Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2340/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-01-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 77 par. 1, art. 80 i art. 107
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: 1.2.1, 5.3.2.1.1, 5.3.2.1.6, V V 9 7.3.3, V V 11 7.3.3
journal: Dz.U. 2013 poz 815
law: Umowa europejska dotycząca międzynarodowego przewozu drogowego towarów niebezpiecznych (ADR), sporządzonej w Genewie dnia 30  września 1957 r.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Zdzisław Romanowski (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Protokolant: ref. staż. Piotr Czyżewski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w B. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz [...] Sp. z o.o. z siedzibą w B. kwotę 160 (sto sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

W dniu [...] stycznia 2014 r. w punkcie kontrolnym [...] (droga krajowa nr [...], 474 km – gm. [...] ) został zatrzymany do kontroli drogowej pojazd członowy składający się z ciągnika siodłowego marki [...] o nr rej. [...] oraz naczepy marki [...] o nr rej. [...] . W momencie zatrzymania ww. pojazdem kierował M. I.i, który wykonywał w imieniu i na rzecz B. Sp. z o.o. siedzibą w [...] (dalej skarżąca) krajowy transport drogowy odpadu towaru niebezpiecznego - związku kadmu (gąbki kadmowej) o nr UN 2570, 6.1 III o masie 23,24 mg (tj. 23,24 t) z Z. S.A. w [...] do [...]. Towar przewożony był w workach o pojemności 1000 kg. Natomiast

w dokumencie przewozowym nr 1/2014 z 13 stycznia 2014 r. wskazano "Odpad dopuszczony do przewozu luzem na podstawie przepisu: V V 9 7.3.3 ADR".

W wyniku oględzin skrzyni ładunkowej stwierdzono, że towar – wbrew zapisowi

w okazanych do kontroli dokumentach - nie jest przewożony luzem, lecz

w opakowaniach - workach o pojemności 1000 kg. W tej sytuacji pojazd powinien być oznakowany gładkimi tablicami barwy pomarańczowej (zgodnie z 5.3.2.1.1 ADR). Tymczasem oznakowany był tablicami barwy pomarańczowej z numerem UN oraz numerem rozpoznawczym zagrożenia (zgodnie z 5.3.2.1.6 ADR).

W oparciu o wyniki kontroli, a także o ustalenia poczynione w toku przeprowadzonego w sprawie postępowania, decyzją z [...] lutego 2014 r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego (dalej WITD), na podstawie art. 107 ust. 1 w zw. z ust. 2 oraz ust. 4 pkt 1 ustawy z 19 sierpnia 2011 r. o przewozie towarów niebezpiecznych – Dz. U. z 2011 r. Nr 227, poz. 1367 ze zm. (dalej ptn), nałożył na skarżącą karę pieniężną w wysokości 200 zł za naruszenie polegające na nadaniu lub przewozie towaru niebezpiecznego środkiem transportu w cysternie, pojeździe-baterii, kontenerze, MEGC lub pojeździe MEMU, niezaopatrzonych

w wymagane i prawidłowe oznakowanie, w zakresie: tablicy lub tablic barwy pomarańczowej – za każdy brakujący element.

W obszernym odwołaniu od decyzji WITD skarżąca podniosła zarzuty naruszenia prawa materialnego: art. 4, art. 59, art. 107 ust. 1 i 2 ptn oraz załącznika do ptn, jak również przepisu 5.3.2 umowy ADR (Umowy europejskiej dotyczącej przewozu drogowego towarów niebezpiecznych), polegającego na błędnym przyjęciu, że pojazd członowy skarżącej, wykorzystany do przewozu towarów niebezpiecznych, powinien być oznakowany gładkimi tablicami barwy pomarańczowej, zaś oznakowanie go tablicami barwy pomarańczowej z numerem UN oraz numerem rozpoznawczym zagrożenia było nieprawidłowe, jak również naruszenia przepisów postępowania mającego wpływ na wynik sprawy, a to art. 107 § 1 i § 3 kpa przez brak precyzyjnego wskazania, które z naruszeń wymienionych

w załączniku do ptn zostało przypisane stronie postępowania.

Zakwestionowała również postanowienie WITD z [...] lutego

2014 r. odmawiające uwzględnienia żądania przesłuchania w charakterze świadka kierowcy M. I. na okoliczność przebiegu transportu. W tym zakresie zarzuciła organowi pierwszej instancji naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy: art. 75 § 1 kpa polegające na nieuwzględnieniu wniosku, którego przedmiotem były okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia sprawy oraz art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 kpa polegające na braku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego sprawy i zaniechaniu czynności zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy.

Uzasadniając tak sformułowane zarzuty skarżąca podkreśliła, że przewożony kontrolowanym pojazdem członowym towar niebezpieczny, w postaci odpadowej gąbki kadmowej (zakwalifikowany zgodnie z ADR do klasy 6.1 pozycji UN 2570 związek kadmu, III grupy opakowania), był przewożony zgodnie z przepisem VV 9 7.3.3 umowy ADR (stanowiącym, iż towar ten może być przewożony luzem

w kontenerach krytych opończą). Ładunek (załadowany do szczelnej wanny samowyładowczej krytej opończą) znajdował się w nieatestowanych workach

z tworzywa sztucznego. Worki te w szeregu przypadkach były nieszczelne, gdyż nawet nie były zawiązane od góry. Organ potraktował te worki jako sztuki przesyłki, przyjmując potoczne rozumienie pojęcia "opakowanie", a nie pojęcie zdefiniowane

w umowie ADR w dziale 1.2. Zgodnie z definicją opakowania przyjętą w przepisie 1.2.1 umowy ADR, opakowaniem jest rzecz mająca zapewnić integralność towaru oraz funkcję ochronną wobec otoczenia. Tym samym opakowaniem w rozumieniu umowy ADR może być taki pojemnik lub inna rzecz, która ze swej istoty będzie szczelna i uniemożliwi kontakt ładunku z otoczeniem. Tymczasem worki użyte do przewozu towaru zostały wykorzystane jedynie ze względów technologicznych.

W szczególności nadawca towaru, z uwagi na warunki technologiczne uniemożliwiające dokonanie bezpośredniego załadunku gąbki kadmowej ze zbiorników stacjonarnych do pojazdów, stosuje worki zaopatrzone w uchwyty umożliwiające swobodne manipulowanie ładunkiem. Worki te nie spełniają podstawowej funkcji opakowania wynikającej z przepisów umowy ADR, tj. funkcji ochronnej wobec ich zawartości. Zatem nie mogą być uznane za opakowania warunkujące uznanie przewozu za przewóz w sztukach przesyłki, część worków

w ogóle nie była zawiązana. W konsekwencji brak jest podstaw do kwestionowania faktu, że ładunek przewożony był luzem. W dokumencie przewozowym nr 1/2014

z 13 lutego 2014 r., zgodnie z przepisami 5.4.1.1.1 i 5.4.1.1.3 umowy ADR, wskazano wyłącznie dane wymagane dla tej formy przewozu.

Na poparcie swojego stanowiska skarżąca przywołała wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 września 2005 r. (sygn. akt VI SA/Wa 1224/04), w którym stwierdzono, że "Umowa ADR pojęcie >>przewóz luzem<< rozumie bowiem szeroko i wcale nie ogranicza takiego przewozu wyłącznie do przypadków, gdy towar był przewożony bez jakiegokolwiek opakowania".

Podsumowując skarżąca podkreśliła brak podstaw do uznania, że była zobowiązana do oznaczenia jednostki transportowej zgodnie z przepisem 5.3.2.1.1 umowy ADR dotyczącym przewozu towaru w opakowaniach. Skoro w sprawie mamy do czynienia z przewozem towarów niebezpiecznych luzem, to zastosowane przez skarżącą oznaczenie jednostki było wystarczające. Przedmiotowa jednostka, zgodnie z przepisem 5.3.2.1.6 umowy ADR, została oznakowana z przodu i z tyłu dwiema prostokątnymi tablicami barwy pomarańczowej zaopatrzonymi w numer rozpoznawczy zagrożenia oraz numer UN przewożonego towaru - 60/2570, wymaganymi zgodnie z przepisem 5.3.1.2.4 umowy ADR dla jednostek transportowych przewożących nieopakowane materiały stałe. Natomiast na obu bokach i z tyłu pojazdu umieszczono nalepki ostrzegawcze według wzoru 6.1, co jest zgodne z podrozdziałem 5.3.1.4 umowy ADR dotyczącym umieszczania nalepek na pojazdach do przewozu towarów luzem. Dodatkowo skarżąca wskazała, że wykorzystanie worków do przewozu towaru niebezpiecznego można uznać za działanie proekologiczne, niwelujące szkodliwe oddziaływanie przewożonych substancji, które nie powinno być piętnowane.

Po rozpoznaniu odwołania od powyższej decyzji, Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej GITD, organ odwoławczy), na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, art. 13, art. 20 ust. 1, art. 59 oraz art. 107 ptn, przepisów 1.4.2.2.1, 5.3.2.1.1., 5.4.3, 7.5.7.1, 8.1.4.1, 8.2.1.1 załącznika A i B do Umowy europejskiej dotyczącej międzynarodowego przewozu drogowego towarów niebezpiecznych (ADR), sporządzonej w Genewie dnia 30 września 1957 r. - Dz. U. z 2013 r., poz. 815 (określanej jako umowa ADR) oraz przepisu lp. 3.4 pkt 1 załącznika do ptn, utrzymał zaskarżoną decyzję w całości w mocy.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy za okoliczność bezsporną uznał, że ze względu "na przewożony towar niebezpieczny UN 2570, 3, III, GRUPA PAKOWANIA, związek kadmu przewożony w workach ("big bagi") o pojemności 1000 kg", kontrolowany przewóz nie podlegał częściowym wyłączeniom obowiązku stosowania niektórych przepisów umowy ADR, określonych przepisami:

- 1.1.3.6 umowy ADR (wyłączenia dotyczące ilości przewożonych w jednostce transportowej),

- działu 3.4 umowy ADR (wyłączenia dotyczące towarów niebezpiecznych pakowanych w ilościach ograniczonych),

- działu 3.5 umowy ADR (wyłączenia dotyczące towarów niebezpiecznych pakowanych w ilościach wyłączonych).

Przepis 5.3.2.1.1 umowy ADR stanowi, że jednostki transportowe przewożące towary niebezpieczne powinny być zaopatrzone w dwie prostokątne tablice barwy pomarańczowej odpowiadające wymaganiom podanym w przepisie 5.3.2.2.1, umieszczone w płaszczyźnie pionowej. Jedna tablica powinna być przymocowana

z przodu, a druga z tyłu jednostki transportowej, obie prostopadle do osi podłużnej tej jednostki. Tablice te powinny być dobrze widoczne. Obowiązek prawidłowego oznakowania pojazdu wynika ponadto z treści przepisu art. 59 ptn, w myśl którego środki transportu przewożące towary niebezpieczne powinny być przystosowane, wyposażone i oznakowane, zgodnie z umową ADR.

Zgodnie z protokołem kontroli, protokołem przesłuchania w charakterze świadka kierowcy oraz dokumentacją fotograficzną znajdującą się w aktach sprawy, kontrolowany pojazd nie był oznakowany dwiema prostokątnymi tablicami barwy pomarańczowej odpowiadającymi wymaganiom określonym w przepisie 5.3.2.2.1 umowy ADR. Stosownie do treści lp. 3.4 pkt 1 załącznika do ptn, przewóz towaru niebezpiecznego środkiem transportu niezaopatrzonym w wymagane i prawidłowe oznakowanie, w zakresie tablicy lub tablic barwy pomarańczowej - za każdy element - sankcjonowany jest karą pieniężną w wysokości 200 złotych. Zatem organ

I instancji nieprawidłowo nałożył na skarżącą karę pieniężną w wysokości 200 zł, zamiast 400 zł z powodu braku dwóch tablic barwy pomarańczowej (2 x 200 zł). Jednakże z uwagi na treść przepisu art. 139 kpa organ odwoławczy nie może wydać decyzji na niekorzyść strony odwołującej się, chyba że zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo lub rażąco narusza interes społeczny. W niniejszej sprawie brak rażącego naruszenia prawa lub interesu społecznego w tymże zakresie powoduje, iż nałożona kara pieniężna w wysokości 200 zł pozostaje niezmieniona.

Zgromadzone w sprawie dowody, w tym zeznania kierowcy w charakterze świadka (który m.in. oświadczył: "W dniu dzisiejszym załadowałem się towarem niebezpiecznym o nr UN 2570 odpad związek kadmu, w Z. S.A. w [...]. Uczestniczyłem w załadunku tego towaru. Ładunek został załadowany na pojazd w opakowaniach tzw. big bag o pojemności 1000 kg"), jednoznacznie wskazują na rodzaj przewożonego w dniu kontroli ładunku. GITD oddalił wniosek skarżącej o ponowne przesłuchanie kierowcy, ponieważ został on już przesłuchany w trakcie czynności kontrolnych pod groźbą odpowiedzialności karnej. Udowadnianie zaś okoliczności, które zostały już udowodnione za pomocą określonych dowodów (dokumentacja fotograficzna, protokół kontroli, przesłuchanie w charakterze świadka) jest bezprzedmiotowe.

W ocenie organu odwoławczego bezsporna pozostaje w sprawie również forma przewozu towaru. W rozpatrywanym przypadku przewożono bowiem ładunek podzielny w postaci odpadu - związku kadmu zapakowanego w workach, który przewożony w ten sposób nie jest przewożony luzem. Skarżąca wskazała wprost

w odwołaniu, iż "ładunek załadowany do szczelnej wanny samowyładowczej krytej opończą, znajdował się w nieatestowanych workach z tworzywa sztucznego. Worki te w szeregu przypadków były nieszczelne, gdyż nawet nie były związane od góry". Sama więc potwierdza, że ładunek przewożony był w workach, przez co nie miał możliwości być przewożony luzem zgodnie z przepisem VV9 umowy ADR.

W ocenie organu drugiej instancji brak jest podstaw do stwierdzenia, iż skarżący nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a tym samym umorzenia postępowania na podstawie art. 109 ptn. Powołując się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 10 marca 2008 r. (sygn. akt VI SA/Wa 67/08) organ wskazał, iż sytuacja taka mogłaby mieć miejsce, jeśli stwierdzone zostanie, że przedsiębiorca dołożył należytej staranności (uczynił wszystko, czego można było od niego rozsądnie wymagać) organizując przewóz, a jedynie wskutek jakichś nadzwyczajnych okoliczności lub zdarzeń doszło do naruszenia. Brak wpływu na powstanie naruszenia musi realnie zaistnieć. Nie wystarczy tylko zakwestionować swoją odpowiedzialność. W przedmiotowej sprawie przedsiębiorca nie uwolnił się od odpowiedzialności, powinien bowiem postępować zgodnie ze wskazanymi przepisami, a wówczas omawiana nieprawidłowość nie miałyby miejsca.

Na powyższą decyzję skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji

i poprzedzającej ją decyzji WITD. Zaskarżonej decyzji zarzuciła:

1. naruszenie przepisów prawa materialnego, a to art. 4, art. 59, art. 107 ust. 1

i 2 ptn oraz załącznika do ptn, jak również przepisu 5.3.2 umowy ADR, polegające na błędnym przyjęciu, że pojazd członowy skarżącej wykorzystany do przewozu towarów niebezpiecznych powinien być oznakowany gładkimi tablicami barwy pomarańczowej, zaś oznakowanie go tablicami barwy pomarańczowej z numerem UN oraz numerem rozpoznawczym zagrożenia było nieprawidłowe,

2. naruszenie przepisów postępowania administracyjnego mające wpływ na wynik sprawy, a to:

- art. 75 § 1 kpa polegające na nieuwzględnieniu przez organ pierwszej instancji wniosku dowodowego strony, którego przedmiotem były okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia sprawy,

- art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 kpa polegające na braku wyczerpującego zebrania

i rozpatrzenia materiału dowodowego sprawy i zaniechaniu czynności zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy,

- art. 138 § 1 pkt 1 kpa poprzez orzeczenie przez organ odwoławczy o utrzymaniu

w mocy wadliwej decyzji organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu skargi skarżąca powtórzyła argumentację zawartą

w odwołaniu od decyzji pierwszoinstancyjnej (wyżej już szczegółowo zacytowaną) podkreślając, że zgodnie z przepisem VV9 7.3.3 umowy ADR ww. towar może być przewożony luzem w kontenerach krytych opończą i taka też forma została zastosowana w tej sprawie. Towar był przewożony w szczelnej naczepie typu wanna samozaładowcza, a całość była przykryta opończą; zatem zgodnie z wymogami umowy ADR był przewożony luzem.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

If\

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Sąd administracyjny kontroluje zaskarżoną decyzję wyłącznie pod kątem zgodności z przepisami prawa materialnego i procesowego, przy czym stosownie do art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami

i wnioskami skargi.

Skargę w tej sprawie należało uwzględnić, gdyż organ odwoławczy nie wyjaśnił w sposób wyczerpujący i niewątpliwy wszystkich istotnych okoliczności faktycznoprawnych sprawy. W szczególności nie odniósł się do podniesionych

w odwołaniu zarzutów (tj. nie rozpoznał ponownie sprawy przez pryzmat odwołania), ograniczając się do stwierdzenia, iż w jego ocenie bezsporna pozostaje w sprawie forma przewozu towaru niebezpiecznego. Jednostronnie w tej sytuacji przyjął, że towar ten / ładunek, wbrew treści dokumentu przewozowego, nie był przewożony luzem, tylko w opakowaniach, w konsekwencji oznakowanie pojazdu nie odpowiadało zastosowanej formie przewozu towaru niebezpiecznego. Nie wskazał przy tym co rozumie pod pojęciem "przewóz towaru niebezpiecznego luzem" i nie przywołał w tym kontekście żadnych przepisów; można jedynie przypuszczać, że zdaniem organu przewóz towaru w jakichkolwiek workach / opakowaniach (choćby nieszczelnych czy niezawiązanych) wyklucza możliwość uznania, iż towar przewożony jest luzem. Oznaczać to też może, że organ posługuje się w sprawie tym pojęciem w potocznym jego rozumieniu, nie zwracając uwagi na fakt szczegółowych uregulowań w umowie ADR dotyczących problematyki przewozu towarów luzem

i w opakowaniach / sztukach przesyłki oraz zdefiniowania w tej umowie podstawowych pojęć z tego zakresu problematyki. Unormowania te i definicje winny stać się przedmiotem analizy organu w procesie czynionych w sprawie ustaleń, czemu organ winien dać wyraz w uzasadnieniu decyzji. Tymczasem niepełność

i lakoniczność decyzji organu drugiej instancji uniemożliwia Sądowi kontrolę poprawności subsumcji ustaleń faktycznych pod zastosowaną normę prawną,

a szerzej sądowoadministracyjną kontrolę zaskarżonej decyzji.

W tym miejscu podkreślenia wymaga, że w postępowaniu administracyjnym obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznoprawnego sprawy, w tym zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego oraz prawnej oceny poczynionych w ten sposób ustaleń w świetle zastosowanych przepisów prawa, spoczywa na organie. Sąd administracyjny nie może zastąpić organu administracji w wykonaniu tego obowiązku, a to w myśl zasady, że nie czyni własnych ustaleń w sprawie, tylko ocenia zaskarżony akt pod względem zgodności

z prawem materialnym i przepisami procesowymi. Taka ocena / kontrola możliwa jest jednak tylko w warunkach wyczerpującego dokonania przez organ ustaleń faktycznych i odniesienia się do wszystkich kwestii istotnych dla oceny prawidłowości zastosowania przezeń w sprawie przepisów prawa materialnego, przez co należy rozumieć również wykładnię tych przepisów na potrzeby/w kontekście poczynionych ustaleń, tak żeby można było prześledzić tok rozumowania organu, który zastosował te przepisy w uwarunkowaniach stanu faktycznego sprawy.

Uzasadnienie prawne decyzji powinno zawierać umotywowaną ocenę stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa oraz wskazywać, jaki zachodzi związek między tą oceną a treścią rozstrzygnięcia. Z wyjaśnieniem podstawy prawnej wiąże się więc podanie treści przepisu, na który organ się powołuje oraz przedstawienie przyjętej przez organ jego wykładni. Jak wykazuje praktyka wydawania decyzji oraz orzecznictwo sądowe, często zdarza się, że ten sam przepis jest interpretowany/wyjaśniany w różny sposób, stąd w uzasadnieniu decyzji tak ważną rolę odgrywa przyjęta przez organ administracji i zastosowana w sprawie interpretacja/wykładnia przepisu (por. Cz. Martysz – Komentarz do art. 107 K.p.a., stan prawny 2010.08.01, pkt 15 w Lex Omega, jak również A. Wróbel – Komentarz do art. 107 K.p.a., stan prawny 2014.05.11, pkt 14 w Lex Omega, gdzie zwraca się uwagę na konieczność wyjaśnienia podstawy prawnej i faktycznej decyzji, czyli wytłumaczenia się przez organ z zastosowania określonego przepisu).

Reasumując, aby skontrolować decyzję organu Sąd musi dysponować ustaleniami i stanowiskiem organu co do wszystkich okoliczności faktycznych

i prawnych, które determinują sposób objętego tą decyzją rozstrzygnięcia sprawy. Inaczej kontrola sądowoadministracyjna jest niemożliwa, a zaskarżona decyzja podlega uchyleniu. Tak też stało się w niniejszej sprawie.

Przede wszystkim organ nie wyjaśnił dlaczego zastosowana przez skarżącą forma przewozu odpadu towaru niebezpiecznego - gąbki kadmowej w workach nie może być zakwalifikowana jako przewóz towaru niebezpiecznego luzem. Powołując się wyłącznie na przepis 5.3.2.1.1umowy ADR, który stanowi o sposobie oznakowania jednostki transportowej przewożącej towary niebezpieczne tablicami barwy pomarańczowej, organ nie wskazał prawnych przesłanek zastosowania tego przepisu, które jednocześnie włączałyby zastosowanie przepisu 5.3.2.1.6 umowy ADR, na którym z kolei skarżąca spółka opiera swoje stanowisko w sprawie utrzymując, że oznakowanie pojazdu stosownie do tego przepisu, w okolicznościach faktycznych wykonywanego przewozu, było prawidłowe. W szczególności organ pominął (a w każdym bądź razie nie dał temu wyrazu w argumentacji wyczerpującej uzasadnienie zaskarżonej decyzji) zawarte w umowie ADR definicje pojęć: "sztuka przesyłki", "opakowanie" czy "worek" (por. przepisy Tomu I umowy ADR, Załącznik A Część 1 Dział 1.2 – Definicje i jednostki miar, w tym przepis 1.2.1 – Definicje, jak również uregulowania przepisów dotyczących przewozu w sztukach przesyłki

i przewozu luzem (por. przepisy Tomu II umowy ADR, Załącznik A \c.d.\ Część 7 Dział 7.2 – Przepisy dotyczące przewozu w sztukach przesyłki i Dział 7.3 – Przepisy dotyczące przewozu luzem, w tym przepisy V V9 i V V11 7.3.3 tego działu). Organ nie odniósł się też do stanowiska skarżącej, że wykorzystane przez nią (ze względów technologicznych) do przewozu towaru niebezpiecznego worki (o bardzo dużej pojemności – 1000 kg) były nieszczelne i niezawiązane, arbitralnie przyjmując - bez przeprowadzania jakichkolwiek rozważań / analiz, uwzględniających wymienione uregulowania umowy ADR, iż towar przewożony w taki sposób nie jest przewożony luzem.

Umowa europejska dotycząca międzynarodowego przewozu drogowego towarów niebezpiecznych (ADR), sporządzona w Genewie dnia 30 września 1957 r., ratyfikowana i ogłoszona w Dzienniku Ustaw z 2013 r., poz. 815, jest źródłem prawa. Przedsiębiorcy uczestniczący w przewozie towarów mają zatem obowiązek przestrzegania przepisów tej umowy, a naruszenie jej postanowień jest sankcjonowane karami pieniężnymi, których wysokość określają przepisy prawa krajowego. Stosownie do treści przepisu V V11 7.3.3 umowy ADR dozwolony jest przewóz luzem w specjalnie wyposażonych pojazdach i kontenerach w taki sposób, aby nie stwarzało to zagrożenia dla ludzi, zwierząt i środowiska, np. przez załadunek odpadów w worki lub przez zamknięcia hermetyczne. Skarżąca spółka wskazała na ten przepis w odwołaniu od decyzji pierwszoinstancyjnej. Według skarżącej wynika

z niego, że worki, potocznie traktowane jako opakowanie, nie są za takie uznane

w umowie ADR, a przewóz ładunku w workach nie wyłącza traktowania przewozu jako przewozu luzem. Skarżąca powołała się też na przepis V V9 7.3.3 umowy ADR,

w świetle którego dozwolony jest przewóz luzem ładunku całkowitego w pojazdach krytych opończą, w kontenerach zamkniętych lub w dużych kontenerach krytych opończą i mających pełne ściany. Według skarżącej, zgodnie z tym przepisem, przewożony przez nią ww. towar "może być przewożony luzem w kontenerach krytych opończą" i w stanie faktycznym sprawy taka też forma przewozu została zastosowana, to jest towar był przewożony luzem zgodnie z "przywołanym przepisem umowy ADR".

Organ odwoławczy nie ustosunkował się do tej argumentacji; tym samym nie wiadomo dlaczego odmówił zastosowania w sprawie wymienionych przepisów. Tak samo nie wyjaśnił podjętego rozstrzygnięcia w kontekście zdefiniowanych w umowie ADR, wzmiankowanych już wyżej, pojęć "sztuka przesyłki", "opakowanie" czy "worek".

"Sztuka przesyłki" - w świetle umowy ADR - oznacza końcowy produkt operacji pakowania, składający się z opakowania, dużego opakowania lub DPPL wraz z jego zawartością, które przygotowane są do wysyłki. Określenie to obejmuje naczynia do gazów, jak również przedmioty, które ze względu na swój rozmiar, masę lub kształt mogą być przewożone bez opakowania, albo w kołyskach, skrzyniach lub

w urządzeniach do przenoszenia. Określenie to wyłącza materiały promieniotwórcze

i nie obejmuje towarów przewożonych luzem oraz towarów przewożonych

w cysternach. Natomiast "opakowanie" oznacza jeden lub więcej pojemników oraz inne elementy lub materiały potrzebne do zapewnienia ich integralności oraz spełniania przez nie funkcji ochronnych wobec zawartości (patrz także "opakowanie kombinowane", "opakowanie złożone (tworzywo sztuczne)", "opakowanie złożone (szkło, porcelana lub kamionka)", "opakowanie wewnętrzne", "duży pojemnik do przewozu luzem (DPPL)", "opakowanie pośrednie", "duże opakowanie", "opakowanie metalowe lekkie", "opakowanie zewnętrzne", "opakowanie regenerowane", "opakowanie przerobione", "opakowanie wtórne", "opakowanie awaryjne" oraz "opakowanie pyłoszczelne). Z kolei "worek" oznacza elastyczne opakowanie

z papieru, folii, tworzywa sztucznego, materiału tkanego lub innego odpowiedniego materiału.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, organ winien wyjaśnić kryterium "przewozu towaru niebezpiecznego luzem" w świetle przepisów umowy ADR i na tej podstawie ustalić, czy zastosowany przez skarżącą sposób przewozu ww. odpadu gąbki kadmowej spełniał to kryterium czy nie, w tym także ustalić w sposób jednoznaczny, czy ten rodzaj towaru w ogóle może podlegać takiemu przewozowi czy tylko przewozowi w opakowaniach (w decyzji pierwszoinstancyjnej z [...] lutego 2014 r. WITD stwierdził bowiem, że przewóz materiału niebezpiecznego o nr UN 2570 może być dokonany po zapakowaniu tego towaru w opakowania zgodnie ze wskazaną instrukcją, natomiast ładunek towaru w tej sprawie został "nadany do przewozu w opakowaniu, które nie spełniało wymagań ADR, a opakowania nie zostały prawidłowo oznakowane" – por. stronę 3 tej decyzji). Dopiero wówczas możliwe też będzie ustalenie, w jaki sposób powinna być oznakowana jednostka transportowa skarżącej i wyciągnięcie z tego ustalenia prawnych konsekwencji. Sąd tej kwestii nie przesądza, gdyż w procesie czynionych w sprawie ustaleń faktycznoprawnych to organ obowiązany jest w pierwszej kolejności zająć co do tego stanowisko, które będzie mogło podlegać kontroli sądowoadministracyjnej. Na marginesie Sąd podkreśla tylko, iż umowa ADR pojęcia "przewóz luzem" nie ogranicza wyłącznie do przypadków, gdy towar jest przewożony bez jakiegokolwiek opakowania.

Z tych wszystkich względów Sąd na podstawie przepisów art. 145 § 1 pkt 1) lit. c i art. 152 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania Sąd rozstrzygnął w oparciu o przepis art. 200 p.p.s.a