Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 1273/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-10-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6135 Odpady
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Piotr Korzeniowski, Sędziowie sędzia WSA Jakub Linkowski, sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec (spr.), Protokolant st. ref. Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 października 2014 r. sprawy ze skargi Syndyka masy upadłości Spółki "E." Sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej z siedzibą w W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.


UZASADNIENIE

IV SA/Wa 1273/14

U Z A S A D N I E N I E

Zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie postanowieniem z dnia [...].03.2014 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. (zwane dalej SKO) utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta W. z dnia [...].10.2013 r., zawieszające postępowanie w sprawie wznowienia postępowania dotyczącego decyzji ostatecznej Prezydenta W. nr [...] z dnia [...].12.2012 r., zezwalającej [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. na zbieranie odpadów przy ul. [...] na działce o nr. ew. [...], obręb [...].

Stan rozpatrywanej sprawy przedstawia się następująco.

Prezydent W. w swym rozstrzygnięciu zauważył, że E. Sp. z o.o. swój interes prawny do wznowienia wskazanego postępowania wywodziła z faktu władania działką o nr. ew. [...], obręb [...] przy ul. [...] w W. Wobec tego organ - w ramach prowadzonego po wznowieniu postępowania - dokonał analizy dokumentów dotyczących tej nieruchomości, złożonych przez pełnomocnika E. Sp. z o.o. wraz z pismem z dnia [...].01.2013 r. Ze zgromadzonych w sprawie materiałów wyprowadził następujące fakty:

1. E. Sp. z o.o. jest właścicielem urządzeń instalacji i obiektów Centralnej Oczyszczalni Ścieków Przemysłowych, zlokalizowanych na działce nr [...], które nabyła aktem notarialnym Rep. [...] z dnia [....] grudnia 2004 r. jako aport i od tamtej pory nie zbyła tych środków trwałych na rzecz innego podmiotu;

2. E. Sp. z o.o. uzyskała decyzję Wojewody [...] znak: [...] z dnia [...] lutego 2007 r., zmienioną decyzją Marszałka Województwa [...] Nr [...].Z z dnia [...] stycznia 2009 r. - pozwolenie zintegrowane na prowadzenie instalacji do unieszkodliwiania odpadów niebezpiecznych, zlokalizowanej na działce o nr. ew. [...] przy ul. [...] w W., ważną do dnia [...] lutego 2017 r.;

3. E. Sp. z o.o. wystąpiła w 2012 roku do Sądu Rejonowego dla W. z pozwem o przywrócenie naruszonego posiadania m.in. Centralnej Oczyszczalni Ścieków Przemysłowych na tej działce i uzyskała w tym postępowaniu zabezpieczenie roszczeń w postanowieniu o sygn. akt [...] z dnia [...].08.2012 r., z którego wynika prawo E. Sp. z o.o. oraz podmiotów działających z jej upoważnienia do całodobowego wejścia i dostępu do znajdujących się na działce nr [...] obiektów, urządzeń infrastruktury i instalacji Centralnej Oczyszczalni Ścieków Przemysłowych.

Prezydent W. mając na uwadze, że toczące się postępowanie sądowe w sprawie własności nieruchomości przy ul. [...] - działki nr [...] z obrębu [...], na której jest prowadzona działalność w zakresie zbierania odpadów przez p. Sp. z o. o., nie zostało zakończone, postanowił zawiesić z urzędu przedmiotowe wznowione postępowanie, na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a.

Stwierdził bowiem, że w niniejszej sprawie do ustalenia tego, czy stroną postępowania w sprawie zakończonej decyzją Nr [...] z dnia [...].12.2013 r., była E. Sp. z o.o. jest rozstrzygnięcie Sądu w sprawie własności przedmiotowej nieruchomości.

Jednocześnie poinformował, że zgodnie z art. 103 K.p.a. zawieszenie postępowania wstrzymuje bieg terminów przewidzianych w K.p.a.

Na skutek zażalenia złożonego przez E. Sp. z o.o. SKO utrzymało to rozstrzygnięcie w mocy.

Samorządowe Kolegium stwierdziło, że w rozpatrywanej sprawie wydanie orzeczenia merytorycznego będącej przedmiotem postępowania przed właściwym organem uwarunkowane jest uprzednim rozstrzygnięciem wstępnego zagadnienia prawnego. E. Sp. z o.o. swój interes prawny do złożenia wniosku o wszczęcie postępowania wznowieniowego w sprawie dotyczącej decyzji ostatecznej Prezydenta W. nr [...] z dnia [...].12.2012 r., zezwalającej P. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na zbieranie odpadów przy ul. [...] (działka ew. nr [...] w obrębie [...]) wywodzi z faktu posiadania działki ew. nr [...].

Samorządowe Kolegium powołało się na art. 29a ust. 1 ustawy z dnia 27.04.2001 r. o odpadach (Dz.U. z 2010 r. nr 185, poz. 1243 ze zm.) stwierdzając, że stronami postępowania o wydanie decyzji lub zezwoleń, o których mowa w art. 19, art. 26, art. 28, art. 53 ust. 4, art. 54 oraz art. 54a, są wnioskodawca lub władający powierzchnią ziemi, na której będzie prowadzone wytwarzanie, odzysk, unieszkodliwianie lub zbieranie odpadów oraz, jeżeli w związku z eksploatacją instalacji utworzono obszar ograniczonego użytkowania, władający powierzchnią ziemi na tym obszarze.

Do ustalenia, czy E. Sp. z o.o. jest stroną w przedmiotowym postępowaniu wznowieniowym wg SKO jest konieczne ustalenie, czy jest posiadaczem działki nr [...]. Kwestia posiadania działki nr [...] przez E. Sp. z o.o. zostanie natomiast rozstrzygnięta przez Sąd Rejonowy dla W. w sprawie o przywrócenie naruszonego posiadania prowadzonej pod sygn. akt [...].

Profesjonalny pełnomocnik, działając w imieniu i na rzecz syndyka masy upadłości Spółki pod firmą E. Sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia.

Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił:

- naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. oraz 97 § 1 K.p.a, poprzez niewłaściwe zastosowanie tych przepisów i utrzymanie w mocy postanowienia Prezydenta W. nr [...] z dnia [...].10.2013 r. w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego z powodu toczącego się postępowania przed sądem cywilnym sygn. akt [...] w sytuacji, gdy postępowanie to dotyczy naruszenia posiadania, a nie własności gruntu i nie dotyczy kwestii prejudycjalnej, której rozstrzygnięcie mogłoby mieć wpływ na rozpatrzenie niniejszej sprawy,

- naruszenie art. 76 § 1 K.p.a, poprzez pomięcie i nieuwzględnienie treści dokumentu urzędowego jakim jest decyzja administracyjna z dnia [...].02.2007 r. wydana przez Wojewodę [...] w sprawie [...] o udzieleniu pozwolenia zintegrowanego dla instalacji do unieszkodliwiania odpadów niebezpiecznych - oczyszczalni chemicznej o przepustowości o 5125 m na dobę zlokalizowaną na dz. o nr. ew. [...] przy ulicy [...] w W., zmienioną decyzją Marszałka Województwa [...] z dnia [...].01.2009 roku nr [...].Z, z której wynika pozwolenie na zbiórkę i transport odpadów oraz warunki gospodarowania nimi. W niniejszym postępowaniu istotne jest, w ocenie skarżącej, iż w dziale VII wskazanego pozwolenia zintegrowanego, zawarte jest pozwolenie na zbiórkę i transport odpadów oraz warunki gospodarowania nimi. Na stronie czwartej wniosku o zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie zbierania i transportu odpadów dla spółki E. Sp. z o.o., na podstawie którego Wojewoda [...] wydał spółce wskazane pozwolenie zintegrowane, jest wskazane, że na działce nr [...] znajdują się obiekty, które E. Sp. z o. o. zamierza wykorzystać do magazynowania odpadów, a są nimi m. in. wiata budowana z utwardzonym podłożem, wyprofilowanym w kształcie tacy i odpływem skierowanym do zbiorników uśredniających z zakładowej oczyszczalni ścieków.

- naruszenie art. 77 K.p.a., poprzez brak wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego, pomięcie istotnych dowodów złożonych w sprawie, w szczególności dowodów w postaci decyzji administracyjnej z dnia [...].02.2007 roku, wydanej przez Wojewodę [...] w sprawie [...], z której wynika pozwolenie na zbiórkę i transport odpadów oraz warunki gospodarowania nimi oraz brak uzasadnienia, jakim dowodom i dlaczego organ administracji odmówił wiarygodności, w szczególności dowodom potwierdzającym istnienie pozwolenia na zbiórkę i transport odpadów po stronie Spółki E. Sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej.

Sprawa o sygn. akt [...] dotyczy naruszenia posiadania i powołana była jedynie jako dodatkowy argument przemawiający za faktem, iż spółce E. Sp. z o. o. przysługuje interes prawny w niniejszym postępowaniu administracyjnym. Spółka E. Sp. z o. o. stwierdziła, że nigdy nie kwestionowała prawa własności nieruchomości stanowiącej działkę gruntu nr [...] z obrębu [...]. Z tego względu wyraziła pogląd, że wynik wskazanego postępowania o przywrócenie naruszonego posiadania nie ma wpływu na rozpatrzenie niniejszej sprawy, a ponadto Spółka E. Sp. z o. o. wywodzi istnienie po jej stronie interesu prawnego w niniejszym postępowaniu wznowieniowym także na podstawie innych okoliczności.

W konkluzji skarżąca stwierdziła, że analiza zarówno decyzji Prezydenta W. z dnia [...].12.2012 r. nr [...] jak i analiza uzyskanej przez nią decyzji - pozwolenia zintegrowanego, wskazuje na wyraźną kolizję interesów spółki P. Sp. z o. o. i spółki E. Sp. z o. o., skoro zgoda na zbiórkę odpadów udzielona dla dwóch podmiotów dotyczy tej samej działki i tego samego miejsca, tj. opisanej wiaty.

W ocenie skarżącej organ I. instancji poczynił prawidłowe ustalenia faktyczne w odniesieniu do nabycia przez Spółkę E. Sp. z o.o. prawa własności urządzeń instalacji i obiektów Centralnej Oczyszczalni Ścieków Przemysłowych, zlokalizowanych na działce nr [...], obręb [...] aktem notarialnym Rep. A nr [...] z dnia [...].12.2004 r., jako aportu i od tamtej pory skarżąca nie zbyła tych środków trwałych na rzecz innego podmiotu.

Wobec tego zgoda udzielona na zbieranie odpadów dla P. Sp. z o.o. odnosi się w rzeczywistości - z względu na ich rodzaj - do odpadów pochodzących z Centralnej Oczyszczalni Ścieków Przemysłowych, której urządzenia, obiekty i instalacje są wyłączną własnością E. Sp. z o. o w upadłości likwidacyjnej i w odniesieniu do których wyłącznie E. Sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej posiada pozwolenie zintegrowane.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. w całości podtrzymało swe dotychczasowe stanowisko w sprawie, wnosząc o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje.

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Wojewódzkie sądy administracyjne w oparciu m. in. o art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz.1269) oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 1270 ze zm., określanej dalej P.p.s.a.) uprawnione są do dokonywania kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oceny legalności zaskarżonych aktów Sąd dokonuje poprzez ustalenie, czy podjęto je zgodnie z przepisami postępowania administracyjnego oraz czy prawidłowo zastosowano i zinterpretowano normy prawa materialnego. Należy nadto zauważyć, iż w myśl art. 134 P.p.s.a. Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Sąd, dokonując oceny legalności zaskarżonego postanowienia SKO w oparciu o powołane przepisy i w granicach sprawy doszedł do przekonania, że skarga jest zasadna, bowiem zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisów obowiązującego prawa, w postaci art. 15 K.p.a. w zw. z art. 7, art. 11 oraz w zw. z art. 97 ust. 1 pkt 4 K.p.a., w stopniu skutkującym koniecznością jego uchylenia jako przedwczesnego, z uwagi na niewyjaśnienie przez organ odwoławczy w sposób dostateczny sprawy.

W pierwszej kolejności należy mieć na względzie, że art. 97 ust. 1 pkt 4 K.p.a. wyraźnie stanowi, że organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd.

Zobowiązany jest zatem wykazać w sposób nie budzący wątpliwości, że niewątpliwie zachodzi wskazana zależność, a inny organ lub sąd rozstrzygnie zagadnienie, które będzie miało walor zagadnienia wstępnego w rozpatrywanej sprawie.

Wobec tego mając na uwadze, iż jest to podstawa do obligatoryjnego zawieszenia toczącego się postępowania administracyjnego, wskazane okoliczności winny zostać wykazane w sposób niebudzący wątpliwości, poprzez wyraźne wskazanie o jakie postępowanie wstępne chodzi, z podaniem jego sygnatury i wyjaśnieniem z jakiej przyczyny stanowi właśnie warunek wstępny dla rozpoznania danej sprawy. Taka precyzyjność jest konieczna, by strony miały jasność w jakiej sytuacji będą mogły wnioskować o podjęcie zawieszonego postępowania, gdyby organ nie uczynił tego z urzędu.

W rozpatrywanej sprawie wskazane wymogi przez organ odwoławczy nie zostały spełnione. Przede wszystkim Samorządowe Kolegium zagadnienia wstępnego upatrywało w sprawie toczącej się przed Sądem Rejonowym, o sygn. akt [...], dotyczącej naruszenia posiadania. Należy odnotować, że nawet pełnomocnik uczestnika postępowania - spółki P. Sp. z o. o. - w odpowiedzi udzielonej [...].03.2014 r. na zażalenie wniesione przez E. Sp. z o. o. w upadłości likwidacyjnej na przedmiotowe postanowienie zawieszające wskazał, że powołane w zaskarżonym postanowieniu powództwo dotyczy ochrony posiadania, a więc stanu faktycznego, a nie prawa. Pozostaje ono w toku po oddaleniu powództwa skarżącej przez Sąd I. instancji. Pełnomocnik ten zaznaczył równocześnie, że organ I. instancji prawidłowo przyjął, że toczy się jednocześnie postępowanie o ustalenie praw własności z powództwa E. Sp. z o. o. w upadłości likwidacyjnej przeciwko m. in. spółce P. Sp. z o. o. Istnieje zatem spór o własność, który może mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy o wznowienie postępowania dotyczącego decyzji ostatecznej Prezydenta W. nr [...] z [...].12.2012 r., zezwalającej P. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na zbieranie odpadów przy ul. [...] na działce o nr. ew. [...], obręb [...].

Wobec tego na organie odwoławczym spoczywał obowiązek wyraźnego określenia tego postępowania, w tym m. in. podania sygnatury akt, pod którą jest prowadzone i przeprowadzenia wnikliwej oceny, czy z uwagi na zakres owego powództwa o ustalenie praw własności, może być uznane za zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 ust. 1 pkt 4 K.p.a., względem wznowienia postępowania dotyczącego decyzji ostatecznej Prezydenta W. nr [...] z [...].12.2012 r., zezwalającej P. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na zbieranie odpadów przy ul. [...] na działce o nr. ew. [...], obręb [...].

We wskazanym piśmie pełnomocnik uczestnika podał, że jest to postępowanie prowadzone pod sygn. akt [...]. Natomiast pełnomocnik uczestnika reprezentujący go na rozprawie przed Sądem oświadczył, że przed Sądem Okręgowym w W. toczy się sprawa dotycząca ustalenia prawa własności, w tym do obiektów budowlanych, położonych na działce nr [...]. Nosiła sygn. akt [....], ale uległa ona zmianie w związku z upadłością likwidacyjną skarżącej. Nowej sygnatury nie pamiętał.

Co do własności, jako tytułu prawnego mającego znaczenie w przedmiotowym wznowionym postępowaniu należy odnotować, że magazynowanie odpadów wymienione w decyzji zezwalającej P. Sp. z o. o. nr [...] z [...].12.2012 r. odbywa się na terenie, do którego posiadacz odpadów ma tytuł prawny (art. 25 ust. 2 ustawy o odpadach z dnia 14.12.2012 r. - Dz. U. z 2013 r., poz. 21). Dla zdefiniowania zaś pojęcia tytułu prawnego odwołać się należy do art. 3 pkt 41 ustawy Prawo ochrony środowiska, gdzie tytuł prawny rozumie się jako prawo własności, użytkowanie wieczyste, trwały zarząd, ograniczone prawo rzeczowe albo stosunek zobowiązaniowy. Nie stanowi go zaś posiadanie.

Samorządowe Kolegium powołało się na art. 29a ust. 1 ustawy z dnia 27.04.2001 r. o odpadach (Dz. U. z 2010 r. nr 185, poz. 1243 ze zm.), wywodząc z niego kto posiada przymiot strony postępowania o wydanie decyzji lub zezwoleń, w kontekście wznowionego postępowania. Uczyniło tak z uwagi na fakt, że decyzja nr [...] wydana została pod rządami ustawy z dnia 27.04.2001 r. o odpadach (Dz. U. z 2010 r. nr 185, poz. 1243 ze zm.). We wskazanym przepisie mówi się o władającym powierzchnią ziemi. Pojęcie władającego zostało natomiast zdefiniowane w art. 3 pkt 44 ustawy Prawo ochrony środowiska. Zgodnie z tym przepisem pod pojęciem władającego powierzchnią ziemi rozumie się właściciela nieruchomości, a jeżeli w ewidencji gruntów i budynków prowadzonej na podstawie ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne ujawniono inny podmiot władający gruntem - podmiot ujawniony jako władający.

Zarówno zatem dawna ustawa o odpadach (z 27.04.2001 r.), jak i ustawa obecnie obowiązująca (z 14.12.2012 r.) nie wiążą przymiotu strony postępowania o zezwolenie na zbieranie odpadów z posiadaniem.

Z przytoczonych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – orzekł jak w pkt. 1 i 2 sentencji.

Rozpatrując ponownie wniesione zażalenie organ uwzględni ocenę prawną i wskazania co do dalszego postępowania, zawarte w uzasadnieniu niniejszego orzeczenia.