Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 365/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2019-07-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6050 Obowiązek meldunkowy
Hasła tematyczne: Ewidencja ludności
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 35
journal: Dz.U. 2018 poz 1382
law: Ustawa z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności - tekst jedn.

SENTENCJA

|Sygn. akt III SA/Kr 365/19 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 4 lipca 2019 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Janusz Bociąga (spr.), Sędziowie: WSA Renata Czeluśniak, WSA Hanna Knysiak-Sudyka, , Protokolant: Specjalista Agata Zaręba-Piotrowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 lipca 2019 r., sprawy ze skargi W. L. na decyzję Wojewody z dnia 1 lutego 2019 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania skargę oddala


UZASADNIENIE

Wojewoda decyzją z dnia 1 lutego 2019 r. działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., w związku z art. 35 ustawy o ewidencji ludności po rozpatrzeniu odwołania W. L. od decyzji Prezydenta Miasta z dnia 3 grudnia 2018 roku, znak: [...], orzekającej o wymeldowaniu go z pobytu stałego

W uzasadnieniu organ wskazał, że postępowanie zostało wszczęte z wniosku M. K-L. współwłaścicielki nieruchomości przy ul. [...] w K. Podała ona, iż 4 grudnia 2016 r. W. L. opuścił miejsce swojego pobytu w budynku mieszkalnym pod wskazanym adresem i zabrał z tego budynku wszystkie swoje rzeczy, zamieszkując pod adresem: ul. [...] w K. Następnie przeprowadził się i od 12 czerwca 2017 r. zamieszkuje i przebywa pod nowym adresem: os. [...] nr [...] w K. Ponadto w dniu 4 stycznia 2018 r. W. L. zawarł związek małżeński z E. L. i nadal zamieszkuje i przebywa pod adresem: os. [...] nr [...] w K. Obecnie pod adresem: ul. [...], [...] K. zamieszkują wyłącznie: M. K-L. oraz małoletni D. L. i S. L.

Prezydent Miasta opierając się na materiale dowodowym zebranym w sprawie uznał, że doszło do opuszczenia miejsca pobytu stałego w rozumieniu przepisów art. 35 ustawy o ewidencji ludności i decyzją z dnia 3 grudnia 2018 r. orzekł o wymeldowaniu W. L. z wyżej wskazanego pobytu stałego.

Od powyższej decyzji W. L. wniósł odwołanie zarzucając naruszenie art. 7, 8 § 1, 77, 78, 89 § K.p.a. oraz naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 35 ustawy o ewidencji ludności. Podniósł, że odmówiono uwzględnienia jego wniosków dowodowych, a mianowicie przesłuchania wskazanych przez wymienionego świadków, organ meldunkowy jedynie poprzestał na zeznaniach świadków wskazanych przez wnioskodawczynię. Również organ meldunkowy w nieprawidłowy sposób ocenił zgromadzone dowody – głównie jego wyjaśnienia. Nie przeniósł swojego centrum życiowego w inne miejsce ponieważ posiada interesy majątkowe związane ze spornym mieszkaniem, a to poprzez prowadzenie magazynu w tej samej nieruchomości.

Wojewoda w powołanej na wstępie decyzji wskazał na art. 35 ustawy o ewidencji ludności zgodnie z którym organ gminy, o którym mowa w art. 28 ust. 12, wydaje z urzędu lub na wniosek właściciela lub podmiotu wskazanych w art. 28 ust. 23, decyzję w sprawie wymeldowania obywatela polskiego, który opuścił miejsce pobytu stałego albo opuścił miejsce pobytu czasowego przed upływem deklarowanego okresu pobytu i nie dopełnił obowiązku wymeldowania się. Z unormowania zawartego w przytoczonym przepisie prawa wynika, że o opuszczeniu miejsca pobytu stałego można mówić wówczas, gdy osoba fizycznie w danym lokalu nie przebywa, a opuszczenie tego lokalu nastąpiło w sposób dobrowolny i trwały.

Jeżeli w trakcie postępowania o wymeldowanie - jak w rozpatrywanej sprawie -zostanie ustalone, że osoba której wniosek dotyczy nie przebywa w miejscu stałego zameldowania, opuściła to miejsce, wówczas organ meldunkowy obowiązany jest do jej wymeldowania w drodze decyzji administracyjnej wydanej w oparciu o przepisy art. 35 ustawy o ewidencji ludności.

W ocenie Wojewody, za bezsporny, uznać należy fakt, że opuszczenie miejsca pobytu stałego przez W. L. było jego świadomą decyzją i nie wynikało z bezprawnych działań innych osób. W. L. decyzję o opuszczeniu dotychczasowego miejsca pobytu stałego podjął samodzielnie i zamiar ten samodzielnie zrealizował. W wyniku trwającego konfliktu pomiędzy małżonkami W. L. i M. K-L., W. L. w grudniu 2016 r. wyprowadził się z dotychczasowego miejsca pobytu stałego, zamieszkując w innym miejscu, tj. przy ul. [...] w K. Sam fakt istnienia konfliktu między W. L. jego byłą żoną, M. K-L. nie powoduje podważenia oceny, że opuszczenie przedmiotowej nieruchomości miało charakter trwały i dobrowolny. Nie traci bowiem co do zasady dobrowolnego charakteru wyprowadzenie się z dotychczasowego miejsca zamieszkania, jeżeli ma ono na celu poprawienie komfortu życiowego strony poprzez (jak to miało miejsce w niniejszej sprawie) uniknięcie sytuacji konfliktowych. W. L. opuszczenie budynku przy ul. [...] w K. określił sformułowaniem: "wyprowadziłem się". Trudno zatem tu mówić, by sformułowanie to świadczyło o braku dobrowolności opuszczenia lokalu, czy też o zmuszeniu do opuszczenia danego lokalu. Wyprowadzenie było zatem świadomą i przemyślaną decyzją, a nie skutkiem działania osób trzecich.

Najistotniejsze w niniejszej sprawie meldunkowej są wyjaśnienia złożone w toku postępowania przed organem I instancji przez samego zainteresowanego - W. L., a zwłaszcza te fragmenty, które odnoszą się do okoliczności związanych z opuszczeniem przez wymienionego rzeczonej nieruchomości. W. L. podał do protokołu: " Wyjaśniam, że lokal przy os. [...] nr [...] w K. jest własnością moich rodziców. Ja nie posiadam zameldowania na pobyt czasowy w tym lokalu. Jest to nieścisłość, która została wskazana w piśmie mojego pełnomocnika. Oświadczam, że już stałe nie zamieszkuję w lokalu przy ul [...] w K. od 4 grudnia 2016 r. Wyprowadziłem się z omawianej nieruchomości z uwagi na fakt, ze od stycznia 2016 r. byłem z żoną w separacji. Nie była to separacja orzeczona sądownie. Ja sam podjąłem decyzję o wyprowadzeniu się z budynku przy ul.[...] w K. Zrobiłem to dla dobra naszych dzieci, z uwagi na narastający konflikt między mną a moją obecnie byłą żoną. Moja żona nie wyrzuciła mnie fizycznie z mieszkania (...) Wyjaśniam, że gdy 4 grudnia 2016 roku wyprowadziłem się z budynku przy ul.[...] w K. to zamieszkałem w lokalu przy ul. [...] w K. W tym lokalu zamieszkiwałem sam. Nieprawdą jest, że zamieszkiwałem w tym lokalu z moją obecną żoną. Oświadczam, że gdy wyprowadziłem się z budynku przy ul. [...] w K. to zabrałem ze sobą rzeczy najpotrzebniejsze, tj. większość ubrań (...) Wyjaśniam, że od momentu kiedy wyprowadziłem się z budynku przy ul. [...] w K. to bywałem w tej nieruchomości, ale już nie nocowałem w niej. Korzystałem podczas moich wizyt z kuchni i innych pomieszczeń. Ja przebywałem w budynku przy ul. [...] w K. pod nieobecność moich dzieci i byłej żony (...) Wyjaśniam, że nie ma możliwości, abym zamieszkiwał wspólnie z moją byłą żoną w nieruchomości przy ul. [..] w K., w momencie gdy ona zamieszkuje w tej nieruchomości, z uwagi na dobro dzieci. Oświadczam, że obecnie zamieszkuję w lokalu przy os. [...] nr [...] w K. oraz częściowo w P. [...] u rodziców. Moja obecna żona na stałe zamieszkuje w Federacji [...] i jedynie czasami ze mną zamieszkuje. Wyjaśniam, że ostatni raz w budynku przy ul. [...] w K. byłem kilka dni temu. Przyjechałem wraz z ze starszym synem po jego buty do gry w piłkę. Miałem problemy z wejściem, ponieważ drzwi były zastawione, ale udało mi się wejść do środka " (k: 66 - 67 akt sprawy).

Orzekając w sprawie o wymeldowanie, w przypadku dobrowolnego opuszczenia budynku, organ rozstrzygający sprawę nie bada przyczyn, które skłoniły osobę do opuszczenia miejsca pobytu stałego, ustala tylko fakt opuszczenia lokalu jako jedynej przesłanki warunkującej wymeldowanie. W oparciu o orzecznictwo sądów administracyjnych należy wskazać, że dla spełnienia przesłanki opuszczenia lokalu nie zawsze można wymagać zerwania wszelkiego kontaktu z nim, bowiem w lokalu mogą pozostać osoby bliskie, z którymi osoba opuszczająca go utrzymuje kontakt, bywa u nich, może nawet dysponować kluczami do tego lokalu. Ale utrzymywanie tego rodzaju kontaktów wcale nie musi oznaczać, iż nie doszło do opuszczenia lokalu budynku. Za miejsce stałego pobytu tak jak to już wyżej podkreślono uznaje się taki lokal, w którym zainteresowana osoba stale realizuje swoje podstawowe funkcje życiowe, tj. w szczególności mieszka, nocuje, spożywa posiłki, wypoczywa, przechowuje swoje rzeczy niezbędne do codziennego funkcjonowania (odzież, żywność, meble), przyjmuje wizyty członków rodziny lub znajomych. Pozostawienie w lokalu rzeczy osobistych będących własnością osoby objętej wnioskiem o wymeldowanie, również nie świadczy o skoncentrowaniu spraw życiowych w tym miejscu, jeżeli nie wiąże się z faktycznym trwałym przebywaniem właściciela tych rzeczy w miejscu stałego zameldowania.

Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 28 ust. 4 ustawy o ewidencji ludności zameldowanie na pobyt stały lub czasowy służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu pobytu osoby w miejscu, w którym się zameldowała. Zatem zameldowanie jest jedynie rejestracją miejsca faktycznego pobytu i nie rodzi żadnych uprawnień do lokalu, natomiast jedyną przesłanką wydania decyzji o wymeldowaniu jest ustalenie przez organ meldunkowy faktu opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu stałego przez osobę podlegającą wymeldowaniu. W. L. aktualnie nie koncentruje swoich spraw życiowych w budynku przy ul. [...] w K. - to naturalną konsekwencją opuszczenia przedmiotowego budynku jest obowiązek jego wymeldowania.

W ocenie organu odwoławczego, zgromadzony w niniejszej sprawie materiał dowodowy spełniał wymogi stawiane w art. 7 K.p.a., tj. uwzględniał obowiązek podjęcia wszelkich niezbędnych środków służących wyjaśnieniu istotnych dla sprawy okoliczności i służących załatwieniu sprawy. Prawidłowe były także ustalenia dokonane w całokształcie materiału dowodowego zgromadzonego i rozpatrzonego w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 K.p.a. i art. 80 K.p.a.), jako warunku niezbędnego do wydania decyzji o przekonywującej treści (art. 107 § 3 K.p.a.), że spełnione zostały przesłanki z art. 35 ustawy o ewidencji ludności.

Odnosząc się natomiast do kwestii odmowy uwzględnienia wniosków dowodowych, a mianowicie przesłuchania wskazanych przez W. L. wymienionego świadków - to należy podkreślić, iż słusznie organ I instancji odstąpił od ich przesłuchania bowiem zebrany materiał dowodowy jest wystarczający do rozstrzygnięcia sprawy, przeprowadzenie dodatkowych dowodów jest bezzasadne wobec wyjaśnień złożonych przez samego W. L.

W świetle powyższych ustaleń, kierując się celowością przepisów meldunkowych oraz ich porządkowym charakterem, Wojewoda, wbrew zarzutom podniesionym odwołaniu, uznał, że decyzja Prezydenta Miasta jest prawidłowa i zgodna z obowiązującymi przepisami prawa. Pozostawienie spornego zameldowania sankcjonowałoby jedynie stan fikcji prawnej.

Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniósł W. L. zarzucając naruszenie:

1/ art. 7, art. 77 § 1, art. 8 § 1, art. 75 § 1 i art. 78 § 1 K.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, przez nienależyte wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy w związku z zaniechaniem przez organ przeprowadzenia dowodów z zeznań świadków: Ł. K., A. L., T. R. i K. T., objętych wnioskiem dowodowym złożonym przez skarżącego na okoliczności istotne dla sprawy tj. przyczyny i okoliczności opuszczenia przez skarżącego lokalu oraz podejmowanie próby uzyskania dostępu do lokalu, a także nieprzeprowadzenie rozprawy administracyjnej pomimo uzasadnionego wniosku skarżącego, co doprowadziło do dokonania przez organ błędnych ustaleń, że skarżący dobrowolnie i trwale opuścił lokal;

2/ art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a., które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, przez dokonanie przez organ ustaleń sprzecznych z zebranym materiałem dowodowym, polegających na przyjęciu, że skarżący dobrowolnie opuścił lokal przy ul. [...] w K. w sytuacji, gdy lokal ten opuścił pod przymusem psychicznym ze strony wnioskodawczyni, która następnie poprzez wymianę zamków uniemożliwiła skarżącemu powrót do lokalu, a następnie wydanie decyzji w oparciu o błędnie ustalony stan faktyczny;

3/ art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a., które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, przez dokonanie przez organ błędnych ustaleń z pominięciem części materiału dowodowego, polegających na przyjęciu, że skarżący trwale opuścił lokal w sytuacji, gdy toczy się z jego powództwa postepowanie dotyczące przywrócenia mu posiadania tego lokalu, które to ustalenia stanowiły podstawę wydania zaskarżonej decyzji;

4/ art. 35 ustawy o ewidencji ludności przez jego błędną wykładnię sprzeczną z ustaloną linią orzeczniczą, polegającą na przyjęciu, że możliwe jest wydanie decyzji o wymeldowaniu w sytuacji, gdy strona była zmuszona do opuszczenia lokalu, podjęła działania zmierzające do przywrócenia posiadania tego lokalu, w sytuacji gdy prawidłowa wykładnia powinna uzasadniać odmowę wymeldowania takiej osoby z lokalu.

W uzasadnieniu rozwinięto powyższe zarzuty wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując przy tym argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2188, ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Badana jest wyłącznie legalność aktu administracyjnego, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa do zaistniałego stanu faktycznego, trafność wykładni tych przepisów oraz prawidłowość zastosowania przyjętej procedury. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302, ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną. Na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a., uwzględnienie skargi na decyzję następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). W przypadku braku wskazanych uchybień, jak również braku przyczyn uzasadniających stwierdzenie nieważności aktu bądź stwierdzenia wydania go z naruszeniem prawa (art. 145 § 1 pkt 2 i pkt 3 P.p.s.a.), skarga podlega natomiast oddaleniu, na podstawie art. 151 P.p.s.a.

Przeprowadzona przez Sąd, w granicach tak określonej kognicji, kontrola legalności zaskarżonej decyzji, a także – z mocy art. 135 P.p.s.a. – decyzji organu pierwszej instancji wykazała, że decyzje te nie naruszają prawa w stopniu uzasadniającym ich uchylenie. Sąd nie stwierdził nieprawidłowości zarówno co do ustalenia stanu faktycznego sprawy, jak i w zakresie zastosowania do niego przepisów prawa. W ocenie Sądu, ustalenia organów nie pozostawiają wątpliwości, a ocena dokonana na podstawie przyjętych ustaleń znajduje umocowanie w zgromadzonym materiale dowodowym. Z tego powodu Sąd uznał, że zaskarżona decyzja jest prawidłowa, a skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności, zwanej dalej ustawą. Zgodnie z art. 35 ustawy, właściwy organ gminy wydaje z urzędu lub na wniosek właściciela lub podmiotu wskazanych w art. 28 ust. 2, decyzję w sprawie wymeldowania obywatela polskiego, który opuścił miejsce pobytu stałego albo opuścił miejsce pobytu czasowego przed upływem deklarowanego okresu pobytu i nie dopełnił obowiązku wymeldowania się. W świetle powołanego przepisu, warunkiem wydania decyzji o wymeldowaniu jest więc uprzednie ustalenie przez organ, że osoba opuściła miejsce stałego pobytu, nie dopełniając obowiązku wymeldowania się.

Natomiast zgodnie z art. 25 ust. 1 ustawy, pobytem stałym jest zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. W orzecznictwie sądowym, na gruncie poprzednio obowiązującej ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych, ukształtował się pogląd, że miejscem stałego pobytu osoby jest miejsce, w którym osoba ta stale realizuje swoje podstawowe funkcje życiowe, ma tam urządzone centrum życiowe, tj. mieszka, nocuje, spożywa posiłki, wypoczywa, przechowuje rzeczy niezbędne do codziennego użytku, przyjmuje i nadaje korespondencję (por. wyroki NSA z dnia 25 listopada 2014 r., sygn. akt II OSK 1120/13 oraz z dnia 6 października 2011 r., sygn. akt II OSK 1478/10, wszystkie orzeczenia powołane w uzasadnieniu są dostępne na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Skład orzekający w niniejszej sprawie pogląd ten w pełni podziela i uznaje, że zachowuje on aktualność także na gruncie obecnie obowiązującej ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności. Porównanie przepisów tej ustawy z przepisami ustawy poprzednio obowiązującej prowadzi do wniosku, że norma prawna zawierająca definicję pobytu stałego została przez ustawodawcę zachowana w dotychczasowym brzmieniu. Przepis art. 6 ust. 1 ustawy z 10 kwietnia 1974 r. stanowił bowiem, że pobytem stałym jest zamieszkiwanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. To samo dotyczy normy zawartej w art. 35 ustawy, określającej podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia o wymeldowaniu. Nadal podstawą wymeldowania osoby z miejsca pobytu stałego jest opuszczenie przez nią tego miejsca i niedopełnienie obowiązku wymeldowania się. Z powyższych względów zachowują aktualność również poglądy orzecznictwa wyrażane na gruncie art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (por. wyroki NSA: z dnia 24 maja 2012 r., sygn. akt II OSK 376/11; z dnia 7 grudnia 2005 r., sygn. akt II OSK 302/05; z dnia 23 kwietnia 2001 r., sygn. akt V SA 3169/00; z dnia 22 lutego 2012 r., sygn. akt II OSK 2313/10).

Tym samym, badając zasadność wniosku o wymeldowanie, ustalenia wymaga, czy wnioskowana do wymeldowania osoba opuściła miejsce pobytu stałego, przy czym - w myśl utrwalonego w orzecznictwie sądowoadministracyjnym stanowiska - przesłanka ta jest spełniona, jeżeli opuszczenie to ma charakter trwały i jest dobrowolne. Ma to ważne znaczenie dla ustalenia, czy doszło do opuszczenia lokalu w rozumieniu analizowanego przepisu. Dla oceny zamiaru istotne znaczenie ma z kolei to, czy okoliczności faktyczne potwierdzają wolę osoby, czy też pozostają z nią w sprzeczności. Rezygnacja z przebywania w określonym lokalu może nastąpić zarówno w sposób wyraźny – poprzez złożenie oświadczenia woli, jak również w sposób domniemany – poprzez zachowanie, które nie wyraża woli stałego przebywania w miejscu, w którym dotychczas koncentrowały się sprawy życiowe danej osoby. Natomiast o dobrowolności opuszczenia lokalu decyduje samodzielna rezygnacja z przebywania pod danym adresem, wynikająca z własnej woli zainteresowanego, a nie rezygnacja wywołana presją bądź przymusem fizycznym albo psychicznym innych osób. Przy czym przez dobrowolność rozumie się nie tylko opuszczenie lokalu z własnej woli, tj. bez przymusu, ale także sytuację, w której, niezależnie od okoliczności opuszczenia lokalu, opuszczający lokal nie podejmuje żadnych działań zmierzających do przywrócenia możliwości przebywania w lokalu (por. wyrok NSA z dnia 7 marca 2015 r., sygn. akt II OSK 3151/13). W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalone jest także stanowisko, akceptowane przez skład rozpoznający niniejszą sprawę, zgodnie z którym za równoznaczną z dobrowolnym opuszczeniem lokalu należy uznać sytuację, w której osoba w nim zameldowana została z niego usunięta przez dysponenta lokalu, ale nie skorzystała we właściwym czasie z przysługujących jej środków prawnych w postaci: powództwa cywilnego o przywrócenie naruszonego posiadania albo o eksmisję, umożliwiających powrót do lokalu, których podjęcie doprowadziłoby do uznania działań dysponenta lokalu za bezprawne (tak m.in.: wyrok NSA z dnia 25 października 2005 r., sygn. II OSK 127/05; wyrok WSA w Gliwicach z dnia 6 czerwca 2014 r., sygn. akt II SA/Gl 346/14 oraz wyrok WSA w Olsztynie z dnia 31 stycznia 2012 r., sygn. akt II SA/Ol 674/11).

Wymóg dobrowolności opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu stałego nie może być przyjmowany bezkrytycznie i automatycznie, ale oceniany według kryteriów obiektywnych. Uznać należy, że nawet, jeśli osoba zameldowana na pobyt stały zostanie z lokalu usunięta wbrew jej woli, ale nie podejmuje żadnych kroków umożliwiających powrót do lokalu, faktycznie zaś mieszka i koncentruje swoje sprawy życiowe w innym miejscu, odmowa wymeldowania potwierdziłaby fikcję zameldowania, naruszając tym samym sens i wiarygodność ewidencji ludności. Odnotować również przyjdzie, że zgodnie z art.344 § 2 Kodeksu cywilnego roszczenie o przywrócenie stanu poprzedniego i o zaniechanie naruszeń wygasa, jeżeli nie będzie dochodzone w ciągu roku od chwili naruszenia, tj. od momentu opuszczenia przez osobę zameldowaną spornego lokalu.

W świetle powyższego wywodu, odnosząc się do ustaleń organów związanych z opuszczeniem przez skarżącego przedmiotowego lokalu, należy stwierdzić, że nie budzą one wątpliwości, jak też nie zostały skutecznie podważone przez skarżącego. Analiza zgromadzonych w niniejszej sprawie dowodów (m.in. ustalenia dokonane w ramach kontroli meldunkowej, zeznań stron, jak również twierdzenia samego skarżącego) pozwala na sformułowanie wniosku, że organy obu instancji dokonały prawidłowej oceny, iż lokal, z którego skarżący został wymeldowany, nie stanowi jego centrum życiowego. Podkreślenia wymaga, że w przedmiotowej nieruchomości skarżący nie nocuje i nie realizuje podstawowych funkcji życiowych, co wynika przede wszystkim z jego wyjaśnień. Sam skarżący w dniu 4 października 2018 r. podał do protokołu, że "już stale nie zamieszkuje w lokalu przy ul. [...] w K. od 4 grudnia 2016 r.". Podał również, że wyprowadził się z omawianej nieruchomości z uwagi na fakt, że od stycznia 2016 r. był z żona w separacji. Co ważne wskazał, że sam podjął decyzję o wyprowadzeniu się z przedmiotowego lokalu i nie ma możliwości, żeby zamieszkał tam razem z byłą żoną. Twierdzenie skarżącego, iż w mieszkaniu pozostała część jego rzeczy nie świadczy o skoncentrowaniu spraw życiowych w tym miejscu. Jeżeli przez dłuższy czas strona, będąc zameldowana w lokalu, mieszka w innym lokalu, to tym samym daje wyraz swojej woli dobrowolnego opuszczenia lokalu, w którym faktycznie nie przebywa, a jedynie niezgodnie z przepisami o ewidencji ludności jest nadal zameldowana (postanowienie NSA z dnia 8 maja 2012 r., sygn. akt II OSK 966/12). Organy prawidłowo zatem przyjęły, że skarżący dobrowolnie opuścił przedmiotową nieruchomość w grudniu 2016 r. i do dnia orzekania koncentruje swoje sprawy życiowe i bytowe w innym lokalu. Ponadto założył nową rodzinę z którą zamieszkuje przy os. [...] nr [...] w K. W tej sytuacji za bezsporny, uznać należy fakt, że opuszczenie miejsca pobytu stałego przez W. L. było jego świadomą decyzją i nie wynikało z bezprawnych działań innych osób.

Wykazane w toku kontrolowanego postępowania okoliczności potwierdzają, że brak decyzji o wymeldowaniu powodowałby utrzymanie fikcyjnego stanu faktycznego i prawnego, naruszając tym samym sens i wiarygodność ewidencji ludności (vide: wyrok NSA z 25.10.2005 r., II OSK 127/05, wyrok WSA w Opolu z 11.03.2008 r., II SA/Op 31/08, wyrok WSA w Bydgoszczy z 2.08.2011 r., II SA/Bd 613/11; nsa.gov.pl). Ewidencja ludności służy bowiem jedynie do odzwierciedlenia stanu faktycznego i dostarcza wiedzy o rzeczywistym miejscu pobytu obywateli. Wynika to wprost z art. 28 ust. 4 ustawy, zgodnie z którym zameldowanie na pobyt stały lub czasowy służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu pobytu osoby w miejscu, w którym się zameldowała. Mechanizm wymeldowania polega natomiast na usuwaniu informacji o wymeldowaniu, jeżeli informacja ta przestaje obrazować wynikający z uprzedniego zgłoszenia stan rzeczy. Do takiej sytuacji w niniejszej sprawie doszło. Sąd podzielił zatem ustalenia dokonane podczas postępowania administracyjnego, że skarżący opuścił sporny lokal w sposób trwały i nie ma co do tego wątpliwości, w związku z czym zaskarżona decyzja jest decyzją prawidłową i nie ma podstaw do jej uchylenia.

Odnosząc się zaś do zarzutów skargi należy podnieść, że sąd nie podzielił zarzutów skargi ani w zakresie braków w stanie faktycznym sprawy, ani w zakresie naruszenia przez organy art. 10 K.p.a. Strona miała możliwość i działała w toku postępowania administracyjnego, a postępowanie dowodowe zostało przez organy przeprowadzone szczegółowo i rzetelnie.

Na marginesie dotychczasowych rozważań można jeszcze dodać, że stanowisko skarżącego, prezentowane tak w toku postępowania administracyjnego, jak i w skardze, wydaje się polegać na nieporozumieniu; trzeba bowiem z całą mocą podkreślić, że fakt czy skarżący będzie, czy nie będzie zameldowany w spornym lokalu nie tworzy po jego stronie żadnego tytułu do tego lokalu, a ma wyłącznie charakter ewidencyjny.

Biorąc powyższe pod uwagę Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. skargę jako bezzasadną oddalił o czym orzeczono w sentencji wyroku.