Wyrok NSA oz. w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 593/98
NSA oz. w Poznaniu
Data orzeczenia: 1999-01-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 630  Obrót towarami z zagranicą, należności celne i ochrona przed nadmiernym  przywozem towaru na polski obszar celny
Powołane przepisy: article: art. 2 pkt 6, art. 23 ust. 1, art. 40 ust. 1
journal: Dz.U. 1994 nr 71 poz. 312
law: Obwieszczenie Ministra Współpracy Gospodarczej z Zagranicą z dnia 16 maja 1994 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy - Prawo celne.
article: art. 62, art. 145 par. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 1980 nr 9 poz. 26
law: Obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 marca 1980 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.
Teza: W przepisach ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. - Prawo celne /Dz.U. 1994 nr 71 poz. 312 ze zm./ obowiązującej w dacie wydania obu zaskarżonych decyzji, brak jest podstaw do przyjęcia solidarnej odpowiedzialności za należności celne z tytułu sprowadzenia przez obu importerów części samochodowych, sklasyfikowanych następnie /po wznowionym postępowaniu/, zgodnie z regułą 2a Ogólnych Reguł Interpretacji Nomenklatury Scalonej jako wyrób gotowy tj. samochód w stanie rozmontowanym.

TEZY

W przepisach ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. - Prawo celne /Dz.U. 1994 nr 71 poz. 312 ze zm./ obowiązującej w dacie wydania obu zaskarżonych decyzji, brak jest podstaw do przyjęcia solidarnej odpowiedzialności za należności celne z tytułu sprowadzenia przez obu importerów części samochodowych, sklasyfikowanych następnie /po wznowionym postępowaniu/, zgodnie z regułą 2a Ogólnych Reguł Interpretacji Nomenklatury Scalonej jako wyrób gotowy tj. samochód w stanie rozmontowanym.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Wiesława K., Stefana K. na decyzję Prezesa Głównego Urzędu Ceł w Warszawie z dnia 28 stycznia 1998 r. (...) w przedmiocie wymiaru cła - uchyla zaskarżoną decyzję; (...).


UZASADNIENIE

W dniu 09.10. 1996 r. Wiesław K. zgłosił do odprawy celnej nadwozie (...) do samochodu marki Audi 80, które Dyrektor Urzędu Celnego w Rz. decyzją zawartej w dowodzie odprawy celnej nr 552094 dopuścił się do obrotu na polskim obszarze celnym.

W tym samym dniu Wiesław K. działając z upoważnienia Stefana K. zgłosił do odprawy celnej silnik niskoprężny (...) ze skrzynią biegów, zawieszenie przednie i tylne, układ kierowniczy oraz koła jezdne, które to części zostały dopuszczone do obrotu na polskim obszarze celnym decyzją Dyrektora Urzędu Celnego w Rz. zawartą w dowodzie odprawy celnej (...).

W wyniku weryfikacji akt sprawy uznano, że dopuszczono do obrotu na polskim obszarze celnym części samochodowe stanowiły w istocie rozmontowany pojazd samochodowy marki Audi 80. Wobec powyższego Dyrektor Urzędu Celnego w Rz. postanowieniami z dnia 17 czerwca 1997 r. w oparciu o art. 145 par. 1 pkt 5 Kpa wznowił z urzędu postępowanie zakończone decyzjami (...).

Następnie Dyrektor Urzędu Celnego w Rz. decyzją (...) z dnia 18 sierpnia 1997 r. w oparciu o art. 151 par. 1 pkt 2 w zw. z art. 145 par. 1 pkt 5 Kpa, oraz art. 23 ust. 1 i art. 77 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. - Prawo celne /Dz.U. 1994 nr 71 poz. 312 ze zm./ i par. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 grudnia 1995 r. w sprawie ceł na towary przywożone z zagranicy /Dz.U. nr 151 poz. 737/ i par. 19 pkt 1a i b rozporządzenia Ministra Współpracy Gospodarczej z Zagranicą z dnia 22 sierpnia 1990 r. w sprawie dozoru i kontroli celnej oraz poboru opłat / wymierzył Wiesławowi K. i Stefanowi K. stosowne należności celne za sprowadzony z zagranicy samochód marki Audi 80.

W uzasadnieniu tej decyzji organ celny I instancji, że z analizy dokumentów zebranych w toku postępowania wynika, że przedmiotem importu był samochód osobowy marki Audi 80 jako tzw. składak zarejestrowany na nazwisko Wiesława K. w Urzędzie Miasta i Gminy w A. nie zaś części samochodowe zgłoszone do odprawy celnej.

Podstawą kwalifikacji taryfowej i wymiaru cła jest stan towaru i jego wartość w dniu dokonania zgłoszenia celnego.

Organ celny I instancji powołał się także na regułę 2a Ogólnych Reguł Nomenklatury Scalonej zapewniającym jednolitą interpretację klasyfikacji towarów z której wynika, że wyroby niekompletne i niegotowe jak również wyroby znajdujące się w stanie niezmontowanym i zdemontowanym klasyfikuje się do pozycji obejmującej wyrób kompletny.

Wiesław K. i Stefan K. odwołali się od powyższej decyzji wnosząc o jej uchylenie. Zdaniem odwołujących się brak jest podstaw do wznowienia postępowania ponieważ ten sam organ celny dysponował wszelkimi danymi niezbędnymi do dokonania odpraw celnych sprowadzonych części samochodowych.

Prezes Głównego Urzędu Ceł decyzją (...) z dnia 28 stycznia 1998 r. - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, podzielając ustalenia i stanowisko prawne organu I instancji.

W uzasadnieniu tej decyzji organ odwoławczy obszernie motywując swoje stanowisko podkreślił, że organy celne prawidłowo ustaliły, że sprowadzone części stanowiły w przeszłości jeden i ten sam pojazd samochodowy. Organy celne nie mają obowiązku udowadniać, że strony rozmontowały samochód i bez znaczenia pozostaje również fakt dokonywania zakupu części więcej niż u jednego sprzedawcy.

Będący przedmiotem sporu towar został przywieziony do Polski tego samego dnia i tym samym środkiem transportu.

W ocenie organów celnych przedmiotem obrotu towarowego z zagranicą był zatem rozmontowany samochód osobowy marki Audi 80 wobec czego zasadnym było zaklasyfikowanie go do poz. 8703 taryfy celnej według. kodu PCN 8703 23 90 9.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Wiesław K. i Stefan K. wnieśli o uchylenie decyzji organów celnych obu instancji z uzasadnieniem i argumentacją podnoszoną w toku dotychczasowego postępowania.

W odpowiedzi na skargę Prezes GUC wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Naczelny Sąd Administracyjny z mocy art. 51 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym, nie związany granicami skargi zważył, co następuje:

Z niespornych okoliczności niniejszej sprawy wynika, że z części samochodowych sprowadzonych do kraju przez Wiesława K. za dowodem odprawy celnej (...) z dnia 9.10.1996 r. /nadwozie do samochodu osobowego marki Audi 80/ oraz działając z upoważnienia Stefana K. za dowodem odprawy celnej (...) /silnik ze skrzynią biegów, zawieszenie przednie i tylne, układ kierowniczy i koła/ zmontowany został samochód osobowy marki Audi 80. Samochód ten jako tzw. Składak został zarejestrowany w Urzędzie Miasta i Gminy w A. na Wiesława K.

W tej sytuacji, wbrew twierdzeniom skarżących zaistniały przesłanki określone w art. 145 par. 1 pkt 5 Kpa, uzasadniające wznowienie postępowania w tej sprawie, bowiem ujawniono istotne dla sprawy nowe okoliczności i dowody istniejące w dniu wydania decyzji a nie znane organowi celnemu, który wydał decyzję.

Okoliczności sprawy wskazywały, że klasyfikacja sprowadzonych towarów w odniesieniu do obowiązującej taryfy celnej importowej dokonana została z naruszeniem reguły 2a Ogólnych Reguł Interpretacji Nomenklatury Scalonej, której treść została przytoczona w uzasadnieniu decyzji organów celnych obu instancji.

Jak już wskazano wyżej przedmiotowe reguły interpretacyjne maja na celu zapewnić jednolitą interpretację, co oznacza że dany towar jest zawsze klasyfikowany do jednej i tej samej pozycji lub podpozycji w taryfie celnej, z wyłączeniem wszystkich innych, które mogłyby być brane pod uwagę. Z tych względów organy celne mogły zasadnie przyjąć, że klasyfikacja towarów /części samochodowych/ w pierwotnych odprawach celnych z dnia 9.10.1996 r. była nieprawidłowa dokonana z naruszeniem wskazanej reguły 2a a faktycznym przedmiotem importu był wyrób kompletny w stanie rozmontowanym posiadający zasadnicze cechy wyrobu gotowego tj. w istocie samochód osobowy.

Jak to wynika z akt sprawy decyzje organów celnych skierowane były do obu importerów części samochodowych, których decyzją Dyrektora Urzędu Celnego w Rz. z dnia 26 sierpnia 1997 r. obciążono należnościami celnymi za samochód osobowy marki Ford, kod PCN 8703 22 90 9, ze stawką celną 35 procent.

Jednakże praktyka organów celnych w tym zakresie, nie może być aprobowana bowiem nie znajduje ona oparcia w przepisach prawa.

W szczególności w przepisach ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. - Prawo celne /Dz.U. 1994 nr 71 poz. 312 ze zm./ obowiązującej w dacie wydania obu zaskarżonych decyzji, brak jest podstaw do przyjęcia solidarnej odpowiedzialności za należności celne z tytułu sprowadzenia przez obu importerów części samochodowych, sklasyfikowanych następnie /po wznowionym postępowaniu/, zgodnie z regułą 2a Ogólnych Reguł Interpretacji Nomenklatury Scalonej jako wyrób gotowy tj. samochód w stanie rozmontowanym.

W ustalonym stanie faktycznym, nie do przyjęcia jest zdaniem sądu teza, że obydwaj importerzy rzeczywiście sprowadzili samochód marki Audi 80.

W przepisach prawa celnego, obowiązujących do dnia 31 grudnia 1997 r. obrót towarowy z zagranicą jest zindywidualizowany.

Wynika to chociażby z treści art. 2 pkt 6 dokonujący obrotu towarowego z zagranicą oznacza osobę fizyczną prawną lub jednostkę nie posiadającą osobowości prawnej, dokonującą obrotu towarowego z zagranicą na własny rachunek i we własnym imieniu.

W świetle tej definicji nie można uznać, że zarówno Wiesław K. jak i Stefan K. sprowadzili we własnym imieniu i na własny rachunek samochód osobowy marki Audi 80.

Przeczą temu stanowisku ujawnione okoliczności a zwłaszcza fakt zarejestrowania zmontowanego samochodu na Wiesława K.

Również treść art. 40 ust. 1 cyt. ustawy, określającego obowiązek zgłoszenia do odprawy celnej przez podmiot dokonujący obrotu towarowego z zagranicą towarów będących przedmiotem tego obrotu wskazuje na indywidualny charakter tego obowiązku, ograniczonego do ściśle oznaczonej osoby.

Z tych względów skierowanie przedmiotowych decyzji i łączne obciążenie ich należnościami celnymi za samochód złożony z zaimportowanych przez nich części nie jest uzasadnione, stanowi bowiem "przypisanie" dwóch importerów do jednego "składaka", sprowadzonego z zagranicy, /zgodnie z zastosowaną klasyfikacją taryfową/.

Wobec powyższego, w oparciu o art. 22 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 1 i 3 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm. / należało orzec jak w sentencji wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 55 ust. 1 cyt. ustawy o NSA.