Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt II SA/Ke 29/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2019-03-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6122 Rozgraniczenia nieruchomości
Hasła tematyczne: Geodezja i kartografia
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 29 - 39
journal: Dz.U. 2017 poz 2101
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - tekst jedn.
article: art. 262-265
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 3 par. 1, art. 145 par. 1, art. 134 par. 1, art. 151
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Detka, Sędziowie Sędzia WSA Beata Ziomek, Asesor WSA Agnieszka Banach (spr.), Protokolant Starszy inspektor sądowy Urszula Opara, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 marca 2019r. sprawy ze skargi L.J. i J.J. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach z dnia 19 listopada 2018r. znak: [...] w przedmiocie kosztów postępowania rozgraniczeniowego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 19 listopada 2018 r. znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kielcach (dalej też jako "Kolegium") utrzymało w mocy postanowienie wydane z upoważnienia Burmistrza Miasta i Gminy K. z dnia 25 sierpnia 2018 r. znak: [...], którym organ I instancji: ustalił koszty postępowania o rozgraniczenie nieruchomości położonych w miejscowości S. oznaczonej jako działka nr 1, stanowiącej własność A.W. i J.W. z nieruchomością sąsiednią nr 2, stanowiącą własność L.J. i J.J., w wysokości 4.200,00 zł, z tytułu poniesionych przez organ administracji publicznej kosztów wynagrodzenia upoważnionego geodety do wykonania rozgraniczenia; zobowiązał właścicieli rozgraniczanych nieruchomości do uiszczenia po połowie ww. kosztów, w terminie 14 dni od dnia otrzymania tego postanowienia, tj.: A. i J.W. - w wysokości 2.100,00 zł oraz L. i J. J. - w wysokości 2.100,00 zł. i wskazał sposób dokonania wpłaty.

W uzasadnieniu postanowienia Kolegium przedstawiło następujący stan faktyczny i prawny sprawy.

Postępowanie zostało wszczęte na wniosek A.W. i J.W. Do czynności przeprowadzenia rozgraniczenia został upoważniony geodeta. Podstawę prawną rozstrzygnięcia organu I instancji stanowiły zaś przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm., zwanej dalej "kpa"). Wydając ww. postanowienie organ I instancji wyjaśnił, że zgodnie z art. 262 i art. 264 kpa koszty postępowania obciążają strony będące właścicielami rozgraniczanych działek, według zasad wynikających z art. 152 Kodeksu cywilnego (dalej w skrócie "kc").

Zażalenie na postanowienie organu I instancji wnieśli L.J. i J.J., zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych, polegający na przyjęciu, że zachodzą przesłanki do obciążenia ich kosztami postępowania rozgraniczeniowego.

Rozpatrując zasadność wniesionego zażalenia, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kielcach przytoczyło więc treść art. 30 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz. U. z 2017r., poz. 2101 ze zm., dalej w skrócie "Pgik"), wyjaśniając istotę i sposób prowadzenia postępowania rozgraniczającego. Kolegium wskazało, że przepisy tej ustawy nie zawierają regulacji odnośnie kosztów postępowania rozgraniczeniowego, w związku z tym do ustalania tych kosztów należy stosować przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego dział IX (art. 262 – 265 kpa) dotyczące opłat i kosztów postępowania. Przepisy art. 262 § 1 pkt 1 i 2 kpa określają m.in., że stronę obciążają koszty postępowania administracyjnego poniesione w interesie strony. Organ odwoławczy kierując się nadto dyspozycją art. 263 § 1 kpa, za prawidłowe uznał zaliczenie do kosztów postępowania rozgraniczeniowego w niniejszej sprawie kosztów wynagrodzenia uprawnionego geodety, upoważnionego do dokonania czynności ustalenia granic, wykonującego czynności rozgraniczeniowe przebiegu granicy pomiędzy ww. działkami na podstawie umowy nr ZP-272.2.178.2017.EP

z dnia 20 listopada 2017 r. zawartej pomiędzy Gminą, a Przedsiębiorstwem Wielobranżowym M.O.- geodetą, które zgodnie z fakturą FV nr 14/2018 z dnia 21 sierpnia 2018 r. wyniosły 4200 zł., gdyż koszty te w całości zostały pokryte przez Gminę.

Kolegium wskazało, że koszty rozgraniczenia właściciele nieruchomości ponoszą po połowie, co jest powiązane z zasadą sformułowaną w art. 152 kc, zgodnie z którym właściciele gruntów sąsiadujących mają obowiązek współdziałania przy rozgraniczaniu gruntów oraz przy utrzymywaniu stałych znaków granicznych. Skoro postępowanie rozgraniczeniowe toczy się w istocie w interesie wszystkich podmiotów uczestniczących w rozgraniczeniu (wszystkich właścicieli sąsiednich i rozgraniczanych nieruchomości), to też wszyscy oni są zobowiązani do udziału w tych kosztach, bez względu na to, kto spośród tych osób wnioskował o wszczęcie tego postępowania. Organ odwoławczy, na poparcie swojego stanowiska, powołał się na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 grudnia 2006 r. sygn. akt I OPS 5/06.

Kolegium zważyło, że skoro A.W. i J.W. złożyli wniosek o rozgraniczenie, to kwestionowali przebieg dotychczasowych granic, a tym samym istniał spór graniczny uzasadniający wszczęcie postępowania rozgraniczeniowego, mającego na celu ustalenie przebiegu granic i zakończenie tego sporu. Jak wynika z akt sprawy, Burmistrz Miasta i Gminy decyzją z dnia 24 września 2018 r. znak: [...] umorzył postępowanie administracyjne o rozgraniczenie nieruchomości nr 1 i nr 2 oraz orzekł o przekazaniu sprawy z urzędu do rozpoznania Sądowi Rejonowemu. Wobec zakończenia postępowania rozgraniczeniowego na etapie administracyjnym organ administracji ustalił koszty postępowania rozgraniczeniowego i, w ocenie organu II instancji, uczynił to prawidłowo.

Kolegium wyjaśniło dodatkowo, że zgodnie ze stanowiskiem wyrażonym w powołanej uchwale NSA koszty postępowania, których poniesienie nie jest ustawowym obowiązkiem organu, obciążają strony, a więc w przypadku kosztów rozgraniczenia koszty te obciążają strony będące właścicielami rozgraniczanych nieruchomości. Konsekwentnie więc należy przyjąć, że na tej podstawie można orzec o kosztach rozgraniczenia poniesionych przez organ administracji publicznej i obciążyć kosztami rozgraniczenia wyłożonymi przez organ, po połowie strony będące właścicielami gruntów sąsiadujących objętych rozgraniczeniem. Udział w postępowaniu administracyjnym w charakterze strony jest równoznaczny ze stwierdzeniem, że postępowanie to toczy się w interesie każdej ze stron postępowania. Interes prawny jest bowiem kategorią obiektywną. W interesie prawnym wszystkich właścicieli leży ustalenie granic sąsiadujących nieruchomości, ponieważ granice gruntów sąsiadujących stały się sporne.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że koszty postępowania rozgraniczeniowego dotyczącego ustalenia granicy pomiędzy działką nr 1, stanowiącą własność A.W. i J.W., a działką nr 2, stanowiącą własność L.J. i J.J., wyniosły 4.200,00 zł. W sprawie podlegały rozgraniczeniu w sumie dwie działki. Kwotę 4.200,00 zł należało zatem podzielić przez dwa, co daje kwotę 2.100,00 zł. Mając powyższe na uwadze, zasadnie połową kosztów postępowania, tj. kwotą 2.100,00 zł obciążono A i J małż. W., zaś drugą połową – L i J małż. J.

Odnosząc się do treści zażalenia, Kolegium wskazało, że zakres czynności geodety w każdym postępowaniu rozgraniczeniowym jest analogiczny i określony szczegółowo w rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 14 kwietnia 1999 r. w sprawie rozgraniczania nieruchomości (Dz. U. z 1999 r. Nr 45, poz. 453). Natomiast wysokość wynagrodzenia geodety obejmuje zarówno badanie dokumentów istotnych dla sprawy, korespondencję ze stronami postępowania, przeprowadzenie czynności na gruncie, w tym stabilizację graniczników, jak również sporządzenie dokumentacji z czynności na gruncie, a ponadto przedłożenie wykonanego operatu do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Oferty cenowe na wykonanie rozgraniczenia przedmiotowych działek złożyli dwaj geodeci, przy czym organ wybrał ofertę o niższej cenie. Zdaniem Kolegium, kwota wynagrodzenia nie odbiega rażąco od wynagrodzeń geodetów za tego typu czynności w innych postępowaniach. Skarżący zaś, poza stwierdzeniem, że ww. wynagrodzenie może być zawyżone, nie przedstawili na tę okoliczność dowodów.

Końcowo Kolegium wyjaśniło, że wniosek skarżących o zwolnienie ich z ponoszenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego zostanie odrębnie rozpoznany przez organ właściwy w sprawie.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach na ww. postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach w zakresie pkt 2b wnieśli L.J. i J.J., zarzucając rozstrzygnięciu:

1) błąd w ustaleniach faktycznych będących podstawą postanowienia, a polegający na przyjęciu, że w przedmiotowej sprawie zachodzą przesłanki do obciążenia skarżących kosztami administracyjnego postępowania rozgraniczeniowego, podczas gdy skarżący nie mają interesu w ustaleniu nowej granicy (zgodnie z wpisem w księdze wieczystej przysługuje im prawo własności całej działki nr 2), a nadto z uwagi na fakt, iż opinia biegłego nie została sporządzona rzetelnie;

2) naruszenie art. 7 w zw. z art. 267 kpa, polegające na obciążeniu skarżących połową kosztów postępowania, podczas gdy w sprawie zachodzą przesłanki umożliwiające organowi administracji zwolnienie ich w całości od kosztów postępowania rozgraniczeniowego.

W uzasadnieniu skargi jej autorzy podnieśli, że organ nie wskazał, jakie czynności geodety składają się na kwotę kosztów przedmiotowego postępowania, a uzasadnienie postanowienia w zakresie kosztów nie spełnia wymogów art. 107 § 3 kpa. Zdaniem skarżących, w świetle art. 236 kpa koszty postępowania administracyjnego to wyłącznie koszty bezpośrednio związane z rozstrzygnięciem sprawy. W postanowieniu rozstrzygającym kwestię kosztów postępowania niezbędne jest więc wskazanie ich wysokości, poszczególnych ich składników z rozbiciem na konkretne czynności wraz z podstawą ich ustalenia. Jedynie postanowienie spełniające powyższe wymogi będzie w pełni odpowiadało przepisom prawa. Tylko wtedy możliwe będzie dokonanie kontroli, czy koszty, do których zwrotu zobowiązano stronę postępowania, odpowiadają kosztom faktycznym, wynikającym z obowiązujących przepisów prawa. W niniejszej sprawie organ nie wskazał zaś dokładnie kosztów poszczególnych czynności geodety. Wobec braku należytego uzasadnienia w tym zakresie nie sposób więc wykluczyć, że koszty te są zawyżone.

Skarżący wskazali również zastrzeżenia do czynności, jakie podjął biegły w toku postępowania rozgraniczeniowego i sporządzonej przez niego opinii. W ocenie skarżących, wynagrodzenie geodety - biorąc pod uwagę nakład jego pracy oraz wykonane przez niego czynności - jest zatem mocno zawyżone. Gdyby geodeta z należytą starannością przeprowadził czynności rozgraniczeniowe, nie byłoby potrzeby umorzenia postępowania i przekazywania sprawy do rozstrzygnięcia Sądowi. Geodeta właściwie nie podjął żadnej próby nakłonienia stron do zawarcia ugody poza zapytaniem, czy taką możliwość strony przewidują. Skarżący podnieśli, że ustalenie przebiegu granic nie leży w ich interesie, skoro zgodnie z treścią księgi wieczystej są oni właścicielami całej działki, a postępowanie rozgraniczeniowe zostało zainicjowane przez A.W. i J.W., w celu podziału działki należącej z mocy prawa w całości do skarżących. W tym stanie faktycznym żadne rozstrzygnięcie nie będzie korzystne dla skarżących, albowiem zostaną oni pozbawieni części działki, która na dzień dzisiejszy w całości należy do nich.

Odnosząc się do uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego sygn. akt I OPS 5/06 skarżący podnieśli, że interes, o którym mowa w powołanym art. 262 § 1 kpa, oznacza interes prawny, który w sprawach o rozgraniczenie ma swoje umocowanie w art. 152 kc. Powołując się na pogląd wyrażony w orzecznictwie sądów administracyjnych, wskazali, że z powołanej ww. uchwały NSA, zwłaszcza z użytego w niej sformułowania "może", nie wynika, że w realiach konkretnej sprawy nie jest możliwe obciążenie kosztami rozgraniczenia poniesionymi w administracyjnym postępowaniu rozgraniczeniowym wyłącznie wnioskodawcy, bądź wszystkich lub niektórych stron w różnej wysokości, a więc z pominięciem reguły określonej w art. 152 kc. Natomiast zasady ponoszenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego po połowie nie można stosować automatycznie, bez pogłębionej analizy, którą należało przeprowadzić z uwagi na realia niniejszej sprawy. Orzeczenie o kosztach postępowania następuje zawsze na podstawie oceny stanu faktycznego sprawy i zgromadzonego w jej toku materiału dowodowego. Wydając orzeczenie w przedmiocie kosztów postępowania, organ musi zawsze brać pod uwagę, czy zachowanie strony (stron) uzasadnia obciążenie kosztami postępowania tylko jedną z nich czy wszystkie, a w tym ostatnim przypadku - w jakim stosunku.

Skarżący podnieśli, że w niniejszej sprawie spełnione zostały przesłanki zawarte w art. 267 kpa umożliwiające organowi administracji zwolnienie strony w całości od kosztów postępowania rozgraniczeniowego. Powołali się na swoją bardzo trudną sytuację materialną.

Mając na uwadze powyższe, skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia w części obciążającej ich kosztami postępowania rozgraniczeniowego.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację wskazaną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Pismem z dnia 18 lutego 2019 r. uczestnicy postępowania - A.W. i J.W. wnieśli o oddalenie skargi i wskazali, że postępowanie rozgraniczeniowe było prowadzone, ponieważ L.J. i J.J. roszczą pretensje do całej działki nr 2. W czasie czynności wykonywanych przez biegłego geodetę skarżący oświadczyli, że ich roszczenia dotyczą pasa gruntu o szerokości 1 m na całej długości ww. działki. Wskazali, że sporna działka cały czas jest w ich posiadaniu, a skarżący nigdy jej nie posiadali. Natomiast wskutek błędnych zapisów w ewidencji gruntów skarżący uważają, że są właścicielami ww. działki. Uczestnicy podnieśli, że skarżący na zaproponowany przez biegłego geodetę przebieg granicy nie wyrazili zgody. Tym bardziej powinni oni, zgodnie z art. 152 kc, ponieść koszty rozgraniczenia po połowie. W ocenie uczestników, właściciel nieruchomości sąsiedniej mógłby nie partycypować w kosztach rozgraniczenia, gdyby zgodził się na zaproponowany przebieg granic. W niniejszej sprawie nie miało to miejsca. Skarżący nie zgadzają się z zaproponowanym przebiegiem granic, co świadczy o tym, że mają oni interes w przeprowadzeniu rozgraniczenia.

Dalej uczestnicy podnieśli także, że toczyło się postępowanie sądowe, w wyniku którego Sąd Okręgowy w Kielcach w sprawie o sygn. akt II Ca 608/17 ostatecznie odesłał strony na drogę postępowania rozgraniczeniowego, co również świadczy o tym, że skarżący mają interes prawny w rozgraniczeniu.

Na rozprawie w dniu 13 marca 2019 r. pełnomocnik skarżących poparł skargę i wniósł o zasądzenie kosztów postępowania sądowego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone postanowienie odpowiada prawu.

Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), zwanej dalej "ppsa", wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 ppsa).

Wychodząc z tak zakreślonych granic kognicji sądu administracyjnego Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdził naruszeń prawa skutkujących koniecznością uchylenia zaskarżonego postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach.

Z materiału dowodowego wynika, że Burmistrz Miasta i Gminy postanowieniem z dnia 26 października 2017 r. wszczął na wniosek A.W. i J.J. postępowanie rozgraniczeniowe pomiędzy działkami położonymi w miejscowości S. tj. działką nr 1, stanowiącą własność A.W. i J.W., a sąsiadującą działką nr 2 - stanowiącą własność L.J. i J.J. Decyzją z dnia 24 września 2018r. Burmistrz Miasta i Gminy umorzył postępowanie o rozgraniczenie, albowiem przebieg spornej granicy nie został ustalony na podstawie zebranych dowodów i zgodnego oświadczenia stron, jak również nie doszło do zawarcia ugody przez właścicieli działek podlegających rozgraniczeniu. W oparciu o przepis art. 34 ust. 1 i 2 Pgik organ odwoławczy przekazał sprawę do rozpatrzenia Sądowi Rejonowemu. Za wykonanie prac geodezyjno-kartograficznych w związku z postępowaniem rozgraniczeniowym ww. działek, zgodnie z zawartą umową nr ZP-272.2.178.2017.EP z dnia 20 listopada 2017 r. Gmina dokonała zapłaty wynagrodzenia upoważnionemu geodecie w kwocie 4.200 zł, czego dowodzi faktura nr 14/2018 z dnia 21 sierpnia 2018 r.

Na wstępie wskazać należy, że rozgraniczenie nieruchomości uregulowane w ustawie - Prawo geodezyjne i kartograficzne obejmuje co do zasady dwa stadia postępowania: administracyjne i przed sądem powszechnym (art. 29-39 tej ustawy). Zgodnie z art. 29 ust. 3 Pgik rozgraniczenia nieruchomości dokonują wójtowie (burmistrzowie, prezydenci miast) oraz, w wypadkach określonych w ustawie, sądy. Treść art. 30 ust. 1 Pgik stanowi, że organy przeprowadzają rozgraniczenie nieruchomości z urzędu lub na wniosek strony. Stosownie zaś do art. 31 Pgik, czynności ustalania przebiegu granic wykonuje geodeta upoważniony przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta). Wójt (burmistrz, prezydent miasta) wydaje decyzję o rozgraniczeniu nieruchomości, jeżeli zainteresowani właściciele nieruchomości nie zawarli ugody, a ustalenie przebiegu granicy nastąpiło na podstawie zebranych dowodów lub zgodnego oświadczenia stron (art. 33 ust. 1 Pgik). Jeżeli w razie sporu co do przebiegu granicy nie dojdzie do zawarcia ugody lub nie ma podstaw do wydania decyzji, o której mowa w art. 33 ust. 1 ustawy, upoważniony geodeta tymczasowo utrwala punkty graniczne według ostatniego stanu spokojnego posiadania, dokumentów i wskazań stron, oznacza je na szkicu granicznym, sporządza opinię i całość dokumentacji przekazuje właściwemu wójtowi (burmistrzowi, prezydentowi miasta) - art. 34 ust. 1 Pgik, który umarza postępowanie administracyjne i przekazuje sprawę z urzędu do rozpatrzenia sądowi (art. 34 ust. 2 Pgik).

W sprawie niniejszej wystąpiły okoliczności przewidziane w art. 34 ust. 2 Pgik, gdyż nie doszło do zawarcia ugody co do przebiegu granicy pomiędzy stronami postępowania rozgraniczeniowego, a także nie było podstaw do wydania decyzji, o której mowa w art. 33 ust. 1 ustawy.

Trafnie organ zauważa, że ustawa - Prawo geodezyjne i kartograficzne nie określa zasad ponoszenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego, w związku z tym do ustalania wysokości tych kosztów oraz zasad obciążania nimi stron tego postępowania stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej jako "kpa") tj. art. 262 - 265 tej ustawy. Stosownie do art. 262 § 1 pkt 2 kpa stronę obciążają te koszty postępowania, które zostały poniesione w interesie lub na żądanie strony, a nie wynikają z ustawowego obowiązku organów prowadzących postępowanie. Do kosztów postępowania zalicza się koszty podróży i inne należności świadków i biegłych oraz stron w przypadkach przewidzianych w art. 56 kpa, a także koszty spowodowane oględzinami na miejscu, jak również koszty doręczenia stronom pism urzędowych. Przy czym zgodnie z art. 264 § 1 kpa jednocześnie z wydaniem decyzji organ administracji publicznej ustali w drodze postanowienia wysokość kosztów postępowania, osoby zobowiązane do ich poniesienia oraz termin i sposób ich uiszczenia.

Przy ustalaniu kosztów postępowania rozgraniczeniowego na podstawie art. 262 § 1 pkt 2 kpa znajduje zastosowanie zasada przewidziana w art. 152 kc, o czym jednoznacznie wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w powołanej już uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 11 grudnia 2006 r. sygn. akt I OPS 5/06 (dostępnej na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Zgodnie bowiem z art. 152 kc właściciele nieruchomości ponoszą koszty rozgraniczenia po połowie, co wynika z zasady, że właściciele gruntów sąsiadujących mają obowiązek współdziałania przy rozgraniczeniu gruntów oraz przy utrzymywaniu stałych znaków granicznych.

W orzecznictwie sądowym powszechnie przyjmuje się, że kryterium "interesu prawnego" dotyczy interesu prawnego jednostki, który musi być własny, indywidualny i oparty o konkretny przepis prawa powszechnie obowiązującego. Zatem uznać należy, że branie udziału w postępowaniu administracyjnym w charakterze strony jest równoznaczne ze stwierdzeniem, że postępowanie to toczy się w interesie każdej ze stron postępowania. Interes prawny jest bowiem kategorią obiektywną. Twierdzenie, że posiada go jedynie strona, która żąda wszczęcia postępowania, bo postępowanie toczy się w jej interesie, gdyż to ona domaga się konkretyzacji swojego interesu prawnego w sprawie, pozostawałoby w sprzeczności z pojęciem legitymacji strony w postępowaniu administracyjnym. W przypadku postępowania rozgraniczeniowego wszczętego na wniosek właściciela jednej nieruchomości, właściciel sąsiedniej nieruchomości może stać na stanowisku, że przeprowadzenie postępowania rozgraniczeniowego nie leży w jego interesie, gdyż nie kwestionuje on przebiegu granic, a co za tym idzie, nie powinien ponosić kosztów rozgraniczenia, które w jego ocenie zostało wszczęte zbyt pochopnie. Ustalenie granic sąsiadujących nieruchomości leży w interesie prawnym wszystkich właścicieli, gdyż granice gruntów sąsiadujących stały się sporne.

Mając na względzie przytoczone wyżej regulacje i orzecznictwo sądów administracyjnych należy stwierdzić, że organ w niniejszej sprawie miał prawo do obciążenia właścicieli sąsiednich działek kosztami tego postępowania po połowie. Trudno bowiem oczekiwać, by gmina była zobowiązana do ponoszenia kosztów rozgraniczenia w prywatnej sprawie, w której istnieje spór graniczny.

O istnieniu takiego sporu także w niniejszej sprawie dowodzi zarówno treść uzasadnienia decyzji z dnia 24 września 2018 r. umarzającej postępowanie rozgraniczeniowe, w której stwierdzono m.in., że na odcinku między nieruchomością nr 1, stanowiącą własność wnioskodawców postępowania, a działką sąsiednią nr 2, został ujawniony spór graniczny, którego istota sprowadzała się do wskazywania przez zainteresowanych odmiennego jej przebiegu na gruncie. Te okoliczność potwierdza protokół graniczny z dnia 4 lipca 2018 r. (k. 40-42 akt administracyjnych), którego treść dowodzi także, że strony nie zawarły ugody co do przebiegu granicy pomiędzy ww. działkami. Nie sposób również nie dostrzec w niniejszej sprawie, że toczył się spór pomiędzy stronami, na który powołują się wnioskodawcy i z uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w Kielcach z dnia 22 czerwca 2017 r., II Ca 608/17 (dostępnego na stronie orzeczenia.kielce.so.gov.pl), wskazuje się na niezbędność przeprowadzenia postępowania rozgraniczeniowego celem rozstrzygnięcia sporu dotyczącego przygranicznego pasa gruntu. Ponadto w piśmie procesowym z dnia 18 lutego 2019 r. uczestnicy postępowania – A.W. i J.W. wskazali, że skarżący nie wyrazili zgody na zaproponowany przez biegłego geodetę w postępowaniu rozgraniczeniowym przebieg granicy, w konsekwencji pozostała ona sporna. W tych okolicznościach nie ma wątpliwości co do sporu granicznego pomiędzy skarżącymi i uczestnikami postępowania, który już istniał w toku postępowania rozgraniczeniowego. Skarżący mają interes prawny w ustaleniu przebiegu granicy pomiędzy opisanymi wyżej działkami, bez względu na okoliczność, że to nie oni złożyli wniosek o wszczęcie postępowania rozgraniczeniowego.

Mając powyższe na uwadze, Sąd uznał, że organ odwoławczy dokonał prawidłowej wykładni przepisów prawa, w szczególności art. 262 § 1 pkt 2 kpa oraz art. 152 kc i właściwie je zastosował. Koszty postępowania, na które składało się wynagrodzenie geodety upoważnionego do przeprowadzenia czynności w postępowaniu rozgraniczeniowym, poniesione zostały w interesie stron tego postępowania. Dlatego obowiązkiem ich poniesienia prawidłowo obciążono strony po połowie. Koszty postępowania, których poniesienie nie jest ustawowym obowiązkiem organu, obciążają bowiem strony, a więc w przypadku kosztów rozgraniczenia koszty te obciążają strony będące właścicielami rozgraniczanych nieruchomości, według zasady wyrażonej w art. 152 kc (por. wskazana powyżej uchwała NSA z 11 grudnia 2006 r.). We właściwy sposób organ ustalił też, w jakiej wysokości koszty postępowania zobowiązane są ponieść poszczególne strony. Z akt sprawy wynika, że działka nr 1 stanowi własność wnioskodawców, a działka nr 2 - własność L.J. i J.J. Wobec tego koszty postępowania winni ponieść po połowie właściciele sąsiadujących nieruchomości.

Zarzuty dotyczące rzetelności dokonanych przez upoważnionego geodetę czynności w ramach postępowania rozgraniczeniowego nie mogły przynieść zamierzonego skargą skutku, albowiem ich rozpoznanie sprowadzałoby się do kontroli prawidłowości decyzji Burmistrza Miasta i Gminy w przedmiocie rozgraniczenia. W każdym razie, jak wynika z uzasadnienia tej decyzji, materiały stanowiące wyniki prac geodezyjnych uzyskały pozytywny wynik weryfikacji przeprowadzonej w Powiatowym Ośrodku Geodezyjnym i Kartograficznym, w dniu 16 sierpnia 2018 r. pod identyfikatorem ewidencyjnym P.2605.2018.1281 dokumentacja rozgraniczenia przedmiotowych nieruchomości została przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego.

Co się zaś tyczy samej wysokości ustalonych przez organ kosztów uwzględniających wynagrodzenie geodety, to skarżący poza gołosłownym twierdzeniem, że "są mocno zawyżone" nie wykazali, aby wynagrodzenie wynikające z umowy zawartej pomiędzy Gminą Końskie, a upoważnionym geodetą odbiegało od przeciętnej ceny usług dotyczących wykonania dokumentacji rozgraniczeniowej na tym terenie. Gmina udzieliła zamówienia publicznego na wykonanie rozgraniczenia przedmiotowych nieruchomości, w wyniku którego oferty cenowe złożyło dwóch geodetów, przy czym organ wybrał ofertę o korzystniejszej dla stron postępowania cenie. Na podstawie akt sprawy należy stwierdzić, że doszło do wykonania zlecenia określonego umową przez geodetę. Z kolei przepisy prawa tj. ustawa – Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 14 kwietnia 1999 r.

w sprawie rozgraniczania nieruchomości - Dz. U. z 1999 r. Nr 45, poz. 453 regulują rodzaj czynności podejmowanych przez geodetę upoważnionego do przeprowadzenia czynności ustalenia przebiegu granicy w ramach postępowania rozgraniczeniowego oraz sposób i tryb wykonywania przez geodetę czynności ustalania przebiegu granic i sporządzania dokumentacji przy rozgraniczaniu nieruchomości. W każdym razie wysokość wynagrodzenia uiszczonego geodecie w tej sprawie tytułem przeprowadzonego postępowania rozgraniczeniowego nie budzi wątpliwości Sądu, a zasadność ich zapłaty nie została skutecznie podważona przez skarżących. Nie stanowi bowiem naruszenia skutkującego wyeliminowaniem skarżonego postanowienia z obrotu prawnego to, że w rozstrzygnięciu o kosztach postępowania administracyjnego organ nie wskazał, jaki był koszt każdej czynności wykonanej przez geodetę, a wynagrodzenie określił na podstawie faktury w jednej kwocie.

Końcowo wskazać należy, że Kolegium słusznie podkreśliło, iż wniosek skarżących o zwolnienie ich od ponoszenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego podlega rozpatrzeniu w odrębnym postępowaniu.

Z powyższych przyczyn, skoro zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie 151 ppsa skargę oddalił.