Postanowienie WSA w Bydgoszczy, sygn. akt I SA/Bd 870/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2017-09-12 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: zmieniono postanowienie lub zarządzenie art. 260 § 1 ustawy - PoPPSA
Powołane przepisy: article: art. 260 par. 1 w zw. z art. 246 par. 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Liwacz po rozpoznaniu w dniu 12 września 2017r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu od postanowienia Referendarza sądowego z dnia 28 lipca 2017 r. w sprawie ze skargi M. L. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej (obecnie: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w B.) z dnia [...] października 2016 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za lipiec i sierpień 2013 r. postanawia: zmienić pkt 2 postanowienia z dnia 28 lipca 2017 r., sygn. akt I SA/Bd 870/16 i ustanowić dla skarżącego radcę prawnego


UZASADNIENIE

Wraz ze skargą wpłynął do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożony

na urzędowym formularzu PPF wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy

w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Prawomocnym postanowieniem z dnia 14 lutego 2017 r. referendarz sądowy

zwolnił skarżącego od wpisu od skargi i odmówił przyznania prawa pomocy

w pozostałym zakresie.

Wyrokiem z dnia 16 maja 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę

M. L. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej (obecnie: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w B.) z dnia [...] października 2016 r.

w przedmiocie podatku od towarów i usług za lipiec i sierpień 2013 r.

W dniu 17 lipca 2017 r. wpłynął do Sądu kolejny wniosek skarżącego

o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i

ustanowienia radcy prawnego. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i

dochodach wnioskodawca podał tożsame informacje jak w pierwotnym wniosku o przyznanie prawa pomocy.

Postanowieniem z dnia 28 lipca 2017 r. referendarz sądowy zwolnił skarżącego

od wpisu od skargi kasacyjnej oraz odmówił przyznania prawa pomocy

w pozostałym zakresie podając, że do skargi sporządzonej przez radcę prawnego

dołączono pełnomocnictwo, z którego wynika, że skarżący upoważnił pełnomocnika do

występowania w jego imieniu przed sądami administracyjnymi w sprawach dotyczących

podatku od towarów i usług. Powyższe pełnomocnictwo nie zostało odwołane i rozciąga

się na wszystkie instancje, łącznie z postępowaniem kasacyjnym. Referendarz

podkreślił, że sam fakt ustanowienia fachowego pełnomocnika z wyboru automatycznie

wyklucza jego ustanowienie w ramach prawa pomocy.

W sprzeciwie z dnia 11 sierpnia 2017 r. skarżący podał, że w złożonym

formularzu oświadczył, iż nie zatrudnia i nie pozostaje w stosunku prawnym

z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym ani z rzecznikiem patentowym.

Wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia w części, co do punktu 2 i przyznanie mu

prawa pomocy w zakresie stanowienia radcy prawnego z urzędu. W uzasadnieniu

sprzeciwu podał, że złożone przez niego oświadczenie było zgodne z prawdą, gdyż w dniu 11 lipca 2017 r., a więc przed dniem złożenia wniosku o przyznanie prawa

pomocy, wypowiedział pełnomocnictwo dotychczasowemu radcy prawnemu i z tym

dniem zwolnił ją od działania w jego imieniu. Do sprzeciwu skarżący dołączył wypowiedzenie pełnomocnictwa (pismo opatrzone datą 11 lipca 2017r.).

Wojewódzki Sad Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 260 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 - dalej "p.p.s.a."), rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień referendarza sądowego, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8 (w tym od postanowień o odmowie przyznania prawa pomocy art. 258 § 1 pkt 7 p.p.s.a.), sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. W sprawach takich wniesienie sprzeciwu wstrzymuje wykonalność zarządzenia lub postanowienia, a Wojewódzki Sąd Administracyjny orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu.

Referendarz w punkcie 1 postanowienia z dnia 28 lipca 2017 r. zwolnił

skarżącego z obowiązku uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie,

a skarżący wniósł sprzeciw wyłącznie na punkt 2 tego postanowienia, czyli odmówienie

mu przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie, tj. przyznania mu radcy prawnego. Zatem do rozstrzygnięcia pozostaje kwestia ustanowienia dla skarżącego radcy prawnego.

W myśl art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym przysługuje osobie fizycznej wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 p.p.s.a.). Natomiast prawo pomocy w zakresie całkowitym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., przysługuje osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.

Wskazane przepisy stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 p.p.s.a. Ciężar dowodu, co do wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy, spoczywa na stronie składającej wniosek w tym przedmiocie, zaś Sąd poddaje ocenie wszystkie przedłożone dowody, w tym także oświadczenia strony.

Odmawiając stronie ustanowienia zawodowego pełnomocnika referendarz sądowy w postanowieniu z dnia 28 lipca 2017r. stwierdził, że w niniejszej sprawie skarżący pozostaje z radcą prawnym w stosunku prawnym w rozumieniu art. 246 § 3 p.p.s.a., zatem wniosek strony w tym zakresie należało uznać za niezasadny.

Zgodnie z treścią przepisu art. 42 § 1 p.p.s.a., wypowiedzenie pełnomocnictwa przez mocodawcę odnosi skutek prawny w stosunku do sądu od dnia zawiadomienia go o tym. Dniem zawiadomienia sądu jest przy tym dzień, w którym sąd rzeczywiście powziął wiadomość o wypowiedzeniu pełnomocnictwa, co w wypadku zawiadomienia pisemnego oznacza dzień doręczenia lub złożenia go w biurze podawczym sądu (postanowienie NSA z dnia 29.01.2009 r., sygn. akt II FZ 633/08, postanowienie NSA z dnia 30.01.2015 r., sygn. akt I FZ 471/14, orzeczenia dostępne na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Wskazać w tym miejscu należy skarżącemu, że cofnięcie pełnomocnictwa jest czynnością odwrotną do jego udzielenia i tryb jego składania i cofania winien być taki sam. W sprawie skarżący pisemnie umocował pełnomocnika do reprezentowania go przed Sądem. Zatem wypowiedzenie pełnomocnictwa również powinno mieć formę pisemną, a nie dorozumianą jak tego chce skarżący.

Mając jednak na uwadze, że wraz ze sprzeciwem skarżący przedłożył wypowiedzenie pełnomocnictwa – pismo z dnia 11 lipca 2017 r. – z którego wynika, że przed złożeniem wniosku o przyznanie prawa pomocy wypowiedział pełnomocnictwo wniosek o ustanowienie radcy prawnego należało zatem rozstrzygnąć w oparciu o przesłanki wskazane w art. 246 § 1 p.p.s.a. Zdaniem Sądu przesłanki wskazane w tym przepisie zostały przez skarżącego spełniona, albowiem, z oświadczenia zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz dokumentów, które skarżący nadesłał na etapie pierwotnie rozpoznawanego wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że skarżący obecnie nie uzyskuje żadnego dochodu. Korzysta ze wsparcia finansowego rodziny – brata oraz rodziców. Nie posiada oszczędności, papierów wartościowych oraz przedmiotów wartościowych o wartości powyżej 5.000 zł. Jak wynika z postanowienia Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...] grudnia 2016r. nieruchomość skarżącego położona w K. obciążona jest hipoteką na łączną kwotę [...]zł.

Na koniec wyjaśnić należy skarżącemu, że wyznaczenie imienne radcy prawnego jest wyłączną prerogatywą właściwych organów samorządu zawodowego.

Z tego względu, na podstawie art. 260 § 1 i 2 p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji

i zmieniono postanowienie referendarza sądowego z dnia 28 lipca 2017 r. w punkcie 2,

ustanawiając dla skarżącego radcę prawnego.