Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt I SA/Bd 597/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2017-01-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 33 par. 1 pkt 4
journal: Dz.U. 2016 poz 599
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirella Łent Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kleczkowski (spr.) Sędzia WSA Urszula Wiśniewska Protokolant Starszy asystent sędziego Agnieszka Kujawa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 stycznia 2017r. sprawy ze skargi A. L. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym 1. oddala skargę 2. zasądza od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. na rzecz radcy prawnego M. B. kwotę 590,40 (pięćset dziewięćdziesiąt 40/100) złotych tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.


UZASADNIENIE

Naczelnik Urzędu Skarbowego we [...] prowadzi wobec majątku A. L. (skarżącego) postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułów wykonawczych z dnia [...] r. o numerach: 03/15 i 06/15, wystawionych przez wierzyciela - Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego M. [...], obejmujących należności z tytułu grzywien w celu przymuszenia do wykonania obowiązków nakazanych decyzją z dnia [...] r. oraz decyzją z dnia

[...] r. wraz z kosztami za wydanie postanowień w łącznej kwocie należności głównej [...] zł.

W trakcie postępowania organ zawiadomieniem z dnia [...] r. dokonał zajęcia prawa majątkowego stanowiącego świadczenie z zaopatrzenia emerytalnego oraz z ubezpieczenia społecznego w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych Inspektorat we [...]. Zawiadomienie o zajęciu wraz z odpisami tytułów wykonawczych doręczono stronie w dniu [...] r.

Pismem z dnia [...] r., uzupełnionym w dniu [...] r., skarżący złożył zarzut w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, podnosząc błąd co do osoby zobowiązanego. W uzasadnieniu wskazał, iż osobami odpowiedzialnymi za stan nieruchomości są K. S. i A. F., dlatego na te dwie osoby powinny być nałożone kary.

Postanowieniem [...] r. organ egzekucyjny zawiesił postępowanie egzekucyjne do czasu wydania ostatecznego postanowienia w przedmiocie zgłoszonego zarzutu i zwrócił się do wierzyciela - Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego M. [...] celem zajęcia stanowiska w trybie art. 34 § 1 ustawy

o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (dalej: "u.p.e.a."). Postanowieniem z dnia [...] r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego M. [...] nie uwzględnił zgłoszonego przez zarzutu. Postanowienie to w wyniku złożonego zażalenia zostało utrzymane w mocy przez Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B.. Natomiast złożoną przez stronę skargę na to postanowienie WSA w Bydgoszczy postanowieniem z dnia 26 lutego

2016 r., sygn. akt II SA/Bd 136/16 odrzucił.

W związku z powyższym Naczelnik Urzędu Skarbowego we [...] postanowieniem z dnia [...] r. - wydanym na podstawie art. 34 § 4 u.p.e.a. - odmówił uznania zgłoszonego zarzutu.

W złożonym od powyższego rozstrzygnięcia zażaleniu strona przedstawiła zarzuty wygaśnięcia i nieistnienia obowiązku. Zdaniem skarżącego, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nałożył obowiązek wykonania ekspertyzy instalacji elektrycznej w momencie, gdy kamienica się rozsypywała, a wszyscy lokatorzy byli wykwaterowani. Nie było zatem potrzeby wykonywania żadnych ekspertyz. Ponadto zarzucono błąd co do osoby zobowiązanego. Strona podniosła, że od 20 lat kamienicą zarządza K. S., posiadająca [...] udziału we własności nieruchomości,

w związku z pełnomocnictwem od A. F.. Dlatego na te dwie osoby powinna być nałożona kara. Dodatkowo skarżący podniósł zarzut: braku uprzedniego doręczenia upomnienia, a także decyzji oraz zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego. Wskazał, że grzywna w celu przymuszenia wynosi ponad 15 tys. zł. Zdaniem strony, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego działał niezgodnie z prawem, ponieważ nałożył grzywnę po [...] zł na każdego z czterech współwłaścicieli, czyli razem

[...]. zł. Natomiast w myśl art. 366 k.c. zaspokojenie wierzyciela przez któregokolwiek z dłużników zwalnia pozostałych.

Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...]. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie.

Organ wyjaśnił, że w rozpatrywanej sprawie organ egzekucyjny, pismem z dnia [...] r. zwrócił się do wierzyciela, którym jest Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego M. [...] o zajęcie stanowiska w przedmiocie zarzutu błędu co do osoby zobowiązanego, zgłoszonego przez stronę w piśmie. Wierzyciel postanowieniem z dnia [...] uznał za nieuzasadniony wniesiony zarzut błędu co do osoby zobowiązanego. Wskazał, iż decyzją z dnia [...] r. zobowiązanym do przeprowadzenia okresowej kontroli instalacji elektrycznej budynku frontowego położonego na nieruchomości - wynikającej z art. 62 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane oraz wykonania ekspertyzy stanu technicznego budynku frontowego ze szczególnym uwzględnieniem stateczności ścian zewnętrznych budynku na nieruchomości przy ul. [...] we [...], jest między innymi A. L.. Decyzją zaś z dnia [...] r. zobowiązanym do opróżnienia części budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. [...] we [...]

w zakresie lokalu nr [...] na pierwszym piętrze w budynku frontowym i ich zabezpieczenia, jest również między innymi skarżący. Postanowienie to w wyniku złożonego zażalenia zostało utrzymane w mocy przez Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B., który podniósł, że skarżący jest jednym z właścicieli przedmiotowej nieruchomości, czyli posiada prawo do dysponowania nieruchomością. Zgodnie natomiast z art. 61 w związku z art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany użytkować obiekt w sposób zgodny z jego przeznaczeniem oraz utrzymywać go w należytym stanie technicznym i estetycznym, nie dopuszczając do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych

i sprawności technicznej, zatem obowiązki dotyczące utrzymania obiektu budowlanego ciążą przede wszystkim na właścicielu nieruchomości, a jeśli właścicieli jest więcej - to na wszystkich z nich. W dalszej kolejności zobowiązanym do właściwego utrzymania obiektu budowlanego - zgodnie z kolejnością podaną w ww. przepisie jest zarządca,

o ile taki został właściwie umocowany dla danej nieruchomości.

W odniesieniu do argumentu, iż to K. S. jest zarządcą nieruchomości przy ul. [...] we [...], wyjaśniono, iż z przedłożonego dokumentu, tj. pełnomocnictwa udzielonego K. S. przez A. F., wynika, iż dotyczy ono administrowania budynkiem, a nie zarządzania nim. Natomiast administrowanie ma inne umocowanie prawne niż zarządzanie. W związku zatem

z niewykonaniem nakazanych decyzjami administracyjnymi obowiązków, postępowanie egzekucyjne w niniejszej sprawie winno być prowadzone wobec wszystkich współwłaścicieli, a środki egzekucyjne przymuszające do wykonania orzeczonych decyzjami obowiązków, winny być nakładane na każdego ze zobowiązanych osobno.

W konsekwencji mając na względzie zapis art. 34 § 1 u.p.e.a., zgodnie z którym stanowisko wierzyciela w zakresie między innymi zarzutu błędu co do osoby zobowiązanego jest dla organu egzekucyjnego wiążące, Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że organ zasadnie odmówił uznania zgłoszonego zarzutu w -sprawie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych

o numerach: [...], wystawionych przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego M. [...]. Organ egzekucyjny dysponował ostatecznym postanowieniem wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, co uprawniało go do wydania orzeczenia w trybie art. 34 § 4 u.p.e.a.

Podkreślono, że w przypadku zarzutów określonych w art. 33 § 1 pkt 1-5

i 7 u.p.e.a. organ egzekucyjny nie ma możliwości rozstrzygania samodzielnie co do ich zasadności. Stanowisko wierzyciela, w sytuacji gdy zarzuty są oparte na przesłankach wymienionych w art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7 u.p.e.a., jest wiążące dla organu egzekucyjnego, co oznacza, że organ ten nie jest uprawniony do prowadzenia postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia istnienia podstaw do uwzględnienia zarzutu i do obalenia w ten sposób stanowiska wierzyciela.

Konkludując, Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że podniesiony zarzut błędu co do osoby zobowiązanego jest nieuzasadniony.

Ustosunkowując się natomiast do pozostałych zarzutów powołanych w zażaleniu (wygaśnięcia i nieistnienia obowiązku, braku uprzedniego doręczenia upomnienia, zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego) organ odwoławczy stwierdził, iż nie mogą one podlegać ocenie w postępowaniu zażaleniowym w sprawie zgłoszonego zarzutu. Organ drugiej instancji zaskarżone rozstrzygnięcie ocenia według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie jego wydania. Poza tym, co decydujące, zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej mogą być wnoszone wyłącznie w terminie 7 dni od dnia doręczenia zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego, co sprawia, że po jego upływie niedopuszczalne jest rozszerzanie podstaw ich wniesienia.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący wniósł

o stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia, argumentując powyższe błędnym pouczeniem. Podniósł, że w pouczeniu zaskarżonego rozstrzygnięcia nie podano informacji o adresie właściwym do odwołania, a umieszczenie adresu organu

w stopce na pierwszej stronie postanowienia jest - w opinii skarżącego - nieważne. Ponadto wnosi o stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia, argumentując, iż Dyrektor Izby Skarbowej wydał przedmiotowe rozstrzygnięcie na podstawie fałszywych danych podanych przez Urząd Skarbowy we [...]. Zdaniem strony organ egzekucyjny działał z kolei w oparciu o fałszywe oświadczenia uzyskane od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego M. [...].

Skarżący podniósł ponadto, że nieprawdą jest, że WSA w Bydgoszczy odrzucił jego skargę. Wyjaśnił, że sprawa nie jest zakończona, a sąd nie odrzucił

skargi, stwierdził tylko, że skarga ta nie podlega właściwości sądu administracyjnego.

Jednocześnie skarżący nie zgadza się, że stanowisko wierzyciela w zakresie zarzutu błędu co do osoby zobowiązanego jest wiążące dla organu egzekucyjnego. Uważa, że w niniejszej sprawie twierdzenie to jest błędne. Dodatkowo strona zarzuciła Dyrektorowi Izby Skarbowej, że nie odniósł się do podniesionego zarzutu niedopuszczalności egzekucji administracyjnej oraz zarzutu zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego. Ponadto organ odwoławczy naruszył prawo, ponieważ w tej samej sprawie, w stosunku do innego współwłaściciela, podjął odmienne rozstrzygnięcie.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonego postanowienia organu odwoławczego z punktu widzenia jego legalności, tj. zgodności tego postanowienia

z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", wynika, że zaskarżone postanowienie winno ulec uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.

Oceniając zaskarżone postanowienie z punktu widzenia jego zgodności z prawem stwierdzić należy, iż nie narusza ono prawa.

Z akt sprawy wynika, że skarżący jest współwłaścicielem nieruchomości położonej we [...] przy ul. [...]. Oprócz niego współwłaścicielami tej nieruchomości są: K. S., A. F. oraz E. L.. Naczelnik Urzędu Skarbowego we [...] prowadzi postępowanie egzekucyjne wobec strony na podstawie dwóch tytułów wykonawczych z dnia [...] r. wystawionych przez wierzyciela - Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego M. [...], obejmujących należności z tytułu grzywien w celu przymuszenia wykonania obowiązków nakazanych decyzją z dnia [...] r. (przeprowadzenia okresowej kontroli instalacji elektrycznej budynku frontowego położonego na nieruchomości oraz wykonania ekspertyzy stanu technicznego budynku frontowego ze szczególnym uwzględnieniem stateczności ścian zewnętrznych budynku) oraz decyzją z dnia [...] r. (opróżnienia części budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. [...] we [...] w zakresie lokalu nr [...] w budynku frontowym i ich zabezpieczenia). Celem wyegzekwowania należności organ egzekucyjny zawiadomieniem z dnia [...] r. dokonał zajęcia prawa majątkowego stanowiącego świadczenie z zaopatrzenia emerytalnego oraz z ubezpieczenia społecznego w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych Inspektorat we [...]. Przedmiotowe zawiadomienie o zajęciu wraz z odpisami tytułów wykonawczych doręczono skarżącemu w dniu [...] r. Pismem z dnia [...] r., uzupełnionym w dniu [...] r., A. L. wniósł zarzut w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, podnosząc błąd co do osoby zobowiązanego. W uzasadnieniu wskazał, iż osobami odpowiedzialnymi za stan nieruchomości są K. S. (na podstawie udzielonego jej pełnomocnictwa) i A. F., dlatego na te dwie osoby powinny być nałożone kary.

Zgodnie z art. 33 § 1 pkt 4 ustawy z dnia [...] r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 599) podstawą do wniesienia zarzutu w postępowaniu egzekucyjnym może być błąd co do osoby zobowiązanego.

W myśl art. 34 § 1 u.p.e.a., zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 § 1 pkt 1-7, 9 i 10,

a przy egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym - także na podstawie art. 33 § 1 pkt 8, organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7 (w tym zarzutu błędu co do osoby zobowiązanego), stanowisko wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążące. Z kolei stosownie do art. 34 § 4 u.p.e.a. organ egzekucyjny, po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela lub postanowienia o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu, wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów, a jeżeli zarzuty są uzasadnione

- o umorzeniu postępowania egzekucyjnego albo o zastosowaniu mniej uciążliwego środka egzekucyjnego.

W rozpatrywanej sprawie, Naczelnik Urzędu Skarbowego we [...], działając jako organ egzekucyjny, zwrócił się do wierzyciela, którym jest Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego M. [...] o zajęcie stanowiska w przedmiocie zarzutu błędu co do osoby zobowiązanego. Postanowieniem z dnia 2 października

2015 r. wierzyciel uznał za nieuzasadniony zarzut błędu co do osoby zobowiązanego

w sprawie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych. W wyniku złożonego zażalenia, Kujawsko-Pomorski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B., postanowieniem z dnia [...] r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu niższej instancji.

Na gruncie rozpatrywanej sprawy oznacza to, że organ egzekucyjny jest związany stanowiskiem wierzyciela co do bezzasadności zgłoszonego zarzutu. Nie jest więc uprawniony do prowadzenia postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia podstaw do uwzględnienia zarzutu i badania w tym trybie stanowiska wierzyciela. Organ egzekucyjny nie może wnikać w merytoryczną zasadność stwierdzenia obowiązku będącego przedmiotem egzekucji (por. wyrok NSA z dnia 5 kwietnia 2016 r., II FSK 1659/14).

Zauważyć należy, że podniesiony przez skarżącego zarzut błędu co do osoby zobowiązanego polega na podjęciu przez organ egzekucyjny oraz egzekutora czynności egzekucyjnych względem podmiotu błędnie uznanego za zobowiązanego. Ma on miejsce wówczas, gdy obiektywnie osoba oznaczona jako zobowiązany w tytule wykonawczym, pozostaje innym podmiotem niż adresat decyzji (postanowienia) stanowiącej podstawę prawną egzekwowanego obowiązku. Zarzut ten dotyczy jedynie kontroli formalnej tożsamości osoby, co do której prowadzi się egzekucję. Do prowadzenia szerszych ustaleń, czy wręcz weryfikacji osoby zobowiązanego w celu ustalenia zasadności obciążenia go egzekwowanym obowiązkiem organ egzekucyjny nie ma prawa. Innymi słowy, zarzut co do osoby zobowiązanego nie może zmierzać do merytorycznego ustalenia osoby zobowiązanego. W przeciwnym razie sprowadzałby się do badania zasadności prowadzonego postępowania egzekucyjnego, co zostało zabronione przez ustawodawcę w art. 29 § 1 u.p.e.a. (por. Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, pod red. R. Hausera i A. Skoczylasa, Warszawa 2012, str. 226-227).

W tym kontekście należy zauważyć, że w tytułach wykonawczych jako

podstawę prowadzenia egzekucji wskazano postanowienia z dnia [...] r.

o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia (nr [...] oraz

nr [...]). Bezsprzecznie w powyższych postanowieniach jako osobę zobowiązaną wskazano skarżącego. W konsekwencji, kontrola formalna potwierdziła, że osobą zobowiązaną jest A. L., a nie zamiast niego - K. S. i A. F.. Postanowienie organu egzekucyjnego o odmowie uwzględnienia zarzutu odpowiada zatem prawu. Zarzut skarżącego zmierza w istocie do merytorycznego zbadania, czy w ogóle powinien on być osobą zobowiązaną, jednakże do tego, jak wskazano wyżej, organ egzekucyjny nie ma prawa.

W przeciwnym razie organ egzekucyjny byłby niejako trzecią instancją

rozpatrującą sprawę, a postępowanie egzekucyjne byłoby kontynuacją postępowania merytorycznego. Ewentualne wady postanowień o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia (np. co do osoby, wobec której zastosowano grzywnę) skarżący mógł podnosić w toku postępowania związanego z wydaniem tych postanowień (żadne

z postanowień z dnia [...] r. nie zostało zaskarżone do organu drugiej instancji).

Sąd nie dopatrzył się także naruszenia prawa przez wierzyciela. Skoro bowiem A. L. został na podstawie postanowień z dnia [...] r. obciążony grzywnami w celu przymuszenia wykonania obowiązków wynikających decyzji z dnia [...] r. oraz z dnia [...] r., to w postępowaniu egzekucyjnym podmiotem zobowiązanym do uiszczenia grzywny nie mogą być inne osoby, tj. K. S. i A. F., zamiast skarżącego.

Nie można zgodzić się również z twierdzeniem autora skargi, że Dyrektor Izby Skarbowej podał nieprawdę w wydanym rozstrzygnięciu, wskazując, iż WSA w Bydgoszczy odrzucił jego skargę na postanowienie Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia 1 grudnia

2015 r. Wyjaśnić trzeba, że skarga A. L., jako niepodlegająca właściwości sądu administracyjnego, została przez WSA w Bydgoszczy, postanowieniem z dnia 26 lutego 2016 r., sygn. akt II SA/Bd 136/16, odrzucona na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

Odnosząc się z kolei do twierdzenia, iż Dyrektor Izby Skarbowej nie ustosunkował się w zaskarżonym postanowieniu do zarzutu niedopuszczalności egzekucji administracyjnej (art. 33 § 1 pkt 6) oraz zarzutu zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego (art. 33 § 1 pkt 8) wskazać należy, iż zarzut dotyczący niedopuszczalności egzekucji administracyjnej został podniesiony przez skarżącego dopiero na etapie niniejszej skargi. Natomiast zarzut zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, podobnie jak zarzut wygaśnięcia i nieistnienia obowiązku (art. 33 § 1 pkt 1) oraz zarzut braku uprzedniego doręczenia upomnienia (art. 33 § 1 pkt 7), A. L. powołał na etapie wniesionego zażalenia.

W orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że ani w zażaleniu, ani w skardze nie można wskazywać nowych podstaw zarzutów, a podniesienie okoliczności mogącej być podstawą zarzutu w sprawie prowadzonej egzekucji dopiero na etapie postępowania przed organem odwoławczym lub przed sądem administracyjnym, nie może być skuteczne. Przykładowo, WSA w Gliwicach w wyroku z dnia 3 czerwca 2008 r., sygn. akt I SA/G1 444/07 orzekł, że "jeżeli w zarzutach wniesionych w terminie 7 dni od otrzymania tytułu wykonawczego zobowiązany ograniczy się wyłącznie do jednej lub kilku podstaw wymienionych w art. 33 u.p.e.a, traci możliwość późniejszego zgłaszania nowych podstaw zarzutów, w szczególności w toku postępowania zażaleniowego lub sądowo-administracyjnego". Także w piśmiennictwie podkreśla się, że zobowiązany nie może po upływie terminu do wniesienia zarzutów uzupełniać zarzutów zgłoszonych

w terminie, powołując nowe ich podstawy (por. P. Przybysz: Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, Warszawa 2006, str. 139). Zatem zarówno organ odwoławczy, rozpatrujący zażalenie na postanowienie organu egzekucyjnego

w sprawie zgłoszonych zarzutów, jak i sąd administracyjny, do którego skierowano skargę na rozstrzygnięcia organu odwoławczego, nie są uprawnieni do rozpatrywania zarzutów zgłoszonych po raz pierwszy przez zobowiązanego w zażaleniu od postanowienia organu egzekucyjnego, a tym bardziej dopiero w postępowaniu przed sądem administracyjnym (por. wyrok NSA z dnia 3 grudnia 1997 r., sygn. akt I SA/Lu 1246/96; wyrok WSA w Krakowie z dnia 17 listopada 2010 r. sygn. akt I SA/Kr 582/10).

Nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut dotyczący błędnego pouczenia zawartego w zaskarżonym postanowieniu z uwagi na brak wskazania adresu organu odwoławczego. W tymże postanowieniu organ odwoławczy, powołując się na art. 53 § 1 i art. 54 § 1 p.p.s.a., prawidłowo pouczył stronę o przysługującym jej prawie wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, za pośrednictwem Dyrektora Izby Skarbowej, w terminie 30 dni od dnia doręczenia postanowienia. Z treści powołanych przepisów nie wynika natomiast konieczność podania adresu organu odwoławczego jako niezbędnego elementu pouczenia. Poza tym wskazać należy, iż zgodnie z brzmieniem art. 124 k.p.a. postanowienie powinno zawierać: oznaczenie organu administracji publicznej, datę jego wydania, oznaczenie strony lub stron albo innych osób biorących udział w postępowaniu, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, pouczenie, czy i w jakim trybie służy na nie zażalenie lub skarga do sądu administracyjnego oraz podpis z podaniem imienia

i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do jego wydania.

Z powyższego przepisu także nie wynika, że pouczenie powinno zawierać adres organu odwoławczego.

Nie zasługuje też na uwzględnienie podniesiony w skardze zarzut, iż Dyrektor Izby Skarbowej w tej samej sprawie, w stosunku do innego współwłaściciela, podjął odmienne rozstrzygnięcie. Należy zauważyć, że organ odwoławczy postanowieniem

z dnia [...] r. (k. 62-63) uchylił wprawdzie rozstrzygnięcie adresowane do E. L. (jednego ze współwłaścicieli nieruchomości), przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, jednakże w sprawie dotyczącej wyżej wymienionego w ustawowym terminie obok zarzutu błędu co do osoby zobowiązanej, podniesiony został także zarzut niedopuszczalności egzekucji. Uchylenie postanowienia nastąpiło z uwagi na brak odniesienia się przez organ pierwszej instancji do drugiego ze wskazanych zarzutów. Taka sytuacja

w rozpatrywanej sprawie nie występuje.

Na rozprawie pełnomocnik skarżącego podniosła zarzut naruszenia art. 33 § 1 pkt 6, 8, 9, 10 u.p.e.a., art. 34 § 1 i 4 u.p.e.a. oraz art. 27 § 1 pkt 9, 12 i 13 u.p.e.a.

Nowymi zarzutami egzekucyjnymi są: zarzut prowadzenia egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny (art. 33 § 1 pkt 9) oraz zarzut niespełniania przez tytuły wykonawczy wymogów określonych w art. 27 (art. 33 § 1 pkt 10). W tym ostatnim względzie, zdaniem pełnomocnika, tytuł wykonawczy nie zawierał pouczenie zobowiązanego o przysługującym mu w terminie 7 dni prawie zgłoszenia do organu egzekucyjnego zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, daty doręczenia zobowiązanemu powiadomienia o wniosku o egzekucję administracyjnej kary pieniężnej lub grzywny administracyjnej, o którym mowa w art. 18 ust. 1 ustawy,

o której mowa w pkt 1a, oraz daty, do której można prowadzić egzekucję należności pieniężnej, o której mowa w art. 2 § 1 pkt 8 lit. g (na marginesie należy zauważyć, że przepisy art. 27 pkt 12 i 13 u.p.e.a. nie mogą mieć w sprawie zastosowania, bowiem weszły w życie w dniu [...] r., natomiast tytuły wykonawcze zostały wystawione w dniu [...] r.)

Przede wszystkim jednak podkreślić należy, że zarzuty te zostały zgłoszone dopiero na rozprawie, co czyni je spóźnionymi, podobnie zresztą jak zarzuty wymienione w art. 33 § 1 pkt 6 i 8, co zostało już wcześniej wyjaśnione. Niemniej jednak z uwagi na to, że organ egzekucyjny z urzędu powinien badać swoją właściwość miejscową i rzeczową, trzeba wyjaśnić, że zgodnie z art. 124 § 1 u.p.e.a. nałożone grzywny w celu przymuszenia, nieuiszczone w terminie, podlegają ściągnięciu w trybie egzekucji należności pieniężnych, określonym w niniejszej ustawie. W myśl art. 19 § 1 u.p.e.a. naczelnik urzędu skarbowego jest organem egzekucyjnym uprawnionym do stosowania wszystkich środków egzekucyjnych w egzekucji administracyjnej należności pieniężnych. Natomiast zgodnie z art. 22 § 2 u.p.e.a. właściwość miejscową naczelnika urzędu skarbowego w egzekucji należności pieniężnych ustala się według miejsca zamieszkania zobowiązanego. Nie budzi wątpliwości, że skarżący zamieszkuje we [...]. Tym samym właściwym rzeczowo i miejscowo do prowadzenia egzekucji jest Naczelnik Urzędu Skarbowego we [...], i ten organ prowadzi w sprawie egzekucję.

Chybiony jest też zarzut naruszenia art. 34 § 1 i 4 u.p.e.a., bowiem z treści tych przepisów wynika, że wydając postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów, organ egzekucyjny jest związany stanowiskiem wierzyciela w zakresie zarzutu, o którym mowa w art. 33 § 1 pkt 4 u.p.e.a.

Sąd oddalił wniosek o zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego, ponieważ pełnomocnik skarżącego w żaden sposób nie wyjaśniła na rozprawie w jaki sposób rozstrzygnięcie niniejszej sprawy zależy od toczącego się postępowania cywilnego.

W piśmie z dnia [...] r. złożonym już po zamknięciu rozprawy skarżący podtrzymał dotychczasowe zarzuty. Na ich potwierdzenie do powyższego pisma załączył szereg dokumentów, których część znajduje się w aktach sprawy. Zdaniem Sądu dokumenty te nie mogą stanowić podstawy uznania zarzutu skarżącego – błędu co do osoby zobowiązanego - za uzasadniony. W kwestii załączonego przez skarżącego pisma z dnia [...] r. nazwanego "pozwem przeciwegzekucyjnym" i skierowanym do Sądu Rejonowego we [...] należy wyjaśnić, że w rozpatrywanej sprawie podstawą egzekucji są postanowienia z dnia

[...] r. o nałożeniu grzywien w celu przymuszenia (funkcjonujące w obrocie prawnym) i egzekucja jest prowadzona w trybie egzekucji administracyjnej uregulowanej w u.p.e.a., a nie w trybie egzekucji sądowej wynikającej z k.p.c.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a, Sąd oddalił skargę

w całości. O zwrocie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu orzeczono na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c w zw. z § 15 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców (Dz.U. z 2015 r, poz. 1804 ze zm.). Zasądzona kwota obejmuje VAT.

L. Kleczkowski M. Łent U. Wiśniewska