Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt II SA/Ol 9/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2019-02-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6359 Inne o symbolu podstawowym 635
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Samorząd terytorialny
Skarżony organ: Rada Miasta
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność zaskarżonego aktu w części, w pozostałym zakresie skargę oddalono
Powołane przepisy: article: art. 6,  art. 91,  art. 94
journal: Dz.U. 2016 poz 176
law: Ustawa z dnia 25 czerwca 2010 r. o sporcie - tekst jedn.
article: art. 27,  art. 31
journal: Dz.U. 2017 poz 1463
law: Ustawa z dnia 25 czerwca 2010 r. o sporcie - tekst jedn.
article: art. 147
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Tadeusz Lipiński Sędziowie sędzia WSA Beata Jezielska sędzia WSA Piotr Chybicki (spr.) Protokolant referent Małgorzata Gaida po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 lutego 2019 roku sprawy ze skargi Prokuratora Okręgowego w Elblągu na uchwałę Rady Miejskiej w Lidzbarku z dnia 28 marca 2017 r., nr XXIX/261/17 w przedmiocie określenia szczegółowych zasad, trybu przyznawania i pozbawiania oraz rodzaju i wysokości okresowych stypendiów sportowych oraz nagród i wyróżnień Burmistrza Lidzbarka za wyniki sportowe 1) stwierdza nieważność załącznika do powyższej uchwały w zakresie § 1 ust. 3, § 4 ust. 1, § 5 ust. 1, § 6, § 8 ust. 1 pkt 1, 2, 4, 5, 6, 7, 8, 10, a także § 3 ust. 1 pkt 3 w brzmieniu nadanym przez § 1 uchwały Nr XXX/266/17 Rady Miejskiej w Lidzbarku z dnia 17 maja 2017 roku; 2) w pozostałym zakresie skargę oddala.


UZASADNIENIE

W dniu "[...]" Rada Miejska w "[...]", działając na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie

gminnym (Dz. U. z 2016 r., poz. 446 ze zm.) oraz art. 31 ust. 3 ustawy z dnia 25 czerwca 2010 r. o sporcie (Dz. U. z 2016 r., poz. 176 ze zm.), podjęła uchwałę Nr "[...]" w sprawie określenia szczegółowych zasad, trybu przyznawania i pozbawiania oraz rodzaju i wysokości okresowych stypendiów sportowych oraz nagród i wyróżnień Burmistrza "[...]" za wyniki sportowe.

Prokurator Okręgowy wniósł do tut. Sądu skargę na powyższą uchwałę Rady Miejskiej Nr "[...]". Zaskarżonej uchwale zarzucono naruszenie:

1. art. 32 i art. 94 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej - dalej jako "Konstytucja", art. 31 ust. 3 ustawy z dnia 25 czerwca 2010 r. o sporcie -

dalej jako "ustawa o sporcie" (Dz. U. z 2017 r., poz. 1463) oraz art. 40 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - dalej jako "ustawa o samorządzie gminnym" (Dz. U. z 2017 r. Nr 142, poz. 1875 ze zm.),

- w § 1 ust. 3 - poprzez zbyt ogólne ujęcie dyscyplin sportowych mających

znaczenie dla gminy poprzez użycie określenia "dyscypliny olimpijskie",

podczas gdy celem stypendium jest wspieranie sportu lokalnego, oraz poprzez

brak uzasadnienia uznania taekwondo i kickoboxingu za dyscypliny

sportowe mające istotne znaczenie dla gminy "[...]", co narusza prawa

mieszkańców uprawniających inne dyscypliny sportowe do zapoznania się z przesłankami takiego wyróżnienia tych właśnie dyscyplin sportowych;

2. art. 94 Konstytucji ,art 31 ust 1 i 3 ustawy o sporcie oraz art. 40 ustawy o samorządzie gminnym

- w § 3 ust. 1 pkt 3 poprzez przekroczenie delegacji ustawowej i wprowadzenie jako kryterium warunkującego przyznanie stypendium brak ukarania karą dyscyplinarną przez klub sportowy lub krajowe i międzynarodowe organizacje sportowe, podczas gdy ustawa o sporcie uzależnia przyznanie stypendium wyłącznie od dwóch przesłanek: znaczenia danego sportu dla jednostki samorządu terytorialnego oraz osiągniętego wyniku sportowego;

3. art. 94 Konstytucji, art 31 ust. 1 i 3 ustawy o sporcie oraz art. 40 ustawy o samorządzie gminnym

- w § 4 ust. 1 - poprzez przekroczenie delegacji ustawowej i zawężenie pojęcia

"osiągnięty wynik sportowy" wyłącznie do pozycji medalowej określonej

kategorii zawodów sportowych tj. igrzysk Olimpijskich i Paraolimpijskich,

Mistrzostw Świata, Europy i Polski (w różnych kategoriach wiekowych),

podczas gdy ustawa o sporcie nie przewiduje takie zawężenia, a celem

stypendium jest wspieranie sportu lokalnego;

4. art. 32 i 94 Konstytucji , art 31 ust. 1 i 3 ustawy o sporcie , art. 40 ustawy o samorządzie gminnym oraz art. 1 pkt 1 i art. 61 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca

1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257, dalej jako: k.p.a.)

- w § 5 ust. 1 poprzez przekroczenie delegacji ustawowej i zawężenie

podmiotów uprawnionych do złożenia wniosku o stypendium wyłącznie do:

klubu sportowego, stowarzyszenia, rodzica, dyrektora szkoły i pełnoletniego

zawodnika, podczas gdy postępowanie w przedmiocie stypendium jest

postępowaniem administracyjnym, które może zostać zainicjowane również z urzędu, co pozbawia burmistrza uprawnienia do zainicjowania postępowania;

5. art. 15 i art. 61 i art. 104 § 1 i 2 k.p.a.

- w § 6 oraz § 8 ust. 3 przez przyjęcie, że decyzja Burmistrza "[...]"

przyznająca stypendium sportowe następuje w formie listy, a pozbawienie

stypendium w formie informacji, podczas gdy sprawa zainicjonowana

wnioskiem o przyznanie stypendium bądź sprawa o pozbawienie stypendium

stanowią indywidualne sprawy administracyjne ,których rozstrzygnięcie

powinno nastąpić w drodze decyzji administracyjnej doręczanej stronie i od

której stronie przysługuje prawo odwołania;

6. art. 31 ust. 3 ustawy o sporcie oraz art. 40 ustawy o samorządzie gminnym

- w § 8 ust 1 pkt 1, 2, 4, 5, 6, 8, 10 poprzez wprowadzenie do uchwały

regulacji umożliwiającej pozbawienie zawodnika stypendium sportowego z uwagi na okoliczności niezwiązane z osiąganymi wynikami sportowymi w postaci: zaprzestania realizacji szkolenia sportowego, zakończenia kariery,

utracenia zdolności do uprawiania sportu przez okres dłuższy niż 3 miesiące

potwierdzonej orzeczeniem lekarskim, utracenia praw zawodniczych, a także

ukarania karą dyscyplinarną przez klub sportowy lub krajowe i międzynarodowe

organizacje sportowe oraz stosowanie dopingu lub innych substancji i metod

zabronionych;

7. art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz § 137 Rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie Zasad Techniki Prawodawczej - dalej "zasady techniki prawodawczej" (Dz. U. z 2016 r., poz. 283)

- w § 8 ust. 1 pkt 7 poprzez wskazanie jako podstawy pozbawienia

stypendium złożenia fałszywych dokumentów na podstawie których zostało

przyznane stypendium, podczas gdy powyższa przesłanka jest przesłanką skutkującą wznowieniem postępowania i wydaniem rozstrzygnięcia merytorycznego, a nadto poprzez bezzasadne powtórzenie przepisu ustawy.

W tym stanie skarżący powołując się na art. 147 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały.

W uzasadnieniu skargi wskazano, że zgodnie z art. 31 ust. 3 ustawy o sporcie "organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego określa, w drodze uchwały, szczegółowe zasady, tryb przyznawania i pozbawiania oraz rodzaje i wysokość stypendiów sportowych, nagród i wyróżnień, o których mowa w ust. 1 i 2, biorąc pod uwagę znaczenie danego sportu dla tej jednostki samorządu terytorialnego oraz osiągnięty wynik sportowy". Rada Miejska w "[..]" w § 1

ust. 3 regulaminu jako dyscypliny sportowe mające znaczenie dla Gminy "[...]"

uznała "dyscypliny olimpijskie oraz taekwondo, kickboxing". Nie negując

uprawnienia do uznania właśnie tych .dwóch dyscyplin za dyscypliny mające

znaczenia dla gminy, wskazać należy ,że powyższe wyliczenie jest dla odbiorcy

aktu normą niejasną . Celem wprowadzenia stypendium sportowego jest promocja

sportu lokalnego. Tym samym uznam e dyscyplin sportowych za mające

znaczenie dla gminy winno wynikać czy to z tradycji lokalnych czy to sukcesów

odnoszonych na niwie danej dyscypliny, co powinno wynikać wprost z uchwały lub

z jej uzasadnienia. Brak takiego wskazania ogranicza prawa zawodników innych dyscyplin sportowych. W § 3 ust 1 pkt 4 regulaminu wprowadzono zapis, zgodnie z którym otrzymanie stypendium uzależnione jest od bycia osobą niekaraną dyscyplinarnie. Wprowadzenie takiego zapisu stoi w sprzeczności z upoważnieniem ustawowym. Rada Miejska w Lidzbarku rozszerzyła bowiem przesłanki otrzymania stypendium na kwestię niewynikającą z ustawy. Za naruszające prawo należy uznać ograniczenie wyłącznie do pozycji medalowych zawodów rangi

Igrzysk Olimpijskich, Paraolimpijskich, Mistrzostw Świata, Mistrzostw Europy i Mistrzostw Polski. Nieuprawnione jest zawężanie osiągnięć jedynie do najwyższych poziomów rywalizacji sportowej. W § 5 ust 1 regulaminu wskazano, że z wnioskiem o przyznanie zawodnikowi stypendium sportowego może wystąpić klub sportowy, stowarzyszenie, rodzic, dyrektor szkoły, a także sam pełnoletni zawodnik. Rozstrzygnięcie o przyznaniu lub odmowie przyznania stypendium konkretnej osobie ze środków publicznych na podstawie aktu prawa miejscowego przybiera postać aktu administracyjnego mającego cechy decyzji administracyjnej. Skoro zaś jest to decyzja administracyjna, to postępowanie objęte jest przepisami k.p.a. Zgodnie zaś z art. 61 §

1 kpa postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Tym

samym - skoro organem upoważnionym do wydania decyzji jest Burmistrz "[...]",

również i jemu winno przysługiwać uprawnienie do wszczęcia postępowania

administracyjnego w tym zakresie. Również pozbawienie stypendium następuje w formie decyzji administracyjnej, która to decyzji winna być doręczona zgodnie z przepisami k.p.a. Nie jest zatem wystarczające samo poinformowanie zawodnika o pozbawieniu go stypendium sportowego. Ponadto, w uchwale w sposób nieuprawniony i sprzeczny z prawem Rada Miejska powtórzyła treść normy aktu wyższego rzędu.

W odpowiedzi na skargę Przewodniczący Rady Miejskiej w "[...]" wniósł o jej oddalenie. Wskazano, że nie znajduje uzasadnienia tak faktycznego, jak i prawnego zarzut naruszenia art. 31 ust. 3 o sporcie poprzez objęcie regulaminem w § 1 ust. 3 jako dyscyplin sportowych mających znaczenie dla Gminy "[...]": "taekwondo" "kicboxing". Teza autora skargi, że: "trudno bowiem przyjąć, by dla gminy nie miały znaczenia wszystkie takie dyscypliny: "nie została udowodniona, a pozostaje jedynie w sferze przypuszczeń bądź domysłów". Nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut dotyczący zawężenia pojęcia "osiągnięty

wynik sportowy" do pozycji medalowych w określonej kategorii zawodów sportowych.

Premiowanie sportowców za wyniki określone w § 4 ust. 1 uchwały nie dyskwalifikuje

sportowców gminy, nie niweczy idei popularyzacji uprawiania w gminie sportu. Stanowisko zawarte w skardze sugeruje pominięcie sportowców z gminy osiągających wyniki, o których mowa w przywołanym wyżej przypisie z grupy sportowców, w których gmina może przyznać stypendiów i to tylko z tego powodu, że art. 32 ustawy o sporcie gwarantuje stypendium tym sportowcom. Pozbawiony podstaw jest zarzut naruszenia art. 31 ust. 3 ustawy o sporcie oraz art. 40 ustawy

o samorządzie gminnym poprzez wprowadzenie w § 8 ust. 1 pkt 1, 2, 4, 5, 6, 8 i 10

okoliczności uzasadniających pozbawienie zawodnika stypendium sportowego, a wynikające z zaprzestania realizacji szkolenia sportowego, zakończenia kariery sportowej, utraty praw zawodniczych, utraty zdolności do uprawiania sportu, ukarania karą dyscyplinarną bądź stosowania dopingu lub innych substancji i metod zabronionych prawem.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2017 r., poz. 2188), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Wykonywana przez sądy administracyjne kontrola administracji publicznej obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej oraz na akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej - art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 5 i 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.). Jeżeli akt prawny, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a. wydany zostanie z naruszeniem prawa, to stosownie do art. 147 § 1 p.p.s.a. sąd uwzględnia skargę, stwierdzając jego nieważność w całości lub w części. Unormowanie to nie określa jakiego rodzaju naruszenia prawa są podstawą do stwierdzenia przez sąd nieważności uchwały. Doprecyzowanie przesłanek określających kompetencje sądu administracyjnego w tym względzie następuje w ustawach samorządowych lub przepisach szczególnych.

Skarga wniesiona w tej sprawie okazała się uzasadniona.

Przepisem prawa materialnego stanowiącym podstawę wydania zaskarżonej decyzji stanowił art. 31 ust. 3 u.o.s., który upoważnia organy stanowiące jednostki samorządu terytorialnego do określania szczegółowych zasad, trybu przyznawania i pozbawiania stypendiów przy uwzględnieniu dwóch kryteriów: znaczenia danego sportu dla tej jednostki samorządu terytorialnego oraz osiągniętych wyników sportowych. Nie można przy tym przyjąć, że przepis analizowany przepis u.o.s. powinien być interpretowany literalnie, to znaczy w sposób prowadzący do wniosku, że każdy uprawiający sport w rozumieniu art. 2 ust. 1 u.o.s. i osiągający w tym sporcie wyniki sportowe jest uprawniony do uzyskania stypendium.

Dla wykładni tych przepisów istotne są przepisy ustawy o samorządzie gminnym - zgodnie z art. 6 u.s.g. do zakresu działania gminy należą wszystkie sprawy publiczne o zasięgu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów, a przy braku innych uregulowań ustawowych do gminy należy także rozstrzyganie w sprawach dotyczących tej społeczności. Z kolei z art. 7 ustawy, w jego ustępie pierwszym, wynika, że zadaniem własnym gminy jest zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty samorządowej, którą tworzą mieszkańcy gminy. Dotyczy to też spraw z zakresu kultury fizycznej (art. 7 ust. 1 pkt 10 ustawy).

Przypomnieć w tym miejscu należy, że finansowanie stypendiów, nagród czy wyróżnień odbywa się ze środków własnych jednostki samorządu terytorialnego. Zgodnie z art. 27 ust. 1 u.o.s., tworzenie warunków, w tym organizacyjnych, sprzyjających rozwojowi sportu stanowi zadanie własne jednostek samorządu terytorialnego. Natomiast w myśl art. 31 ust. 1 ustawy o sporcie, jednostki samorządu terytorialnego mogą ustanawiać i finansować okresowe stypendia sportowe oraz nagrody i wyróżnienia dla osób fizycznych za osiągnięte wyniki sportowe.

Zwrot "mogą ustanawiać" pozostawia jednostce samorządu terytorialnego swobodę w wyborze wprowadzenia lub nie na swoim terenie tego rodzaju gratyfikacji. Podkreślić należy, że celem ustawy z dnia 5 czerwca 2010 r. o sporcie było stworzenie nowego aktu normatywnego wspierającego kulturę fizyczną w całości opartego na odmiennych założeniach konstytucyjno - aksjologicznych ograniczających reglamentację prawną sportu do niezbędnego minimum (por. uzasadnienie projektu ustawy druk sejmowy nr 23130). Dlatego ustawa wprowadziła jedynie niezbędne regulacje prawne dla prawidłowego rozwoju sportu. Przykładem powyższego jest regulacja zawarta w art. 31 ust. 3 ustawy, który w żaden sposób nie precyzuje szczegółowo kryteriów, jakie powinny być spełnione przez jednostki samorządu terytorialnego aby finansować nagrody czy wyróżnienia za wyniki sportowe.

W tym miejscu należy oczywiście zastrzec, że pewien zakres swobody lokalnego prawodawcy w kształtowaniu treści aktu prawa miejscowego stanowionego na podstawie tej delegacji ustawowej, nie oznacza dowolności prawodawcy lokalnego i przyjęcia, że taki akt prawa miejscowego jest aktem uznaniowym. Akty prawa miejscowego, będące aktami podustawowymi, wydawanymi na podstawie i w granicach ustaw (art. 94 Konstytucji RP), mają na celu wykonywanie ustaw. Ich treść nie może być zatem dowolna, gdyż mogą być wydawane wyłącznie na podstawie upoważnienia ustawowego i muszą mieścić się w jego granicach. Niedopuszczalne jest zatem ich stanowienie poza granicami upoważnienia ustawowego (por. wyrok NSA z 1 grudnia 2017 r., sygn. akt II GSK 282/16, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Przyjmując za punkt wyjścia dalszych rozważań przepis art. 31 ust. 1 u.o.s. wskazać należy na uprawnienie jednostki samorządu terytorialnego do ustanowienia i finansowania m.in. okresowych stypendiów sportowych dla osób fizycznych za osiągnięte wyniki sportowe. Z przepisu tego wynikają ustawowe kryteria przyznawania stypendiów sportowych, tj. krąg podmiotowy, obejmujący każdą osobę fizyczną, oraz osiągane wyniki sportowe. Oznacza to, że zakres podmiotowy stypendium sportowego został ustawowo uregulowany i nie jest dopuszczalne jego modyfikowanie przez organ stanowiący gminy w drodze uchwały podjętej na podstawie art. 31 ust. 3 ustawy o sporcie. Zakres ten obejmuje zważywszy na art. 1 ust. 1 u.s.g. każdego mieszkańca danej gminy, osiągającego wyniki sportowe, niezależnie od tego, czy jest zrzeszony w klubie lub stowarzyszeniu sportowym, działającym na terenie tej gminy czy poza nią, czy też indywidualnie trenuje. Wszyscy mieszkańcy gminy tworzą bowiem z mocy prawa wspólnotę samorządową. Ustawodawca nie zawęził zatem zakresu podmiotowego do grupy mieszkańców trenujących wyłącznie na terenie danej gminy. W tym aspekcie istotnym jest wyłącznie przynależność do danej wspólnoty terytorialnej, wyznaczana kryterium zamieszkiwania na jej obszarze. A zatem potencjalnymi beneficjentami stypendium sportowego są wszyscy mieszkańcy danej gminy, o ile osiągają wyniki sportowe. Gdyby zaś intencją ustawodawcy było ograniczenie zakresu podmiotowego analizowanej regulacji prawnej do określonej kategorii osób fizycznych, to z pewnością wprowadziłby takie ograniczenie. Tymczasem ustawodawca zmierza do promowania i wspierania finansowo osób fizycznych uprawiających sport czy to zawodowo, czy hobbystycznie wyłącznie w oparciu o kryterium osiąganych wyników sportowych (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 30 czerwca 2016 r., III SA/Gd 303/16). W tej sytuacji wskazanie w § 1 ust. 3 Załącznika do uchwały, że za dyscypliny sportowe mające znacznie dla Gminy "[...]" uznaje się dyscypliny olimpijskie jest zbyt ogólnikowe, trudno bowiem przyjąć, by dla gminy miały znaczenie w rozumieniu art. 31 ust. 3 u.o.s. wszystkie takie dyscypliny. Przyjmuje się bowiem, że takowymi dyscyplinami mogącymi mieć znaczenie w rozumieniu analizowanego przepisu dla gminy, tytułem przykładu, mogą być dyscypliny o ugruntowanej tradycji lokalnej, czy ponadlokalnej, cieszące się popularnością wśród mieszkańców, co wpisuje się w realizację zadania własnego gminy polegającego na tworzeniu warunków sprzyjających rozwojowi gminy (art. 27 ust. 1 u.o.s.). W reasumpcji uznanie dyscyplin olimpijskich jako mających znaczenie dla gminy nie egzempflikuje rzeczonych dyscyplin jako mających znacznie dla danej gminy i w tym zakresie analizowany zwrot w istocie rzeczy nie realizuje upoważnienia ustawowego. Z kolei nie negując uprawnienia gminy do uznania taekwondo i kickboxing jako mających znaczenie dla sportu dla tej jednostki winno być uzasadnione, czy to tradycją, czy sukcesami odnoszonymi na niwie dalej dyscypliny, a brak wskazania takowego uzasadnienia ogranicza prawa zawodników innych dyscyplin sportowych, czyli zawęża krąg potencjalnych ustawowych beneficjentów stypendiów. Wprawdzie takowe ograniczenie jest - co do zasady - dopuszczalne, jednakże powyższe wymaga uzasadnienia wyboru takowych właśnie dyscyplin jako zasługujących na wsparcie i promocję.

Z kolei określnie jako przesłanki otrzymania stypendium sportowego brak ukarania karą dyscyplinarną przez klub sportowy lub krajowe i międzynarodowe organizacje społeczne - § 3 ust. 1 pkt 3 w brzmień nadanym przez § 1 uchwały Nr "[...]" Rady Miejskiej w "[...]" z dnia "[...]" - stanowi przekroczenie kryteriów wskazanych w art. 31 ust. 3 u.o.s., które uzależnia przyznanie rzeczonego stypendium tylko pod dwóch przesłanek, tj. znaczenia danego sportu dla jednostki samorządu terytorialnego oraz od osiągniętego wyniku sportowego.

W 4 ust. 1 Załącznika do uchwały Rada Gminy postanowiła, że stypendium sportowe może otrzymać zawodnik, reprezentujący dyscypliny sportowe i konkurencje sportowe określone w 1 ust. 1, który w międzynarodowym lub krajowym współzawodnictwie sportowym osiągnął jeden z następujący wyników.

Brak jest zatem podstaw prawnych, aby w wykonaniu powyższej delegacji Rada Miejska ustanowiła stypendia sportowe finansowane z budżetu gminy, przeznaczone nie dla osób fizycznych, które osiągają wysokie wyniki w sporcie (wspólna cecha relewantna), lecz wyłącznie dla szczególnie uzdolnionych zawodników osiągających wyniki w międzynarodowym lub krajowym współzawodnictwie sportowym. Kryterium, które może być brane pod uwagę, jest znaczenie danego sportu dla tej jednostki samorządu terytorialnego oraz osiągnięty wynik sportowy.

Należy w tym miejscu wskazać, że przepis delegacyjny, o którym mowa w art. 31 ust. 3 u.o.s., znajduje się w Rozdziale 6 u.o.s., zatytułowanym "Wspieranie sportu przez organy władzy publicznej". Działalność w zakresie tworzenia warunków sprzyjających rozwojowi sportu stanowi zadanie własne jednostek samorządu terytorialnego (art. 27 u.o.s.) i może ono przybierać różne formy począwszy od podjęcia uchwały w przedmiocie warunków i trybu finansowania tego zadania, o czym mowa w art. 27 ust. 2 u.o.s., poprzez przekazanie dotacji celowej z budżetu jednostki na finansowanie działalności klubu sportowego, na ustanawianiu i finansowaniu okresowych stypendiów sportowych dla osób fizycznych, o których mowa w art. 31 ust. 1 u.o.s., trenerów zawodników osiągających wysokie wyniki sportowe (art. 31 ust. 2 u.o.s.) kończąc. Przepisy rozdziału 6 u.o.s. w art. 29 i nast. przewidują także zasady finansowania organizowania i uprawiania sportu przez organy centralne. Ustawa z dnia 25 czerwca 2010 r. o sporcie zastąpiła ustawę z dnia 18 stycznia 1996 r. o kulturze fizycznej oraz ustawę z dnia 29 lipca 2005 r. o sporcie kwalifikowanym. W projekcie ustawy odstąpiono od zdefiniowania pojęć "kultura fizyczna", "współzawodnictwo sportowe", czy też "klub sportowy", "kadra narodowa" albo "zawodnik", wyjaśniając, że dotychczasowe definicje nie zawsze prawidłowo i kompleksowo opisywały rzeczywistość, zaś te pojęcia w rozumieniu potocznym są powszechnie zrozumiałe. W uzasadnieniu projektu ustawy wskazano też, że naczelnym celem projektu było przyjęcie jedynie regulacji niezbędnych do zapewnienia prawidłowego rozwoju sportu, a także służących zapewnieniu właściwych ram organizacyjnych tej sfery działalności człowieka. Innymi słowy celem ustawy jest regulacja prawna wyłącznie tych aspektów uprawiania sportu, które bezspornie i jednoznacznie wymagają dla prawidłowego funkcjonowania interwencji prawnej państwa. Odpowiednikiem art. 31 ust. 1 u.o.s. w poprzednio obowiązującym stanie prawnym był art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o sporcie kwalifikowanym. Przepis ten przewidywał możliwość przyznania przez jednostki samorządu terytorialnego i finansowania z budżetów tych jednostek, stypendiów sportowych dla zawodników osiągających wysokie wyniki sportowe w międzynarodowym współzawodnictwie sportowym lub w krajowym współzawodnictwie sportowym. Zestawienie starej i nowej regulacji prawnej w tym zakresie wskazuje na istotne różnice. O ile bowiem w poprzednim stanie prawnym warunkiem przyznania stypendium sportowego było osiągnięcie wysokich wyników sportowych w krajowym lub międzynarodowym współzawodnictwie sportowym, o tyle art. 31 ust. 1 obecnie obowiązującej ustawy o sporcie przewiduje możliwość przyznania stypendium, nagrody lub wyróżnienia za osiągnięte wyniki sportowe, a w ust. 3 sformułowano jedynie dwa kryteria, które muszą zostać wzięte pod uwagę przy ustalaniu zasad oraz trybu przyznawania i pozbawiania, a także określenia rodzajów i wysokości stypendiów sportowych, nagród i wyróżnień. Oznacza to, że ustawodawca odstąpił od premiowania wyłącznie tych osób, które osiągnęły wysokie wyniki w rywalizacji krajowej bądź międzynarodowej na rzecz premiowania rozwoju sportu w ogóle, co wpisuje się w zamierzony cel wprowadzenia ustawą o sporcie nowych regulacji, które z założenia mają sprzyjać popularyzacji wszelkich form aktywności fizycznej. Tym samym świadczenia, o których mowa w art. 31 ust. 1 u.o.s., mają mieć charakter motywacyjny przede wszystkim w obszarze popularyzacji sportu, tworzenia systemu zachęt do jego uprawiania i osiągania coraz lepszych wyników sportowych przez osoby fizyczne.

W rezultacie powyższego wskazanie w § 4 uchwały, że stypendium sportowe może otrzymać zawodnik, reprezentujący dyscypliny i konkurencje sportowe określone w § 1 ust. 3, który w międzynarodowym lub krajowym współzawodnictwie sportowym osiągnął jeden z następujących wyników budzi poważne zastrzeżenia zgodności z delegacją ustawową. Regulacja ta pomija całkowicie osoby, które osiągają nawet wybitne wyniki, ale na gruncie lokalnym, pozbawia zatem możliwości uzyskania stypendium szereg osób, które uprawiają sport i osiągają dobre wyniki na poziomie lokalnym, przyczyniając się do popularyzacji sportu wśród lokalnej społeczności, ale nie przekłada się to na sukcesy na forum ogólnokrajowym czy międzynarodowym. Tymczasem istotą regulacji art. 31 u.o.s. i zawartej w niej delegacji ustawowej jest tworzenie mechanizmów sprzyjających uprawianiu sportu przez jak najszersze grono mieszkańców danej gminy. szerokiej popularyzacji idei uprawiania sportu. Z istoty swej stypendia, czy nagrody fundowane przez jednostki samorządu terytorialnego winny być kierowane do jak najszerszego grona obywateli w danym regionie. Tym bardziej, ze wyniki uzyskiwane na arenie międzynarodowej czy ogólnokrajowej są przesłanką przyznania nagród i stypendiów na szczeblu ogólnokrajowym, do czego z reguły nie uprawniają osiągnięcia we współzawodnictwie lokalnym. Sąd pragnie podkreślić, że jedynymi przewidzianymi przez ustawodawcę kryteriami, którymi organ powinien się kierować określając warunki przyznania stypendium, są - stosownie do art. 31 ust. 3 u.o.s. - znaczenie danego sportu dla tej jednostki samorządu terytorialnego oraz osiągnięty wynik sportowy. Jak sąd wywiódł wcześniej, jest to ograniczenie pozaustawowe, co uzasadnia stwierdzenie nieważności § 4 ust. 1 Załącznika do uchwały.

W § 5 ust. 1 Rada postanowiła, że z wnioskiem o przyznanie stypendium sportowego zawodnikowi może wystąpić: klub sportowy, stowarzyszenie, rodzice, opiekun prawny, dyrektor szkoły i pełnoletni zawodnik. W tej mierze – w ocenie prokuratora – nastąpiło przekroczenie delegacji ustawowej i zawężenie podmiotów uprawnionych do złożenia takowego wniosku, gdyż skoro postępowanie w przedmiocie przyznania takowego stypendium jest postępowaniem administracyjny, to może zostać ono zainicjowane również z urzędu, co pozbawia Burmistrza "[...]" uprawnienia do zainicjowania tegoż postępowania. Niewątpliwie sprawa w przedmiocie przyznania lub odmowy przyznania stypendium sportowego dla osób fizycznych za osiągnięte wyniki sportowe w oparciu o przepis aktu prawa miejscowego, wydanego na podstawie szczegółowego upoważnienia zawartego w art. 31 ust. 3 u.o.s. stanowi indywidualną sprawę administracyjną, której rozstrzygnięcie winno nastąpić w drodze decyzji administracyjnej ale nie upoważnia to organu stanowiącego do delegowania kompetencji w sposób nieograniczony, a taki skutek powstaje przy określeniu tylko minimalnej wysokości świadczenia. Ponadto rozstrzygnięcie o przyznaniu lub o odmowie przyznania konkretnej osobie stypendium finansowanego ze środków publicznych na podstawie przepisów prawa miejscowego przybiera postać aktu administracyjnego mającego cechy decyzji administracyjnej, bez względu na to, jak ten akt zostanie formalnie nazwany. Skoro więc postępowanie w sprawie przyznania stypendium prowadzone jest przed organem administracji publicznej w należącej do właściwości tego organu sprawie indywidualnej.

Z tego też względu nieważny jest także § 6 stwierdzający, że listę sportowców, którym przyznania stypendium ustala Burmistrza "[...]", gdyż takowe ustalenie winno – stosownie do powyższego – nastąpić w formie decyzji administracyjnej. Z tej samej przyczyny za nieważny należy uznać § 8 kształtujący przesłanki pozbawienia stypendium sportowego zawodnika, o czym szerzej poniżej.

Sąd podziela również wniosek prokuratora co do zasadności stwierdzenia nieważności § 8 ust. 1 Załącznika do uchwały normującego przesłanki pozbawienia stypendium zawodnika, gdy w okresie jego pobierania zaprzestał realizacji szkolenia sportowego (pkt 1), zakończył karierę sportową (pkt2), utracił zdolność do uprawniania sportu przez okres dłuższy niż trzy miesiące (pkt4), został ukarany karą dyscyplinarną przez klub sportowy lub krajowe i międzynarodowe organizacje sportowe (pkt 5), utracił prawa zawodnicze (pkt 6), złożył fałszywe dokumenty, na podstawie których zostało przyznane stypendium sportowe (pkt 7), stosował doping lub inne substancje i metody zabronione (pkt 8) i stosował substancje i metody zabronione (pkt 10). W ocenie Sądu przesłanki przyznania stypendium wskazane w art. 31 ust. 3 u.o.s. winny być także kryteriami jego pozbawienia. Zwrot "za osiągnięte wyniki sportowe" dotyczy, co wynika z wykłady literalnej, wyników już osiągniętych, Zatem przekroczeniem delegacji ustawowej będzie takowe określenie warunków pozbawienia stypendium, które odnoszą się do zdarzeń przyszłych. Tym samym brak jest podstaw do pozbawienia stypendium w przypadku zaprzestania realizacji szkolenia sportowego, zakończenia kariery, utraty zdolności do uprawiania sportu przez okres dłuższy niż trzy miesiące, czy ukarania karą dyscyplinarną, jak również stosowania dopingu lub innych substancji i metod zabronionych. Tym, bardziej, że część z ich może być skutkiem okoliczności niezależnych, a nawet niezawinionych (kontuzja, choroba) od zawodnika, jak chociażby zaprzestanie realizacji szkolenia sportowego, zakończenie kariery sportowej, czy utrata zdolności do uprawniania sportu. Zatem tylko te przesłanki, które są związane z utratą statusu mieszkańca gminy (np. wyprowadzka połączona z wola zmiany centrum życiowego), utrata charakteru sportu mającego znaczenie dla gminy oraz ustalenie braku osiągniecia sportowego winny skutkować pozbawieniem stypendium. Inne przesłanki mogą być wprowadzone w drodze umowy stypendialnej czy regulacji cywilnej. Warto też zaznaczyć, że stypendium jest okresowe (nie krócej niż 3 i nie dłużej niż 9 miesięcy) i stanowi formę docenienia za wynik sportowy, a nie swoiście pojmowanej "zaliczki" na poczet przyszłych osiągnięcia – w rozumieniu art. 31 ust. 3 u.o.s. Nie sposób również nie wspomnieć, że zakończenia działalności sportowej nie przekreśla sukcesów zawodnika i nie może skutkować pozbawieniem go stypendium. Z kolei wskazanie jako przesłanki pozbawienia stypendium złożenie fałszywego dokumentu, na podstawie którego zostało ono przyznane, winno odbywać się z poszanowanie instytucji unormowanych w kodeksie postępowania administracyjnego przewidujących wzruszenia ostatecznej decyzji administracyjnej, skoro w tej formie może nastąpić pozbawienie stypendium, co uzasadnia stwierdzenie nieważności § 8 ust. 1 pkt 7 załącznika do uchwały.

Reasumując Sąd stwierdził, że przekroczenie zakresu upoważnienia ustawowego do wydania aktu prawa miejscowego wskazanego we wcześniejszych wywodach, będące wynikiem wadliwej wykładni, jak również naruszenie wynikającego z zasady demokratycznego państwa prawnego nakazu przestrzegania przez prawodawcę zasad poprawnej legislacji, stanowią istotne naruszenia prawa i uzasadniają stwierdzenie nieważności wymienionych powyżej części zaskarżonej uchwały, na podstawie art. 147 p.p.s.a. w związku z art. 91 ust. 1 i ust. 4 oraz art. 94 u.s.g.