Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt I SA/Op 511/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2020-01-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Inne
Powołane przepisy: article: art. 21 ust. 1c, art. 12 ust. 1, art. 22 ust. 8 pkt 2a, art. 17 ust. 2 pkt 1 lit. a
journal: Dz.U. 2018 poz 140
law: Ustawa z dnia 20 lutego 2015 r. o rozwoju lokalnym z udziałem lokalnej społeczności - tekst jedn.
article: art. 37 ust. 1
journal: Dz.U. 2018 poz 1431
law: Ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014- 2020.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Gocki Sędziowie Sędzia WSA Marzena Łozowska (spr.) Sędzia WSA Marta Wojciechowska Protokolant Starszy inspektor sądowy Maria Żymańczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 stycznia 2020 r. sprawy ze skargi R. P. na rozstrzygnięcie Rady Stowarzyszenia Lokalna Grupa Działania Stobrawski Zielony Szlak z dnia 29 października 2019 r., nr [...] w przedmiocie negatywnego rozpatrzenia protestu związanego z oceną projektu pn."[...]" 1) stwierdza, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo a naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Stowarzyszenie Lokalna Grupa Działania Stobrawski Zielony Szlak, 2) zasądza od Stowarzyszenia Lokalna Grupa Działania Stobrawski Zielony Szlak na rzecz R. P. kwotę 680,00 zł (słownie złotych: sześćset osiemdziesiąt 00/100) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Realizując strategię rozwoju lokalnego kierowaną przez społeczność (zwaną LSR) Stowarzyszenie LGD Stobrawski Zielony Szlak, przeprowadziło nabór wniosków o przyznanie pomocy nr [...] dotyczący przedsięwzięcia 1.1.2 Zwiększenie konkurencyjności firm. Ogłoszenie o naborze zostało opublikowane na stronie internetowej Stowarzyszenia w dniu 7 maja 2019 r.

Stowarzyszenie ogłosiło nabór w związku z wdrażaniem strategii rozwoju lokalnego finansowanej ze środków Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (dalej: "[...]").

Zgodnie z treścią ogłoszenia o naborze, wnioskodawcy mogli aplikować o środki składając swoje wnioski w terminie od 21 maja 2019 r. do 10 czerwca 2019 r.

R. P. (dalej także jako: Wnioskodawca, skarżący) złożył swój wniosek w ww. naborze ubiegając się o dofinansowanie rozwoju swojej firmy (operacja pt.: "[...] "). Wniosek obejmował zakup specjalistycznego sprzętu do firmy.

Wniosek R. P. został po raz pierwszy oceniony merytorycznie przez Radę w ramach posiedzenia tego organu, które odbyło się 28 czerwca 2019 r. Został on uznany za zgodny z LSR i wybrany do realizacji, ponieważ uzyskał minimalną liczbę punktów wskazaną w ogłoszeniu o naborze (tj. 14 pkt). Jednak liczba punktów przyznana tej operacji przez Radę (19 pkt) nie pozwoliła na zmieszczenie się w limicie środków wskazanym w ogłoszeniu o naborze (limit wynosił 707 409 000 zł). Ostatni wniosek mieszczący się w limicie uzyskał również 19 punktów, jednak ze względu podaną w treści ogłoszenia o naborze na regułę, zgodnie z którą w przypadku uzyskania przez kilka operacji takiej samej liczby punktów, pierwszeństwo należy przyznać wnioskowi złożonemu wcześniej, operacja pana R. P. znalazła się na liście niżej niż operacja innego wnioskodawcy, oceniony na taką samą liczbę punktów.

Wnioskodawca niezadowolony z wyniku oceny swojej operacji, wniósł protest od rozstrzygnięcia Rady. W proteście Wnioskodawca zarzucił Radzie Stowarzyszenia błędną ocenę wniosku z punktu widzenia dwóch kryteriów:

1) kryterium "Innowacyjność" - Wnioskodawca zakwestionował ocenę Rady, która przyznała jego operacji za to kryterium 4 pkt (na 8 możliwych do zdobycia);

2) kryterium "Operacja realizowana przez podmioty rozwijające działalność, której podstawę stanowią lokalne produkty rolne lub produkty gospodarki leśnej lub usługi związane z leśnictwem" - Wnioskodawca zakwestionował nieprzyznanie mu punktów za to kryterium i lakoniczne uzasadnienie tej oceny. Wnioskodawca zarzucił Radzie także przeprowadzenie oceny w sposób nierzetelny.

Rada Stowarzyszenia na posiedzeniu 5 sierpnia 2019 r. dokonała oceny protestu w trybie tzw. autokontroli i podtrzymała w pełni swoją wcześniejszą ocenę w zakresie obu kryteriów zaskarżonych przez Wnioskodawcę. W związku z powyższym protest Wnioskodawcy wraz z dokumentacją dotyczącą oceny tego wniosku i protestu został przekazany przez Stowarzyszenie do Zarządu Województwa Opolskiego.

Zarząd Województwa Opolskiego uznał za uzasadnione wszystkie zarzuty zawarte w proteście (uchwała z 2 września 2019 r., nr [...] ). Zarząd Województwa Opolskiego zwrócił uwagę na lakoniczne uzasadnienie oceny Rady, które nie pozwala Wnioskodawcy należycie ocenić dlaczego nie uzyskał oczekiwanej liczby punktów. W związku z wynikiem oceny protestu, operacja trafiła do ponownej oceny Rady.

W ramach ponownej oceny operacji z punktu widzenia zarzutów uznanych przez Zarząd Województwa za zasadne, Rada ponownie przeanalizowała treść wniosku o przyznanie pomocy, który złożył Wnioskodawca, wraz ze złożonymi przez niego uzupełnieniami.

Odnosząc się do zarzutów zawartych w proteście Rada w pierwszej kolejności zwróciła uwagę na treść kryterium "Innowacyjność".

Przedmiotowe kryterium ma następujące brzmienie:

"Operacja dotyczy rozwiązań innowacyjnych - Operacja innowacyjna na obszarze LGD rozumiana jako - wprowadzanie nowego lub znacząco udoskonalonego produktu (wyrobu lub usługi), nowego procesu, nowej metody organizacji. Innowacyjność to także nietypowe, niestandardowe wykorzystanie lokalnych zasobów (przyrodniczych, kulturowych, społecznych, historycznych, w tym związanych z lokalnym dziedzictwem kulinarnym, tradycjami) na poziomie co najmniej gminy".

W przypadku gdyby operacja dotyczyła rozwiązań innowacyjnych na całym obszarze objętym LSR, Wnioskodawca mógł otrzymać 8 punktów. Gdy dane rozwiązanie jest innowacyjne tylko na obszarze jednej gminy objętej LSR, Wnioskodawcy przysługują 4 punkty.

Wnioskodawca upatrywał innowacyjność swojego projektu w specyfice specjalistycznego urządzenia [...].

Rada zgodziła się z tym, że opisane przez Wnioskodawcę urządzenie zawiera cechy, które powodują, że usługa prac ziemnych, wykonywania przycisków itp., jest znacząco udoskonalona w stosunku do usług wykonywanych przez urządzenia, które nie oferują opisanych przez Wnioskodawcę udogodnień. Możliwość wykonywania przycisków pod jezdnią bez potrzeby niszczenia nawierzchni i zatrzymywania ruchu, możliwość pracy na niemal każdym podłożu itd. jest istotnym ulepszeniem tego rodzaju prac. We wniosku brak jest natomiast konkretnych informacji na temat nowego procesu, nowych metod organizacji lub nietypowego wykorzystania zasobów w ramach planowanej do realizacji operacji (są to - zgodnie z treścią kryterium - inne przejawy innowacyjności projektu). Zwrócono przy tym uwagę, że o ile cechy tego sprzętu Wnioskodawca opisuje w sposób wystarczająco konkretny, pozwalający na ustalenie na czym polega jego innowacyjność oraz w czym upatruje znaczącego ulepszenie świadczonych usług, to dodatkowo uzasadniając spełnienie tego kryterium Wnioskodawca używa także sformułowań o dużym poziomie ogólności, niekonkretnych, za którymi nie stoi w zasadzie żadna treść znajdujących odzwierciedlenie w treści dokumentacji aplikacyjnej. Wnioskodawca wskazał np. "Proponowana usługa jest tzw. innowacją rekombinowaną polegającą na wykorzystaniu istniejących rozwiązań technologicznych, produkcyjnych i organizacyjnych w celu stworzenia nowych produktów, technologii lub systemów zarządzania". Rada, dokonując analizy opisu modelu funkcjonowania samej firmy, który da się odczytać zarówno z treści wniosku, jak i załączników do niego, a zwłaszcza biznesplanu, nie znalazła informacji, jakie to "nowe produkty", technologie lub systemy zarządzania" powstaną w wyniku wykorzystania "istniejących rozwiązań". Za tym ogólnym sformułowaniem nie stoi żadna konkretna treść we wniosku, którą dałoby się jednoznacznie odczytać z dokumentów aplikacyjnych.

Rada zwróciła uwagę na to, że obowiązek sporządzenia spójnej, prawidłowej i przekonującej dokumentacji, konkretnego i jasnego uargumentowania spełnienia poszczególnych kryterium spoczywa na wnioskodawcach biorących udział w naborze. Rada przeanalizowała zatem konkretne informacje zawarte we wniosku wskazujące na innowacyjne cechy urządzenia [...], gdyż te cechy, zostały opisane w sposób konkretny i opis innowacyjności był należyty, wyczerpujący i pozwalał na odniesienie się do niego. Stwierdziła zatem, że to urządzenie oferuje wykonanie pewnych usług w sposób wygodniejszy, bardziej sprawny i generalnie znacząco ulepszony w stosunku do standardowych technik kopania.

Dodano jednak, że członkom Rady znane są inne firmy działające na obszarze objętym LSR i korzystające z urządzeń tego typu, które umożliwiają: wykonywanie przycisków o dużej wytrzymałości; możliwość wykonywania pracy na różnego rodzaju gruntach, w tym bagiennych, torfowych, nasypowych; pracę przy ograniczonym oddziaływaniu na środowisko naturalne; wykonywanie robót w sposób niehałaśliwy; wykonywanie robot pod ulicami i drogami w sposób, który nie wiąże się ze zniszczeniem nawierzchni i koniecznością jej odtwarzania, a w trakcie prac - nie wymagający zamknięcia ruchu, czyli osiągnięcie znaczących ulepszeń w stosunku do standardowego wykonywania wykopów i przycisków. Firmy znane członkom Rady umożliwiają świadczenie usług na obszarze objętym LSR przy użyciu sprzętu o takich właściwościach. Stwierdzono, że aby nie bazować jedynie na arbitralnym przekonaniu członków Rady, niepopartymi żadnymi dowodami, Stowarzyszenie przed posiedzeniem w sprawie ponownej oceny zwróciło się do kilku firm o przedstawienie informacji w tym zakresie. W wyniku złożonego zapytania Rada pozyskała oświadczenia od następujących firm: A Sp. z o.o.[...], ul. [....] - oświadczenie z dnia 25 października 2019 r.; Przedsiębiorstwo "B" Sp. z o.o. [...] , ul. [...] - oświadczenie z dnia 23 października 2019 r.

Z oświadczeń tych wynika, że wskazane wyżej firmy korzystają z urządzenia [...] - z urządzeń o właściwościach opisanych we wniosku. Jednocześnie członkom Rady znane są przypadki świadczenia usług o opisanych przez Wnioskodawcę cechach na obszarze objętym LSR (tzn. firmy te nie tylko mają siedziby na tym obszarze, ale i realizowały na nim usługi tego rodzaju). Firmy oferujące takie usługi faktycznie jednak nie działają na obszarze gminy [...] .

W tym kontekście Rada nie znalazła podstaw, by za kryterium "Innowacyjność" przyznać operacji Wnioskodawcy maksymalną liczbę punktów - nie zostały bowiem spełnione warunki innowacyjności występującej na całym obszarze objętym LSR. W wyniku ponownej oceny operacji Wnioskodawcy Rada przyznała operacji 4 punkty (taką samą liczbę jak w ramach pierwotnej oceny). Liczba punktów, jaką przyznano operacji Wnioskodawcy w ramach tego kryterium podczas pierwotnej oceny była zatem - w ocenie Rady - prawidłowa.

W odniesieniu Kryterium "Operacja realizowana przez podmioty rozwijające działalność, której podstawę stanowią lokalne produkty rolne lub produkty gospodarki leśnej lub usługi związane z leśnictwem", w pierwszej kolejności Rada dokonała analizy tego kryterium i zwróciła uwagę na to, że użyte w tym kryterium kluczowe terminy mają następujące znaczenie: "lokalny produkt rolny - wytwarzany na obszarze objętym lokalną strategią rozwoju LGD Stobrawski Zielony Szlak; Produkty gospodarki leśnej - drewno, runo, leśne, zwierzyna łowna". Podniosła, że z opisu tego kryterium nie wynika jednoznacznie, że produkty gospodarki leśnej powinny pochodzić z obszaru objętego LSR (brak w tym przypadku zastrzeżenia, analogicznego do lokalnych produktów rolnych), zatem "pochodzenie" drewna nie było przez Radę brane pod uwagę.

Wskazano, że Wnioskodawca uzasadniał spełnienie tego kryterium tym, że wykorzystuje w swojej działalności drewno. Analizując spełnienie tego kryterium wskazano, że Wnioskodawca w ramach operacji zamierza zakupić koparkę, płyty do ubijania oraz urządzenie [...]. Nie są to urządzenia, których korzystanie wiąże się z użyciem drewna: drewno nie jest surowcem dla tych urządzeń, urządzenia te nie są wykorzystywane do obróbki drewna. Również tytuł operacji oraz opis działalności Wnioskodawcy nie świadczy o tym, że drewno jest podstawowym surowcem dla firmy Wnioskodawcy. Wnioskodawca, wbrew temu, co pisze we wniosku na uzasadnienie spełnienia tego kryterium, nie zajmuje się budownictwem z drewna, wykończeniem i dekoracją wnętrz, tworzeniem szkieletów budynków, legarów itp. Zatem treść uzasadnienia spełnienia przedmiotowego kryterium zupełnie rozmija się z treścią wniosku. Autor wniosku opisuje ogólnie sposoby użycia drewna w działalności budowlanej - jednak sam działalności budowlanej wymagającej użycia drewna jako podstawowego surowca nie prowadzi i prowadzić nie zamierza, nic bowiem na ten temat nie ma w jego wniosku. Okazjonalne wykorzystywanie drewna przez Wnioskodawcę (drewno jako surowiec, z którego wykonuje się palety i skrzynie), nawet jeżeli w przypadku Wnioskodawcy występuje, nie świadczy o tym, że ten produkt gospodarki leśnej jest "podstawą działalności" opisanej we wniosku.

Podsumowując, Rada za kryterium "Operacja realizowana przez podmioty rozwijające działalność, której podstawę stanowią lokalne produkty rolne lub produkty gospodarki leśnej lub usługi związane z leśnictwem" przyznała operacji Wnioskodawcy 0 punktów.

Rada zaznaczyła także, że z wniosku wynika, że Wnioskodawca zamierza świadczyć w ramach swojej firmy działalność usługową dla rolnictwa. Kwestia ta nie została wprawdzie dostrzeżona przez Stowarzyszenie na etapie pierwotnej oceny wniosku, przeto nie jest objęta de facto ponowną oceną i nie ma wpływu na jej wynik, jednak Rada podkreśliła, że operacja Wnioskodawcy w opisanym przez niego kształcie i tak nie mogłaby uzyskać pomocy (niezależnie od zasadności zarzutów zawartych w proteście). Zgodnie bowiem z § 8 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 24 września 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach poddziałania "Wsparcie na wdrażanie operacji w ramach strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2019 r. poz. 664) - pomoc na operację w zakresie określonym w § 2 ust. 1 pkt 2 lit. a-c nie przysługuje, jeżeli działalność gospodarcza będąca przedmiotem tej operacji jest sklasyfikowana w przepisach rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 grudnia 2007 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) jako (...): 1) działalność usługowa wspomagająca rolnictwo i następująca po zbiorach (...).

Tymczasem Wnioskodawca podniósł, że jego firma będzie świadczyć m.in. działalność usługową wspomagającą rolnictwo, wskazując m.in. wśród źródeł przychodu w projekcji finansowej w biznesplanie dochody z tego rodzaju usług.

Rada, będąc jednak związana zakresem protestu uwzględnionym przez Zarząd Województwa, nie mogła na tym etapie oceny odrzucić operacji Wnioskodawcy z tego tylko powodu.

Mając na uwadze, że w wyniku ponownej oceny operacji nie zmieniła się liczba punktów przyznanych wcześniej przez Radę w ramach zaskarżonych kryterium, ostateczna ocena operacji Wnioskodawcy także nie zmieniła się. Operacja uzyskała w ramach oceny na podstawie lokalnych kryteriów wyboru 19 punktów i chociaż jest to liczba wyższa niż minimalna wartość wskazana w ogłoszeniu o naborze (co oznacza, ze operacja została wybrana do realizacji), to ostatecznie liczba ta nie pozwala zmieścić się w limicie środków wskazanym w ogłoszeniu o naborze z dnia 7 maja 2019 r.

Wobec powyższego strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, w której zarzuciła:

1. Naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, a to art. 145 § 1 pkt 3 k.p.a. w zw. z art. 24 § 1 i 3 k.p.a. w zw. z art. 27 § 1 k.p.a., polegające na podejmowaniu oceny i uchwał w sprawie naboru wniosków, w którym występował skarżący (nabór nr [...]), przez członków Rady Stowarzyszenia LGD Stobrawski Zielony Szlak, którzy podlegali wyłączeniu w związku ze złożonymi przez siebie wnioskami o wyłączenie (vide: protokoły z posiedzenia Rady Stowarzyszenia LGD Stobrawski Zielony Szlak z dnia: 28.06.2019 r., 05.08.2019 r., 29.10.2019 r.), co jednocześnie stanowi o wydaniu wszystkich trzech uchwal z rażącym naruszeniem prawa.

2. Naruszenie innych przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 37 ust. 1 ustawy o polityce spójności w zw. z § 15 ust. 5 pkt 1 i § 21 ust. 1 - 4 Regulaminu Stowarzyszenia LGD Stobrawski Zielony Szlak, poprzez przeprowadzenie oceny wniosku skarżącego w sposób całkowicie pozbawiony przejrzystości, rzetelności i bezstronności, a polegającej na dokonaniu wspólnej i jednolitej (zamiast odrębnej i zindywidualizowanej) oceny wniosku skarżącego przez wszystkich Członków Rady Stowarzyszenia, w efekcie sprowadzającej się do identycznego wypełnienia wszystkich KART OCENY OPERACJI OBJĘTYCH WNIOSKAMI ZŁOŻONYMI W RAMACH NABORÓW, KTÓRYCH ZAKRES TEMATYCZNY OBEJMUJE PRZEDSIĘWZIĘCIE 1.1.2.

W związku ze stawianym zarzutem, wniosła:

I. Na podstawie art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a ustawy wdrożeniowej, o uwzględnienie przez Sąd skargi i stwierdzenie, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Radę Stowarzyszenia LGD Stobrawski Zielony Szlak.

II. Dopuszczenie i przeprowadzenie przez Sąd wymienionych w skardze dowodów z dokumentów oraz o zasądzenie na rzecz skarżącego od organów kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi wskazano na fakt rozlicznych nieprawidłowości w przedmiocie wyłączania się poszczególnych członków Rady od oceny i głosowania nad uchwałami w przedmiocie wniosku złożonego przez skarżącego. Zgodnie z załączoną do skargi dokumentacją, w tym w szczególności udostępnionymi skarżącemu protokołami z poszczególnych posiedzeń Rady Stowarzyszenia, miały miejsce 3 posiedzenia, w dniach: 28.06.2019 r., 05.08.2019 r., 29.10.2019 r. Podczas każdego z posiedzeń dochodziło do kolejnej oceny wniosku skarżącego i wydania kolejnej uchwały Rady Stowarzyszenia, na skutek czego powstały 3 oddzielne komplety ocen i 3 uchwały w przedmiocie oceny wniosku skarżącego. Jak wynika z pierwszego chronologicznie protokołu (28.06.2019 r.), na posiedzenie Rady stawiło się 12 jej członków (nieobecne 3 osoby — K. C., M. K. i A. T.), z czego z oceny i głosowania nad wnioskiem skarżącego wyłączyły się na swój własny wniosek 4 osoby (K. C. A. T., M. K. i E. K.) - głosowało 11 członków.

Podczas drugiego z posiedzeń Rady (05.08.2019 r.). obecnych było 10 członków (nieobecnych 5 osób — K. C., E. K., P. D., N. S., A. T.), natomiast od oceny i glosowania nad wnioskiem skarżącego, na własny wniosek wyłączyło się 6 osób (K. C., E. K., P. D., N. S., A. T., M. M.) - głosowało 9 członków.

Wreszcie podczas trzeciego posiedzenia (29.10.2019 r.) stawiło się 12 osób (wg protokołu nieobecna tylko jedna osoba — N. S.), z czego wyłączony od głosowania na swój własny wniosek został N. S. - głosowało 12 osób.

Skarżący podniósł, że nie rozumie, w jaki sposób (i w jakim celu) wyłączać się od oceny i głosowania mieli członkowie Rady Stowarzyszenia, którzy nawet nie byli obecni na danych posiedzeniach. Oczywistym jest bowiem, iż zgodnie z Regulaminem Stowarzyszenia, takie osoby nie mogą głosować, procedura nie przewiduje tu bowiem możliwości oddania głosu korespondencyjnie czy w jakikolwiek inny sposób, aniżeli osobiście, podczas uczestnictwa w obradach. Nie wiadomo również, w jaki sposób wspomniani członkowie mieli składać wnioski o wyłączenie — skarżącemu nic nie wiadomo, jakoby do Stowarzyszenia miała wpłynąć korespondencja zawierająca wnioski o wyłączenie się poszczególnych osób.

Jednakże to co budziło największe zastrzeżenia i obawy skarżącego, co do braku bezstronności, przejrzystości i rzetelności całej procedury to fakt, iż wspomniane wyłączenia się członków organu kolegialnego (zgodnie z obowiązującym w tym zakresie art. 24 § 1 i 3 k.p.a. w zw. z art. 27 § 1 k.p.a.) pozostawały całkowicie dowolne i zupełnie niekonsekwentne. Przede wszystkim nie wiadomo chociażby, z jakiego powodu wspomniane osoby (K. C., E. K., P. D., N. S., A. T., M. M.,. M. K.) składały wnioski o ich wyłączenie - jest to tym bardziej istotne, iż art. 24 § 1 k.p.a. przewiduje w tym zakresie zamknięty katalog przyczyn wyłączenia członków organów kolegialnych. Nadto wspomniane wyłączenia, a więc także i ich przyczyny, wydają się być traktowane przez członków Rady nad wyraz niefrasobliwie, skoro ci sami członkowie, w ramach tego samego postępowania, niekiedy uznają za stosowne, aby wyłączyć się od oceny i głosowania nad wnioskiem skarżącego, innym zaś razem biorą udział w jego ocenie i głosują nad nim, jak gdyby przyczyny ich wyłączenia nagle ustały lub też nigdy ich nie było. W ocenie skarżącego powyższe okoliczności mogły również rzutować na wszystkie pozostałe oceny i głosowania dotyczące innych wnioskodawców i uczestników konkursów. Skoro bowiem nie wiadomo, według jakiego klucza dochodzi do wyłączania się poszczególnych członków Rady Stowarzyszenia decydujących o podziale środków publicznych, to tego typu postępowanie nie wydaje się mieć wiele wspólnego z dyrektywami wypływającymi z art. 37 ust. 1 ustawy o polityce spójności, tj. dokonywaniem wyboru projektów w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny.

Zdaniem skarżącego pierwszy z podniesionych zarzutów łączy się więc bezpośrednio z drugim zarzutem podniesionym w skardze, tj. naruszeniem art. 37 ust. 1 ustawy o polityce spójności w zw. z § 15 ust. 5 pkt 1 i § 21 ust. 1 - 4 Regulaminu Stowarzyszenia LGD Stobrawski Zielony Szlak. Zgodnie z zestawieniem powyższych przepisów, bezsprzecznie obowiązujących tak uczestników, jak i organy organizujące postępowanie konkursowe, niezbędnym jest również dokonanie przejrzystej, rzetelnej i bezstronnej oceny wszystkich złożonych przez uczestników wniosków. W kontekście oceny wniosku skarżącego największe wątpliwości budzi nie tylko niezwykle lakoniczne uzasadnienie ocen i punktów przyznanych skarżącemu, ale przede wszystkim identyczna, skopiowana ocena i jej uzasadnienie na każdej z Kart oceny operacji. Powyższa okoliczność wynika wprost chociażby z faktu powielania tych samych błędów składniowych w uzasadnieniu. Zdaniem skarżącego dobitnie świadczy to o fakcie braku jakiejkolwiek samodzielności członków Rady Stowarzyszenia w dokonywaniu oceny jego wniosku, pomimo wyraźnych wskazań zawartych w Regulaminie, dotyczących dokonywania odrębnej oceny i głosowania nad projektami przez Członków Rady, co sprowadza całość "wyboru" dokonywanego przez Radę Stowarzyszenia LGD Stobrawski Zielony Szlak wyłącznie do fikcji.

Jedynie na marginesie skarżący wskazał, iż w jego ocenie również argumentacja zawarta w obszerniejszym uzasadnieniu oceny wniosku skarżącego jawi się jako zupełnie błędna i nietrafiona. Powołując się na brak innowacyjności na obszarze całego LGD w przypadku projektu skarżącego, Członkowie Rady zebrali jedynie wybiórcze oświadczenia od dwóch przedsiębiorców, bez jakiejkolwiek weryfikacji szczegółów technicznych posiadanych przez nich urządzeń. Trzeba jednak mieć na względzie, iż wspomniane urządzenia przeciskowe (popularnie nazywane "[...]") mogą być niezwykle zróżnicowane pod względem ich konstrukcji, wielkości czy możliwych przeznaczeń - w tym urządzenie na którym bazuje skarżący posiada niezwykłą gamę potencjalnych zastosowań. Nie wiadomo jednak, jakie konkretnie urządzenia i o jakim przeznaczeniu posiadają wspomniani przez LGD przedsiębiorcy. Dlatego też kwestia ta wymaga dalszego wyjaśnienia i precyzyjnego ustalenia, czy rzeczywiście urządzenie określone we wniosku skarżącego nie powinno aby zostać potraktowane jako innowacja na poziomie całego obszaru LGD, co przy uwzględnieniu braku przejrzystości całej procedury, również nie było przedmiotem wyjaśnienia ze strony Członków Rady.

W odpowiedzi na skargę Stowarzyszenie podtrzymało swoją dotychczasową ocenę i wniosło o oddalenie skargi. W szczególności wskazało, że przepisy ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o rozwoju lokalnym z udziałem lokalnej społeczności (Dz. U. z 2019 r. poz. 1169), dalej: "u.r.l." nakazują stosować przepisy art. 24 § 1 pkt 1-4 oraz 6 i 7 k.p.a. w kwestii wyłączeń w ramach weryfikacji protestu i ponownej oceny operacji dokonywanej przez LGD, to jednak przepisy te powinny być stosowane odpowiednio (co zresztą wprost wynika z art. 22 ust. 8 pkt 2a u.r.l.). W związku z tym nie można zgodzić się z poglądem wyrażonym w skardze, jakoby członkowie Rady mogli się wyłączyć od oceny danej operacji jedynie z takich powodów, jakie wskazują przepisy k.p.a. Stałoby to w sprzeczności z przywołanymi wyżej przepisami u.r.l. i rozporządzenia 1303/2013, w których wspomniano o kompetencji LGD do określenia własnej procedury oceny operacji zapewniającej m.in. bezstronność członków Rady.

Regulamin Rady - mając na uwadze zapewnienie bezstronnego wyboru operacji - zawiera postanowienia dotyczące wyłączeń członków tego organu od oceny w sytuacjach mogących wpływać na ich bezstronność (§ 3 ust. 7-9, §15 ust. 5-10). Postanowienia Regulaminu obligują m.in. członków Rady do wypełniania deklaracji bezstronności przez każdym posiedzeniem, a także wymieniają otwarty katalog przesłanek uzasadniających wyłączenie od oceny (§15 ust. 6). Członek Rady zamieszcza także w Księdze Interesów dostępnej dla członków Rady informacje o tym, jakie grupy interesu reprezentuje i w jakich sytuacjach może pojawić się konflikt interesu (§3 ust. 7 pkt 1 Regulaminu Rady). Pozwala to na kontrolę przez pozostałych członków Rady (a zwłaszcza przez Przewodniczącego tego organu), czy członek Rady nie podlega wyłączeniu od oceny danej operacji (niezależnie od weryfikacji tej kwestii poprzez deklaracje bezstronności).

W ocenie Stowarzyszenia Rada nie naruszyła ani przepisów k.p.a. o wyłączeniach ani postanowień Regulaminu Rady regulujących kwestię wyłączeń.

Na posiedzeniu Rady w trakcie pierwszej oceny operacji obecnych było 12 członków tego organu, co potwierdza zarówno protokół, jak i lista obecności z tego posiedzenia, które zostały dołączone do niniejszej odpowiedzi na skargę.

W trakcie oceny operacji skarżącego jeden z członków z powodu problemów zdrowotnych, w tym dniu niejednokrotnie musiał wyjść z sali, co zostało opisane w protokole, jako wyłączenie się na wniosek własny. Informacja ta została wpisana przez E. K. na deklaracji bezstronności w dniu posiedzenia Rady.

Dodano także, że w protokole z posiedzenia zawarto informację, że nieobecni członkowie Rady nie uczestniczyli w głosowaniach. Przy informacjach o podjęciu poszczególnych uchwał zostało to wpisane, jako wyłączenie się tych członków z głosowania na własny wniosek. W ocenie Rady - faktycznie, analizując zarzuty zawarte w skardze, określenie to nie jest szczęśliwe i jest wynikiem pewnego uproszczenia, zgodnie z którym nieobecność oznacza pozbawienie się szansy na głosowanie (wyłączenie z oceny na własny wniosek). Jednak załączona przez Radę dokumentacja potwierdza, jak było naprawdę - osoby nieobecne na posiedzeniu nie podpisały listy obecności, stosowna wzmianka została zawarta na s. 2 protokołu. Osoby te nie wypełniały również deklaracji bezstronności (bo nie były obecne na posiedzeniu). Jednocześnie z protokołu wynika, że osoby te nie brały udziału w żadnym z głosowań przeprowadzonych tego dnia - w każdym punkcie poświęconym głosowaniom zostały one określane jako "wyłączeni na własny wniosek".

Po doręczeniu skarżącemu informacji o wyniku oceny złożył on protest. Po otrzymaniu protestu Rada Stowarzyszenia, dokonała oceny zarzutów zawartych w proteście w ramach tzw. autokontroli. Na posiedzeniu, obecnych było 10 członków Rady. Członek rady Programowej M M. potwierdziła swoją obecność podpisem na liście obecności. Jednak ze względu na złe samopoczucie musiała dokonać wyłączenia, co zostało opisane w protokole jako wyłączenie się na wniosek własny. Informacja ta została wpisana przez M. M. na deklaracji bezstronności w dniu Posiedzenia Rady (dowód: wyjaśnienie członka Rady). Konsekwentnie w protokole tym, wobec nieobecnych członków posługiwano się również nieco mylącym sformułowaniem o wyłączeniu się nieobecnych z oceny na ich wniosek. Znowu jednak - pomimo pewnej niezręczności językowej - dzięki analizie dokumentacji z przeprowadzonej oceny, którą dołączono do odpowiedzi na skargę, widać wyraźnie, że nieobecni członkowie faktycznie nie głosowali (nie wyłączyli się z oceny w sensie formalnym, ale ich nieobecność wyłączyła ich z oceny).

Po uwzględnieniu protestu skarżącego przez Zarząd Województwa Opolskiego Rada Stowarzyszenia 29 października 2019 r. zebrała się w celu przeprowadzenia ponownej oceny operacji. Na posiedzeniu, na którym przeprowadzano ponowną ocenę operacji obecnych było 12 członków Rady.

Na posiedzeniu tym wszyscy obecni członkowie Rady dokonali oceny operacji Skarżącego. Jednak konsekwentnie w protokole wobec nieobecnego członka Rady posłużono się nieco mylącym sformułowaniem o wyłączeniu się przez niego oceny. Znowu jednak - pomimo pewnej niezręczności językowej - dzięki analizie dokumentacji z przeprowadzonej oceny, którą dołączono do odpowiedzi na skargę, widać wyraźnie, że było tak, jak opisano to w niniejszym piśmie. Powyższe wyjaśnienia dowodzą zatem, zdaniem Stowarzyszenia, że ocena operacji skarżącego nie naruszała zasad bezstronności. Jednocześnie podkreślono, że osoby nieobecne na posiedzeniu nie głosowały w sprawie oceny operacji skarżącego a informacja o ich wyłączeniu się z oceny stanowi pewne - zbyt duże jak się obecnie okazuje - uproszczenie myślowe, którego Stowarzyszenie na przyszłość będzie unikać.

Odnosząc się do drugiego zarzutu skargi, Stowarzyszenie podkreśliło, że ocena operacji skarżącego dokonana została na posiedzeniu Rady. Zgodnie z porządkiem obrad wnioski podlegające ocenie na danym posiedzeniu są omawiane przez członków Rady (§ 15 ust. 4 pkt 1, § 16 i 14 Regulaminu Rady). Członkowie Rady dyskutują o ich treści i niejednokrotnie spierają się o to, w jakim stopniu dany wniosek spełnia określone kryterium. Często zdarza się jednak - i tak było w przypadku oceny operacji skarżącego - że członkowie Rady są zgodni co do tego, ile punktów należy przyznać danej operacji i ustalają jak należy to uzasadnić na karcie oceny (ustalają sformułowanie, jakie powinno się znaleźć na ich kartach oceny, stanowiące główny argument za przyznaniem określonej liczby punktów).

Taka praktyka nie jest zakazana ani przez przepisy u.r.l., ani przez Regulamin Rady. Dyskusja nad operacjami i głosowanie w sprawie oceny ma bowiem jawny charakter (§ 19 ust. 2 Regulaminu Rady), dlatego członek Rady może znać argumenty stojące za oceną przyznaną danej operacji przez innych członków tego organu. Karta oceny operacji zawiera niewiele miejsca na wyrażenie opinii przez członka Rady co do spełnienia przez operację danego kryterium. Służy jedynie wyrażeniu przez członka Rady swojej oceny operacji oraz przedstawieniu najważniejszego argumentu za oceną z punktu widzenia poszczególnych kryteriów. Dlatego szczegółowe uzasadnienie oceny operacji zawiera uzasadnienie uchwały Rady. Dodano, że skarżący odwołuje się do treści kart oceny operacji sporządzonych na posiedzeniu Rady w dniu 28 czerwca 2019 r. Jednak skarga wnoszona jest od wyniku ponownej oceny, która została dokonana 29 czerwca 2019 r. Skarżący wcześniej w ogóle nie kwestionował tego elementu oceny jego operacji (tj. nie sformułował stosownego zarzutu w proteście na ten temat).

Zdaniem Stowarzyszenia, w świetle powyższych argumentów nie sposób uznać, że postępowanie Rady w jakimś stopniu naruszyło przepisy lub było nieprzejrzyste, a zarzut skarżącego w tym zakresie jest niezasadny.

Podkreślono także, że Stowarzyszenie nie zgadza się z zarzutem jakoby Rada niedostatecznie zbadała kwestię innowacyjności operacji skarżącego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 - dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Akty poddane kontroli sądów administracyjnych zostały wymienione w art. 3 § 2 p.p.s.a. Stosownie do art. 3 § 3 p.p.s.a., sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Do ustaw szczególnych, o których mowa w ostatnio przywołanym przepisie, zaliczyć trzeba ustawę z 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz. U. z 2018 r., poz. 1431 ze zm., dalej jako: ustawa wdrożeniowa), jak również ustawę z 20 lutego 2015 r. o rozwoju lokalnym z udziałem lokalnej społeczności (Dz. U. z 2018, poz. 140 ze zm., dalej jako: "u.r.l").

Zgodnie z art. 22 ust. 8 u.r.l., do wnoszenia protestu i postępowania wszczętego na skutek jego wniesienia przepisy art. 53 ust. 2 i 3, art. 56 ust. 2 oraz art. 57-67 ustawy wdrożeniowej stosuje się odpowiednio. Zgodnie z art. 61 ust. 1 ustawy wdrożeniowej w przypadku nieuwzględnienia protestu, negatywnej ponownej oceny projektu lub pozostawienia protestu bez rozpatrzenia, w tym w przypadku, o którym mowa w art. 66 ust. 2 pkt 1 tej ustawy, wnioskodawca może w tym zakresie wnieść skargę do sądu administracyjnego, zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a.

Orzekając na tej podstawie i w zakresie określonym w art. 61 ustawy wdrożeniowej sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie, jako że ocenę projektu Rada przeprowadziła w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny.

Sąd wskazuje, że ustawa wdrożeniowa nie określa innego kryterium sprawowania kontroli sądowej niż przewidziane w art. 1 § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2018, poz. 2107) kryterium zgodności z prawem. Oznacza to, że sąd nie jest uprawniony do weryfikacji merytorycznej projektu, np. poprzez odmienną ocenę założeń tego projektu i przyznanie określonej liczby punktów ocenianemu projektowi, lecz uprawniony jest wyłącznie do kontroli dokonanej i sporządzonej oceny w kontekście przestrzegania kryteriów tej oceny, takich jak równość, przejrzystość, bezstronność, niezmienność i rzetelność, wywodzonych z przepisów ustawy, a także z punktu kompletności tej oceny oraz jasności przyjętych kryteriów (por. wyrok NSA z 17 grudnia 2013 r. II GSK 2249/13). Zgodnie z art. 37 ust. 1 i ust. 2 ustawy wdrożeniowej, które na podstawie art. 30a tej ustawy znajdują zastosowanie w sprawach rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność, właściwa instytucja przeprowadza wybór projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny, zapewnia wnioskodawcom równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania, a projekt ocenia pod względem spełnienia kryteriów wyboru projektu. W takim też zakresie sąd kontroluje legalność dokonanej oceny projektu.

Zakres kontroli przeprowadzonej przez sąd administracyjny w sprawach dotyczących wniosków o dofinansowanie projektów jest zatem ograniczony. Rola sądu sprowadza się do zbadania czy zaskarżone rozstrzygnięcie zostało wydane po uprzednim przeprowadzeniu zgodnego z prawem postępowania, w tym w zgodzie z art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej. Wymienione w tym przepisie zasady znajdują umocowanie w zasadzie równego dostępu do pomocy, wywodzącej się z kolei z traktatowej zasady równości. Zasady te dotyczą każdego etapu konkursu - począwszy do momentu przygotowywania regulaminu konkursu i formularza aplikacyjnego. Dotyczą także uzasadnienia stanowiska czy to na etapie oceny formalnej czy merytorycznej projektu, jak też na etapie oceny słuszności zarzutów protestu. Stanowią gwarancję równego traktowania wszystkich potencjalnych beneficjentów pomocy unijnej.

Odnośnie zakresu i kryteriów oceny sądowej wyjaśnić należy, że na podstawie art. 22 ust. 1 u.r.l., wnioskodawcy przysługuje prawo wniesienia protestu, jako środka odwoławczego. Zgodnie z art. 54 ust. 2 pkt 4 i 5 ustawy wdrożeniowej, który ma odpowiednie zastosowanie z mocy art. 22 ust. 3 u.r.l., podstawą wniesienia protestu mogą być zarzuty dotyczące kryteriów wyboru projektu, z których oceną wnioskodawca się nie zgadza lub też zarzuty o charakterze proceduralnym w zakresie przeprowadzonej oceny, jeżeli zdaniem wnioskodawcy naruszenia takie miały miejsce. Są to dwie niezależne podstawy zaskarżenia, a organ rozpoznający protest nie może wyjść poza treść środka zaskarżenia, podobnie jak i sąd rozpoznający skargę na rozstrzygnięcie organu. Złożenie protestu uprawnia więc do kontroli oceny projektu w zakresie w nim wskazanym. W tym też zakresie dopuszczalne jest wniesienie skargi do sądu, gdyż Sąd nie może wykraczać poza granice uprawnionego rozpoznania sprawy.

W niniejszej sprawie skarżący w skardze sformułował zarzuty naruszenia prawa procesowego - w szczególności dotyczące naruszenia przez organ zasady bezstronności, przejrzystości i rzetelności całej procedury wynikających z art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, co nie było przedmiotem protestu. Niemniej jednak z uwagi na wagę zarzutów stawianych przez skarżącego, Sąd przeprowadził kontrolę zaskarżonego aktu również w tym aspekcie sprawy - zwłaszcza, gdy w kontekście konsekwencji wynikających z przepisów art. 133 § 1 i art. 134 § 1 p.p.s.a. – których stosowanie w postępowaniu regulowanym ustawą o rozwoju lokalnym z udziałem lokalnej społeczności przy odpowiednim zastosowaniu ustawy wdrożeniowej nie jest wyłączone. Podkreślić trzeba, że sądowa kontrola zachowania zasady bezstronności w postępowaniu w sprawie wyboru projektów do dofinansowania może i powinna być realizowana przy uwzględnieniu zwłaszcza tych przepisów wymienionej ustawy (wzorców kontroli), które pozostają w bezpośrednim funkcjonalnym związku z wymienioną zasadą i stanowią jednoznaczną, wręcz oczywistą konsekwencję jej ustanowienia, mając w relacji do niej instrumentalny charakter. W tym względzie chodzi przede wszystkim o te regulacje, których istota, cel oraz funkcje wyrażają się w zapewnieniu efektywności zasady bezstronności (zob. wyrok NSA z dnia 5.12.2018 r., sygn. akt I GSK 3263/18).

Jak już wskazano na wstępie Sąd uprawniony jest do kontroli sporządzonej oceny w kontekście przestrzegania kryteriów tej oceny, takich jak równość, przejrzystość, bezstronność, niezmienność i rzetelność, a także z punktu kompletności tej oceny oraz jasności przyjętych kryteriów. Podkreślenia wymaga także, że wnioski złożone przez wnioskodawców uczestniczą w procedurze mającej charakter konkursu, dlatego też istotne jest aby każdy mógł uczestniczyć w nim na równych zasadach i na tożsamych prawach. Wprowadza to również bezwzględny wymóg przejrzystości zasad, którym mają obowiązek podporządkowania się wnioskodawcy i które zobowiązane są stosować podmioty uczestniczące w wyborze operacji do realizacji (art. 17 ust. 2 u.r.l.). Słusznie zauważyło Stowarzyszenie, że obowiązek przestrzegania zasad bezstronności określonych w LSR (bez odwoływania się do przepisów k.p.a. o wyłączeniach) przewiduje także u.r.l. (art. 17 ust. 2 pkt 1 lit. a).

Zdaniem Sądu opisany powyżej tryb postępowania w rozpoznawanej sprawie nie spełnia tych kryteriów.

Przypomnieć należało, że zasada przejrzystości reguł oceny projektów odzwierciedlenie przede wszystkim w obowiązku powszechnie dostępnej i pełnej informacji o trybie i warunkach wyboru projektów, pozostając w ścisłej korelacji z zasadą rzetelności, która związana jest z ustanowieniem jasnych i zrozumiałych dla wnioskodawców kryteriów wyboru projektów, zgodności postępowania właściwej instytucji z ustanowionymi w danym trybie regułami oraz wszechstronnym uzasadnieniem wyboru, co odnosi się również do należytego umotywowania dokonanej oceny projektu, przyznanej mu liczby punktów. Zasada bezstronności ustanawia zakaz wprowadzania preferencji dla określonych grup czy rodzajów wnioskodawców lub projektów. Reguły i kryteria wyboru projektów powinny być jasne, jednoznaczne

Rozpoznając sprawę w zakreślonych wyżej ramach Sąd uznał, że zasadne okazały się zarzuty skargi dotyczące naruszenia prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, w szczególności w zakresie wyłączania się poszczególnych członków Rady od oceny głosowania nad uchwałami w przedmiocie wniosku skarżącego. W tym zakresie zarzuty naruszenia wskazanych w petitum skargi przepisów k.p.a. Wnioskodawca powiązał z naruszeniem art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej (vide; uzasadnienie skargi – str.4) trafnie wskazując, że skoro nie wiadomo, według jakiego klucza dochodzi do wyłączania się poszczególnych członków Rady Stowarzyszenia decydujących o podziale środków publicznych, to tego typu postępowanie narusza dyrektywy wypływające z art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, tj. dokonywaniem wyboru projektów w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny. Przy czym zdaniem Sądu nie mogły zostać naruszone wskazane w skardze przepis art. 145 § 1 pkt 3 k.p.a. w zw. z art. 27 § 1 k.p.a., gdyż przepisy te nie mają zastosowania w sprawie (art. 12 ust. 1 u.r.l.), natomiast art. 24 § 1 k.p.a. stosuje się odpowiednio (art. 22 ust. 8 pkt 2a u.r.l.) , co zasadnie zauważyła Rada w odpowiedzi na skargę. Nie zmienia to jednak faktu, że z okoliczności sprawy, materiału dowodowego wynika bezspornie, że doszło do istotnych nieprawidłowości w kwestii wyłączenia poszczególnych członków Rady. Mimo treści art. 24 k.p.a. i co zaznaczyła w odpowiedzi na skargę Rada Stowarzyszenia, odpowiednich przepisów Regulaminu Rady, który mając na uwadze zapewnienie bezstronnego wyboru operacji - zawiera postanowienia dotyczące wyłączeń członków tego organu od oceny w sytuacjach mogących wpływać na ich bezstronność (§ 3 ust. 7-9, §15 ust. 5-10), to jednak Rada nie postępowała zgodnie z ustanowionymi w danym trybie regułami.

W protokołach z posiedzeń wskazywano, że osoby nieobecne wyłączyły się na swój wniosek, przy czym co ważne, nie wiadomo było, jak była przyczyna wyłączenia wskazanych osób i kiedy wniosek taki został przez nie złożony. Podobnie wątpliwości dotyczyły członków Rady, które wprawdzie były obecne na posiedzeniach, jednak w ich trakcie kilkukrotnie wychodziły, składając wniosek o wyłączenie. Jest to o tyle istotne, że osoby te (wcześniej wyłączone) przy ponownej ocenie wniosku – brały udział w ocenie i głosowały, tak jakby przyczyny wcześniejszego włączenia ustały i nie miały znaczenia w sprawie. Nie sposób zatem nie podzielić stanowiska wyrażonego w skardze, że powyższe działanie Rady narusza zasadę bezstronności (a przecież ustanowienie reguł dotyczących instytucji wyłączenia członków Rady wiązały się z potrzebą zagwarantowania zasady bezstronności), a także przejrzystości i rzetelności całej procedury. Zdaniem Sądu wyjaśnienia wynikające z odpowiedzi na skargę nie mogły odnieść zamierzonego przez Stowarzyszenie skutku. Nie do zaakceptowania było stanowisko Rady, że nieobecność na posiedzeniu traktowana była jako "wyłączenie się członka Rady na swój wniosek" i był to wyraz "pewnej niezręczności językowej", który został wyjaśniony w odpowiedzi na skargę. W ocenie Sądu w sposób oczywisty tych dwóch sytuacji (odnoszących się do instytucji wyłączenia członka Rady i nieobecności na posiedzeniach) nie można utożsamiać. Nie można nie zauważyć, że także w Regulaminie rozróżniono te sytuacje wskazując w § 4, że członkowie Rady mają obowiązek uczestniczenia w posiedzeniach Rady. W razie niemożności wzięcia udziału w posiedzeniu Rady członek Rady zawiadamia o tym fakcie przed terminem posiedzenia Przewodniczącego Rady, a następnie jest obowiązany w ciągu 7 dni usprawiedliwić w formie pisemnej swoją nieobecność Przewodniczącemu Rady. Natomiast zgodnie z § 13 Regulaminu, wcześniejsze opuszczenie posiedzenia przez członka Rady wymaga poinformowania o tym Przewodniczącego Rady i zostaje zaznaczone w protokole posiedzenia. Zatem Regulamin określa tryb przewidziany w sytuacji nieobecności członka Rady. Nie ma on nic wspólnego z instytucją wyłączenia członka Rady z uwagi na brak bezstronności. Dodatkowo zwrócić należy uwagę, że z § 37 Regulaminu wynika, iż wykonywanie funkcji Członka Rady, w szczególności dokonywanie oceny operacji, nie jest możliwe przed m.in. wypełnieniem pierwszej deklaracji bezstronności, na formularzu stanowiącym załącznik nr 1 do Regulaminu. Przed otwarciem posiedzenia członkowie Rady potwierdzają swoją obecność podpisem na liście obecności i wypełniają deklarację bezstronności, przekazując ją Przewodniczącemu Rady (§ 13). Natomiast przed rozpoczęciem omawiania wniosków o przyznanie pomocy Przewodniczący Rady: wskazuje, którzy członkowie Rady podlegają wyłączeniu z omawiania wskazanych przez Przewodniczącego Rady wniosków oraz z głosowania w przedmiocie uchwał, dotyczących wskazanych przez Przewodniczącego Rady operacji, ze względu na istnienie konfliktu interesów, który został ustalony na podstawie informacji zawartych w Księdze Interesów lub w deklaracjach bezstronności (§ 15 ust. 5 pkt 1 Regulaminu). Zatem wskazanie, którzy członkowie Rady są wyłączeni ustala się na podstawie deklaracji bezstronności. Tak też wynika z protokołów posiedzeń Rady (np. z dnia 28.06.2019 r.), w którym wskazano, że Przewodnicząca Rady dokonała ponownej analizy złożonych przez członków Rady deklaracji bezstronności oraz Księgi Interesów. Następnie wskazała, członków podlegających wyłączeniu z omawiania oraz oceny operacji, wśród których wymienione zostały osoby, które zgodnie z wyjaśnieniami zamieszonymi w odpowiedzi na skargę, nie składały deklaracji bezstronności. Podobne zapisy zawierały także pozostałe protokoły posiedzeń. Jak już wskazano powyżej, osoby wyłączone, przy ponownej ocenie wniosku – brały udział w ocenie i głosowały, tak jakby przyczyny wcześniejszego włączenia ustały. Powyższe działanie Rady narusza zasadę bezstronności, a także przejrzystości i rzetelności całej procedury (art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej), co miało istotny wpływ na wynik oceny.

Zgodzić się należy z autorem skargi, że zarzut ten łączy się bezpośrednio z drugim zarzutem podniesionym w skardze, tj. naruszeniem art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej w zw. z § 15 ust. 5 pkt 1 i § 21 ust. 1 - 4 Regulaminu Stowarzyszenia LGD Stobrawski Zielony Szlak. Podkreślenia wymaga, że chociaż dyskusja i głosowanie w sprawie oceny wniosku mają charakter jawny, dlatego członek Rady może znać argumenty stojące za oceną przyznaną danej operacji przez innych członków tego organu, to jednak może budzić zdziwienie, aż tak zaskakująca jednomyślność członków Rady, przejawiająca się, jak zasadnie podniósł skarżący, identyczną, skopiowaną oceną i jej uzasadnieniem na każdej z Kart oceny operacji, łącznie z powieleniem tych samych błędów składniowych na każdej z kart oceny operacji. Powyższe budzi uzasadnione wątpliwości co do samodzielności dokonywania ocen przez poszczególnych członków Rady. W tym miejscu wyjaśnienia wymaga, że w ocenie Sądu nie jest zasadny podnoszony w odpowiedzi na skargę argument, że skarżący odwołuje się do treści kart oceny operacji sporządzonych na posiedzeniu Rady w dniu 28 czerwca 2019 r., a skarga wnoszona jest od wyniku ponownej oceny, która została dokonana 29 czerwca 2019 r. - także, że skarżący wcześniej w ogóle nie kwestionował tego elementu oceny jego operacji (tj. nie sformułował stosownego zarzutu w proteście na ten temat). Skarżący zarzucił bowiem w petitum skargi, że w sposób nieuprawniony doszło do identycznego wypełnienia wszystkich kart oceny operacji, natomiast w uzasadnieniu wskazał - jako przykład - karty oceny sporządzone na posiedzeniu Rady w konkretnym, wskazanym dniu. Ponadto w skardze, wniósł o dopuszczenie dowodu z wszystkich kart oceny operacji (wniosek ten został, na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. oddalony przez Sąd, bowiem wszystkie dokumenty w nim wskazane znajdowały się w aktach sprawy), zatem nie budzi wątpliwości Sądu, że wszystkie karty głosowania były objęte tym zarzutem, jak wykazano powyżej – zarzutem uzasadnionym.

Natomiast za zupełnie chybione Sąd uznał stanowisko wyrażone przez skarżącego w uzasadnieniu skargi, niejako "na marginesie" – odnoszące się do okoliczności, że Rada niedostatecznie zbadała kwestię innowacyjności operacji skarżącego. Trafnie uważało Stowarzyszenie, że Wnioskodawca upatrywał innowacyjność swojego projektu w specyfice specjalistycznego urządzenia [...]. Skarżący jednak nie opisywał jakiś szczególnych cech urządzenia, które zamierza wykorzystać w ramach operacji, odróżniających go od innych urządzeń tego typu. Dlatego Rada nie była zobowiązana doszukiwać się takich cech w urządzeniu opisanym przez skarżącego. Stąd zarzut, że powołując się na brak innowacyjności na obszarze całego LGD w przypadku projektu skarżącego, Członkowie Rady zebrali jedynie wybiórcze oświadczenia od dwóch przedsiębiorców, bez jakiejkolwiek weryfikacji szczegółów technicznych posiadanych przez nich urządzeń okazał się bezzasadny.

Rada odniosła się do treści zaskarżonego kryterium, następnie przeanalizowała informacje znajdujące się w dokumentacji złożonej przez skarżącego. To nie Rada miała doszukiwać się różnic miedzy urządzeniem opisanym we wniosku a urządzeniami tego typu, którymi - jak wynika z obszernego uzasadnienia ponownej oceny wniosku, dysponowały inne podmiotu, skoro takich cech nie wskazał Wnioskodawca. Wynika to z faktu, że obowiązek starannego przygotowania dokumentacji aplikacyjnej ciąży zawsze na Wnioskodawcy. Wszelkie błędy i wady dokumentacji obciążają Wnioskodawcę, bowiem ciężar udowodnienia faktu, spoczywa na podmiocie, który z tego faktu wywodzi skutki prawne (art. 21 ust. 1 c u.r.l.).

W kontekście poczynionych wyżej wywodów i stwierdzenia, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, Sąd orzekł jak w sentencji.

Ponownie oceniając protest, Stowarzyszenie uwzględni przedstawione uwagi i argumenty, dotyczące zachowania zasady bezstronności, a także przejrzystości i rzetelności całej procedury wyrażonej w art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (tj. Dz. U. z 2015 r. poz. 1800 ze zm.). Na zasądzoną kwotę 680 zł złożył się wpis od skargi w kwocie 200 zł oraz koszty zastępstwa procesowego w kwocie 480 zł.