Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2009/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-12-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Nowecki Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki Protokolant ref. staż. Małgorzata Ciach po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów transportu drogowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz M. K. kwotę 400 (czterysta) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] czerwca 2015 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), art. 4 pkt 22 lit. a i lit. h, art. 92a, art. 92b, art. 92c ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jednolity Dz. U. z 2013 r., poz. 1414 ze zm.), lp. 5.1, lp. 5.2, lp. 5.3, lp. 6.1.4 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, art. 4, art. 6, art. 8 Rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz. Urz. UE L 102 z 11.04.2006), art. 1 decyzji wykonawczej Komisji Europejskiej z dnia 07.06.2011 r., nr K (2011) 3759 w sprawie obliczania dziennego czasu prowadzenia pojazdu zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady, art. 1, art. 13, art. 16, rozdział VI załącznika IB rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie dniowym (Dz. Urz. WE L370 z 31.12.1985), po rozpatrzeniu odwołania z dnia [...].12.2014 r., złożonego przez M. K. – skarżącą, od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...].12.2014 r. nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 10.000 (słownie: dziesięć tysięcy) złotych, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Na karę 10000 zł złożyły się kary za następujące naruszenia:

1. wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące bez wymaganego sprawdzenia okresowego, badania kontrolnego lub kalibracji tj. naruszenie art. 92a ust. 1, 6, 7, oraz lp. 6.1.4 załącznika nr 3 do ustawy z dnia 6 września 2001 r., o transporcie drogowym (Dz. U. z 2013 r. poz. 1414), (w kwocie: 1.000 zł),

2. przekroczenie maksymalnego dziennego czasu prowadzenia pojazdu: o czas powyżej 15 minut do jednej godziny oraz za każdą następną rozpoczętą godzinę tj. naruszenie art. 92a ust. 1, 6, 7 oraz lp. 5.1.1 i 5.1.2 załącznika nr 3 do ustawy z dnia 6 września 2001 r., o transporcie drogowym (Dz. U. z 2013 r. poz. 1414), (w łącznej kwocie: 6.400 zł),

3. skrócenie dziennego czasu odpoczynku o czas powyżej 15 minut do jednej godziny oraz za każdą następną rozpoczętą godzinę tj. naruszenie art. 92a ust. 1, 6, 7 oraz lp. 5.3.1 i 5.3.2 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym (Dz. U. z 2013 r. poz. 1414), (w łącznej kwocie: 6.500 zł),

4. przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy o czas powyżej 15 minut do 30 minut tj. naruszenie art. 92a ust. 1, 6, 7 oraz lp. 5.2.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym (Dz. U. z 2013 r. poz. 1414), (w łącznej kwocie: 150 zł).

Wyżej wskazane uchybienia stwierdzono w dniu [...] stycznia 2014 r. w następstwie zatrzymania do kontroli w miejscowości K., na drodze wojewódzkiej nr [...] zespołu pojazdów składających się z samochodu ciężarowego marki [...] o nr rej. [...] oraz naczepy marki [...] o nr rej. [...]. Ww. zespołem pojazdów kierował Pan W. K.

W toku kontroli organ I instancji stwierdził, że pojazdem tym wykonywano krajowy transport drogowy rzeczy na podstawie wypisu nr [...] z zezwolenia nr [...] na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego w imieniu przedsiębiorcy Pani M. K. prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą "T." M. K., z siedzibą D. [...], [...] S.

Ustalenia kontroli zostały zawarte w protokole nr [...] z dnia [...] stycznia 2014 r. Organ I instancji decyzją z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] nałożył na przedsiębiorcę karę pieniężną w wysokości 10.000 (słownie: dziesięć tysięcy) złotych.

Od powyższej decyzji strona wniosła odwołanie. W odwołaniu skarżąca podniosła, że w sytuacji, gdy urządzenie rejestrujące nie posiada ważnych badań okresowych to organ kontrolny nie ma podstaw prawnych do nałożenia kary pieniężnej za naruszenie norm czasu pracy.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ przywołał mające w sprawie zastosowanie przepisy ustawy o transporcie drogowym jak i rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i rozporządzenia (WE) nr 561/2006.

Odnośnie stwierdzonego naruszenia polegającego na wykonywaniu przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące bez wymaganego sprawdzenia okresowego, badania kontrolnego lub kalibracji.

Organ wskazał, że w toku kontroli urządzenia rejestrującego stwierdzono, iż kontrolowany pojazd marki [...] o nr rej. [...], wyposażony jest w tachograf, który nie został poddany wymaganemu sprawdzeniu okresowemu. Ustalono, że ostatnie badanie urządzenia rejestrującego miało miejsce w dniu [...] listopada 2011 r., zatem, kolejne badanie kontrolne powinno być przeprowadzone w dniu [...] listopada 2013 r. Przeprowadzona kontrola miała miejsce w dniu [...] stycznia 2014 r.

Nadto przedmiotowa kontrola wykazała również, że urządzenie rejestrujące podczas kontroli wykazało również, że w tachografie wprowadzony był poprzedni numer rejestracyjny pojazdu, tj. nr [...], zamiast aktualnego numeru rejestracyjnego, tj. [...].

Po analizie materiału dowodowego organ odwoławczy zważył, iż organ I instancji dokonał poprawnych ustaleń w zakresie przedmiotowego naruszenia i karę pieniężną w wysokości 1000 złotych nałożył słusznie.

Odnośnie stwierdzonego naruszenia polegającego na przekroczeniu dziennego czasu prowadzenia pojazdu o czas powyżej 15 min. do jednej godziny oraz za każdą następną rozpoczętą godzinę.

Organ wskazał na poszczególne naruszenia w tym zakresie ujawnione na skutek analizy zapisów karty kierowcy Pana W. K. Wskazał, że zgodnie z art. 6 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 561/2006, dzienny czas prowadzenia pojazdu nie może przekroczyć 9 godzin. Jednakże dzienny czas prowadzenia pojazdu może zostać przedłużony do nie więcej niż 10 godzin nie częściej niż dwa razy w tygodniu.

Stosownie do art. 1 Decyzji wykonawczej Komisji Europejskiej z dnia 7 czerwca 2011 r. w sprawie obliczania dziennego czasu prowadzenia pojazdu zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady, nie naruszając przepisów art. 4 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 zalecane podejście wyłącznie dla potrzeb obliczenia dziennego okresu prowadzenia pojazdu, w sytuacji gdy kierowca nie wykorzystał w całości okresów dziennego odpoczynku wymaganych zgodnie z przepisami rozporządzenia nr (WE) 561/2006 jest następujące: obliczanie dziennego okresu prowadzenia pojazdu kończy się wraz z początkiem nieprzerwanego okresu odpoczynku trwającego co najmniej 7 godzin. Obliczanie kolejnego dziennego okresu prowadzenia pojazdu zaczyna się po upływie tego nieprzerwanego okresu odpoczynku trwającego co najmniej 7 godzin.

Konsekwencją powyższych rozwiązań jest treść lp. 5.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym która sankcjonuje przekroczenie maksymalnego dziennego czasu prowadzenia pojazdu:

- o czas powyżej 15 minut do 1 godziny karą pieniężną w wysokości 100 złotych,

- za każdą następną rozpoczętą godzinę w wysokości 200 złotych.

Na zakończenie uznał, że kara 6400 zł za powyższe naruszenia została nałożona słusznie.

Odnośnie naruszenia polegającego na skróceniu dziennego czasu odpoczynku o czas powyżej 15 minut do jednej godziny oraz za każdą następną rozpoczętą godzinę organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 8 ust. 1 - 5 i 8 rozporządzenia (WE) nr 561/2006, kierowca korzysta z dziennego i tygodniowego okresu odpoczynku. W każdym 24 godzinnym okresie po upływie poprzedniego dziennego okresu odpoczynku lub tygodniowego okresu odpoczynku kierowca musi wykorzystać kolejny dzienny okres odpoczynku. Jeśli część dziennego okresu odpoczynku zawarta w 24 godzinnym okresie wynosi co najmniej 9 godzin, ale mniej niż 11 godzin, wówczas ten dzienny okres odpoczynku uznaje się za skrócony dzienny okres odpoczynku. Dzienny okres odpoczynku może zostać przedłużony do rozmiarów regularnego lub skróconego tygodniowego okresu odpoczynku. Kierowca może mieć najwyżej trzy skrócone dzienne okresy odpoczynku pomiędzy dwoma tygodniowymi okresami odpoczynku.

Konsekwencją powyższych rozwiązań jest treść lp. 5.3 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, która sankcjonuje skrócenie dziennego czasu odpoczynku:

• o czas powyżej 15 minut do jednej godziny karą pieniężną w wysokości 100 złotych,

• za każdą następną rozpoczętą godzinę w wysokości 200 złotych.

Przytoczył naruszenia powyższych przepisów przez Pana W. K. uznając, że organ I instancji dokonał poprawnych wyliczeń w tym zakresie i prawidłowo ustalił karę w wysokości 6500 zł.

Odnośnie naruszenia polegającego na przekroczeniu maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy o czas powyżej 15 minut do 30 minut oraz za każde następne rozpoczęte 30 minut wyjaśnił, że zgodnie z art. 7 rozporządzenia (WE) Nr 561/2006, po okresie prowadzenia pojazdu trwającym cztery i pół godziny kierowcy przysługuje ciągła przerwa trwająca, co najmniej czterdzieści pięć minut, chyba że kierowca rozpoczyna okres odpoczynku. Przerwę tę może zastąpić przerwa długości co najmniej 15 minut, po której nastąpi przerwa długości co najmniej 30 minut, rozłożone w czasie w taki sposób, aby zachować zgodność z przepisami akapitu pierwszego.

Konsekwencją powyższych rozwiązań jest treść lp. 5.2 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, która sankcjonuje przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy:

• o czas powyżej 15 minut do 30 minut karą pieniężną w wysokości 150 złotych,

• za każde następne rozpoczęte 30 minut w wysokości 200 złotych.

Po analizie materiału dowodowego organ odwoławczy zważył, iż organ 1 instancji dokonał poprawnych wyliczeń w zakresie przedmiotowego naruszenia i karę pieniężną w łącznej wysokości 150 złotych nałożył słusznie.

Na podstawie powyżej przedstawionego stanu faktycznego należało zaskarżoną decyzję w omawianym zakresie utrzymać w mocy.

Mając na względzie całokształt zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego organ II instancji uznał, iż organ I instancji dokonał prawidłowej oceny stanu faktycznego, i słusznie nałożył karę pieniężną w wysokości 14050 (słownie czternaście pięćdziesiąt) złotych, zgodnie z treścią art. 92a ust. 2 ustawy o transporcie drogowym ograniczoną do kwoty 10 000 zł (słownie: dziesięć tysięcy).

Wg. organu odwoławczego zarzuty strony zawarte w odwołaniu nie dają podstaw do zmiany decyzji organu I instancji.

W ocenie skarżącej brak badania okresowego urządzenia rejestrującego eliminuje analizę czasu pracy, z powyższym stanowiskiem nie można się zgodzić.

Mając na uwadze obowiązujące w tym względzie przepisy prawa wskazać należy, iż zgodnie z rozdziałem VI Załącznika nr IB do rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85, każdy przyrząd, tak nowy jak i po naprawie, jest kontrolowany pod względem prawidłowego funkcjonowania oraz dokładności odczytów i rejestracji, w granicach ustanowionych w rozdziale III pkt 2.1. i 2.2, i otrzymuje plomby zgodnie z pkt 3 rozdział V oraz jest kalibrowany. Po zainstalowaniu w pojeździe cała instalacja (włącznie z urządzeniem rejestrującym) jest zgodna z przepisami dotyczącymi maksymalnych tolerancji ustanowionymi w rozdziale III pkt 2.1 i 2.2. i otrzymuje plomby zgodnie z pkt 3 rozdział V oraz jest kalibrowany. Po zainstalowaniu w pojeździe cała instalacja (włącznie z urządzeniem rejestrującym) jest zgodna z przepisami dotyczącymi maksymalnych tolerancji ustanowionymi w rozdziale III pkt 2.1 i 2.2. Przeglądy okresowe urządzeń zainstalowanych w pojazdach przeprowadza się po każdej naprawie urządzenia lub po jakiejkolwiek zmianie współczynnika charakterystycznego pojazdu lub skutecznego obwodu tocznego opon, lub gdy czas UTC urządzenia rożni się od czasu UTC o więcej niż 20 minut, lub przy zmianie numeru VRN i przynajmniej raz w okresie dwóch lat (24 miesięcy) od ostatniej kontroli.

Przeglądy okresowe obejmują następujące kontrole:

- czy urządzenie rejestrujące działa prawidłowo, włącznie z funkcją gromadzenia danych na kartach do tachografów,

- czy jest zachowana zgodność z wymaganiami rozdziału III pkt 2.1 i 2.2 co do maksymalnych tolerancji przy instalacji,

- czy urządzenie rejestrujące opatrzone jest znakiem homologacji typu,

- czy tabliczka instalacyjna określona w wymaganiu 250 oraz tabliczka znamionowa określona w wymaganiu 169 są zamocowane,

- czy plomby na urządzeniu i na innych częściach instalacji są nienaruszone,

- sprawdzenie rozmiaru opon i wyznaczenie faktycznego obwodu tocznego kół,

- czy do urządzenia nie są podłączone żadne urządzenia służące do manipulacji.

Zatem stwierdzenie, że tachograf zainstalowany w pojeździe poddanym kontroli nie posiada jedynie sprawdzenia okresowego lub badania kontrolnego bądź kalibracji samo w sobie nie wyklucza jeszcze, że wskazania urządzenia są prawidłowe i odzwierciedlają rzeczywiste okresy pracy kierowcy. Może więc zaistnieć sytuacja, w której nałożenie sankcji za stwierdzone w zakresie aktywności kierowcy naruszenia będzie w pełni uprawnione, np. jeżeli okaże się, że wykonane następnie przez uprawnioną do tego jednostkę badanie tachografu, potwierdzi brak błędów lub nieprawidłowości we wskazaniach urządzenia.

Zgodnie z art. 16 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85, w razie uszkodzenia lub wadliwego działania urządzenia pracodawca zobowiązany jest do jego naprawy przez uprawnionego instalatora lub warsztat, jak tylko okoliczności na to pozwolą. Jeżeli sprowadzenie pojazdu do siedziby przedsiębiorstwa nie jest możliwe w ciągu tygodnia, licząc od dnia uszkodzenia lub wykrycia wadliwego działania, wówczas naprawy dokonuje się w drodze. Państwa Członkowskie, zgodnie z przepisami art. 19, mogą upoważnić właściwe organy do wydania zakazu używania pojazdu w przypadku, gdy uszkodzenie lub wadliwe działanie nie zostało naprawione zgodnie z określonymi powyżej warunkami.

Podczas przedmiotowej kontroli kierowca nie wskazał żeby urządzenie w kontrolowanym okresie działało wadliwie, wskazał jedynie że naruszenia norm czasu pracy wynikają wyłącznie z jego winy. Kierowca miał wiedzę, że wykonuje zadanie przewozowe z naruszeniem norm czasu pracy, a zapoznając się z treścią protokołu kontroli nie zakwestionował żadnego z kontrolowanych dni, wskazał jedynie że naruszenia nastąpiły wyłącznie z jego winy.

Organ odniósł się również do art. 92b ust. 1 ustawy o transporcie drogowym z którego wynika, że nie nakłada się kary pieniężnej za naruszenie przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku, jeżeli podmiot wykonujący przewóz zapewnił:

1) właściwą organizację i dyscyplinę pracy ogólnie wymaganą w stosunku do prowadzenia przewozów drogowych, umożliwiającą przestrzeganie przez kierowców przepisów:

a) rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85,

b) rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym,

c) umowy europejskiej dotyczącej pracy załóg pojazdów wykonujących międzynarodowe przewozy drogowe (AETR), sporządzonej w Genewie dnia 1 lipca 1970 r. (Dz. U. z 1999 r. Nr 94, poz. 1086 i 1087);

2) prawidłowe zasady wynagradzania, niezawierające składników wynagrodzenia lub premii zachęcających do naruszania przepisów rozporządzenia, o którym mowa w pkt 1 lit. a, lub do działań zagrażających bezpieczeństwu ruchu drogowego.

Należy wskazać, iż naruszenia w postaci przekroczenia maksymalnego dziennego czasu prowadzenia pojazdu, przekroczenia maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy oraz skrócenia dziennego czasu odpoczynku realnie zagrażają bezpieczeństwu w ruchu drogowym i są powodem wypadków i kolizji powodowanych przez przemęczonych prowadzących wielotonowe pojazdy kierowców.

Przeprowadzona kontrola wykazała powtarzające się naruszenia norm czasu pracy.

Z danych zabezpieczonych zarówno z tachografu cyfrowego jak i kary kierowcy wynika, iż do naruszeń norm czasu pracy dochodziło na długo przed przeprowadzoną przez inspekcje kontrolą, co najmniej od dnia [...] grudnia 2013 r. Powyższe potwierdza, iż przedsiębiorca godził się na ww. naruszenia, nadto powyższe wskazuje również, iż zadania transportowe organizowane były w sposób umożliwiający naruszenie norm czasu pracy.

Nie ulega wątpliwości, że strona przy zachowaniu należytej staranności miała bowiem możliwość dopilnowania, i dyscyplinowania kierowcy w zakresie obowiązujących przepisów prawnych. Nadzór nad prawidłowym odbieraniem okresów odpoczynku oraz nieprzekraczaniem dziennego czasu prowadzenia pojazdu przez kierowców jest niezbędny.

Ponadto w przedmiotowej sprawie brak jest podstaw zastosowania art. 92c ust. 1 ustawy o transporcie drogowym za względu na fakt, iż do wskazanych wyżej naruszeń doszło w okolicznościach, które przedsiębiorca powinien przewidzieć i nie dopuścić do ich zaistnienia wobec okoliczności dysponowania przez stronę wszelką dokumentacją czasu pracy kierowców. W niniejszej sprawie strona nie wskazała okoliczności, których nie mogła przewidzieć oraz na które nie miała wpływu. Wobec czego w przedmiotowej sprawie brak jest podstaw zastosowania art. 92c ust. 1 ustawy o transporcie drogowym za względu na fakt, iż do wskazanych wyżej naruszeń doszło w okolicznościach, które przedsiębiorca powinien przewidzieć i nie dopuścić do ich zaistnienia.

Zgodnie z art. 92c ust. 1 nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli:

1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć, lub

2) za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ, lub

3) od dnia ujawnienia naruszenia upłynął okres ponad 2 lat.

2. Przepisy ust. 1 pkt 2 stosuje się odpowiednio w przypadku nałożenia kary przez uprawniony zagraniczny organ.

W ocenie organu odwoławczego w sprawie nie zaistniały okoliczności wymienione w art. 92 c ustawy o transporcie drogowym mogące wyłączyć odpowiedzialność przedsiębiorcy za stwierdzone naruszenie, tj. okoliczności sprawy i dowody nie wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć.

Należy wskazać, że przedsiębiorca nie odniósł się w żaden sposób do szczegółów zadania transportowego, jakie wykonywał p. W. K. w kontrolowanym okresie. Zauważyć należy, iż w toku prowadzonego postępowania administracyjnego strona nie przedstawiła żadnych dowodów wskazujących na okoliczności w jakich odbywał się skontrolowany przewóz drogowy.

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się nawet, że: "nie można generalnie uznać za okoliczność wyłączającą odpowiedzialność podmiotu wykonującego transport drogowy brak możliwości kontroli kierowcy w czasie gdy wykonuje on transport drogowy" (por. wyroki: WSA w Warszawie z 24 września 2011 r., sygn. akt VI SA/Wa 853/09 oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 28 stycznia 2011 r., sygn. akt II GSK 118/10; LEX nr 952790).

Organ odwoławczy wskazuje, że obowiązki przedsiębiorcy wynikają wprost z art. 10 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 561/2006, stanowiąc, że przedsiębiorstwo transportowe organizuje pracę kierowców w taki sposób, aby mogli przestrzegać przepisów rozporządzenia (EWG) nr 3821/85 oraz przepisów rozdziału II tego rozporządzenia. W myśl ust. 3 art. 10 cytowanego rozporządzenia przedsiębiorstwo odpowiada za naruszenia przepisów, których dopuszczają się kierowcy tego przedsiębiorstwa, nawet jeżeli naruszenie takie miało miejsce na terytorium innego Państwa Członkowskiego lub w państwie trzecim.

Przedsiębiorstwo transportowe wydaje zatem odpowiednie polecenia kierowcy i przeprowadza regularne kontrole przestrzegania przepisów rozporządzenia (EWG) nr 3821/85 oraz przepisów rozdziału II tego rozporządzenia.

Ponownie należy wskazać, że sytuacja w której pracownik kosztem własnego okresu odpoczynku wykonuje zadanie przewozowe w imieniu i na rzecz pracodawcy, nadto bez jego wiedzy, nie jest do przyjęcia.

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się nawet, że "wyłączenie odpowiedzialności w takiej sytuacji, którą należy uznać za typową, godziłoby w specyfikę danego obowiązku nadzoru przedsiębiorcy nad przestrzeganiem przepisów, z którego to obowiązku przedsiębiorca powinien się wywiązać. Brak stosowania przez przedsiębiorcę - podmiot wykonujący przewóz w tym zakresie właściwych rozwiązań obciąża pracodawcę i nie jest żadnym usprawiedliwieniem. Przedsiębiorca powinien wykazać się dbałością o osiągnięcie zamierzonego celu. Przedsiębiorca powinien przed każdorazowym podjęciem zadania przewozowego sprawdzać, czy kierowcy przestrzegają przepisów prawa. Z kolei w trakcie wykonywania zadania przewozowego powinien skutecznie nadzorować kierowcę wykonującego na jego rzecz przewóz drogowy. Niewątpliwie też osoba podejmująca się prowadzenia działalności gospodarczej, musi zdawać sobie sprawę z ciężarów jakie na niej spoczywają oraz ze związanego z tym ryzyka. Przedsiębiorca powinien więc obmyślać takie rozwiązania organizacyjne, które zapewnią przestrzeganie obowiązujących przepisów" (por. wyrok WSA w Opolu z dnia 12 lutego 2014 r. sygn. akt II SA/Op 484/13).

Zdaniem organu odwoławczego postępowanie w I instancji zostało przeprowadzone z poszanowaniem przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Organ I instancji działał na podstawie przepisów prawa, podejmując wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, a także czyniąc zadość obowiązkowi zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego w sposób wyczerpujący, w związku z czym zarzuty strony dotyczące naruszenia przepisów w powyższym zakresie należy uznać za bezzasadne.

Ponadto w niniejszej sprawie nie stwierdzono wyłączeń, o których mowa w art. 3 i art. 13 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniające rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz. Urz. UE L 102 z 11.04.2006 ze zm.).

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła skarżąca. Decyzji zarzuciła:

a) naruszenie prawa materialnego poprzez wadliwe zastosowanie przepisów rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym poprzez przyjęcie, iż tachograf nieposiadający metrologicznego dowodu sprawdzenia jest sprawnym urządzeniem kontrolno - pomiarowym,

b) naruszenie treści art. 7 Kpa poprzez nierzetelne rozpatrzenie materiału dowodowego co miało znaczący wpływ na wadliwość skarżonego rozstrzygnięcia,

c) naruszenie art. 77 § 1 Kpa poprzez oparcie decyzji na niejednoznacznym i niepełnym materiale dowodowym.

Domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji i zwrotu kosztów postępowania.

W skardze wskazała między innymi, że:

W toku kontroli ustalono wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące bez wymaganego sprawdzenia okresowego, badania kontrolnego lub kalibracji, ostatnia kalibracja miała miejsce w dniu [...] listopada 2011 r., w momencie kontroli stwierdzono jej nieważność. Pomimo powyższego naruszenia organ nałożył również na skarżącą karę za przekroczenie czasu pracy kierowcy. W ocenie skarżącej doszło w niniejszej sprawie do nieprawidłowości polegającej na uznaniu jako dowód w sprawie danych z urządzenia rejestrującego – tachografu cyfrowego, który nie był poddany kontroli okresowej. Skarżąca wskazała, że podczas przeglądu okresowego zgodnie z punktem 257 załącznika IB do rozporządzenia 3821/85 należy sprawdzić, czy urządzenie rejestrujące działa prawidłowo, włącznie z funkcją gromadzenia danych na kartach do tachografów. Skarżąca podkreśliła, że w toku kontroli nie dokonano jakiejkolwiek analizy prawidłowości działania urządzenia rejestrującego pomimo tego, że kontrolujący wiedzieli, że urządzenie nie posiada stosownej kalibracji, a tylko sprawdzone metrologicznie urządzenie może być podstawą penalizacji naruszeń czasu pracy kierowcy. Reasumując skarżąca stwierdziła, że kierowca wbrew twierdzeniu organu nie mógł potwierdzić prawidłowości pracy tachografu.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Postępowanie przed sądami administracyjnymi prowadzone jest w oparciu o przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Zgodnie z art. 134 § 1 tej ustawy sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Przepis art. 92 a ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (zwanej dalej "ustawą") stanowi, że ten, kto wykonuje przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy lub przepisów [...], podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 10.000 złotych. Natomiast ust. 2 wskazuje, że suma kar nałożonych podczas jednej kontroli nie może przekraczać 10000 zł. Wysokość kar określa załącznik nr 3 do ustawy (art. 92 ust. 6 ustawy o transporcie drogowym).

W myśl art. 93 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, karę pieniężną, o której mowa w art. 92a ust. 1, nakłada w drodze decyzji administracyjnej, właściwej ze względu na miejsce wykonania kontroli organ, którego pracownicy stwierdzili naruszenie obowiązków lub warunków przewozu drogowego.

Stwierdzić należy, że kara została nałożona przez organ do tego uprawniony, jednak w ocenie Sądu budzi wątpliwości wysokość tej kary.

W ocenie Sądu w sposób prawidłowy została nałożona na skarżącą kara za wykonywanie przewozu drogowego pojazdem wyposażonym w urządzenie rejestrujące lub cyfrowe urządzenie rejestrujące bez wymaganego sprawdzenia okresowego, badania kontrolnego lub kalibracji.

Jak wynika z akt administracyjnych, w trakcie kontroli ustalono, że upłynął termin wykonania kalibracji urządzenia. Ostatniej kalibracji dokonano dnia [...] listopada 2011 r. Zgodnie z treścią załącznika nr I rozdział VI ust. 1, 3 załącznika IB rozdział VI ust. 4 Rozporządzenia Rady EWG nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. U. L. 370 z 31.12.1985 r. str. 21).

Przeglądy okresowe urządzeń zainstalowanych w pojeździe dokonuje się po każdej naprawie urządzenia, lub po jakiejkolwiek zmianie współczynnika charakterystycznego pojazdu lub skutecznego obwodu tocznego opon, lub gdy czas UTC urządzenia różni się od czasu UTC o więcej niż 20 minut, lub przy zmianie numeru VRN i przynajmniej raz w okresie dwóch lat (24 miesięcy) od ostatniej kontroli.

W niniejszej sprawie okres dwuletni został przekroczony, gdyż kontroli dokonano w dniu [...] stycznia 2014 r.

Punkt 257 zał. I B do ww. Rozporządzenia 3821/85 stanowi natomiast, że przeglądy okresowe obejmują następujące kontrole:

- czy urządzenie rejestrujące działa prawidłowo, włącznie z funkcją gromadzenia danych na kartach do tachografów,

- czy jest zachowana zgodność z wymaganiami rozdziału III pkt 2.1 i 2.2 co do maksymalnych tolerancji przy instalacji,

- czy urządzenie rejestrujące opatrzone jest znakiem homologacji typu,

- czy tabliczka instalacyjna określona w wymaganiu 250 oraz tabliczka znamionowa określona w wymaganiu 169 są zamocowane,

- czy plomby na urządzeniu i na innych częściach instalacji są nienaruszone,

- sprawdzenie rozmiaru opon i wyznaczenie faktycznego obwodu tocznego kół,

- czy do urządzenia nie są podłączone żadne urządzenia służące do manipulacji.

Skarżący zarówno na etapie odwołania jak i w skardze, zwracał uwagę na brak kalibracji tachografu. Podnosił, że w toku kontroli nie dokonano jakiejkolwiek analizy prawidłowości działania urządzenia rejestrującego pomimo faktu, że kontrolujący wiedzieli o braku spełnienia przez urządzenie rejestrujące wymagań metrologicznych. W ocenie skarżącego podstawą penalizacji w niniejszej sprawie w zakresie naruszeń winno być sprawne urządzenie kontrolno-pomiarowe.

Skład orzekający w niniejszej sprawie zauważa, że organ II instalacji, w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, rozpatrując sprawę merytorycznie nie odniósł się do zarzutu odwołania dotyczącego braku kalibracji urządzenia pomiarowego – tachografu w aspekcie nałożenia na skarżącą kary pieniężnej za naruszenie norm dotyczących czasu pracy kierowcy. Organ nie wykazał na podstawie jakich dowodów przyjął, że urządzenie pomiarowe – tachograf mimo braku sprawdzenia okresowego działało prawidłowo i na podstawie jakich dowodów uznał, że okresy aktywności kierowcy rejestrowane przez nieskalibrowane od 2 lat 3 m-cy urządzenia są wiarygodne. Sam fakt stwierdzenia w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przez organ, że kierowca w czasie kontroli nie wskazał, że urządzenie w kontrolowanym okresie działało wadliwie, w ocenie składu orzekającego nie jest wystarczające, gdyż kierowca nie jest biegłym z zakresu metrologii i jego stanowisko w tym zakresie nie może być uznane za potwierdzające prawidłowość działania urządzenia.

Organy obu instancji nie podjęły żadnych działań w zakresie sprawdzenia działania tachografu pod kątem gromadzenia danych na kartach do tachografu, co było podstawą nałożenia na skarżącą kary pieniężnej za naruszenie norm czasu pracy kierowcy.

Ponieważ jak wyżej wskazano organ nie wykazał, czym kierował się nakładając na skarżącą karę pieniężną za naruszenie norm dotyczących czasu pracy kierowcy, w sytuacji, gdy urządzenie rejestrujące zainstalowane w kontrolowanym pojeździe nie posiadało wymaganego sprawdzenia, skład orzekający stwierdza, że w powyższym zakresie decyzja nie poddaje się ocenie Sądu.

Ponownie rozpoznając sprawę organ wyjaśni dlaczego pomimo nieskalibrowanego tachografu uznał, że należy na skarżącą nałożyć karę pieniężną za naruszenie norm dotyczących czasu pracy kierowców, lub jeżeli nie będzie mógł wyjaśnić dlaczego przyjął, że nieskalibrowany tachograf działa prawidłowo umorzy postępowanie w tym zakresie.

Biorąc powyższe pod rozwagę Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję, o kosztach orzeczono w oparciu o art. 200 p.p.s.a.