zapewnić w takiej sytuacji skuteczne doręczenie jej korespondencji, aby uniknąć negatywnych skutków upływu terminów procesowych.

Na marginesie Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że fakty przedstawione w zażaleniu, a dotyczące sytuacji materialnej skarżącego w tym problemów ze znalezieniem pracy, nie miały wpływu na niniejsze rozstrzygnięcie, gdyż okoliczności te nie stanowią jednej z przesłanek przywrócenia terminu, określonych wyczerpująco w art. 86 § 1, § 2 i art. 87 § 1 - § 4 P.p.s.a.

W świetle powyższego, wskazane przez skarżącego przyczyny uchybienia terminu nie mogą stanowić podstawy do jego przywrócenia, a tym samym postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 30 czerwca 2010 r. uznać należy za prawidłowe.

Z tych względów, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.