Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 2791/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2007-01-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia NSA Krystyna Chustecka (sprawozdawca), Sędziowie Asesor WSA Alojzy Skrodzki, Asesor WSA Marta Waksmundzka-Karasińska, Protokolant Monika Kawa-Ogorzałek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 stycznia 2007 r. sprawy ze skargi H. z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie udzielenia pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego 1) uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w W. z [...].04.2006 r. nr [...], 2) stwierdza, że uchylone postanowienia nie mogą być wykonane w całości, 3) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w W. na rzecz skarżącej kwotę 340 zł (słownie: trzysta czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem, wydanym na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 w związku z art. 165a i art. 239 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), Dyrektor Izby Skarbowej w W. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika [...]Urzędu Skarbowego w W. z dnia [...] kwietnia 2006 r. w sprawie odmowy wszczęcia postępowania w przedmiocie udzielenia pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania przepisów prawa podatkowego.

W uzasadnieniu organ podał, że Spółka Akcyjna "H." (Skarżąca w niniejszej sprawie) wnioskiem z dnia [...] stycznia 2006 r. (data wpływu do organu [...] stycznia 2006 r.), uzupełnionym pismem z dnia [...] marca 2006 r., wystąpiła o udzielenie pisemnej interpretacji w zakresie stosowania przepisów prawa podatkowego dotyczących obowiązku podatkowego w podatku od towarów i usług.

Naczelnik [...]Urzędu Skarbowego w W. postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2006 r. odmówił wszczęcia postępowania. Powołując się na treść art. 14a § 1 Ordynacji podatkowej stwierdził, że jednym z warunków udzielenia interpretacji jest okoliczność, iż w sprawie stanowiącej przedmiot wniosku nie toczy się postępowanie podatkowe lub kontrola podatkowa albo postępowanie przed sądem administracyjnym. Wyjaśnił, że wszczęcie postępowania w sprawie wniosku Skarżącej jest niemożliwie ze względu na fakt, iż w dniu [...] kwietnia 2006 r. wszczęta została wobec Skarżącej kontrola podatkowa w zakresie prawidłowości rozliczeń z budżetem państwa w zakresie podatku od towarów i usług za wrzesień 2005 r., co stanowiło również przedmiot wniosku o udzielenie pisemnej interpretacji.

W zażaleniu na powyższe postanowienie Skarżąca zarzuciła organowi I instancji naruszenie art. 14a, art. 165 § 3 i art. 165a § l Ordynacji podatkowej, poprzez nieprawidłową wykładnię i zastosowanie. Podniosła, iż na dzień złożenia wniosku z dnia [...] stycznia 2006 r. nie istniały żadne przesłanki uniemożliwiające wszczęcie postępowania. W konsekwencji na podstawie art. 165 § 3 Ordynacji podatkowej i braku przesłanek do zastosowania art. 165a § l Ordynacji podatkowej postępowanie w przedmiotowej sprawie zostało skutecznie wszczęte w dniu [...] stycznia 2006 r. Skarżąca podkreśliła również, że zadała dwa pytania, z których jedno dotyczyło podatku od towarów i usług, natomiast drugie podatku dochodowego od osób prawnych. Zdaniem Skarżącej, nie sposób uznać, iż w sprawie będącej przedmiotem drugiego pytania toczyła się w przedmiotowym okresie jakakolwiek kontrola podatkowa.

Dyrektor Izby Skarbowej w W. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu podkreślił, że ustawodawca w art. 14a Ordynacji podatkowej wskazał warunki, jakie muszą zostać spełnione, by możliwe stało się wydanie interpretacji. Stosowny organ (w rozpatrywanej sprawie - naczelnik urzędu skarbowego) ma obowiązek udzielenia interpretacji, gdy nie toczy się jedno z postępowań wskazanych w tym przepisie. Gdy któreś z postępowań toczy się, bez względu na jakim etapie postępowania zmierzającego do wydania interpretacji, zasadnym jest działanie organu, polegające na odmowie udzielenia żądanej interpretacji, zgodnie z art. 165a § 1 Ordynacji podatkowej. Zwrócił również uwagę, że w art. 14a Ordynacji podatkowej nie wskazano na uprawnienie podatnika do wystąpienia z wnioskiem, lecz uprawnienie to wynika z nałożonego tym przepisem na organ podatkowy obowiązku udzielenia stosownej interpretacji z uwzględnieniem określonych warunków. A zatem warunki te muszą być spełnione w momencie udzielenia interpretacji a nie, jak twierdzi Skarżąca, w momencie złożenia wniosku.

Organ odwoławczy za zasadny przyjął pogląd, że prowadzenie względem podatnika jakiegokolwiek postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, postępowania przed sądem administracyjnym nie jest przeszkodą do udzielenia interpretacji. Nie ma zatem przeszkód do wystąpienia o udzielenie interpretacji w sprawie stosowania przepisów dotyczących innego rodzaju zobowiązań podatkowych, niż te, których dotyczy postępowanie podatkowe, kontrola podatkowa lub postępowanie przed sądem administracyjnym.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości, względnie o stwierdzenie jego nieważności oraz o zasądzenie kosztów postępowania sądowego. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie art. 14a, art. 165 § 3 i art. 165a § 1 Ordynacji podatkowej.

W uzasadnieniu podniosła, że skoro wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji został skutecznie doręczony właściwemu organowi w dniu [...] stycznia 2006 r., to zgodnie z treścią art. 165 § 3 Ordynacji podatkowej dzień ten jest datą wszczęcia postępowania na żądanie strony, o ile w tym dniu nie zachodziły przesłanki przewidziane w art. 165a Ordynacji podatkowej. Ponieważ kontrola podatkowa wobec Spółki została wszczęta dopiero w dniu [...] kwietnia 2006 r., a na dzień złożenia wniosku nie toczyło się postępowanie podatkowe, kontrola podatkowa ani postępowanie przed sądem administracyjnym w sprawie objętej wnioskiem, zaś nie ulega również wątpliwości iż Skarżąca była stroną w tejże sprawie, to zdaniem Skarżącej na dzień złożenia wniosku nie była spełniona żadna z przesłanek przewidzianych art. 165a § l Ordynacji podatkowej

Odpowiadając na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów lub czynności wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej jako p.p.s.a., sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a – c p.p.s.a.), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte są wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Oceniając zaskarżone postanowienie w tym zakresie należy stwierdzić, że skarga jest zasadna.

Przedmiotem zaskarżenia w rozpatrywanej sprawie jest postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. utrzymujące w mocy, wydane na podstawie art. 165a § 1 w związku z art. 14a § 1 Ordynacji podatkowej, postanowienie organu podatkowego pierwszej instancji o odmowie wszczęcia postępowania. Spór dotyczy więc kwestii proceduralnej.

Zgodnie z art. 165a § 1 Ordynacji podatkowej, gdy żądanie wszczęcia postępowania zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z jakichkolwiek innych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ podatkowy wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Ocena wystąpienia okoliczności skutkujących odmową wszczęcia postępowania następuje w tzw. fazie wstępnej badania złożonego żądania.

Organy podatkowe, odmawiając wszczęcia postępowania, zainicjowanego wnioskiem z dnia [...] stycznia 2006 r. w sprawie udzielenia pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania przepisów prawa podatkowego, wskazały na fakt, iż w dniu [...] kwietnia 2004 r., wszczęta została wobec Skarżącej kontrola podatkowa w zakresie prawidłowości rozliczeń z budżetem państwa z tytułu podatku od towarów i usług za wrzesień 2005 r. Tym samym w sprawie stanowiącej przedmiot wniosku, w dacie wydania postanowienia, toczyła kontrola podatkowa, a więc wystąpiła negatywna przesłanka udzielenia pisemnej interpretacji w trybie art. 14a Ordynacji podatkowej.

W myśl wskazanego wyżej przepisu, stosownie do swojej właściwości naczelnik urzędu skarbowego, naczelnik urzędu celnego lub wójt, burmistrz (prezydent miasta), starosta albo marszałek województwa na pisemny wniosek podatnika, płatnika lub inkasenta mają obowiązek udzielić pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego w ich indywidualnych sprawach, w których nie toczy się postępowanie podatkowe lub kontrola podatkowa albo postępowanie przed sądem administracyjnym.

Wystąpienie z wnioskiem, o którym mowa w art. 14a Ordynacji podatkowej, jest ograniczone terminem. Uprawnione podmioty mogą kierować wspomniany wniosek w sprawach, w których nie toczy się postępowanie podatkowe, kontrolne albo przed sądem administracyjnym, a więc do momentu wszczęcia tych postępowań. Datę wszczęcia postępowania podatkowego określają art. 165 § 3, 3b i 4 Ordynacji podatkowej. Wszczęcie kontroli podatkowej następuje z momentem podjęcia czynności określonych w art. 284 § 1 lub w art. 284a § 1 Ordynacji podatkowej (...). Stosownie do art. 54 § 1 p.p.s.a., skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność jest przedmiotem skargi. Oznacza to, że datą wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego będzie chwila skierowania skargi do wspomnianego organu. Natomiast w sprawach, w których sąd administracyjny podejmuje postępowanie na podstawie wniosku, datą jego wszczęcia będzie dzień złożenia wniosku (art. 63 p.p.s.a.). Wskazane ograniczenie dotyczy jedynie momentu złożenia zapytania; późniejsze wszczęcie wymienionych postępowań nie zwalnia organu podatkowego od obowiązku udzielenia interpretacji (tak A. Kabat [w:] S. Babiarz, B. Dauter, B. Gruszczyński, R. Hauser, A. Kabat, M. Niezgódka – Medek, Ordynacja podatkowa – komentarz, Warszawa 2004 r., str. 92).

Skład orzekający w niniejszej sprawie, w pełni ten pogląd podzielając, stwierdza, iż organy podatkowe obu instancji naruszy przepis art. 165a § 1 w związku z art. 14a § 1 Ordynacji podatkowej. Jak wynika z akt sprawy, w dacie złożenia wniosku, tj. w dniu [...] stycznia 2006 r., wobec Skarżącej, nie toczyło się postępowanie podatkowe, kontrolne albo postępowanie przed sądem administracyjnym. Wszczęcie postępowania kontrolnego w zakresie podatku od towarów i usług za wrzesień 2005 r. nastąpiło w dniu [...] kwietnia 2006 r., a więc po wpłynięciu wniosku Skarżącej o udzielenie pisemnej interpretacji. Oznacza to, iż na dzień złożenia wniosku nie istniały żadne przesłanki obligujące organ podatkowy do odmowy wszczęcia postępowania na podstawie art. 165a § 1 Ordynacji podatkowej. Późniejsze wszczęcie wobec Skarżącej kontroli podatkowej nie zwalniało organu I instancji od obowiązku udzielenia interpretacji co zakresu i sposobu zastosowania przepisów prawa podatkowego.

Biorąc pod uwagę powyższe ustalenia i wnioski, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c), art. 135, art. 152 i art. 200 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.