Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 2604/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-05-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: § 12 ust. 5
journal: Dz.U. 2015 poz 1422
law: Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich  usytuowanie - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Sawczuk, Sędzia WSA Bogusław Cieśla (spr.), Sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak, , Protokolant specjalista Ewa Sawicka-Bożek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 maja 2019 r. sprawy ze skargi R. S. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2018 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę


UZASADNIENIE

Sygnatura akt VII SA/Wa 2604/18

UZASADNIENIE

Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] maja 2018 r., na podstawie art. 157 § 1, art.158 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 z późn. zm.), po rozpatrzeniu wniosku R. S. odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] nr [...] z dnia [...] lipca 2008 r., zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej M. i Z. S. pozwolenia na rozbudowę i nadbudowę istniejącego budynku gospodarczego, w związku ze zmianą sposobu użytkowania budynku gospodarczego na lokal małej gastronomii (kategoria ob. XVII), na działce nr [...] we F. przy ul. O.

W uzasadnieniu organ podał, że w dniu 15 lutego 2018 r., wpłynął wniosek R. S. o stwierdzenie nieważności ww. decyzji. Wnioskodawca wskazał, że nie uczestniczył w postępowaniu w przedmiocie pozwolenia na budowę. Ponadto podnosił, że niezgodne z przepisami zaprojektowano balkon przy granicy jego nieruchomości. Budynek posadowiony w granicy jest za wysoki, wskutek czego dym z komina budynku gospodarczego będzie zalegał na ich działce,. Działka wnioskodawcy ma 4 ary i otoczona jest ze wszystkich stron budynkami, dlatego niezasadne było wydanie decyzji o rozbudowie budynku przy granicy.

Organ po rozpoznaniu wniosku wskazał, że w dacie wydawania decyzji Starosty [...] z dnia [...] lipca 2008 r., właścicielami działki nr [...] byli A. i C. małżonkowie S., którzy nie brali udziału w postępowaniu o pozwolenie na budowę. R. S. jest następcą prawnym byłych właścicieli.

Wnioskodawca jest aktualnie współwłaścicielem działki nr [...], która "rogiem" styka się z częścią rozbudowywaną budynku i graniczy z działką objętą inwestycją.

Działka inwestycja, położona jest na terenach oznaczonych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego Miasta F. (uchwała nr [...] z [...].06.2005 r., Dz. Urz. Woj. [...] z [...].09.2005 r., nr [...], poz. [...]) symbolem [...], z przeznaczeniem pod zabudowę zagrodową, mieszkaniową jednorodzinną i usług. Projektowana inwestycja nie narusza ustaleń planu.

Projekt zagospodarowania nie narusza przepisów, w tym przepisów techniczno-budowlanych.

Odnosząc się do zarzucanej nieprawidłowej odległości od granicy działki wnioskodawcy, organ wskazał na obowiązujące przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 w brzmieniu obwiązującym od 27.05.2004 - do 1.01.2009 r).

Zgodnie z § 12 ust. 5 ww. rozporządzenia: "Okapy i gzymsy nie mogą pomniejszać odległości od granicy działki budowlanej, o których mowa w ust. 1, o więcej niż 0,8 m, natomiast części budynku, takie jak balkony, galerie, tarasy, schody zewnętrzne, pochylnie i rampy - o więcej niż 1,3 m".

Kwestionowany balkon wraz z otworami okiennymi i drzwiowymi, zaprojektowany w formie "łuku", dotyczy ściany zwróconej w stronę wschodnią (ul. Orzechową), a z § 12 ust. 2 rozporządzenia wynika, że: "Odległość od granicy, o której mowa w ust. 1 pkt 1, mierzy się w poziomie od najbliższej krawędzi zewnętrznej otworu drzwiowego lub okiennego ściany lub w połaci dachowej budynku zwróconej w stronę tej granicy...".

Ściana rozbudowanej części, zwrócona w strony nieruchomości R. S., została zaprojektowana w odległości 4 m od granicy.

Dalej Wojewoda wyjaśnił, że przedłożony projekt jest kompletny, posiada wymagane uzgodnienia (pod względem higienicznym i zdrowotnym) i opinie (Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków w L. - Delegatura w Z.), posiada informację dotyczącą bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b ustawy Prawo budowlane, oraz zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7 ustawy, został sporządzony przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia budowlane.

Kwestionowaną decyzją udzielono M. i Z. S. pozwolenia na rozbudowę i nadbudowę istniejącego budynku gospodarczego, w związku ze zmianą sposobu użytkowania budynku gospodarczego na lokal małej gastronomii,. Natomiast wniosek o udzielenie pozwolenia na budowę z dnia 26 maja 2008 r., został podpisany tylko przez M. S. (co narusza art. 63 § 3 Kpa). Jednak do wniosku dołączone zostały dwa oświadczenia z dnia 26 maja 2018 r., o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, podpisane przez M. S. jak i Z. S.

Organ stwierdził, że nie jest to "wada kwalifikowana", która mogłaby skutkować stwierdzeniem nieważności analizowanej decyzji.

Fakt, iż R. S. nie brał udziału w postępowaniu o wydanie omawianej decyzji może stanowić podstawę do wznowienia postępowania na wniosek strony jako przesłanka z art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego.

Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewoda nie znalazł podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia 23 lipca 2008 r.

R. S.wniósł odwołanie od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2018 r., odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji. Starosty [...] z dnia [...] lipca 2008 r.

Zarzucił naruszenie przepisów postępowania:

- art. 157 § 1 k.p.a. poprzez odmowę stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] gdy zachodziły okoliczności do stwierdzenia jej nieważności;

- art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez niedostrzeżenie, że decyzja Starosty [...] została wydana z rażącym naruszeniem prawa.

Naruszenie przepisów prawa materialnego:

- § 12 ust. 5 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie - niespełnienie wymaganej odległości balkonu od granicy działki skarżącego.

Domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości i orzeczenia co do istoty sprawy.

W uzasadnieniu podnosił, że dokonana przez organ interpretacja przepisów § 12 rozporządzenia jest całkowicie błędna, sprzeczna z zasadami poprawności logicznej oraz doświadczenia życiowego. Zaprojektowano balkon przylegający do dwóch ścian budynku, od strony ulicy Orzechowej oraz od strony działki skarżącego. Wyjście na balkon usytuowane jest w ścianie zwróconej w stronę ulicy Orzechowej. Argumentacja, że balkon zaprojektowany został w prawidłowej odległości do granicy, gdyż ta winna być mierzona tylko od strony otworu drzwiowego jest kuriozalna.

Tak usytuowany balkon narusza własność, bezpośrednio oddziałuje na jego działkę. Odległość balkonu od granicy winna wynosić 1,3 m.

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...] września 2018 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r., Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity - Dz. U. z 21017 r., poz. 1257 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania R. S. od decyzji Wojewody [...] z [...] maja 2018 r. - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu organ II instancji podał, że organy administracji publicznej badają prawidłowość decyzji w trybie art. 156 k.p.a. (dotyczącym stwierdzenia nieważności) w oparciu o stan prawny i faktyczny istniejący w dacie wydania kwestionowanej decyzji.

Zgodnie z art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity - Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm. według stanu prawnego na dzień wydania kontrolowanej decyzji) pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu kto złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Natomiast stosownie do art. 33 ust. 2 pkt 2 Prawa budowlanego, do wniosku o pozwolenie na budowę należy dołączyć oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Inwestorzy – M. i Z. S. - wraz z wnioskiem o wydanie pozwolenia na budowę złożyli oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością (działka nr ew. [...]) na cele budowlane. Tym samym nie naruszono wymagań art. 32 ust. 4 pkt 2 oraz art. 33 ust. 2 pkt 2 Prawa budowlanego.

Stosownie do treści art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza m. in. zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Działka na której zlokalizowano inwestycję objęta jest zakresem obowiązywania uchwały Rady Miejskiej we F. z [...] czerwca 2005 r., nr [...], w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta F. Powyższa działka położona jest na obszarze oznaczonym w ww. miejscowym planie symbolem A17 RM, MN, U - teren zabudowy zagrodowej, mieszkaniowej jednorodzinnej i usług (§ 24 uchwały) z możliwością rozbudowy, modernizacji, adaptacji dla innej funkcji. Tym samym sporna inwestycja (rozbudowa i nadbudowa istniejącego budynku gospodarczego wraz ze zmianą sposobu użytkowania budynku gospodarczego na lokal małej gastronomii) nie narusza rażąco ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w zakresie funkcji zabudowy.

Nie stwierdzono również rażącego naruszenia innych przepisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W szczególności parametry projektowanego obiektu nie naruszają ustaleń co do powierzchni zabudowy; minimalnej powierzchni biologicznie czynnej; wysokości zabudowy - 1-3 kondygnacje, w tym trzecia kondygnacja realizowana w poddaszu użytkowym (projektowana - 2 kondygnacje nadziemne, w tym druga kondygnacja w poddaszu użytkowym - Projekt budowlany - Przekrój A-A - nr rys. 8); wysokości całkowitej liczonej od poziomu terenu do szczytu kalenicy - nie wyżej niż 12,0 m (projektowana 8,0 m - Projekt budowlany - Przekrój A-A - nr rys. 8); nachylenia połaci dachowych - do 40° (projektowane - ok. 21°/38% - Projekt budowlany - nr rys. 7).

Ponadto [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków w L. decyzją z [...] czerwca 2008 r., udzielił pozwolenia na omawianą inwestycję.

Zgodnie z art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza także zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi.

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego nie stwierdził, aby rozwiązania projektowe zatwierdzone kontrolowaną decyzją o pozwoleniu na budowę rażąco uchybiały przepisom rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r., w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r. Nr 75, poz. 690 ze zm. według stanu prawnego na dzień wydania kontrolowanej decyzji).

W szczególności nie doszło do naruszenia § 12 ust. 1 pkt 1 i 2, który stanowi, że jeżeli z przepisów § 13, 60 i 271-273 lub przepisów odrębnych określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż 4 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy i 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy.

Elewacja zachodnia projektowanej inwestycji z otworami zlokalizowana została w odległości 14,7 m od granicy z działką drogową nr ew. [...] (ul. O.), natomiast elewacja wschodnia z otworami zlokalizowana została w odległości ok. 38 m od granicy z działką drogową nr ew. [...] (ul. T.). Elewacja południowa została usytuowana w odległości 2,5 m i 4,0 m od granicy z działką nr ew. [...], zaś otwory okienne i drzwiowe w tej elewacji zaprojektowano w odległości 4 m od granicy działki nr ew. [...].

Ponadto część elewacji północnej spornej rozbudowy i nadbudowy z otworami zaprojektowana została w odległości 6,55 m i 4,0 m od granicy z działką nr ew. [...], natomiast części tej elewacji zlokalizowana została w granicy z działką nr ew. [...].

Z przepisu § 12 ust. 3 pkt 1 i 2 ww. rozporządzenia z 12 kwietnia 2002 r., wynika, że sytuowanie ściany budynku w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, dopuszcza się w odległości 1,5 m od granicy z sąsiednią działką budowlaną lub bezpośrednio przy granicy, jeżeli wynika to z ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo nie jest możliwe zachowanie odległości, o której mowa w ust. 1 pkt 2, ze względu na rozmiary działki.

W analizowanym przypadku z uwagi na wielkość działki (wąska - 12,8 m) należało dopuścić lokalizację rozbudowy i nadbudowy istniejącego budynku gospodarczego, w związku ze zmianą sposobu użytkowania budynku gospodarczego na lokal małej gastronomii, ścianą bez otworów okiennych i drzwiowych w granicy z działką nr ew. [...].

Ponadto budowę w granicy z działką nr ew. [...] dopuszczały ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Niezależnie od powyższego stosownie do § 12 ust. 4 pkt 2 ww. rozporządzenia z 12 kwietnia 2002 r., jeżeli na sąsiedniej działce bezpośrednio przy granicy istnieje budynek ze ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych albo wydano decyzję o pozwoleniu na budowę tak usytuowanego budynku, dopuszcza się sytuowanie ściany budynku bez otworów okiennych lub drzwiowych bezpośrednio przy tej granicy, przylegającej do istniejącej ściany, chyba że przepisy odrębne stanowią inaczej. Projektowana rozbudowa i nadbudowa istniejącego budynku w granicy z działką nr [...], posiada ścianę bez otworów okiennych lub drzwiowych przylegającą do ściany budynku istniejącego na sąsiedniej działce o nr [...].

Zgodnie z § 12 ust. 5 ww. rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r., okapy i gzymsy nie mogą pomniejszać odległości od granicy działki budowlanej, o których mowa w ust. 1, o więcej niż 0,8 m, natomiast części budynku, takie jak balkony, galerie, tarasy, schody zewnętrzne, pochylnie i rampy - o więcej niż 1,3 m.

Stosownie do § 12 ust. 2 ww. rozporządzenia z 12 kwietnia 2002 r., odległość od granicy, o której mowa w ust. 1 pkt 1, mierzy się w poziomie od najbliższej krawędzi zewnętrznej otworu drzwiowego lub okiennego ściany lub w połaci dachowej budynku zwróconej w stronę tej granicy lub od najbliższej krawędzi otworu okiennego umieszczonego w dachu.

Projekt budowlany zatwierdzony ww. decyzją o pozwoleniu na budowę (zob. Rzut poddasza - nr rys. 5, Elewacja wschodnia - nr rys. 11) zakładał realizację balkonu w elewacji wschodniej, która została zaprojektowana w odległości 14,7 m od granicy z działką drogową nr ew. [...] (ul. O.).

Wobec powyższego wbrew twierdzeniem odwołującego się nie można zarzucić rażącego naruszenia § 12 ust. 5 ww. rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r.

Inwestycja nie narusza rażąco przepisów § 13 (przesłanianie obiektów budowlanych), § 57 (nasłonecznienie pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi) oraz § 60 ust. 2 (m.in. nasłonecznienie pokoi mieszkalnych) rozporządzenia z 12 kwietnia 2002 r.

Projekt budowlany został sporządzony przez osoby posiadające uprawnienia budowlane do projektowania w odpowiednich specjalnościach. Projektanci złożyli oświadczenia o zgodności projektu z obowiązującymi przepisami i zasadami wiedzy technicznej.

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego nie stwierdził, aby decyzja Starosty [...] z [...] lipca 2008 r. naruszała rażąco przepisy obowiązujące w dacie jej wydania.

R. S. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2018 r.

Decyzji tej zarzucił naruszenie przepisów postępowania:

- art. 7, art. 76 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 Kpa, polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie, wyrażającej się w stwierdzeniu, że realizacja balkonu bezpośrednio przy granicy działki skarżącego jest zgodna z przepisami rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie;

- art. 138 § 1 pkt k.p.a. - poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji Wojewody [...];

- art. 157 § 1 k.p.a. - poprzez odmowę stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...], w sytuacji gdy zachodziły przesłanki do stwierdzenia jej nieważności;

- art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. - poprzez niedostrzeżenie, że decyzja Starosty [...] została wydana z rażącym naruszeniem prawa.

Naruszenie przepisów prawa materialnego:

- § 12 ust. 5 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie - poprzez błędną interpretację, uznaniu, że części budynku takie jak balkony, nie mogą pomniejszać odległości od granicy działki budowlanej o więcej niż 1,3 m, tylko w sytuacji gdy w ścianie budynku zwróconej w stronę granicy znajduje się otwór drzwiowy lub okienny.

Skarżący domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji.

W uzasadnieniu skargi wskazał, że Wojewoda [...] jak i Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego dokonali nieprawidłowej wykładni przepisu § 12 ust. 5 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie z dnia 12 kwietnia 2002 r., (w brzmieniu obowiązującym w dacie budowy spornego budynku).

Z brzmienia § 12 ust. 5 wynikało, ze okapy i gzymsy nie mogą pomniejszać odległości od granicy działki budowlanej, o których mowa w ust. 1, o więcej niż 0,8 m, natomiast części budynku, takie jak balkony, o więcej niż 1,3 m.

Zatem odległość balkonu od granicy działki budowlanej nie może być mniejsza niż 1.3 m.

Całkowicie niezrozumiałym jest stanowisko organów, że odległość balkonu o której mowa w ust. 5 nie dotyczy rozpatrywanej sytuacji, gdyż wyjście na sporny balkon usytuowane jest w ścianie budynku od strony granicy z działką drogową (prostopadłą do granicy działki skarżącego). Według organów "odległość od granicy mierzy się w poziomie od najbliższej krawędzi otworu drzwiowego lub okiennego lub w połaci dachowej budynku zwróconego w stronę tej granicy".

Powyższe rozumowanie jest nieprawidłowe gdyż § 12 ust. 5, rozporządzenia dotyczy całego ust. 1, a nie tylko ust. 1 pkt 1, do którego odnosi się pomiar od najbliższej krawędzi zewnętrznej otworu drzwiowego lub okiennego ściany.

Przepis § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia, stanowi że, budynki na działce budowlanej sytuuje się od granicy z sąsiednią działką budowlaną w odległości nie mniejszej niż 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy, w związku z czym odległość ta również nie może być pomniejszona o więcej niż o odległości o których mowa w § 12 ust. 5.

Usytuowany przy granicy balkon narusza własność skarżącego, gdyż bezpośrednio oddziałuje na jego działkę.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188) sądy administracyjne powołane są do kontroli zgodności z prawem działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz.1302 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a.").

Skarga jest niezasadna.

Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, jest nadzwyczajnym trybem postępowania administracyjnego, umożliwiającym wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji ostatecznej. Tryb ten stanowi wyjątek od zasady trwałości decyzji wyrażonej w art. 16 § 1 k.p.a. Celem tego postępowania nie jest merytoryczne rozpoznanie sprawy, a wyłącznie ocena, czy kontrolowana decyzja zawiera wady enumeratywnie wymienione w art. 156 § 1 pkt 1-7 k.p.a. Organ nadzoru, dokonując oceny czy zachodzą przesłanki z art. 156 § 1 k.p.a., uwzględnia stan faktyczny i prawny z daty wydania kontrolowanej decyzji. Stwierdzenie nieważności decyzji powoduje wyeliminowanie decyzji z obrotu prawnego ze skutkiem ex tunc (z mocą wsteczną), czyli od dnia, w którym została wydana.

Jedną z przyczyn stwierdzenia nieważności jest rażące naruszenie prawa. Naruszenie prawa ma charakter rażący, gdy rozstrzygnięcie zawarte w decyzji pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią przepisu prawa poprzez ich proste zestawienie. Rażącym naruszeniem prawa jest tylko takie uchybienie, w wyniku którego powstają skutki społeczne niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności.

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego zaskarżoną decyzją utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] lipca 2008 r., zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej M. i Z. S. pozwolenia na rozbudowę i nadbudowę istniejącego budynku gospodarczego, w związku ze zmianą sposobu użytkowania budynku gospodarczego na lokal małej gastronomii, na działce nr [...] we F. przy ul. O.

Zasadnie organ stwierdził, że kwestionowana decyzja nie została wydana z rżącym naruszeniem przepisów Prawa budowlanego.

Przypomnienia wymaga, że naruszenie prawa ma charakter rażący, gdy jest oczywiste. Oznacza to, że sprzeczność pomiędzy treścią rozstrzygnięcia, a konkretnym przepisem prawa jest wyraźna, rzucająca się w oczy. Rażąco naruszony może być wyłącznie przepis jednoznaczny, niepowodujący wątpliwości interpretacyjnych. Ponadto za rażące można uznać tylko takie naruszenie prawa, które powoduje, że wydane rozstrzygnięcie wywołuje skutki społeczno-ekonomiczne niemożliwe do zaakceptowania w praworządnym państwie.

Zgodnie z art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity - Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 za zm. według stanu prawnego na dzień wydania kontrolowanej decyzji) pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu kto złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Natomiast stosownie do art. 33 ust. 2 pkt 2 Prawa budowlanego, do wniosku o pozwolenie na budowę należy dołączyć oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Inwestorzy – M. i Z. S. wraz z wnioskiem o wydanie pozwolenia na budowę złożyli oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością (działką nr [...]) na cele budowlane. Tym samym nie doszło do naruszenia art. 32 ust. 4 pkt 2 oraz art. 33 ust. 2 pkt 2 Prawa budowlanego.

Sporne zamierzenie budowlane obejmowało rozbudowę i nadbudowę istniejącego budynku gospodarczego, w związku ze zmianą sposobu jego użytkowania na lokal małej gastronomii.

Stosownie do treści art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza m. in. zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Działka na której zlokalizowano inwestycję objęta jest zakresem obowiązywania uchwały Rady Miejskiej we F. z [...] czerwca 2005 r., nr [...], w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta F. i położona jest na obszarze oznaczonym symbolem A17 RM MN U - teren zabudowy zagrodowej, mieszkaniowej jednorodzinnej i usług (§ 24 uchwały) z możliwością rozbudowy, modernizacji, adaptacji dla innej funkcji.

Tym samym rozbudowa i nadbudowa istniejącego budynku gospodarczego wraz ze zmianą sposobu jego użytkowania na lokal małej gastronomii nie narusza ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w zakresie funkcji zabudowy.

Odnosząc się do zarzucanej nieprawidłowej odległości od granicy działki wnioskodawcy, organ wskazał na przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 w brzmieniu obwiązującym od 27.05.2004 - do 1.01.2009 r).

Kwestionowany balkon wraz z otworami okiennymi i drzwiowymi, zaprojektowany został w formie "łuku", w ścianie zwróconej w stronę wschodnią (na ul. O.), a z § 12 ust. 2 rozporządzenia wynika, że: "Odległość od granicy, o której mowa w ust. 1 pkt 1, mierzy się w poziomie od najbliższej krawędzi zewnętrznej otworu drzwiowego lub okiennego ściany lub w połaci dachowej budynku zwróconej w stronę tej granicy...".

Ściana rozbudowanej części, zwrócona w strony nieruchomości R. S., została zaprojektowana w odległości 4 m od tej granicy.

Parametry projektowanego obiektu nie naruszają ustaleń co do powierzchni zabudowy; minimalnej powierzchni biologicznie czynnej; wysokości zabudowy - 1-3 kondygnacje, w tym trzecia kondygnacja realizowana w poddaszu użytkowym (projektowana - 2 kondygnacje nadziemne, w tym druga kondygnacja w poddaszu użytkowym - Projekt budowlany - Przekrój A-A - nr rys. 8); wysokości całkowitej liczonej od poziomu terenu do szczytu kalenicy - nie wyżej niż 12,0 m (projektowana 8 m - Projekt budowlany - Przekrój A-A - nr rys. 8); nachylenia połaci dachowych - do 40° (projektowane - ok. 21° /38% - Projekt budowlany - nr rys. 7).

Ponadto [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków w L. decyzją z [...] czerwca 2008 r., udzielił pozwolenia na omawianą inwestycję.

Zgodnie z art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę właściwy organ sprawdza także zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi.

Rozwiązania projektowe zatwierdzone kwestionowaną decyzją nie naruszały przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r., w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

W szczególności § 12 ust. 1 pkt 1 i 2, który stanowi, że jeżeli z przepisów § 13, 60 i 271-273 lub przepisów odrębnych określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż 4 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy i 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy.

Elewacja wschodnia projektowanej inwestycji z otworami zlokalizowana została w odległości 14,7 m od granicy z działką drogową nr ew. [...] (ul. O.), natomiast elewacja zachodnia z otworami zlokalizowana została w odległości ok. 38 m od granicy z działką drogową nr ew. [...] (ul. T.).

Elewacja południowa została usytuowana w odległości 2,5 m i 4,0 m od granicy z działką nr ew. [...], zaś otwory okienne i drzwiowe w tej elewacji zaprojektowano w odległości 4 m od granicy działki nr ew. [...].

Część elewacji północnej z otworami zaprojektowana została w odległości 6,55 m i 4 m od granicy z działką nr ew. [...], natomiast części tej elewacji zlokalizowana została bezpośrednio w granicy z działką nr ew. [...].

Z przepisu § 12 ust. 3 pkt 1 i 2 ww. rozporządzenia z 12 kwietnia 2002 r., wynika, że sytuowanie ściany budynku w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, dopuszcza się w odległości 1,5 m od granicy z sąsiednią działką budowlaną lub bezpośrednio przy granicy, jeżeli wynika to z ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo nie jest możliwe zachowanie odległości, o której mowa w ust. 1 pkt 2, ze względu na rozmiary działki.

Z uwagi na wąskość działki inwestycyjnej (12,8 m) dopuszczalne było zlokalizowanie rozbudowy i nadbudowy istniejącego budynku gospodarczego, ścianą bez otworów okiennych i drzwiowych w granicy z działką nr ew. [...]. Ponadto budowę w granicy z działką skarżącego dopuszczały ustalenia ww. miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Oprócz tego stosownie do § 12 ust. 4 pkt 2 ww. rozporządzenia z 12 kwietnia 2002 r., jeżeli na sąsiedniej działce bezpośrednio przy granicy istnieje budynek ze ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych, dopuszcza się sytuowanie ściany budynku bez otworów okiennych lub drzwiowych bezpośrednio przy tej granicy, przylegającej do istniejącej ściany, chyba że przepisy odrębne stanowią inaczej.

Projektowana rozbudowa i nadbudowa istniejącego budynku w granicy z działką nr [...], posiada ścianę bez otworów okiennych lub drzwiowych przylegającą do ściany budynku istniejącego na sąsiedniej działce skarżącego.

Zgodnie z § 12 ust. 5 ww. rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r., okapy i gzymsy nie mogą pomniejszać odległości od granicy działki budowlanej, o których mowa w ust. 1, o więcej niż 0,8 m, natomiast części budynku, takie jak balkony, o więcej niż 1,3 m.

Stosownie do § 12 ust. 2 ww. rozporządzenia z 12 kwietnia 2002 r., odległość od granicy, o której mowa w ust. 1 pkt 1, mierzy się w poziomie od najbliższej krawędzi zewnętrznej otworu drzwiowego lub okiennego ściany lub w połaci dachowej budynku zwróconej w stronę tej granicy lub od najbliższej krawędzi otworu okiennego umieszczonego w dachu.

Projekt budowlany (Rzut poddasza - nr rys. 5, Elewacja wschodnia - nr rys. 11) przewiduje balkon w elewacji wschodniej, która została zaprojektowana w odległości 14,7 m od granicy z działką drogową nr ew. [...] (ul. O.).

Wobec powyższego wbrew twierdzeniem skarżącego nie można zarzucić rażącego naruszenia § 12 ust. 5 ww. rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r.

Zdaniem skarżącego takie rozumowanie jest nieprawidłowe, gdyż § 12 ust. 5 rozporządzenia dotyczy całego ust. 1, a nie tylko ust. 1 pkt 1, do którego odnosi się pomiar od najbliższej krawędzi zewnętrznej otworu drzwiowego lub okiennego ściany.

Projekt budowlany przewiduje, że ściana elewacji północnej zwrócona w stronę działki skarżącego nr [...], zawiera otwory i znajduje się 4 metry od granicy. Jednocześnie cześć tej elewacji północnej położona jest bezpośrednio w granicy i wówczas w tej części otworów nie ma.

Natomiast kwestionowany balkon znajduje się w elewacji wschodniej, która nie jest zwrócona w stronę granicy z działką skarżącego i nie miały do niej zastosowania przepisy § 12 ust. 5 rozporządzenia, dotyczące ewentualnego zmniejszenia wymaganych odległości (3 lub 4 metry) od granicy.

Inwestycja nie narusza również przepisów § 13 (przesłanianie obiektów budowlanych), § 57 (nasłonecznienie pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi) oraz § 60 ust. 2 (m.in. nasłonecznienie pokoi mieszkalnych) ww. rozporządzenia z 12 kwietnia 2002 r.

Projekt budowlany został sporządzony przez osoby posiadające uprawnienia budowlane do projektowania w odpowiednich specjalnościach. Projektanci złożyli świadczenia o zgodności projektu zgodnie z obowiązującymi przepisami i zasadami wiedzy technicznej.

Przedłożony projekt jest kompletny, posiada wymagane uzgodnienia (pod względem higienicznym i zdrowotnym) i opinie (Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków w L. - Delegatura w Z.), posiada informację dotyczącą bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b ustawy Prawo budowlane, oraz zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7 ustawy, został sporządzony przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia budowlane.

Jednocześnie okoliczność, że R. S. nie brał udziału w postępowaniu o wydanie omawianej decyzji, może stanowić podstawę do wznowienia postępowania na wniosek strony - art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., nie jest jednak przesłanką do stwierdzenia jej nieważności.

Biorąc powyższe po uwagę należy stwierdzić, że wbrew zarzutom skargi nie doszło do naruszenia przepisów postępowania ani prawa materialnego, które skutkowałyby koniecznością uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia.

Dlatego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę jako nieuzasadnioną.