Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 370/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2022-09-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6157 Opłaty związane ze wzrostem wartości nieruchomości
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
article: art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144, art. 113 § 1
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Ewa Partyka Sędziowie NSA Stanisław Śliwa AWSA Maria Mikolik /spr./ po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 7 września 2022 r. sprawy ze skargi W. P. i W. Sp. z o.o. Sp. k. z siedzibą w R. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krośnie z dnia 28 stycznia 2022 r. nr SKO.415.113.2703.2021 w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krośnie na rzecz skarżących W. P. i W. Sp. z o.o. Sp. k. z siedzibą w R. kwotę 614 zł /słownie: sześćset czternaście złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

II SA/Rz 370/22

UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 28 stycznia 2022 r. nr SKO.415.113.2703.2021 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krośnie, po rozpoznaniu zażalenia W. P. oraz W. sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w [...] (dalej: skarżący) reprezentowanych przez profesjonalnego pełnomocnika, utrzymało w mocy postanowienie Burmistrza Miasta [...] z dnia 5 października 2021 r. nr WG.6725.29-A.2018 w przedmiocie sprostowania z urzędu błędów pisarskich zawartych w decyzji Burmistrza Miasta [...] z dnia 19 maja 2021 r. nr WG.6725.29.2018.

Jak wynika z akt sprawy, decyzją z dnia 19 maja 2021 r. nr WG.6825.29.2018, Burmistrz Miasta [...]:

1. umorzył postępowanie wznowione postanowieniem z dnia 8 lipca 2019 r. nr WG.6825.29.2018 w części dotyczącej działek nr [...] w [...];

2. uchylił decyzję Burmistrza Miasta [...] z dnia 22 lipca 2020 r. nr WG.6725.29.2018 w części dotyczącej działek nr [...] w [...];

3. odmówił ustalenia w trybie przedsprzedażowym opłaty z tytułu wzrostu wartości działek nr [...] położonych w [...].

Następnie postanowieniem z dnia 5 października 2021 r. nr WG.6725.29-A.2018 Burmistrz Miasta [...] sprostował z urzędu błędy pisarskie zawarte w decyzji własnej z dnia 19 maja 2021 r. nr WG.6725.29.2018 w następujący sposób: w preambule decyzji, wiersz nr 19 o treści: "uchylić decyzję Burmistrza Miasta [...] z dnia 22 lipca 2020 r. znak" otrzymuje brzmienie "uchylić decyzję Burmistrza Miasta [...] z dnia 16 maja 2018 r. znak", a w uzasadnieniu decyzji wiersz nr 126 o treści "W związku z tym należy uchylić decyzję Burmistrza Miasta [...] z dnia 22 lipca 2020 r. znak" otrzymuje brzmienie "W związku z tym należy uchylić decyzję Burmistrza Miasta [...] z dnia 16 maja 2018 r. znak".

Od powyższego postanowienia skarżący reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika złożyli zażalenie, w którym wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz umorzenie postępowania. Skarżący zarzucili naruszenie art. 113 § 1 i § 3 oraz art. 123 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2021 r., poz. 735 ze zm.; dalej: k.p.a.).

Opisanym na wstępie postanowieniem z dnia 28 stycznia 2022 r. nr SKO.415.113.2703.2021, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krośnie, działając na podstawie art. 17 ust. 1 i art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 113 § 1, art. 123 i art. 144 k.p.a. utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie.

Kolegium wskazało, że w przypadku sprostowania oczywistych omyłek najistotniejszą kwestią jest to, aby oczywiste błędy należały do kategorii błędów, które można zauważyć "na pierwszy rzut oka", bez konieczności przeprowadzania dodatkowych badań, czy ustaleń. Pomyłki muszą być widoczne, a ich oczywistość musi polegać na niewłaściwym użyciu, czy sformułowaniu wyrazu, wbrew zamierzeniu organu, a ponadto błędy nie powinny należeć do merytorycznej strony aktu administracyjnego.

W niniejszej sprawie, organ I instancji kwestionowanym postanowieniem sprostował błędy pisarskie zawarte w decyzji własnej z dnia 19 maja 2021 r. nr WG.6725.29.2018, polegające na wskazaniu błędnej daty decyzji, której postępowanie wznowieniowe dotyczy, tj. daty 22 lipca 2020 r. zamiast daty 16 maja 2018 r. Obie te decyzje opatrzone są tym samym znakiem sprawy, różnią się jedynie datą ich wydania. Kolegium wskazało, że z akt sprawy bezspornie wynika, że sprawa dotyczy decyzji z dnia 16 maja 2018 r.

Kolegium podkreśliło, że w decyzji własnej z dnia 31 sierpnia 2021 r. nr SKO.415.62.1452.2021, rozpatrując odwołanie od decyzji Burmistrza Miasta [...] z dnia 19 maja 2021 r. nr WG.6725.29.2018, wydanej w trybie nadzwyczajnym, również zwróciło uwagę na powyższy błąd, wskazując równocześnie, że z akt sprawy i z samej decyzji wynika bezspornie, iż sprawa dotyczy decyzji Burmistrza Miasta [...] z dnia 16 maja 2018 r. nr WG.6725.29.2018. Zdaniem organu II instancji prostowany kwestionowanym postanowieniem błąd mieści się w kategorii błędów pisarskich objętych możliwością ich sprostowania w trybie art. 113 § 1 k.p.a. Błąd pisarski, który pojawił się w decyzji źródłowej nie spowodował odmiennego ustalenia stanu faktycznego sprawy. Przedmiotem sprostowania nie było uchylenie niewłaściwej decyzji, mylne ustalenia faktyczne organu, ani też mylne zastosowanie przepisu prawnego, a sprostowanie omyłki nie prowadziło do ponownego, odmiennego od pierwotnego, rozstrzygnięcia. Oczywistość błędu wynikała w tym przypadku z porównania akt sprawy jak i z treści samej decyzji.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, W. P. oraz W. sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w [...] reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika radcę prawnego M. S. zawnioskowali o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania; o zasądzenie od przeciwnika na rzecz skarżących solidarnie kosztów postępowania skargowego według norm przepisanych oraz o połączenie niniejszej sprawy do łącznego rozpoznania oraz rozstrzygnięcia ze sprawą zawisłą przed tutejszym Sądem pod sygn. akt Il SA/Rz 1602/21.

W uzasadnieniu skargi, pełnomocnik skarżących wyjaśnił, że Burmistrz Miasta [...] wydał decyzje w datach 16 maja 2018 r. oraz 22 lipca 2020 r. i obie te decyzje mają identyczną sygnaturę, tj. WG.6725.29.2018. Zdaniem pełnomocnika skarżących w niniejszej sprawie nie może mieć zastosowania art. 113 § 1 k.p.a., gdyż omyłka ta nie ma charakteru oczywistości. Data 22 lipca 2020 r. nie jest datą przypadkową, czy też obojętną.

Pełnomocnik wyjaśnił, że w toku wznowionego postanowieniem Burmistrza Miasta [...] z dnia 8 lipca 2019 r. nr WG.6725.29.2018 postępowania, Burmistrz wydał m.in. decyzję z dnia 22 lipca 2020 r. nr WG.6725.29.2018. Zatem zostały wydane przez ten sam organ dwie decyzje o takiej samej sygnaturze, różniące się datą, przy czym bez znaczenia pozostaje okoliczność, że decyzja z 22 lipca 2020 r. została uchylona przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krośnie decyzją z dnia 29 października 2020 r. nr SKO.415.100.1688.2020. Wszystkie decyzje wydane w tej sprawie dotyczą m.in. działek nr [...], gdyż tego dotyczy postępowanie zainicjowane wnioskiem P. S.A. w [...]. Ponadto decyzja z dnia 22 lipca 2020 r. również dotyczy działek nr [...] i rozstrzyga o umorzeniu wznowionego postępowania.

W ocenie pełnomocnika pomimo, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze może naprawić wady i błędy postępowania oraz decyzji organu I instancji, bez potrzeby polecania ich prostowania przez organ I instancji, to jednak pomimo dostrzeżenia wagi problemu (tego dotyczyło m.in. odwołanie w sprawie), nie dokonało takiej korekty we własnym zakresie w swojej decyzji z dnia 31 sierpnia 2021 r. nr SKO.415.62.1452.2021.

W ocenie skarżących Kolegium w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia przedstawia argumenty przeciwko swojemu rozstrzygnięciu. Zdaniem pełnomocnika nieprawidłowa data uchylanej decyzji nie może być potraktowana jako oczywista w sytuacji, gdy organ wpisuje datę innej decyzji. Taka wada dotyczy materialnej treści aktu i nie jest dostrzegalna "na pierwszy rzut oka". Przed rzeczonym sprostowaniem postanowieniem z dnia 23 lipca 2021 nr WG.6725.29.2018 Burmistrz Miasta [...] w treści decyzji z dnia 19 maja 2021 r. posługiwał się na określenie decyzji z dnia 19 maja 2018 r. błędną sygnaturą WG.6825.29.2018. Oznacza to, że wskazując w rozstrzygnięciu, że uchyla decyzję z dnia 22 lipca 2020 r. nr WG-6725.29.2018 w istocie potwierdzał, że to uchylenie tej decyzji było zamierzone. Zdaniem pełnomocnika organ, na użytek rozstrzygnięcia stworzył błędną sygnaturę dla decyzji z dnia 16 maja 2018 r. - WG.6825.29.2018.

W odpowiedzi na skargę SKO w Krośnie wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

W myśl art. 1 ustawy z 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r., poz. 2167) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2022r., poz. 329 ze zm., dalej: P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Postanowienie podlega uchyleniu, jeśli Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c P.p.s.a.). Jednocześnie Sąd co do zasady rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 P.p.s.a.).

Skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż sprostowanie oczywistej omyłki w niniejszej sprawie nastąpiło z naruszeniem art. 113 § 1 k.p.a. Na taką cenę Sądu decydujący wpływ miał przebieg postępowania nadzwyczajnego w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie dotyczącej opłat z tytułu zwrotu wartości nieruchomości.

Pierwotnie decyzją z dnia 16 maja 2018 r. nr WG.6725.29.2018, Burmistrz Miasta [...] stwierdził, że w związku z uchwaleniem przez Radę Miejską [...] uchwałą z dnia [...] października 2017 r. Nr [...] miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta [...] dla obszaru "[...]" wartość m.in. działek ewidencyjnych nr [...] i nr [...], położonych w [...], wzrosła i w przypadku ich zbycia jednorazowa opłata ustalona w tym planie, płatna na rzecz Gminy Miasto [...] wyniesie 618 517,00 zł.

Decyzją z dnia 18 marca 2019 r. nr WG.6725.26.2019 Burmistrz Miasta [...] ustalił na rzecz W. sp. z o.o. sp.k. sp.j. jednorazową opłatę w wysokości 161 448 zł z tytułu wzrostu wartości nieruchomości położonej w [...] i oznaczonej jako działki nr [...]. Uwzględniając odwołanie zobowiązanej, decyzją z dnia 15 maja 2019 r. nr SKO.415.47.842.2019 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krośnie uchyliło ww. decyzję Burmistrza z dnia 18 marca 2019 r. i umorzyło w całości postępowanie organu I instancji.

Następnie w dniu 4 kwietnia 2019 r. W. sp. z o.o. sp.k. z s. w [...] zwróciła się do Burmistrza Miasta [...] o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją z dnia 16 maja 2018 r. nr WG.6825.29.2018 na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.

Postanowieniem z dnia 8 lipca 2019 r. nr WG.6725.29.2018 Burmistrz Miasta [...] wznowił ww. postępowanie a następnie decyzją z dnia 31 grudnia 2019 r. nr WG.6725.29.2018 odmówił uchylenia w postępowaniu wznowieniowym własnej decyzji z dnia 16 maja 2018 r. Jednakże rozstrzygniecie to zostało uchylone wydaną w postępowaniu odwoławczym decyzją SKO w Krośnie z dnia 31 marca 2020 r. nr SKO.415.8.231.2020, a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

Kolejno decyzją z dnia 22 lipca 2020 r. nr WG.6725.29.2018 Burmistrz Miasta [...] umorzył postępowanie, jak podał w rozstrzygnięciu – wznowione postanowieniem z dnia 8 lipca 2019 r. nr WG.6725.29.2018. Uwzględniając odwołanie Spółki, decyzją z dnia 29 października 2020 r. nr SKO.415.100.1688.2020 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krośnie uchyliło decyzję Burmistrza z dnia 22 lipca 2020 r. i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

Ostatecznie decyzją z dnia 19 maja 2021 r. nr WG.6825.29.2018, Burmistrz Miasta [...]:

1. umorzył postępowanie wznowione postanowieniem z dnia 8 lipca 2019 r. nr WG.6825.29.2018 w części dotyczącej działek nr [...] w [...];

2. uchylił decyzję Burmistrza Miasta [...] z dnia 22 lipca 2020 r. nr WG.6725.29.2018 w części dotyczącej działek nr [...] w [...];

3. odmówił ustalenia w trybie przedsprzedażowym opłaty z tytułu wzrostu wartości działek nr [...] i [...] położonych w [...].

Decyzja ta również została zaskarżona odwołaniem, jednakże tym razem SKO w Krośnie decyzją z dnia 31 sierpnia 2021 r. nr SKO.415.62.1452.2021 utrzymało w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie.

Ponadto, postanowieniem z dnia 5 października 2021r. Burmistrz Miasta [...] sprostował oczywistą omyłkę w pkt 2 decyzji z dnia 19 maja 2021r. tj. zmienił datę decyzji, która podlegała uchyleniu decyzją z dnia 19 maja 2021r. Organ I instancji w postanowieniu z dnia 5 października 2021r. wskazał, że uchyleniu nie podlegała decyzja z dnia 22 lipca 2020r. lecz decyzja z dnia 16 maja 2018r. Burmistrz Miasta [...] zakwalifikował powyższą modyfikację rozstrzygnięcia jako oczywistą omyłkę a Samorządowe Kolegium Odwoławcze w zaskarżonym postanowieniu podzieliło takie zapatrywanie organu I instancji.

Zdaniem Sądu z powyższą oceną nie sposób się jednak zgodzić.

Przepis art. 113 § 1 k.p.a. daje organowi administracji publicznej możliwość sprostowania z urzędu lub na żądanie strony błędów pisarskich i rachunkowych oraz innych oczywistych omyłek w wydanych przez ten organ decyzjach.

Nie budzi w orzecznictwie sądów administracyjnych wątpliwości, że ustawodawca w art. 113 § 1 k.p.a. uregulował tryb usuwania nieistotnych wad decyzji administracyjnej. Za wady nieistotne uznać można oczywiste omyłki, które polegają na widocznym, niebudzącym wątpliwości niewłaściwym użyciu słowa, wbrew zamierzeniom organu administracji publicznej. Wymóg ten jest spełniony, gdy treść decyzji wskazuje na wyrażenie poglądu jednoznacznie odmiennego od zamysłu organu administracji publicznej. Takim uchybieniem jest w szczególności błąd pisarski, czyli nieprawidłowy dobór słów lub mylna pisownia określonego wyrażenia, jak i błąd rachunkowy, czyli nietrafny dobór cyfr lub wynik obliczeń, mimo wskazania co do zasady prawidłowego sposobu przeprowadzenia operacji matematycznych. Wymienione wady powinny mieć charakter techniczny, a przy tym nie oddziaływać istotnie na wydane rozstrzygnięcie (zob. wyrok NSA z 2 lutego 2022 r., II OSK 1657/20, LEX nr 3335649).

W niniejszej sprawie natomiast, wydając postanowienie z dnia 5 października 2021r. o sprostowaniu oczywistej omyłki Burmistrz Miasta [...] dokonał w istocie zmiany merytorycznej własnego rozstrzygnięcia. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, rozpoznając natomiast zażalenie błędnie uznało, że nie doszło do naruszenia art. 113 § 1 k.p.a., tym samym naruszając art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonego postanowienia.

Sprostowaniu w niniejszej sprawie podlegała decyzja kończąca postępowanie w sprawie wznowienia postępowania.

Przepis art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. stanowi, że organ administracji publicznej, o którym mowa w art. 150, po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 wydaje decyzję, w której uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a, art. 145aa lub art. 145b, i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy.

W zaskarżonym postanowieniu SKO utrzymało w mocy postanowienie, w którym organ I instancji w drodze sprostowania oczywistej omyłki zmienił w istocie decyzję, jaka podlegała uchyleniu w trybie wznowienia postępowania. Tego rodzaju wykorzystanie instytucji sprostowania oczywistej omyłki należało ocenić jak istotnie naruszające art. 113 § 1 k.p.a.

Zmiana rozstrzygnięcia w decyzji wydanej w postępowaniu o wznowienie postępowania na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. nie może być traktowana jako błąd pisarski lub inna oczywista omyłka tym bardziej, że na gruncie niniejszej sprawy data 22 lipca 2020r., która podlegała sprostowaniu nie jest datą "przypadkową", jak podnosił pełnomocnik skarżących. W dniu 22 lipca 2020r. Burmistrz Miasta [...] wydał bowiem decyzję w ramach postępowania wznowieniowego, na mocy której umorzył postępowanie wznowione postanowieniem z dnia 8 lipca 2019r. Zmiana postanowieniem z dnia 5 października 2021r. rozstrzygnięcia, które podlegało uchyleniu w trybie wznowienia postępowania, nie może być traktowana jako omyka oczywista, widoczna na pierwszy rzut oka, czy też wada o charakterze technicznym. Jest to bowiem w istocie zmiana, która prowadzi do merytorycznej modyfikacji rozstrzygnięcia wydawanego na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a.

Mając na względzie powyższe Sąd uznał, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krośnie, utrzymując w mocy postanowienie Burmistrza Miasta [...] z dnia 5 października 2021r. naruszyło art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a. i art. 113 § 1 k.p.a. w stopniu, który miał istotny wpływ na wynik sprawy. Z tych przyczyn Sąd uchylił zaskarżone postanowienie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a.

Tytułem wyjaśnienia należy wskazać, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z dnia 10 marca 2022r., II SA/Rz 1602/21 w sprawie ze skargi na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krośnie z dnia 31 sierpnia 2021 r. nr SKO.415.62.1452.2021 w przedmiocie odmowy ustalenia w trybie przedsprzedażowym opłaty z tytułu wzrostu wartości działek, działając w ramach art. 135 P.p.s.a. uchylił również postanowienie Burmistrza Miasta [...] z dnia 5 października 2021r. nr WG.6725.29-A.2018 w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki. Z tego powodu Sąd w niniejszej sprawie poprzestał na uchyleniu zaskarżonego postanowienia SKO w Krośnie z dnia 28 stycznia 2022r.

Na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a. Sąd na rzecz Skarżących zasądził solidarnie zwrot kosztów postępowania sądowego w wysokości 614 zł (100 – wpis sądowy, 480 zł – wynagrodzenie dla pełnomocnika – radcy prawnego na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 265 z późn. zm.); 34 zł – opłata skarbowa od pełnomocnictw).

Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 P.p.s.a.