Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 1190/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2019-01-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą decyzję I instancji
Powołane przepisy: article: Art. 18 ust. 5
journal: Dz.U. 2018 poz 2134
law: Ustawa z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci - tekst jedn.

SENTENCJA

|Sygn. akt III SA/Kr 1190/18 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 16 stycznia 2019 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Halina Jakubiec, Sędziowie: WSA Janusz Bociąga (spr.), WSA Janusz Kasprzycki, Protokolant: Tomasz Famulski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 stycznia 2019 r., sprawy ze skargi E. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 6 września 2018 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia wychowawczego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.


UZASADNIENIE

Burmistrz Miasta i Gminy decyzją z dnia [...] 2018 r. nr [...] w pkt 1 ustalił E. P. prawo do świadczenia wychowawczego na dziecko J. P. w wysokości 500,00 zł miesięcznie w okresie od 1 czerwca 2018 r. do 30 września 2018 r., a w pkt 2 odmówił ustalenia na rzecz E. P. prawa do świadczenia wychowawczego na J. P. w wysokości 500 zł w okresie od 1 maja 2018 r. do 31 maja 2018 r.

W uzasadnieniu organ podał, że wnioskiem z dnia 21 maja 2018 r. E. P. zwróciła się o ustalenie prawa do świadczeniach wychowawczego w okresie zasiłkowym 2017/2018. Do wniosku dołączyła oświadczenie zgodnie z którym korzysta z urlopu wychowawczego w okresie od 1 maja 2018 r. do 30 września 2018 r. W oświadczeniu strona wskazała na zatrudnienie, które trwa nieprzerwanie od 28 czerwca 2005 r. do nadal.

Zdaniem organu pierwszej instancji zgodnie z oświadczeniem z dnia 21 maja 2018 r. E. P. nabyła prawo do urlopu wychowawczego z dniem 1 maja 2018 r. Powyższe przesądza zdaniem organu pierwszej instancji o możliwości nieuwzględnienia w dochodzie rodziny wynagrodzenia ze stosunku pracy E. P., dopiero od czerwca 2018 r. jako pierwszego miesiąca, który następuje po miesiącu w którym nastąpiła utrata dochodu. Mając na uwadze, że do uzyskania uprawnienia do urlopu wychowawczego doszło dopiero w maju 2018 roku świadczenie wychowawcze stosownie do postanowień art. 18 ust. 5 ustawy należało przyznać dopiero od czerwca 2018 roku, jako pierwszego miesiąca następującego po miesiącu w którym nastąpiła utrata dochodu.

Od powyższej decyzji odwołanie złożyła E. P. podnosząc, ze organ błędnie wyliczył dochód jej rodziny od dnia 1 maja 2018 r., ponieważ ostatnim dniem kiedy uzyskiwała dochód, świadczyła pracę oraz otrzymała wynagrodzenie był dzień 30 kwietnia 2018 r. Strona wyliczyła, że dochód jej rodziny w okresie od dnia 1 maja 2018 r. do dnia 31 maja 2018 r. wyniósł 1348,23 zł, co w przeliczeniu na jednego członka jej rodziny daje kwotę 337,06 zł, a nie jak wskazano w decyzji organu pierwszej instancji - 1096,98 zł.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 6 września 2018 r. nr [...] utrzymało zaskarżoną decyzję organu I instancji w mocy.

W uzasadnieniu organ podniósł, że zasady przyznawania świadczenia wychowawczego zostały określone w ustawie o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, która weszła w życie z dniem 1 kwietnia 2016 r. Prawo do świadczenia wychowawczego przysługuje matce, ojcu dziecka, opiekunowi faktycznemu dziecka, opiekunowi prawnemu dziecka do dnia ukończenia przez dziecko 18 roku życia w wysokości 500 zł miesięcznie (art. 4 ust. 2 i 3, art. 5 ust. 1), z tym że w przypadku pierwszego dziecka prawo do świadczenia wychowawczego przysługuje, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza 800 zł (art. 5 ust. 3). Pierwszym dzieckiem w rodzinie, w rozumieniu art. 2 pkt 14 ustawy, jest jedyne lub najstarsze dziecko w rodzinie w wieku do ukończenia 18. roku życia; w przypadku dzieci urodzonych tego samego dnia, miesiąca i roku, będących najstarszymi dziećmi w rodzinie w wieku do ukończenia 18. roku życia, pierwsze dziecko oznacza jedno z tych dzieci wskazane przez osobę, o której mowa w art. 4 ust. 2.

Świadczenie wychowawcze zgodnie z treścią art. 18 ust. 1 ustawy przyznaje się na okres zasiłkowy trwający od dnia 1 października do dnia 30 września następnego roku. Natomiast art. 18 ust. 2 stanowi, że prawo do świadczenia wychowawczego ustala się, począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, do końca okresu, o którym mowa w ust. 1, nie wcześniej niż od dnia odpowiednio urodzenia się dziecka, objęcia dziecka opieką lub przysposobienia dziecka.

W niniejszej sprawie wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego wpłynął do organu pierwszej instancji w dniu 21 maja 2018 roku, zatem dotyczy on okresu zasiłkowego od 1 października 2017 roku do 30 września 2018 roku i w sprawie należy wziąć po uwagę, zgodnie z art. 2 pkt 2 - przeciętny miesięczny dochód członka rodziny osiągnięty w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, z zastrzeżeniem art. 7 ust. 1-3a - czyli w niniejszej sprawie rok 2016. W myśl art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. 2017 r. póz. 1952), ilekroć w ustawie jest mowa o dochodzie - oznacza to, po odliczeniu kwot alimentów świadczonych na rzecz innych osób: a) przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27, 30b, 30c, 30e i 30f ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r. póz. 361 ze zm.), pomniejszone o koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenia społeczne niezaliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne, b)dochód z działalności podlegającej opodatkowaniu na podstawie przepisów o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne, c) inne dochody niepodlegające opodatkowaniu na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych np. alimenty na rzecz dzieci, dochód z gospodarstwa rolnego, świadczenia pieniężne wypłacane w przypadku bezskuteczności egzekucji alimentów. Natomiast przez dochód rodziny należy rozumieć sumę dochodów członków rodziny (art. 2 pkt 4 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci), a przez dochód członka rodziny - przeciętny miesięczny dochód członka rodziny osiągnięty w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, z zastrzeżeniem art. 7 ust. 1-3 a (art. 2 pkt 2 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci). Art. 7 ust. 1 - 3 a ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci określa zasady uwzględniania utraty i uzyskania dochodu.

Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, iż w skład rodziny, zgodnie ze złożonym wnioskiem wchodzi E. P., jej mąż M. P. oraz dzieci – J. P., N. P. Kolegium stwierdziło, że organ I instancji w sposób prawidłowy ustalił dochód rodziny. Jak wynika z akt sprawy M. P. utracił dochód za 2016 r. w firmie PUH "A", jednakże w grudniu 2017 r. uzyskał dochód w kwocie 2000,00 zł. Natomiast E. P. w 2016 r. uzyskała dochód w kwocie 46534,56 zł, który należy pomniejszyć o składki na ubezpieczenie społeczne (5370,09 zł), należny podatek (1522 zł), ubezpieczenie zdrowotne (3166,13 zł). Powyższe wyliczenie daje kwotę - 36.360,34 zł dochodu rocznego Wnioskodawczyni za 2016 r. i dochód ten należało uwzględnić przy ustalaniu dochodu rodziny w maju 2018 roku. Po przeliczeniu na osobę miesięcznie daje to kwotę 759,92 zł.

Zgodnie z art. 7 ust. 3 ustawy w przypadku uzyskania dochodu przez członka rodziny lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego po roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, dochód ich ustala się na podstawie dochodu członka rodziny lub dochodu dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, powiększonego o kwotę osiągniętego dochodu za miesiąc następujący po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu, jeżeli dochód ten jest uzyskiwany w okresie, na jaki ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczenia wychowawczego. Ponieważ M. P. utracił dochód za 2016 rok i w 2017 roku uzyskał w grudniu 2017 roku (miesiąc następujący po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu) dochód w kwocie 1348,23 zł (1348,23 zł :4 = 337,05 zł miesięcznie na osobę), dochód za 2016 rok należy uznać za utracony, a kwotę uzyskanego miesięcznego dochodu w 2017 roku na osobę należy doliczyć do dochodu miesięcznego na osobę Pani E. P., co łącznie daje kwotę 1096,98 zł miesięcznie na osobę w rodzinie.

Z akt sprawy wynika, że E. P. został udzielony urlop wychowawczy od dnia 1 maja 2018 roku do dnia 30 września 2018 roku. Zgodnie z art. 2 pkt 19 ustawy utrata dochodu oznacza utratę dochodu spowodowaną uzyskaniem prawa do urlopu wychowawczego. W niniejszej sprawie strona uzyskała prawo do urlopu wychowawczego w dniu 1 maja 2018 r., zatem z tym dniem nastąpiła utrata dochodu E. P. za 2016 rok. Uzyskanie prawa do urlopu wychowawczego wywołuje zatem skutek w postaci utraty dochodu w całości, a zatem cały dochód z roku bazowego należy traktować w przypadku strony jako utracony. Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy w przypadku utraty dochodu przez członka rodziny lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, lub po tym roku, ustalając ich dochód, nie uwzględnia się dochodu utraconego. Jednakże w razie utraty dochodu prawo do świadczenia wychowawczego ustala się od pierwszego miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiła utrata dochodu, nie wcześniej jednak niż od miesiąca złożenia wniosku - art. 18 ust. 5 ustawy. W niniejszej sprawie E. P. utraciła dochód od maja 2018 roku, zatem zgodnie z brzmieniem art. 18 ust. 5 ustawy prawo do świadczeń może być ustalone dopiero od czerwca 2018 roku. W wyniku utraty dochodu Pani E. P. za 2016 rok, dochód rodziny wyniósł 337,06 zł miesięcznie na osobę. Oznacza to, że spełnione zostało kryterium dochodowe uprawniające do przyznania świadczenia od czerwca 2018 roku.

Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosła E. P. podnosząc, że organy niewłaściwie wyliczyły jej dochód w okresie od 1 maja 2018 r. do 31 maja 2018 r. Nielogicznym jest bowiem uwzględnianie dochodu w tym okresie, ponieważ od 1 maja 2018 r. skarżąca przebywała na urlopie wychowawczym. Ostatnim dniem uzyskiwania dochodu był 30 kwietnia 2018 r.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując przy tym argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż zgodnie z art. 184 Konstytucji RP w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r., poz. 2107 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Innymi słowy, kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana jest pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Oznacza to, że kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy organ administracji nie naruszył prawa.

Zasada, że sądy administracyjne dokonują kontroli działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, została również wyartykułowana w art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej P.p.s.a.). Zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną z zastrzeżeniem jej art. 57 a. W świetle art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd nie ma obowiązku, do badania tych zarzutów i wniosków, które nie mają znaczenia dla oceny legalności zaskarżonego aktu (tak: NSA w wyroku z dnia 11 października 2005 r., sygn. akt FSK 2326/04, wszystkie przywoływane w uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl., w skrócie: CBOSA). Orzekanie – na podstawie art. 135 P.p.s.a. – następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Z istoty bowiem kontroli wynika, że zasadność zaskarżonego rozstrzygnięcia podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie jego podejmowania. Niezwiązanie zarzutami i wnioskami skargi oznacza, że sąd administracyjny bada w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonego aktu, czynności, czy bezczynności organu administracji publicznej.

Przeprowadzona przez Sąd kontrola legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia wykazała, że skarga zasługuje na uwzględnienie.

W tym miejscu wskazać należy, iż stan faktyczny sprawy został zaprezentowany przy okazji omawiania dotychczasowego przebiegu objętego skargą postępowania. W ocenie Sądu brak jest zatem uzasadnionych podstaw do jego ponownego przedstawiania w tej części uzasadniania. Zasadniczy spór sprowadza się do wyliczenia dochodu strony w jej rodzinie. W ocenie Kolegium rację ma organ I instancji, że nie można przyjąć, że do utraty dochodu (uzyskania prawa do urlopu wychowawczego) doszło dzień przed nabyciem uprawnienia do niego (30 kwietnia jako ostatni dzień pracy E. P.), a wręcz przeciwnie, dopiero po upływie dnia 30 kwietnia 2018 r. Nie można uznać, że do nabycia uprawnienia do urlopu wychowawczego doszło w dniu, w którym E. P. faktycznie świadczyła pracę, a więc w kwietniu 2018 r. Urlop wychowawczy rozpoczęła dopiero w maju 2018 r., zatem świadczenie wychowawcze należało przyznać dopiero od 1 czerwca 2018 r., jako pierwszego miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiła utrata dochodu. Z taką oceną organów nie można się jednak zgodzić.

W kontekście powyższego należy w pierwszej kolejności wyjaśnić, że warunki nabywania prawa do świadczenia wychowawczego oraz zasady przyznawania i wypłacania tego świadczenia zostały uregulowane w ustawie z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci. Zgodnie z art. 4 ustawy celem świadczenia wychowawczego jest częściowe pokrycie wydatków związanych z wychowywaniem dziecka, w tym z opieką nad nim i zaspokojeniem jego potrzeb życiowych (ust. 1). Świadczenie wychowawcze przysługuje matce, ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu dziecka (ust. 2). W myśl art. 5 ustawy świadczenie wychowawcze przysługuje osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2 ustawy, w wysokości 500,00 zł miesięcznie na dziecko w rodzinie. Przysługuje ono jednak na pierwsze dziecko, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 800,00 zł (art. 5 ust. 3 ustawy). Świadczenie wychowawcze zgodnie z treścią art. 18 ust. 1 ustawy przyznaje się na okres zasiłkowy trwający od dnia 1 października do dnia 30 września następnego roku. Natomiast art. 18 ust. 2 stanowi, że prawo do świadczenia wychowawczego ustala się począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, do końca okresu, o którym mowa w ust. 1, nie wcześniej niż od dnia odpowiednio urodzenia się dziecka, objęcia dziecka opieką lub przysposobienia dziecka. Prawo do świadczenia ustala się z uwzględnieniem określonych ustawą przepisów o utracie i uzyskaniu dochodu (art. 48 ust. 2 ustawy).

Dochód utracony został zdefiniowany art. 2 pkt 19 ustawy, zaś dochód uzyskany w art. 2 pkt 20 ustawy. Są to definicje legalne tych pojęć, co oznacza, że tylko opisane we wskazanych normach sytuacje traktuje się na potrzeby ustawy jako uzyskanie bądź utratę dochodu. Wprowadzenie do ustawy pojęć dochodu utraconego i uzyskanego, podobnie jak w ustawie o świadczeniach rodzinnych służy urealnieniu dochodu rodziny/wnioskodawcy w dacie przyznawania świadczeń. Ustawodawca, bowiem przy ustalaniu kryterium dochodowego jako bazę traktuje rok poprzedzający rok świadczeniowy (art. 2 pkt 2 ustawy). Z uwagi jednak na możliwą dynamikę sytuacji dochodowej w rodzinach niezbędne jest ustalenie, czy na dzień orzekania przez organy nie doszło do takich istotnych zmian, które nakazują zastosowanie instytucji dochodu utraconego i uzyskanego. Celem szeregu unormowań zawartych w ustawie o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, zwłaszcza w art. 7 ustawy jest ustalenie dochodu osoby ubiegającej się o pomoc państwa oraz jej rodziny wprawdzie w oparcie o dane z roku kalendarzowego poprzedzającego okres na jaki ustalane jest prawo, jednakże w sposób jak najbardziej odzwierciedlający aktualny poziom dochodu takiej osoby oraz członków jej rodziny. Co istotne, uwzględnienie dochodu utraconego, jak i uzyskanego, sposób ich obliczania muszą zostać ustalone w sposób przewidziany w ustawie.

Zgodzić się należy z organami orzekającymi w sprawie, że skoro E. P. złożyła wniosek w dniu 21 maja 2018 r. to dotyczy on okresu zasiłkowego od 1 października 2017 r. do 30 września 2018 r. i w sprawie należy wziąć pod uwagę zgodnie z art. 2 pkt 2 przeciętny miesięczny dochód członka rodziny osiągnięty w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, czyli w niniejszej sprawie rok 2016.

W przedmiotowej sprawie kwestią sporną jest przyznanie świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko. Przyznanie tego świadczenia uzależnione jest od spełnienia kryterium dochodowego. Bezspornym w sprawie jest, że E. P. został udzielony urlop wychowawczy od dnia 1 maja 2018 roku do dnia 30 września 2018 roku. Kwestią sporna pozostaje od którego momentu nastąpiła utrata dochodu skarżącej.

Ustawa o pomocy państwa w wychowaniu dzieci nie definiuje pojęcia dochodu rodziny oraz dochodu utraconego i dochodu uzyskanego, w tym zakresie odsyłając do ustawy o świadczeniach rodzinnych. W myśl art. 18 ust. 5 ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci w razie utraty dochodu prawo do świadczenia wychowawczego ustala się od pierwszego miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiła utrata dochodu, nie wcześniej jednak niż od miesiąca złożenia wniosku. Podkreślenia również wymaga, że interpretując ten przepis nie można brać jedynie pod uwagę wykładni językowej, ale przede wszystkim wykładnię systemową i celowościową. Trybunał Konstytucyjny wielokrotnie podnosił, że "w demokratycznym państwie prawnym stanowienie i stosowanie prawa nie może być pułapką dla obywatela" (por. orzeczenie z dnia 3 grudnia 1996 r., K 25/95). NSA zauważył ponadto, że podstawą orzekania przez organy stosujące prawo nie jest przepis prawny, lecz norma prawna, w praktyce wywiedziona w drodze wykładni prawa z szeregu przepisów prawnych - w tym częstokroć także z aktów prawnych o różnej randze. W punkcie V ppkcie 9 uzasadnienia wyroku z 10 grudnia 2002 r., P 6/02, Trybunał Konstytucyjny trafnie wskazał, że normę prawna rekonstruuje się zawsze z całokształtu obowiązujących przepisów prawnych. Wykładnią prawa jest operacja myślowa nie ograniczająca się do wykładni jednego bądź dwu przepisów (zwłaszcza ograniczona jedynie do wykładni językowej, zawartych w jednej ustawie), lecz operacja w toku której dokonuje się przekładu zbioru przepisów ogłoszonych w aktach prawodawczych na zbiór norm postępowania równoznaczny jako całość z danym zbiorem przepisów. We współczesnej nauce i praktyce sądów, przeważa pogląd, zgodnie z którym wykładnię należy kontynuować przy wykorzystaniu wszystkich trzech grup dyrektyw interpretacyjnych, bez względu na stopień jasności rezultatu wykładni otrzymanego w wyniku zastosowania dyrektyw chronologicznie wcześniejszych (dyrektyw językowych, systemowych, funkcjonalnych: M. Peno, M. Zieliński, Koncepcja derywacyjna wykładni a wykładnia w orzecznictwie Izby Karnej i Izby Wojskowej Sądu Najwyższego, w: Zagadnienia prawa dowodowego, pod red. J. Godynia, M. Hudzika, L. K. Paprzyckiego, Warszawa 2011, s. 120). Jednakowe rezultaty interpretacji otrzymane wg tych trzech typów dyrektyw niebywale wzmacniają uzyskany rezultat wykładni i taka sytuacja winna być typowa w każdym przypadku poprawnie przeprowadzonej legislacji. Różnice rezultatów wykładni językowej, systemowej i funkcjonalnej wymagają podjęcia decyzji o pierwszeństwie któregoś z nich (M. Zieliński, Clara non sunt interpretanda - mity i rzeczywistość, ZNSA 2012/6/18-21 M. Zieliński.

Analizując cele ustawy wskazane w uzasadnieniu do projektu ustawy tj. wsparcie finansowe rodzin, podkreślić należy, że wynikający z art. 32 Konstytucji i orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego nakaz równego, czyli jednakowego traktowania wszystkich adresatów norm prawnych i charakteryzujących się w takim samym stopniu tą samą, relewantną cechą dopuszcza odmienne traktowanie podmiotów, które takiej cechy nie mają. Ustalenie, czy zasada równości została w konkretnym przypadku rzeczywiście naruszona, wymaga zatem ustalenia kręgu adresatów, do których odnosi się budząca wątpliwości norma prawna oraz wskazania tych elementów, które są prawnie relewantne. Równe traktowanie oznacza traktowanie według jednakowej miary, bez zróżnicowań dyskryminujących i faworyzujących. Konstytucyjna zasada równości nakazuje nakładać jednakowe obowiązki, względnie przyznawać jednakowe prawa podmiotom odznaczającym się tą samą cechą istotną, a jednocześnie dopuszcza, lecz nie wymaga, by nakładać różne obowiązki, względnie przyznawać różne prawa podmiotom które taką cechę posiadają oraz podmiotom które jej nie posiadają. W każdym przypadku podmioty należące niewątpliwie do tej samej kategorii muszą być traktowane równo, a podmioty należące do istotnie różnych kategorii mogą być traktowane różnie. Jeżeli zatem prawodawca różnicuje podmioty prawa, które charakteryzują się wspólną cechą istotną, to wprowadza odstępstwo od zasady równości. Różnicowanie podmiotów prawa charakteryzujących się wspólną cechą istotną jest dopuszczalne (nie narusza zasady równości), ale warunkiem sine qua non jest jasno sformułowane kryterium, na podstawie którego owo zróżnicowanie jest dokonywane. Nie wolno dokonywać zróżnicowania według dowolnie ustalonego kryterium. Kryterium to musi mieć charakter relewantny, czyli pozostawać w bezpośrednim związku z celem i zasadniczą treścią przepisów, w których zawarta jest kontrolowana norma oraz ma służyć realizacji tego celu i treści. Innymi słowy - wprowadzone różnicowanie musi mieć charakter racjonalnie uzasadniony. Kryterium zróżnicowania musi pozostawać w odpowiedniej proporcji do wagi interesów, które zostają naruszone w wyniku nierównego traktowania podmiotów podobnych. Musi ponadto pozostawać w związku z zasadami, wartościami i normami konstytucyjnymi uzasadniającymi odmienne traktowanie podmiotów podobnych. Wszelkie odstępstwa od nakazu równego traktowania podmiotów podobnych muszą zawsze znajdować podstawę w odpowiednio przekonywujących argumentach. W myśl zasady równości wszystkie inne podmioty charakteryzujące się daną cechą istotną w stopniu równym mają być traktowane równo, a więc według jednakowej miary, bez zróżnicowań dyskryminujących, czy też faworyzujących. Ponadto Trybunał Konstytucyjny w postanowieniu z dnia 7 listopada 2018 r. sygn. akt P 6/17 wyraźnie wskazał, że ustrojodawca w art. 71 ust. 1 Konstytucji RP wyraźnie wskazał, ze państwo w swojej polityce społecznej i gospodarczej uwzględnia dobro rodziny. Rodziny znajdujące się w trudnej sytuacji materialnej i społecznej, zwłaszcza wielodzietne i niepełne mają prawo do szczególnej pomocy ze strony władz publicznych. Konstytucja nakazując generalną troskę o dobro każdej rodziny przesądziła, że rodziny pozostające w trudnej sytuacji korzystają z pomocy szczególnej.

Biorąc pod uwagę powyżej wskazane argumenty zdaniem Sądu uznać należy, że skoro skarżąca na urlopie wychowawczym przebywała już w maju to nie jest to równoznaczne z faktem, że utraciła dochód w maju. Wręcz przeciwnie w tym konkretnym wypadku uznać należy, że skarżąca już weszła w okres świadczeniowy (od 1 maja do 31 maja) bez dochodu, bo takiego dochodu nie otrzymywała i nie uzyskiwała. Bez wątpienia okresem świadczeniowym jest pełny miesiąc i przepisy prawne w tym przepisy ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci są tak skonstruowane, aby przyznawać świadczenia za pełny miesiąc, a nie wyliczać za poszczególne dni miesiąca. Byłoby to bowiem nielogiczne, gdyby organy musiały wypłacać jakieś ułamkowo obliczane części świadczenia.

Zdaniem Sądu interpretacja przepisów ustawy dokonana przez organy orzekające w sprawie jest niezgodna z celem ustawy, której była pomoc rodzinom znajdującym się w trudnej sytuacji finansowej i materialnej. Nieracjonalne byłoby pozostawianie rodziny bez żadnej pomocy skoro nie posiadała ona już w skrajnej sytuacji żadnego dochodu przez cały miesiąc (okres świadczeniowy), skoro w tym okresie spełnia już warunki do przyznania świadczenia. Sytuacja takiej błędnej interpretacji szczególnie nieracjonalnie wygląda w przypadku odwrotnym, a mianowicie uzyskania dochodu. Kiedy to przepisy mimo poprawy sytuacji materialnej rodziny i braku podstaw do uzyskania świadczenia, dopuszczają przyznanie świadczenia przez kolejny okres świadczeniowy, a niekiedy przepisy te są interpretowane w ten sposób, że dotyczy to dwóch okresów świadczeniowych. Nieadekwatność tych dwóch sytuacji jest rażąca. Jeżeli rodzina ma trudności finansowe to musi czekać do okresu świadczeniowego, a z kolei przeciwnie rodzina która polepszy swoją sytuacje materialną i nie ma podstaw do pobierania tego świadczenia, pobiera je jeszcze przez kolejny okres świadczeniowy. Jeszcze raz podkreślić należy, że w obecnym stanie prawnym nie jest możliwe, przyznanie świadczenia rodzinnego za niepełne miesiące kalendarzowe, a więc w wysokości np. 1/30 dodatku miesięcznego za każdy dzień. Należy przyjąć że intencją ustawodawcy było niedoprowadzanie do wydawania decyzji odnośnie wysokości świadczeń rodzinnych skrajnie nawet w wysokości kilku złotych.

Zdaniem Sądu organy w niniejszej sprawie orzekły wbrew ustawie, a przede wszystkim ignorując cel na jaki został stworzone świadczenie rodzinne. Ze względu na wskazaną błędną interpretację art. 18 ust. 5 ustawy o pomocy państwa w wychowaniu dzieci zaskarżone rozstrzygniecie, jak również decyzję organu I instancji należało wyeliminować z obrotu prawnego.

W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.