Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 110/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2010-06-01 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Inspekcja sanitarna
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 138 par. 2
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 235 par. 3 pkt 1 i 3
journal: Dz.U. 1998 nr 21 poz 94
law: Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - tekst jednolity
Teza: Stroną w postępowaniu dotyczącym stwierdzenia choroby zawodowej może być również były pracodawca w przypadku podejrzenia, że choroba zawodowa powstała w jego środowisku pracy. Interes prawny takiego pracodawcy wynika z treści art. 235 par. 3 pkt 1 i 2 k.p. Przepis ten w sytuacji stwierdzenia u pracownika choroby zawodowej, kreuje po stronie pracodawcy obowiązek podjęcia działań wyjaśniających etiologię choroby zawodowej, charakter i rozmiar zagrożenia chorobą a także obowiązek przystąpienia do usunięcia czynników powodujących powstanie choroby.

TEZY

Stroną w postępowaniu dotyczącym stwierdzenia choroby zawodowej może być również były pracodawca w przypadku podejrzenia, że choroba zawodowa powstała w jego środowisku pracy. Interes prawny takiego pracodawcy wynika z treści art. 235 par. 3 pkt 1 i 2 k.p. Przepis ten w sytuacji stwierdzenia u pracownika choroby zawodowej, kreuje po stronie pracodawcy obowiązek podjęcia działań wyjaśniających etiologię choroby zawodowej, charakter i rozmiar zagrożenia chorobą a także obowiązek przystąpienia do usunięcia czynników powodujących powstanie choroby.


SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Roleder,, sędzia WSA Mirosław Wincenciak (spr.), Protokolant Anna Makal, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 18 maja 2010 r. sprawy ze skargi T. G. na decyzję P. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w B. z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej. 1. oddala skargę; 2. przyznaje radcy prawnemu E. Ch. od Skarbu Państwa (kasa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku) kwotę 309,80 (trzysta dziewięć złotych osiemdziesiąt groszy) tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne skarżącej wykonane na zasadzie prawa pomocy.-


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] stycznia 2010 r., nr [...], P. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w B., działając na podstawie art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, po rozpoznaniu odwołania Spółdzielni Mleczarskiej "[...]" w G. od decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Z. z [...].11.2009r., nr [...], o stwierdzeniu u Pani T. G. choroby zawodowej, uchylił w całości zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

Organ ustalił następujący stan faktyczny:

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Z. decyzją nr [...] z dnia [...].11.2009r. stwierdził u Pani T. G. chorobę zawodową pod postacią alergicznego kontaktowego zapalenia skóry, wymienioną w poz. 18.1. wykazu chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30.06.2009r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105, poz. 869). W uzasadnieniu podał, iż Klinika Chorób Zawodowych IMP w Ł. po ponownym przeanalizowaniu zgromadzonej dokumentacji oraz uwzględnieniu nowych okoliczności dotyczących narażenia zawodowego Pani T. G., w tym potwierdzenia styczności w środowisku pracy z urządzeniami ze stali kwasoodpornej zwierającej w składzie nikiel, uznał, iż istnieją podstawy do orzeczenia o zawodowej etiologii choroby skóry pod postacią alergicznego kontaktowego zapalenia skóry rąk, znajdującego się pod pozycją 18.1 wykazu chorób zawodowych określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30.06.2009 r. w sprawie chorób zawodowych.

Od powyższej decyzji odwołała się Spółdzielnia Mleczarska "[...]" w G., wnosząc o jej zmianę przez odmowę stwierdzenia choroby zawodowej, ewentualnie o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Zdaniem strony organ I instancji w żaden sposób nie odniósł się do treści pisma Skarżącej z 27.07.2009r., w szczególności nie zwrócił się do Instytutu o opinię z zapytaniem, czy istnieją metody pozwalające odróżnić zawodową ekspozycję na alergen od uczuleń powstałych przy kontakcie z biżuterią. Spółdzielnia Mleczarska "[...]" w G. podkreśla, iż PPIS w Z. przed wydaniem zaskarżonej decyzji nie poinformował stron o zakończeniu postępowania dowodowego, ani nie umożliwił odniesienia się do przeprowadzonych dowodów, czy też złożenia wyjaśnień lub wniosków, przez co naruszył prawo Skarżącej do czynnego udziału w postępowaniu. Nadto zdaniem strony opinia Instytutu jest bardzo lakoniczna, w żaden sposób nie została uzasadniona, a już samo zapytanie organu do Instytutu było bardzo niejasne.

Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w B. rozpoznając odwołanie ustalił, iż Poradnia Chorób Zawodowych P. Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w B. wydała orzeczenie lekarskie nr [...] z [...].04.2008r. o rozpoznaniu u Pani T. G. choroby zawodowej -zawodowego alergicznego kontaktowego zapalenia skóry rąk z uzasadnieniem, iż "pacjentka w okresie 08.09.1986-31.10.2007 pracowała jako pomocnik mleczarski w dziale proszkowni w Zakładzie Produkcji Mleczarskiej w Z. SM "[...]". W czasie zatrudnienia miała kontakt z niklowanymi przedmiotami, częściami maszyn i urządzeń stosowanych w produkcji wyrobów mleczarskich oraz wodą i środkami myjąco-dezynfekcyjnymi. Wykonane w 2006r. oraz 2007r. testy naskórkowe wykazały uczulenie na siarczan niklowy i chlorek kobaltu. Po dokładnym przeanalizowaniu narażenia zawodowego, wywiadu, przebiegu choroby oraz w oparciu o wyniki przeprowadzonych badań alergologicznych i konsultacji w NZOZ "[...]" w B. ustalono, że istnieją wystarczające podstawy do rozpoznania zawodowej choroby skóry.

W związku z decyzją Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w B. nr [...] z [...].10.2008r. organ I instancji ponownie przeprowadził postępowanie wyjaśniające, pismem z dnia 05.02.2009r. zwrócił się do PWOMP w B. z prośbą o skierowanie Pani T. G. na dodatkową konsultację do IMP w Ł., jako jednostki diagnostyczno-orzeczniczej II stopnia. Pani T. G. w dniach 15-20.03.2009r. została poddana badaniom w Klinice Chorób Zawodowych IMP w Ł.

Klinika Chorób Zawodowych i Toksykologii Oddział Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy w Ł. wydała orzeczenie lekarskie nr [...] o braku podstaw do rozpoznania u Pani T. G. choroby zawodowej z uzasadnieniem, iż "pacjentka w trakcie pracy w ZPM w Z. SM [...] miała kontakt ze środkami odkażającymi, mlekiem w proszku, w pracy okresowo stosowała rękawiczki ochronne, w tym również lateksowe. Z dochodzenia epidemiologicznego wynika, iż w trakcie pracy badana nie była narażona na kontakt z przedmiotami zawierającymi siarczan niklu i chlorek kobaltu. W trakcie hospitalizacji w Klinice IMP przedmiotowym badaniem dermatologicznym nie stwierdzono zmian chorobowych na skórze. Wyniki testów naskórkowych wskazują na uczulenie na metale: nikiel, kobalt, pallad i balsam peruwiański. Skórne testy punktowe ze środkami odkażającymi i mlekiem były ujemne. Również diagnostyka w kierunku uczulenia na lateks dała wynik ujemny. Z uwagi na fakt, że Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Z. w decyzji nr [...] z dnia [...].10.2008r. o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej nie potwierdził narażenia zawodowego badanej na nikiel, a wykonana w IMP diagnostyka w kierunku uczulenia na środki odkażające wypadła ujemnie, nie znajdujemy podstaw do orzekania o zawodowej etiologii choroby skóry."

PPIS w Z. decyzją nr [...] z [...].04.2009r. nie stwierdził u Pani T. G. choroby zawodowej pod postacią alergicznego kontaktowego zapalenia skóry rąk. Powyższą decyzję zaskarżyła Pani T. G. a organ II instancji decyzją nr [...] z [...].07.2009r. uchylił w całości zaskarżoną decyzję i przekazał sprawą do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

Pismem z dnia 13.07.2009r. PPIS w Z. zwrócił się do PWOMP w B. z prośbą o dodatkową konsultację oraz ponowne badanie, w sprawie choroby zawodowej Pani T. G. Z analizy udostępnionej przez Spółdzielnię Mleczarską "[...]" w G. dokumentacji techniczno-ruchowej linii technologicznej, przy której wykonywała swoje czynności służbowe Pani T. G., wynika, że wszystkie części mające kontakt z ciekłym i suchym produktem są wykonywane ze stali kwasoodpornej. Spółdzielnia Mleczarska "[...]" w G. w piśmie z dnia 27.07.2009r. wniosła o ujęcie w dodatkowych konsultacjach i ponownym badaniu Pani T.G. następujących kwestii: 1. co jest ściśle alergenem w przypadku Pani G. - jedynie siarczan niklawy czy również sam nikiel metaliczny; 2 w przypadku uczulenia na czysty nikiel, jak długie, częstotliwe i intensywne oraz w jakich warunkach musiały być kontakty Pani G. ze stalą kwasoodporną aby wywołać reakcje alergiczne bez dodatkowych czynników; 3. czy istnieją badania pozwalające odróżnić zawodową ekspozycję na alergen od uczuleń powstałych w kontakcie z metalową biżuterią.

Klinika Chorób Zawodowych IMP w Ł. w piśmie z 02.11.2009r. poinformowała, iż "Instytut Medycyny Pracy w Ł. po ponownym przeanalizowaniu zgromadzonej dokumentacji oraz uwzględnieniu nowych okoliczności dotyczących narażenia zawodowego Pani T. G., w tym potwierdzenia styczności w środowisku pracy z urządzeniami ze stali kwasoodpornej, zawierającej w składzie nikiel, uznaje, iż istnieją podstawy do orzekania o zawodowej etiologii choroby skóry pod postacią alergicznego kontaktowego zapalenia skóry rąk p. 18.1 wykazu chorób zawodowych."

W dniu 19.11.2009r. PPIS w Z. decyzją nr [...] stwierdził u Pani T. G. chorobę zawodową - alergiczne kontaktowe zapalenie skóry rąk, wymienioną w pozycji 18.1 wykazu chorób zawodowych, określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30.06.2009r. w sprawie chorób zawodowych.

Pismem z dnia 14.12.2009 r. Spółdzielnia Mleczarska wniosła odwołanie od ww decyzji.

Uzasadniając decyzję z dnia [...] stycznia 2010 r. P. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w B. stwierdził, iż kierując się zasadami wynikającymi z Kodeksu postępowania administracyjnego zobligowany jest do uchylenia decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia z uwagi na konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej mierze. Zgodnie z art. 75 §1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. kodeks postępowania administracyjnego jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. Fakt, iż w myśl § 8 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30.06.2009r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105, poz. 869) organ wydaje decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika, nie oznacza, że wykluczone jest stosowanie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Zwłaszcza, że ustawodawca użył odnośnie materiału dowodowego sformułowania "w szczególności", a zatem jest to tylko minimum jakie wymaga ustawodawca dla uznania za prawidłowe przeprowadzenie postępowania dowodowego. Organ odwoławczy uznał, że skoro w toku postępowania strona w dniu 27.07.2009r. złożyła pismo, w którym wnosi o wyjaśnienie dodatkowych kwestii, mogących mieć wpływ na wynik postępowania, to organ jest zobligowany do podjęcia wszelkich czynności zmierzających do ustalenia rzeczywistego stanu faktycznego. Jeśli z kolei na podstawie materiału dowodowego organ uznałby, że zarzuty nie zasługują na uwzględnienie, zobowiązany jest - zgodnie z art. 107 §3 Kodeksu postępowania administracyjnego - wskazać fakty, które uznał za udowodnione, dowody, na których się oparł, oraz przyczyny, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej - czego nie uczynił, a co mogło mieć wpływ na wynik postępowania. Organ odwoławczy zwrócił też uwagę na lakoniczność opinii wydanej w dniu 02.11.2009r. przez Instytut Medycyny Pracy w Ł., która de facto nie zawiera uzasadnienia swego stanowiska.

Zgodnie z orzecznictwem NSA orzeczenie lekarskie musi nosić cechy opinii biegłego w rozumieniu art. 84 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Zatem nie może ograniczać się do lakonicznego stwierdzenia, ale powinno być wszechstronnie uzasadnione i wyjaśnić wątpliwości w sposób przekonywujący dla stron, organu prowadzącego oraz sądu administracyjnego (wyrok NSA z 15.03.1994r. SA/Wr 147/94 nie publikowany). Przedmiotowe orzeczenia lekarskie nie odpowiadają tym wymogom. Natomiast rolą organu inspekcji sanitarnej jest podejmowanie wszelkich czynności, w tym dowodowych, w celu wyjaśnienia wątpliwości, tym bardziej o ile poweźmie wątpliwości co do treści wydanego orzeczenia. Organ ma obowiązek kontrolować, czy wydana opinia wyjaśniła istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności, wymagające wiadomości specjalnych, i czy opinia ta jest rzeczowo i przekonywująco uzasadniona. Wskazano też, że PPIS w Z. uchybił przepisom regulującym procedurę administracyjną w szczególności nie zawiadomił strony w trybie art. 10 Kodeksu postępowania administracyjnego o zakończeniu postępowania i możliwości składania wniosków, dowodów w sprawie, itp. Tym samym organ pozbawił stronę czynnego udziału w postępowaniu.

Skargę na w/w decyzję wywiodła T. G., wnosząc o "podtrzymanie" decyzji organu I instancji. W piśmie procesowym pełnomocnik Skarżącej podniosła ponadto zarzut naruszenia przez organ odwoławczy art. 28 k.p.a. poprzez błędne uznanie, że pracodawca jest stroną. Z powyższych względów decyzja organu odwoławczego jako wydana wskutek rozpoznania odwołania podmiotu, który nie jest stroną, jest nieważna, i dlatego wniosła o stwierdzenie jej nieważności. Zdaniem pełnomocnika obowiązki nałożone pracodawcę w oparciu o art. 235 § 3 Kodeksu pracy i przepisów wykonawczych nie wynikają z treści indywidualnego aktu administracyjnego, lecz wprost z przepisów prawa pracy.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, zważył co następuje:

W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym stosownie do § 2 art. 1 powołanej ustawy kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Rozpoznając sprawę w świetle powołanych powyżej kryteriów, stwierdzić należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

W przedmiotowej sprawie kontroli Sądu poddana została decyzja P. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w B. na mocy której uchylono w całości zaskarżoną decyzję organu I instancji i przekazano sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia. Przedmiotem oceny Sądu jest zatem ustalenie czy zasadnie organ odwoławczy wydał decyzję kasacyjną w trybie art. 138 § 2 k.p.a. Przepis ten stanowi, że organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. W pierwszej kolejności rozstrzygnąć należało czy organ odwoławczy miał podstawy by rozpoznać odwołanie Spółdzielni Mleczarskiej [...] w G., jako strony postępowania, w toku instancji administracyjnej. Przyjęcie bowiem, że Spółdzielnia nie jest stroną w sprawie obligowałoby organ odwoławczy do umorzenia postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. Uznanie zarzutu Pełnomocnika Skarżącej za zasadny skutkowałoby stwierdzeniem nieważności decyzji organu odwoławczego jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa – art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. W ocenie Sądu taka sytuacja jednak nie zachodzi bowiem Spółdzielnia [...] w G. jest stroną w rozpoznawanej sprawie. Jak wynika z akt administracyjnych Pani T. G. była zatrudniona w Spółdzielni Mleczarskiej [...] do 31.10.2007 r., zatem w dacie orzekania przez organ odwoławczy stron nie łączył już stosunek pracy. W świetle przedstawionego stanu faktycznego należało ustalić czy obowiązujące w dacie orzekania przez organ odwoławczy przepisy prawa materialnego dawały przymiot strony Spółdzielni [...] w G. W wyroku NSA z dnia 24 kwietnia 2007 r., II OSK 1744/06 LEX nr 344603, przyjęto, że pracodawca posiada przymiot strony w postępowaniu, którego podstawę materialno-prawną rozstrzygnięcia stanowią przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach. Rozpoznanie choroby zawodowej ściśle powiązane jest z istnieniem narażenia zawodowego. W konsekwencji w postępowaniu dotyczącym zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych przypisano określone uprawnienia i obowiązki pracodawcy. Nastąpiło to w samym rozporządzeniu, a także w przepisach Kodeksu pracy. Kodeks w art. 212 pkt 3 zobowiązuje osobę kierującą pracownikami do organizowania i przygotowywania i prowadzenia prac w sposób uwzględniający zabezpieczenie pracowników przed wypadkami przy pracy, chorobami zawodowymi i innymi chorobami związanymi z warunkami środowiska pracy. Z kolei w myśl art. 230 § 1 k.p. oraz art. 231 k.p. w razie stwierdzenia u pracownika objawów wskazujących na powstanie choroby zawodowej pracodawca obowiązany jest przenieść pracownika do innej pracy, nie narażającej go na działanie czynnika, który wywołał te objawy. Zgodnie zaś z art. 230 § 2 k.p. jeżeli takie przeniesienie powoduje obniżenie wynagrodzenia, pracownikowi przysługuje dodatek wyrównawczy przez okres nie przekraczający 6 miesięcy. Pogląd wyrażony w powołanym wyroku, pomimo zmiany przepisów wykonawczych, w ocenie Sądu jest nadal aktualny, bowiem rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30.06.2009r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105, poz. 869) w sposób analogiczny normuje uprawnienia i obowiązki pracodawcy w tym zakresie.

W ocenie Sądu stroną w postępowaniu w przedmiocie choroby zawodowej może być również były pracodawca, o czym przesądza art. 235 § 3 pkt 1 i 2 Kodeksu pracy. W myśl tego przepisu w razie rozpoznania u pracownika choroby zawodowej, pracodawca jest obowiązany: ustalić przyczyny powstania choroby zawodowej oraz charakter i rozmiar zagrożenia tą chorobą, działając w porozumieniu z właściwym państwowym inspektorem sanitarnym a ponadto ma obowiązek przystąpić niezwłocznie do usunięcia czynników powodujących powstanie choroby zawodowej i zastosować inne niezbędne środki zapobiegawcze. Zdaniem Sądu powołany przepis, w przypadku stwierdzenia u pracownika choroby zawodowej, kreuje po stronie pracodawcy obowiązek podjęcia działań wyjaśniających etiologię choroby zawodowej, charakter i rozmiar zagrożenia chorobą a także obowiązek przystąpienia do usunięcia czynników powodujących powstanie choroby. Nie ulega więc wątpliwości, że stwierdzenie choroby zawodowej, a co za tym idzie wskazanie na jej etiologię zawodową, skutkuje w/w obowiązkami po stronie pracodawcy. Należy przyjąć, iż obowiązki wynikające z art. 235 § 3 Kodeksu pracy dotyczą tego pracodawcy, ewentualnie pracodawców, w którego środowisku pracy wystąpiły negatywne czynniki, które mogły powodować powstanie choroby zawodowej. Nie ma żadnych racjonalnych powodów by obowiązki wynikające z art. 235 § 3 Kodeksu pracy odnosić do pracodawcy u którego pracownik jest zatrudniony w dacie orzekania o chorobie zawodowej przez organ. Potwierdzeniem tej tezy jest chociażby stan faktyczny w rozpoznawanej sprawie, w świetle którego nie ma powodów by przyczyn choroby zawodowej doszukiwać się w środowisku pracy podmiotu zatrudniającego Skarżącą po roku 31.10.2007 r. i by tego pracodawcę traktować jako stronę w sprawie choroby zawodowej, skoro z akt sprawy wynika, że podejrzenie choroby zawodowej dotyczy okresu do 31.10.2007 r. - pracy Skarżącej w Spółdzielni Mleczarskiej w G. Zatem nakładanie obowiązków przewidzianych w art. 235 § 3 pkt 1 i 2 Kodeksu pracy na aktualnego pracodawcę, pomimo że, ani z oświadczenia pracownika, ani z materiału dowodowego nie wynika, iż etiologia choroby zawodowej wynika ze środowiska pracy tego pracodawcy, czyniłoby powołany przepis niezrozumiałym, co zaprzecza podstawowej dyrektywie wykładni prawa - domniemania racjonalności prawodawcy. Powołany przepis dotyczy więc pracodawcy bądź pracodawców, u którego, według ustaleń poczynionych w postępowaniu administracyjnym, występuje podejrzenie zagrożenia określoną chorobą zawodową. Tak przyjęte rozumienie art. 235 § 3 pkt 1 i 2 Kodeksu pracy prowadzi, zdaniem Sądu, do wniosku, iż były pracodawca może mieć interes prawny w tym by występować w postępowaniu administracyjnym w przedmiocie stwierdzenia choroby zawodowej, by móc bronić swoich interesów, gdyż pozytywna decyzja w przedmiocie stwierdzenia choroby zawodowej obciąża go co najmniej trzema obowiązkami prawnymi: ustalenia przyczyny powstania choroby zawodowej u pracodawcy, charakteru i rozmiaru zagrożenia tą chorobą, a także niezwłocznego przystąpienia do usunięcia czynników powodujących powstanie choroby zawodowej i zastosowania innych niezbędnych środków zapobiegawczych, działając w porozumieniu z właściwym państwowym inspektorem sanitarnym. W tych okolicznościach sprawy, skoro etiologii choroby zawodowej u Skarżącej upatruje się na stanowisku pomocnika mleczarskiego w Spółdzielni Mleczarskiej w G., Oddział w Z., to trudno Spółdzielni Mleczarskiej odmówić przymioty strony, nawet jeżeli nie jest już pracodawcą. Rację ma pełnomocnik Skarżącej, że obowiązki określone w art. 235 § 3 Kodeksu pracy i przepisów wykonawczych wynikają wprost z wymienionych aktów i nie trzeba ich konkretyzować w indywidualnym akcie administracyjnym. Nie zmienia to jednak faktu, że wskazane obowiązki obciążają pracodawcę jedynie wówczas, gdy u pracownika zostanie stwierdzona choroba zawodowa. Warunkiem zastosowania art. 235 § 3 Kodeksu pracy jest uprzednie wydanie decyzji administracyjnej o stwierdzeniu choroby zawodowej. Zatem były pracodawca jest stroną postępowania w przedmiocie choroby zawodowej, w przypadku podejrzenia, że choroba zawodowa powstała w jego środowisku pracy. Wydania bowiem decyzji o stwierdzeniu choroby zawodowej kreuje po jego stronie obowiązki prawne wynikające między innymi z art. 235 § 3 Kodeksu pracy.

Odnosząc się do oceny decyzji organu odwoławczego, zdaniem Sądu, kwestionowana decyzja prawa nie narusza. Zwrócić należy uwagę, że organ I instancji w żaden sposób nie odniósł się do treści pisma Spółdzielni z dnia 27.07.2009r. i nie wyjaśnił: czy istnieją metody pozwalające odróżnić zawodową ekspozycję na alergen od uczuleń powstałych przy kontakcie z biżuterią (Spółdzielnia wskazywała na badanie zawartości niklu w paznokciach, bez którego przeprowadzenia nie można odróżnić przyczyn alergii); co jest dokładnie alergenem w przypadku Pani G. (wyłącznie siarczan niklawy, który nie występuje w Spółdzielni czy również nikiel w postaci metalicznej?); czy w konkretnych warunkach pracy Pani G. kontakty ze stalą kwasoodporną wywołałyby alergię bez innych czynników (sztucznej biżuterii, wchłaniania niklu wraz z pokarmem). Organ I instancji w żaden też sposób nie wskazał, czemu te kwestie są jego zdaniem nieistotne i można odstąpić od ich wyjaśnienia. Organ I instancji przed wydaniem zaskarżonej decyzji nie poinformował Spółdzielni o zakończeniu postępowania dowodowego, ani nie umożliwił odniesienia się do przeprowadzonych dowodów czy też złożenia wyjaśnień lub wniosków, przez co naruszył prawo do czynnego udziału w postępowaniu. Zarzut naruszenia art. 10 § 1 k.p.a jest o tyle istotny, iż przed wydaniem decyzji w sprawie do organu I instancji wpłynęła opinia Instytutu Medycyny Pracy Ł., której Spółdzielnia nie zna, i która, jak się wydaje, przesądziła o stwierdzeniu przez organ I instancji u Skarżącej choroby zawodowej. Decyzja organu I instancji jest też uboga w argumentację. O ile bowiem organ bardzo obszernie opisał przebieg postępowania, o tyle wywód co do zasadności uznania choroby zawodowej u Skarżącej jest lakoniczny. Biorąc pod uwagę, że w aktach administracyjnych są sprzeczne względem siebie opinie jednostek orzeczniczych organ I instancji powinien wyjaśnić dlaczego uznał, jak się wydaję, za przekonującą ostatnią opinię z 2 listopada 2009 r. Zarzut braku właściwego uzasadnienia decyzji organu I instancji jest tym bardziej zasadny, że Spółdzielnia kwestionuje okoliczność kontaktu Skarżącej z siarczanem niklawy i innymi alergenami (strona druga odwołania z 14.12.2009 r.). W uzasadnieniu decyzji organu I instancji nie ma ustaleń organu w tej mierze. Skoro postępowanie administracyjne wymaga przeprowadzenia wyjaśnień w znacznej części, to organ odwoławczy zasadnie wydał decyzję kasacyjną na podstawie art. 138 § 2 k.p.a.

Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) a w zakresie wynagrodzenia za zastępstwo prawne skarżącej wykonane na zasadzie prawa pomocy, na podstawie art. 200 powyższej ustawy, orzekł jak w sentencji wyroku.