Wyrok NSA, sygn. akt III OSK 2962/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2021-01-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Szkolnictwo wyższe
Skarżony organ: Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 10 § 1
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 108 ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2018 poz 1668
law: Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wojciech Jakimowicz Sędziowie Sędzia NSA Elżbieta Kremer Sędzia del. WSA Kazimierz Bandarzewski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 19 stycznia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Rektora Politechniki [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 28 listopada 2019 r. sygn. akt III SA/Gl 766/19 w sprawie ze skargi A. P. na decyzję Rektora Politechniki [...] z dnia [...] czerwca 2019 r. nr [...] w przedmiocie skreślenia z listy studentów I. uchyla zaskarżony wyrok i skargę oddala, I. zasądza od A. P. na rzecz Rektora Politechniki [...] kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym wyrokiem z dnia 28 listopada 2019 r. sygn. akt III SA/Gl 766/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, po rozpoznaniu skargi A. P. na decyzję Rektora Politechniki [...] z dnia [...] czerwca 2019 r. nr [...], uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dziekana Wydziału [...] Politechniki [...] z dnia [...] kwietnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie skreślenia z listy studentów.

W uzasadnieniu orzeczenia Sąd pierwszej instancji podniósł, że skarga zasługiwała na uwzględnienie, ponieważ organy naruszyły art. 10 § 1 i art. 79 § 1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 z późn. zm.) dalej w skrócie K.p.a., z których to przepisów wynika obowiązek zapewnienia stronie czynnego udziału w całym toku postępowania (od momentu jego wszczęcia aż do formalnego zakończenia), a także uprzedniego zawiadomienia strony o przeprowadzonych czynnościach dowodowych.

Podkreślono, że organ nie rozpoznał zawartego w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji wniosku skarżącego o zawieszenie postępowania z uwagi na toczące się przed WSA w Gliwicach postępowanie z jego skargi na decyzję Rektora Politechniki [...] z dnia [...] lutego 2019 r. nr [...] w przedmiocie wpisania skarżącego na pierwszy semestr studiów stacjonarnych drugiego stopnia na kierunku [...] na Wydziale [...] Politechniki [...] w roku akademickim 2018/2019. Strona obszernie motywując wniosek wskazywała, że decyzja z dnia [...] lutego 2019 r. rozstrzygnęła de facto o jej sytuacji prawnej jako studenta i o wiążącym ją z uczelnią stosunku prawnym. Organ nie podjął w tym zakresie żadnego rozstrzygnięcia, nie poinformował strony czy wniosek został przez niego uwzględniony, czy też nie.

Nie zawiadamiając skarżącego o zamiarze wydania decyzji oraz możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym po zakończeniu postępowania, Rektor Politechniki [...] wydał zaskarżaną decyzję z [...] czerwca 2019 r., czym naruszył zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu. To uchybienie miało, w ocenie Sądu, wpływ na treść rozstrzygnięcia, albowiem prowadziło do wydania decyzji bez ustosunkowania się do wniosków strony i bez umożliwienia jej wypowiedzenia się w toku postępowania. Podjęta polemika z zarzutami czy to w zaskarżonej decyzji, czy w odpowiedzi na skargę nie czyni zadość powinności organu zawiadomienia o zakończeniu postępowania i umożliwienia stronie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów, czym pośrednio naruszono również art. 81 K.p.a.

Niepoinformowanie strony przed rozstrzygnięciem o odmowie zawieszenia postępowania z wniosku strony miało bezpośredni wpływ na podejmowane przez nią działania. Zdaniem Sądu skarżący słusznie wskazywał, że uniemożliwiono mu w ten sposób składanie wniosków dowodowych. Wszak oczekując na rozstrzygnięcie w przedmiocie zawieszenia postępowania zbyteczne stało się, co podnosił, wnioskowanie o przeprowadzenie dowodów.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł Rektor Politechniki [...], zaskarżając go w całości. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy:

1) art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302) dalej w skrócie P.p.s.a., poprzez nieokreślenie przez Sąd pierwszej instancji w zaskarżonym wyroku wskazań co do dalszego postępowania (vide wyrok NSA z dnia 6 stycznia 2006 r., sygn. akt II FSK133/05, opubl. w Lex nr 164138; z dnia 13 września 2006 r., sygn. akt II FSK 1099/05, opubl. w Lex nr 262073) oraz ogólnikowe i lakoniczne uzasadnienie wyroku co doprowadziło do niewłaściwej kontroli legalności zaskarżonej decyzji;

2) art. 106 § 3 i § 5 P.p.s.a. w związku z art. 233 Kodeksu postępowania cywilnego polegające na zastosowaniu przez Sąd oczywiście błędnych kryteriów oceny dowodów oraz przekroczenia granicy swobodnej oceny dowodów, przejawiające się w naruszeniu obowiązku wyprowadzenia z materiału dowodowego wniosków logicznych i spójnych, w szczególności poprzez uznanie, że organy obu instancji naruszyły art. 10 K.p.a. poprzez brak powiadomienia skarżącego o możliwości wypowiedzenia się w sprawie co - zdaniem Sądu - doprowadziło do tego, że strona nie miała możliwości wypowiedzenia się co do zgłoszonych przez nią żądań (zawieszenia postępowania) przed wydaniem decyzji, podczas gdy z materiału dowodowego wprost wynika, że organ pismem z dnia 26 marca 2019 r. zawiadomił stronę o wszczęciu postępowania oraz zawiadomił stronę, że przysługuje jej prawo wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszenia żądań, natomiast strona nie skorzystała z przysługujących jej praw, natomiast wniosek o zawieszenie postępowania de facto nigdy nie został przez A. P. zgłoszony;

3) art. 3 § 1 i § 2 P.p.s.a., art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 z późn. zm.) zwanej dalej w skrócie P.u.s.a. poprzez wadliwe wykonanie swego ustrojowego obowiązku kontroli zaskarżonej decyzji pod względem zgodności z prawem oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w związku z art. 10 K.p.a., poprzez uwzględnienie skargi wskutek bezpodstawnego przyjęcia przez Sąd, że organ naruszył przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego podczas gdy w postępowaniu przed organem nie doszło do naruszenia przepisów postępowania, które to naruszenie mogło mieć wpływ na wynik sprawy;

4) art. 3 § 1 i 2 P.p.s.a., art. 1 § 2 P.u.s.a. poprzez wadliwe wykonanie swego ustrojowego obowiązku kontroli zaskarżonej decyzji pod względem zgodności z prawem oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w związku z art. 10 i art. 97 § 1 ust. 4 K.p.a. poprzez uwzględnienie skargi i wskazanie, że organ naruszył art. 10 K.p.a. oraz art. 97 § 1 ust. 4 K.p.a., podczas gdy brak było przesłanek do obligatoryjnego zawieszenia postępowania na podstawie art. 97 § 1 ust. 4 K.p.a. co organ precyzyjnie wskazał w decyzji z dnia [...] czerwca 2019 r.;

5) art. 133 § 1 P.p.s.a. poprzez:

a) ustalenie faktu, że decyzje obu instancji zostały wydane z naruszeniem art. 10 K.p.a., podczas gdy z akt postępowania wynika, że skarżący pismem z dnia 26 marca 2019 r. został zawiadomiony o wszczęciu postępowania zmierzającego do skreślenia z listy studentów oraz poinformowany o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów i zgłoszenia żądań, natomiast pomimo uzyskania takich możliwości nigdy nie zgłosił się do Politechniki [...] w celu zapoznania się z aktami i sprawy czy też złożenia wniosków i uwag;

b) ustalenie faktu, że decyzje obu instancji zostały wydane z naruszeniem art. 10 K.p.a. podczas gdy z akt postępowania wynika, że od momentu zawiadomienia skarżącego o wszczęciu postępowania w sprawie skreślenia z listy studentów materiał dowodowy nie uległ zmianie, ponadto był w całości znany skarżącemu z uwagi na fakt, że nie podjął on kształcenia i nie uczęszczał na zajęcia, natomiast skreślenie nastąpiło z powodu niepodjęcia studiów;

c) ustalenie faktu, że decyzje obu instancji zostały wydane z naruszeniem art. 10 K.p.a. podczas gdy z akt postępowania wynika, że skarżący już na etapie wszczęcia postępowania w sprawie skreślenia z listy studentów dysponował wiedzą, że w dniu [...] lutego 2019 r. została wydana decyzja Rektora Politechniki [...], która utrzymała w mocy decyzję z dnia [...] stycznia 2019 r. w przedmiocie wpisania studenta na I semestr studiów, tak więc już wówczas uczestnik mógł złożyć stosowny wniosek o zawieszenie postępowania, czego de facto nigdy nie zrobił;

d) ustalenie faktu, że organy obu instancji naruszyły art. 10 K.p.a. w związku z art. 81 K.p.a. oraz art. 97 § 1 ust. 4 K.p.a. poprzez rzekomy brak odniesienia się do wniosku skarżącego o zawieszenie postępowania oraz pozostawienie ww. wniosku bez rozpoznania nie załatwiając go w prawem określanej formie, zwłaszcza w sposób umożliwiający stronie powzięcie wiedzy o sposobie jego załatwienia przed wydaniem merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie, podczas gdy z analizy dokumentacji zgromadzonej w aktach sprawy wynika, że skarżący nigdy nie zgłosił wniosku o zawieszenie postępowania, a jedyne w odwołaniu od decyzji jako zarzut wskazał naruszenie przez organ art. 97 § 1 ust. 4 K.p.a.;

e) ustalenie faktu, że organy obu instancji naruszyły art. 10 K.p.a. w związku z art. 81 k.p.a. oraz art. 97 § 1 ust. 4 K.p.a. poprzez uznanie, że organy pozostawiły wniosek skarżącego bez rozpoznania nie załatwiając go w prawem określanej formie, podczas gdy art. 97 K.p.a. określa przesłanki obligatoryjnego zawieszenia postępowania dokonywanego przez organ z urzędu nie zaś na wniosek, tak więc organ w przypadku uznania, że owe obligatoryjne przesłanki nie zachodzą nie musiał wydawać postanowienia oraz informować o powyższym fakcie uczestnika postępowania, zwłaszcza że uczestnik postępowania takiego wniosku nie składał;

6) art. 134 § 1 P.p.s.a. polegające na tym, że Sąd pierwszej instancji nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną nie wyszedł poza ich granice, mimo że w danej sprawie powinien to uczynić, w szczególności w odniesieniu do oceny faktu, że skarżący został poinformowany o wszczęciu postępowania w sprawie skreślenia z listy studentów, tak więc już na tym etapie (przy dysponowaniu wiedzą, że w dniu [...] lutego 2019 r. została wydana decyzja Rektora Politechniki [...], która utrzymała w mocy decyzję z dnia [...] stycznia 2019 r. w przedmiocie wpisania studenta na pierwszy semestr studiów) mógł złożyć wniosek o zawieszenie postępowania (czego jednak nie uczynił), co miało istotny wpływ na przebieg postępowania, a w konsekwencji naruszyło art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. poprzez uwzględnienie skargi, która powinna podlegać oddaleniu.

W oparciu o wskazane zarzuty wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd pierwszej instancji oraz zasądzenie od skarżącego na rzecz organu zwrotu kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną A. P. wniósł o jej oddalenie i zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów zastępstwa adwokackiego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod rozwagę jedynie nieważność postępowania.

W tej sprawie Sąd nie stwierdza wystąpienia jakiejkolwiek przesłanki nieważności postępowania, a tym samym rozpoznając sprawę Naczelny Sąd Administracyjny związany jest granicami skargi. Związanie granicami skargi oznacza związanie podstawami zaskarżenia wskazanymi w skardze kasacyjnej oraz jej wnioskami. Naczelny Sąd Administracyjny bada przy tym wszystkie podniesione przez stronę skarżącą kasacyjnie zarzuty naruszenia prawa (tak NSA w uchwale pełnego składu z dnia 26 października 2009 r. sygn. akt I OPS 10/09, opubl. w ONSAiWSA 2010 z. 1 poz. 1).

Zgodnie z art. 174 P.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, a także 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Zgodnie z art. 176 P.p.s.a. strona skarżąca kasacyjnie ma obowiązek przytoczyć podstawy skargi kasacyjnej wnoszonej od wyroku Sądu pierwszej instancji i szczegółowo je uzasadnić wskazując, które przepisy ustawy zostały naruszone, na czym to naruszenie polegało i jaki miało wpływ na wynik sprawy. Rola Naczelnego Sądu Administracyjnego w postępowaniu kasacyjnym ogranicza się do skontrolowania i zweryfikowania zarzutów wnoszącego skargę kasacyjną.

Sprawa ta podlega rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym, ponieważ strona wnosząca skargę kasacyjną zrzekła się rozprawy, a strona przeciwna po doręczeniu skargi kasacyjnej nie zażądała, stosownie do art. 182 § 2 P.p.s.a., przeprowadzenia rozprawy.

Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek nie wszystkie zarzuty są zasadne.

Zasadnym jest zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy w zakresie obejmującym art. 141 § 4 P.p.s.a. Trafnie bowiem strona skarżąca kasacyjnie podnosi, że w przypadku wydania wyroku uchylającego zaskarżoną decyzję i przekazującego sprawę do ponownego rozpatrzenia, obowiązkiem sądu administracyjnego jest, zgodnie z art. 141 § 4 zdanie 2 P.p.s.a., wskazanie co do dalszego postępowania organu. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie zawiera takiego wskazania, a w szczególności nie podaje, jakie czynności powinny podjąć w tej sprawie organy. Wprawdzie Sąd pierwszej instancji wytyka organom naruszenie zasady zapewnienia czynnego udziału strony w toku postępowania i brak rozpoznania wniosku o zawieszenie postępowania, ale nie wskazuje, jakie czynności proceduralne powinny w sprawie podjąć organy.

Zasadnym, aczkolwiek częściowo nieprawidłowo zredagowanym jest zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w związku z art. 10 K.p.a. poprzez uwzględnienie skargi na skutek przyjęcia, że naruszenie art. 10 § 1 K.p.a. miało wpływ na wynik sprawy. Brak prawidłowości w redagowaniu tego zarzutu polega na tym, że strona skarżąca kasacyjnie w uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazuje na naruszenie art. 10 § 1 K.p.a., natomiast sam zarzut dotyczy naruszenia art. 10 K.p.a., mimo że ten artykuł składa się z trzech paragrafów. Obowiązek prawidłowego redagowania zarzutów skargi kasacyjnej obciąża w całości stronę skarżącą, jednakże w tej sprawie należy stwierdzić, że sam zarzut dotyczy błędnego zastosowania art. 10 § 1 K.p.a. przez Sąd pierwszej instancji i na tej podstawie uchylenia wydanych w sprawie decyzji.

Ustosunkowując się do tego zarzutu należy stwierdzić, że z akt sprawy wynika, że po przyjęciu A. P. na pierwszy semestr studiów stacjonarnych drugiego stopnia na kierunku [...] na Wydziale [...] Politechniki [...], osoba ta została pismem z dnia 27 lutego 2019 r. poinformowana o konieczności odebrania indeksu, karty okresowych osiągnięć studenta oraz podpisania aneksu do umowy wraz z informacją o skutkach jej niepodpisania (akta administracyjne sprawy, karta nr 326). Następnie pismem z dnia 26 marca 2019 r. A. P. został poinformowany o wszczęciu postępowania w przedmiocie skreślenia go z listy studentów z powodu niepodjęcia studiów wraz z informacją o prawie strony do wypowiedzenia się co do zebranych w sprawie materiałów i dowodów oraz zgłoszonych żądań i zapoznania się z aktami sprawy (akta administracyjne sprawy, karta nr 375). Pismo to strona otrzymała 27 marca 2019 r., natomiast decyzję organu pierwszej instancji z dnia [...] kwietnia 2019 r. o skreśleniu A. P. z listy studentów doręczono skarżącemu w dniu 17 kwietnia 2019 r. (akta sprawy administracyjnej, karty nr 373, 376 i 378-380). Z akt sprawy wynika nadto, że ani przed wydaniem decyzji przez organ pierwszej instancji, ani też przed wydaniem decyzji przez organ drugiej instancji strona ta nie została powiadomiona odrębnymi pisami o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Jest to wadliwość postępowania administracyjnego prowadzonego w tej sprawie, jednakże nie każda wada postępowania uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji.

Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. tylko taka wada proceduralna uzasadnia uchylenie zaskarżonego aktu administracyjnego, jeżeli mogła ona mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Pod pojęciem istotnego wpływu na wynik sprawy należy rozumieć takie uchybienie proceduralne, które mogło doprowadzić do odmiennego rozstrzygnięcia danej sprawy. Takie stanowisko co do skuteczności zarzutu naruszenia art. 10 § 1 K.p.a. zajmuje orzecznictwo sądowe podkreślając, że dla skutecznego podniesienia zarzutu naruszenia art. 10 § 1 K.p.a. konieczne jest wykazanie przez stronę powołującą się na owo naruszenie prawa, jakich czynności nie mogła ona dokonać bądź jakich dowodów nie mogła zawnioskować wskutek naruszenia przez organ art. 10 K.p.a. (tak np. NSA w wyroku z 15 stycznia 2020 r. sygn. akt I OSK 1454/18, opubl. w Lex nr 3038129; NSA w wyroku z 26 września 2019 r. sygn. akt II OSK 1691/17, opubl. w Lex nr 2733958; NSA w wyroku z 12 marca 2019 r. sygn. akt II OSK 1022/17, opubl. w Lex nr 2642990). Naczelny Sąd Administracyjny podziela ww. pogląd.

Oznacza to, że w tej sprawie tylko wówczas zarzut naruszenia art. 10 § 1 K.p.a. byłby zasadny, gdyby skarżący przed Sądem pierwszej instancji wykazał, że na skutek braku zawiadomienia o możliwości składania wniosków lub zarzutów bądź zapoznania się z materiałami samej sprawy został pozbawiony prawa do podniesienia takich wniosków dowodowych lub zarzutów, których rozpoznanie w toku postępowania administracyjnego mogłoby doprowadzić do dokonania innych ustaleń stanu faktycznego sprawy, a tym samym mogło mieć istotny wpływ na wynik samej sprawy. W tej sprawie A. P. miał pełną wiedzę o wszczęciu postępowania w sprawie skreślenia go z listy studentów, został powiadomiony o prawie do zapoznania się z materiałem dowodowym zebranym zasadniczo już na wstępnym etapie postępowania administracyjnego i ani w odwołaniu, ani nawet w skardze do Sądu pierwszej instancji nie podnosił żadnych wniosków dowodowych mogących mieć znaczenie dla ustalenia odmiennych okoliczności stanu faktycznego sprawy. Wbrew temu, co wydaje się sugerować skarżący przed Sądem pierwszej instancji, zebrany w sprawę materiał dowodowy liczy kilkanaście stron i zawiera listy obecności studentów na poszczególnych zajęciach od dnia 18 lutego 2019 r. do dnia 21 marca 2019 r. oraz podpisywanych przez nich deklaracji na kierunku [...], na którym został A. P. wpisany na rok akademicki 2018/2019. Z tych dokumentów wynika, że w żadnych zajęciach nie brał udziału A. P., jak również nie podpisał aneksu do umowy o warunkach odpłatności na studiach stacjonarnych. To był podstawowy materiał dowodowy, w oparciu o który został ustalony stan faktyczny tej sprawy.

Tym samym mimo naruszenia w tej sprawie tak przez organ pierwszej instancji, jak i organ drugiej instancji art. 10 § 1 K.p.a. poprzez brak zawiadomienia strony o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów, naruszenie to nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy.

Niezasadnie więc Sąd pierwszej instancji przyjął w tej sprawie naruszenie art. 10 § 1 K.p.a. jako istotne i uzasadniające uchylenie wydanych w sprawie decyzji.

Rację ma strona skarżąca kasacyjnie zarzucając Sądowi pierwszej instancji naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w związku z art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. Zgodnie z art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. organ administracyjny zawiesza postępowanie, jeżeli rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Przede wszystkim, co trafnie podnosi strona skarżąca kasacyjnie, z akt sprawy nie wynika, aby w toku postępowania administracyjnego A. P. składał wniosek o zawieszenie postępowania w tej sprawie na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. Jedynie w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji znajduje się zarzut braku zawieszenia przez organ postępowania w tej sprawie do chwili rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego, jakim miałoby być rozpoznanie skargi na decyzję Rektora Politechniki [...] z dnia [...] lutego 2019 r. w przedmiocie wpisania A. P. na pierwszy semestr studiów stacjonarnych w roku akademickim 2018/2019. W uzasadnieniu odwołania strona wyjaśniła, że to organ powinien zawiesić postępowanie i w żaden sposób nie wskazuje, aby wniosek o zawieszenie postępowania został przez stronę wcześniej wniesiony jak również, aby odwołanie to zawierało taki wniosek. Należy przy tym podnieść, że samo odwołanie zostało sporządzone przez profesjonalnego pełnomocnika strony i w związku z tym gdyby w tym odwołaniu miał się znaleźć odrębny wniosek w sprawie zawieszenia postępowania, to powinno to wynikać w sposób nie budzący wątpliwości z jego treści.

Wniesienie skargi na decyzję o wpisaniu A. P. na konkretny semestr studiów nie stanowiło przesłanki uniemożliwiającej podjęcie i prowadzenie postępowania w sprawie skreślenia tego studenta. Ponadto samo wniesienie skargi na decyzję organu odwoławczego nie wstrzymuje jej wykonania, co wprost wynika z art. 61 § 1 P.p.s.a. Tym samym organy w tej sprawie miały prawo oceny, czy student A. P. wpisany na określony semestr studiów podjął studia, czy też odmówił ich podjęcia.

Natomiast podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 3 § 1 i § 2 P.p.s.a. nie jest zasadny. Art. 3 § 1 P.p.s.a. jest przepisem ogólnym o charakterze kompetencyjnym stanowiącym, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Norma ta określa zakres właściwości rzeczowej sądu administracyjnego, tj. zakres i kryterium kontroli działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne. Naruszenie art. 3 § 1 P.p.s.a. ma miejsce w sytuacji, gdy sąd rozpoznający skargę uchyla się od obowiązku wykonania kontroli, o której mowa w tym przepisie, a okoliczność, że autor skargi kasacyjnej nie zgadza się z wynikiem kontroli sądowej, jak to ma miejsce w realiach niniejszej sprawy, nie oznacza naruszenia tego przepisu (por. wyrok NSA z 8 grudnia 2017 r. sygn. akt II OSK 635/16, opubl. w Lex nr 2450637; wyrok NSA z dnia 5 kwietnia 2012 r. sygn. akt I OSK 1636/11, opubl. w Lex nr 1145065; wyrok NSA z dnia 7 lipca 2011 r. sygn. akt II OSK 745/11, opubl. w Lex nr 1083687). Zarzut naruszenia art. 3 § 2 P.p.s.a. jest nieprawidłowo zredagowany, ponieważ przepis ten obejmuje dziesięć jednostek redakcyjnych (dziesięć paragrafów) i skoro strona skarżąca kasacyjnie nie sprecyzowała, który przepis objęty art. 3 § 2 P.p.s.a. został naruszony przez Sąd pierwszej instancji, to Naczelny Sąd Administracyjny nie ma kompetencji do doprecyzowania zarzutu w taki sposób, aby podlegał on rozpoznaniu.

Nie jest zasadnym zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 1 § 2 P.u.s.a. Przepis ten ma charakter ustrojowy i określa kryterium legalności jako wyznacznik wykonywanej kontroli działalności organów administracji publicznej. Art. 1 § 2 P.u.s.a. może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną jedynie w drodze wyjątku, gdy sąd dokonał kontroli w sprawie w oparciu o inne kryterium niż kryterium legalności. Taka sytuacja nie wystąpiła w rozpoznawanej sprawie.

Także zarzut naruszenia art. 134 § 1 P.p.s.a. nie jest zasadny. Wbrew stanowisku strony skarżącej kasacyjnie Sąd pierwszej instancji nie był związany zarzutami i wnioskami zawartymi w samej skardze i wskazał na wydanie w dniu [...] lutego 2019 r. decyzji Rektora Politechniki [...] utrzymującej w mocy decyzję organu pierwszej instancji z [...] stycznia 2019 r. w przedmiocie wpisania A. P. na pierwszy semestr studiów stacjonarnych drugiego stopnia na kierunku [...] na Wydziale [...] Politechniki [...] w roku akademickim 2018/2019 oraz o poinformowaniu go o wszczęciu odrębnego postępowania w sprawie skreślenia z listy studentów. Także i w tym przypadku ocena dokonanej przez Sąd pierwszej instancji wykładni przepisów prawa i ich zastosowania nie może być skutecznie kwestionowana w zarzucie opartym na naruszeniu art. 134 § 1 P.p.s.a.

Zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 106 § 3 i § 5 oraz art. 233 K.p.c. także nie znajduje dostatecznego uzasadnienia. Z akt sprawy nie wynika, aby strona skarżąca kasacyjnie składała dodatkowe wnioski dowodowe przed Sądem pierwszej instancji i w oparciu o akta sprawy nie można stwierdzić, aby były podstawy do uzupełniania materiału dowodowego w oparciu o art. 106 § 3 P.p.s.a. Nie wskazuje na to żadna ze stron. Natomiast błędna ocena Sądu pierwszej instancji co do konieczności wydania przez organy administracyjne (nie wskazano przy tym który to organ miałby to dokonać) postanowienia w przedmiocie zawieszenia postępowania nie stanowi naruszenia art. 106 § 5 P.p.s.a. odsyłającego w nieuregulowanym zakresie do przepisów Kodeksu postępowania cywilnego w przedmiocie prowadzenia postępowania dowodowego z dokumentów i nie stanowi to naruszenia ani art. 106 § 5 K.p.a., ani art. 233 K.p.c.

Nie można uznać za zasadnym zarzutu naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 133 § 1 P.p.s.a. poprzez dokonanie niezgodnych ze stanowiskiem strony skarżącej kasacyjnie ustaleń przez Sąd pierwszej instancji co do naruszenia art. 10 K.p.a. oraz art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a.

Zgodnie z art. 133 § 1 P.p.s.a. sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy, za wyjątkiem przypadku objętego art. 54 p 2 P.p.s.a. (braku wykonania obowiązku przekazania sądowi kompletu akt wraz ze skargą, co nie miało miejsca w tej sprawie) oraz możliwości wydania wyroku na posiedzeniu niejawnym, co w postępowaniu przez Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w tej sprawie także nie miało miejsca.

Z akt sprawy wynika, że Sąd pierwszej instancji wydał zaskarżony wyrok po zamknięciu rozprawy i na podstawie akt sprawy nie wychodząc poza materiał dowodowy znajdujący się w tych aktach. W orzecznictwie sądowym podkreśla się, że zarzut naruszenia art. 133 § 1 P.p.s.a. nie może służyć kwestionowaniu ustaleń i oceny ustalonego przez Sąd w danej sprawie stanu faktycznego sprawy i to nawet wówczas, gdyby stanowisko Sądu było błędne (por. wyrok NSA z 2 grudnia 2010 r. sygn. akt I GSK 806/10, opubl. w Lex nr 744881; wyrok NSA z 11 lutego 2014 r. sygn. akt II GSK 1594/12, opubl. w Lex nr 1450648).

Wskazane wyżej przez Naczelny Sąd Administracyjny motywy i przyjęte oceny stanowią wystarczającą podstawę do uwzględnienia skargi kasacyjnej Rektora Politechniki [...] i uchylenia zaskarżonego wyroku. Ponieważ sama istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona, to działając na podstawie art. 188 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę A. P. na decyzję Rektora Politechniki [...] z dnia [...] czerwca 2019 r. nr [...] w przedmiocie skreślenia z listy studentów.

Kontrolując zaskarżoną decyzję Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że decyzja ta nie narusza prawa, a sama skarga jest niezasadna. Podniesione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji okoliczności odpowiadają treści § 25 ust. 1 pkt Regulaminu Studiów na Politechnice [...] (zatwierdzonym uchwałą Senaty tej Uczelni z dnia [...] marca 2017 r. nr [...]), zgodnie z którym dziekan obligatoryjnie skreśla studenta z listy studentów w przypadku niepodjęcia studiów, a pod pojęciem "niepodjęcia studiów" rozumie się nieusprawiedliwioną nieobecność studenta na 5 kolejnych zajęciach pierwszego semestru. Powołany przepis odpowiada przesłance wynikającej z art. 108 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2018 r. poz. 1668 z późn. zm.), zgodnie z którym studenta skreśla się z listy studentów w przypadku niepodjęcia studiów.

W związku z powyższym, działając na podstawie art. 188 P.p.s.a. i art. 151 w związku z art. 193 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok i skargę oddalił.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 203 pkt 2 P.p.s.a. zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi kasacyjnej, stronie która wniosła tę skargę należą się niezbędne koszty postępowania od strony wnoszącej skargę przed sądem pierwszej instancji. W tej sprawie należało od A. P. zasądzić na rzecz Rektora Politechniki [...] kwotę 340 złotych stanowiących zwrot kosztów postępowania kasacyjnego. Koszty te obejmują kwotę 100 złotych uiszczoną tytułem wpisu od skargi kasacyjnej wniesionej przez stronę skarżącą kasacyjnie oraz wynagrodzenie radcy prawnego będącego pełnomocnikiem Rektora Politechniki [...] w wysokości 240 złotych obliczone na podstawie § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 265).