Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 1037/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-11-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6539 Inne o symbolu podstawowym 653
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Minister Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Andrzej Kania (spr.), Sędzia WSA - Bożena Zwolenik, Sędzia WSA - Marek Krawczak, Protokolant - sekr. sąd. Justyna Gadzialska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 listopada 2019 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w B. na decyzję Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z dnia [...] marca 2019 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty miesięcznego dofinansowania do wynagrodzenia pracownika niepełnosprawnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją nr [...] z [...] kwietnia 2018 r. Minister Finansów, po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy wniesionego przez Miasto i Gminę [...] (dalej: "Strona", "Zobowiązany", "Skarżący"), utrzymał w mocy decyzję Ministra Rozwoju i Finansów nr [...] z [...] stycznia 2018 r. nr [...], zobowiązującą Skarżącego do zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2014 w wysokości [...] zł.

Rozstrzygnięcie zapadło w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:

W wyniku kontroli ustalono, że Strona uzyskała część oświatową subwencji ogólnej na 2014 r. w kwocie wyższej od należnej o [...] zł, na skutek nieprawidłowości popełnionych przy wprowadzaniu danych do systemu informacji oświatowej, według stanu na dzień 30 września 2013 r., w zakresie liczby uczniów o specjalnych potrzebach edukacyjnych przez: Szkołę Podstawową [...] oraz Gimnazjum [...] w [...].

Ministerstwo Edukacji Narodowej pismem z [...] października 2017 r. przekazało opinię w zakresie ustaleń pokontrolnych dokonanych przez Urząd Kontroli Skarbowej w [...] dotyczących nienależnie naliczonej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2014.

Minister Rozwoju i Finansów pismem z [...] listopada 2017 r. zawiadomił Miasto i Gminę [...] o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2014 wyższej od należnej w wyniku zawyżenia liczby uczniów przeliczeniowych.

Decyzją z [...] stycznia 2018 r. o numerze wskazanym wyżej, Minister Rozwoju i Finansów zobowiązał Miasto i Gminę [...] do zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za 2014 r. w wysokości [...] zł.

Skarżący złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, w którym zwrócił się o uchylenie decyzji w całości.

Minister Finansów decyzją z [...] kwietnia 2018 r. o numerze wskazanym wyżej utrzymał w mocy decyzję Ministra Rozwoju i Finansów z [...] stycznia 2018 r. zobowiązującą Miasto i Gminę [...] do zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za 2014 r.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia przytoczył zastosowane przepisy i wskazał, że Minister Edukacji Narodowej, biorąc pod uwagę zakres zadań oświatowych realizowanych przez jednostki samorządu terytorialnego, dokonał podziału części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2014 między poszczególne jednostki samorządu terytorialnego według algorytmu określonego w załączniku do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z 18 grudnia 2013 r. w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2014 (Dz. U. poz. 1687), dalej: "rozporządzenie w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla j.s.t.". Podstawę do naliczenia ostatecznej wysokości części oświatowej subwencji ogólnej na 2014 r. dla poszczególnych jednostek samorządu terytorialnego, w tym dla Miasta i Gminy [...], stanowiły m.in. dane statystyczne dotyczące liczby uczniów (dzieci i młodzieży, wychowanków) w roku szkolnym 2013/2014 wykazywane przez dyrektorów szkół/placówek oświatowych w systemie informacji oświatowej, według stanu na dzień 30 września 2013 r. i 10 października 2013 r., zweryfikowane przez organ prowadzący (dotujący) szkoły i placówki oświatowe.

Algorytm, na podstawie którego dokonano podziału części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2014, przewidywał m.in. wagi:

P2 = 1,400 dla uczniów z upośledzeniem umysłowym w stopniu lekkim, niedostosowanych społecznie, z zaburzeniami zachowania, zagrożonych uzależnieniem, zagrożonych niedostosowaniem społecznym, z chorobami przewlekłymi - wymagających stosowania specjalnej organizacji nauki i metod pracy (na podstawie orzeczeń, o których mowa w art. 71b ust. 3 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty - t. j. Dz.U. z 2016 r. poz. 1943 ze zm., dalej: "ustawa o systemie oświaty") oraz dla uczniów szkół podstawowych specjalnych, gimnazjów specjalnych i szkół ponadgimnazjalnych specjalnych w młodzieżowych ośrodkach wychowawczych i młodzieżowych ośrodkach socjoterapii - wymagających stosowania specjalnej organizacji nauki i metod pracy, którzy nie posiadają orzeczeń, o których mowa w art. 71b ust. 3 ustawy o systemie oświaty,

P4 = 3,600 dla uczniów niesłyszących, Słabosłyszących, z upośledzeniem umysłowym w stopniu umiarkowanym lub znacznym (na podstawie orzeczeń, o których mowa w art. 71b ust. 3 ustawy o systemie oświaty),

P5 = 9,500 dla dzieci i młodzieży z upośledzeniem umysłowym w stopniu głębokim realizujących obowiązek szkolny lub obowiązek nauki poprzez uczestnictwo w zajęciach rewalidacyjno - wychowawczych organizowanych przez szkoły podstawowe i gimnazja, dla uczniów z niepełnosprawnościami sprzężonymi oraz z autyzmem, w tym z zespołem Aspergera (na podstawie orzeczeń, o których mowa w art. 71b ust. 3 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty).

Minister wyjaśnił, że warunków do ujęcia w systemie informacji oświatowej, a następnie uwzględnienia przy naliczaniu części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2014 przy wagach: P2, P4 i P5 nie spełniali uczniowie, którzy według stanu na dzień 30 września 2013 r. nie posiadali orzeczeń, o których mowa w art. 71 b ust. 3 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty, tj. orzeczeń o potrzebie kształcenia specjalnego wydanych z uwagi na rodzaj niepełnosprawności, o których mowa w opisie każdej z wag.

Kwestię wydawania orzeczeń, o których mowa w art. 71b ust. 3 ustawy o systemie oświaty, przez poradnie psychologiczno-pedagogiczne, w tym poradnie specjalistyczne - w okresie objętym przedmiotową sprawą - regulowały przepisy rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 18 września 2008 r. w sprawie orzeczeń i opinii wydawanych przez zespoły orzekające działające w publicznych poradniach psychologiczne -pedagogicznych (Dz.U. Nr 173 poz. 1072).

Jak ustalono przyczyną wystąpienia nieprawidłowości w danych wykazanych w systemie informacji oświatowej, według stanu na dzień 30 września 2013 r., było wykazanie trzech uczniów, którzy nie posiadali orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego, o którym mowa w art. 71b ust. 3 ustawy o systemie oświaty, z uwagi na niepełnosprawność sprzężoną. W związku z tym dwoje uczniów (uczniowie nr [...] i nr [...]) zostało niesłusznie przeliczonych wagą P5 zamiast wagą P4 oraz jeden uczeń został niesłusznie przeliczony wagą P5 zamiast wagą P2 (uczeń nr [...]).

Organ odwoławczy podkreślił, że w dacie wydania orzeczeń obowiązywały już przepisy definiujące niepełnosprawności sprzężone, definicja ta została bowiem wprowadzona art. 3 pkt 18 ustawy o systemie oświaty w dniu 22 kwietnia 2009 r. ustawą z 19 marca 2009 r. o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 56 poz. 458). Zgodnie z art. 3 pkt 18 ww. ustawy o systemie oświaty, przez niepełnosprawności sprzężone należy rozumieć występowanie u dziecka niesłyszącego lub słabosłyszącego, niewidomego lub słabowidzącego, z niepełnosprawnością ruchową, z upośledzeniem umysłowym albo z autyzmem co najmniej jeszcze jednej z wymienionych niepełnosprawności.

Wobec tego nie można uznać zdaniem Ministra, że dla celów naliczenia części oświatowej subwencji ogólnej w przypadku ww. dwóch uczniów (numer w księdze ucznia [...] i [...]) mamy do czynienia z niepełnosprawnością sprzężoną. Zgodnie z orzeczeniami z [...] czerwca 2009 r. i z [...] lipca 2009 r. występuje u nich bowiem jedna z niepełnosprawności wymienionych w przepisie art. 3 pkt 18 ustawy o systemie oświaty. Natomiast zastosowanie wagi P5 jest uprawnione tylko wówczas, gdy z orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego wynika jednoznacznie, że stwierdzono niepełnosprawność sprzężoną albo, że stwierdzono dwie lub więcej niepełnosprawności, wymienione w orzeczeniu o niepełnosprawności. Przy czym, jak podkreślił organ, nie kwestionuje on faktu i stopnia niepełnosprawności uczniów, dla których zostały wydane sporne orzeczenia. Zgodnie jednak z przepisami regulującymi zasady naliczania części oświatowej subwencji ogólnej dzieci, których potrzeba specjalnej organizacji nauki i metod pracy, uzasadniona jest w szczególności stopniem i zakresem niepełnosprawności, a nie została potwierdzona w sposób obiektywny w drodze stosownego orzeczenia najpóźniej w dniu sprawozdawczym, nie mogą zostać ujęte w odpowiednich, podwyższonych wagach.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, Miasto i Gmina [...] wniosło o uchylenie obu decyzji i zasądzenie na rzecz Skarżącego zwrotu kosztów postępowania.

Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie prawa materialnego, to jest art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy z 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego w związku z rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej z 18 grudnia 2013 r. w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2014 i art. 71 b ustawy o systemie oświaty, w brzmieniu obowiązującym na dzień 30 września 2013 r. oraz prawa procesowego - art. 138 K.p.a.

Uzasadniając przedstawione zarzuty autor skargi wyjaśnił, że potrzeba kształcenia specjalnego ustalona została w orzeczeniach zespołu orzekającego przy poradni psychologiczno - pedagogicznej, to jest organu wskazanego w art. 71b ust. 3 ustawy o systemie oświaty. Orzeczenia te są ostateczne i prawomocne, a ich prawidłowość nie została zakwestionowana we właściwych trybach administracyjnych. Zgodnie z treścią orzeczeń, co podkreślono, organ w sposób jednoznaczny wskazał niepełnosprawność sprzężoną jako okoliczność uzasadniającą orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego. Nie sposób zdaniem Zobowiązanego wyobrazić sobie bardziej jednoznacznego określenia przyczyn orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego, jak użycie zwrotu "z uwagi na niepełnosprawność sprzężoną", która w swej istocie definicyjnej obejmuje więcej niż jedną niepełnosprawność, czym zobowiązuje placówkę oświatową do zrealizowania procesu edukacji zgodnie z wydanym orzeczeniem i jednocześnie tworzy po stronie gminy prawo do uzyskania subwencji oświatowej przy zastosowaniu wagi przeliczeniowej P5. Sposób określenia rodzajów niepełnosprawności (niepełnosprawność ruchowa, ograniczone możliwości motoryczne, obniżona sprawność motoryczna, trudności w poruszaniu się samodzielnym itp.), przy jednoznacznym wskazaniu na niepełnosprawność sprzężoną, nie może ograniczać prawa ucznia do prawidłowej organizacji procesu edukacyjnego, a jednocześnie prawa Gminy do subwencji.

Wnoszący skargę stoi na stanowisku, że w tym stanie podważanie przez Ministra Finansów prawa ucznia do organizacji procesu edukacyjnego zgodnie z wydanym w przewidzianym trybie orzeczeniem, a tym samym podważenie prawa jednostki samorządu terytorialnego do otrzymania subwencji odpowiadającej zakresowi zrealizowanego zadania jest sprzeczne z obowiązującym prawem.

Jednocześnie Skarżący wskazał, że odmiennie kształtuje się sytuacja trzeciego ucznia, oznaczonego w księdze uczniów nr [...], w przypadku którego organ orzekający również zakwestionował prawo Gminy, do zastosowania w odniesieniu do jego potrzeb edukacyjnych wagi P5. Uczeń ten na dzień 30 września 2013 r. miał stwierdzone upośledzenie umysłowe w stopniu lekkim oraz autyzm atypowy (samo wystąpienie autyzmu u ucznia, kwalifikuje go do zastosowania wagi P5). W przedmiotowej sprawie nie ulega wątpliwości zdaniem Skarżącego, że obydwie te niepełnosprawności są wymienione w definicji z art. 3 pkt 18 ustawy o systemie oświaty, których współwystępowanie kreuje pojęcie niepełnosprawności sprzężonych. W tym stanie użycie wagi P5, w przypadku ucznia nr [...] należy uznać za w pełni prawidłowe.

Skarżący wskazał także na fakt, że zaskarżył decyzję z [...] stycznia 2018 r. w całości, lecz Minister rozpoznał ponownie sprawę wyłącznie w części, tj. w odniesieniu do uczniów nr [...] i nr [...], nie odnosząc się w ogóle do ucznia nr [...], czym naruszył - w jego ocenie – w stopniu istotnym art. 138 K.p.a., poprzez uchybienie obowiązkowi ponownego rozpatrzenia sprawy.

W odpowiedzi na skargę, Minister Finansów wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2017 r. poz. 2188 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. 2018 r. poz. 1302 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż zadaniem wojewódzkiego sądu administracyjnego jest zbadanie legalności zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem, to znaczy ustalenie, czy organy orzekające w sprawie prawidłowo zinterpretowały i zastosowały przepisy prawa w odniesieniu do właściwie ustalonego stanu faktycznego.

Realizując powyższe uprawnienia Sąd stwierdził, ż skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem w sprawie nie doszło do naruszenia zastosowanych przepisów prawa materialnego, zaś w działaniach Ministra Finansów nie sposób dopatrzyć się uchybień proceduralnych, które mogłyby skutkować uchyleniem decyzji.

Istotę sporu w rozpoznawanej sprawie stanowi ocena zasadności zwrotu nienależnie uzyskanej przez Skarżącego kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za 2014 r. Stan faktyczny został, zdaniem Sądu, ustalony przez organ w sposób prawidłowy.

Na wstępie wskazać należy, że w ocenie Sądu organ nie naruszył art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego (Dz.U. z 2017 r. poz. 1453 ze zm.), dalej: "u.d.j.s.t.", zgodnie z którym w przypadku, gdy ustalona dla jednostki samorządu terytorialnego część oświatowa subwencji ogólnej jest wyższa od należnej, minister właściwy do spraw finansów publicznych, w drodze decyzji:

1) zmniejsza o odpowiednią kwotę część oświatową subwencji ogólnej w zakresie subwencji na rok budżetowy oraz potrąca z kolejnej raty nienależnie otrzymaną kwotę, wynikającą ze zmniejszenia tej części subwencji, a jeżeli nienależnie otrzymana kwota jest wyższa od jednej raty - wstrzymuje przekazywanie rat, bądź gdy nienależnie otrzymana kwota jest wyższa od kwoty pozostałej do przekazania do końca roku budżetowego - wstrzymuje przekazywanie rat i zobowiązuje do zwrotu pozostałej części nienależnej kwoty części subwencji;

2) zobowiązuje do zwrotu nienależnej kwoty tej części subwencji, chyba że jednostka ta dokonała wcześniej zwrotu nienależnie otrzymanych kwot - w zakresie subwencji za lata poprzedzające rok budżetowy.

Jak już podkreślono wcześniej, Minister Rozwoju i Finansów w decyzji utrzymanej w mocy decyzją Ministra Finansów orzekł o zwrocie nienależnie uzyskanej części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2014 w wysokości [...] zł, w związku z tym, że nastąpiło nieprawidłowe jej naliczenie na skutek zawyżenia liczby uczniów, w poszczególnych wagach, co spowodowało zawyżenie liczby tzw. uczniów przeliczeniowych o 20,0112 ucznia.

Podział części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2014 między poszczególne jednostki samorządu terytorialnego, został dokonany przez Ministra Edukacji Narodowej zgodnie z art. 28 ust. 5 u.d.j.s.t., tzn. według algorytmu określonego w załączniku do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z 18 grudnia 2013 r. w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2014, dysponując bazą danych o liczbie uczniów (wychowanków) wykazanych w Systemie Informacji Oświatowej według stanu na dzień 30 września 2013 r. i na dzień 10 października 2013 r. Algorytm przewidywał odrębne wagi dla niepełnosprawnych uczniów, m.in. P2, P4 i P5.

Należy również wyjaśnić, że w okresie którego dotyczy rozpoznawana sprawa obowiązywała ustawa z dnia 15 kwietnia 2011 r. o systemie informacji oświatowej (Dz.U. Nr 139 poz. 814 ze zm.), dalej: "u.s.i.o.". Stosownie do art. 108 ust. 1 w zw. z art. 107 ust. 1 u.s.i.o. szkoły i placówki oświatowe prowadziły bazy danych oświatowych obejmujące zbiory danych określone w ustawie, między innymi zbiór danych o uczniach, słuchaczach, wychowankach i absolwentach. Zbiór ten, stosownie do art. 107 ust. 3 pkt 1 lit. h) u.s.i.o. powinien obejmować między innymi zbiory danych o liczbie uczniów, słuchaczy, wychowanków oraz absolwentów z poprzedniego roku szkolnego, w tym niebędących obywatelami polskimi, według specjalnych potrzeb edukacyjnych wynikających z opinii lub orzeczeń, o których mowa w art. 71b ust. 3-3b ustawy o systemie oświaty, albo posiadania zezwolenia na indywidualny program lub tok nauki. Natomiast stosownie do art. 108 ust. 8 pkt 1 lit. a u.s.i.o. jednostki samorządu terytorialnego prowadzą bazy danych oświatowych obejmujące zbiory danych z baz danych oświatowych: szkół i placówek oświatowych prowadzonych przez te jednostki. W myśl art. 111 ust. 1 i 2 u.s.i.o. podmioty prowadzące bazy danych oświatowych obowiązane są do sprawdzenia kompletności, poprawności i zgodności ze stanem faktycznym danych gromadzonych przez nie w bazach danych oświatowych, z wyjątkiem danych, które zostały przekazane z innych baz danych oświatowych. Jednostki samorządu terytorialnego obowiązane są do sprawdzania kompletności danych przekazywanych im z innych baz danych oświatowych. Za wykonanie obowiązków, o których w art. 111 ust. 1-5, odpowiadają: 1) dyrektor szkoły lub placówki oświatowej (...); 2) odpowiednio wójt (burmistrz, prezydent miasta), starosta (...) lub upoważniona przez nich osoba.

Dane w bazach danych oświatowych są aktualizowane i przekazywane według stanu na dzień 30 września 2013 r. oraz 31 marca i 30 września 2014 r., z zastrzeżeniem ust. 2-5 (art. 112 ust. 1 u. s.i.o.).

Zgodnie z rozporządzeniem w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla j.s.t. w roku 2014, podstawą do naliczenia dla jednostek samorządu terytorialnego kwot części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2014 stanowiły zawarte w systemie informacji oświatowej dane o liczbie uczniów i wychowanków albo dzieci i młodzieży wg stanu na dzień 30 września 2013 r. i dzień 10 października 2013 r.

Prawidłowo zatem Minister Finansów przyjął, że na dzień 30 września 2013 r. statystyczna liczba uczniów łącznie z uzupełniającą liczbą uczniów, a także określone liczebności wychowanków albo dzieci i młodzieży uprawnionych lub korzystających, podlegały weryfikacji przez szkoły/placówki do aktualnego stanu wynikającego z danych systemu informacji oświatowej dla bazowego roku szkolnego, tj. roku szkolnego 2013/2014.

W niniejszej sprawie bezspornym jest, że data 30 września jest nie tylko dniem sprawozdawczym dla celów wyliczenia kwot części oświatowej subwencji ogólnej, ale także datą, do której uczniowie (dzieci/młodzież/wychowankowie) winni posiadać orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego czy opinie, o których mowa w opisie właściwych wag wskazanych do obliczeń: w bazowym roku szkolnym uzupełniającej liczby uczniów w zakresie zadań szkolnych oraz przeliczeniowej liczby wychowanków albo dzieci i młodzieży uprawnionych lub korzystających w zakresie zadań pozaszkolnych.

W świetle powyższego prawidłowo organy przyjęły datę 30 września 2013 r. do ustalenia wysokości należnej Gminie [...] części oświatowej subwencji ogólnej.

Zdaniem Sądu organ ma też rację wskazując, że podstawę do wykazywania uczniów objętych kształceniem specjalnym w systemie informacji oświatowej, według stanu na dzień 30 września 2013 r., a następnie uwzględnienia przy naliczaniu części oświatowej na rok 2014, stanowiły opinie oraz orzeczenia publicznej poradni psychologiczno-pedagogicznej, w tym poradni specjalistycznej, o potrzebie kształcenia specjalnego zgodnie z rodzajem niepełnosprawności określonej w orzeczeniu wymagającej stosowania specjalnej organizacji nauki i metod pracy (wyjątek stanowi waga P2 – patrz opis tej wagi ust. 2 pkt 4 załącznika do rozporządzenia).

W związku z tym, że część oświatowa subwencji ogólnej ustalana jest na podstawie danych według stanu na dzień 30 września 2013 r., warunków do uwzględnienia przy naliczaniu części oświatowej subwencji ogólnej nie spełniali uczniowie, którzy według stanu na dzień 30 września 2013 r. nie posiadali aktualnych orzeczeń o potrzebie kształcenia specjalnego.

Zgodnie z art. 71b ust. 1 zdanie pierwsze ustawy o systemie oświaty, kształceniem specjalnym obejmuje się dzieci i młodzież, o których mowa w art. 1 pkt 5 i 5a tej ustawy, wymagające stosowania specjalnej organizacji nauki i metod pracy. Przepis art. 71b ust. 3 tej ustawy stanowi, że opinie o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju dziecka oraz orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego, albo indywidualnego obowiązkowego rocznego przygotowania przedszkolnego i indywidualnego nauczania, a także o potrzebie zajęć rewalidacyjno-wychowawczych, organizowanych zgodnie z odrębnymi przepisami wydają zespoły orzekające działające w publicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych, w tym w poradniach specjalistycznych. Orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego określa zalecane formy kształcenia specjalnego, z uwzględnieniem rodzaju niepełnosprawności, w tym stopnia upośledzenia umysłowego. Natomiast ust. 3a tego przepisu stanowi, że opinie o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju dziecka, o których mowa w ust. 3, mogą również wydawać zespoły opiniujące działające w niepublicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych, w tym w poradniach specjalistycznych, założonych zgodnie z art. 82 oraz zatrudniających pracowników posiadających kwalifikacje określone dla pracowników publicznych poradni psychologiczno-pedagogicznych.

Art. 71b ust. 5 ustawy o systemie oświaty, zobowiązuje starostę właściwego ze względu na miejsce zamieszkania dziecka posiadającego orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego do zapewnia mu, na wniosek rodziców, odpowiedniej formy kształcenia, uwzględniając rodzaj niepełnosprawności, w tym stopień upośledzenia umysłowego z zastrzeżeniem ust. 5a. Ust. 5a art. 71b ustawy o systemie oświaty stanowi, że jeżeli orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego zaleca kształcenie dziecka odpowiednio w przedszkolu specjalnym albo w przedszkolu, szkole podstawowej lub gimnazjum, ogólnodostępnych lub integracyjnych, odpowiednią formę kształcenia, na wniosek rodziców, zapewnia jednostka samorządu terytorialnego właściwa ze względu na miejsce zamieszkania dziecka, do której zadań własnych należy prowadzenie przedszkoli lub szkół.

Na podstawie upoważnienia ustawowego zawartego w art. 71b ust. 6 ustawy o systemie oświaty, Minister Edukacji Narodowej wydał rozporządzenie z dnia 18 września 2008 r., w sprawie orzeczeń i opinii wydawanych przez zespoły orzekające działające w publicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych (Dz.U. Nr 173 poz. 1072), dalej: "rozporządzenie z dnia 18 września 2008 r.", w którym między innymi zostały określone wzory orzeczeń. Ustalony wzór orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego wymagał, by zespół orzekający określił z uwagi na jaki rodzaj zaburzeń i odchyleń rozwojowych dziecka, wymagających stosowania specjalnej nauki i metod pracy zachodzi potrzeba kształcenia specjalnego. Zespoły orzekające mogły więc wskazać jako przyczynę uzasadniającą kształcenie specjalne niepełnosprawność sprzężoną lub dwie niepełnosprawności, z których każda wymagała specjalnej organizacji nauki i odrębnych metod pracy dydaktycznej dostosowanych do indywidualnych potrzeb i możliwości psychofizycznych ucznia.

Konsekwencją uregulowań ustawowych dotyczących kształcenia specjalnego są zapisy przyjęte w algorytmie podziału części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2014. Zakres zadań realizowanych przez jednostki samorządu terytorialnego ustalony został na podstawie danych uzyskanych z systemu informacji oświatowej według stanu na dzień 30 września 2013 r. Zgodnie z opisami wagi P5, do wagi tej mogli być uwzględnieni jedynie uczniowie wykazani w systemie informacji oświatowej, według stanu na dzień 30 września 2013 r., którzy posiadali opinie lub orzeczenia publicznej poradni psychologiczno-pedagogicznej, w tym poradni specjalistycznej, o potrzebie kształcenia specjalnego wydane z uwagi na niepełnosprawności wymienione w opisie tej wag, a w przypadku dzieci i młodzieży z upośledzeniem umysłowym w stopniu głębokim uczestniczący w zajęciach rewalidacyjno-wychowawczych - orzeczenia o potrzebie zajęć rewalidacyjno-wychowawczych, a nie wszyscy uczniowie niepełnosprawni wykazani w systemie informacji oświatowej. Zatem w przedmiotowej sprawie badaniu i ocenie podlegało uzyskanie przez Skarżącą części oświatowej subwencji ogólnej zgodnie z obowiązującymi wówczas przepisami rozporządzenia w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2014. Minister Finansów ustalił, że część oświatowa subwencji ogólnej dla Skarżącej została nieprawidłowo skalkulowana z uwzględnieniem zawyżonej liczby uczniów przy wagach P5.

Uwzględniając przytoczone wyżej regulacje, zdaniem Sądu, zasadnie organ stwierdził, iż dla celów naliczenia części oświatowej subwencji ogólnej za rok 2014, nieprawidłowa jest:

- kwalifikacja dwóch uczniów Szkoły Podstawowej [...] w [...] (numer w księdze ucznia [...] i [...]) do wagi P5 zamiast P4, którzy wg stanu na 30 września 2013 r. nie posiadali orzeczeń, o których mowa w art. 71b ust. 3 ustawy o systemie oświaty, o potrzebie kształcenia specjalnego wydanych z uwagi na rodzaj niepełnosprawności, o których mowa w opisie tej wagi.

U wskazanych uczniów bowiem występuje jedna z niepełnosprawności z wymienionych w art. 3 pkt 18 ustawy o systemie oświaty – upośledzenie umysłowe w stopniu umiarkowanym (lekkim). Pomimo zawarcia w treści orzeczeń z dnia [...] czerwca 2009 r. i z dnia [...] lipca 2009 r. sformułowania "niepełnosprawność sprzężona" nie wskazano na współwystępujące niepełnosprawności, o których mowa we wskazanym przepisie, współtworzące niepełnosprawności sprzężone,

- kwalifikacja jednego ucznia Gimnazjum [...] w [...] (numer w księdze ucznia [...]) do wagi P5 zamiast P2, dla którego nie zostało wydane orzeczenie, o którym mowa w art. 71b ust. 3 ustawy o systemie oświaty, o potrzebie kształcenia specjalnego wydanych z uwagi na rodzaj niepełnosprawności, o których mowa w opisie tej wagi. Orzeczenie z dnia [...] lipca 2011 r. o potrzebie kształcenia specjalnego nie wskazuje na występowanie u tego ucznia niepełnosprawności sprzężonej.

Należy wskazać, że zgodnie z art. 3 pkt 18 ustawy o systemie oświaty, przez niepełnosprawność sprzężoną należy rozumieć występowanie u dziecka niesłyszącego lub słabosłyszącego, niewidomego lub słabowidzącego, z niepełnosprawnością ruchową, z upośledzeniem umysłowym albo z autyzmem co najmniej jeszcze jednej z wymienionych niepełnosprawności.

W konsekwencji za prawidłowe należy uznać stwierdzenie organu, że zaliczenia do wagi P5 jest uprawnione tylko wówczas gdy z orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego wynika jednoznacznie, że stwierdzono niepełnosprawność sprzężoną albo, że stwierdzono dwie lub więcej niepełnosprawności wymienione w orzeczeniu. W przypadku braku właściwego orzeczenia zespołu orzekającego działającego w poradni psychologiczno-pedagogicznej nie jest uprawnione zaliczenie ucznia do wyżej wymienionej wagi.

Mając powyższe na względzie zasadnym było zobowiązanie Skarżącego do zwrotu nienależnie uzyskanej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej za 2014 r. w określonej kwocie. Żaden z argumentów skargi nie wskazuje na wadliwość ustaleń stanu faktycznego czy błędne zastosowanie przepisów prawa materialnego.

Dokonana przez Sąd w rozpatrywanej sprawie analiza akt administracyjnych oraz uzasadnienie zaskarżonych decyzji prowadzi do wniosku, że organy orzekające w niniejszej sprawie podjęły wszelkie niezbędne czynności w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, zebrały i w sposób wyczerpujący rozpatrzyły cały materiał dowodowy. Prawidłowo też organy uzasadniły swoje stanowisko, zastosowały i dokonały prawidłowej wykładni przepisów prawa. Zdaniem Sądu działanie organu nie stanowi w tym zakresie naruszenia obowiązujących przepisów prawa. Ze wskazanych wyżej powodów nie znajduje również uzasadnienia zarzut naruszenia art. 138 § 1 pkt 1 Kpa. Zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji jest konsekwencją stwierdzenia, że decyzja ta jest prawidłowa.

Mając powyższe na względzie Sąd uznał, że wszystkie zarzuty skargi są niezasadne. Ponadto Sąd nie stwierdził żadnego innego naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności.

W tym stanie rzeczy, uznając decyzję za prawidłową, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę.