Postanowienie WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 1046/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2018-03-21 00:00:00+01:00 ()
Symbol z opisem: 6149 Inne o symbolu podstawowym 614
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku: Odmówiono wynagrodzenia za zastępstwo prawne
Powołane przepisy: article: art. 250 par. 1 w zw. z art. 258 par. 2 pkt 8
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Starszy Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Monika Hennig po rozpoznaniu w dniu 21 marca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata M. K. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w sprawie ze skargi R. T. na postanowienie Rektora Uniwersytetu [...] z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o przyznanie zwiększenia stypendium doktoranckiego postanawia: odmówić adwokatowi M. K. przyznania wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy.


UZASADNIENIE

Prawomocnym postanowieniem z dnia 13 grudnia 2017 r., sygn. akt III SO/Gd 21/17 referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku przyznał skarżącemu prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.

Okręgowa Rada Adwokacka [...] wyznaczyła na pełnomocnika skarżącego z urzędu adwokata M. K.

Pełnomocnik stawił się na rozprawie, na której poparł skargę wniesioną przez skarżącego oraz podniósł, iż skarżący uprawdopodobnił brak winy w uchybieniu terminu, co winno skutkować uchyleniem zaskarżonego postanowienia. Jednocześnie wniósł o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uznał, że skarżący wnosząc niniejszą skargę nie wyczerpał środków zaskarżenia i wyrokiem z dnia 15 maja 2018 r. odrzucił skargę.

Na podstawie art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 poz. 1369 ze zm.; dalej jako: p.p.s.a.), wyznaczony pełnomocnik otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.

W niniejszej sprawie szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu reguluje rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 r. poz. 1714, dalej jako: rozporządzenie).

Zgodnie z § 3 rozporządzenia, wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej zawiera oświadczenie, że opłata nie została zapłacone w całości lub w części.

W tym miejscu należy wskazać, że przepis § 3 rozporządzenia statuuje podstawową zasadę zawartości wniosku o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, w myśl której warunkiem koniecznym ich przyznania jest złożenie oświadczenia, że opłata nie została zapłacona w całości lub w części. Brak stosownego oświadczenia stanowi nieusuwalny brak wniosku, skutkujący odmową przyznania wynagrodzenia. Tym samym aktualność zachowały poglądy judykatury i doktryny prezentowane w tym przedmiocie pod rządami rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 461).

Sformułowanie § 3 rozporządzenia nie pozostawia więc wątpliwości, że oświadczenie, iż opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części, powinno być wyraźnie sformułowanie we wniosku adwokata o przyznanie od Skarbu Państwa kosztów nieopłaconej pomocy udzielonej stronie postępowania z urzędu (por. postanowienie SN z 23 lutego 2012 r., V CZ 133/11, LEX nr 1215161). Brak takiego oświadczenia wywołuje skutki materialnoprawne, polegające na utracie prawa do wynagrodzenia (por. postanowienie SN z 22 października 2015 r., II UZ 28/15, LEX nr 1827133, postanowienia NSA z dnia 13 sierpnia 2014 r., II OZ 759/14; z dnia 25 marca 2014 r., I FZ 40/14; z dnia 8 grudnia 2009 r., II GZ 273/09, z dnia 25 marca 2009 r., II FZ 90/09, z dnia 28 sierpnia 2008 r., I OZ 615/08, z dnia 18 czerwca 2008 r., I OZ 390/08, wyrok NSA z dnia 21 czerwca 2006 r., II FSK 862/05, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Oświadczenie powyższe jest obligatoryjnym elementem wniosku, a jego niezłożenie stanowi brak, który nie podlega uzupełnieniu na wezwanie sądu w trybie art. 49 p.p.s.a., gdyż nie jest pismem w rozumieniu art. 45-48 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z 8 grudnia 2009 r., II GZ 273/09, LEX 582846, postanowienie WSA w Warszawie z 15 grudnia 2008 r., II SA/Wa 613/08, LEX nr 964295).

Zaaprobować należy pogląd wyrażony w postanowieniu WSA w Gliwicach z 28 lipca 2016 r., IV SA/Gl 1062/15 (http://orzeczenia.nsa.gov.pl), zgodnie z którym nietrafne jest niekiedy prezentowane rozumowanie, iż samo sformułowanie wniosku "o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej" jest już jednoznaczne ze złożeniem stosownego oświadczenia, skoro w samym wniosku użyto sformułowania "nieopłaconej". Taka treść wniosku odpowiada bowiem jedynie ustawowej nomenklaturze w tym przedmiocie, na gruncie zaś komentowanego § 3 rozporządzenia nie powinno budzić wątpliwości, że konieczne jest wyraźne oświadczenie, iż opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części, a oświadczenie to zawarte ma być właśnie we wniosku "o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej".

W przedmiotowej sprawie pełnomocnik skarżącego na rozprawie w dniu 15 marca 2018 r. wniósł o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu, jednakże nie złożył oświadczenia, iż koszty te nie zostały zapłacone w całości lub w części, co wynika z treści protokołu rozprawy (k. 54).

Z tych względów referendarz sądowy, na podstawie art. 250 § 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.