Postanowienie NSA, sygn. akt I OZ 184/11
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2011-03-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6212 Równoważnik za brak lokalu mieszkalnego i za remont lokalu mieszkalnego
644  Środki zapewniające wykonanie orzeczeń Sądu
Hasła tematyczne: Wyłączenie sędziego
Skarżony organ: Dyrektor Aresztu Śledczego
Treść wyniku: Oddalono zażalenie
Powołane przepisy: article: art. 18 § 1 pkt 6a, art. 19, art. 184 w zw. z art. 197 § 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Dzbeńska po rozpoznaniu w dniu 30 marca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 2 lutego 2011 r., sygn. akt II SA/Ol 638/10 o oddaleniu wniosku o wyłączenie sędziów WSA w Olsztynie: K. M., A. J. i T. L. od orzekania w sprawie w sprawie ze skargi A. Z. na niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 14 stycznia 2010 r., sygn. akt II SAB/Ol 73/09 postanawia: oddalić zażalenie


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie postanowieniem z dnia 2 lutego 2011 r. sygn. akt II SA/Ol 638/10 oddalił wniosek A. Z. o wyłączenie sędziów WSA w Olsztynie: K. M., A. J. i T. L. od orzekania w sprawie.

W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji wskazał, że w sprawie nie istnieją przyczyny obligatoryjnego wyłączenia wskazanych sędziów, wymienione enumeratywnie w art. 18 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej jako P.p.s.a. Brak jest także okoliczności uzasadniającej zastosowanie art. 19 ustawy P.p.s.a.

Ponadto Sąd wskazał, nie ma przeszkód prawnych, aby sędzia K. M. oraz sędzia T. L., którzy brali udział w wydaniu wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność organu w sprawie o sygn. akt II SAB/Ol 73/09 oraz postanowienia sygn. akt II SO/Ol 41/09, którym wymierzono organowi grzywnę za nieprzekazanie Sądowi w terminie skargi w sprawie wydania decyzji dotyczącej równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego, uczestniczyli w rozpoznaniu skargi na niewykonanie przez organ tego wyroku. Z tych samych powodów brak jest uzasadnienia dla wyłączenia sędziego A. J., która brała udział w rozpatrzeniu wniosku skarżącego dotyczącego wyłączenia sędziego K. M., zgłoszonego w tym postępowaniu.

Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł A. Z., domagając się jego uchylenia w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie.

Wnoszący zażalenie zarzucił naruszenie:

a) art. 18 § 1 pkt 6a) w zw. z art. 22 § 2 P.p.s.a. przez arbitralne przyjęcie, że w sprawie nie zachodziły okoliczności do samoistnego wyłączenia ze sprawy sędziego WSA w Olsztynie K. M. oraz T. L. z powodu rozstrzygania sprawy o sygn. akt II SAB/Ol 73/09 oraz sędziego WSA w Olsztynie A. J. na skutek rozstrzygania w niniejszej sprawie wniosku o wyłączenie sędziego K. M.;

b) art. 19 P.p.s.a. przez wadliwą wykładnię polegającą na przyjęciu, iż norma ta może być rozumiana inaczej niż to, że jeśli w sprawie zachodzi albo istnieją okoliczności co do wątpliwości lub mogące wywoływać wątpliwość co do bezstronności sędziego przez jego jednoznaczne lub pokrewne działania lub zachowania, albo też inne poczynione skutki jego zachowań odnoszące się do sprawy lub jej przedmiotu a mające wpływ na sprawę lub mogące oddziaływać na sprawę w toku jej dalszej instancyjnej kontroli, to nie zachodzą jakiekolwiek przesłanki wynikające z normy art. 19 P.p.s.a.;

c) art. 22 § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 19 P.p.s.a. poprzez subiektywne przyjęcie, iż sprawa wniosku skarżącego o wyłączenie składu orzekającego WSA w Olsztynie w sprawie o sygn. akt II SA/Ol 638/10 z powodu naruszeń praw przysługujących skarżącemu nie spowodowało tego, że nie zachodziły jakiegokolwiek rodzaju podstawy oraz okoliczności do przyjęcia, że działanie polegające na naruszeniu przepisów art. 76 § 1 w zw. z art. 75 P.p.s.a. na skutek art. 47 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 54 § 2 P.p.s.a. na skutek art. 49 § 1 P.p.s.a. do obowiązku przekazania stronie postępowania odpowiedzi na skargę wraz z załącznikami i na skutek tego podjęte decyzje w stosunku do skarżącego w tej sprawie mogłyby wywołać jakąkolwiek uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziów;

d) art. 141 §4 w zw. z art. 134 §1 P.p.s.a. na skutek art. 135 w zw. z art. 133 § 1 zd. pierwsze P.p.s.a. poprzez błędne przyjęcie oraz wadliwe ustalenie faktów sprawy, iż w sprawie o sygn. akt II SA/Ol 638/10 brak było jakichkolwiek przesłanek co do przyczyn wyłączenia składu sędziowskiego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Odnosząc się w pierwszej kolejności do zarzutu naruszenia art. 18 § 1 pkt 6a P.p.s.a. to wskazać należy, że stosownie do powołanego przepisu sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach dotyczących skargi na decyzję albo postanowienie, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu w sprawie brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie.

W niniejszej sprawie Sąd I instancji prawidłowo ocenił, że przedmiotowa skarga dotyczy niewykonania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 14 stycznia 2010 r., sygn. akt II SAB/Ol 73/09 uwzględniającego skargę na bezczynność Dyrektora Aresztu Śledczego w sprawie dotyczącej ekwiwalentu pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego. Słusznie zatem przyjęto, iż skarga na działalność organu, polegającą na niewykonaniu wyroku sądu, nie mieści się w dyspozycji powołanego przepisu. W świetle powołanej wyżej przesłanki niezasadnym jest twierdzenie, iż sędzia T. L., który brał udział w wydaniu wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność organu w sprawie o sygn. akt II SAB/Ol 73/09, nie mógł uczestniczyć w rozpoznaniu skargi na niewykonanie przez organ tego wyroku.

Brak jest również podstaw, aby uznać, że z mocy prawa podlegała wyłączeniu sędzia A. J., która rozpoznawała jedynie wniosek o wyłączenie sędziego K. M. Ustawodawca nie zabrania bowiem powierzać rozpoznania sprawy merytorycznie sędziom, którzy wcześniej brali udział w rozpoznaniu takiego wniosku.

Ponadto, sędziowie, których wniosek w niniejszej sprawie dotyczył złożyli wymagane oświadczenia w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Olsztynie wskazując, iż nie istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość, co do ich bezstronności. Wobec stanowiska, jakie zaprezentował Sąd Najwyższy, że "autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego wyjaśnienia i jeżeli strona żądająca wyłączenia zaprzecza prawdziwości, obowiązana jest wskazać i udowodnić okoliczności, które by podważały wiarygodność oświadczenia sędziego" (postanowienie z 25 sierpnia 1971 r., I CZ 121/71, OSN 1972, poz. 55), a skarżący nie wskazał, ani też nie udowodnił żadnych okoliczności, które uzasadniałyby jej wniosek, należało uznać zarzuty w tej kwestii za nietrafne. Jak właściwie zauważył Sąd I instancji, w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego istnieje ugruntowany pogląd, iż skoro sędzia, którego przedmiotowy wniosek dotyczy złożył oświadczenie, że nie zachodzą żadne okoliczności określone w art. 18 i art. 19 P.p.s.a., dające podstawę do wyłączenia od rozpoznawania w niniejszej sprawie i prawdziwość tego oświadczenia nie budzi żadnych wątpliwości, to wniosek o jego wyłączenie nie zasługuje na uwzględnienie.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący zarówno we wniosku o wyłączenie sędziów T. L. i A. J., jak i w zażaleniu na postanowienie o odmowie wyłączenia sędziego, nie wskazał żadnych ustawowych przesłanek uzasadniających wyłączenie. Skarżący nie przedstawił przy tym żadnej racjonalnej argumentacji, która wskazywałaby na uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności wskazanych sędziów. Również analiza akt sprawy nie daje podstaw do stwierdzenia, że wobec tych sędziów zaistniała którakolwiek z przesłanek wyłączenia określona w art. 18 § 1 pkt 1 - 7 P.p.s.a bądź art. 19 P.p.s.a.

Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w sposób właściwy ocenił, iż w przedmiotowej sprawie nie zachodzą okoliczności, które uzasadniałyby uwzględnienie wniosku o wyłączenie sędziów A. J. i T. L. od orzekania w sprawie.

Ponadto wskazać należy, iż wniosek A. Z. o wyłączenie sędziego WSA K. M. był już przedmiotem rozważań zarówno Sądu I instancji jak i Naczelnego Sądu Administracyjnego. Postanowieniem z dnia 21 października 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił wniosek o wyłączenie sędziego, a zażalenie na powyższe orzeczenie oddalone zostało przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem za dnia 9 grudnia 2010 r., sygn. akt I OZ 935/10. Wobec powyższego ponowny wniosek skarżącego – który nie powoływał się na żadne nowe okoliczności uzasadniające wyłączenie wskazanego sędziego – złożony został w sprawie już prawomocnie rozstrzygniętej, co powodowało konieczność jego odrzucenia jako niedopuszczalnego. Błąd Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie polegający na oddaleniu, a nie odrzuceniu wniosku o wyłączenie sędziego WSA K. M. nie miał jednak wpływu na sytuację procesową strony. Nie skutkował w żaden sposób uszczupleniem jej praw procesowych. Sytuacja strony zatem, mimo błędnego działania Sądu nie uległa pogorszeniu.

Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.