Postanowienie NSA, sygn. akt I OSK 575/09
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2009-05-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6149 Inne o symbolu podstawowym 614
Hasła tematyczne: Odrzucenie skargi
Skarżony organ: Prezes Rady Ministrów
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 53 § 1, art. 54 § 1, art. 184 w zw. z art. 182
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Lech po rozpoznaniu w dniu 25 maja 2007 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej S. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 stycznia 2009 r., sygn. akt I SA/Wa 92/09 o odrzuceniu skargi S. P. na decyzję Prezesa Rady Ministrów z dnia [...] listopada 2008 r., nr [...] w przedmiocie zwrotu wypłaconego stypendium postanawia oddalić skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Prezes Rady Ministrów decyzją z dnia [...] listopada 2008 r., nr [...] utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] maja 2008 r., nr [...], orzekającą zwrot przez S. P. stypendium wypłaconego mu w Krajowej Szkole Administracji Publicznej w kwocie [...] zł.

Decyzję z dnia [...] listopada 2008 r., Nr [...] S. P. otrzymał w dniu 28 listopada 2008 r., co pokwitował własnoręcznym podpisem (zwrotne potwierdzenie odbioru znajdujące w aktach administracyjnych sprawy).

W dniu 23 grudnia 2008 r. (data stempla pocztowego) S. P. złożył bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Prezesa Rady Ministrów z dnia [...] listopada 2008 r., nr [...] utrzymującą w mocy własną decyzję z dnia [...] maja 2008 r., nr [...], orzekającą zwrot przez S. P. stypendium wypłaconego mu w Krajowej Szkole Administracji Publicznej w kwocie [...] zł.

Skarga ta wpłynęła do Sądu w dniu 29 grudnia 2008 r.

W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w dniu 31 grudnia 2008 r. przesłano skargę do właściwego organu – Prezesa Rady Ministrów.

Postanowieniem z dnia 30 stycznia 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 92/09, odrzucił skargę S. P., jako wniesioną po terminie.

Sąd wskazał, że zgodnie z art. 53 § 1 i art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), skargę wnosi się do sądu administracyjnego w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny podniósł, że w niniejszej sprawie skarga została co prawda nadana w polskim urzędzie pocztowym w dniu 23 grudnia 2008 r., lecz skarżący dokonał tej czynności bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, pomijając obowiązek wniesienia skargi za pośrednictwem organu, który wydał zaskarżoną decyzję – w niniejszym przypadku Prezesa Rady Ministrów.

W związku z tym Sąd pierwszej instancji stwierdził, że w rozpoznawanej sprawie dniem wniesienia skargi do Sądu przez skarżącego jest dzień przesłania tejże skargi przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na adres Prezesa Rady Ministrów, to jest dzień 31 grudnia 2008 r., który to termin uchybia terminowi zakreślonemu w art. 53 § 1 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W niniejszej bowiem sprawie termin do złożenia skargi upłynął w dniu 29 grudnia 2008 r.

Od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę kasacyjną złożył S. P., wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji. Wniesiono także o zasądzenie kosztów na rzecz skarżącego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie przepisów postępowania, to jest:

1) art. 58 § 1 pkt 2 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, poprzez błędne przyjęcie, iż w omawianym stanie faktycznym zachodzą przesłanki do odrzucenia skargi z powodu niewniesienia jej w odpowiednim terminie;

2) art. 53 § 1 oraz art. 54 § 1 wskazanej wyżej ustawy, poprzez przyjęcie, iż w niniejszej sprawie doszło do naruszenia terminu do wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego;

3) art. 49 § 1 wskazanej ustawy, poprzez pominięcie ustawowego obowiązku wezwania strony do usunięcia braków formalnych skargi przed jej odrzuceniem.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że fakt nadania skargi w polskim urzędzie pocztowym w dniu 23 grudnia 2008 r. (a więc przed upływem terminu do jej złożenia) oznacza, że termin do złożenia skargi został zachowany. Zdaniem skarżącego czynność ta powinna zostać co najwyżej zakwalifikowana jako błąd formalny wniesionego pisma, co powinno skutkować wezwaniem do usunięcia jego braków w trybie art. 49 § 1 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Podniesiono także, iż w normalnych okolicznościach termin złożenia skargi zostałby zachowany, a tymczasem Sąd pierwszej instancji dwa dni po otrzymaniu skargi (31 grudnia wobec 29 grudnia), przesłał skargę do organu, w konsekwencji czego z powodu okoliczności zewnętrznych (święta i związane z tym zaburzenia w funkcjonowaniu poczty), doszło do przekroczenia tego terminu. Powołując się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 lutego 2005 r., sygn. akt FZ 645/04 wskazano, że "braku winy nie można przypisać skarżącemu (...), jeśli termin do wniesienia skargi upłynął w trakcie tzw. długiego weekendu". Zdaniem autora skargi kasacyjnej, w przedmiotowej sprawie należy uznać, że dochodzi do takiego związku, skoro skarżący nadał pismo niemal na tydzień przed upływem ustawowego terminu do wniesienia skargi.

Odpowiedzi na skargę kasacyjną złożyli: pełnomocnik Prezesa Rady Ministrów oraz uczestnik postępowania Krajowa Szkoła Administracji Publicznej. Organy podzieliły argumentację Sądu pierwszej instancji i wniosły o oddalenie skargi kasacyjnej oraz o zasądzenie kosztów według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują przesłanki nieważności określone w art. 183 § 2 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zatem Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej.

Skuteczne natomiast zakwestionowanie prawidłowości sprawowanej kontroli przez sąd administracyjny pierwszej instancji jest możliwe w przypadku wskazania przepisów prawa, które naruszył sąd, a następnie powiązanie zarzutów z nimi związanych z odpowiednimi normami prawa procesowego bądź materialnego, które wadliwie zastosowano w postępowaniu administracyjnym, a nadto wykazanie, że mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W niniejszej sprawie skarga kasacyjna zarzuciła zaskarżonemu postanowieniu naruszenie art. 58 § 1 pkt 2, art. 53 § 1, art. 54 § 1 oraz art. 49 § 1 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Na wstępie swych rozważań Naczelny Sąd Administracyjny pragnie zauważyć, że w myśl art. 98 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.), w okresie dwóch lat od dnia 1 stycznia 2004 r., to jest od dnia wejścia w życie powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę wniesioną bezpośrednio do sądu administracyjnego, jeżeli wniesiona została w terminie określonym w art. 53 § 1 przywołanej ustawy, sąd administracyjny przekazuje organowi, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi, ze skutkiem określonym w art. 54 § 1 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, to jest tak, jakby była wniesiona za pośrednictwem organu. Oznacza to, że termin złożenia skargi do sądu był początkiem terminu o którym mowa w art. 53 § 1 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Od 1 stycznia 2006 r. sytuacja uległa zmianie. Wniesienie pisma zawierającego skargę bezpośrednio do sądu zamiast do organu administracji publicznej skutkuje tym, że sąd powinien ją przekazać, zgodnie z art. 54 § 1 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O zachowaniu terminu do wniesienia skargi decyduje wówczas data nadania skargi przez sąd (który w tym wypadku zastępuje działanie skarżącego) do właściwego organu administracji publicznej.

Podobne poglądy były formułowane również odnośnie wniesienia skargi kasacyjnej bezpośrednio do Sądu Najwyższego, z pominięciem sądu, który wydał zaskarżony wyrok lub postanowienie.

W związku z tym uznać należy, że w niniejszej sprawie Sąd pierwszej instancji prawidłowo odrzucił skargę S. P., jako wniesioną po terminie. Z akt niniejszej sprawy wynika bowiem, że decyzję Prezesa Rady Ministrów z dnia [...] listopada 2008 r., nr [...] doręczono skarżącemu w dniu [...] listopada 2008 r., w związku z czym 30 – dniowy ustawowy termin zakreślony do złożenia skargi do sądu administracyjnego upływał w dniu 29 grudnia 2008 r. Skarżący natomiast, choć złożył skargę w polskim urzędzie pocztowym w dniu 23 grudnia 2008 r., to jednak zaadresował ją bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, a nie do organu, który wydał zaskarżoną decyzję. Tym samym nie zastosował się do wymogu określonego w art. 54 § 1 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W konsekwencji tego skarga, która wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w dniu 29 grudnia 2008 r., została wysłana do właściwego organu – Prezesa Rady Ministrów w dniu 31 grudnia 2008 r. i tę właśnie datę należy uznać za datę wniesienia skargi przez skarżącego. W związku z tym stwierdzić należy, że została ona złożona po terminie.

Wskazać w tym miejscu należy, że złożenie skargi do niewłaściwego organu nie stanowi okoliczności, o której mowa w art. 49 § 1 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Przyczyną wstrzymującą bieg pisma jest bowiem niezachowanie warunków formalnych określonych w art. 46 tej ustawy. Natomiast nie wzywa się do korekty pisma, jeżeli podlega ono przekazaniu innemu organowi lub sądowi.

Zauważyć także wypada, że pogląd zawarty w skardze kasacyjnej, jakoby w niniejszej sprawie doszło do uchybienia terminu z powodu świąt i zaburzeń w funkcjonowaniu poczty w tym okresie, nie jest zasadny. Przypomnieć bowiem należy, że termin do złożenia skargi w przedmiotowej sprawie upływał w dniu 29 grudnia 2008 r., a dzień ten nie był dniem świątecznym.

W związku z tym uznać należy, że zarzuty skargi kasacyjnej nie zasługują na uwzględnienie, a zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie nie narusza przepisów obowiązującego prawa.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 184 w związku z art. 182 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny postanowił, jak w sentencji.