Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt III SAB/Wr 107/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2020-04-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6272 Wizy, zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony, na osiedlenie się, wydalenie z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
658
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: *Stwierdzono bezczynność organu
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 8, art. 9, art. 12, art. 36, art. 64 par. 2
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Maria Tkacz–Rutkowska Sędziowie: Sędzia WSA Anetta Makowska–Hrycyk (sprawozdawca) Sędzia WSA Jadwiga Danuta Mróz po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 24 kwietnia 2020 r. sprawy ze skargi N. Z. na bezczynność Wojewody D. w przedmiocie wniosku o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę: I. stwierdza, że Wojewoda D. dopuścił się bezczynności; II. stwierdza, że bezczynność Wojewody D. nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. zobowiązuje Wojewodę D. do wydania aktu kończącego postępowanie w sprawie w terminie 30 dni od otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; IV. dalej idącą skargę oddala; V. zasądza od Wojewody D. na rzecz skarżącej kwotę 597 (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

N. Z., obywatelka U. (dalej: strona, Skarżąca) w dniu 30 grudnia 2019 r. złożyła skargę na bezczynność Wojewody D. (dalej: Wojewoda, organ) w sprawie o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, o co wystąpiła wnioskiem w dniu 5 października 2018 r. Działając na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej: p.p.s.a.) zarzuciła naruszenie przepisów art. 8, art. 12, art. 35 § 1 i § 3 oraz art. 36 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postepowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm.; dalej: k.p.a.) poprzez rażące przekroczenie terminów do załatwienia sprawy w postępowaniu oraz niezasadne pozostawienie wniosku bez rozpoznania.

Wniosła o stwierdzenie bezczynności organu skutkującej niezałatwieniem w terminie wniosku o zezwolenie na pobyt czasowy; o stwierdzenie, że bezczynność postępowania miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; o zobowiązanie Wojewody do wydania decyzji w sprawie; o przyznanie od Wojewody na rzecz Skarżącej sumy pieniężnej w wysokości 20 000 zł na podstawie art. 149 § 2 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a.): o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, bez przeprowadzania rozprawy; o zasądzenie kosztów postępowania na rzecz strony skarżącej według norm przepisanych oraz opłaty od pełnomocnictwa, a także o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów z dokumentów załączonych do niniejszej skargi, tj. skargi na urząd pocztowy.

Argumentowała, że w dniu 5 października 2018 r. złożyła wniosek o zezwolenie na pobyt czasowy. W zawiadomieniu organu z [...] listopada 2019 r. została poinformowana, że pismem z 14 czerwca 2019 r. organ wezwał Skarżącą do uzupełnienia braków formalnych wniosku m.in. poprzez złożenie odcisków palców i o osobiste stawiennictwo w siedzibie organu. Wedle tego zawiadomienia strona pisma tego nie odebrała w terminie mimo prawidłowej próby doręczenia na adres wskazany we wniosku. Wyjaśniła Skarżąca, że nie była świadoma, że wezwanie zostało do niej wysłane. Wskazała, że w dniu [...] września 2019 r. złożyła informację o nowym adresie. Organ na nowy adres wysłał zawiadomienie o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania. Pełnomocnik Skarżącej wniósł ponaglenie na pozostawienie wniosku bez rozpoznania. Uzasadniała dalej, że wielokrotnie zwracała uwagę na problemy z doręczaniem korespondencji na adres przy ul. L., czego przejawem jest skarga na urząd pocztowy dołączona do skargi na bezczynność. Dodatkowy problem w sprawie wynika – jak wskazała Skarżąca – z omyłkowej informacji podanej we wniosku, a dotyczącej adresu zamieszkania: ul. L. [...]. Faktyczny adres, wynikający z umowy najmu (stanowiącej załącznik do wniosku) jak i z zaświadczenia ZUS - to ul. L. [...]. Wedle Skarżącej, w sytuacji, gdy nie jest pewne, który adres jest prawidłowy, organ był zobowiązany wysłać zawiadomienie na obydwa adresy. Nie powinien pozostać bierny na to, że strona poinformowała w poszczególnych dokumentach złożonych do wniosku o dwóch potencjalnych adresach. Wobec zaś zawiadomienia organu we wrześniu 2019 r. o zmianie adresu, organ powinien był ponownie wezwać stronę do uzupełnienia braków formalnych, czego nie uczynił, pozostając biernym i działając bezpośrednio na niekorzyść strony.

Dalej, podkreśliła czas, w którym organ rozpatrywał poprawność dokumentów złożonych przez Skarżącą. Od dnia 5 października 2018 r. do dnia zawiadomienia o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania upłynęło ponad 12 miesięcy. Organ powinien – wedle strony – dużo wcześniej poinformować Skarżącą o stanie sprawy, a co za tym idzie uchronić ją przed konsekwencjami wynikającymi z długotrwałego oczekiwania na rozstrzygnięcie. Tego jednak nie uczynił, co uniemożliwiło stronie złożenie kolejnego wniosku w terminie.

Zdaniem Skarżącej, zawiadomienie o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania stanowi rażące naruszenie prawa przez organ. Sprawa powinna być rozpoznana w sposób merytoryczny i zakończona decyzją, którą strona miałaby prawo zaskarżyć. W wyniku zaś bezprawnego działania organu, pobyt strony w Polsce jest obecnie nielegalny. Zmuszanie strony do ukrywania się przed służbami w wyniku nieprawidłowego pozostawienia wniosku bez rozpoznania jest sprzeczne z zasadą demokratycznego państwa prawnego zapisaną w art. 2 Konstytucji RP oraz z Europejską Konwencją Praw Człowieka.

Skarżąca zarzuciła w konsekwencji rażące naruszenie art. 64 § 2 w zw. z art. 6, art. 8, art. 9 i art. 79a k.p.a. poprzez niestwierdzenie uzupełnienia braków formalnych w terminie, co stoi w sprzeczności ze stanem faktycznym, a także naruszenie art. 35 § 1 i § 3 oraz art. 36 § 1 k.p.a. poprzez niezakończenie sprawy w terminie. Powołała się na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 lutego 2013 r. o sygn. akt I OPS 213 uzasadniając tryb zaskarżenia pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Podniosła też, że spełniła warunek wyczerpania środków zaskarżenia przed złożeniem skargi na bezczynność odwołując się w tym zakresie do orzecznictwa.

Wniosek o przyznanie sumy pieniężnej Strona uzasadniała przekroczeniem terminów rozpoznania sprawy, ignorowaniem jej przez organ, nieotrzymaniem korespondencji w sprawie. Kwota ta ma zrekompensować naruszenie jej praw w prowadzonym postępowaniu, a także negatywne przeżycia psychiczne i moralne.

Do skargi załączono kserokopię skargi z [...] grudnia 2019 r. skierowaną do "A" W. [...] na nieprawidłowości w funkcjonowaniu filii urzędu pocztowego przy ul. N. [...] we W.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o odrzucenie skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., a w przypadku nieuwzględnienia wniosku – o oddalenie skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a.

W pierwszej kolejności opisał przebieg postępowania i wskazał, że strona w dniu 5 października 2018 r. złożyła wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy w celu wykonywania pracy. Pismem z 14 czerwca 2019 r. organ wezwał Skarżącą do osobistego stawiennictwa w jednej ze swoich delegatur w terminie 7 dnia od dnia doręczenia pisma oraz przedstawienia paszportu, złożenia odcisków palców, a także uzupełnienia wniosku o adres e-mail i wzór podpisu. Z pisma wynikał rygor niewykonania wezwania w oznaczonym terminie, tj. pozostawienie wniosku bez rozpoznania. Organ pismo to przesłał na adres zamieszkania podany we wniosku. Po dwukrotnym awizowaniu pismo zostało zwrócone organowi z adnotacją: "zwrot- nie podjęto w terminie". Następnie Wojewoda wskazał, że strona w dniu [...] września 2019 r. złożyła pismo informujące o zmianie miejsca zamieszkania oraz przesłała nową umowę najmu lokalu mieszkalnego z [...] września 2019 r. Zawiadomieniem z [...] listopada 2019 r. organ pozostawił wniosek Skarżącej bez rozpoznania przesyłając je na adres wskazany w piśmie z września 2019 r. Strona zawiadomienie odebrała w dniu 5 grudnia 2019 r. Na wniosek pełnomocnika Skarżącej z 12 grudnia 2019 r. organ w dniu [...] grudnia 2019 umożliwił mu zapoznanie z aktami sprawi. W dniu 30 grudnia 2019 r. do organu wpłynęła skarga na bezczynność oraz ponaglenie. Ponaglenie organ w dniu 3 stycznia 2020 r. przekazał do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców.

Następnie, Wojewoda uzasadnił wniosek o odrzucenie skargi wskazując, że Skarżąca nie wyczerpała przysługujących środków zaskarżenia przed złożeniem skargi. Wedle organu, wniesienie w tym samym dniu zarówno skargi do sądu administracyjnego, jak i ponaglenia na bezczynność i na przewlekłość organu prowadzi do konkluzji, że ponaglenie jest wyłącznie czynnością pozorną. Skarga została wniesiona w czasie biegu ustawowego terminu na rozpoznanie ponaglenia, zatem – zdaniem organu – podlega odrzuceniu jako wniesiona przedwcześnie.

W dalszej kolejności, Wojewoda odniósł się do zarzutów skargi. Za gołosłowne uznał twierdzenie strony o wielokrotnym zwracaniu uwagi na problemy z doręczaniem korespondencji wskazując, że w aktach sprawy brak jest jakichkolwiek dowodów to potwierdzających, zaś skarga na urząd pocztowy pochodzi z [...] grudnia 2019 r. Z kolei wobec odebrania przez stronę zawiadomienia o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania i wskutek tego powzięcia informacji o uchybieniu bez swej winy terminu wyznaczonego wezwaniu z 14 czerwca 2019 r., strona powinna była – zdaniem organu – złożyć wniosek o przywrócenie terminu wraz z dokumentami uprawdopodobniającymi brak winy w jego niedochowaniu. Dalej, nie zgodził się organ z argumentacją skargi co do obowiązku ponownego wezwania strony o uzupełnienie braków formalnych wniosku w następstwie informacji o zmianie adresu Skarżącej. Adres, na który zostało wysłane wezwanie z 14 czerwca 2019 r. wynikał z wniosku, organ zwrotnie wezwanie to otrzymał w dniu 9 lipca 2019 r. , zaś o zmianie adresu Skarżąca zawiadomiła organ znacznie później, bo w dniu [...] września 2019 r. Wedle organu brak jest podstaw prawnych dla obowiązku organu ponownego wezwania strony o uzupełnienie braków wniosku i podstaw tych nie wskazała Skarżąca. Organ podkreślił też, że strona w skardze przyznała, że omyłkowo podała we wniosku błędny adres. W tym zakresie organ podniósł, że strona złożyła oświadczenie, że wszystkie dane i informacje zawarte we wniosku są prawdziwe. Zaprzeczył też, by do wniosku dołączono umowę najmu, pomimo wykazania jej wśród załączników do wniosku. Organ wyjaśnił, że zbadał spełnienie wymogów formalnych wniosku i wobec stwierdzonych braków wezwał stronę do ich uzupełnienia na adres wskazany we wniosku o zezwolenie na pobyt czasowy.

Wojewoda ustosunkował się też do zarzutu opóźnienia w zakresie wezwania Skarżącej do uzupełnienia braków formalnych. Argumentował, że sposób prowadzenia spraw przez pracowników organu nie wynika ze złej woli pracowników, lecz jest skutkiem ogromnej ilości wniosków oraz konieczności równoczesnego procedowania w wielu różnych sprawach oraz brakiem możliwości szybkiego uzupełnienia niedoborów kadrowych. Podkreślił, że sprawy te są szczególnie skomplikowane w związku z potrzebą wnikliwego przeanalizowania poszczególnych indywidualnych przypadków. Problemy kadrowe organu, fluktuacja kadry pracowniczej ma wpływ na tempo procedowania spraw co łącznie z ilością wniosków cudzoziemców nie jest okolicznością niemającą znaczenia w sprawie. Wskazał ponadto, że od początku 2018 r. do końca września 2018 r. wpłynęło do organu [...] podań cudzoziemców dotyczących udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy na terytorium RP. Przyznał, że przy takiej ilości wniosków może, niestety, dochodzić do opóźnień w prowadzonych postępowaniach, mimo że organ podejmuje różnorodne działania, aby zminimalizować powstałe opóźnienia. Wedle organu, fakt rozpoznawania spraw wedle kolejności wpływu i liczba spraw prowadzonych przez jednego inspektora powoduje, że nie sposób uznać, by opóźnienie do jakiego doszło w sprawie ma charakter rażący. Podobnie, brak jest podstaw do uznania, że przekroczenie terminu rozpoznania sprawy jest pozbawione racjonalnego uzasadnienia. Wedle organu jest przeciwnie wobec liczby wniosków, równoczesnego procedowania w wielu różnych sprawach, obowiązku wnikliwej analizy wniosków.

Co do wniosku o przyznanie sumy pieniężnej Wojewoda podniósł, że suma ta nie ma charakteru odszkodowawczego i nie może służyć wyrównaniu szkody w rozumieniu przepisów prawa cywilnego. Ponadto, strona nie uzasadniła istnienia i rozmiaru krzywdy. Wedle organu wniosek Skarżącej w tej mierze jest nieuzasadniony.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje.

Skarga okazała się uzasadniona.

Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8) p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Stosownie zaś do art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany wskazanymi przez stronę skarżącą zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skarżąca zakwestionowała pozostawienie wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy bez rozpoznania, wskutek którego organ jest bezczynny. Podniosła też brak uzasadnienia dla czasu procedowania w sprawie.

W pierwszej kolejności Sąd wskazuje, że względem pozostawienia wniosku bez rozpoznania przepisy k.p.a. nie przewidują środka zaskarżenia. Zagadnieniem tym zajął się Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) w składzie siedmiu sędziów, który w uchwale z 3 września 2013 r. o sygn. akt I OPS 2/13 (dostępnej w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, orzeczenia.nsa.gov.pl; dalej: CBOSA) uznał, że na pozostawienie podania bez rozpoznania (art. 64 § 2 k.p.a.) przysługuje skarga na bezczynność organu, stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.). Uchwała ta, mimo zmiany przepisów p.p.s.a., zachowała swoją aktualność, zatem Sąd w składzie orzekającym jest nią związany na podstawie art. 269 § 1 p.p.s.a. Z uchwały tej wynika, że pozostawienie podania bez rozpoznania jest formą zakończenia postępowania administracyjnego w sytuacji, gdy strona nie usunęła braków podania w terminie, mimo prawidłowego wezwania i pouczenia. Jeżeli więc organ prowadzący postępowanie pozostawia podanie bez rozpoznania, mimo że nie zachodzą przesłanki warunkujące podjęcie tej czynności materialno-technicznej (np. wezwanie organu wystosowane na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. było wadliwe (wyrok NSA z dnia 22 lutego 2012 r., II GSK 3/11, dostępny w CBOSA), to pozostaje on w bezczynności, bo odmawia rozpatrzenia sprawy i wydania decyzji. Już w 1983 r. w orzecznictwie NSA zaakceptowano pogląd, że wniesienie skargi na "milczenie władzy" jest uzasadnione nie tylko w przypadku niedotrzymania terminu załatwienia sprawy, ale także w przypadku odmowy wydania aktu mimo istnienia w tym względzie ustawowego obowiązku, choćby organ mylnie sądził, że załatwienie sprawy nie wymaga wydania danego aktu (wyrok NSA z dnia 14 czerwca 1983 r., SA/Wr 6/83, GP 1983, nr 24). W świetle obowiązujących przepisów p.p.s.a., skarga na bezczynność jest dopuszczalna po uprzednim wyczerpaniu środków zaskarżenia, którym w tym przypadku jest ponaglenie z art. 37 k.p.a. Niezasadność pozostawienia wniosku bez rozpoznania, a zatem zakończenia postępowania, oznacza bowiem bezczynność organu. Prawidłowo zatem Skarżąca wybrała tryb kwestionowania pozostawienia bez rozpoznania wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy. Pozostaje zatem ocena, czy skarga jest dopuszczalna z uwagi na warunek, wynikający z art. 52 § 1 p.p.s.a. (który również wynika z uchwały).

W ocenie Sądu nie zasługuje na uwzględnienie stanowisko Wojewody, jakoby strona nie wyczerpała trybu zaskarżenia, ponieważ ponaglenie zostało złożone w tej samej dacie co skarga do Sądu. Wbrew twierdzeniu organu należało skargę na bezczynność uznać za dopuszczalną, albowiem zachodzą wszelkie przesłanki do uznania obligatoryjnego trybu zaskarżenia za wyczerpany, ponaglenie zostało wniesione i przekazane do Urzędu ds. Cudzoziemców i zostało rozpatrzone. Przesłanką warunkującą nadanie skardze biegu w razie przewlekłości organu jest wyłącznie wniesienie przez stronę ponaglenia, co wynika z unormowania art. 52 § 1 i 2 oraz art. 53 § 2 b p.p.s.a. oraz art. 37 k.p.a. A okoliczność, że ponaglenie nie zostało przez właściwy organ rozpatrzone nie warunkuje wniesienia skargi. Tak więc obecnie Sąd ma możliwość merytorycznego rozpoznania skargi na bezczynność wobec pozostawienia wniosku Skarżącej bez rozpoznania.

Z analizy akt sądowych i administracyjnych wynika, że w sprawie nie zaszły przesłanki pozostawienia wniosku Skarżącej bez rozpoznania, wynikające z art. 64 § 2 k.p.a., na co powołał się organ w zawiadomieniu z [...] listopada 2019 r.

Sąd na podstawie akt administracyjnych i sądowych stwierdził, że strona złożyła wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy w dniu 5 października 2018 r. Z wniosku tego wynikał adres zamieszkania: [...] W., ul. L. [...]. Załącznikiem do wniosku było zgłoszenie strony do ubezpieczeń (formularz ZUS P ZUA) z 22 sierpnia 2018 r. Z formularza tego wynikał adres zamieszkania strony: [...] W., ul. L. [...]. Z druku nadania paczki pocztowej (tzw. nalepka adresowa) umieszczonego na kopercie zawierającej wniosek wynika adres: [...] W., ul. L. [...], podano też kontaktowy nr telefonu nadawcy. Ponadto, mimo wykazania umowy najmu jako załącznika wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, w aktach administracyjnych takiego dokumentu brak. Z akt sprawy wynika też, że organ w dniu 17 czerwca 2019 r. nadał przesyłkę zawierającą wezwanie z 14 czerwca 2019 r. o uzupełnienie braków formalnych na adres podany we wniosku. Z adnotacji na przesyłce wynika, że została ona po raz pierwszy awizowana w dniu 19 czerwca 2019 r., a zawiadomienie pozostawiono w oddawczej skrzynce pocztowej adresata. Powtórne zawiadomienie zostało dokonane w dniu 27 czerwca 2019 r. Przesyłka ta została zwrócona organowi przez pocztę w dniu 5 lipca 2019 r. - jako nie podjęta w terminie. Z treści wezwania z 14 czerwca 2019 r. wynika, że organ na podstawie art. 105 ust. 1 i ust. 2, art. 106 ust. 3 i ust. 4 ustawy z 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach wezwał Skarżącą do uzupełnienia wniosku w nieprzekraczalnym terminie 7 dni od dnia otrzymania pisma, po rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania, do osobistego stawiennictwa oraz – wobec złożenia niekompletnego wniosku – do okazania paszportu i dołączenia do akt sprawy kserokopii wszystkich stron paszportowych zawierających adnotacje urzędowe, o uzupełnienie wniosku o adres e-mail ( część A, pkt 20 wniosku) i wzór podpisu Skarżącej (część D wniosku) oraz o złożenie odcisków linii papilarnych. W wezwaniu tym zażądał też dostarczenia oryginału dowodu wpłaty tytułem zezwolenia na pobyt czasowy i pracę. W dniu [...] września 2019 r. strona zawiadomiła organ o zmianie adresu zamieszkania z dniem [...] września 2019 r. ([...] W., ul. W.[...]) i złożyła umowę najmu lokalu mieszkalnego (pod tym adresem) zawartą [...] września 2019 r. oraz dowód uiszczenia w dniu 6 października 2018 r. opłaty od wniosku.

Pismem z [...] listopada 2019 r. organ na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. oraz przepisów art. 105 ust. 2, art. 106 ust. 1 i ust. 2 ustawy o cudzoziemcach zawiadomił Skarżącą o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania uzasadniając, że nie wykonała ona w wyznaczonym terminie wezwania z 14 czerwca 2019 r., który upłynął w dniu 11 lipca 2019 r. Uwzględnił przy tym zmianę adresu zamieszkania Skarżącej i na ten nowy adres przesłał ww. zawiadomienie. Strona odebrała je w dniu 5 grudnia 2019 r.

W dniu [...] grudnia 2019 r. pełnomocnik skarżącej zapoznał się z aktami sprawy. W dniu 17 grudnia 2019 r. strona wniosła m.in. o przyspieszenie postępowania, wskazując na art. 35 § 3 k.p.a.

Ponaglenie złożone w dniu 30 grudnia 2019 r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców uznał za nieuzasadnione (postanowienie z [...] lutego 2020 r.).

W opinii Sądu, stan faktyczny przekonuje, że organ przedwcześnie uznał, że w sprawie zaszły przesłanki z art. 64 § 2 k.p.a., na które powołał się w zawiadomieniu z [...] listopada 2019 r. Przepis art. 64 k.p.a. reguluje zagadnienie braków formalnych podania. Zgodnie § 1 art. 64 k.p.a. jeżeli w podaniu nie wskazano adresu wnoszącego i nie ma możności ustalenia tego adresu na podstawie posiadanych danych, podanie pozostawia się bez rozpoznania. Zgodnie zaś z § 2 jeżeli podanie nie spełnia innych wymagań ustalonych w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w wyznaczonym terminie, nie krótszym niż siedem dni, z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania.

Organ po wpływie wniosku ma obowiązek dokonać jego weryfikacji pod względem formalnym. Akta sprawy dowodzą, że organ nie dokonał tej weryfikacji rzetelnie i naruszył zasadę zaufania do organu administracji publicznej (art. 8 k.p.a.), zasadę prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.), zasadę informowania stron (art. 9 k.p.a.) i w konsekwencji art. 64 § 2 k.p.a. Niewątpliwie bowiem adres wynikający z wniosku strony (ul. L.[...]) różni się od tego z druku nadania przesyłki pocztowej (ul. L.[...]) i z formularza ZUS (ul. L. [...]). Różnice w kodach pocztowych nie mają znaczenia, ten bowiem można ustalić z urzędu. Organ mając do dyspozycji takie informacje powinien był ustalić właściwy, prawidłowy adres Skarżącej dopuszczając możliwość omyłki u cudzoziemca. Zwłaszcza, że posiadał nr telefonu Skarżącej oraz kontakt do pracodawcy. Błędnie zatem, bo nie wyjaśniając tej rozbieżności, dokonał wezwania do uzupełnienia braków formalnych na adres podany we wniosku, choć już z danych będących w posiadaniu organu wynikało, że strona mogła adres ten pomylić. W tej sytuacji po otrzymaniu (we wrześniu 2019 r.) informacji o zmianie adresu zamieszkania Wojewoda powinien był te rozbieżności w adresach zauważyć i ponownie wezwać Skarżącą do uzupełnienia wniosku o dostrzeżone braki formalne – kierując wezwanie na nowo podany adres. Tymczasem organ po upływie 2 miesięcy od otrzymania informacji o zmianie adresu pozostawił wniosek Skarżącej bez rozpoznania uznając, że strona została skutecznie wezwana do uzupełnienia braków i w wyznaczonym terminie braków tych nie uzupełniła. Takie działanie organu nie zasługuje na akceptację. Narusza bowiem wskazane zasady postępowania administracyjnego (art. 7, art. 8 i art. 9 k.p.a.), wprost narusza prawo do dobrej administracji wyprowadzane z art. 2 Konstytucji RP w ramach zasady demokratycznego państwa prawnego i z szeregu dalszych postanowień będących konsekwencją i rozwinięciem tej naczelnej, ustrojowej zasady, jak np. ochrona godności ludzkiej (art. 30 Konstytucji RP), która doznaje ewidentnego uszczerbku w każdym przypadku działania administracji publicznej, niezgodnego z wymaganiami prawa, czy zapewnienie zawodowego i rzetelnego, wykonywania zadań publicznych (wyprowadzane pośrednio z art. 153 Konstytucji RP). Organ - jako gospodarz postępowania, profesjonalny podmiot obrotu publicznoprawnego, do którego strona powinna mieć zaufanie, że dochowa staranności i rzetelności w prowadzonym postępowaniu – wykazał się formalizmem zamiast realizacji zasad postępowania administracyjnego. Zaniechał wykonania obowiązku informowania ston, czuwania nad tym, by strony nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa w tym celu udzielając im wyjaśnień i wskazówek. Skoro organ był w posiadaniu różnych adresów Skarżącej, wezwanie z dnia 14 czerwca 2019 r. zostało zwrócone organowi jako nie podjęte w terminie, a strona zrealizowała w dniu [...] września 2019 obowiązek informacyjny w zakresie adresu zamieszkania, to są to okoliczności, które nie pozwalają na pozostawienie wniosku bez rozpoznania. Z akt jasno wynika, że adres podany we wniosku mógł być omyłkowy. Można sobie wyobrazić, że cudzoziemiec – w dodatku zwykle posługujący się innym pismem alfabetycznym – niedokładnie odda zapis łaciński, pominie lub zmieni literę. Omyłki tej nie utrwala oświadczenie Skarżącej, że dane we wniosku są prawdziwe. Zadaniem organu, przy użyciu właściwych instrumentów prawnych, jest obowiązek należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania. Obowiązku tego organ zaniechał, nie ponawiając wezwania na nowy adres zgłoszony przez stronę w dniu [...] września 2019 r. Tym samym nie można uznać, jak chce organ, że strona została skutecznie zawiadomiona o brakach formalnych wniosku i w wyznaczonym terminie ich nie uzupełniła. Nie jest natomiast uzasadniony pogląd Skarżącej co do obowiązku przesłania wezwania zarówno na adres podany we wniosku, jak i na adres z formularza ZUS.

W konsekwencji mylnie uznał organ, że zaistniały przesłanki do pozostawienia bez rozpoznania wniosku strony z 5 października 2018 r. Nie dokonał bowiem - w sposób poprawny i uzasadniony okolicznościami sprawy - wezwania Skarżącej do uzupełnienia braków formalnych tego wniosku, co warunkuje zastosowanie art. 64 § 1 k.p.a. Strona została pozbawiona prawa do uzupełnienia wniosku, zaś organ błędnie uznał, że prawo to stronie zagwarantował. Zawiadomienie z [...] listopada 2019 r. o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania nie zakończyło formalnie postępowania wywołanego wnioskiem strony złożonym w dniu 5 października 2018 r. Organ pozostaje zatem w stanie bezczynności, w rozumieniu art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a. Niewątpliwie nie załatwił bowiem sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych, ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a. pozostając w mylnym przekonaniu, że zakończył postępowanie.

Wskazane okoliczności uzasadniają twierdzenie, że w momencie wniesienia ponaglenia organ pozostawał w bezczynności i stan ten utrzymywał się w dniu wniesienia skargi naruszając zasady i terminy określone w art. 35 i art. 36 oraz w art. 8 i art. 12, a w konsekwencji art. 6 i art. 7 k.p.a. Mając to na względzie Sąd stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności w prowadzonym postępowaniu (art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a.). Sąd nie uznał jednak, by stwierdzona bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, przez które należy rozumieć oczywiste naruszenie obowiązku wynikającego z przepisów prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.). Niewątpliwie bowiem niedokładny adres podany we wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy ma wpływ na czas procedowania sprawy.

Sąd dostrzega trudne położenie strony, w którym postawił ją organ poprzez swoją bezczynność wywołaną bezpodstawnym pozostawieniem wniosku bez rozpoznania. Zgodnie jednak z przyznaną prawem kompetencją (Sąd "może") i nie będąc związany wnioskami skargi (art. 134 § 1 p.p.s.a.), Sąd nie przyznał Skarżącej sumy pieniężnej (art. 149 § 2 p.p.s.a.). Brak kwalifikacji bezczynności organu jako mającej miejsce z rażącym naruszeniem prawa uzasadnia odstąpienie od uwzględnienia wniosku Skarżącej w tym zakresie.

Również w ramach przysługujących kompetencji (Sąd "może"), Sąd postanowił odstąpić od wymierzenia organowi grzywny. Powszechnie wiadomym jest bowiem, że ilość załatwianych przez organ wniosków w sprawie o wydanie decyzji zezwalającej na pobyt i pracę dla cudzoziemców jest bardzo duża oraz że czynione są starania dla poprawy mobilności organu w tym zakresie (organizacja nowych stanowisk do obsługi wniosków cudzoziemców, przesunięcia kadrowe itp.). I chociaż dla stwierdzenia bezczynności nie mają znaczenia przyczyny organizacyjne lub kadrowe (na które organ powołuje się już od dawna), leżące po stronie organu (właściwa organizacja zadań i zapewnienie odpowiedniej kadry należy do zadań publicznych, które nie mogą być realizowane ze szkodą dla jednostki), to jednak - w pewnych sytuacjach - winny one rzutować na rozstrzygnięcia Sądu wydawane na podstawie 149 § 2 p.p.s.a. Taka sytuacja zaistniała w sprawie.

Nie jest przekonujące twierdzenie Skarżącej, że informowała organ o problemach z doręczaniem korespondencji na adres przy ul. L. Akta sprawy nie zawierają w tym zakresie żadnych dokumentów, jak i strona twierdzenia tego nie uprawdopodobniła. Poza tym, skoro organ doręczył wezwanie z 14 czerwca 2019 r. na błędny adres, to argumentacja Skarżącej w tym zakresie nie ma związku ze sprawą.

Podobne przyczyny przemawiają za uznaniem, że również załączona do skargi kserokopia skargi z [...] grudnia 2019 r. na działanie urzędu pocztowego nie ma znaczenia w sprawie, na słusznie wskazuje organ.

W tym stanie rzeczy Sąd - na podstawie art. 149 § 1 i § 3, § 1a i § 2 p.p.s.a. - orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 p.p.s.a.

Organ zobowiązany jest ponownie wezwać Skarżącą (lub jej pełnomocnika, jeśli jest nadal ustanowiony w sprawie) do uzupełnienia wniosku, o ile nie spełnia on warunków formalnych i następnie sprawę zakończyć wydaniem odpowiedniego aktu administracyjnego w wyznaczonym przez Sąd terminie.