Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA 475/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2004-05-31 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Skarżony organ: Inspektor Ochrony Roślin i Nasiennictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Sędziowie : WSA Protokolant: Beata Bińkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 maja 2004 r. sprawy ze skargi G. Spółka z o.o. z/s w P. na Głównego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa z dnia [...] stycznia 2003 Nr [...] w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie obrotu materiałem siewnym oddala skargę


UZASADNIENIE

Główny Inspektor Ochrony Roślin i Nasiennictwa decyzją z dnia [...] stycznia 2003r. Nr [...] po rozpatrzeniu odwołania Spółki G. Sp. z o.o. w P. – skarżąca - od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa w [...] z dnia [...] października 2002r., w sprawie cofnięcia w całości zezwolenia na prowadzenie obrotu materiałem siewnym utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Główny Inspektor Ochrony Roślin i Nasiennictwa ustalił, że [...] Wojewódzki Inspektor Inspekcji Ochrony Roślin i Nasiennictwa decyzją z dnia [...] października 2002 r. Nr [...] cofnął w całości zezwolenie na prowadzenie obrotu materiałem siewnym Spółce G. Sp. z o.o. z powodu prowadzenia obrotu materiałem siewnym niezgodnie z wydanym zezwoleniem (decyzja nr [...] z dnia [...] kwietnia 1998 r.).

Organ I instancji wskazał, że zezwolenie zostało cofnięte z powodu prowadzenia przez skarżącego obrotu materiałem siewnym niezgodnie z wydanym zezwoleniem tj. poprzez:

1. wprowadzenie przez skarżącego do obrotu w 2001r.: 31 partii mieszanek nasiennych przed uzyskaniem świadectw kwalifikacji nasion, co według organu stanowi naruszenie art. 66 ust. 1 pkt 6 i art. 49 ust. 3 i 4 ustawy z dnia 24 listopada 1995 r. o nasiennictwie (Dz. U. z 2001 r. Nr 53 poz. 563 z późn. zm.),

2. sprzedaż w okresie od [...] stycznia do [...] września 2001 r., 25 partii mieszanek nasiennych przekraczających masę określoną w świadectwach kwalifikacji nasion w łącznej ilości 266433 kg, co w ocenie organu jest równoznaczne z wprowadzeniem do obrotu materiału siewnego nieznanego pochodzenia i stanowi naruszenie art. 66 ust. 1 pkt 6 i art. 49 ust. 3 i 4 ustawy o nasiennictwie,

3. niewłaściwe dokumentowanie sprzedaży z 2001 r. tj. 18 faktur posiada niekompletne dane tj. brak numerów partii, co nie pozwala na określenie tożsamości materiału siewnego wprowadzonego do obrotu, a tym samym według organu stanowi naruszenie art. 64 ust. 1 pkt 3 lit. e, art. 66 ust. 1 pkt.l, 4 i 6 ustawy o nasiennictwie.

4. nieprzestrzeganie w 2002 r. obowiązku składania pełnej informacji w terminie do 31 sierpnia przez firmę wprowadzającą materiał siewny do obrotu z własnej produkcji oraz poprzez jego import lub eksport, co według organu stanowi naruszenie § 44 ust. 2 pkt. 1 i ust. 3 pkt. 1 i 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 sierpnia 2001 r. w sprawie rejestracji odmian i udzielania ochrony wyłącznego prawa do odmiany oraz wytwarzania i kontroli materiału siewnego (Dz. U. Nr 108, poz. 1184).

Z tych też powodów organ I instancji działając w oparciu o przepis art. 65 ustawy z dnia 24 listopada 1995 r. o nasiennictwie cofnął zezwolenie.

W odwołaniu skarżąca podniosła, że rozstrzygnięcie jak i uzasadnienie decyzji są dla niej niejasne, oraz nie posiadające odzwierciedlenia w materiale sprawy i poczynione są z całkowitym pominięciem stanowisk wskazywanych w wyjaśnieniach i oświadczeniach strony.

Skarżąca podnosiła, że:

Ad. 1. organ bezpodstawnie uznał, iż spółka wprowadziła w 2001 r. do obrotu 31 partii mieszanek nasiennych przed uzyskaniem świadectw kwalifikacji nasion, podczas gdy sprzedaży mieszanek nasiennych nie prowadzono, lecz sprzedawano nasiona traw trawnikowych lub wysokich, na które Spółka posiadała świadectwa kwalifikacji.

Ad. 2. organ wskazując na sprzedaż 25 partii mieszanek nie wyjaśnił, skąd w okresie od [...] stycznia do [...] września 2001 r. można przyjąć istnienie takiej wielkości i na jakich dowodach organ opiera swoje przekonanie, uznając jednocześnie za równoznaczne wprowadzenie do obrotu materiału siewnego nieznanego pochodzenia. W tej sprawie organ przytacza świadectwo kwalifikacji nasion, które dotyczy nasion, nie mieszanek nasiennych.

Ad. 3. nie zgadza się z zarzutem organu, iż brak na dokumentach sprzedaży numerów partii stanowi naruszenie art. 64, ust. 1, pkt.3, lit. c oraz art. 66, ust. 1, pkt. 1,4 i 6 ustawy o nasiennictwie, bowiem zdaniem strony powołane przepisy obowiązku takiego nie narzucają. Zdaniem strony stwierdzenie organu o konieczności dokumentowania na każdym etapie przerobu, przechowywania i obrotu tożsamości gatunkowej i odmianowej nasion jest niezasadne, albowiem tożsamości te nigdy nie ulegają zmianie. Wprowadzone do obrotu nasiona pozostają zawsze te same, bez względu na przerób, przechowywanie, obrót. Podnosi dalej, że przytoczone przez organ pouczenie do decyzji zezwalającej na obrót nie zawiera żadnych wytycznych w zakresie dokumentowania tożsamości gatunkowej i odmianowej. Zdaniem skarżącego, utrzymanie tożsamości odmianowej i gatunkowej jest elementem wytwarzania materiału siewnego koniecznym w fazie certyfikacji nasion przed ich wprowadzeniem do obrotu jako materiał siewny.

Ad.4 kwestionuje zarzut organu dotyczący braku składania w 2002 r. pełnej okresowej informacji o wprowadzeniu materiału siewnego do obrotu, gdyż informacje te składane były we właściwym terminie.

Główny Inspektor Ochrony Roślin i Nasiennictwa rozpoznając odwołanie skarżącej nie uwzględnił jej argumentów i wskazał, że zgodnie z art. 60 ust.l i 2 ustawy z dnia 24 listopada 1995 roku o nasiennictwie (Dz.U. z 2001 r. Nr 53 poz. 563) w skarżącej spółce przeprowadzone zostały kontrole, celem ustalenia prawidłowości prowadzenia obrotu materiałem siewnym.

Powołując się na wyniki kontroli stwierdzono, że sprzedaż 31 partii mieszanek nasion nastąpiła przed uzyskaniem na te mieszanki obowiązujących świadectw kwalifikacji. Do obrotu wprowadzony został materiał siewny w formie mieszanki, która nie była w chwili sprzedaży ani kwalifikowaną, ani handlową mieszanką nasienną, ponieważ strona nie dysponowała świadectwem oceny laboratoryjnej, które by to stwierdzało. Nie uwzględnił stanowiska skarżącej wskazującej, że przedmiotem sprzedaży nie były mieszanki nasion. Uzasadniając tę tezę wskazał, że dokumenty potwierdzające przygotowanie mieszanek (protokóły sporządzenia mieszanki), zgłoszenie mieszanek do badań w Stacji Oceny Nasion (protokóły pobrania prób) oraz dokumenty sprzedaży (faktury) potwierdzają istnienie mieszanek. Wskazał, że we wszystkich tych dokumentach figurują te same numery partii nadane przez stronę sporządzonym mieszankom, co zdaniem Głównego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa jednoznacznie dowodzi, że mieszanki traw były przedmiotem sprzedaży. Fakt, iż na fakturach sprzedaży, jako nazwa towaru figuruje "nasiona traw" oznacza jedynie, że strona użyła dowolnie przyjętej nazwy, nieodpowiadającej stanowi faktycznemu. Sprzedaż materiału siewnego, w tym przypadku mieszanek nasiennych, bez wcześniejszego uzyskania świadectwa wartości siewnej nasion lub świadectw kwalifikacji nasion narusza postanowienia zawarte w art.66 ust.l pkt. 6 i art. 49 ust. 3 i 4 ustawy z dnia 24 listopada 1995r. o nasiennictwie.

W odniesieniu do sprzedaży 25 partii materiału niewiadomego pochodzenia organ odwoławczy wskazał, że podstawą do formułowania takiego zarzutu, stanowią informacje ujawnione w wyniku kontroli. Wskazał, że kontrola ustaliła, iż 25 partii mieszanek nasiennych było zgłoszone do oceny w Stacji Oceny Nasion w [...] w 2001 r. i na te partie wystawiono świadectwa, w których określono masę partii zgodnie z deklaracją strony (dane zawarte w protokółach sporządzania mieszanek). Podczas kontroli stwierdzono, że partie tych mieszanek nasiennych sprzedano w ilości znacznie przekraczającej masę określoną w świadectwach, co oznacza, że do obrotu wprowadzono materiał siewny nieposiadający świadectw oceny laboratoryjnej (świadectw kwalifikacji nasion lub świadectw wartości siewnej nasion) uznających go za kwalifikowaną lub handlową mieszankę nasienną, co stanowi naruszenie przepisów art. 49 ust. 3 i 4 oraz art. 66 ust.l pkt 6 cytowanej powyżej ustawy o nasiennictwie. Dane dotyczące ilości zgłoszonego do oceny i ocenionego przez SON materiału siewnego oraz dane o wielkości sprzedaży przedstawia załącznik do protokółu kontroli, do którego strona nie wnosiła roszczeń.

W odniesieniu do braku na dokumentach sprzedaży z 2001 r. (na osiemnastu fakturach) numeru partii, Główny Inspektor Ochrony Roślin i Nasiennictwa podtrzymał stanowisko organu I instancji wskazując, że opisany barak nie pozwala na identyfikację sprzedawanego materiału siewnego i uniemożliwia określenie pochodzenia tego materiału. Organ odwoławczy podzielił argumentację strony, iż dokumentowanie tożsamości gatunkowej i odmianowej na każdym etapie przerobu, przechowywania i obrotu nie ma uzasadnienia. Użyte w uzasadnieniu decyzji organu sformułowanie należy zdaniem organu uznać za niefortunne. W istocie chodziło o dokumentowanie tożsamości materiału, który został zakwalifikowany jako materiał siewny, oceniony w SON i który, jako taki, może być w obrocie.

W zakresie składania okresowej informacji o prowadzonym obrocie materiałem siewnym, Główny Inspektor Ochrony Roślin i Nasiennictwa wskazał, na przepisy prawa regulujące tę kwestię tj. § 44 ust.l i ust.2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 sierpnia 2001 r. w sprawie rejestracji odmian i udzielania ochrony wyłącznego prawa do odmiany oraz wytwarzania i kontroli materiału siewnego ( Dz. U. Nr 108, poz.l 184). Podniósł, że kwestia ta była znana zainteresowanym, bowiem pismem [...] z dnia [...] lipca 2002r [...] Wojewódzki Inspektor Inspekcji Ochrony Roślin i Nasiennictwa przypomniał przedsiębiorcom o obowiązku składania informacji dotyczącej obrotu materiałem siewnym i przesłał w załączeniu wzór takiej informacji. Skarżąca Spółka nadesłała informację niespełniającą wymagań określonych w cytowanym rozporządzeniu. W związku z tym Wojewódzki Inspektor zwrócił się pismem [...] z dnia [...] września 2002r bezpośrednio do dyrektora Skarżącej Spółki Pana G. D. o sporządzenie i przesłanie właściwej informacji. Informacja przekazana przy piśmie z dnia [...] września 2002 r była również nieprawidłowa. W tym stanie rzeczy organ uznał, że skarżąca złożyła informację w wymaganym terminie, ale nie była ona pełna, bowiem ograniczała się tylko do podania gatunku, kategorii i stanu końcowego nasion na dzień [...] czerwca 2002 r. tj. informacji, o których mowa w § 44 ust.l pkt.l, 3 i 7 rozporządzenia. Tymczasem skarżąca jako importer nasion traw i roślin motylkowych, zobowiązana była podać w informacji wszystkie dane wymienione w § 44 ust.l pkt. 1- 8 rozporządzenia w tym dane dotyczące przychodu i rozchodu nasion. Obowiązek ten wynika dla importerów wprost z § 44 ust.2 pkt 1 rozporządzenia. Danych tych Spółka G. w przesłanej informacji nie ujawniła, mimo że zgodnie z informacją posiadaną przez Wojewódzki Inspektorat Inspekcji Ochrony Roślin i Nasiennictwa w [...] w pierwszym półroczu 2002 roku zaimportowała do Polski nasiona traw w ilości 1.036.874 kg oraz nasiona roślin motylkowych w ilości 7.420 kg. Ponadto, w drugim półroczu 2001 roku zaimportowała do Polski 622.208 kg nasion traw. Uporczywe uchylanie się od udzielenia pełnej informacji może wg. Głównego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa świadczyć o chęci ukrycia stanu faktycznego.

Biorąc pod uwagę te okoliczności zdaniem Głównego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa, istniały podstawy do cofnięcia zezwolenie na prowadzenie obrotu materiałem siewnym.

Skargę na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa pismem dnia [...] stycznia 2003r. złożył skarżący wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz wstrzymanie jej wykonania.

Zaskarżonej decyzji zarzucił:

1/ naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na jego wynik, a polegające na nie wyjaśnieniu wszystkich istotnych okoliczności sprawy i nie wskazaniu dowodów, które organ odwoławczy uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł i przyczyn, dla których innym dowodom odmówił mocy dowodowej i wiarygodności. Podniósł, że Główny Inspektor, przyjął że skarżący wprowadzał do obrotu mieszanki traw, podczas gdy z przedłożonych w sprawie dowodów w postaci faktur dokumentujących sprzedaż wynika jednoznacznie, że przedmiotem obrotu były wyłącznie nasiona traw, posiadające stosowne certyfikaty. Wskazał, że nie zapoznano skarżącego z aktami sprawy, co jest sprzeczne z zasadą zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu (art. 10 § 1 kpa). Podniósł, że nie wykazano w zaskarżonej decyzji przyczyn przyjęcia wbrew bezwzględnie obowiązującym przepisom o formie i treści faktury VAT, iż wskazanie w fakturze jako przedmiotu sprzedaży nasion traw oznacza "dowolnie przyjętą nazwę, nie odpowiadającą stanowi faktycznemu" powoduje to, że uzasadnienie decyzji nie odpowiada warunkom z art. 107 § 3 kpa, co eliminuje możliwość rzetelnej polemiki z tezami w nim zawartymi. Wskazał, że pomiędzy zebranym w sprawie materiale dowodowym a ustaleniami stanowiącymi podstawę faktyczną decyzji zachodzą sprzeczności polegające na tym, że protokół końcowy oparty na protokołach częściowych stanowiących jego integralną część stwierdza działanie spółki z naruszeniem art. 66 ustawy z dnia 24 listopada 1995 r o nasiennictwie (t.j. Dz. U. z 2001 r Nr 53,poz.563 ze zm. zwana dalej ustawą), podczas gdy te ostatnie expressis verbis uznają działalność skarżącej jako zgodną z prawem,

2/ naruszenie art. 15 kpa przez pogwałcenie zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, polegające na czynnym udziale w postępowaniu kontrolnym należącym do organu I instancji przedstawicieli Głównego Inspektoratu, którzy mogli wywierać wpływ na działania podległych sobie pracowników Inspekcji w [...], eliminując co do zasady poddanie sprawy niezależnej, rzetelnej i bezstronnej kontroli instancyjnej, a nadto

3/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, polegające na przyjęciu jako zgodne z prawem stanowisko organu I instancji zawarte w decyzji o cofnięciu skarżącej zezwolenia na obrót materiałem siewnym, że podstawę cofnięcia stanowi działanie niezgodne z warunkami zezwolenia, a nie jak wymaga tego art. 65 ustawy prowadzenie obrotu materiałem siewnym w sposób naruszający zasady i przepisy obowiązujące w obrocie, tym bardziej w sytuacji, gdy udzielone w dniu [...] kwietnia 1998 r. zezwolenie na obrót nie statuowało jakichkolwiek szczególnych warunków prowadzenia działalności, a przynajmniej nie wskazano na ich naruszenie w decyzji organu I instancji o cofnięciu zezwolenia; a także naruszenie art. 66 ust.l pkt. 6 w zw. z art. 49 ust. 4 ustawy przez przyjęcie, że "sprzedaż (...) mieszanek nasiennych, bez wcześniejszego uzyskania świadectwa wartości siewnej nasion lub świadectw kwalifikacji nasion narusza" wskazane przepisy ustawy, podczas gdy ustawa nakłada na sprzedającego mieszanki powinność uzyskania świadectwa mieszanki materiału siewnego, a świadectwa te stanowią odrębne instytucje unormowane w ustawie.

W odpowiedzi na skargę organ stwierdził, że zarzuty skargi nie znajdują podstaw faktycznych i prawnych.

Wskazał, że zgodnie z art.60 powołanej ustawy z dnia 24 listopada 1995 r. (obecnie Dz.U. z 2001 r. Nr 53, poz.563 z późn.zm.), u Skarżącego przeprowadzona została w okresie od [...] lutego do [...] marca 2002 r. kontrola Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Nasiennej w [...], która wykazała - protokół tej kontroli - braki dokumentów zakupu i świadectw - załącznik do protokołu nr 27, nieprawidłowości w dokumentacji sprzedaży - załącznik nr 28) oraz występowanie mieszanek nasiennych traw sprzedanych przed uzyskaniem świadectwa badań w Stacji Oceny Nasion - załącznik nr 29 i mieszanek nasiennych traw sprzedanych w ilościach większych niż deklarowane na świadectwach SON - załącznik nr 30. Zarazem stwierdzono - protokół kontroli dokonanej [...] i [...] lutego 2000r., że zakup materiału siewnego w okresie od [...] stycznia do [...] września 2000r. był zgodny z art. 66 ustawy o nasiennictwie.

Podniósł, że zarzut skarżącego dotyczący przeprowadzania kontroli przez inspektorów nie tylko Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Nasiennej, lecz również Głównego Inspektoratu Inspekcji Nasiennej jest niezasadny. Reprezentanci Głównego Inspektoratu brali udział w poprzedniej kontroli wszczętej w dniu [...] października 2001 r. Natomiast kontrola rozpoczętą w dniu [...] lutego 2002 r. podjęto -jako całkowicie odrębną (o czym świadczy inny skład komisji, inny okres objęty kontrolą i zmiana zakresu kontroli).

Wskazał, że stanowisko skarżącego w sprawie obowiązku składania informacji o obrocie materiałem siewnym nie dotyczy okresu nie objętego kontrolą jest niezasadny. Obowiązek składania informacji o obrocie materiałem siewnym jest zapisany w art. 64 ust.l pkt. 1 ustawy o nasiennictwie, a jego zakres i termin określił Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi w rozporządzeniu z dnia 14 sierpnia 2001 r. w sprawie rejestracji odmian i udzielania ochrony wyłącznego prawa do odmiany oraz wytwarzania i kontroli materiału siewnego (Dz.U. Nr 108 poz.1184). Pomimo wezwań do złożenia informacji zgodnej w zakresie formy i treści z obowiązującymi przepisami, skarżąca nie dopełniła tego obowiązku. Główny Inspektor Inspekcji Nasiennej wskazał, że skarżąca obowiązana była składać informację w terminach wyznaczonych w przywołanym rozporządzeniu, a postawiony zarzut w tym zakresie nie ma nic wspólnego z przeprowadzoną kontrolą dotyczącą obrotu w roku 2001.

Zdaniem organu przedstawione fakty dowodzą, że Skarżący, niezależnie od ustaleń kontroli, również w bieżącej działalności nie wywiązuje się ze swoich ustawowych obowiązków.

Biorąc powyższe pod uwagę organ wnosił o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

W świetle art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. przepisy wprowadzające ustawę - prawo o ustroju sądów administracyjnych, sprawy (Dz.U. Nr 153, poz.1271), w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie i dlatego postępowanie toczy się na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270).

Zgodnie z art.1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art.134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – ustawa o p.p.s.a.).

Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego ustalony przez organ I instancji i podtrzymany przez organ odwoławczy stan faktyczny znajduje potwierdzenie w protokołach kontroli, a stan prawny został prawidłowo przyjęty i zinterpretowany.

Zgodnie z przepisem art. 65. ustawy z dnia 24 listopada 1995 r. o nasiennictwie (Dz.U z 2001r., Nr 53, poz.563 ze zm.), wojewódzki inspektor może cofnąć zezwolenie na prowadzenie obrotu materiałem siewnym w całości lub w części przedsiębiorcy naruszającemu zasady i przepisy obowiązujące w obrocie.

Dyrektor Okręgowego Inspektoratu Inspekcji Nasiennej w [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 1998 r. wydał nr [...] skarżącemu zezwolenie na prowadzenie obrotu materiałem siewnym. Decyzja, wydana na podstawie art. 63 ustawy z dnia 24 listopada 1995 r. o nasiennictwie (wówczas Dz.U. Nr 149, poz.724 ustawa o nasiennictwie),. określała m.in zakres działalności stanowiącej jej przedmiot oraz pouczała adresata m.in. o obowiązku spełniania przewidzianych prawem warunków prowadzenia działalności gospodarczej i obowiązku prowadzenia ewidencji gospodarki materiałem siewnym, oraz o możliwości cofnięcia zezwolenia w całości lub w części podmiotowi gospodarczemu naruszającemu zasady i przepisy obowiązujące w obrocie.

W dniu [...] czerwca 2002 r. [...] Wojewódzki Inspektor Ochrony Roślin i Nasiennictwa wszczął z dniem [...] czerwca 2002 r. z urzędu postępowania w sprawie cofnięcia opisanego wyżej zezwolenia. Postępowanie wszczęto ze względu na naruszenie przez Skarżącego zasad i przepisów obowiązujących w obrocie materiałem siewnym. Naruszenia te polegały na wprowadzeniu do obrotu siewnego mieszanek nasiennych traw niezgodnie z wymaganiami art.49 ust.3 i 4 powołanej ustawy o nasiennictwie.

Decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa w [...] z dnia [...] października 2002r., utrzymaną w mocy decyzją Głównego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa z dnia [...] stycznia 2003r., zezwolenia na prowadzenie obrotu materiałem siewnym cofnięto skarżącej w całości.

Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazuje, że ogólne twierdzenie zawarte w decyzji I instancyjnej o prowadzeniu przez skarżącą obrotu materiałem siewnym niezgodnie z wydanym zezwoleniem, a podnoszone przez skarżącą w skardze jako zarzut nie może stanowić podstawy do podważenia decyzji. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego nie każde stwierdzenie uchybienia przepisom skutkuje uchyleniem zaskarżonej decyzji. Skutek taki powoduje jedynie naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; czy naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (art.145 § 1 pkt1 lit.a i c ustawy o p.p.s.a.). Chodzi tu o takie naruszenie przepisów proceduralnych, które gdyby nie nastąpiło, to w sprawie zapadłaby najprawdopodobniej decyzja o innej treści. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego organ wskazał szczegółowo zarówno stan faktyczny dotyczący naruszeń, jak i podstawę prawną dotyczącą każdego naruszenia przepisów.

Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazuje, że przepis art. 49 ust.3 powołanej ustawy o nasiennictwie wskazuje, że materiał siewny zgłoszony do uznania za mieszankę materiału siewnego podlega ocenie laboratoryjnej w celu sprawdzenia udziału poszczególnych składników tej mieszanki. Zgodnie z ust. 4 powołanego przepisu, świadectwo uznające mieszankę materiału siewnego za kwalifikowaną lub handlową można wydać na podstawie świadectw oceny laboratoryjnej poszczególnych składników mieszanki oraz ich udziału w mieszance.

Przepis art. 66 ust 1 pkt 6 ustawy o nasiennictwie wskazuje, że do obrotu dopuszcza się kwalifikowaną i handlową mieszankę materiału siewnego, złożoną z materiału siewnego dopuszczonego do obrotu.

Powołany przepis art.66 ust.l pkt 6 w związku z art.49 ust.4 ustawy o nasiennictwie wskazuje, że obowiązek uzyskania świadectwa kwalifikacji nasion lub wartości siewnej nasion dotyczy nasion, a nie ich mieszanek. W związku z tym sprzedaż mieszanek nasiennych bez wcześniejszego uzyskania świadectw oceny laboratoryjnej jest sprzeczna z art. 66 ust. 1 pkt. 6 oraz z art.49 ust.3 i 4 ustawy o nasiennictwie, co wynika wprost z przywołanych przepisów. Tak więc, aby mieszanka mogła być uznana za kwalifikowaną lub handlową, musi istnieć świadectwo to potwierdzające, a dopóki takiego świadectwa nie ma, mieszanka nie jest ani kwalifikowana ani handlowa, czyli nie spełnia warunków zakreślonych w art. 66 ust.l pkt 6. Dalsza część przepisu art. 49 ust.4 daje możliwość uzyskania świadectwa dla mieszanki na podstawie świadectw oceny laboratoryjnej poszczególnych składników tej mieszanki oraz ich udziału w mieszance, przy czym z art. 49 ust.3 wynika, że udział ten jest sprawdzany podczas oceny laboratoryjnej. Samo posiadanie świadectw na poszczególne składniki nie jest więc warunkiem wystarczającym do prowadzenia obrotu sporządzonymi z nich mieszankami. Tak więc, zarzut pkt. 4 uzasadnienia skargi, że "...obowiązek uzyskania świadectwa kwalifikacji nasion lub wartości siewnej nasion dotyczy tych ostatnich a nie mieszanek nasiennych" jest niezasadny.

Naruszenie zasad i przepisów obowiązujących w obrocie materiałem siewnym przez skarżącego polega na wprowadzeniu do obrotu siewnego mieszanek nasiennych traw niezgodnie z wymaganiami art.49 ust.3 i 4 powołanej ustawy o nasiennictwie - z powołaniem się na kolumnę 8 załącznika nr 30 do protokołu kontroli. Skarżący stwierdził w piśmie z dnia [...] czerwca, 2002 r., że przedmiotowa kolumna nie dotyczyła obrotu mieszankami, lecz nasionami traw. Wojewódzki Sąd Administracyjny nie podzielił stanowiska skarżącej i uznał za wystarczająco udokumentowane przez organ protokółami kontroli sprzedaż 31 partii mieszanek nasion, która nastąpiła przed uzyskaniem na te mieszanki obowiązujących świadectw kwalifikacji. Do obrotu wprowadzony został materiał siewny w formie mieszanki, która nie była w chwili sprzedaży ani kwalifikowaną, ani handlową mieszanką nasienną, ponieważ strona nie dysponowała świadectwem oceny laboratoryjnej, które by to stwierdzało. Badane przez organ dokumenty potwierdzające przygotowanie mieszanek (protokóły sporządzenia mieszanki), zgłoszenie mieszanek do badań w Stacji Oceny Nasion (protokóły pobrania prób) oraz dokumenty sprzedaży (faktury zawierały te same numery partii nadane przez stronę sporządzonym mieszankom. Takie opisanie partii nasion dowodzi, że przedmiotem sprzedaży były mieszanki traw, a nie jak twierdzi skarżąca nasiona traw. Fakt, iż na fakturach sprzedaży, jako nazwa towaru figurują "nasiona traw" oznacza jedynie, że strona użyła dowolnie przyjętej nazwy, nieodpowiadającej stanowi faktycznemu. Sprzedaż materiału siewnego, w tym przypadku mieszanek nasiennych, bez wcześniejszego uzyskania świadectwa wartości siewnej nasion lub świadectw kwalifikacji nasion narusza postanowienia zawarte w art.66 ust.l pkt. 6 i art. 49 ust. 3 i 4 ustawy z dnia 24 listopada 1995r. o nasiennictwie. Jak słusznie zauważył organ, danie wiary zapewnieniom Skarżącej, że nie sprzedawała w kontrolowanym okresie mieszanek traw oznaczałoby uznanie, że sporządzane mieszanki (faktu sporządzania mieszanek skarżąca nie kwestionuje) o wartości sięgającej kilku milionów złotych albo są składowane w magazynie, albo zostały sprzedane bez faktur. Faktu posiadania kilkuset ton mieszanek w magazynie Skarżący nie potwierdził, ujawniając w trakcie czynności kontrolnych stan nasion na dzień [...] września 2001 r., dlatego zasadne było przyjęcie za organem, że mieszanki zostały rozchodowane z użyciem określenia "nasiona traw wysokich" lub "nasiona traw trawnikowych".

Należy przy tym stwierdzić, iż dowody na poparcie twierdzenia, że materiał siewny sprzedawany przez Skarżącego jako nasiona traw był mieszankami zostały przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji w sposób wyczerpujący i zrozumiały. Najważniejszym dowodem jest to, że podawane na fakturach sprzedaży numery partii materiału siewnego były identyczne z numerami nadanymi przez skarżącego poszczególnym partiom mieszanek. Zgłaszając zgodnie z art.49 ust. 3 ustawy partie zmieszanych nasion do oceny laboratoryjnej w celu sprawdzenia udziału poszczególnych składników (komponentów), Skarżący dokumentował czynność zmieszania nasion protokółami, na których wymieniał, jakie gatunki, odmiany i nasiona, z których partii zostały zmieszane. Stacja Oceny Nasion po dokonaniu sprawdzenia udziału procentowego składników wystawiała świadectwa uznające zgłoszony materiał siewny za mieszankę nasion traw lub - w przypadku, gdy mieszanka zawierała oprócz nasion traw również nasiona roślin motylkowatych - za mieszankę nasienną. Otrzymując te świadectwa skarżący nie kwestionował faktu urzędowego uznania zgłoszonego materiału siewnego za mieszankę, ponieważ świadectwa te odzwierciedlały stan faktyczny, deklarowany zresztą przez niego samego.

Na fakturach sprzedaży w części dotyczącej opisu przedmiotu sprzedaży skarżący umieszczał dodatkowo rożne nazwy sprzedawanych nasion traw np. [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] etc. Nie są to nazwy gatunków traw, ani nazwy ich odmian spełniające którykolwiek z warunków dopuszczenia do obrotu wymienionych enumeratywnie w art. 66 ust 1 i 2 ustawy. Organy obu instancji w świetle zebranych dowodów i na podstawie posiadanej wiedzy słusznie uznały, że były to dowolnie ustalane przez skarżącego handlowe nazwy mieszanek.

W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego sprzedaż 25 partii materiału niewiadomego pochodzenia została wykazana przez organ odwoławczy stopniu wystarczającym. Kontrola wykazała, iż 25 partii mieszanek nasiennych było zgłoszone do oceny w Stacji Oceny Nasion w [...] w 2001 r. i na te partie wystawiono świadectwa, w których określono masę partii zgodnie z deklaracją strony (dane zawarte w protokółach sporządzania mieszanek). Dane dotyczące ilości zgłoszonego do oceny i ocenionego przez SON materiału siewnego oraz dane o wielkości sprzedaży przedstawia załącznik do protokółu kontroli, do którego strona nie wnosiła zastrzeżeń. Podczas kontroli stwierdzono, że partie tych mieszanek nasiennych sprzedano w ilości znacznie przekraczającej masę określoną w świadectwach, co oznacza, że do obrotu wprowadzono materiał siewny nieposiadający świadectw oceny laboratoryjnej (świadectw kwalifikacji nasion lub świadectw wartości siewnej nasion) uznających go za kwalifikowaną lub handlową mieszankę nasienną, co stanowi naruszenie przepisów art. 49 ust. 3 i 4 oraz art. 66 ust.l pkt 6 cytowanej powyżej ustawy o nasiennictwie.

W tym stanie rzeczy zarzut strony skarżącej co do naruszenia przez zaskarżoną decyzję przepisu art.107 § 3 kpa nie może się ostać a wykazywanie sprzeczności pomiędzy protokołem końcowym a protokołem cząstkowym jest niezasadny, bowiem w tym ostatnim opisane są kwestie zakupu materiału a nie sprzedaży.

W aktach sprawy znajdują się dokumenty potwierdzające zarówno żądania przez organ przedstawienia informacji i wyjaśnień przez skarżącego, jak i korespondencję pochodzącą od skarżącego. Z dokumentacji tej wynika zapewnienie czynnego udziału skarżącego w postępowaniu, tak więc zarzut naruszenia przepisu art.10 § 1 kpa jest niezasadny.

Zarzut dotyczący naruszenia przepisu art.15 kpa nie może być przez Wojewódzki Sąd Administracyjny podzielony, bowiem jak wynika z akt sprawy okres objęty kontrolą, z którego wywiedziono negatywne dla strony skutki prawne dotyczy kontroli prowadzonej w miesiącu lutym, marcu i sierpniu 2002r. W kontroli tej, wbrew twierdzeniom skarżącego, nie brali udziału inspektorzy Głównego Inspektoratu Inspekcji Nasiennej. Kontrola rozpoczętą w dniu [...] lutego 2002 r. była kontrolą odrębną z innym składem komisji, innym okresem objętym kontrolą oraz zakresem kontroli. Inspektorzy Głównego Inspektoratu Inspekcji Nasiennej brali udział w kontroli wszczętej w dniu [...] października 2001 r., która nie jest przedmiotem oceny Sądu.

Kwestie związane z negatywną oceną faktur opisanych w pkt.3 decyzji organu I instancji, z podtrzymania której to oceny organ odwoławczy się wycofał nie mają znaczenia dla prawidłowości decyzji i rozstrzygnięcia, bowiem Sąd ocenia całość decyzji.

W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego kwestie związane z obowiązkiem informacyjnym są precyzyjnie opisane w § 44 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 sierpnia 2001 r. w sprawie rejestracji odmian i udzielania ochrony wyłącznego prawa do odmiany oraz wytwarzania i kontroli materiału siewnego (Dz. U. Nr 108, poz. 1184). Informacja dotycząca obrotu materiałem siewnym, przekazywana do właściwego terytorialnie inspektora Inspekcji Nasiennej przez przedsiębiorcę obejmuje w tym konkretnym przypadku zakres opisany w ust.1 pkt.1-8 tj.

1) nazwę gatunku,

2) masę,

3) kategorię,

4) stan początkowy ilości materiału siewnego,

5) przychód:

a) z produkcji własnej, kontraktacji,

b) z importu,

6) rozchód:

a) ze sprzedaży krajowej,

b) z siewu we własnym gospodarstwie,

c) z eksportu,

d) przeznaczony na cele niesiewne,

7) stan końcowy ilości materiału siewnego,

8) ilość magazynów i punktów sprzedaży, z podaniem ich lokalizacji oraz informacji o otwarciu lub zamknięciu punktu sprzedaży.

Terminy przekazywania informacji, o których mowa wyżej opisane są w ust.3, i w tym przypadku informacja za pierwsze półrocze winna być przekazana do dnia [...] sierpnia dla zbóż jarych i motylkowych drobnonasiennych. Natomiast zgodnie z ust 4. cytowanego rozporządzenia, przedsiębiorcy prowadzący obrót nabytym materiałem siewnym w formie przygotowanej do obrotu, przekazują do dnia [...] stycznia następnego roku, roczne informacje dotyczące stanu magazynowego według stanu na dzień [...] grudnia.

O obowiązku składania informacji o obrocie materiałem siewnym skarżący, podobnie jak inne podmioty prowadzące tę działalność, informowany był pismem z dnia [...] lipca 2002r. Z uwagi na fakt, że złożone przez skarżącą informacje z dnia [...] września 2002r. nie były pełne i zawierały błędy formalne, Wojewódzki Inspektor zwrócił się pismem z dnia [...] września 2002r. bezpośrednio do dyrektora Skarżącej Spółki, Pana G. D., o sporządzenie i przesłanie właściwej informacji. Informacja przekazana przy piśmie z dnia [...] września 2002 r była również nieprawidłowa. W tym stanie rzeczy organ prawidłowo uznał, że skarżąca złożyła informację w wymaganym terminie, ale nie była ona pełna. Skarżąca ograniczyła się tylko do podania gatunku, kategorii i stanu końcowego nasion na dzień [...] czerwca 2002 r. tj. informacji, o których mowa w § 44 ust.l pkt.l, 3 i 7 rozporządzenia. Tymczasem skarżąca, jako importer nasion traw i roślin motylkowych, zobowiązana była podać w informacji wszystkie dane wymienione w § 44 ust.l pkt 1-8 rozporządzenia w tym dane dotyczące przychodu i rozchodu nasion. Obowiązek ten wynika dla importerów wprost z § 44 ust.2 pkt 1 rozporządzenia. Danych tych skarżąca w przesłanej informacji nie ujawniła, mimo że w pierwszym półroczu 2002 roku importowała do Polski nasiona traw w ilości 1.036.874 kg oraz nasiona roślin motylkowych w ilości 7.420 kg. Rozważania przedstawione przez skarżącego przy piśmie dnia [...] września 2002r. w zakresie stwierdzenia, że obowiązek dotyczy okresu nie objętego kontrolą nie mają znaczenia w niniejszej sprawie, bowiem skarżąca winna była złożyć informacje dotyczące I półrocza 2002r., a obowiązek okresowego składania informacji o obrocie wynika z art. 64 ust.l pkt 1 ustawy o nasiennictwie i cytowanego rozporządzenia. Skarżący, pomimo wezwań do złożenia informacji zgodnej w zakresie formy i treści z obowiązującymi przepisami, nie uczynił tego.

Zgodnie z powołanymi przepisami, przedsiębiorcy obowiązani są składać informację w zakresie i terminach wyznaczonych w przywołanym rozporządzeniu i obowiązek ten nie ma nic wspólnego z przeprowadzoną kontrolą dotyczącą obrotu w roku 2001.

Braki w przekazanej informacji mogły być podstawą (niezależnie od ustaleń kontroli) do cofnięcia pozwolenia, bowiem w bieżącej działalności skarżący nie wywiązywał się z obowiązków ustawowych, pomimo wezwania przez organ do uzupełnienia informacji.

Wobec powyższego na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270) należało orzec jak w sentencji.