Postanowienie WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 1172/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2018-03-02 00:00:00+01:00 ()
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów i ustanowienie pełnomocnika
Powołane przepisy: article: art. 245 par 2, art. 246 par 1 pkt 1 w zw z art. 258 par 1 i par 2 pkt 7
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 2 marca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. D. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego lub adwokata w sprawie ze skargi K. D. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 4 września 2017 r. nr: [...] w przedmiocie odmowy wyjaśnienia treści decyzji p o s t a n a w i a wniosek oddalić


UZASADNIENIE

Wraz ze skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 4 września 2017 r. nr: [...] skarżący K. D. złożył wniosek o przydzielenie mu pomocy prawnej w osobie radcy prawnego lub adwokata. Wskazał, że sam nie jest w stanie pojąć decyzji Kolegium, a ze względu na bardzo niskie dochody nie stać go na prywatne wynajęcie pełnomocnika bez uszczerbku w jego bieżącym egzystowaniu.

W związku z tym, że wniosek został złożony bez zachowania przewidzianej prawem formy, w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 13 listopada 2017 r. skarżącemu został przesłany urzędowy druk "PPF" celem jego wypełnienia w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania.

W wyznaczonym terminie skarżący uzupełnił brak. Z zakreślenia dokonanego w rubryce 4 formularza wynika, że K. D. w ramach prawa pomocy, oprócz ustanowienia na jego rzecz pełnomocnika, domaga się również zwolnienia w całości od kosztów sądowych.

Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach zawartego we wniosku wynika, że wnioskodawca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jego miesięczny dochód wynosi 3.170 zł i stanowi go świadczenie emerytalne objęte egzekucją komorniczą. W skład majątku skarżącego wchodzą nieużytki rolne wielkości ok. 1 ha, bez większej wartości. Wnioskodawca nie posiada innych nieruchomości, zasobów pieniężnych, papierów wartościowych, ani przedmiotów o wartości powyżej 5.000 zł. W rubryce 7.2.3 "Wierzytelności" wskazane zostało "wynagrodzenie ok. 5.000 zł od syndyka L. S.A.".

W rubryce 11 formularza, gdzie należało wskazać zobowiązania i stałe wydatki skarżący podał: 342.000 zł egzekucja komornicza na rzecz F. , 30.000 zł P. . egzekucja komornicza, 1(?)5.000 zł R. , utrzymanie 30 dni x 30 zł = 900 zł, media ok. 100 zł, lekarstwa 100 zł, bilety M. 100 zł, spłata długów ok. 2.000 zł. W uzasadnieniu wniosku skarżący powołał argumenty odnoszące się do złożonej skargi.

W związku z tym, że dane zawarte w złożonym oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach nie były wystarczające do oceny stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych K. D., został on wezwany do uzupełnienia wniosku w terminie 7 dni poprzez przedłożenie oświadczeń i dokumentów.

Pismem z dnia 28 grudnia 2017 r. skarżący poinformował, że w związku z tym, że termin uzupełnienia wniosku przypada na dni świąteczne, wolne od pracy, nie jest w stanie dotrzymać terminu na dostarczenie dokumentów źródłowych.

Starszy referendarz sądowy zarządzeniem z dnia 11 stycznia 2018 r. przedłużył o 7 dni termin do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy. Przedmiotowe zarządzenie zostało doręczone stronie w dniu 22 stycznia 2018 r., zatem termin do uzupełnienia wniosku upływał z dniem 29 stycznia 2018 r.

Mimo upływu zakreślonego terminu skarżący nie przedłożył żądanych oświadczeń, ani dokumentów źródłowych.

Mając na uwadze powyższe, zważono, co następuje:

Prawo pomocy jest szczególną instytucją postępowania przed sądami administracyjnymi, mającą na celu zagwarantowanie konstytucyjnego prawa do sądu osobom, które nie są w stanie samodzielnie ponieść kosztów postępowania sądowego.

W niniejszej sprawie skarżący domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie w całości od kosztów sądowych oraz ustanowienia na jego rzecz pełnomocnika z urzędu. Instytucja przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej: p.p.s.a.) przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.

Aby dokonać rzetelnej oceny możliwości płatniczych strony orzekający musi dysponować dokładnymi informacjami na temat jej sytuacji rodzinnej i majątkowej. Informacje te winien przedstawić wnioskodawca. Brak takich danych lub dane niepełne powodują, że materiał dowodowy w dalszym ciągu jest niekompletny, a zatem niewystarczający do sprawdzenia, czy twierdzenie strony o niemożności poniesienia kosztów postępowania znajduje odzwierciedlenie w rzeczywistości (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 stycznia 2011 r., sygn. akt II OZ 1361/10).

Zdaniem orzekającego K. D. nie wykazał, że spełnia przesłanki przyznania mu prawa pomocy. Dane zawarte w złożonym przez skarżącego oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach nie są wystarczające do wolnej od wątpliwości oceny jego sytuacji materialnej, a wezwanie do uzupełnienia tych danych nie zostało przez stronę wykonane.

Mimo prawidłowego wezwania w trybie art. 255 p.p.s.a. skarżący nie przedłożył oświadczeń i dokumentów kluczowych z punktu widzenia oceny jego sytuacji rodzinnej i majątkowej, a mianowicie:

- dokumentów potwierdzających tytuł prawny do zajmowania nieruchomości pod adresem ul. [...] w W. oraz wskazujących czyją własność stanowi ta nieruchomość;

- dokumentów potwierdzających wysokość uzyskiwanych przez wnioskodawcę dochodów za ostatnie trzy miesiące;

- odpisu zeznania podatkowego strony za rok 2016 rok,

- wykazu wszystkich posiadanych przez stronę rachunków bankowych i wyciągów obrazujących ich historię za okres ostatnich trzech miesięcy wraz z aktualnym saldem,

- rachunków za ostatni okres rozliczeniowy dotyczących wydatków związanych z koniecznym utrzymaniem skarżącego (opłaty za czynsz, prąd, gaz, wodę, wywóz śmieci, itp.), a także oświadczenia określającego wysokość wydatków ponoszonych na ubranie, ewentualne ubezpieczenie, podatki, itp.,

- dokumentów potwierdzających zadłużenie i posiadane wierzytelności.

Przedłożenie przez skarżącego żądanych dokumentów i oświadczeń pozwoliłoby nie tylko na weryfikację danych wykazanych w formularzu "PPF", ale także potwierdziłoby ewentualną, trudną sytuację materialną, w jakiej znajduje się skarżący. K. D., pomimo przedłużenia terminu do uzupełnienia wniosku, nie odniósł się jednak w żaden sposób do skierowanego do niego wezwania, a w rezultacie wątpliwości co do jego oświadczeń pozostały niewyjaśnione.

Należy podkreślić, że uchylenie się strony od obowiązków nałożonych w toku postępowania o przyznanie prawa pomocy jest przeszkodą wykluczającą uprawdopodobnienie wskazanych we wniosku okoliczności, a w konsekwencji wyłącza możliwość przyznania jej prawa pomocy w żądanym zakresie (por. postanowienia NSA z dnia 5 września 2005 r., sygn. akt II FZ 414/05 oraz z dnia 14 września 2005 r., sygn. akt II FZ 575/05). Strona, która nie realizuje obowiązków wynikających z wezwania sądu, nie ma podstaw, by oczekiwać rozstrzygnięcia zgodnego ze złożonym wnioskiem (por. postanowienia NSA z dnia 3 kwietnia 2014 r., sygn. akt II GZ 151/14, z dnia 11 czerwca 2013 r. sygn. II OZ 442/13 oraz z dnia 10 maja 2013 r. sygn. II OZ 347/13).

Prawo pomocy jest instytucją wyjątkową i jako taka powinno być stosowne tylko w stosunku do osób, które w sposób nie budzący wątpliwości wykazały, że spełniają przesłanki do jego otrzymania, czego w warunkach niniejszej sprawy wnioskodawca nie uczynił. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 245 § 2, art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji.