Postanowienie WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 922/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2014-12-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6072 Scalenie oraz podział nieruchomości
Hasła tematyczne: Odrzucenie skargi
Gospodarka mieniem
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Odrzucono skargę
Powołane przepisy: article: art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 50 § 1
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Joanna Zdrzałka Sędziowie WSA Ewa Partyka NSA Stanisław Śliwa /spr./ Protokolant Sylwia Pacześniak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 27 listopada 2014 r. sprawy ze skargi Gminy [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o zatwierdzeniu projektu podziału nieruchomości -postanawia- I. odrzucić skargę; II. zwrócić skarżącej Gminie [...] uiszczony wpis od skargi w kwocie 200 zł /słownie: dwieście złotych/.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] (dalej także: SKO i Kolegium) po rozpoznaniu wniosku J. P., W. D. i Ł. P. oraz Gminy [...] o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją własną z dnia [...] grudnia 2009 r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości utrzymało ją w mocy, powołując w podstawie prawnej art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267), zwanej w dalszej części "K.p.a." oraz art. 93 ust. 1 i art. 95 ust. 7 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 ze zm.), powoływanej dalej jako "u.g.n.".

Stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco.

We wniosku z dnia 30 kwietnia 2008 r. Wójt Gminy [...] wystąpił do Wójta Gminy [...] o dokonanie podziału działki nr 458 położonej w miejscowości H., będącej własnością Gminy [...]. Decyzją z dnia [...] października 2008 r. Nr [...] Wójt Gminy [...] zatwierdził podział nieruchomości gruntowej oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr 458 obrębu [...], gm. [...] o powierzchni 1,2288 ha na działki nr: 458/1 o pow. 0,9167 ha, nr 458/2 o pow. 0,2942 ha i nr 458/3 o pow. 0,0179 ha. Mapa z projektem podziału została wykonana przez uprawnionego geodetę i włączona do zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod nr ewid. [...]. Działka nr 458/2 została wydzielona jako niezbędna do korzystania z budynku mieszkalnego, zaś działka nr 458/3 dla powiększenia nieruchomości sąsiedniej nr 459.

We wniosku z dnia 28 maja 2009 r., skierowanym do SKO [...], J. P., W. D. oraz Ł. P. zwrócili się o stwierdzenie nieważności decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] października 2008 r. w przedmiocie zatwierdzenia podziału nieruchomości – działki nr ewid. 458 zarzucając, że prawdopodobnie przy podziale wymienionej działki nastąpiło zwiększenie jej powierzchni o 0,1288 ha, kosztem naruszenia własności należących do nich nieruchomości (nr ewid. 1120/1 i 1121).

Decyzją z dnia [...] grudnia 2009 r. SKO stwierdziło nieważność objętej wnioskiem decyzji. Organ stwierdził, że z dokonanych w sprawie ustaleń faktycznych wynika, że przed podziałem działka nr 458 posiadała powierzchnię 1,10 ha i składała się z następujących użytków: B-PsV o pow. 0,30 ha i PsV o pow. 0,80 ha (wypis z rejestru gruntów z 9 kwietnia 2008 r.). Decyzją z dnia [...] września 2008 r Nr [...] Starosta [...] wprowadził w operacie ewidencji gruntów i budynków obrębu [...] zmiany powierzchni działki nr 458 wskazanej w operacie ewidencji gruntów i budynków na rzecz Gminy [...] jako właściciela i w użytkowaniu Szkoły Podstawowej w H. Z zatwierdzonego przez Wójta Gminy [...] wstępnego podziału przedmiotowej nieruchomości oraz dołączonego do niego wykazu zmian gruntowych opracowanego przez K. O. wynika, że działka nr 458 przed podziałem posiadała powierzchnię 1,2288 ha i składała się z następujących użytków: Bi o pow. 0,7173 ha, PS o pow. 0,2992 ha i Lz/PS o pow. 0,2123 ha, natomiast po podziale: działka nr 458/1 składa z użytków: Bi, PS i Lz/PS o łącznej powierzchni 0,9167 ha, działka nr 458/2 składa się z użytków Bi o pow. 0,2942 ha, zaś działka nr 458/3 składa się z użytków Bi o pow. 0,0179 ha.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego (WINGiK) decyzją z dnia [...] października 2009 r. Nr [...] stwierdził nieważność decyzji Starosty [...] z dnia [...] września 2008 r.

W oparciu o powyższe Kolegium stwierdziło, że istnieją rozbieżności co do powierzchni działki podlegającej podziałowi, co niewątpliwie wpływa na wykonywanie prawa własności przez osoby trzecie i zakres wypełnienia normy prawnej wskazanej w art. 97 ust. 2 pkt 1 i pkt 2 u.g.n. Kolegium zwróciło także uwagę, że podstawą podziału działki nr 458 był art. 95 ust. 7 u.g.n., który dopuszcza taki podział niezależnie od ustaleń planu miejscowego, a w przypadku braku planu niezależnie od decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w celu wydzielenia działki budowlanej niezbędnej do korzystania z budynku mieszkalnego. Tymczasem działka, której sprawa dotyczy pozostawała w użytkowaniu szkoły podstawowej; znajduje się na niej budynek, w którym odbywają się zajęcia szkolne. Trudno zatem taki budynek uznać za budynek mieszkalny, o którym mowa w powołanym art. 95 ust. 7 u.g.n. Organ powołał definicję budynku mieszkalnego jednorodzinnego zawartą w art. 3 pkt 2a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.), zgodnie z którą jest nim budynek wolno stojący albo budynek w zabudowie bliźniaczej, szeregowej lub grupowej, służący zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych. Kolegium zacytowało także definicję samodzielnego lokalu mieszkalnego umiejscowioną w ustawie z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. z 2000 r. Nr 80, poz. 903 ze zm.), wedle której jest nim wydzielona ścianami w obrębie budynku izba lub zespół izb przeznaczonych na stały pobyt ludzi, które wraz z pomieszczeniami pomocniczymi służą zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych. Zdaniem Kolegium, nie jest możliwe zatwierdzenie w oparciu o art. 95 ust. 7 u.g.n. podziału, w wyniku którego dochodzi do wydzielenia trzech działek, skoro przepis ten uprawnia do wydzielenia jednej tylko działki budowlanej. Za nieprawidłowe SKO uznało także wszczęcie postępowania przez Wójta Gminy [...] na swój własny wniosek, podczas gdy faktycznie wszystkich czynności dokonywano z urzędu. To wszystko, w ocenie Kolegium, przesądza o wydaniu kwestionowanej decyzji z rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.

Wnioski o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją SKO z dnia [...] grudnia 2009 r. złożyli odrębnie Gmina [...] oraz J. P., W. D. i Ł. P. Gmina podniosła, że złożyła odwołanie od decyzji WINGiK z dnia [...] października 2009 r., a zatem jako nieostateczna nie może ona rodzić skutków prawnych. Z działki nr 458 wydzielono działkę o pow. 0,0179 ha na poprawę warunków gospodarowania działką sąsiednią na podstawie art. 93 u.g.n., natomiast oparciu o art. 95 ust. 7 u.g.n. wydzielono działkę do korzystania z budynku mieszkalnego. Biorąc zatem pod uwagę fakt dwóch tytułów prawnych podziału nie można przyjąć, że w oparciu o art. 95 ust. 7 u.g.n. powstały trzy działki (w istocie powstała bowiem tylko jedna – o pow. 0,2942 ha). Gmina podniosła, że budynek starej szkoły od ponad 30 lat wynajmowany jest na cele mieszkaniowe (ostatnią umowę najmu zawarto 23 sierpnia 2006 r.). Gmina zwróciła też uwagę, że sprawa niniejsza jest wynikiem błędu kartowania przy sporządzaniu map, który winny zostać usunięty przez organ, który go dokonał.

J. P., W. D. i Ł. P. wskazali zaś, że podziału działki nr 458 dokonano bez wcześniejszego ustalenia przebiegu granic z sąsiadami. Z kolei kwestionowana przez nich decyzja SKO wydana została w pośpiechu, z zapewnieniem im tylko jednego dnia roboczego na zapoznanie się z aktami sprawy i wypowiedzenie się co do niej, co uniemożliwiło im złożenie wniosków dowodowych o pomiar. Zwrócili także uwagę na nieostateczność decyzji WINGiK z dnia [...] października 2009 r.

Po rozpoznaniu tych wniosków SKO, decyzją z dnia [...] marca 2013 r. Nr [...], utrzymało w mocy kwestionowaną nimi decyzję własną z dnia [...] grudnia 2009 r., jednakże wyrokiem z dnia 3 grudnia 2013 r. sygn. akt II SA/Rz 480/13 rozstrzygnięcie to zostało uchylone z uwagi na fakt wydania go przez członków organu biorących także udział w składzie rozpoznającym sprawę po raz pierwszy.

W następstwie powyższego SKO wydało nową decyzję w dniu [...] kwietnia 2014 r., którą utrzymało w mocy swoją decyzję z dnia [...] grudnia 2009 r. W uzasadnieniu Kolegium zwróciło uwagę, że na mocy decyzji z dnia [...] września 2008 r. Starosta [...] dokonał aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków obrębu [...], gm. [...] w ten sposób, że z jednostki rejestrowej nr G.3 wykreślił działkę nr 458 o pow. 1,10 ha, w tym B-PsV o pow. o,80 ha i wpisał działkę nr 458 o pow. 1,2288 ha, w tym Bi o pow. 0,7173 ha, PsV o pow. 0,2992 ha, Lz/PsV o pow. 0,2123 ha zgodnie z operatem pomiarowym przyjętym do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod nr ew. [...] w dniu 8 lipca 2008 r. Z uzasadnienia tej decyzji wynika, że osoby, które zgłosiły się na gruncie zgodnie podpisały protokół ustalenia granic nieruchomości w dniu 2 czerwca 2008 r., nie wnosząc zastrzeżeń. Obliczona analitycznie powierzchnia działki nr 458 wynosi 1,2288 ha. Dokonano także aktualizacji użytków w przedmiotowej działce zgodnie ze stanem faktycznym istniejącym na gruncie. Kolegium podkreśliło, że w niniejszej sprawie nastąpił podział przedmiotowej nieruchomości zabudowanej budynkiem Szkoły Podstawowej w H., a więc budynkiem użyteczności publicznej, a nie budynkiem mieszkalnym. Fakt ten wynika zaś z ewidencji gruntów i budynków oraz uzasadnienia decyzji Starosty [...] z dnia [...] września 2008 r. Podnoszona więc okoliczność, że w budynku szkoły znajduje się w rzeczywistości lokal mieszkalny nie zmienia charakteru tego budynku i odpowiednich danych z ewidencji gruntów i budynków. Organ zwrócił uwagę, że podstawy podziału nieruchomości wymienione w art. 95 pkt 1-8 u.g.n. są w stosunku do siebie niezależne, a ustalenie i zbadanie zasadności każdej z nich wymaga przeprowadzenia przez organ postępowania nakierowanego na ustalenie wystąpienia przesłanek właściwych dla danego celu podziału. Kolegium uznało zarzut dotyczący dwóch tytułów prawnych podziału nieruchomości za nieuzasadniony, powołując wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 10 lutego 2010 r. (II SA/Rz 1026/09), w którym stwierdzono, że wskazane w art. 95 u.g.n. przesłanki podziału nieruchomości niezależnie od ustaleń planu miejscowego lub niezależnie od decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, należy traktować jako samoistne podstawy przeprowadzenia postępowania podziałowego ze względu na cel, jaki był podstawą jego wszczęcia, nawet w sytuacji, gdy przedmiot postępowania obejmowałby więcej niż jeden ze wskazanych przypadków uregulowanych w tym przepisie.

Gmina [...] zaskarżyła powyższą decyzję do WSA w Rzeszowie, wnosząc o jej uchylenie. Wskazała, że decyzja WINGiK z dnia [...] października 2009 r. została uchylona decyzją Głównego Geodety Kraju z dnia [...] listopada 2010 r. Nr [...], zaś postępowanie w pierwszej instancji umorzone z tym, że obydwa wymienione rozstrzygnięcia uchylone zostały wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 czerwca 2011 r. sygn. akt IV SA/Wa 255/11. Powyższe powoduje, że w obrocie prawnym pozostaje decyzja Starosty [...] z dnia [...] września 2008 r. Gmina zarzuciła, że SKO nie poczyniło żadnych ustaleń w kierunkach wskazanych w wymienionym wyroku WSA w Warszawie. Podniosła, że działka nr 458 nie graniczy z nieruchomościami J. P., W. D. oraz Ł. P. (oddzielona jest od ich gruntów drogą powiatową), a zatem nie powinni być oni stroną postępowania. Ponadto, budynek, w którym funkcjonowała kiedyś szkoła od kilkudziesięciu lat zamieszkiwany jest stale przez osoby fizyczne. Powstała w wyniku podziału działka nr 458/3 o pow. 0,0179 ha została zbyta zgodnie z uchwałą Rady Gminy oraz celem, na jaki została wydzielona. Nadto, kwestionowana przez wymienione osoby powierzchnia działki nr 458 nie jest wynikiem decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] października 2008 r., lecz decyzji Starosty [...] z dnia [...] września 2009 r.

W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, ponawiając argumentację zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej przybierającej określone prawem formy, a dokonywana jest ona pod względem zgodności z prawem, o czym przesądza art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.). Eliminacja skarżonego aktu z obrotu prawnego możliwa jest poprzez stwierdzenie jego nieważności w razie zauważenia przyczyn określonych w art. 156 K.p.a. lub w innych przepisach bądź też poprzez jego uchylenie w sytuacji stwierdzenia naruszenia prawa materialnego o wpływie na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy - art. 145 § 1 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwanej następnie "P.p.s.a." Sąd orzeka przy tym w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami, wnioskami skargi, jak też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 P.p.s.a.).

Przystąpienie do merytorycznej oceny zasadności skargi, a więc do analizy legalności kwestionowanego nią aktu administracyjnego, w tym w szczególności w kontekście podniesionych w niej zarzutów, możliwe jest dopiero po uprzednim sprawdzeniu, że skarga spełnia warunki dopuszczalności. Nadto, niezbędnym jest także zbadanie legitymacji skargowej podmiotu ze skargą występującego. I tak, w myśl art. 50 § 1 P.p.s.a., uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Z kolei zgodnie z art. 50 § 2 P.p.s.a., _@POCZ@__@KONuprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi.

Sąd w niniejszym składzie przychyla się do tej linii orzeczniczej oraz do tego stanowiska przedstawicieli doktryny prawniczej, w świetle których ten sam podmiot nie może w tym samym postępowaniu kumulować roli organu prowadzącego postępowanie z rolą strony tego postępowania. Podkreśla się bowiem, że rola jednostki samorządu terytorialnego w postępowaniu administracyjnym jest wyznaczona przepisami prawa materialnego. Może być ona - jako osoba prawna - stroną tego postępowania i wówczas organy ją reprezentujące będą broniły jej interesu prawnego, korzystając z gwarancji procesowych, jakie przepisy kodeksu postępowania administracyjnego przyznają stronom postępowania administracyjnego. Ustawa jednak może organowi jednostki samorządu terytorialnego wyznaczyć rolę organu administracji publicznej w rozumieniu art. 5 § 2 pkt 3 K.p.a. Wtedy będzie on reprezentował interes jednostki samorządu terytorialnego w formach właściwych dla organu prowadzącego postępowanie. Powierzenie organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do orzekania w sprawie indywidualnej w formie decyzji administracyjnej, niezależnie od tego, czy nastąpiło to na mocy ustawy, czy też w drodze porozumienia, wyłącza więc możliwość dochodzenia przez tę jednostkę jej interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego bądź sądowoadministracyjnego. W powyższej sytuacji jednostka samorządu terytorialnego nie ma w takim postępowaniu legitymacji procesowej strony, nie jest również podmiotem uprawnionym do zaskarżania decyzji administracyjnych do sądu administracyjnego ani legitymowanym do wystąpienia z powództwem do sądu powszechnego Włączenie zatem organów samorządowych do systemu organów administracji publicznej prowadzących postępowanie w konkretnej sprawie znacznie ogranicza zakres uprawnień procesowych tych jednostek jako osób prawnych. Co więcej, w zakresie, w jakim organ jednostki samorządu terytorialnego wykonuje funkcję organu administracji publicznej, nie jest on (ani też żaden z pozostałych organów danej jednostki) uprawniony do reprezentowania jej interesu prawnego, rozumianego jako interes osoby prawnej; Uprawnienie do korzystania z władztwa administracyjnego przez samorząd terytorialny następuje zatem kosztem znacznego ograniczenia jego dominium [por. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego (NSA) z 19.05.2003 r. OPS 1/03, wyrok NSA z 16.02.2005 r. OSK 1017/04, postanowienie NSA z 24.05.2006 r. II FSK 818/05, opubl.: www.nsa.gov.pl, J. P. Tarno Status prawny jednostki samorządu terytorialnego w postępowaniu administracyjnym i sądowym, Państwo i Prawo z 2006r. nr 2, M. Stahl Samorząd terytorialny w orzecznictwie sądowym. Rozbieżności i wątpliwości, Zeszyty Naukowe Sądownictwa Administracyjnego z 2006 r. nr 6, glosa T. Wosia do wskazanej uchwały NSA OPS 1/03, Samorząd Terytorialny z 2004 r. nr 12].

W przedmiotowej kwestii wypowiedział się także Trybunał Konstytucyjny, który wyrokiem z dnia 29 października 2009 r. (K 32/08, OTK-A 2009, nr 9, poz. 139) stwierdził, że art. 33 i art. 50 § 1 P.p.s.a. zgodne są z art. 165 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. W uzasadnieniu tego orzeczenia Trybunał zwrócił uwagę, że wydając decyzje administracyjne rozstrzygające sprawy indywidualne, organy samorządu terytorialnego muszą bezwzglednie przestrzegać prawa i kierować się dobrem wspólnym, nie mogą natomiast wykorzystywać swoich kompetencji do realizacji własnych interesów faktycznych przeciwstawianych dobru wspólnemu. Wydawanie decyzji administracyjnych przez organy samorządu terytorialnego nie ma więc służyć realizacji praw podmiotowych jednostek tego samorządu w relacjach z administrowanymi. Postępowania administracyjne i sądowoadministracyjne muszą być ukierunkowane na realizację zasady praworządności. Organy samorządu terytorialnego, które wydają decyzje wobec obywatela, mają stać na straży prawa; w procesie kontroli instancyjnej i sądowoadministracyjnej tych decyzji nie zachodzi zaś potrzeba umożliwienia jednostkom samorządu terytorialnego artykułowania swoich interesów. Trybunał wyjaśnił (odwołując się do swojego wcześniejszego orzecznictwa), że ochrona samodzielności sądowej wyrażona w art. 165 ust. 2 Konstytucji RP nie jest tożsama z prawem do sądu, o którym mowa w art. 77 ust. 2 i art. 45 ust. 1 tego aktu. Sądowa ochrona gminy ma bowiem zagwarantować prawidłowe wykonywanie przez nią zadań publicznych, natomiast prawo do sądu jest jednym ze środków ochrony konstytucyjnych wolności i praw jednostki. Ochrona sądowa ma na celu zapewnienie tej samodzielności w relacjach jednostki samorządu terytorialnego z innymi organami władzy publicznej przed działaniami tych organów. Z tego względu jednostki samorządu terytorialnego mają zdolność sądową w postępowaniu cywilnym, mogą również dochodzić swoich praw w postępowaniu sądowoadministracyjnym w sytuacjach określonych wP.p.s.a., a więc w sytuacjach, gdy są one adresatami decyzji administracyjnych lub innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 pkt 2-4 tej ustawy, a także, gdy są adresatami rozstrzygnięć nadzorczych. Pojęcie sądowej ochrony samodzielności akcentuje bardziej aspekt przedmiotowy mechanizmów ochrony, ukierunkowanych w założeniu na zapewnienie prawidłowego wykonywania zadań publicznych. Uwzględniając powyższe Trybunał stwierdził, że art. 165 ust. 1 i 2 Konstytucji nie wymaga zapewnienia jednostkom samorządu terytorialnego statusu strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym w sytuacji, w której jednostka ta nie występuje jako adresat działań władczych innych organów władzy publicznej, ale sama podejmuje takie działania wobec innych podmiotów. Konstytucja nie nakłada też obowiązku przyznania w takiej sytuacji jednostkom samorządu terytorialnego prawa do wniesienia skargi na decyzje organu odwoławczego. Istotne znaczenie ma tu, zdaniem Trybunału, m.in. fakt, że jednostki te nie mają własnych praw ani prawnie chronionych interesów, których mogłyby dochodzić w relacjach z administrowanymi. Dotyczy to również tych sytuacji, kiedy decyzja administracyjna wydawana przez organ jednostki samorządu terytorialnego dotyka stosunków cywilnoprawnych, których jednostka ta jest stroną. Nie można też, w ocenie Trybunału, zgodzić się z poglądem, że przyznanie w rozważanej sytuacji jednostkom samorządu terytorialnego prawa do wniesienia skargi na decyzje organu odwoławczego i zapewnienie im statusu strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi konieczny warunek realizacji przez nie zadań publicznych i zdolności do funkcjonowania. W razie bowiem wniesienia przez uprawniony podmiot skargi do sądu administracyjnego na decyzję organu jednostki samorządu terytorialnego, ochrona sądowa jest zapewniona w tym sensie, że skarga ta jest rozpoznawana przez organ władzy sądowniczej, którego zasadniczym zadaniem jest kontrola zgodności z prawem działań organów władzy publicznej. W sytuacjach, w których ustawa wymaga uzasadnienia decyzji administracyjnej, racje jednostki samorządu terytorialnego mogą zostać wyczerpująco przedstawione w tym uzasadnieniu przez organ tej jednostki właściwy do rozpatrzenia sprawy w pierwszej instancji. Uzasadnienie to jest brane pod uwagę przez organ odwoławczy, a w razie uruchomienia postępowania sądowoadministracyjnego - także przez sądy administracyjne. Jeżeli uprawnione podmioty nie wniosły skargi do sądu administracyjnego, a zdaniem organów danej jednostki samorządu terytorialnego ostateczna decyzja wydawana w danej sprawie jest niezgodna z prawem, mogą one wystąpić do prokuratury o wniesienie sprzeciwu na podstawie art. 184 § 1K.p.a., a więc w sytuacjach, gdy przepisy tego kodeksu lub przepisy szczególne przewidują wznowienie postępowania, stwierdzenie nieważności decyzji albo jej uchylenie lub zmianę.

W oparciu o powyższe, skargę Gminy [...] należało odrzucić wobec braku po jej stronie legitymacji skargowej w rozumieniu art. 50 § 1 P.p.s.a. Kwestionuje ona bowiem decyzję SKO wydaną m. in. na skutek złożonego przez nią wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją tego organu z dnia [...] grudnia 2009 r. stwierdzającą nieważność decyzji Wójta Gminy [...] o zatwierdzeniu projektu podziału nieruchomości - działki nr 458 obręb [...], stanowiącej własność tej Gminy. O tego rodzaju rozstrzygnięciu przesądza pozycja Gminy występującej w niniejszej sprawie jako organ realizujący przyznane mu władztwo administracyjne.

W tym miejscu koniecznym jest także ustosunkowanie się do kwestii, iż w sprawie niniejszej zapadł już uprzednio wyrok tut. Sądu (sygn. II SA/Rz 480/13), w którym legitymacja skargowa Gminy [...] nie była w żaden sposób kwestionowana. W tym zakresie stwierdzić należy, że wyłączną przyczyną uwzględnienia skargi Gminy [...] na uprzednio wydaną w sprawie decyzję SKO z dnia [...] marca 2013 r. (wskutek wniosków o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją tego organu z dnia [...] grudnia 2009 r.) był niewłaściwy skład organu orzekającego tj. sprzeczny z art. 27 § 1a K.p.a. Kwestia ta, a więc brak wyłączenia od udziału w postępowaniu w sprawie określonych członków organu sprawę tę rozstrzygającego miała na tyle istotne znaczenie, że musiała być wzięta pod uwagę w pierwszej kolejności. Wyprzedzała więc ocenę w przedmiocie legitymacji skargowej podmiotu występującego ze skargą. Istnieje stanowisko, że konsekwencją niedopuszczalności sytuacji prowadzenia przez organ administracji publicznej postępowania i wydania decyzji w przypadku, gdy stroną tego postępowania, a więc adresatem decyzji ma być jednostka samorządu terytorialnego, którą ten organ reprezentuje jest konieczność zastosowania odpowiednich regulacji proceduralnych, umożliwiających wyłączenie organów jednostek samorządu terytorialnego w takiej konfiguracji procesowej (por. Jednostka samorządu terytorialnego jako strona postępowania administracyjnego prowadzonego przez jej organ W. Chróścielewski, Państwo i Prawo z 2003 r. nr 4). Nie można więc było wykluczyć, że Kolegium we właściwym już składzie orzekającym dostrzeże powyższy problem oraz rozpatrując merytorycznie wniosek Gminy [...] o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją SKO stwierdzającą nieważność decyzji Wójta tej Gminy uwzględni tę okoliczność.

Mając więc na uwadze, że kwestia odpowiedniego, a więc przewidzianego literą prawa składu orzekającego organu rozpatrującego niniejszą sprawę miała pierwszeństwo przed analizowaniem legitymacji po stronie podmiotu skarżącego Sąd uznał, że brak jest obecnie przeszkód do oceny tej legitymacji. Wobec zaś stwierdzenia jej braku po stronie wnoszącej skargę Gminy [...] odrzucił tę skargę w myśl art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 50 § 1 P.p.s.a.

O zwrocie uiszczonego przez stronę skarżącą wpisu o skargi orzeczono z kolei na podstawie art. 232 § 1 pkt 1, § 2 P.p.s.a.