Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt I SA/Rz 114/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2021-04-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celnych
Hasła tematyczne: Celne postępowanie
Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: journal: Dz.U.UE.L 1992 nr 302 poz 1 art. 161 ust. 1, art. 162
law: Rozporządzenie Rady (EWG) NR 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny.
journal: Dz.U.UE.L 1993 nr 253 poz 1 art. 251, art. 796da ust. 4, art. 796e ust. 1 lit. a
law: Rozporządzenie Komisji EWG) NR 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiające przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr  2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny
article: art. 73
journal: Dz.U. 2020 poz 1382
law: Ustawa z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Jarosław Szaro, Sędzia WSA Grzegorz Panek, Sędzia WSA Piotr Popek /spr./, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 15 kwietnia 2021 r. sprawy ze skargi B.J. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] grudnia 2020 r., nr [...] w przedmiocie unieważnienia zgłoszeń celnych wywozowych oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2020r., nr [...], Dyrektor Izby Administracji Skarbowej (dalej: DIAS) po rozpatrzeniu odwołań B. J. (dalej: Skarżąca), utrzymał w mocy decyzje Naczelnika Podkarpackiego Urzędu Celno-Skarbowego (dalej: NPUCS) z dnia [...] listopada 2019r., nr: [...], [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...], w przedmiocie unieważnienia zgłoszeń celnych wywozowych.

Z akt sprawy wynika, że w dniach 18, 20, 24 i 26 czerwca 2015r. oraz 4 i 18 lipca 2015r. w Oddziale Celnym w P. firma "A" S.A., działająca na podstawie upoważnienia do działania w ramach przedstawicielstwa bezpośredniego, udzielonego przez Skarżącą przedstawiła celem wyprowadzenia poza obszar celny Unii Europejskiej towary (skóra bydlęca, botki męskie i damskie skórzane, półbuty męskie i damskie skórzane, kozaki damskie skórzane, czółenka).

W zgłoszeniach celnych zgłaszający wskazał odbiorców: T. O., L.102/94, L. 79054, Ukraina; T. B., S. 83B, Ż., Ukraina; A.S., P. 3, C., Ukraina; K.- Ukrainę, Y. 11, Lu. 43026, Ukraina; D. L., B. 16/47, Z., Ukraina; B. Z., D.106/208, R., Ukraina.

W zgłoszeniach celnych wskazano jako deklarowany urząd wywozu – PL401010 (OC Przemyśl), deklarowany urząd wyprowadzenia – HU724000 (Zahony) oraz 401030 (OC Medyka), środek transportu – samochód.

Zgłoszenia celne zostały zarejestrowane w systemie ECS pod pozycjami:

MRN [.] z dnia 18 czerwca 2015r.,

MRN [.] z dnia 20 czerwca 2015r.,

MRN [.] z dnia 24 czerwca 2015r.,

MRN [.] z dnia 26 czerwca 2015r.,

MRN [.] z dnia 4 lipca 2015r.,

MRN [.] z dnia 4 lipca 2015r.,

MRN [.] z dnia 18 lipca 2015r.

Do zgłoszeń celnych wywozowych zarejestrowanych pod pozycjami: MRN [.], MRN [.] oraz MRN [.] odpowiednio w dniach: 13 lipca 2015r., 16 lipca 2015r. oraz 12 sierpnia 2015r. w systemie ECS zostały wygenerowane komunikaty IE524, informujące o zmianie urzędu wyprowadzenia z polskiego urzędu PL401030 (OC Medyka) na urząd węgierski (HU106200 NAV Pest Megyei AVI Masped Rt. SZH).

W dniach: 25 czerwca 2015r., 13 lipca 2015r., 9 lipca 2015r., 16 lipca 2015r. oraz 12 sierpnia 2015r. w systemie ECS węgierski urząd wyprowadzenia HU106200 (UWA) przesłał komunikaty IE518 zawierające wyniki przeprowadzonej kontroli. Na tej podstawie w dniach 25 czerwca 2015r., 13 lipca 2015r., 9 lipca 2015r., 16 lipca 2015r. oraz 12 sierpnia 2015r. zostały wygenerowane komunikaty IE599 potwierdzające wywóz towarów poza obszar UE.

Pismem z dnia 25 maja 2017r. węgierska administracji celna poinformowała, że towary, które były transportowane za zgłoszeniami o numerach MRN wymienionych w zaskarżonej decyzji nie opuściły terytorium UE, w związku z czym węgierski organ celny wycofuje wyprowadzenie towarów i nie potwierdza końcowego wywozu towarów z obszaru UE.

Na wniosek NPUCS pismem z dnia 16 października 2018r. węgierski Dyrektoriat Krajowej Administracji Celnej i Podatkowej Komitetu Pest wyjaśnił, że towary unijne objęte procedurą wywozu zostały objęte procedurami tranzytu na życzenie klientów, mających prawo do dysponowania towarami. Zakończenie procedur celnych wywozowych zostało przeprowadzone na terenie Węgier, gdzie towary nie przekroczyły granicy UE, ale gdzie zostały objęte nowymi procedurami celnymi (procedurami tranzytu), a wywóz tych towarów unijnych został potwierdzony przez bułgarski urząd Kapitan Andreevo poprzez zakończenie procedur tranzytu, które zostały rozpoczęte po procedurach wywozu. W dniu 3 lutego 2017r. administracja celna Bułgarii poinformowała węgierskie władze celne, że procedury tranzytu nie zostały prawidłowo zakończone, dlatego też węgierskie władze celne nie miały wcześniej informacji o fakcie, że przedmiotowe towary prawdopodobnie nie opuściły terytorium Wspólnoty.

Węgierskie władze celne dokonały kontroli wszystkich procedur tranzytu, które były powiązane z nieprawidłowościami, o których informowała bułgarska administracja celna. W tych sprawach, w których procedury wywozu były otwierane przed procedurami tranzytu, węgierska administracja celna poinformowała w ramach informacji spontanicznych szesnaście administracji tych państw członkowskich, w tym Polskę, w których otwarto procedury wywozu i można by przypuszczać, że towary nie opuściły terytorium UE. W przypadku tych procedur tranzytu, w których towary (zgodnie z listami przewozowymi otrzymanymi od przewoźnika) były przejmowane przez inne państwo członkowskie, węgierskie władze celne informowały właściwe państwo członkowskie w ramach informacji spontanicznej poprzez wysłanie stosownych dowodów.

Powiadomieniami z dnia 30 kwietnia 2019r. NPUCS poinformował Skarżącą o zamiarze wydania decyzji unieważniających przedmiotowe zgłoszenia celne oraz wyznaczył 30-dniowy termin do przedstawienia stanowiska przed wydaniem decyzji w sprawie.

W odpowiedzi w piśmie z dnia 3 lipca 2019r. Skarżąca przedstawiła stanowisko w sprawie oraz wniosła o przeprowadzenie dowodów z załączonych do pisma dokumentów dotyczących procedury wywozu. Według w/w pisma, towary objęte przedmiotowymi zgłoszeniami celnymi zostały odebrane z siedziby firmy Skarżącej, a następnie zostały wywiezione na terytorium Ukrainy. Strona otrzymała potwierdzenia odbioru towarów – sporządzone i podpisane przez kupujących oraz przetłumaczone przez tłumacza przysięgłego, co jednoznacznie potwierdza wywóz towarów po za terytorium Wspólnoty.

Skarżąca przedłożyła następujące dokumenty: umowy handlowe z 21 stycznia 2015r., 5 kwietnia 2011r., 10 sierpnia 2009r., 10 marca 2009r., 22 stycznia 2015r.,

7 kwietnia 2011r., 28 września 2010r., 13 kwietnia 2010r.,kontrakty handlowe z 23 stycznia 2009r., 11 lutego 2008r., 4 października 2011r., 26 lutego 2008r., 21 lipca 2011r., 20 lipca 2011r., faktury eksportowe nr 51/MAG/2015 z dnia 24 czerwca 2015r., nr 52/MAG/2015 z dnia 24 czerwca 2015r., 53/MAG/2015 z dnia 25 czerwca 2015r., 54/MAG/2015 z dnia 29 czerwca 2015r., 57/MAG/2015 z dnia 2 lipca 2015r., nr 58/MAG/2015 z dnia 4 lipca 2015r., 64/MAG/2015 z dnia 17 lipca 2015r., 63/MAG/2015 z 17 lipca 2015r., zawierające oświadczenia odbiorcy towaru wraz z uwierzytelnionym tłumaczeniem, faktury eksportowe nr 219/2011 z 28 listopada 2011r., nr 122/2011 z dnia 05.09.2011r., 63/2011 z dnia 2 maja 2011r., 171/2011 z dnia 28 października 2011r., zaproszenie do udziału w targach handlowych, paragony fiskalne wydane w okresie 2015-2016, faktury eksportowe częściowe nr 49/MAG/2015 z dnia 18 czerwca 2015r. oraz nr 50/MAG/2015 z dnia 20 czerwca 2015r. zawierające oświadczenie odbiorcy towaru wraz z uwierzytelnionym tłumaczeniem, zestawienie wysłanych ładunków w okresie od 1 czerwca 2015r. do 31 sierpnia 2015r. ukraińskiej firmy kurierskiej M. w sprawie doręczenia towaru do kontrahenta, oświadczenie kuriera I. Y. wraz z uwierzytelnionym tłumaczeniem, wydruki komunikatu IE599 do zgłoszeń celnych będących przedmiotem niniejszego postępowania, wyciągi z rachunku bankowego z dnia 16 kwietnia 2015r., fakturę eksportową zaliczkową nr 40/MAG/2015 z dnia 16 kwietnia 2015r., Auto WZ nr 457/2015 z 18 czerwca 2015r., nr 459/2015 z 20 czerwca 2015 r., nr 467/2015 z 24 czerwca 2015r., nr 471/2015 z 24 czerwca 2015 r., nr 472/2015 z 25 czerwca 2015r., nr 484/2015 z 29 czerwca 2015 r., nr 485/2015 z 2 lipca 2015r., nr 486/2015 z 4 lipca 2015r., nr 503/2015 z 17 lipca 2015r.., 502/2015 z 17 lipca 2015r., dowody wpłaty z 24 czerwca 2015r., 25 czerwca 2015r., 29 czerwca 2015r., 4 lipca 2015r., 29 czerwca 2015r., 17 lipca 2015r.

NPUCS decyzjami z dnia [...] listopada 2019r. nr: [...], [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...], unieważnił przedmiotowe zgłoszenia celne.

Zdaniem organu I instancji w świetle informacji pozyskanych od węgierskich władz celnych towary objęte wymienionymi powyżej zgłoszeniami celnymi nie wystąpiły poza obszar celny UE, a eksporter nie przedstawił dostatecznych dowodów potwierdzających wyprowadzenie towarów poza obszar celny UE, co uprawnia organ celny do unieważnienia zgłoszeń celnych wywozowych.

Od powyższych decyzji skarżąca wniosła odwołania. W toku postępowania odwoławczego, Skarżąca przedłożyła dokumenty (w postaci uwierzytelnionych kopii):

1) Pismo Państwowej Służby Podatkowej Ukrainy z dnia 7 września 2020r. wraz z tłumaczeniem przysięgłym,

2) Wniosek adwokata V. K.o udzielenie informacji od Głównego Urzędu Państwowej Służby Podatkowej w Obwodzie L. wraz z tłumaczeniem przysięgłym,

3) Upoważnienie dla Pana I. P. do reprezentowania B. J. prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą P.H. "B" wraz z tłumaczeniem przysięgłym,

4) Notatkę urzędową Policji Narodowej Ukrainy w sprawie zdarzenia drogowego z dnia 29 czerwca 2015r. z udziałem V. M. wraz z tłumaczeniem przysięgłym,

5) Pismo zatytułowane "Konsultacja w formie pisemnej" adwokata V.K. wraz z tłumaczeniem przysięgłym.

Odnosząc się do przedstawionych przez stronę dokumentów mających udowodnić wywóz towarów poza granice UE, organ odwoławczy wskazał, że faktura jest dokumentem potwierdzającym zawarcie transakcji handlowej pomiędzy sprzedającym a kupującym, natomiast nie potwierdza, że towar ujęty w tej fakturze opuścił obszar celny Unii.

Z kolei otrzymanie pisemnych oświadczeń odbiorców towarów (zamieszczone na w/w fakturach), w których potwierdzają oni odbiór towarów objętych w/w fakturami, stanowiło dla eksportera potwierdzenie okoliczności w nich stwierdzonych, nie poświadcza wyprowadzenia towaru z obszaru celnego Unii Europejskiej.

Natomiast dokument określony jako "Zestawienie wysłanych ładunków w okresie od 01.06.2015 r. do 31.05.2015 r.", na którym widnieje pieczęć ukraińskiej firmy "C" Sp. z o.o. oraz nieczytelny podpis, nie stanowi oświadczenia firmy w sprawie doręczenia towaru do kontrahenta, dokument ten jest jedynie zestawieniem dat, odbiorców towarów, ilości opakowań zbiorczych, masy i objętość towarów oraz wskazuje miejscowości dostawy (brak jest konkretnego adresu dostawy).

Także przedłożone przez eksportera paragony fiskalne nie dokumentują wywozu. Z ich treści nie wynika kto dokonał płatności za towar, a podpisy umieszczone na paragonach są nieczytelne, co uniemożliwia identyfikację osób, które te podpisy złożyły.

Natomiast komunikat IE599 nie powinien zostać wygenerowany w systemie ECS, z uwagi na brak ku temu podstaw faktycznych i tym samym w świetle informacji uzyskanych od administracji celnej Węgier, zgodnie z którymi administracja ta wycofała potwierdzenie wywozu towaru, komunikat ten nie stanowi dowodu potwierdzającego wywóz towaru poza obszar celny Unii.

W ocenie organu odwoławczego również przedstawione przez eksportera wyciągi z rachunku bankowego nie potwierdzają, że towary objęte zgłoszeniami celnymi opuściły obszar celny Unii. Dokumenty te potwierdzają, że dokonane został przelewy określonych kwot pieniędzy, ponadto nie wskazują, aby płatności za towar dokonały osoby wskazane, jako odbiorcy towaru w zgłoszeniach celnych będących przedmiotem niniejszego postępowania.

Podobnie dokumenty określone jako dowody wpłaty potwierdzają dokonanie pewnych transakcji handlowych pomiędzy kupującymi a sprzedającą - Skarżącą, jednak nie można przyjąć, iż potwierdzają płatności za towary objęte zgłoszeniami celnymi będącymi przedmiotem niniejszej sprawy.

Natomiast przedłożone oświadczenie o treści: "Ja, I. Y. J. zajmowałem się logistyką dla firmy kurierskiej dostarczającej towary na Ukrainę. Towary na podstawie faktur nr 49, 50, 51, 52, 53, 54, 57, 58, 63, 64/MAG/2015 zostały dostarczone na Ukrainę i wysłane do klientów.", zawiera nieczytelny podpis oraz miejscowość i datę, tj. P., 1 czerwca 2019r. Dokument ten pochodzi od fizycznej osoby prywatnej i jako dokument prywatny stanowi dowód tego, że osoba, która go podpisała złożyła oświadczenie zawarte w tym dokumencie. Nie pozwala jednak na identyfikację wywiezionego towaru w taki sposób, by można było bez żadnych wątpliwości stwierdzić, że dotyczy tego samego towaru, który został zgłoszony do procedury wywozu. W oświadczeniu brak jest informacji jakim środkiem transportu, przez jakie przejście graniczne i jakie dokładnie towary opuściły obszar celny Unii. Ponadto z oświadczenia nie wynika do jakich odbiorców i pod jakie adresy towary zostały dostarczone.

Odnosząc się do dokumentów przedstawionych przez Skarżącą w toku postępowania odwoławczego, DIAS wskazał, że wynika z nich, że Skarżąca upoważniła I. P. do pełnego reprezentowania jej interesów na terytorium Ukrainy w zakresie prowadzonej działalności gospodarczej. Z kolei działając na rzecz eksportera, pismem z dnia 28 sierpnia 2020r. adwokat K. V. zwrócił się w wnioskiem do Głównego Urzędu Państwowej Służby Podatkowej w Obwodzie L. o udzielenie informacji czy następujące podmioty: D. (D.) L., T. B., B. Z., A. O., "D" Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, "E" Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, Y. I. widnieją w ewidencji podatkowej, a jeżeli tak, to od kiedy i z jakiego sposobu opodatkowania korzystają.

W odpowiedzi na powyższy wniosek Główny Urząd Państwowej Służby Podatkowej w Obwodzie L. pismem z dnia 7 września 2020r. poinformował, że Prywatne Przedsiębiorstwo "E" od dnia 17 czerwca 2011r. widnieje w ewidencji urzędu od dnia 13.01.2012r. do dnia, w którym sporządzono przedmiotowe pismo i jest zarejestrowane jako płatnik podatku ryczałtowego, osoba fizyczna Y. I. Y. widniał w ewidencji podatkowej tamt. urzędu od dnia 15 sierpnia 2012r. do dnia 4 stycznia 2017r., a w okresie od dnia 16 sierpnia 2012r. do dnia 1 kwietnia 2014r. był zarejestrowany jako płatnik podatku ryczałtowego, D. L., T. B., B. Z., A. O., "F" Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością nie figurują w ewidencji tego urzędu.

Organ odwoławczy skonstatował, że powyższy dokument sporządzony przez administrację podatkową Ukrainy nie stanowi dowodu na okoliczność wywozu towaru poza obszar celny UE. Stwierdza on wyłącznie o rejestracji osób (podmiotów wymienionych w tym dokumencie jako podatników). Podobnie bez znaczenia dla oceny czy w niniejszej sprawie procedura wywozu została prawidłowo zakończona, pozostaje informacja sporządzona przez adwokata V. K. w oparciu o dane z Jedynego Państwowego Rejestru Osób Prawnych, Osób Fizycznych-Przedsiębiorców i Formacji Społecznych zgodnie z którą wszystkie osoby/podmioty występujące w sprawie jako odbiorcy towarów prowadzą na Ukrainie zarejestrowane działalności.

Odnosząc się do przedłożonej przez Skarżącą notatki urzędowej Policji Narodowej Ukrainy, DIAS uznał, że na podstawie krótkiej informacji, iż w pojeździe znajdowały się towary w postaci skór oraz faktury (nr 49/MAG/2015 i 50/MAG/2015), nie można stwierdzić, że były to te same towary, które objęto zgłoszeniami celnymi wywozowymi nr [.] i [.] (w/w faktury stanowiły załączniki do tych zgłoszeń celnych). Z treści notatki nie wynika jakie dokładnie towary znajdowały się w pojeździe w chwili zdarzenia, brak jest danych odnośnie rodzaju i ilości skór.

Ponadto organ II instancji podkreślił, że w zdarzeniu drogowym z dnia 29 czerwca 2015r. jako kierowca pojazdu występuje V. M., zaś z treści odwołań od zaskarżonych decyzji wynika, iż przewoźnikiem był I. Y.. W wyniku sprawdzenia w dostępnych systemach granicznych, ustalono, iż I. Y. przekraczał przejście graniczne w Medyce w dniu 18 czerwca 2015r. (kierunek przywóz) oraz w dniu 19 czerwca 2015r. (kierunek wywóz) samochodem osobowym marki BMW, natomiast V.M. według danych z dostępnych rejestrów

w okresie od 18 czerwca 2015r. do 29 czerwca 2015r. nie przekraczał granicy

z Ukrainą.

Z kolei samochód marki Mercedes Benz przekraczał przejście graniczne

w Medyce w dniach 21 czerwca 2015r., 22 czerwca 2015r. i 25 czerwca 2015r., jednak zarówno nazwisko kierującego jak i pasażera w tego pojazdu nie figurują w aktach niniejszej sprawy. Co istotne, samochód przekraczał przejście graniczne w Medyce

w ruchu osobowym i nie został zważony. Z kolei brak jest danych, aby w/w pojazd przekraczał granicę ze Słowacją w dniach 18 czerwca 2015r. do 29 czerwca 2015r.

W tym stanie rzeczy organ odwoławczy uznał, że przesłana do akt notatka urzędowa Policji Narodowej Ukrainy ze zdarzenia drogowego nie jest wystarczającym dowodem na okoliczność wywozu poza obszar celny UE towaru objętego fakturami o numerach 49/MAG/2015 i 50/MAG/2015.

Końcowo organ II instancji wskazał, że w kontekście zebranego w sprawie materiału dowodowego, dowodem potwierdzającym dokonanie wywozu mógłby być chociażby dowód odprawy celnej z kraju trzeciego, którym z kolei powinien dysponować kontrahent eksportera. Jednak taki dowód nie został przedłożony

w mniejszej sprawie.

Na powyższą decyzję organu II instancji Skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzających ją decyzji w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

Ponadto Skarżąca wniosła o przeprowadzenie dowodu z dokumentu: decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...]grudnia 2020r., nr [...], na okoliczność umorzenia postępowania w sprawie rozliczenia podatku od towarów i usług za miesiące kwiecień i czerwiec 2015r. związanego z unieważnieniem przedmiotowych zgłoszeń celnych wywozowych.

Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie:

1) art. 191 w zw. z art. 120, art. 121 § 1 oraz art. 122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (j.t. Dz. U. z 2020 r., poz. 1325 ze zm. – dalej: O.p.) w zw. z art. 73 ustawy z dnia 19 marca 2004r. - Prawo celne (j.t. Dz. U. z 2020r., poz. 1382 – dalej: P.c.), poprzez nienależytą i dowolną, w miejsce swobodnej, ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz dokonanie oceny dowodów w sposób dowolny, sprzeczny z doświadczeniem życiowym, zasadami logiki, zaniechanie wzięcia pod uwagę całokształtu materiału dowodowego we wzajemnej relacji poszczególnych dowodów i dokonanie oceny tylko wybranych elementów tego materiału w oderwaniu od innych dowodów, w tym w szczególności poprzez:

a) nieuwzględnienie, dla ważności dokonanego eksportu towarów, znaczenia dokumentów wystawionych przez urząd celny (komunikaty IE 599), ocenę, że komunikat IE599 potwierdzający wywóz towaru poza terytorium wspólnoty, będący dokumentem urzędowym, nie stanowi dowodu wywozu towaru, nie powinien zostać wygenerowany pomimo iż widnieje on w systemie ECS do dnia dzisiejszego lub jest niewystarczającym dowodem na potwierdzenie wywozu, w sytuacji gdy skarżąca działała zgodnie z prawem i w dobrej wierze, zachowała wszelkie procedury oraz posiadała wiedzę, że towar fizycznie opuścił terytorium wspólnoty bowiem dotarł do jej kontrahentów z terytorium Ukrainy oraz że skarżąca dowiedziała się o tym, że towar miał rzekomo nie opuścić obszaru celnego Wspólnoty dopiero z postanowień o wszczęciu przedmiotowego postępowania w przedmiocie unieważnienia zgłoszenia celnego;

b) ocenę, że dowody przedstawione przez skarżącą tj. faktury VAT wraz z pisemnymi potwierdzeniami odbioru towaru (przetłumaczone przez tłumacza przysięgłego na język polski), dowody zapłaty za towary, zestawienie wysłanych ładunków w okresie od 1 czerwca 2015r. do 31 czerwca 201r. ukraińskiej firmy MIST Ekspres w sprawie doręczenia towaru do kontrahenta oraz inne dowody jakie skarżąca przedłożyła w trakcie postępowania, są dowodami o charakterze prywatnym, pochodzącymi od skarżącej bądź jej kontrahentów w sytuacji, gdy dowody te stanowią dowody alternatywne w rozumieniu art. 335 ust. 4 rozporządzenia 2015/2447 oraz dowody te stanowią potwierdzenie danej transakcji i faktu opuszczenia przez towar obszaru Wspólnoty;

c) ocenę, że dowody przedłożone przez skarżącą w trakcie postępowania odwoławczego w tym w szczególności notatka urzędowa Policji Narodowej Ukrainy w sprawie zdarzenia drogowego z dnia 29.06.2015r., z udziałem V. M. kierującego pojazdem marki Mercedes Benz o nr rej, BC6817AM nie stanowią wystarczających dowodów na okoliczności wywozu towarów poza obszar celny UE w sytuacji gdy przedstawione przez skarżącą dowody mają charakter urzędowy, wskazujący na fakt opuszczenia przez towar obszaru Wspólnoty;

d) ocenie, że wszystkie przedłożone przez skarżącą dokumenty i dowody są niewystarczające i nie potwierdzają wywozu towaru poza obszar Unii, bowiem nie spełniają wymogu dostateczności, w sytuacji gdy ocena całości materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie zgodnie z zasadami doświadczenia życiowego i logiki, pozwala na jednoznaczne przyjęcie, iż skarżąca dysponując komunikatem IE599, posiadając wiedzę, że towar dotarł do jej kontrahentów na terytorium Ukrainy, a także należycie wypełniając ciążące na niej obowiązki, była w pełni uprawniona aby do przedmiotowych transakcji zastosować stawkę 0% VAT w związku z eksportem poza terytorium Wspólnoty;

2) art. 122 O.p. w zw. z art. 187 § 1 O.p. w zw. z art. 73 P.c, poprzez naruszenie zasady prawdy obiektywnej, która obligowała organy do wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego, poprzez błędne przyjęcie, że materiał dowodowy był kompletny i to na skarżącej ciążył obowiązek przedstawienia stosownych dowodów, w sytuacji gdy skarżąca przedstawiła dokumenty stanowiące zastępcze potwierdzenie urzędowego wyprowadzenia towarów w postaci faktur, pism, umów, dokumentów urzędowych organów i instytucji Ukrainy - co w konsekwencji doprowadziło do potwierdzenia zaistnienia podstaw do unieważnienia zgłoszeń celnych wywozowych.

W uzasadnieniu skarg Skarżąca powołała się na swoje doświadczenie w eksporcie towarów, na podstawie którego przyjęła, że otrzymanie komunikatu IE599 do zgłoszenia celnego oznacza, że eksport został wykonany prawidłowo. Argumentowała również, że kilkukrotnie była uczestnikiem postępowań, w których ukraińskie organy celne nie potwierdzały wwozu towaru na terytorium Ukrainy, lecz sprawy ostatecznie rozwiązywały się na korzyść strony, bowiem zarzuty stawiane pod jej adresem były nieprawdziwe (tak np. decyzja z dnia [...] lipca 2012r. Naczelnika Urzędu Celnego nr [...]).

Skarżąca podniosła, że w toku postępowania wielokrotnie podejmowała inicjatywę dowodową. Zgromadziła faktury VAT oraz uzyskała potwierdzenia dostawy towarów, których dotyczyły zgłoszenia, podpisane przez odbiorcę spoza obszaru celnego Unii. Strona dokonywała także tłumaczeń przysięgłych tych oświadczeń. Ponadto, przedłożyła także dowody zapłaty oraz wyciągi z kas i przelewy bankowe, które wskazywały na zapłatę należności z tytułu zakwestionowanych faktur VAT.

W odpowiedzi na skargi DIAS wniósł o ich oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 . – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz.U. z 2019r. poz. 2167 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm. – dalej: P.p.s.a.), który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a P.p.s.a.

Dokonując oceny zaskarżonej decyzji w oparciu o wyżej wskazane kryteria Sąd uznał, że skarga w niniejszej sprawie jest niezasadna.

Spór dotyczy zasadności unieważnienia zgłoszeń celnych wywozowych przyjętych do procedury wywozu w dniach 18 czerwca 2015r., 20 czerwca 2015r., 24 czerwca 2015r. i 26 czerwca 2015r. oraz 4 lipca 2015r. i 18 lipca 2015r.

Eksporterem towaru do procedury wywozu była Skarżąca, prowadząca działalność gospodarczą pod nazwą P.H. "B" w [.], w imieniu której zgłoszeń dokonała firma "A" S.A. na mocy udzielnego pełnomocnictwa w ramach przedstawicielstwa bezpośredniego.

W sprawie występują dwie grupy zagadnień, których rozstrzygniecie pozwala na dokonanie oceny prawidłowości unieważnienia zgłoszeń celnych.

Pierwsze z nich to kwestia, czy towary objęte zgłoszeniami celnymi zostały rzeczywiście wywiezione poza obszar celny Unii Europejskiej przez urząd wyprowadzenia położony na Węgrzech a drugie, czy strona (eksporter) przedłożyła dokumenty zastępcze dostatecznie wykazujące, że towar ten opuścił obszar celny w inny sposób.

Na wstępie należy wskazać, że w sprawie prawidłowo przyjęto, że z uwagi na daty dokonania zgłoszeń celnych (czerwiec i lipiec 2015r.), oceny prawidłowości przebiegu procedury wywozu i materialnoprawnych przesłanek unieważnienia zgłoszeń celnych należy dokonać według regulacji rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE seria L Nr 302 z dnia 19.10.1992r. ze zm. - dalej: WKC) oraz rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE seria L Nr 253 z dnia 11 października 1993r. ze zm. – dalej: RWKC)., natomiast przepisy rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z dnia 9 października 2013r. ustanawiającego unijny kodeks celny (Dz. Urz. UE serii L Nr 269 z dnia 10 października 2013r. ze zm.- dalej UKC) i wydanych aktów wykonawczych, które weszły w życie w dniu 1 maja 2016r., mogą w znaleźć zastosowanie jedynie co do samego postępowania, tj. do zagadnień procesowych. Takie stanowisko prezentowane jest w orzecznictwie i Sąd w pełni je podziela (por. np. wyroki WSA w Rzeszowie z dnia 6 czerwca 2019r. sygn. I SA/Rz 214/19, I SA/Rz 308/19, z dnia 5 listopada 2019r., sygn. I SA/Rz 586/19). Na marginesie należy tylko zaznaczyć, że przepisy dotyczące unieważnienia zgłoszenia celnego w aktualnie obowiązujących regulacjach są analogiczne.

Stosownie do treści art. 161 ust. 1 WKC, procedura wywozu pozwala na wyprowadzenie towaru wspólnotowego poza obszar celny Wspólnoty. Dokonanie wywozu wymaga spełnienia przewidzianych dla niego formalności, z uwzględnieniem środków polityki handlowej oraz, jeśli znajdują zastosowanie, należności celnych wywozowych. Zgodnie natomiast z art. 162 WKC zwolnienie do wywozu udzielane jest pod warunkiem, że towary opuszczą obszar celny Wspólnoty w tym samym stanie, w jakim znajdowały się w chwili przyjęcia zgłoszenia do wywozu.

Kwestia unieważnienia zgłoszenia celnego została uregulowana w art. 66 ust. 2 WKC, gdzie wskazano, że może ono nastąpić na wniosek zgłaszającego. W innych przypadkach nie może ono nastąpić poza przypadkami określonymi procedurą Komitetu. Przypadki takie zostały wymienione w art. 251 RWKC. Wśród wymienionych tam sytuacji, w niniejszych sprawach zastosowanie będzie miała regulacja art. 251 pkt 2 lit b, a więc w przypadku towarów, w odniesieniu do których urząd celny wywozu został poinformowany, zgodnie z art. 792a ust. 1 lub uznaje on, zgodnie z art. 796e ust. 2, że zgłoszone towary nie opuściły obszaru celnego Wspólnoty.

Chodzi więc o taki sytuacje, gdy urząd celny wywozu zostanie poinformowany przez zgłaszającego, że towary nie opuściły obszaru celnego (wówczas zwraca on dokumenty zgłoszenia), albo organ uznaje w myśl 796e ust. 2 RWKC, że brak jest dostatecznych dowodów na to, że towary te opuściły obszar celny Unii.

Kwestia dokumentowania opuszczenia towaru zgłoszonego do procedury wywozu została uregulowana w treści przepisów art. 796a i nast. RWKC. W myśl tych przepisów urząd wywozu informuje wskazany urząd wyprowadzenia (jeżeli są to różne urzędy) o dokonanym zgłoszeniu wywozu i przekazuje mu stosowne informacje. Następnie w wyniku przedstawienia towaru w urzędzie wyprowadzenia dokonuje on jego kontroli i przesyła do urzędu wywozu komunikat "wyniki kontroli w urzędzie wyprowadzenia" dopiero, gdy wszystkie towary opuszczą obszar celny Wspólnoty (art. 796d ust. 3 RWKC). Dokument ten jest wystarczającym dowodem opuszczenia obszaru celnego Unii przez zgłoszony towar i powoduje zamknięcie procedury celnej wywozowej.

Samo jednak jego przesłanie przez urząd celny wyprowadzenia do urzędu celnego wywozu nie będzie wystarczające do skutecznego zamknięcia tej procedury, jeżeli w rzeczywistości nie doszło do wywozu towaru, a więc przesłanie komunikatu nie znajduje uzasadnienia w okolicznościach faktycznych i wynika z czynności o charakterze bądź to przestępczym czy błędu ludzkiego.

Stwierdzenie to wynika z treści art. 162 WKC stanowiącego, że zwolnienie do wywozu udzielane jest pod warunkiem, że towary opuszczą obszar celny Wspólnoty w tym samym stanie, w jakim znajdowały się w chwili przyjęcia zgłoszenia do wywozu. Celem tej procedury jest zatem rzeczywiste wywiezienie towaru poza obszar celny Unii. Tylko zrealizowanie tej okoliczności może być podstawą zakończenia procedury. Jeżeli został wygenerowany komunikat o opuszczeniu przez towar obszaru celnego, natomiast w rzeczywistości taki fakt nie zaistniał, to wówczas organ celny jest władny do wszczęcia stosowanego postępowania, w tym postępowania o unieważnienie zgłoszenia celnego.

Art. 796da ust. 1 RWKC przewiduje z kolei, że jeżeli po upływie 90 dni od zwolnienia towarów do wywozu urząd celny wywozu nie otrzyma komunikatu "wyniki kontroli w urzędzie wyprowadzenia", o którym mowa w art. 796d ust. 2, urząd celny wywozu może, w razie potrzeby, zażądać od eksportera lub zgłaszającego, by wskazał datę, w której towary opuściły obszar celny Wspólnoty oraz urząd celny, przez który to nastąpiło.

Organ celny dokonuje sprawdzenia podanych przez eksportera informacji we wskazanym urzędzie celnym wyprowadzenia. Ponadto eksporter lub zgłaszający mogą przekazać urzędowi celnemu wywozu dowód, że towary opuściły obszar celny Wspólnoty.

Art. 796da ust. 4 RWKC zawiera przykładowe wyliczenie dokumentów wskazując, że mogą to być:

a) kopia potwierdzenia dostawy podpisana lub uwierzytelniona przez odbiorcę spoza obszaru celnego Wspólnoty;

b) dowód zapłaty, faktura lub potwierdzenie dostawy należycie podpisane lub uwierzytelnione przez przedsiębiorcę, który wyprowadził towary poza obszar celny Wspólnoty;

c) oświadczenie podpisane lub uwierzytelnione przez przedsiębiorstwo, które wyprowadziło towary poza obszar celny Wspólnoty;

d) dokument poświadczony przez organy celne państwa członkowskiego lub kraju spoza obszaru celnego Wspólnoty.

Wyliczenie to jest oczywiście tylko przykładowe i to od eksportera zależy jakie dokumenty zastępcze zostaną przez niego przedstawione, natomiast ocenie organu pozostawiono uznanie ich za dostateczne.

Art. 796e RWKC stanowi, że urząd wywozu potwierdza wyprowadzenie towarów po otrzymaniu komunikatu "wyniki kontroli w urzędzie wyprowadzenia" lub gdy nie otrzymał takiego komunikatu w ciągu 10 dni, ale jest przekonany, że dowody przedstawione w myśl art. 796da są dostateczne.

Redakcja tego przepisu nie pozostawia zatem wątpliwości, że to przekonanie organu o dostateczności przedstawionych dokumentów zastępczych jest podstawą potwierdzenia wyprowadzenia towarów w sytuacji, gdy brak jest komunikatu o którym mowa w art. 796e ust. 1 lit. a RWKC.

Organ podejmuje w tym zakresie decyzję uznaniową opartą na przedstawionych przez eksportera lub zgłaszającego dowodach. Podejmowana jest ona w sytuacji, gdy brak jest urzędowego potwierdzenia wyprowadzenia towarów, jednak przedstawione dowody mogą w sposób jednoznaczny wskazywać, że towary te jednak obszar celny Unii opuściły. Jednak to od uznania organu zależy czy podejmie przekonanie o takim stanie faktycznym towarów. Brak takiego przekonania skutkuje brakiem potwierdzenia wyprowadzenia towarów. Uznanie to musi być jednak w sposób wszechstronny uzasadnione, z wykazaniem dlaczego przedstawione dokumenty nie są dostateczne dla potwierdzenia wyprowadzenia towarów.

Jak już wyżej wskazano brak potwierdzenia wyprowadzenia jest przesłanką do unieważnienia zgłoszenia celnego.

Przenosząc powyżej przedstawiony tryb procedury wywozu na realia niniejszych spraw wskazać należy, że organ wyczerpał tok postępowania i miał prawo uznać, że zgłoszenia celne powinny być unieważnione.

Zgłaszający zadeklarował bowiem wyprowadzenie towaru przez przejście graniczne w Medyce (urząd wyprowadzenia), co następnie zostało zmienione i zadeklarowano urząd wyprowadzenia na Węgrzech (HU106200 UWA). Organ otrzymał z tego urzędu potwierdzenie wyprowadzania towarów w formie komunikatu IE599, jednak po wszczęciu procedur kontrolnych organy węgierskie w piśmie poinformowały, że komunikat ten był błędny i towary objęte zgłoszeniami nie zostały w tym urzędzie wyprowadzenia wywiezione poza obszar celny Unii. Z informacji węgierskiej administracji celnej wynikało, że zakończenie procedur celnych wywozowych zostało przeprowadzone na terenie Węgier, gdzie towary nie przekroczyły granicy UE, a zostały objęte nową procedurą celną (procedurą tranzytu), a wywóz tych towarów został potwierdzony przez bułgarski urząd Kapitan Andreevo poprzez zakończenie procedury tranzytu, która została rozpoczęta po procedurze wywozu. Natomiast zgodnie z dostępnymi danymi procedury tranzytu zostały zakończone w innym bułgarskim urzędzie celnym (BG005804). Od bułgarskiej administracji celnej węgierskie organy celne uzyskały informację, że procedura tranzytu nie została prawidłowo zakończona z uwagi na zewnętrzną ingerencję w systemy bułgarskiej administracji celnej, która spowodowała, że elektroniczne komunikaty IE002, IE006 i IE018 zostały przesłane do urzędu celnego HU106200 bez jakiegokolwiek zaangażowania urzędników celnych. Z ustaleń węgierskich organów celnych wynikało, że towar został przeładowany na turecki środek transportu i zawnioskowano o procedurę tranzytu tego towaru do Turcji. W związku z czym w uznano, że towary, które były transportowane m.in. za przedmiotowymi zgłoszeniami celnymi nie opuściły terytorium Wspólnoty, w związku czym węgierski organ celny wycofał wyprowadzenie towarów i nie potwierdził końcowego ich wywozu z obszaru Wspólnoty.

Otrzymanie takiej informacji ze strony organów węgierskich skutkowało nie spełnieniem się przesłanki z art. 796e RWKC, czyli brakiem potwierdzenia wyprowadzenia towaru.

Wskazać przy tym trzeba, że błędne (niezgodne ze stanem faktycznym) wygenerowanie komunikatu IE599 nie jest niewzruszalnym dowodem na to, że towar opuścił obszar celny Unii. Jeżeli został on z jakichkolwiek przyczyn wygenerowany w sposób nieprawidłowy, to organy są uprawnione do wszczęcia stosownego postępowania mającego za cel uchylenie skutków dokonanych czynności opierających się na błędnym uznaniu wyprowadzenia towarów.

Zgodnie bowiem z treścią art. 162 WKC potwierdzenie może zostać dokonane tylko w sytuacji rzeczywistego wyprowadzenia towarów. Jeżeli zostanie ustalone, że do niego nie doszło, to wszelkie czynności podjęte na takiej podstawie faktycznej musza być wyeliminowane z obrotu prawnego. Samo wygenerowanie komunikatu nie jest tutaj wystarczające, jeżeli nie znajduje podstawy w faktach.

Organy celne podjęły próbę ustalenia, czy towar objęty zgłoszeniami wywozowymi został przez eksportera faktycznie wywieziony poza terytorium Wspólnoty, a więc czy ziściły się materialnoprawne warunki prawidłowego zamknięcia procedury wywozu. Podważono bowiem zasadność wystawionych komunikatów elektronicznych, które dla oceny procedury wywozu mają tylko znaczenie formalne. Jeżeli bowiem towar faktycznie nie został wywieziony w procedurze wywozu, to zgłoszenie celne, które tę procedurę otwarło, musi zostać unieważnione, ponieważ nie dopełniono warunków prawnych dla uznania tej procedury za prawidłowo zamkniętą, tj. zgodnie z odnośnymi przepisami prawa celnego.

W tych okolicznościach, wobec braku urzędowego dokumentu z urzędu wyprowadzenia zastosowanie mógł mieć drugi sposób potwierdzenia wywozu, a mianowicie przedstawienie dokumentów pozwalających na potwierdzenie wyprowadzenia towarów.

Strona przedstawiła dokumenty, które w jej ocenie fakty te potwierdzały. Organ jednak po szczegółowym zapoznaniu się z nimi wskazał, że nie jest przekonany, że są one dostateczne.

Podkreślenia wymaga, że nawet przedłożenie przez eksportera dokumentów wymienionych w przepisie art. 796da ust. 4 RWKC, które zastępczo mogą zostać przedstawione w miejsce urzędowego potwierdzenia wyprowadzenia towarów, nie oznacza automatycznie udowodnienia wyprowadzenia towaru z obszaru Wspólnoty. Ustawodawca unijny wskazuje bowiem, że na podstawie przedstawionych dokumentów organ ma być przekonany o tym, że dowody te są dostateczne dla uznania faktu za dokonany. Zatem to do organu należy ich ocena i uznanie za dostateczne. Przy czym omawiany przepis na eksportera (zgłaszającego) nakłada obowiązek ich przedstawienia, do organu należy tylko ich ocena. Nie przedstawienie dostatecznych dokumentów może spowodować niekorzystne dla strony skutki.

W przedmiotowej sprawie organ uznał te dokumenty za nie spełniające wymogu dostateczności, stwierdzając, że są one niewystarczające do uznania, że towar rzeczywiście opuścił obszar celny Wspólnoty. Dokumenty w postaci umów, kontraktów handlowych, faktur, przelewów, paragonów fiskalnych, dowodów wpłat, wyciągu z rachunku bankowego, oświadczenia kuriera, zestawienia wysłanych ładunków, auto WZ organ uznał za niepotwierdzające wywóz towaru, a jedynie realizację transakcji gospodarczej. Podkreślono, że dokumenty prywatne podlegają ocenie organu. Oświadczenie kuriera oraz potwierdzenia otrzymania towaru wobec braku informacji w jakiej dacie, jakim środkiem transportu i przez jakie przejście graniczne towar opuścił obszar Unii Europejskiej nie pozwala na dokonanie oceny co do ich wiarygodności. Natomiast kopie faktur wraz z oświadczeniami kontrahentów oraz oświadczenia odbiorców o dostarczeniu towarów bez wskazania miejsca przekroczenia granicy, nie zawierające żadnej adnotacji urzędowej dotyczącej realizacji wywozu towarów zostały przez organ uznane za nieprzekonujące o dopełnieniu przez eksportera wymagań związanych z procedurami wywozowymi.

Również dokumenty przedłożone przez Skarżącą w toku postępowania odwoławczego jako dowody alternatywne w rozumieniu art.796da ust. 4 RWKC w ocenie organu nie potwierdzają wywozu towaru poza obszar celny Wspólnoty. Zarówno pismo administracji podatkowej Ukrainy z dnia 7 września 2020r., które stwierdza rejestrację osób wymienionych w dokumencie jako podatników, jak i informacja sporządzona przez adwokata V. K. na temat prowadzenia przez podmioty występujące jako odbiorcy towarów działalności zarejestrowanej na Ukrainie, nie świadczą o prawidłowości zakończenia w niniejszej sprawie procedury wywozu.

Także notatka urzędowa ukraińskiej policji z 29 czerwca 2015r. ze zdarzenia drogowego z udziałem V. M. kierującego pojazdem marki Mercedes Benz (nr [.]) została oceniona przez organ jako niewystarczający dowód na okoliczność wywozu poza obszar celny Wspólnoty towarów objętych przedmiotowymi zgłoszeniami celnymi, gdyż nie zawiera ona informacji na temat konkretnych towarów (rodzaju skór) i ich ilości, które znajdowały się w pojeździe w chwili zdarzenia. Ponadto z ustaleń organu wynikało, że osoba wskazana w niej jako kierowca pojazdu nie przekraczała granicy z Ukrainą w okresie od 18 do 29 czerwca 2015r., nie potwierdzono również przejazdu tego pojazdu w ww. okresie przez granicę ze Słowacją. Organ dostrzegł również rozbieżności miedzy danymi kierowcy wskazywanymi w ww. notatce, a danymi podanymi przez Skarżąca w odwołaniu, według której przewoźnikiem był I. Y. W tym zakresie organ ustalił, że osoba ta przekraczała w dniach 18 i 19 czerwca 2015r. granice w Medyce jednakże w innym pojedzie (samochodem osobowy marki BMW).

W przekonaniu Sądu przedstawiona przez organ argumentacja opierająca się na stwierdzeniu braku wskazania w zgłoszeniach celnych numeru rejestracyjnego pojazdu, uniemożliwiająca identyfikację środka transportu wywożącego towar, nie przedstawienie dokumentów z odprawy celnej przedmiotowych towarów, potwierdzających ich wywóz mogą stanowić podstawę do odmowy potwierdzenia wyprowadzenia towarów.

W świetle zarzutów skargi należy podkreślić, że zastosowanie trybu z art. 796da ust. 4 RWKC ma charakter wyjątkowy i obowiązek dowodowy w tym zakresie ciąży na eksporterze, przy czym przyczyny braku jego realizacji są prawnie irrelewantne. To eksporter musi zadbać o to, żeby towar opuścił obszar celny i zostało to udokumentowane w dostateczny sposób. Dowód alternatywny musi zatem pozwać na identyfikację wywiezionego towaru w taki sposób, aby można było bez żadnych wątpliwości stwierdzić, że dotyczy tego samego towaru, który został zgłoszony do procedury wywozu. To na eksporterze ciąży obowiązek przedstawienia stosownych dokumentów, z których wynika, że spełnił on swój podstawowy obowiązek czyli wywozu towarów poza granicę celną. Obowiązku tego nie można przerzucać na organy celne.

Pomimo zatem tego, że Skarżąca przedstawiła dowody, z których część mogła być uznana za spełniające wymagania dowodów alternatywnych, o których mowa w art. 796da ust. 4 RWKC, to jednak na podstawie całokształtu materiału dowodowego nie były to dowody wystarczające, które pozwoliłyby organom przyjąć, że eksporter udowodnił fakt wywozu towaru poza granice Wspólnoty. Dokumenty, o których mowa w art. 796da RWKC, powinny bowiem w sposób niebudzący wątpliwości potwierdzać, że objęty konkretnym zgłoszeniem celnym wywozowym towar w tym samym stanie co zadeklarowany w zgłoszeniu opuścił obszar celny Wspólnoty. Powinny również pozwolić zidentyfikować ten towar. Rzeczą eksportera było wykazanie tych okoliczności.

Tymczasem Skarżąca nie przedstawiła dowodów odprawy celnej albo dowodów mogących być w posiadaniu przewoźnika, w tym wystawionych przez organy administracji celnej Ukrainy, które w sposób jednoznaczny potwierdziłyby fakt wjazdu rzeczonego towaru na terytorium Ukrainy (opuszczenia towaru granic UE w sposób zadeklarowany w zgłoszeniach). Nie ulega zaś wątpliwości, że eksporter powinien takimi dokumentami dysponować, także dla potrzeb realizacji obowiązków dokumentacyjnych związanych z podatkiem od towarów i usług (por. art. 41 ust. 6 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług, według stanu prawnego na czerwiec i lipiec 2015r.), a obowiązek ten ciążył na nim także na podstawie przepisów prawa celnego. Termin do przechowywania takich dokumentów wynosił 5 lat; należało go określić na podstawie przepisów krajowych, w tym art. 9 P.c. (podobnie w przypadku dokumentacji gromadzonej dla potrzeb VAT). Zgodnie bowiem z art. 16 WKC, osoby, których to dotyczy, przechowują do celów kontroli celnej przez okres określony obowiązującymi przepisami i nie krócej niż 3 lata dokumenty wymienione w art. 14, w jakiejkolwiek by były postaci.

Odnosząc się do przedłożonej wraz ze skargą decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] grudnia 2020r. w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie rozliczenia podatku od towarów i usług za miesiące kwiecień i czerwiec 2015r., w uzasadnieniach, których organ odniósł się do unieważnienia sześciu z siedmiu zgłoszeń celnych wywozowych będących przedmiotem niniejszego postępowania, należy wskazać, że rozstrzygniecie to nie ma wpływu na prawidłowość ustaleń zawartych w zaskarżonej decyzji. Ustaleniu podlegała bowiem okoliczność czy podatnik (Skarżąca) zachował należytą staranność w kontekście spełnienia przesłanek uprawniających do zerowej stawki podatku od towarów i usług.

W postępowaniu tym organ nie badał natomiast kwestii czy towary zostały faktycznie wywiezione poza obszar celny Wspólnoty zgodnie z wymogami art. 162 WKC,

a okoliczność ta ma decydujące znaczenie dla uznania prawdziwości zgłoszeń celnych.

Podsumowując, w przekonaniu Sądu okoliczności przedstawione przez organy są jednoznaczne i wskazują, że brak jest dokumentów potwierdzających wyprowadzenie towarów objętych zgłoszeniami celnymi poza obszar celny UE, a tym samym zaistniały podstawy do unieważnienia zgłoszeń celnych.

Materiał dowodowy był kompletny, gdyż to na eksporterze (dokonującym zgłoszenia) ciąży obowiązek przedstawienia stosownych dowodów i obowiązkowi temu, w celu uzyskania korzystnych skutków podatkowocelnych nie uczynił zadość.

W związku z przedmiotową procedurą celną Skarżąca skorzystała z zerowej stawki podatku od towarów i usług, co oznacza, że zobowiązana była do przedstawienia wiarygodnych dowodów na spełnienie ku temu wymogów.

Wbrew zatem zarzutom Skarżącej, organy nie miały obowiązku poszukiwać dalszych dowodów, w tym zwracać się do ukraińskich władz celnych o przesłuchanie świadków, gdyż dowody takie nie są przez przedstawioną procedurę dopuszczone. Postępowanie opiera się na dokumentach, a regulacje O.p. w zakresie dowodów nie mają tutaj zastosowania. Zgromadzony przez organy materiał dowodowy stanowił wystarczającą podstawę do ustalenia stanu faktycznego sprawy. W ocenie Sądu wbrew zarzutom skargi, przeprowadzonej przez organy ocenie dowodów nie można zarzucić dowolności. Organy wszechstronnie i wnikliwie oceniły zebrany materiał dowodów, zgodnie z zasadami logiki.

Z powyższych względów Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a. oddalił skargę.