Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 107/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2020-06-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6198 Inspekcja pracy
Hasła tematyczne: Inspekcja pracy
Skarżony organ: Inspektor Pracy
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 7, art.77, art. 155
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alina Dominiak, Sędziowie: Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak (spr.), Sędzia WSA Janina Guść, Protokolant Specjalista Beata Kaczmar, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 czerwca 2020 r. sprawy ze skargi "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą [...] na decyzję Okręgowego Inspektora Pracy [...] z dnia 13 listopada 2019 r. nr [...] w przedmiocie zmiany terminu usunięcia stwierdzonych uchybień oddala skargę.


UZASADNIENIE

UZASANIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 13 listopada 2019 r. Okręgowy Inspektor Pracy utrzymał w mocy decyzję Inspektora Pracy Okręgowego Inspektoratu Pracy z dnia 1 października 2019 r. o odmowie zmiany terminu wykonania stwierdzonych uchybień zawartych w nakazie Inspektora Pracy z dnia 26 kwietnia 2018 r.

W sprawie zaszyły następujące okoliczności faktyczne i prawne:

Po przeprowadzonej kontroli Inspektor Pracy w nakazie z dnia 26 kwietnia 2018 r. (nr (...)) wydał wobec "A" Sp. z o.o. z siedzibą w G. (dalej zwanej jako: "skarżąca", "strona", "spółka") szesnaście decyzji, w których nakazał w zakreślonych terminach usunięcie stwierdzonych uchybień.

W decyzji nr (...)nakazano stronie w terminie do 30 sierpnia 2018 r. zapewnienie skutecznej wentylacji grawitacyjnej w pomieszczeniach pracy usytuowanych na pierwszym piętrze w Zakładzie Patomorfologii (zlokalizowanym na terenie byłego "B").

W decyzji nr (...) nakazano stronie w terminie do 31 sierpnia 2018 r. dokonanie remontu pomieszczeń pracy na pierwszej kondygnacji oraz na klatce schodowej i w pomieszczeniach piwnicy w Zakładzie Patomorfologii (zlokalizowanym na terenie byłego "B"), który miał polegać na usunięciu zagrzybienia ścian i stropu oraz odnowienia powłok malarskich na ścianach i stropach w ww. pomieszczeniach.

W decyzji nr (...) nakazano stronie w terminie do 30 sierpnia 2018 r. zapewnienie pracownikom w Zakładzie Patomorfologii (zlokalizowanym na terenie byłego "B"), zgodne z wymogami pomieszczenia użytkowane jako pomieszczenia pracy, w zakresie zapewnia odpowiedniej, wymaganej wymiany powietrza oraz zabezpieczenia pracowników przed czynnikami szkodliwymi dla zdrowia i uciążliwościami.

W decyzji nr (...) nakazano stronie w terminie do 30 czerwca 2018 r. zapewnienie pracownikom wykonującym pracę w pomieszczeniu przykrawania wycinków w Zakładzie Patomorfologii (zlokalizowanym na terenie byłego "B"), zgodnie z wymogami co najmniej 13 m³ wolnej objętości pomieszczenia oraz co najmniej 2 m² wolnej powierzchni podłogi dla każdego z zatrudnionych w ww. pomieszczeniu.

Wnioskiem z dnia 19 września 2019 r. strona zwróciła się do organu o zmianę terminów realizacji ww. decyzji nr (..), (..), (..), i (..)- do dnia 31 sierpnia 2020 r.

Decyzją z dnia 1 października 2019 r. (nr (...)) Inspektor Pracy Okręgowego Inspektoratu Pracy – działając na podstawie art. 155 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2020 r,. poz. 256 – dalej zwanej jako: "k.p.a.") - odmówił stronie zmiany terminu wykonania decyzji nr (..), (..), (..), (..) z nakazu z dnia 26 kwietnia 2018 r. ((..)).

W uzasadnieniu organ wskazał, że strona w dniu 7 maja 2018 r. złożyła już wniosek o zmianę terminu wykonania powyższych 4 decyzji do dnia 30 czerwca 2019 r. i termin ten został uwzględniony w decyzji z dnia 14 maja 2018 r. (nr (..)).

Organ podkreślił, że przedmiotowe decyzje dotyczą dostosowania stanu technicznego pomieszczeń pracy oraz warunków wykonywania pracy w tych pomieszczeniach do warunków zapewniających bezpieczne i higienicznie warunki pracy. W ocenie organu spółka posiadała wystarczającą ilość czasu na wykonanie decyzji a zawarte w uzasadnieniu wniosku czynniki ekonomiczne i organizacyjne nie zwalniają pracodawcy z zapewnienia zatrudnionym pracownikom bezpiecznych i higienicznych warunków pracy.

Po rozpatrzeniu odwołania spółki Okręgowy Inspektor Pracy decyzją z dnia 13 listopada 2019 r. ( nr (...)) – działając na podstawie art. 138 § 1 k.p.a. i art. 19 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy (t.j.: Dz. U. z 2019 r., poz. 1251 - dalej jako: "u.p.i.p.") - utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu organ odwoławczy przedstawił przebieg postępowania i podkreślił, że wniosek o kolejne przedłużenie terminu wykonania przedmiotowych decyzji został złożony przez stronę po upływie terminu wyznaczonego decyzją z dnia 14 maja 2018 r. ((...)).

Organ odwoławczy nie uznał zarzutu niezapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu, gdyż strona wypowiedziała się poprzez złożenie wniosku, natomiast inspektor pracy nie przeprowadzał dodatkowych dowodów, o których zobowiązany byłby informować stronę. Wyjaśnił, że przez czynny udział w postępowaniu rozumie się m.in. prawo stron do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, zawiadomienie strony o miejscu i terminie przeprowadzania dowodu ze świadków, biegłych lub oględzin, czy też zapewnienie stronie czynnego udziału w przeprowadzaniu dowodu.

Za bezzasadny organ odwoławczy uznał również zarzut braku merytorycznego odniesienia się organu I instancji do twierdzeń strony uzasadniających przedłużenie terminu realizacji przedmiotowych decyzji. W ocenie organu wystarczające było bowiem wskazanie, że "czynniki ekonomiczne i organizacyjne nie zwalniają pracodawcy z zapewnienia zatrudnionym pracownikom bezpiecznych i higienicznych warunków pracy" i tym samym nie istniała potrzeba odnoszenia się przez organ I instancji do prowadzonych przez stronę inwestycji bądź znaczenia Zakładu Patomorfologii dla zdrowia pacjentów.

Organ odwoławczy podzielił pogląd organu I instancji, że trudności finansowe i organizacyjne nie mogą być usprawiedliwieniem istniejącego stanu bezprawnego. Zakres podjętych przez stronę działań opisanych w odwołaniu, w odniesieniu do różnorodnych prac remontowych prowadzonych w różnych lokalizacjach, nie zwalnia pracodawcy z obowiązku terminowej realizacji prawomocnej decyzji inspektora pracy. Termin wykonania przedmiotowych decyzji został już raz przedłużony, zaś z przekazanych przez stronę informacji wynika, że nie przystąpiono jeszcze do ich realizacji. Organ zaznaczył, że treść wydanych decyzji nie obligowała strony do przeniesienia Zakładu Patomorfologii do innej lokalizacji. Problem zagrzybienia i braku wentylacji mógł być usuwany w drodze bieżących remontów, zaś zapewnienie pracownikom odpowiedniej powierzchni i kubatury pomieszczeń wymaga przede wszystkim działań organizacyjnych.

Organ zauważył, że szczególnie zadziwiające w przypadku spółki będącej podmiotem leczniczym, jest stwierdzenie, że warunki pracy w pomieszczeniach Zakładu Patomorfologii nie zagrażają życiu ani zdrowiu pracowników z uwagi na fakt nienadania przez inspektora pracy decyzjom rygoru natychmiastowej wykonalności. Organ wskazał, że co prawda zagrzybienie ścian nie powoduje bezpośredniego zagrożenia dla życia pracowników, jednakże co oczywiste nie jest obojętne dla zdrowia pracowników. W tym zakresie przytoczył artykuł dostępny w Internecie opisujący choroby spowodowane mykotoksynami.

Wskazał, że brak lub niewystarczająca wymiana powietrza nie tylko powoduje dyskomfort, ale również może być przyczyną dolegliwości, a także sprzyja dalszemu rozwojowi zagrzybienia. Będące przedmiotem decyzji nr (...) zapewnienie pracownikom odpowiedniej powierzchni i kubatury pomieszczeń pracy wiąże się również z problemem wymiany powietrza, a więc również ma wpływ na zdrowie pracowników.

Nieopatrzenie decyzji rygorem natychmiastowej wykonalności nie może oznaczać, że termin ich wykonania może być przedłużany bez ograniczeń, pozwalając na zatrudnianie pracowników w warunkach nie spełniających wymagań przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy.

"A" Sp. z o.o. z siedzibą w G. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku decyzję Okręgowego Inspektora Pracy z dnia 13 listopada 2019 r. w całości, wnosząc o uchylenie decyzji obu instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych.

Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:

- art. 7 oraz 77 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie okoliczności faktycznych sprawy, w tym podjętych działań w zakresie realizacji decyzji Inspektora Pracy z dnia 26 kwietnia 2018 r. (nr (...)), pomimo złożenia przez stronę wniosków w tym zakresie;

- art. 155 k.p.a. poprzez odmowę zmiany zaskarżonej decyzji, pomimo wystąpienia przesłanki ustawowej w zakresie słusznego interesu strony i interesu społecznego.

W ocenie skarżącej wypełnienie obowiązków nałożonych decyzjami z nakazu z dnia 26 kwietnia 2018 r. wymaga podjęcia działań inwestycyjnych wymagających opracowania kompletnej dokumentacji technicznej, dokonania rozeznania rynku wykonawców i przeprowadzenia przetargu. Jedną z koncepcji jest w tym przypadku przeniesienie Zakładu Patomorfologii do innej lokalizacji. Z uwagi na bardzo trudną sytuację finansową "A" nie było możliwości wyasygnowania kwoty pozwalającej na realizację przedsięwzięcia z własnych środków, dlatego skarżąca czyniła starania, aby pozyskać środki zewnętrzne. Skarżąca nie pozostawała zatem w bezczynności lecz podejmowała realne kroki zmierzające do wykonania decyzji nakazowych. Zgromadzenie środków finansowych możliwe było dopiero w II połowie 2019 r. i od tego momentu pojęte zostały intensywne działania w celu zorganizowania przetargu.

Zdaniem skarżącej organ odwoławczy naruszył przepisy art. 155 k.p.a., gdyż przed wydaniem decyzji nie zbadał czy organ I instancji przeprowadził postępowanie w zakresie związanym z zasadnością zmiany decyzji ostatecznej. Z uzasadnienia decyzji organu II instancji wynika, że organ ten błędnie zakwalifikował wniosek skarżącej, jako zmierzający do zmiany terminu decyzji. Stwierdzenie organu odwoławczego, że "Wniosek o kolejne przedłużenie terminu został złożony przez stronę po upływie terminu (...)", zdaniem skarżącej dowodzi, iż błędnie zakwalifikowano wniosek i błędnie dokonano subsumcji, co w konsekwencji doprowadziło do niewłaściwego rozpoznania odwołania od decyzji Inspektora Pracy z dnia 1 października 2019 r.

Według skarżącej twierdzenie organu odwoławczego, że treść decyzji nie obligowała skarżącej do przeniesienia Zakładu Patomorfologii do innej lokalizacji, gdyż wskazane problemy mogły być usunięte w drodze bieżących remontów, zaś zapewnienie pracownikom odpowiedniej powierzchni i kubatury pomieszczeń wymaga przede wszystkim działań organizacyjnych, zostało podniesione w oderwaniu od stanu faktycznego. Nie doszłoby do takiego stwierdzenia, gdyby zapewniono skarżącej możliwość wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji. Układ konstrukcyjny budynku w obecnym stanie nie pozwala bowiem na wykonanie cząstkowej, prawidłowej, sprawnej instalacji wentylacyjnej i klimatyzacyjnej. Budynek w obecnej konfiguracji pomieszczeń, nie pozwala na wykonanie ciągów wentylacyjnych i klimatyzacyjnych, które nie kolidowałyby z prawidłową komunikacją, a także instalacja ta miałaby znaczny wpływ na zmniejszenie kubatury obecnych pomieszczeń. Właściwe - zgodne z wymogami i przepisami, zwłaszcza praktycznymi i wygodnymi dla pracowników - pomieszczenia Zakładu Patomorfologii mogą zostać wykonane jedynie w ramach kompleksowej modernizacji i zmiany konfiguracji budynku lub przeniesienia Zakładu Patomorfologii do nowej lokalizacji.

Przeniesienie Zakładu Patomorfologii jest jednym z kilku zadań inwestycyjnych spółki. Właściciel spółki, tj. Samorząd Województwa zatwierdził Plan Medyczny "A" Sp. z o.o. na lata 2019-2022. Celem postawionym przed Spółką jest reorganizacja Centrum Chorób Zakaźnych i Gruźlicy w (jedna z lokalizacji, w której spółka prowadzi działalność leczniczą). Reorganizacja polega na przeniesieniu części działalności [...] do lokalizacji w "B|" w G. (konkretnie do budynków nr (...) i (...)). Aby ten cel zrealizować, oddziały i zakłady mieszczące się obecnie w obu tych budynkach muszą zostać przeniesione do innych budynków kompleksu. To wiąże się z koniecznością przeprowadzenia konkretnych inwestycji. Obecnie prowadzone są też prace nad dokumentacją budowlaną dla organizacji Głównej Izby Przyjęć i reorganizacji Oddziału Wewnętrznego w budynkach 3 i 4 (w tej chwili obie te jednostki organizacyjne mieszczą się w budynku nr (..)). Dokumentacja zostanie wykonana do końca lipca 2020 r. i następnie spółka będzie mogła rozpocząć prace budowlane. Ponadto trwają prace nad dokumentacją budowlaną dla Centrum Pediatrii w lokalizacji w "C". W dniu 6 grudnia 2019 r. został złożony wniosek o pozwolenie na budowę dla tej inwestycji. W jej ramach oddział pediatryczny funkcjonujący obecnie w budynku nr (...) w lokalizacji w "B" w budynku nr (...), w którym w części ma powstać Główna Izba Przyjęć. Powyższe inwestycje mają na celu przygotowanie infrastruktury umożliwiającej wyprowadzenie istniejących oddziałów w budynkach (...) i (...) do nowych lokalizacji, a wprowadzenie [...] do budynków nr (...) i (...).

Skarżąca podkreśliła, że nie dysponuje środkami finansowymi umożliwiającymi budowę nowej siedziby dla Zakładu Patomorfologii, dlatego wstępnie zaplanowano przeniesienie tego Zakładu do budynku nr (...), tj. do siedziby [...] Centrum Onkologii, jednak z uwagi na tzw. trwałość projektu i uwarunkowania związane z budową tego Centrum ze środków UE, przeniesienie to nie jest możliwe do końca 2019 r.

W ocenie skarżącej w takim stanie faktycznym istnieje interes społeczny i słuszny interes strony. Nie jest bowiem racjonalne, aby spółka dysponująca środkami publicznymi przeprowadzała inwestycję lub remonty w obszarze, który docelowo objęty jest szerszą koncepcją. Prowadziłoby to do nieefektywnego wydatkowania środków finansowych, które podlegają szczególnemu nadzorowi.

W odpowiedzi na skargę Okręgowy Inspektor Pracy wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2019 r., poz. 2167) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

W świetle art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. - dalej powoływanej w skrócie jako: "p.p.s.a.") sąd administracyjny zobligowany jest uwzględnić skargę w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu (pkt 2) lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa (pkt 3). W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Stosownie natomiast do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonej decyzji, Sąd nie dopatrzył się naruszeń prawa skutkujących koniecznością jej eliminacji z obrotu prawnego w oparciu o przesłanki określone w art. 145 § 1 p.p.s.a.

Przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie była decyzja Okręgowego Inspektora Pracy z dnia 13 listopada 2019 r. utrzymująca w mocy decyzję Inspektora Pracy Okręgowego Inspektoratu Pracy z dnia 1 października 2019 r., którą organ odmówił skarżącej na jej wniosek zmiany ostatecznej decyzji – nakazu Inspektora Pracy z dnia 26 kwietnia 2018 r. w zakresie terminu wykonania stwierdzonych w nakazie uchybień.

Podstawę prawną zaskarżonych decyzji stanowił art. 12 ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy (t.j.: Dz. U. z 2019 r., poz. 1251 – dalej w skrócie: "u.p.i.p.") oraz art. 155 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm. – zwanej dalej: "k.p.a."), zgodnie z którym decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony; przepis art. 154 § 2 stosuje się odpowiednio.

Zaznaczenia wymaga, że przepis art. 155 k.p.a. pozwala na uchylenie bądź zmianę decyzji ostatecznej, a więc stanowi odstępstwo od zasady trwałości decyzji ostatecznych uregulowanej w art. 16 k.p.a. W toku postępowania prowadzonego w trybie art. 155 k.p.a., które to postępowanie jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym, właściwy organ nie ma uprawnienia do ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy, ale do zweryfikowania wydanej już decyzji ostatecznej tylko z jednego punktu widzenia, tj. czy uchyleniu lub zmianie decyzji na podstawie, której strona nabyła prawa nie sprzeciwiają się przepisy szczególne i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. W orzecznictwie ukształtował się pogląd, że pojęcie "nabycie prawa" należy rozumieć szeroko i obejmuje ono również sytuację, kiedy ostateczna decyzja administracyjna nakłada na stronę obowiązki, a zatem wpływa na jej sytuację prawną. Decyzje takie są bowiem decyzjami, na mocy których pewne osoby nabywają prawo do wykonania tylko obowiązków wskazanych w decyzji, a nie innych (zob. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, wyd. 11, s. 603-604; wyrok NSA: z dnia 3 lipca 2008 r., sygn. akt II OSK 771/07 oraz z dnia 19 listopada 2008 r., sygn. akt II OSK 1402/07). Zaznaczenia wymaga także, że przepis art. 155 k.p.a. ma charakter materialnoprawny, bowiem określa materialnoprawne przesłanki orzeczenia o możliwości zmiany lub uchylenia decyzji ostatecznej. Przesłankami tymi są: istnienie decyzji ostatecznej; okoliczność, że za jej zmianą lub uchyleniem przemawia interes społeczny lub słuszny interes strony; zgoda strony na zmianę lub uchylenie decyzji; brak przeciwwskazań w przepisach ustaw szczególnych.

Skoro istnieje materialnoprawna norma stanowiąca podstawę do orzeczenia o zmianie lub uchyleniu decyzji ostatecznej, a jest nią w sprawie niniejszej przepis art. 155 k.p.a., to orzeczenie wydane na tej podstawie powinno zawierać odniesienie do przesłanek wynikających z przepisu oraz ich wyjaśnienie. Te warunki w ocenie Sądu, wbrew zarzutom skargi, w sprawie niniejszej zostały spełnione. Organy obydwu instancji wskazały przepis art. 155 k.p.a. oraz dokonały oceny istniejącego w sprawie stanu faktycznego w kontekście możliwości (zasadności) orzeczenia o wnioskowanej przez skarżącą zmianie terminu wykonania nałożonych przez organ inspekcji pracy obowiązków z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy. W ocenie Sądu nie sposób zatem podzielić stanowiska strony skarżącej dotyczącego naruszenia przez organy art. 155 k.p.a. na skutek niepełnego rozważenia materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, który – zdaniem skarżącej – dawał podstawę do stwierdzenia, że w okolicznościach niniejszej sprawy wystąpiła przesłanka słusznego interesu strony i interesu społecznego w dokonaniu zmiany terminu realizacji obowiązków nałożonych w punkcie (...), (...), (...)i (...)nakazu Inspektora Pracy z dnia 26 kwietnia 2018 r. (nr (...)).

Na wstępie należy podkreślić, że ostatecznym rozstrzygnięciem (decyzją), którego dotyczył wniosek skarżącej z dnia 19 września 2019 r. o zmianę jej w trybie art. 155 k.p.a., był – wydany na podstawie art. 11 pkt 1, pkt 6 i pkt 6a w zw. z art. 33 ust. 1 pkt 1 u.p.i.p. - nakaz Inspektora Pracy z dnia 26 kwietnia 2018 r. (nr (...)) nakładający - wskutek stwierdzonych w czasie kontroli naruszeń przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy - obowiązek ich usunięcia z jednoczesnym zakreśleniem terminu na ich usunięcie (w odniesieniu do "kwestionowanych" przez skarżącą w punkcie 1, 2, 4 i 5 obowiązków w terminie do dnia: 30 czerwca, 30 sierpnia oraz 31 sierpnia 2018 r.). Nakaz ten – co istotne – na wniosek skarżącej, w zakresie terminu realizacji nałożonych w nim w punkcie 1, 2 4 i 5 obowiązków, został następnie zmieniony - decyzją Inspektora Pracy z dnia 14 maja 2018 r. (nr (...)) dokonano bowiem w powyższym zakresie zmiany "pierwotnej" decyzji z dnia 26 kwietnia 2018 r. i wyznaczenia nowego terminu wykonania ww. obowiązków do dnia 30 czerwca 2019 r.

Z okoliczności sprawy wynika, że niewykonanie obowiązków nałożonych nakazem Inspektora Pracy z dnia 24 kwietnia 2018 r. w wyznaczonym, a następnie przedłużonym terminie (do dnia 30 czerwca 2019 r.), i żądanie kolejnego przedłużenia terminu realizacji nałożonych obowiązków skarżąca spółka tłumaczy przemawiającym za takim działaniem jej słusznym interesem oraz interesem społecznym, który postrzega przez pryzmat podjętych przez nią zamierzeń inwestycyjnych związanych z modernizacją i reorganizacją wielu jednostek leczniczych, którymi spółka zawiaduje, trudną sytuacją finansową spółki niepozwalającą na realizację w terminie zamierzonych przedsięwzięć z własnych środków i wymagającą podjęcia od niej skutecznych starań o pozyskanie środków zewnętrznych, a w konsekwencji też nieracjonalnością działania polegającego na tym, by spółka dysponująca środkami publicznymi przeprowadzała najpierw inwestycje lub remonty w obszarze, który i tak docelowo objęty jest szerszą koncepcją, bowiem prowadziłoby do nieefektywnego wydatkowania przez nią środków finansowych, które podlegają szczególnemu nadzorowi. Ponadto spółka zwróciła też uwagę na to, że w odniesieniu do wskazanych nakazów nie zostały w istocie wzięte pod uwagę uwarunkowania techniczne ich realizacji ("układ konstrukcyjny budynku w obecnym stanie nie pozwala bowiem na wykonanie cząstkowej, prawidłowej, sprawnej instalacji wentylacyjnej i klimatyzacyjnej. Budynek w obecnej konfiguracji pomieszczeń, nie pozwala na wykonanie ciągów wentylacyjnych i klimatyzacyjnych, które nie kolidowałyby z prawidłową komunikacją, a także instalacja ta miałaby znaczny wpływ na zmniejszenie kubatury obecnych pomieszczeń").

Ten ostatni argument (z którym zresztą, jak wynika z odpowiedzi na skargę, organ nie zgadza się), tj. niewzięcie pod uwagę uwarunkowań technicznych pomieszczeń przy nakładaniu nakazu przez organ inspekcji pracy, w ocenie Sądu mógł i powinien zostać skutecznie podniesiony przez spółkę w odwołaniu od decyzji-nakazu Inspektora Pracy z dnia 26 kwietnia 2018 r. (nr (...). Nie może on – na co słusznie zwraca uwagę organ – stanowić uzasadnienia dla wniosku o zmianę wydanej na podstawie art. 11 pkt 1 u.p.i.p. decyzji w zakresie terminów doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem stwierdzonych w tej decyzji naruszeń. Organ - orzekając w trybie art. 155 k.p.a. - nie jest bowiem obowiązany do prowadzenia "nowego" postępowania wyjaśniającego (dowodowego), co do stanu faktycznego weryfikowanej w tym trybie sprawy. Zmiana decyzji ostatecznej w trybie art. 155 k.p.a. może być bowiem dokonana tylko w granicach stanu faktycznego sprawy "pierwotnej", w oparciu o materiał dowodowy zgromadzony do tej pory. Postępowanie prowadzone w tym trybie nie jest więc kolejną (trzecią) instancją administracyjną i nie może służyć weryfikacji ustaleń czy też prawidłowości wykładni i subsumcji przepisów zastosowanych przy wydaniu decyzji ostatecznej, ale służy przeprowadzeniu weryfikacji wydanej już decyzji ostatecznej z jednego tylko punktu widzenia, a mianowicie czy za zmianą (uchyleniem) przemawia interes społeczny lub słuszny interes strony i czy jest zgoda strony na zmianę decyzji (por. wyrok NSA z dnia 10 maja 2019 r., sygn. akt I OSK 1651/17).

W ocenie Sądu organy obu instancji w sposób prawidłowy i zasadny rozważyły przesłankę "interesu społecznego oraz słusznego interesu strony", zwracając uwagę na to, że podnoszone przez skarżącą spółkę okoliczności natury ekonomicznej czy organizacyjnej nie zwalniają spółki (pracodawcy) z zapewnienia zatrudnionym pracownikom bezpiecznych i higienicznych warunków pracy i terminowej realizacji prawomocnej decyzji inspektora pracy.

Podkreślenia wymaga, że stosownie do art. 24 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483 ze zm. – dalej jako: "Konstytucja RP") praca znajduje się pod ochroną Państwa, które sprawuje nadzór nad warunkami wykonywania pracy. Zgodnie zaś z art. 66 Konstytucji RP każdy ma prawo do bezpiecznych i higienicznych warunków pracy, a sposób realizacji tego prawa oraz obowiązki pracodawcy określa ustawa. Zasady te realizowane są przez przepisy ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (t.j.: Dz. U. z 2019 r., poz. 1040 ze zm. – dalej jako: "k.p."), w których obciążono pracodawców odpowiedzialnością za stan bezpieczeństwa i higieny pracy w ich zakładach oraz nałożono na nich bezwzględny obowiązek takiego zorganizowania pracy, aby zapewnić wszystkim pracownikom bezpieczne i higieniczne warunki pracy. Nadzór i kontrola w tych sprawach powierzona została Państwowej Inspekcji Pracy. Zwrócić zatem należy uwagę, że stosownie do art. 213 k.p. obiekt budowlany, w którym znajdują się pomieszczenia pracy, powinien spełniać wymagania dotyczące bezpieczeństwa i higieny pracy (§ 2), natomiast w myśl art. 214 k.p. pracodawca jest obowiązany zapewniać pomieszczenia pracy odpowiednie do rodzaju wykonywanych prac i liczby zatrudnionych pracowników (§ 1), a także jest obowiązany utrzymywać obiekty budowlane i znajdujące się w nich pomieszczenia pracy, a także tereny i urządzenia z nimi związane w stanie zapewniającym bezpieczne i higieniczne warunki pracy (§ 2).

W orzecznictwie przyjmuje się, że "słuszny interes strony" musi być interesem znajdującym oparcie w obowiązujących przepisach prawa. Oceniając, czy w danej sprawie występuje słuszny interes strony czy interes społeczny przemawiający za zmianą decyzji ostatecznej należy brać pod uwagę nie subiektywne przekonanie strony, lecz ustalić i rozważyć wszystkie okoliczności, które pozwalają na dokonanie oceny, że żądanie strony jest słuszne i zasługuje na społeczną akceptację. Zmiana decyzji ostatecznej na podstawie art. 155 k.p.a. nie może prowadzić do wydania decyzji sprzecznej z prawem. Słuszny interes strony czy społeczny w rozumieniu tego przepisu musi znajdować oparcie w obowiązujących przepisach prawa, gdyż wyrażona w art. 6 k.p.a. zasada praworządności zobowiązuje organy do działania na podstawie przepisów prawa (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 6 września 2019 r., sygn. akt II SA/Kr 674/19; wyrok NSA z dnia 17 września 2010 r., sygn. akt I OSK 428/10). Zgodzić się także należy z organem, że rozważając podstawy do zmiany ostatecznej decyzji na podstawie art. 155 k.p.a. należy mieć także na uwadze konsekwencje dokonywanej zmiany m.in. to, czy wnioskowana modyfikacja decyzji ostatecznej w konkretnych okolicznościach sprawy nie doprowadzi do obejścia prawa lub nie zniweczy celu jej wydania.

W ocenie Sądu, mając na uwadze istniejący w sprawie stan faktyczny i prawny, zgodzić należy się z organami, że interes społeczny polegający w tym przypadku na wykonaniu przez spółkę wskazanych w nakazie inspektora zaleceń odnoszących się do doprowadzenia w nakazanym terminie do zgodności z obowiązującymi przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy, mającymi na celu poprawę warunków wykonywanej przez pracowników skarżącej spółki pracy we wskazanych pomieszczeniach należących do Zakładu Patomorfologii zlokalizowanego na terenie byłego "B" w G.(w zakresie odpowiedniej wentylacji i wymiany powietrza, odpowiedniej wolnej objętości pomieszczenia i wolnej objętości podłogi przypadającej na pracownika czy usunięcia zagrzybienia ścian i stropu oraz odnowienia powłok malarskich – zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy; t.j.: Dz. U. z 2003 r. Nr 169, poz. 1650 ze zm.), musi znaleźć pierwszeństwo nad interesem spółki postrzeganym przez pryzmat realizowanych przez spółkę zamierzeń inwestycyjnych i związanych z tym zmian organizacyjnych, czy nawet z interesem publicznym (społecznym) wiązanym z efektywnością wydatkowania środków publicznych. Niewątpliwie bowiem okoliczności wiążące się z ochroną zdrowia pracowników (związaną z przestrzeganiem usankcjonowanych przez obowiązujące przepisy norm i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy) muszą wziąć górę nad interesem spółki, nawet z punktu widzenia – jak podkreśla w omawianym przypadku skarżąca - racjonalności wydatkowanych przez nią środków finansowych.

Nie może też umknąć z pola widzenia w niniejszej sprawie, że uprzednio wobec spółki orzeczona została już raz prolongata terminu wykonania wskazanych obowiązków wynikających z nakazu Inspektora Pracy z dnia 26 kwietnia 2018 r. i niewątpliwie organ w ten sposób przychylił się do wniosku spółki uznając tę prolongatę za słuszną z punktu widzenia interesów skarżącej spółki. Oczywistym być musi jednak, że nie może być uznany za słuszny interes strony sytuacja, w której spółka w dalszym ciągu, pomimo przedłużenia terminu, nie doprowadza do stanu zgodnego z prawem i nie wykonuje nałożonych nań obowiązków związanych z bezpieczeństwem i higieną pracy, tłumacząc to powodami natury ekonomiczno-organizacyjnej, podczas gdy realizacja nakazanych zaleceń dotyczy ochrony zdrowia pracowników wykonujących w dalszym ciągu pracę w warunkach niespełniających norm bezpieczeństwa i higieny pracy.

Zwrócić należy także uwagę, że przedmiotowy wniosek o kolejne przedłużenie terminu do wykonania nakazu złożony został już po upływie przedłużonego terminu, tj. po 30 czerwca 2019 r., a więc – jak słusznie zauważa organ - w sytuacji dającej organom inspekcji pracy podstawę do podjęcia czynności mających na celu przymusowe wyegzekwowanie nałożonych w nakazie obowiązków. W tej sytuacji istotnie kolejne przesunięcie terminu do wykonania nałożonych obowiązków stanowiłoby usankcjonowanie stanu bezprawnego i niweczyłoby cel ich nałożenia, którym jest zapewnienie pracownikom skarżącej spółki bezpiecznych i higienicznych warunków pracy.

Należy także zgodzić się z organem odwoławczym, że – w odniesieniu do twierdzeń skarżącej uzasadniających wniosek o przedłużenie terminu wykonania obowiązków określonych w punktach nr (...), (...), (...) i (...)przedmiotowego nakazu, odnoszących się do działań zmierzających do przeniesienia Zakładu Patomorfologii do innej lokalizacji – nałożone nakazem z dnia 26 kwietnia 2018 r. obowiązki dotyczą konkretnych prac, które zrealizować należy w pomieszczeniach, w których aktualnie zlokalizowany jest Zakład Patomorfologii tj. na terenie byłego "B". Faktyczna zatem zmiana lokalizacji Zakładu Patomorfologii nie będzie prowadziła do wykonania tego nakazu (tj. realizacji wskazanych w nim obowiązków), lecz w istocie prowadzić będzie do zaistnienia podstawy do uznania tych nakazów za bezprzedmiotowe, a w konsekwencji wydania na podstawie art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. decyzji stwierdzającej wygaśnięcie przedmiotowego nakazu w tym zakresie. W tej sytuacji należy podzielić zatem stanowisko organu, że skoro działania podejmowane przez skarżącą spółkę, mające uzasadniać wniosek o przedłużenie terminu wykonania przedmiotowych obowiązków stwierdzonych w ww. nakazie z dnia 26 kwietnia 2018 r., nie mają w istocie na celu doprowadzenia do wykonania nakazu w tym zakresie w zgodzie z jego rozstrzygnięciem, to tym samym nie mogą stanowić zasadnej podstawy do uwzględnienia tego wniosku.

Mając powyższe na uwadze, wbrew zarzutom podniesionym w skardze, organy inspekcji pracy nie naruszyły art. 7, art. 77 oraz art. 155 k.p.a., dlatego Sąd -na podstawie art. 151 p.p.s.a. – oddalił skargę.

Powołane w treści niniejszego uzasadnienia orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl).