Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 256/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2020-08-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów
Hasła tematyczne: Szkolnictwo wyższe
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: stwierdzono nieważność zaskarżonej decyzji
Powołane przepisy: article: art. 93 par. 2 i art. 86
journal: Dz.U. 2018 poz 1668
law: Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Renata Owczarzak ( spr.) Sędziowie sędzia WSA Elżbieta Piechowiak asesor WSA Katarzyna Korycka Protokolant starszy sekretarz sądowy Ewa Majchrzak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 sierpnia 2020r. sprawy ze skargi M. Z. na decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej [...] w B. z dnia [...] stycznia 2020 r. nr [...] w przedmiocie przyznania stypendium rektora stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji.


UZASADNIENIE

II SA/Bd 256/20

UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] listopada 2019 r., nr [...] Komisja Stypendialna K.-P. S. W. w B. działając na podstawie art. 93 ust. 2 i art. 86 ust. 2 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2018 roku, poz. 1668 ze zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2018 roku, poz. 2096 ze zm.), a także § 6 Regulaminu świadczeń dla studentów K. - P. Szkoły Wyższej w B., wprowadzonego Zarządzeniem nr [...] Rektora K.-P. S. W. w B. z dnia [...] września 2019 r., po rozpatrzeniu wniosku zainteresowanej, orzekła o odmowie przyznania M. Z. stypendium rektora w roku akademickim 2019/2020 na okres od dnia [...] października 2019 roku do dnia [...] czerwca 2020 roku.

Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie Komisja Stypendialna wskazała, że w poprzednim roku studiów zainteresowana uzyskała 48.00 punktów, spełniając wymogi określone w § 6 ust. 6 Regulaminu świadczeń dla studentów K. - P. Szkoły Wyższej w B., jednakże nie spełniając wymogu określonego w art. 93 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, zgodnie z którym świadczenia, o których mowa w art. 86 ust. 1 pkt 1-4 przysługują na studiach pierwszego stopnia, studiach drugiego stopnia i jednolitych studiach magisterskich, jednak nie dłużej, niż przez okres 6 lat. Ze złożonych dokumentów wynika, że okres studiów przekracza 6 lat tj. strona studiowała od 10.2006 r. do 01.2011 r. oraz od 10.2017 r. do 09.2019 r., czyli 76 miesięcy, dlatego w ocenie orzekającej Komisji Stypendialnej zachodzą przesłanki do odmowy przyznania stypendium rektora.

W odwołaniu od powyższej decyzji M. Z. podniosła, iż zgodnie z art. 86 ust. 1 pkt 1 - 4 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz.U. 2018 r., poz. 1668 ze zm.) stypendium przysługuje tylko wtedy, kiedy spełni się ściśle określone kryteria, a sam fakt studiowania nie powoduje, że studentowi przysługuje stypendium na zasadach określonych w art. 86 ust. 1 pkt 1-4 ww. ustawy, dlatego niezasadne jest powoływanie się na sumaryczną ilość miesięcy studiowania i porównania tej ilości do okresu 6 lat, wymienionego w ww. ustawie. Okres studiów (studiowania) w ocenie odwołującej się, nie jest tożsamy z okresem przysługiwania stypendium, a taką interpretację obrała Komisja Stypendialna; w przeciwnym wypadku, każdy student otrzymywałby stypendium za sam fakt studiowania. W opinii odwołującej, z bezpośredniej interpretacji art. 93 ust. 2 pkt 1 ustawy wynika, że okresu studiowania nie można utożsamiać z przysługiwaniem stypendium w znaczeniu pobierania stypendium.

Skarżąca zwróciła uwagę, przytaczając definicję słownikową: słowo "przysługiwać" oznacza należeć się komuś z tytułu ustawy, prawa, przywileju itp., a słowo "pobierać" - odebrać od kogoś należność, jakąś opłatę, dlatego korzystając z tych definicji można wyprowadzić wniosek, że skoro stypendium ma wartość finansową i używa się sformułowania "pobierać stypendium", to przysługiwanie stypendium oznacza jego pobieranie. Stypendium nie może przysługiwać inaczej, jak przez jego pobieranie, skoro jest należnością finansową.

W toku poprzednich studiów (studiów nieukończonych) w okresie 10.2006 r. -01.2011 r., odwołująca nie pobierała żadnego stypendium naukowego (obecnie stypendium rektora), a jedynie przez okres 2 lat pobierała stypendium socjalne, które jej zdaniem nie wyklucza pobierania jednocześnie stypendium rektora, więc okres pobierania tych stypendiów nie podlega sumowaniu. Również w latach 2017-2019 studiując na K. - P. Szkole Wyższej, nie pobierała żadnego stypendium.

Ponadto skarżąca podniosła, iż studiując w roku akademickim 2017/2018, będąc na 1 roku studiów, nie mogła pobierać stypendium rektora, więc niezasadne jest wliczanie pierwszego roku studiów do puli lat, o których mowa w art. 93 ust. 2 pkt 1 cyt. ustawy. W jej ocenie przepis mówiący, że stypendia przysługują przez okres nie dłuższy niż 6 lat, nie oznacza sumowania lat nauki, lecz sumowanie okresów pobierania danego stypendium.

Odwoławcza Komisja Stypendialna K.-P. S. W. w B. po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] stycznia 2020 r., znak: [...] orzekła o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji.

Odwoławcza Komisja podniosła w uzasadnieniu decyzji, że art. 93 ust. 2 ustawy z dnia [...] lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2018 roku, poz. 1668 ze zm.) oraz § 9 ust. 2 Regulaminu świadczeń dla studentów K. - P. Szkoły Wyższej w B. stanowi, iż świadczenia (stypendium socjalne, stypendium dla osób niepełnosprawnych, zapomoga, stypendium rektora) przysługują na studiach pierwszego stopnia, studiach drugiego stopnia i jednolitych studiach magisterskich, jednak nie dłużej niż przez okres 6 lat, natomiast w opinii Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego oznacza to łączny okres (nieprzekraczający 6 lat kalendarzowych, tj. 72 miesięcy), w którym danej osobie przysługuje możliwość ubiegania się o świadczenia w ramach studiów - niezależnie od ich rodzaju i długości trwania, jak też uczelni, na których są odbywane. Tym samym dla biegu tego okresu nie ma znaczenia, czy student występuje o świadczenia oraz czy je pobiera, gdyż 6-letni okres przysługiwania świadczeń rozpoczyna się w momencie podjęcia studiów i nabycia praw studenta po raz pierwszy (na pierwszym kierunku studiów), co następuje z chwilą złożenia ślubowania. Termin ten biegnie również wówczas, gdy osoba znajduje się na urlopie od zajęć, ale pozostaje na studiach. W przypadku przerwania studiów (skreślenia z listy studentów) i ponownego ich podjęcia, w ocenie Komisji Odwoławczej liczenie wskazanego okresu powinno być kontynuowane, a nie rozpoczynać się od nowa. Podobnie w przypadku ukończenia studiów pierwszego stopnia i podjęcia studiów drugiego stopnia lub jednolitych studiów magisterskich, sumują się wyłącznie okresy studiowania na tych studiach, natomiast przerwę pomiędzy tymi studiami wyłącza się.

W skardze do Sadu M. Z. wniosła o uchylenie decyzji organu I i II instancji w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych, zarzucając naruszenie art. 93 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 86 ust. 1 pkt 1-4 ustawy z dnia [...] lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz.U. 2018 r., poz. 1668 ze zm.), poprzez błędne ustalenie i przyjęcie, że okres studiów jest tożsamy z przysługiwaniem stypendium, w związku z czym miały zaistnieć przesłanki do odmowy przyznania skarżącej stypendium rektora.

Uzasadniając podniesiony zarzut skarżąca wskazała argumenty zawarte w odwołaniu, że zgodnie z art. 86 ust. 1 pkt 1 - 4 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, stypendium przysługuje tylko wtedy, kiedy spełni się ściśle określone kryteria, a sam fakt studiowania nie powoduje, że studentowi przysługuje stypendium na zasadach określonych w art. 86 ust. 1 pkt 1-4 ww. ustawy, dlatego niezasadne jest powoływanie się na sumaryczną ilość miesięcy studiowania i porównania tej ilości do okresu 6 lat, wymienionego w ustawie.

Ponadto skarżąca podniosła, że niezasadne jest wliczanie pierwszego roku studiów pierwszego stopnia do puli lat, o których mowa w art. 93 ust. 2 pkt 1 ustawy, gdyż na pierwszym roku studiów nie przysługuje stypendium rektora.

Wyjaśnienie Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego zawarte w piśmie z dnia [...] lutego 2019 r. - Stypendia dla studentów w świetle ustawy 2.0 (DSW.WSS.6340.28.2019), zdaniem skarżącej jest błędne, gdyż art. 93 ust. 2 pkt 1 ww. ustawy, zgodnie z którym świadczenia, o których mowa w art. 86 ust. 1 pkt 1-4 i art. 359 ust. 1: przysługują na studiach pierwszego stopnia, studiach drugiego stopnia i jednolitych studiach magisterskich, jednak nie dłużej niż przez okres 6 lat, jest interpretowany w ten sposób, że do słowa przysługuje dopisano kolejne: "przysługuje możliwość ubiegania się o świadczenia w ramach studiów, co znacznie zmienia znaczenie przepisu".

W tym stanie sprawy w ocenie skarżącej należy uznać, że należało jej przyznać stypendium rektora, gdyż spełnia ustawowe kryteria do jego przyznania, a Odwoławcza Komisja Stypendialna KPSW utrzymując w mocy decyzję Komisji Stypendialnej KPSW, naruszyła przepisy ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce.

W odpowiedzi na skargę organ, nie znajdując podstaw do jej uwzględnienia, wniósł o jej oddalenie wskazując, że po ponownej analizie akt sprawy nie znalazł podstaw do zmiany zaskarżonego orzeczenia, ponieważ zostało ono podjęte zgodnie ze stanem faktycznym oraz w oparciu o obowiązujące przepisy prawa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Podstawę materialnoprawną wydania zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2018 r. poz. 1668 z późn. zm., aktualny tekst jedn.: Dz. U. z 2020 r. poz. 85 z późn. zm. - określanej dalej jako p.s.w.n.) w zw. z § 6 § 9 ust. 2 Regulaminu świadczeń dla studentów wprowadzonego Zarządzeniem nr [...] Rektora K.-P. S. W. w B. z dnia [...] września 2019r.

Stosownie do art. 86 u.p.s.w.n.,

1. Student może ubiegać się o:

1) stypendium socjalne;

2) stypendium dla osób niepełnosprawnych;

3) zapomogę;

4) stypendium rektora;

5) stypendium finansowane przez jednostkę samorządu terytorialnego;

6) stypendium za wyniki w nauce lub w sporcie finansowane przez osobę fizyczną lub osobę prawną niebędącą państwową ani samorządową osobą prawną (ust.

2. Przyznanie świadczenia, o którym mowa w ust. 1 pkt 1-4, oraz odmowa jego przyznania następują w drodze decyzji administracyjnej

3. Na wniosek samorządu studenckiego świadczenia, o których mowa w ust. 1 pkt 1-4, są przyznawane przez komisję stypendialną i odwoławczą komisję stypendialną. Większość członków komisji stanowią studenci. Decyzję podpisuje przewodniczący komisji albo upoważniony przez niego wiceprzewodniczący komisji.

4. Rektor, w drodze decyzji administracyjnej, uchyla decyzję komisji stypendialnej lub odwoławczej komisji stypendialnej niezgodną z przepisami prawa .

W myśl art. 95 ust 1 u.p.s.w.n., regulamin świadczeń dla studentów określa m.in.: 4) tryb powoływania oraz skład komisji stypendialnej i odwoławczej komisji stypendialnej.

Z § 2 pkt 4 Regulaminu wynika, że Odwoławcza Komisja Stypendialna składa się z 6 osób, w tym 1 pracownika KPSW oraz 5 studentów delegowanych przez samorząd studencki. Na pierwszym posiedzeniu OKS członkowie wybierają przewodniczącego i wiceprzewodniczącego komisji. Skład OKS i czas na jaki została powołana komisja określany jest w zarządzeniu Rektora.

W następstwie wezwania do przesłania stosownego zarządzenia Rektora, przedłożono Zarządzenie Nr [...] z dnia [...] września 2019r. Z § 1 zarządzenia wynika, że powołano Odwoławczą Komisję Stypendialną na rok 2019/2020 w składzie sześcioosobowym.

Zaskarżona decyzja została podjęta przez komisję w składzie 5 osób, a więc z jawnym i rażącym naruszeniem przepisów. Nie składa się ona z wymaganej liczby 6 osób.

Z powyższego wynika, że zaskarżona decyzja wydana została przez skład Komisji niezgodny z przepisami art. 86 ust. 3 w zw. z § 2 pkt 4 Regulaminu w zw. z § 1 Zarządzenia Nr [...] z dnia [...] września 2019r. Rektora K.-P. S. W. w B., co zdaniem Sądu powoduje, iż jest ona dotknięta wadą określoną w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., tj. wydana została z rażącym naruszeniem prawa.

Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Sąd administracyjny stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. Stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji uniemożliwia merytoryczne ustosunkowanie się do zarzutów skargi.

Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. orzekł jak sentencji wyroku.