Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 652/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2016-10-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 218 par 1, art. 217 par 2 pkt 2, art. 218 par 2
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 3, art 6, art. 6 ust 3, art. 6 ust 3 pkt 1, art. 6 ust 3 pkt 2, art 7 ust 1
journal: Dz.U. 2003 nr 64 poz 592
law: Ustawa z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska, Sędzia WSA Arkadiusz Windak, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 10 października 2016 r. sprawy ze skargi E. J. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o żądanej treści oddala skargę.


UZASADNIENIE

Wójt Gminy, po rozpatrzeniu wniosku E. J. z dnia [...] r. o potwierdzenie jej oświadczenia o osobistym prowadzeniu gospodarstwa rolnego w miejscowości P., gm. K., stanowiącego część działki nr [...] , o powierzchni [...] ha, postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] odmówił wydania E. J. poświadczenia oświadczenia o żądanej treści.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wyjaśnił, że zgodnie z treścią art. 218 § 2 k.p.a. w zw. z art. 6 ustawy z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego, przed wydaniem zaświadczenia potwierdzającego fakty albo stan prawny, organ administracji publicznej, może przeprowadzić w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające. Z uwagi na powyższe, strona została wezwana w dniu [...] r. do przedstawienia, w terminie 7 dni od daty otrzymania pisma, potwierdzenia prowadzenia ww. gospodarstwa rolnego, w tym m.in. dokumentów obrazujących zasięg gospodarstwa rolnego w skład, którego wchodzi działka o nr ewidencyjnym [...] obręb P. (obecnie po podziale geodezyjnym nr [...] , obręb P. ) oraz załącznika graficznego (map geodezyjnych), obrazującego granice działek sąsiadujących ze sobą a wchodzących w skład jej gospodarstwa rolnego, a nadto przedstawienia dowodu zamieszkania na terenie jednej z nieruchomości wchodzących w skład przedmiotowego gospodarstwa rolnego z okresu ostatnich 5 lat poprzedzających złożenie wniosku, jak również dowodów potwierdzających kwalifikacje rolnicze.

W zakreślonym terminie strona nie przedstawiła żadnych dowodów potwierdzających jej osobiste prowadzenie gospodarstwa rolnego. Składała co prawda wielokrotnie oświadczenia o osobistym prowadzeniu gospodarstwa rolnego jednak nie złożyła żadnego dowodu potwierdzającego powyższy fakt.

W tej sytuacji organ zwrócił się o informacje w powyższym zakresie do Wójta Gminy D. W odpowiedzi uzyskał informację, że strona uzyskała potwierdzone oświadczenie o osobistym prowadzeniu gospodarstwa rolnego na terenie gminy Dobra na podstawie aktów notarialnych dotyczących prawa własności gruntów położonych na terenie gminy D., decyzji podatkowych, zaświadczenia o zameldowaniu oraz decyzji o zwrocie podatku akcyzowego zawartego w cenie oleju napędowego wykorzystywanego do produkcji rolnej. Wójt Gminy D. poinformował również, że strona nie przedstawiła tamtemu organowi żadnych dokumentów potwierdzających jej wykształcenie rolnicze, staż pracy w rolnictwie czy innych dokumentów potwierdzających jej osobiste prowadzenie gospodarstwa rolnego w gminie D.

Z kolei na podstawie informacji uzyskanych ze Starostwa P. ustalono, że grunty należące do strony nie stanowią jednego gospodarstwa rolnego, tzn. nie graniczą ze sobą bezpośrednio i nie tworzą całości gospodarczej, gdyż są położne w różnych miejscach, zaś działka położona w gminie K., obręb P. o numerze [...] , nie przylega do granicy gminy D., a leży na pograniczu gminy G. i granicy państwa.

Biorąc pod uwagę okoliczności jakie zaistniały w sprawie, w tym w szczególności brak zameldowania na terenie gminy K., zameldowanie na pobyt stały w gminie Dobra, brak dokumentów potwierdzających wykształcenie rolnicze bądź staż pracy w rolnictwie, brak opłacania składek do Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, jak również bierność strony w zakresie potwierdzenia jakichkolwiek faktów czy dokumentów i brak zaangażowania strony w postępowanie – organ uznał, że wnioskodawczyni nie prowadzi gospodarstwa rolnego w rozumieniu art. 5 ust. 1 ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego. Zgodnie z tym przepisem, za gospodarstwo rodzinne, uważa się gospodarstwo rolne prowadzone przez rolnika indywidualnego (który posiada wykształcenie rolnicze bądź staż pracy w rolnictwie) oraz w którym łączna powierzchnia użytków rolnych jest nie większa niż 300 ha.

Organ uznał, że wnioskodawczyni jest płatnikiem podatku rolnego w gminie Kołbaskowo w odniesieniu do dzierżawionych gruntów rolnych, ale płacenie tego podatku nie świadczy jednoznacznie o prowadzeniu gospodarstwa rolnego.

Zdaniem organu, strona nie potrzebuje od Wójta Gminy K. (brak interesu prawnego) potwierdzenia takiego oświadczenia, gdyż posiada takowe od Wójta Gminy D. (w której mieszka), a dodatkowo uzyskała od Wójta Gminy K. zaświadczenie o posiadaniu użytków rolnych w gminie K. i to wystarczy stronie do wykazania, np. w Agencji Nieruchomości Rolnych, że jest rolnikiem i prowadzi osobiście gospodarstwo w gminie sąsiedniej, co pozwoli stronie na wzięcie udziału w przetargu na zbycie nieruchomości rolnych od tej Agencji.

Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych organ wskazał, że odmowa wydania zaświadczenia następuje m.in. w sytuacji gdy organ nie dysponuje danymi niezbędnymi do wydania zaświadczenia z uwagi na brak ich potwierdzenia w posiadanych dokumentach. W rozpatrywanej sprawie, zdaniem organu, taki właśnie stan faktyczny ma miejsce. Organ nie posiada bowiem dokumentów potwierdzających to, że E. J. posiada odpowiednie kwalifikacje określone w art. 6 ust. 2 ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego, pozwalające przyjąć, że jest ona rolnikiem indywidualnym w rozumieniu ww. ustawy jak i nie posiada dowodów na okoliczność osobistego prowadzenia przez nią gospodarstwa rolnego.

Na powyższe postanowienie E. J. złożyła zażalenie, w którym zarzuciła rażące naruszenie ustawy zasadniczej RP, sprzeczność istoty prowadzonego postępowania z cechą konkretności złożonego żądania, "wadę powodującą nieważność z mocy prawa", oparcie postanowienia na fałszywych ustaleniach służących za podstawę jego wydania, rażące naruszenie przepisów postępowania, wadliwą interpretację i błędne zastosowanie przepisów prawa, wydanie rozstrzygnięcia bez podstawy prawnej.

Skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia, orzeczenie, że zostało ono wydane z rażącym naruszeniem prawa lub o ponowne rozpatrzenie sprawy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, orzeczenie, że postanowienie wydano z rażącym naruszeniem prawa, a także orzeczenie, że postanowienie jest niewykonalne ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości, orzeczenie, że wydano je z rażącym naruszeniem prawa i orzeczenie, że postanowienie jest niewykonalne.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...] r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 oraz art. 219 Kodeksu postępowania administracyjnego, utrzymało zaskarżone postanowienie w mocy.

W motywach podjętego rozstrzygnięcia organ wyjaśnił, że stosownie do przepisu art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego, dowodem potwierdzającym osobiste prowadzenie gospodarstwa rolnego jest oświadczenie prowadzącego to gospodarstwo, poświadczone przez wójta. Po przytoczeniu treści art. 6 ww. ustawy wskazał, że ustawodawca przewidział sytuację, w której gospodarstwo rolne, jako całość, położone będzie na terenie kilku gmin. Rolnik może więc zamieszkiwać na terenie jednej z kilku gmin, na obszarze których położone jest gospodarstwo. Nie może też stanowić podstawy odmowy wydania poświadczenia oświadczenia o żądanej treści fakt, że działki są rozproszone geograficznie, zaś działka znajdująca się na terenie gminy K. nie przylega do działek znajdujących się na terenie gminy D. W rozumieniu przepisów Kodeksu cywilnego istotne jest bowiem funkcjonalne powiązanie wszystkich składników wchodzących w skład gospodarstwa, które tworzą pewną zorganizowaną, gospodarczą całość. Możliwe i obecnie powszechne jest więc, funkcjonowanie gospodarstwa rolnego w sytuacji kiedy grunty znajdują się na terenie kilku gmin i nie przylegają do siebie.

Istotna w sprawie jest natomiast, zdaniem organu II instancji, konieczność ustalenia przez organ przesłanki posiadania przez E. J. odpowiednich kwalifikacji, pozwalających stwierdzić, że jest ona rolnikiem indywidualnym w rozumieniu ustawy, jak i faktu osobistego prowadzenia przez wnioskodawczynię gospodarstwa rolnego.

W celu ustalenia powyższych okoliczności organ I instancji wezwał stronę do przedstawienia m.in. dowodów na okoliczność ustalenia, czy posiada ona odpowiednie kwalifikacje określone w art. 6 ust. 2 ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego, pozwalające przyjąć, że jest rolnikiem indywidualnym w rozumieniu ustawy jak i dowodów na okoliczność osobistego prowadzenia przez nią gospodarstwa rolnego.

W odpowiedzi na powyższe wnioskodawczyni nie złożyła żądanych dowodów ani wyjaśnień. W piśmie z [...] r. podniosła, że dowody na potwierdzenie okoliczności wskazywanych przez organ znajdują się w jego posiadaniu.

Zdaniem Kolegium, z powyższych przyczyn, wobec braku wystarczających danych umożliwiających poświadczenie oświadczenia E. J. o osobistym prowadzeniu gospodarstwa rolnego na terenie Gminy K., należało odmówić poświadczenia oświadczenia o wymienionej wyżej treści.

E. J. zaskarżyła ww. postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, wnosząc o stwierdzenia jego nieważności i orzeczenie, że wydano je z rażącym naruszeniem prawa lub o uchylenie postanowienia i orzeczenie, że wydane zostało z rażącym naruszeniem prawa, a także, że wydano je bez podstawy prawnej. Oprócz zarzutów podnoszonych w zażaleniu na postanowienie organu I instancji strona dodatkowo podniosła także zarzut wydania postanowienia w oparciu o dokumenty, na których dopuszczono się przestępstwa fałszerstwa w celu wydania niekorzystnego rozstrzygnięcia, a także celowego i świadomego zatajania prawdy i ukrywania dokumentów kluczowych dla postępowania i jego rozstrzygnięcia oraz wydania rozstrzygnięcia na podstawie z premedytacją zmanipulowanych przepisów prawa i błędnego ich zastosowania, jak również "zbeszczeszczenia zaufania do dokumentu urzędowego i organu władzy państwowej – przestępstwo przeciwko dokumentom" a nadto zarzut wydania rozstrzygnięcia przez skład orzekający podlegający wyłączeniu oraz przekroczenia uprawnień i "braku wymogu legalności".

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie wskazując, że zarzuty skargi są nieuzasadnione.

W piśmie nadesłanym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie w dniu 15 lipca 2016 r., zatytułowanym "Skarga na postanowienie SKO z dnia [...] r. o znaku [...]", skarżąca wskazała te same zarzuty, które znalazły się w skardze złożonej w dniu [...] r. jednocześnie uzupełniła uzasadnienie wspomnianej skargi.

Strona podniosła m.in., że "Wójt Gminy K. wspólnie z SKO dokonali zamachu na wiarygodności dokumentów i ich pewność obrotu oraz cechę jaka jest im przypisywana, zaufanie do dokumentu wystawionego przez funkcjonariusza publicznego i urząd publiczny, państwowy". W jej ocenie "Wójt K. nie dość, że postrzega otoczenie i fakty w innej rzeczywistości i wymiarze – dokonując fałszerstw, to ustanawia własne prawa dla tego postępowania". Dowodem na powyższe, zdaniem skarżącej, jest zawarte w zaskarżonym postanowieniu z dnia 1 kwietnia 2016 r. stwierdzenie dotyczące braku potrzeby uzyskania przez skarżącą potwierdzenia przedmiotowego oświadczenia z uwagi na to, że takowe posiada od Wójta Gminy D. Ponieważ postępowanie dotyczy nieruchomości położonej na terenie gminy K. zatem, w ocenie skarżącej, doszło w tym wypadku do naruszenia przepisów o właściwości miejscowej.

Skarżąca zaznaczyła, że zwracając się o informacje w jej sprawie do Agencji Nieruchomości Rolnych Skarbu Państwa, organ działał bez podstawy prawnej.

Nie kwestionując, że organ może zwrócić się do wnioskodawczyni o przedstawienie dowodów, z których wynika, że jej decyzje dotyczące gospodarstwa rolnego związane są z jego działalnością stosownie do normy prawnej art. 6 ust. 2 ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego, strona wskazała, że Wójt Gminy K. nigdy nie wystosował do niej takiego żądania. Z uwagi na treść tego przepisu dowodem w sprawie będzie wszystko to co świadczy o tym, że podejmuje ona wszelkie decyzje dotyczące prowadzenia działalności rolniczej w tym gospodarstwie. Natomiast nie są potwierdzeniem osobistego prowadzenia gospodarstwa rolnego dowody, żądane w wezwaniu Wójta K. z dnia 21 marca 2016 r. ani te wymienione w zaskarżonym postanowieniu, w tym m.in. kwalifikacje rolnicze, uznanie za rolnika indywidualnego, obowiązek 5-letniego zamieszkania.

W kolejnym piśmie z dnia [...] r. (zatytułowanym "Skarga II uzupełnienie") skarżąca zawarła dodatkowo zarzut zastosowania przez organ niewłaściwego przepisu prawa materialnego. Zdaniem strony, organy I i II instancji zataiły w niniejszej sprawie "istnienie art. 7 nowelizacji ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego", zgodnie z którym osoby fizyczne, które w dniu wejścia w życie ustawy zmieniającej (3.12.2011 r.) są rolnikami indywidualnymi w rozumieniu art. 6 ustawy wymienionej w art. 3, w brzmieniu dotychczasowym i nie spełniają warunków, o których mowa w art. 6 ustawy wymienionej w art. 3, w brzmieniu nadanym ustawą (zmieniającą), przez okres 5 lat od dnia wejścia w życie ustawy, uznaje się za osoby spełniające te warunki.

Skarżąca wskazała, że ustawodawca nowelizując ustawę o kształtowaniu ustroju rolnego w cytowanym art. 7 ustawy zmieniającej zdecydował, że w obiegu prawnym będą obowiązywały dwie wersje art. 6 ust. 2 ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego – jedna w brzmieniu sprzed nowelizacji ustawy z dnia 3 grudnia 2011 r. a druga w brzmieniu po tej nowelizacji. O kształcie postępowania jak i o dowodach potwierdzających osobiste prowadzenie gospodarstwa rolnego przesądza zatem zastosowanie w postępowaniu o wydanie zaświadczenia o osobistym prowadzeniu gospodarstwa rolnego jednego z unormowań zawartych w art. 6 ust. 2 sprzed bądź po nowelizacji ustawy.

Strona zaznaczyła, że to treść wniosku o wydanie zaświadczenia decyduje o normie prawnej, na podstawie której organ ma procedować w sprawie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w swym postanowieniu z dnia 27 kwietnia 2016 r. zaaprobowało w pełni wybór Wójta Gminy , że ten rozpatrzył wniosek z dnia [...] r. na podstawie innej (niewłaściwej) normy prawnej – przepisu prawa materialnego niż powinien być zastosowany.

Po przytoczeniu definicji gospodarstwa rolnego oraz pojęcia osobistego prowadzenia gospodarstwa rolnego skarżąca podniosła, że o prowadzeniu takiego gospodarstwa można mówić gdy dana osoba podejmuje wszelkie decyzje dotyczące prowadzenia działalności w gospodarstwie rolnym. Dowodem na takie prowadzenie gospodarstwa mogą być chociażby decyzje podatkowe i decyzje o przyznaniu zwrotu podatku akcyzowego.

Skarżąca podniosła ponadto, że w niniejszej sprawie mamy do czynienia z niedopuszczalną sytuacją procesową bowiem w składzie Samorządowego Kolegium Odwoławczego wydającego postanowienie znajdują się te same osoby, które orzekają we wszystkich postępowaniach (wymiennych w piśmie skarżącej k. 43 v akt).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:

W oparciu o przepis art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066), art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718) sądowa kontrola zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w § 2 tego przepisu sprawowana jest według kryterium zgodności z prawem. Zgodnie z art. 134 § 1 cytowanej ustawy, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Sądowa kontrola zaskarżonego postanowienia dokonana według powyższego kryterium wykazała, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż akt ten nie narusza przepisów prawa w stopniu uzasadniającym jego wyeliminowanie z obrotu prawnego.

Zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Wójta Gminy K. wydane zostały w trybie i na zasadach określonych w Dziale VII k.p.a. zatytułowanym "Wydawanie zaświadczeń" ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23), zwanej dalej k.p.a. Przesłanki i tryb wydawania zaświadczeń reguluje art. 217 k.p.a., który w § 1 stanowi, że organ administracji publicznej wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie. Przepis § 2 stanowi natomiast, że zaświadczenie wydaje się, jeżeli:

1) urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa;

2) osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego.

Zgodnie z art. 218 § 1 k.p.a. w przypadkach, o których mowa w art. 217 § 2 pkt 2, organ administracji publicznej obowiązany jest wydać zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. W myśl art. 218 § 2 k.p.a. organ administracji publicznej, przed wydaniem zaświadczenia, może przeprowadzić w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające.

W niniejszej sprawie skarżąca domagała się poświadczenia przez Wójta Gminy K. złożonego przez nią w Urzędzie Gminy K., w dniu [...] r., oświadczenia o tym, że na dzień [...] r. osobiście prowadziła gospodarstwo rolne położone w miejscowości P. na terenie gminy K. w powiecie polickim w województwie zachodniopomorskim ogólnej powierzchni [...] ha, w tym użytków rolnych [...] ha, oraz nadal osobiście je prowadzi, a według stanu na dzień złożenia oświadczenia, powierzchnia prowadzonego przez nią gospodarstwa nie uległa zmianie i obecnie wynosi [...] ha, w tym użytków rolnych [...] ha.

Powyższe oświadczenie złożone zostało na druku zatytułowanym "oświadczenie o osobistym prowadzeniu gospodarstwa rolnego" – dotyczącym osoby spełniającej warunki art. 7 ustawy z dnia 16 września 2011 r. o zmianie ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa oraz o zmianie niektórych ustaw (art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego Dz.U. z 2003 r., nr 64, poz. 592 z późn. zm.). Skarżąca domagała się potwierdzenia przez Wójta Gminy K. zgodności opisanego wyżej oświadczenia ze stanem faktycznym na dzień [...] r. oraz na dzień złożenia tego oświadczenia.

Zdaniem Sądu, słusznie przyjęły organy obu instancji, że wydanie takiego poświadczenia nie jest możliwe skoro organy nie dysponują danymi niezbędnymi do jego wydania z uwagi na brak ich potwierdzenia w posiadanych dokumentach.

Zgodnie z treścią art. 218 § 2 k.p.a., organ administracji publicznej, przed wydaniem zaświadczenia, może przeprowadzić w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające.

Na konieczność przeprowadzenia takiego postępowania zwracano zresztą organowi uwagę w wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie wydanych w sprawach ze skargi E. J. na postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego uchylające postanowienia Wójta Gminy K. o odmowie wydania poświadczenia oświadczenia o żądanej treści. W uzasadnieniu wyroku tego Sądu z dnia 3 marca 2016 r., sygn. akt II SA/Sz 1224/15 wskazano m.in., że analiza uzasadnienia zaskarżonego postanowienia dokonana w kontekście zebranego w sprawie materiału dowodowego jak i powołanych wyżej przepisów ustawy prowadzi do wniosku, że słuszne jest stanowisko organu II instancji, iż w sprawie nie zostały wyjaśnione zasadnicze okoliczności, mające wpływ dla ustalenia stanu faktycznego i prawnego wymagającego potwierdzenia zaświadczeniem. Sąd ten uznał, że niewątpliwie wydanie żądanego poświadczenia przez organ I instancji może nastąpić tylko w oparciu o posiadane przez niego dokumenty, rejestry, ewidencje lub inne zbiory danych, a więc i w tym o dokumenty przedstawione przez samą stronę zainteresowaną takim poświadczeniem. Tymczasem z akt sprawy wynika, że organ pomimo, że nie dysponował własnymi urzędowymi zbiorami danych przydatnymi w niniejszej sprawie i nie uzyskał takich danych od innego organu, zaniechał wezwania w formie pisemnej samej zainteresowanej, w ramach postępowania wyjaśniającego, do przedłożenia dowodów potwierdzających osobiste prowadzenie gospodarstwa rolnego jak i posiadanie przez stronę kwalifikacji rolniczych. Brak takiego wezwania oznacza, że w sytuacji bezpodstawności zarzutu bierności kierowanego przez organ I instancji pod adresem strony, postępowanie wójta dotknięte było uchybieniami, które nie mogły być sanowane przez Kolegium.

Mając na uwadze okoliczność, że skarżąca w niniejszym postępowaniu także domagała się poświadczenia oświadczenia o żądanej treści, organ przeprowadził stosowne postępowanie, w ramach którego zwrócił się do skarżącej o nadesłanie dowodów potwierdzających m.in. jej kwalifikacje rolnicze oraz osobiste prowadzenie gospodarstwa rolnego w rozumieniu art. 6 ust. 1 ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego. Skarżąca takich dowodów nie nadesłała jednak, wskazując w piśmie z dnia 30 marca 2016 r., że znajdują się one w posiadaniu organu i deklarując "daleko idącą współpracę z organem prowadzącym postępowanie w dowodzeniu faktu zgodnego ze złożonym wnioskiem i obowiązującymi przepisami". Strona ani w postępowaniu przed organem I instancji ani organem II instancji nie określiła jednak jakie dowody ma na myśli, ani nie nadesłała żadnej dodatkowej dokumentacji. Dopiero w treści kolejnego uzupełnienia (z dnia 29 sierpnia 2016 r.) skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniesionej w niniejszej sprawie, skarżąca wskazała, że takimi dowodami mogą być, w jej ocenie: niniejsze postępowanie, świadczące o tym, że osobiście podejmuje ona decyzje i sama siebie reprezentuje w sprawie dotyczącej jej gospodarstwa, jak również akta postępowań w sprawie podatku rolnego, akta postępowań w sprawie o zwrot podatku akcyzowego zawartego w cenie oleju napędowego wykorzystywanego do produkcji rolnej, a nadto dokumenty obrazujące zasięg gospodarstwa takie jak mapy, wyrysy, wykazy zmian ewidencyjnych, dokumenty z postępowań wszczynanych z jej wniosku o udzielenie jej ulgi w podatku od nieruchomości, rejestry i dokumenty wynikające z zadań własnych i zleconych dotyczące prowadzenia gospodarstwa rolnego w celach statystycznych, dokumenty dotyczące płacenia za rolnika prowadzącego gospodarstwo rolne znajdujące się na jego terenie składki członkowskiej do Izby Rolnej, dokumenty wynikające z wszczynanych postępowań dotyczących występowania strat w uprawach w wyniku wystąpienia klęsk żywiołowych na terenie, w którym prowadzone jest gospodarstwo, dokumenty i rejestry w sprawie stosowania środków ochrony roślin i nawożenia.

Nie ulega wątpliwości, że organ nie miał możliwości ustosunkowania się do takich twierdzeń skarżące skoro zawarła je ona dopiero w uzupełnieniu skargi do Sądu.

Zdaniem skarżącej, dowody te dostatecznie dowodzą, że prowadzi ona gospodarstwo rolne, zaś organ winien nimi dysponować i dokonać ich analizy bez potrzeby uzyskiwania dodatkowych dokumentów od skarżącej.

Z takim stanowiskiem skarżącej nie sposób się jednak zgodzić. Uwadze strony uszło bowiem, że jej oświadczenie dotyczy nie tylko prowadzenia gospodarstwa według stanu na dzień złożenia oświadczenia ale także (zgodnie z treścią druku) według stanu na dzień 3 grudnia 2011 r. W tej sytuacji wskazywane przez skarżącą dokumenty z lat 2012 – 2015 nie mogą być uznane za wystarczające. Skoro organ nie posiada już obecnie wszystkich niezbędnych dokumentów zatem słusznie zwrócił się o ich nadesłanie przez skarżącą.

W tym miejscu należy zaznaczyć, że wobec opisanej wyżej treści druku jak również brzmienia oświadczenia skarżącej nie ulega wątpliwości, że organ celem wydania poświadczenia oświadczenia złożonego przez stronę winien mieć na względzie treść art. 7 ustawy z dnia 16 września 2011 r. o zmianie ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2011 r. nr 233, poz. 1382) oraz art. 6 ustawy z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego (Dz.U. z 2012 r., poz. 803) w brzmieniu sprzed zmiany tej ustawy dokonanej z dniem 3 grudnia 2011 r.

Zgodnie bowiem z treścią art. 7 cytowanej wyżej ustawy zmieniającej, osoby fizyczne, które w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy są rolnikami indywidualnymi w rozumieniu art. 6 ustawy wymienionej w art. 3, w brzmieniu dotychczasowym, i nie spełniają warunków, o których mowa w art. 6 ustawy, wymienionej w art. 3, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, przez okres 5 lat od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, uznaje się za osoby spełniające te warunki.

Z kolei w myśl art. 6 ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego (w brzmieniu sprzed zmiany dokonanej z dniem 3 grudnia 2011 r.), za rolnika indywidualnego uważa się osobę fizyczną, będącą właścicielem lub dzierżawcą nieruchomości rolnych o łącznej powierzchni użytków rolnych nieprzekraczającej [...] ha, prowadzącą osobiście gospodarstwo rolne, posiadającą kwalifikacje rolnicze, zamieszkałą w gminie, na obszarze której położona jest jedna z nieruchomości rolnych wchodzących w skład tego gospodarstwa (art. 6 ust. 1 ustawy). Uważa się, że osoba fizyczna osobiście prowadzi gospodarstwo rolne, jeżeli podejmuje wszelkie decyzje dotyczące prowadzenia działalności rolniczej w tym gospodarstwie (art. 6 ust. 2 ustawy). Uważa się, że osoba fizyczna posiada kwalifikacje rolnicze, jeżeli:

1) uzyskała wykształcenie rolnicze co najmniej zasadnicze lub wykształcenie średnie lub wyższe, lub

2) osobiście prowadziła gospodarstwo rolne lub pracowała w gospodarstwie rolnym przez okres co najmniej 5 lat (art. 6 ust. 3 ustawy).

Należy zatem zgodzić się ze skarżącą, że w niniejszej sprawie organy błędnie oparły się na brzmieniu art. 6 ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego po zmianie dokonanej z dniem 3 grudnia 2011 r. zamiast sprzed tej zmiany.

Powyższe, zdaniem Sądu nie miało jednak wpływu na wynik sprawy bowiem art. 7 ustawy zmieniającej ma zastosowanie do osób będących rolnikami indywidualnymi, przy czym zarówno przed wspomnianą wyżej zmianą jak i po niej do uznania osoby za rolnika indywidualnego niezbędne jest wykazanie m.in., że prowadzi ona osobiście gospodarstwo rolne i posiada kwalifikacje rolnicze. Co prawda przepis art. 6 ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego po zmianie dokonanej ustawą z dnia 16 września 2011 r. wprowadza dodatkowe wymogi, których nie zawierał przed zmianą, jednakże wystosowane przez organ do skarżącej wezwanie do nadesłania stosownych dokumentów (z dnia 21 marca 2016 r.) oprócz informacji zbędnych w tej mierze obejmuje także te informacje, które są wystarczające do poświadczenia oświadczenia złożonego przez nią w dniu 14 marca 2016 r. Gdyby zatem skarżąca przedstawiła dokumenty o jakich mowa w punkcie 3 tego wezwania, niewątpliwie organ miałby możliwość ustalenia powyższych okoliczności (w punkcie tym wymieniono m.in. dowody potwierdzające wykształcenie rolnicze zasadnicze, jak również wykształcenie podstawowe i 5-letni staż pracy – przez który rozumieć należy m.in. prowadzenie działalności rolniczej w gospodarstwie rolnym o obszarze nie mniejszym niż 1 ha stanowiącym jej własność, przedmiot użytkowania wieczystego, przedmiot samoistnego posiadania lub dzierżawy).

Skarżąca miała zatem możliwość przedstawienia dowodów potwierdzających, że zarówno w dacie złożenia oświadczenia jak i na dzień [...] r. posiadała wykształcenie wymienione w art. 6 ust. 3 pkt 1 ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego (w brzmieniu sprzed zmiany) ewentualnie, że osobiście prowadziła gospodarstwo rolne lub pracowała w gospodarstwie rolnym przez okres co najmniej 5 lat (w rozumieniu art. 6 ust. 3 pkt 2 cytowanej ustawy). Strona z możliwości tej jednak nie skorzystała. Nie sposób przy tym zgodzić się ze skarżącą, że organ obowiązany był dokonać ustaleń wyłącznie odnośnie tego czy prowadziła ona osobiście gospodarstwo rolne w rozumieniu art. 6 ust. 2 ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego. Nie ulega bowiem najmniejszej wątpliwości, ze art. 7 ustawy zmieniającej, który wprowadza możliwość uznania za osoby spełniające warunki, o których mowa w art. 6 ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego w brzmieniu zmienionym ustawą z dnia 16 września 2011 r. osób, które faktycznie tych warunków nie spełniają dotyczy tylko tych osób fizycznych, które w dniu wejścia w życie ustawy zmieniającej były rolnikami indywidualnymi w rozumieniu art. 6 ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego (przed zmianą). Przepis ten nie odsyła zatem wyłącznie do art. 6 ust. 2 wymienionej ustawy – jak wskazuje skarżąca - lecz do całego art. 6 tej ustawy, a zatem także ust. 3 tego przepisu. Fakt, że zawarte na druku objaśnienie wymienia tylko art. 6 ust. 2 tej ustawy nie może niewątpliwie stanowić podstawy do przyznania stronie uprawnień, które faktycznie z przepisów ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego nie wynikają.

Skoro zatem organ nie posiada wszystkich dokumentów pozwalających na potwierdzenie oświadczenia skarżącej według staniu zarówno na dzień złożenia tego oświadczenia jak i na dzień [...] r., zaś skarżąca takich dokumentów nie nadesłała, zatem nie sposób nie zgodzić się z organem, że brak jest dowodów umożliwiających wydanie poświadczenia złożonego przez nią w dniu [...] r. oświadczenia.

Należy podkreślić, przy tym, że organ odwoławczy nie podzielił stanowiska organu I instancji w zakresie potrzeby wykazania przez skarżącą, że zamieszkuje na terenie gminy K. Jak słusznie przyjęło Kolegium, gospodarstwo rolne jako całość może być położone na terenie kilku gmin. Rolnik może więc zamieszkiwać na terenie jednej z kilku gmin, na obszarze których położone są grunty stanowiące gospodarstwo. Nie może też stanowić podstawy odmowy poświadczenia oświadczenia o żądanej treści fakt, że działki są rozproszone geograficznie, zaś działka znajdująca się na terenie gminy K. nie przylega do działek znajdujących się na terenie gminy D.

W tej sytuacji argumenty podnoszone w tym zakresie przez skarżącą należy uznać za jak najbardziej prawidłowe i zarazem zbieżne ze stanowiskiem Kolegium.

Za niesporną, zdaniem Sądu, należy także uznać okoliczność posiadania przez skarżącą interesu prawnego w ubieganiu się o poświadczenie oświadczenia żądanej treści, wynikający z art. 7 ust. 1 ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego. Co prawda organ I instancji brak takiego interesu zasugerował wskazując, że strona nie potrzebuje przedmiotowego poświadczenia bowiem posiada już takowe od Wójta Gminy D. a dodatkowo uzyskała także od Wójta Gminy K. zaświadczenie o posiadaniu użytków rolnych w gminie K., jednak należy podkreślić, że Wójt Gminy K. jako podstawę odmowy wydania przedmiotowego poświadczenia ostatecznie wymienił jedynie brak wystarczających danych umożliwiających poświadczenie oświadczenia strony o żądanej treści w oparciu o prowadzone przez organ gminy ewidencje i rejestry, informacje z innych urzędów. Podobne stanowisko zajął organ odwoławczy, nie poddając w wątpliwość interesu strony w ubieganiu się wspomnianego poświadczenia. W tej sytuacji, odnosząc się do argumentacji skarżącej dotyczącej wadliwości postępowania organu I instancji związanej z pozyskiwaniem od Agencji Nieruchomości Rolnych informacji w zakresie niezbędności przedmiotowego poświadczenia przy nabywaniu nieruchomości od tej Agencji, należy stwierdzić, że informacje te nie miały wpływu na wynik sprawy (brak interesu w uzyskaniu poświadczenia miał być związany z brakiem potrzeby jego uzyskania przy nabywaniu nieruchomości od Agencji).

Za niezrozumiały natomiast należy uznać podnoszony przez skarżącą zarzut naruszenia przez organ przepisów o właściwości miejscowej. Należy bowiem podkreślić, że organ nie uznał się za niewłaściwy miejscowo, jak również nie podjął żadnej czynności zastrzeżonej zgodnie z właściwością dla innego organu.

Odnosząc się do argumentacji skarżącej dotyczącej prowadzenia przez Wójta Gminy K. postępowania o wymierzenie podatku rolnego jako dowodu na potwierdzenie prowadzenia przez nią gospodarstwa rolnego, należy stwierdzić, że w tym postępowaniu – jak wskazała sama strona - ustaleniu podlega czy dana nieruchomość stanowi gospodarstwo rolne nie zaś, czy strona to gospodarstwo osobiście prowadzi, ani jak długo je prowadzi. Natomiast jeśli chodzi o pozostałe dowody (mające potwierdzać prowadzenie przez stronę gospodarstwa rolnego) wymienione przez skarżącą w uzupełnieniu jej skargi raz jeszcze należy podkreślić, że oświadczenie z dnia [...] r. dotyczy nie tylko stanu na dzień złożenia tego oświadczenia ale także na dzień 3 grudnia 2011 r. wobec czego dokumenty z lat 2012 – 2015 nie byłyby w tej mierze wystarczające. Skoro organ nie dysponuje obecnie wszystkimi niezbędnymi dokumentami zatem nie można przyjąć, że posiadał dane niezbędne do wydania spornego poświadczenia.

Nietrafnym okazał się także zarzut dotyczący wydania przez Kolegium postanowienia przez osoby, które podlegają wyłączeniu na podstawie art. 24 § 1 pkt 5 w zw. z art. 27 § 1 k.p.a.

Zdaniem skarżącej wielokrotne wydawanie decyzji w postępowaniach odwoławczych, w tej samej sprawie przez ten sam skład osobowy Kolegium stanowi naruszenie zasady obiektywnego rozstrzygania sprawy i daje podstawę do wznowienia postępowania.

Zgodnie z treścią art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a., pracownik organu administracji publicznej podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie, w której brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji. Z kolei w myśl art. 27 § 1 k.p.a., członek organu kolegialnego podlega wyłączeniu w przypadkach określonych w art. 24 § 1. O wyłączeniu tego członka w przypadkach określonych w art. 24 § 3 postanawia przewodniczący organu kolegialnego lub organu wyższego stopnia na wniosek strony, członka organu kolegialnego albo z urzędu.

W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie nie mamy do czynienia z taką sytuacją. W związku z żądaniem skarżącej poświadczenia oświadczenia z dnia [...] r. nie toczyło się wcześniej postępowanie odwoławcze ani zażaleniowe, wydano tylko dwa postanowienia, tj. postanowienie Wójta Gminy K. z dnia [...] r. oraz Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., przy czym żaden członek Kolegium nie brał udziału w wydaniu zaskarżonego postanowienia.

Okoliczność, że skarżąca wielokrotnie domagała się poświadczenia kolejnych oświadczeń o żądanej treści, składanych w kolejnych datach nie oznacza, że jest to jedna sprawa, nawet jeśli wszystkie oświadczenia były zbliżonej treści. Sam fakt, że daty tych oświadczeń były różne (poświadczenie dotyczy stanu z daty oświadczenia) powoduje, że są to różne sprawy.

Mając powyższe na względzie Sąd uznał, że mimo częściowo błędnego uzasadnienia, gdyż organy przywołały przepisy ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego w brzmieniu aktualnym zamiast w brzmieniu sprzed zmiany wprowadzonej z dniem 3 grudnia 2011 r., z przyczyn, o których była mowa powyżej, zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem.

Z tych przyczyn skargę należało oddalić jako bezzasadną, o czym orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.). Sąd na podstawie art. 119 pkt 3 w związku z art. 120 tej ustawy orzekł na posiedzeniu w postępowaniu uproszczonym.