Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 67/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2014-04-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6168 Weterynaria i ochrona zwierząt
Hasła tematyczne: Inspekcja weterynaryjna
Skarżony organ: Wojewódzki Lekarz Weterynarii
Treść wyniku: uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 104
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
journal: Dz.U.UE.L 2004 nr 165 poz 1  art. 54 ust. 2 lit. h
law: Rozporządzenie (WE) Nr 882/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie kontroli urzędowych przeprowadzanych w celu sprawdzenia zgodności z prawem paszowym i żywnościowym oraz regułami dotyczącymi zdrowia zwierząt i  dobrostanu zwierząt

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Renata Owczarzak (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Jarosław Wichrowski Sędzia WSA Leszek Tyliński Protokolant starszy sekretarz sądowy Dominika Znaniecka po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 9 kwietnia 2014 r. sprawy ze skargi I. T. i A. T. na decyzję [...] Lekarza Weterynarii w B. z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na transport kurcząt do ubojni drobiu i ich ubój 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję [...] Lekarza Weterynarii w I. z dnia [...] października 2013 r, nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od organu na rzecz skarżących kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem ) zł, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...][...] Lekarz Weterynarii w[...], działając na podstawie art. 54 ust. 2 lit. h) rozporządzenia Rady (WE) 882/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie kontroli urzędowych przeprowadzanych w celu sprawdzenia zgodności z prawem paszowym i żywnościowym oraz regułami dotyczącymi zdrowia zwierząt i dobrostanu zwierząt (Dz.U. UE L 165, str. 1) oraz art. 104 K.p.a. (Dz. U. z 2013 r., poz. 276), orzekł o odmowie wyrażenia zgody na transport kurcząt rasy Cobb 500 z kurnika K-9 należących do I. i A. T. do ubojni drobiu "[...]" sp. z o.o. w T. i ich uboju w celu:

1. zabezpieczenia całości mięsa i innych produktów pochodzenia zwierzęcego pochodzących z ich uboju poprzez odpowiednie ich zamrożenie i zabezpieczenie przed wprowadzeniem ich do obrotu,

2. wykorzystania mięsa i innych produktów pochodzenia zwierzęcego do skarmiania zwierząt futerkowych.

Uzasadniając powyższe rozstrzygnięcie orzekający organ podniósł, iż decyzją z dnia[...], zakazał hodowcom drobiu I. i A. T. wprowadzania na rynek brojlerów kurzych rasy Cobb 500 z kurnika K-9 w związku ze stwierdzeniem niedozwolonego białka zwierząt lądowych w żywieniu przedmiotowego stada kurcząt.

W dniu 18 października 2013 r. hodowcy wnieśli do [...] Lekarza Weterynarii w [...] wniosek o zezwolenie na transport kurcząt z ww. kurnika K-9 do ubojni drobiu w celu wykorzystania brojlerów kurzych do innych celów, niż były początkowo przeznaczone.

W opisanym wyżej wniosku hodowcy wskazali, iż całość mięsa i inne produkty pozyskane w trakcie uboju przedmiotowych brojlerów zamierzają zabezpieczyć poprzez ich zamrożenie do czasu zakończenia postępowania odwoławczego w sprawie ww. decyzji administracyjnej z dnia [...] r. Ponadto hodowcy złożyli wniosek dotyczący wykorzystania mięsa i innych produktów pochodzących z przedmiotowych kurcząt, aby przeznaczyć je do skarmiania zwierząt futerkowych.

W ocenie organu Inspekcji Weterynaryjnej rozpoznającego opisane wyżej wnioski, nie zasługują na ich uwzględnienie, gdyż w myśl przepisu lub zasad rozporządzenia (WE) nr 853/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczególne przepisy dotyczące higieny w odniesieniu do żywności pochodzenia zwierzęcego, produkty pochodzenia zwierzęcego pochodzące ze zwierząt nie przeznaczonych do spożycia przez ludzi, nie mogą być przechowywane w ubojni, w której przechowuje się mięso i środki spożywcze.

Należy zatem zdaniem organu uznać, iż brak jest pozytywnych przesłanek aby wyrazić zgodę na transport przedmiotowych kurcząt na ubój w celu zabezpieczenia mięsa i produktów pochodzenia zwierzęcego z nich pochodzących poprzez zamrożenie

Jeżeli chodzi o drugi wniosek określony przez wnioskodawców jako ewentualny dotyczący wykorzystania mięsa i produktów pochodzenia zwierzęcego z uzyskanych z przedmiotowych kurcząt do skarmiania zwierząt futerkowych, również w ocenie organu I instancji nie może on być pozytywnie dla strony rozpoznany, ponieważ zwierzęta, w żywieniu których stosowano przetworzone białko zwierzęce niewiadomego pochodzenia jako zwierzęta nieprzeznaczone do spożycia przez ludzi, należy zakwalifikować jako uboczny produkt pochodzenia zwierzęcego "kategorii 1" w rozumieniu przepisu art. 8 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 1069/2009 z dnia 21 października 2009 r. określającego przepisy sanitarne dotyczące produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego nieprzeznaczonych do spożycia przez ludzi i uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1774/2002 (Dz. U. L.300)

W związku z takim zakwalifikowaniem przedmiotowych zwierząt organ Inspekcji Weterynaryjnej uznał, że nie może wyrazić zgody na stosowanie ich jako ubocznych produktów pochodzenia zwierzęcego do skarmiania zwierząt futerkowych.

W odwołaniu od powyższej decyzji I. i A. T. zarzucili zaskarżonej decyzji niezgodność z prawem, polegającą na naruszeniu art. 8 oraz art. 9 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1069/2009 z dnia 21 października 2009 r. określającego przepisy sanitarne dotyczące produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego, nieprzeznaczonych do spożycia przez ludzi i uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1774/2002 - rozporządzenie o produktach ubocznych pochodzenia zwierzęcego (Dz.U.UE.L.2009.300.1; dalej "Rozporządzenie 1069/2009") poprzez nieuzasadnione przyjęcie, że brak jest podstaw do zakwalifikowania brojlerów kurzych z kurnika K-9 znajdującego się w M., objętych decyzją [...] Lekarza Weterynarii z dnia [...]r. zakazującą wprowadzania ich do obrotu (dalej: "Kurczęta"), do kategorii 2 w rozumieniu art. 9 Rozporządzenia 1069/2009;

Ze względu na powyższe wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i jej zmianę poprzez wydanie zezwolenia na:

• transport Kurcząt do ubojni [...] sp. z o.o. w [...] i ich ubój celem zabezpieczenia całości mięsa i innych produktów/środków spożywczych pochodzących z ich uboju poprzez odpowiednie zamrożenie i zabezpieczenie przed wprowadzaniem do obrotu;

• ewentualnie na: transport Kurcząt do ubojni [...] sp. z o.o. w [...]i ich ubój/zabicie celem wykorzystania mięsa i innych produktów pochodzących z ich uboju do skarmiania zwierząt futerkowych.

Zdaniem odwołujących się, w niniejszej sprawie brak jest podstaw do zakwalifikowania mięsa i innych produktów ubocznych pochodzących z uboju kurcząt do kategorii 1 w rozumieniu art. 8 Rozporządzenia 1069/2009. Przesądza o tym brzmienie art. 9 pkt f) rozporządzenia nr 1069/2009, zgodnie z którym jako materiał kategorii 2 należy zaklasyfikować zwierzęta lub części zwierząt inne niż te, o których mowa w art. 8 lub w art. 10: (i) które padły z innych przyczyn, niż ubój lub zabijanie z przeznaczeniem do spożycia przez ludzi, w tym zwierzęta zabite w celu zwalczania chorób. A zatem zakwalifikowanie danego produktu ubocznego do tej kategorii wyklucza jego zakwalifikowanie do kategorii 1. Jednocześnie produkt uboczny może być zakwalifikowany do kategorii 1 wyłącznie jeśli jest jednym z produktów wskazanych z pkt a-g przepisu art. 8 Rozporządzenia 1069/2009.

Wskazano, że produkty uboczne pochodzące z uboju kurcząt stanowią (stanowić będą) części zwierząt, które padły z innych przyczyn niż ubój lub zabijanie z przeznaczeniem do spożycia przez ludzi. Brak jest przy tym podstaw do zakwalifikowania tychże części zwierząt do kategorii 1, przy czym w decyzji nie wskazano, który z punktów (a-g) artykułu 8 Rozporządzenia 1069/2009 znajdzie zastosowanie w przedmiotowej sprawie, co stanowi jedynie potwierdzenie błędnej, opartej na całkowicie arbitralnych kryteriach, kategoryzacji dokonanej przez organ I instancji.

Ponadto skarżący wskazali, że organ I instancji nie wyjaśnił na jakiej podstawie nie uznał ich żądania w zakresie pkt 1 wniosku z dnia 18 października 2013 r., tj. w zakresie zezwolenia na transport Kurcząt do ubojni [...] sp. z o.o. w [...] i ich ubój celem zabezpieczenia całości mięsa i innych produktów/środków spożywczych pochodzących z ich uboju poprzez odpowiednie zamrożenie i zabezpieczenie przed wprowadzaniem do obrotu.

W uzupełnieniu odwołania zarzucono naruszenie art.7,10,107 w zw. z art. 11 kpa tj. kpa tj. brak dokładnego i wszechstronnego zbadania stanu faktycznego zgromadzenia i oceny dowodów uniemożliwienie stronie ustosunkowania się do zebranego materiału dowodowego oraz brak wskazania podstawy prawnej rozstrzygnięcia. Złożono też szereg wniosków dowodowych na okoliczność stanu zdrowotnego zwierząt, braku ryzyka zakażenia i innych zagrożeń. Pod uzupełnieniem odwołania nie złożono podpisu.

[...] Wojewódzki Lekarz Weterynarii w [...] po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że w dniu [...] r. decyzją nr [...] wydano zakaz I. i A. T. wprowadzania na rynek brojlerów kurzych rasy Cobb 500 z kurnika K-9. Wskazany zakaz został nałożony na hodowcę w związku ze stwierdzeniem niedozwolonego białka zwierząt lądowych w żywieniu przedmiotowego stada kurcząt (badanie ZHW w [...], wynik badania z dnia[...]). W związku z powyższym w ocenie organu nie ulega wątpliwości, że kurczęta były żywione niedozwolonym białkiem pochodzenia zwierzęcego i złamano zakaz wynikający z art. 7 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 999/2001 z dnia 22 maja 2001 r. ustanawiającego przepisy dotyczące zapobiegania, kontroli i eliminacji pewnych postaci zakaźnego gąbczastego zwyrodnienia mózgu, który w ustępie 1. stanowi, iż - zabronione jest karmienie zwierząt przeżuwających białkiem pochodzącym z ssaków a w ust. 2 - ponadto zakaz, o którym mowa w ust. 1, należy rozszerzyć na zwierzęta oraz produkty pochodzenia zwierzęcego zgodnie z załącznikiem IV. Jednocześnie wskazano, że ustawa z dnia 18 marca 2010 r. (Dz.U. z 2010 r., Nr 81, poz. 528) o zmianie ustawy o produktach pochodzenia zwierzęcego nadała art. 9 ust. 1 brzmienie "Produkty pochodzenia zwierzęcego mogą być wprowadzane na rynek, jeżeli zostały pozyskane od zwierząt lub ze zwierząt lub są zwierzętami, które:

• spełniają wymagania weterynaryjne określone w przepisach o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt,

• były karmione paszami spełniającymi wymagania określone w przepisach o paszach".

Od tego momentu kurczęta już nie są żywnością i żywnością stać się nie mogą, są wyłącznie ubocznymi produktami pochodzenia zwierzęcego.

W związku z powyższym w ocenie organu odwoławczego słusznie uznał organ I instancji, że w myśl przepisów rozporządzenia (WE) nr 853/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r., ustanawiającego szczególne przepisy dotyczące higieny w odniesieniu do żywności pochodzenia zwierzęcego, produkty pochodzenia zwierzęcego pochodzące ze zwierząt nieprzeznaczonych do spożycia przez ludzi, nie mogą być przechowywane w ubojni, w której przechowuje się mięso i środki spożywcze, a kurczęta wskazane w odwołaniu mogłyby być wyłącznie poddane uśmierceniu w odrębnym cyklu produkcyjnym i natychmiast przekazane do utylizacji.

Nie znajduje zdaniem organu odwoławczego zastosowania przyjęty przez odwołujących art. 9 pkt f) Rozporządzenia 1069/2009, mówiący o zwierzętach padłych z innych przyczyn niż ubój lub zabijanie z przeznaczeniem do spożycia przez ludzi, w tym zwierzęta zabite w celu zwalczania chorób, gdyż w opisanym przypadku nie mamy do czynienia ze zwalczaniem chorób, a działania podjęte przez [...] Lekarza Weterynarii dążą jedynie do niedopuszczenia kurcząt żywionych niedozwolonym białkiem zwierzęcym, do łańcucha żywieniowego człowieka na podstawie obowiązujących w tym względzie przepisów. W związku z tym można mówić wyłącznie o humanitarnym uśmierceniu zwierząt, które ze względów fizjologicznych nie byłyby w stanie dalej funkcjonować. Obowiązujące w tym względzie przepisy nie mówią nic o tym, co ma się stać ze zwierzętami karmionymi niedozwolonym białkiem zwierzęcym. Pewne jest, że nie mogą trafić do żywienia człowieka ale jednocześnie mogą żyć w warunkach zgodnych z przepisami o ochronie zwierząt, jednak kurczęta - brojlery muszą być uśmiercone ze względów fizjologicznych dosyć szybko, ale tylko i wyłącznie z pobudek humanitarnych.

Odnosząc się do zakwalifikowania kurcząt do kategorii 1 ubocznych produktów pochodzenia zwierzęcego [...] Lekarz Weterynarii podkreślił, że mamy do czynienia z żywieniem zwierząt materiałem niewiadomego pochodzenia. Materiał taki może zawierać wszystko, również elementy kwalifikowane do kat. 1 opisane w punktach a-g, w tym pochodzące ze zwierząt podejrzanych o zakażenie TSE, zabitych w związku ze zwalczaniem TSE (art. 8 lit. a) (i), (ii)) lub z zakładów przetwarzających materiał kat. 1 lub usuwających materiał szczególnego ryzyka (art. 8 lit. e (i), (ii)).

Taka klasyfikacja kurcząt karmionych materiałem nieznanego pochodzenia, do kategorii 1 jest w ocenie organu odwoławczego jedyną z możliwych w sytuacji posiadanych wyników badań i braku identyfikacji i pochodzenia mączki mięsno-kostnej, dlatego należy przyjąć w związku z powyższym klasyfikację do kategorii najwyższego ryzyka tj. kat. 1, ponieważ kurczęta po uboju nie mogą stanowić karmy dla zwierząt futerkowych, a inna klasyfikacja kurcząt żywionych zabronionym białkiem pochodzenia zwierzęcego byłaby możliwa jedynie wówczas, gdyby odwołujący się wskazali dokumenty handlowe z zakupu mączki mięsno-kostnej oraz podali dane zakładu utylizacyjnego, z którego taki materiał nabyli, bowiem tylko wówczas można stwierdzić, której kategorii mączkę mięsno-kostną podawano kurczętom w paszy.

W skardze do sądu I. i A. T. wnieśli o stwierdzenie nieważności względnie o uchylenie decyzji organu I i II instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych, zarzucając zaskarżonym decyzjom na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. rażące naruszenie przepisów postępowania które miało oczywisty i istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. poprzez nierozpatrzenie całego zebranego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności nie odniesienie się w żaden sposób lub bezpodstawne pominięcie dowodów przedłożonych przez skarżących wraz z odwołaniem, jak również wraz ze stanowiącym uzupełnienie odwołania pismem procesowym z dnia 15 listopada 2013 r.;

art. 75 § 1 k.p.a. i art. 78 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. poprzez bezpodstawne oddalenie lub zupełne nieodniesienie się do wniosków dowodowych złożonych przez Skarżących w toku postępowania administracyjnego, w tym w odniesieniu do:

wyników badań przeprowadzonych przez Laboratorium Badawcze [...] Sp. z o.o. z siedzibą w G. wskazujące na brak zawartości w tkankach kurcząt, którym podano zakwestionowaną przez organ I instancji paszę, metali ciężkich;

wyników badań wymazów podeszwowych potwierdzających brak zakażenia kurcząt salmonellą;

ekspertyz (opinii) sporządzonych przez dr n. wet. P. K. (zwanych dalej "Opinią") w zakresie:

braku możliwości spowodowania poprzez skarmianie brojlerów kurzych (drobiu) paszą z dodatkiem białka pochodzenia zwierzęcego zagrożenia dla zdrowia i życia osób spożywających tak wyprodukowane mięso drobiowe, a w szczególności braku możliwości wystąpienia u brojlerów kurzych (drobiu) TSE/BSE lub prionów gąbczastych encefalopatii, w tym na skutek zanieczyszczenia paszy dla tego drobiu białkiem pochodzenia zwierzęcego;

potencjalnych zagrożeń mikrobiologicznych i chemicznych w produkcji mięsa drobiowego w warunkach hodowli intensywnej (fermy) z wykorzystaniem w żywieniu pasz przemysłowych - mogących mieć wpływ na bezpieczeństwo produktu i zdrowie konsumentów;

możliwości występowania wyników "fałszywie" dodatnich w badaniach na obecność w paszy dla drobiu przetworzonego białka zwierzęcego, w tym czy ich źródłem może być dodawanie do paszy dozwolonych składników paszy pochodzenia zwierzęcego;

wpływu pobierania próbek paszy niezgodnie z wymogami prawa na wynik badań próbek tej paszy;

istnienia czynników związanych z przeprowadzaną urzędową kontrolą paszy, które mogą wpłynąć na wykrycie w niej białka zwierzęcego, w tym w szczególności wpływu pobierania próbek paszy bezpośrednio w samych kurnikach i w toku produkcji na wykrywalność białka;

f. możliwości zanieczyszczenia próbek paszy na skutek ich pobierania wyłącznie bezpośrednio z karmideł/zasypników paszy w zasiedlonym kurniku;

opinii lekarza weterynarii stale opiekującego się fermą drobiu prowadzoną przez stronę;

wniosków dowodowych w postaci

przesłuchania strony oraz świadków w osobach: A. T., M. T., M. T., na okoliczność planów i decyzji dot. zagospodarowania mięsa drobiowego, miejsca jego mrożenia oraz rozporządzenia nim na potrzeby skarmiania zwierząt futerkowych,

przesłuchania strony oraz świadka w osobie dr n. rol. M. R. na okoliczność stanu zdrowia kurcząt,

akt postępowania i decyzji z [...] r. dotyczących kurników K-2, K-4 i K-9, w sprawach prowadzonych pod sygn. akt[...], nakazujących zapewnienie dopuszczalnego zagęszczenia w kurnikach na okoliczność tego, że ubój przeprowadzony został w związku z koniecznością zapewnienia dobrostanu zwierząt a nie w związku ze zwalczaniem chorób, w tym BSE;

opinii biegłego z zakresu weterynarii, w tym ze specjalizacją wirusologia na okoliczność braku przypadków skażenia mięsa drobiowego prionami gąbczastych encefalopatii, trawienia przez kurczaki białka zwierzęcego, braku przypadków zachorowań przez kurczaki na BSE/TSE;

opinii biegłego z badania tkanek zwierząt zabezpieczonych przez Stronę w kierunku ich skażenia mikrobiologicznego chorobotwórczymi patogenami lub ich skażenia chemicznego substancjami szkodliwymi (np. metalami ciężkimi i dioksynami);

opinii biegłego z zakresu weterynarii na okoliczność praktyki stosowanych badań w trakcie i po uboju kurcząt pozwalających wykryć ewentualne choroby/skażenie mięsa;

badania archiwalnych próbek paszy pobranych od strony przez [...] Lekarza Weterynarii na okoliczność braku ich skażenia, w tym skażenia mikrobiologicznego lub chemicznego.

art. 10 k.p.a. ze względu na uniemożliwienie stronie ustosunkowania się do zebranego w sprawie materiału przed wydaniem decyzji;

5. art. 81 k.p.a. w zw. z art. 10 k.p.a. i art. 7 k.p.a. poprzez przyjęcie za udowodnione okoliczności faktycznych stanowiących podstawę wydania decyzji pomimo uniemożliwienia skarżącym wzięcia czynnego udziału w każdym stadium postępowania oraz wypowiedzenia się przez nich co do zebranych dowodów i materiałów; art. 8 i 9 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania administracyjnego w sposób naruszający zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów administracji oraz zasadę informowania strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, mających wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków;

6. art. 107 w zw. z art. 11 kpa poprzez brak wskazania w decyzjach podstawy prawnej ich wydania, w tym w szczególności poprzez:

1) brak przytoczenia i wyjaśnienia przepisu prawa, na podstawie którego [...] Lekarz Weterynarii zaklasyfikował mięso i pozostałe produkty pochodzące z uboju kurcząt do kategorii 1 w rozumieniu Rozporządzenia 1069/2009;

2) brak przytoczenia i wyjaśnienia przepisu prawa, na podstawie którego [...] Lekarz Weterynarii odmówił uwzględniania wniosku Spółki o wydanie zezwolenia na transport kurcząt do ubojni [...] sp. z o.o. w [...] i ich ubój celem zabezpieczenia całości mięsa i innych produktów/środków spożywczych pochodzących z ich uboju poprzez odpowiednie zamrożenie i zabezpieczenie przed wprowadzaniem do obrotu.

Na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. - zarzucono naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.:

1. naruszenie art. 54 ust. 2 lit. h) Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 882/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie kontroli urzędowych przeprowadzanych w celu sprawdzenia zgodności z prawem paszowym i żywnościowym oraz regułami dotyczącymi zdrowia zwierząt i dobrostanu zwierząt (Dz.U.UE.L.2004.165.1; dalej "Rozporządzenie 882/2004") poprzez jego niewłaściwe zastosowanie oraz przyjęcie, że środkiem właściwym jest odmowa zgody na transport kurcząt oraz ich ubój w celu zabezpieczenia całości mięsa i innych produktów pochodzących z uboju poprzez odpowiednie ich zamrożenie i zabezpieczenie przed wprowadzeniem ich do obrotu;

2. naruszenie art. 8 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1069/2009 z dnia 21 października 2009 r. określającego przepisy sanitarne dotyczące produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego, nieprzeznaczonych do spożycia przez ludzi, i uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1774/2002 -rozporządzenie o produktach ubocznych pochodzenia zwierzęcego (Dz.U.UE.L. 2009.300.1; dalej "Rozporządzenie 1069/2009") poprzez jego błędną wykładnię względnie jego nieprawidłowe zastosowanie i przyjęcie, że w sprawie niniejszej brojlery kurze z kurnika K-9 stanowiącego własność Skarżących, objęte decyzją [...] Lekarza Weterynarii w [...] z dnia [...]r. zakazującą wprowadzania ich do obrotu (dalej także "Kurczęta"), stanowiły materiał kategorii 1 z uwagi na fakt, że kurczęta były podejrzane o zakażenie TSE względnie powinny były zostać zabite w związku ze zwalczaniem TSE;

3. naruszenie art. 9 Rozporządzenia 1069/2009 poprzez jego błędną wykładnię względnie niezastosowanie, pomimo faktu, że kurczęta powinny były zostać zakwalifikowane jako materiał kategorii 2 z uwagi na fakt, że miały one zostać ubite z innych przyczyn niż na potrzeby spożycia przez ludzi.

Uzasadniając podniesione zarzuty skarżący wskazali, że organ II instancji w ogóle nie odniósł się w uzasadnieniu wydanej przez siebie decyzji do złożonej przez skarżących opinii, oddalając ponadto złożone przez skarżących wszystkie wnioski dowodowe, w tym wniosek o powołanie biegłego, a wnioski te zmierzały do jednoznacznego potwierdzenia kluczowych dla sprawy niniejszej okoliczności, tj. m.in.:

• faktu, że mięso kurcząt nie było - wbrew bezpodstawnemu założeniu organów administracji - skażone w jakikolwiek sposób, w tym nie było skażone mikrobiologicznie chorobotwórczymi patogenami lub skażone chemicznie substancjami szkodliwymi (np. metalami ciężkimi i dioksynami);

• faktu, że w kurniku, w którym znajdowały się Kurczęta nie występowały ponadnormatywne upadki;

• faktu, że kurczęta nie chorowały a nawet nie mogły z obiektywnych względów oraz w oparciu o dostępną wiedzę weterynaryjną zachorować na TSE;

a w konsekwencji zatem również:

• faktu, że kurczęta były w pełni zdrowe i nie występowały jakiekolwiek przeszkody dla zakwalifikowania pochodzącego z nich mięsa do kategorii 2 w myśl Rozporządzenia 1069/2009.

Nadto wskazano, że wnioski te zmierzały również do potwierdzenia, iż skarżący - wbrew dowolnemu twierdzeniu organu I instancji - nie zamierzali przechowywać zamrożonego i zabezpieczonego mięsa ubitych kurcząt w ubojni skarżących, lecz ich celem było oddanie tego mięsa do specjalnie wyznaczonej, zakontraktowanej chłodni prowadzonej przez specjalistyczne przedsiębiorstwo.

Pomimo zaproponowania przez skarżących szerokiego wachlarza środków dowodowych wskazanych w pkt 1.2 petitum skargi, organ w ich ocenie oparł swoje ustalenia wyłącznie na hipotetycznych, spekulacyjnych założeniach, nie popartych jakimkolwiek materiałem dowodowym.

Strony skarżące wskazały, że w odniesieniu do mięsa drobiowego zgodnie z aktualną wiedzą weterynaryjną, przy najszerszym wykorzystaniu dostępnych badań, źródeł oraz literatury, w praktyce - w przeciwieństwie do mięsa przeżuwaczy - nie stwierdzono przypadków skażenia prionami gąbczastych encefalopatii. W szczególności hodowlane kurczaki, jako wszystkożercy, trawią białko zwierzęce, a ponadto, zwierzęta te, po raz kolejny w przeciwieństwie do przeżuwaczy, nie chorują na BSE/TSE. W konsekwencji, nawet gdyby faktycznie zwierzęta te karmione były karmą z dodatkiem białek zwierzęcych (czemu skarżący wyraźnie zaprzeczyli), to i tak nie umożliwiało to dokonania przez organ administracji publicznej kwalifikacji mięsa wg kategorii 1 stosownie do art. 8 lit. a) ppkt i) oraz ii) Rozporządzenia 1069/2009. Wnioski takie w ich ocenie płyną wprost z przedłożonej opinii sporządzonej przez biegłego w zakresie weterynarii, z której wynika m.in., że:

• w związku z istnieniem bariery gatunkowej, nigdy nie wystąpiły u drobiu zakażenia prionowe; nigdy nie opisano naukowo przypadków TSE u drobiu, a z braku dowodów nie odnotowano urzędowych zgłoszeń dotyczących podejrzeń lub przypadków wystąpienia TSE u drobiu oraz nie zdołano zakazić drobiu eksperymentalnie;

• nie występowały i nie występują u tego gatunku gąbczaste przenośne encefalopatię;

• drób nie jest wrażliwy na zakażenia prionowe;

• nawet w przypadku skarmiania drobiu przetworzonym białkiem zwierzęcym, zwierzęta i pochodzące od nich produkty nie stanowią zagrożenia dla zdrowia ludzi oraz innych gatunków zwierząt w aspekcie TSE.

Ponadto zdaniem skarżących z przedłożonej opinii biegłego z zakresu weterynarii wynikało, że:

• przekroczenia poziomów metali ciężkich w produktach spożywczych i paszach w stopniu zagrażającym zdrowiu konsumentów nie są stwierdzane ani w województwie[...], ani na terenie kraju;

• podwyższone poziomy dioksyn i PCB nie występują w polskiej w żywności pochodzącej od drobiu i ssaków;

• zanieczyszczenia mikrobiologiczne pasz (salmonelle) zgłoszone systemem RASFF w latach 2012 i 2013 r. dotyczą głównie produktów importowanych, które zgodnie z informacją RASFF za zgodą właściwej władzy są uzdatniane i wprowadzane do produkcji lub są przeznaczone na cele inne niż paszowe lub produkcji żywności, dotyczy to sporadycznie również polskich produktów; w związku z tym nie mogą stanowić zagrożenia bezpieczeństwa zdrowia konsumentów;

• zanieczyszczenia mikrobiologiczne żywności dotyczą salmonelli, które w przypadku mięsa drobiowego są eliminowane w trakcie obróbki termicznej i nie stanowią potencjalnego zagrożenia zdrowia ludzi.

Organ dysponujący przedłożoną przez skarżących opinią powinien ich zdaniem co najmniej przeprowadzić dowody mające na celu weryfikacją zawartych w opinii konkluzji, a organ nie tylko tego zaniechał, ale wręcz nie odniósł się w żaden sposób do powyższych okoliczności.

Skarżący zarzucili także, że w ramach prowadzonego postępowania nie mieli zapewnionego udziału - nie zostali przez organ poinformowani o zakończeniu postępowania dowodowego oraz możliwości ustosunkowania się do zebranych materiałów i dowodów i to zarówno w postępowaniu przez organem I jak i II instancji. Ich zdaniem nie budzi wątpliwości, że w niniejszej sprawie okoliczności, o których mowa w art. 10 § 2 k.p.a. nie zachodzą, co potwierdza choćby brak stosownej adnotacji w uzasadnieniu decyzji, jak i w aktach sprawy, a pomimo tego skarżący nie mieli możliwości wypowiedzenia się co do przeprowadzonych przez organ I instancji dowodów przed wydaniem zaskarżonych decyzji - w konsekwencji doprowadziło to do nieuzasadnionego naruszenia jednego z podstawowych praw Skarżących, co stanowi jedną z najcięższych wad postępowania (zob. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2008, s. 423).

Zwrócili również uwagę, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji Powiatowego Lekarza Weterynarii, która niesie za sobą znaczące konsekwencje dla strony postępowania, nie zawiera w ogóle oceny zebranego materiału dowodowego (co jest naturalne z uwagi na fakt, że ten materiał po prawdzie nie został zgromadzony) ale również nie zawiera prawidłowego wskazania podstawy prawnej i wyjaśnienia zastosowanych przepisów.

Skarżący podkreślili, że Rozporządzenie 882/2004 przyznaje organowi administracji publicznej szeroki wachlarz środków zaradczych, co nie oznacza wszak, że w tym zakresie organ ten może wydawać rozstrzygnięcia zupełnie swobodnie, czy wręcz dowolnie. W tym kontekście zaskarżone rozstrzygnięcie nie znajdowało żadnego usprawiedliwienia - jak już wskazano w części powyższej, organ I instancji dowolnie przyjął założenie o planowanym przechowywaniu zabezpieczonego mięsa w ubojni, co miało stać na przeszkodzie uwzględnieniu wniosku. Takie założenie miało w ocenie skarżących spekulacyjny jedynie charakter i całkowicie pomijało rzeczywistą wolę oraz interes strony, bowiem w rzeczywistości celem skarżących było zamrożenie i zabezpieczenie mięsa w zakontraktowanej chłodni, co ewidentnie mogło być wystarczające jako efektywny środek zaradczy - w tym także w myśl art. 54 ust. 2 lit. h) Rozporządzenia 882/2004, na które powoływał się organ administracji publicznej, a wdrożenie nie jakiegokolwiek tylko odpowiedniego środka zaradczego na gruncie tego Rozporządzenia miało tym większe znaczenie, że miał on znaleźć zastosowanie do czasu rozstrzygnięcia toczącego się równolegle, "głównego" postępowania, którego przedmiotem była decyzja o zakazie wprowadzania Kurcząt do obrotu.

W ocenie skarżących brak jest podstaw do zakwalifikowania mięsa i innych produktów ubocznych pochodzących z uboju Kurcząt do kategorii 1 na podstawie art. 8 lit. a) ppkt i) oraz ii) Rozporządzenia 1069/2009, gdyż przepisy te zakładają kwalifikację mięsa do kategorii 1 tylko i wyłącznie w sytuacji, w której mięso to pochodzi od zwierząt podejrzanych o zakażenie TSE względnie zwierząt zabitych w związku ze zwalczaniem TSE. Tymczasem - jak już podniesiono uprzednio i co znajduje niezbite potwierdzenie w zaoferowanym przez skarżących materiale dowodowym, kurczęta w ogóle nie zapadają na tę chorobę, co wynika z dostępnej wiedzy weterynaryjnej.

Skarżący po raz kolejny podkreślili, że w niniejszej sprawie kurczęta ani nie chorowały na TSE, ani nie były przeznaczone do ubicia w związku ze zwalczaniem tej choroby, dlatego okoliczność ta nie powinna wywoływać żadnych wątpliwości. Sam organ administracji publicznej w uzasadnieniu decyzji II instancji odnosi kwestię hipotetycznego skażenia prionowego do paszy, którą rzekomo kurczęta były karmione, a nie do mięsa samych kurcząt.

W tym kontekście skarżący stwierdzili, że ubój kurcząt planowany i realizowany był nie ze względu na chorobę TSE, ani też ze względu na jakąkolwiek inną chorobę, lecz stosownie do zaleceń i oczekiwań organów Państwowej Inspekcji Weterynaryjnej dokonywany miał być ze względu na wiek i rozmiar kurcząt oraz podyktowany był ich dobrostanem w związku z czym przyjąć należy i to, że kurczęta - jako w pełni zdrowe - nawet jeżeli nie mogły trafić na rynek konsumencki (ze względu na zastrzeżenia z równolegle toczącego się postępowania) mogłyby potencjalnie być przez hodowcę utrzymywane, aż do naturalnej śmierci, a potrzeba ich wcześniejszego uboju warunkowana była li tylko ze względu na argumenty o charakterze ekonomicznym oraz ze względu na gatunek.

W tej sytuacji w ocenie skarżących zastosowanie powinien znaleźć przepis art. 9 pkt f) Rozporządzenia 1069/2009, zgodnie z którym jako materiał kategorii 2 należy zaklasyfikować zwierzęta lub części zwierząt inne niż te, o których mowa w art. 8 lub w art. 10: (i), które padły z innych przyczyn, niż ubój lub zabijanie z przeznaczeniem do spożycia przez ludzi, w tym zwierzęta zabite w celu zwalczania chorób i z taką właśnie sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie, gdyż ubój kurcząt miał nastąpić ze względu na zapewnienie ich dobrostanu w kontekście wymogów weterynaryjnych i nie wiązał się on w żaden sposób nie tylko ze zwalczaniem TSE ale nie wiązał się on ze zwalczaniem jakiejkolwiek choroby (kurczęta były zdrowe). Niezastosowanie wskazanego przepisu art. 9 tego Rozporządzenia stanowi o jego naruszeniu, co pogwałciło zdaniem skarżących ich słuszny interes, ponieważ nie mogli oni zadysponować mięsem tych kurcząt w inny sposób, niż utylizując je, co wiązało się ze znaczącą stratą majątkową.

W odpowiedzi na skargę organ, nie znajdując podstaw do jej uwzględnienia, wniósł o jej oddalenie wskazując, że po ponownej analizie akt sprawy nie znalazł podstaw do zmiany zaskarżonej decyzji, ponieważ została ona podjęta zgodnie ze stanem faktycznym oraz w oparciu o obowiązujące przepisy prawa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 7 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 22 lipca 2006 o paszach (Dz.U. Nr 144 poz.1045 ze zm.) powiatowy lekarz weterynarii, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, jest na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej właściwym organem w rozumieniu rozporządzenia nr 882/2004, rozporządzenia nr 183/2005, rozporządzenia nr 999/2001, rozporządzenia nr 767/2009 oraz przepisów wydanych w trybie tych rozporządzeń.

W zakresie zadań określonych w przepisach ww. rozporządzeń wydaje on decyzje administracyjne i wykonuje inne czynności związane z urzędową kontrolą pasz i zadaniami określonymi w rozporządzeniu nr 882/2004 oraz w przepisach wydanych w trybie tego rozporządzenia, w tym zajmuje się stosowaniem środków, o których mowa w art. 54 ust.2 tego rozporządzenia takich jak:

a) nałożenie procedur sanitarnych lub podjęcie wszelkich innych działań uważanych za niezbędne do zapewnienia bezpieczeństwa paszy lub żywności lub zgodności z prawem paszowym i żywnościowym, zasadami dotyczącymi zdrowia zwierząt lub dobrostanem zwierząt;

b) ograniczenie lub zakaz wprowadzania do obrotu, przywozu lub wywozu paszy, żywności lub zwierząt;

c) monitorowanie, oraz w razie konieczności, nakazanie wycofania i/lub zniszczenia paszy lub żywności;

d) upoważnienie do wykorzystania paszy lub żywności do celów innych niż te, do których były początkowo przeznaczone;

e) zawieszenie działania lub zamknięcie całego lub części danego przedsiębiorstwa na właściwy okres czasu;

f) zawieszenie lub wycofanie zatwierdzenia zakładu;

g) środki określone w art. 19 dotyczące przesyłek z państw trzecich;

h) wszelkie inne środki jakie właściwy organ uznaje za właściwe.

Decyzje administracyjne ww. zakresie wydaje się z urzędu, chyba że przepisy rozporządzenia nr 882/2004 lub rozporządzenia nr 183/2005, lub rozporządzenia nr 999/2001, lub przepisy wydane w trybie tych rozporządzeń, lub ustawa stanowią inaczej.

Na mocy upoważnienia ustawowego zawartego w art. 7 ust. 4 ustawy o paszach Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wydał rozporządzenie z dnia 18 grudnia 2006 r. w sprawie określenia spraw rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych przez powiatowego lekarza weterynarii (Dz.U. tj. z 2013 r., poz.1286). Wśród spraw rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych przez powiatowego lekarza weterynarii, rozporządzenie określa, jakie decyzje są wydawane z urzędu, a jakie na wniosek.

W § 2 rozporządzenia wskazano, że powiatowy lekarz weterynarii, w celu realizacji zadań wynikających z przepisów rozporządzenia (WE) nr 882/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie kontroli urzędowych przeprowadzanych w celu sprawdzenia zgodności z prawem paszowym i żywnościowym oraz regułami dotyczącymi zdrowia zwierząt i dobrostanu zwierząt (Dz. Urz. UE L 165 z 30.04.2004, str. 1, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 3, t. 45, str. 200, z późn. zm.), wydaje decyzje administracyjne w sprawie:

1) zastosowania środków, o których mowa w art. 54 ust. 2 lit. a-d oraz f i g,

2) cofnięcia środków, o których mowa w art. 54 ust. 2 lit. a-d oraz f i g

- tego rozporządzenia.

Decyzje administracyjne, o których mowa w § 2, wydaje się z urzędu (§ 4 rozporządzenia) i organ taką decyzję wydał.

Działanie zatem organu na wniosek nie miało umocowania w przypadku wykrycia niezgodności w ramach ogólnie rozumianego prawa paszowego. Należy bowiem podkreślić, że organ prowadził postępowanie i wydał decyzję z [...] r. w związku ze stwierdzeniem niedozwolonego białka zwierzęcego w żywieniu spornego stada kurcząt. Stosowanie zatem środków zaradczych wiązało się z naruszeniem przepisów prawa paszowego. Oceniając zatem zgłoszony wniosek na gruncie tych przepisów należy wskazać, że dopuszczalne byłoby ewentualne działanie organu z urzędu inspirowane wnioskiem skarżących o ile sam organ uznałby za celowe i niezbędne zastosowanie wnioskowanych rozwiązań dla stosowania środków zaradczych w związku z wykryciem niezgodności paszowych.

Stosownie do art. 61 § k.p.a. postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. To przepisy prawa materialnego stanowią o tym czy postępowanie może zostać wszczęte z urzędu czy na wniosek. Jeśli przepis prawa materialnego daje wyłącznie podstawę do podjęcia postępowanie z urzędu a w zakresie tym nie powstaje związek z prawem lub obowiązkiem jednostki, nie może ona skutecznie domagać się wszczęcia postępowania (v. Komentarz do kpa B. Adamiak, J. Borkowski, Wydanie Beck, W-wa 2006, str. 345)

W przypadku, gdy przepis prawa materialnego nie normuje expressis verbis inicjatywy wszczęcia postępowania w danej kategorii sprawy administracyjnej, należy przyjąć, że jeżeli przedmiotem postępowania administracyjnego jest określenie ciążących na jednostce obowiązków, ograniczenie lub cofnięcie uprawnień- wszczęcie postępowania następuje z urzędu.

Ocenę żądania przeprowadza organ administracji, badając też czy żądanie dotyczy sprawy indywidualnej i czy dopuszczalne jest rozstrzygnięcie sprawy w formie decyzji. W tym konkretnym przypadku, czy środek zaradczy dotyczy stwierdzonej niezgodności, czy na gruncie obowiązujących przepisów możliwie jest wszczęcie postępowania na wniosek, a także czy dotyczy już sprawy rozstrzygniętej, czy stanowi wniosek o zmianę decyzji, czy pozostaje w związku z toczącym się postępowaniem. Organ natomiast załatwił sprawę, która od strony przedmiotowej na podstawie przepisu prawa paszowego należała do kategorii spraw wymagających załatwienia z urzędu a w takiej kwestii organ wypowiedział się już w decyzji z [...]r.

Przedmiotem wniosku skarżących było:

1.zabezpieczenie całości mięsa i innych produktów pochodzenia zwierzęcego pochodzących z ich uboju poprzez odpowiednie ich zamrożenie i zabezpieczenie przed wprowadzeniem ich do obrotu,

2.wykorzystanie mięsa i innych produktów pochodzenia zwierzęcego do skarmiania zwierząt futerkowych.

W tych okolicznościach organ w pierwszej kolejności powinien rozważyć czy wnioskowane środki zaradcze pozostawały w związku ze stwierdzoną niezgodnością, która odnosiła się do paszy. W świetle § 2 pkt 1 rozporządzenia z 18 grudnia 2006 r. działanie z urzędu nie obejmuje przypadku określonego w art. 54 ust. 2 lit. h lecz organ powinien zbadać czy, zabezpieczenie mięsa i innych produktów pochodzenia zwierzęcego pochodzących z ich uboju przez zamrożenie przed wprowadzeniem do obrotu może mieścić się w katalogu przewidzianych środków zaradczych. Przede wszystkim dlatego, że niezgodność dotyczyła paszy i na mocy art. 54 rozporządzenia 882/2004 należało stosować adekwatne środki do rodzaju niezgodności. Wydaje się wysoce wątpliwe zakwalifikowanie jako odpowiedniego środka zaradczego dla niezgodności paszowych, zamrożenie produktu ubocznego pochodzenia zwierzęcego, którym są zabite kurczęta. Organ zatem winien ustalić czy proponowany przez skarżących wniosek ze względu na związek przyczynowo-skutkowy między niezgodnością a potrzebą i koniecznością zastosowania właściwego środka zaradczego mieści się w katalogu określonym w art. 54 ust. 2 lit. od a – h (tu przede wszystkim lit. h.)

Wymienione w art. 54 środki mają na celu zapewnienie, że podmiot gospodarczy je zastosuje. Podczas decydowania, jakie podjąć działanie, właściwy organ uwzględnia rodzaj niezgodności oraz poprzednie dane podmiotu gospodarczego w zakresie niezgodności. (art. 54 Rozporządzenia (WE) Nr 882/2004).

Kolejny wniosek dotyczył wykorzystania mięsa i innych produktów pochodzenia zwierzęcego do skarmiania zwierząt futerkowych. Także w tym przypadku należało ocenić czy jest bezpośredni związek między stwierdzoną niezgodnością a stosowaniem tego środka zaradczego. Gdyby nawet w tym przypadku ewentualnie traktować złożony wniosek jako wymienioną w art. 54 ust. 2 lit. b Rozporządzenia 882/2004 formę ograniczenia zakazu wprowadzania do obrotu żywności lub zwierząt, to organ w świetle wydania decyzji z 26 września 2013 r. PIWbźpd.9250.d29.2013 o zakazie wprowadzania brojlerów kurzych na rynek powinien ocenić czy jest to wniosek o zmianę tej decyzji.

Uwzględnienie wniosku prowadziłoby do wyraźniej sprzeczności z zastosowanym przez organ środkiem zaradczym. Ponadto charakter tego wniosku wskazywał na zastosowanie art. 54 ust. 2 lit. b a tego typu środki zaradcze organ również stosuje wyłącznie z urzędu.

Rozważając sporną problematykę na gruncie ustawy z dnia 16 grudnia 2005 r. o produktach pochodzenia zwierzęcego (Dz.U. z 2006 r., Nr 17, poz. 127) również należy wskazać, że ustawa ta w art. 1 określa:

1) właściwość organów w zakresie higieny i kontroli produktów pochodzenia zwierzęcego, określonych w przepisach:

a) rozporządzenia (WE) nr 853/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczególne przepisy dotyczące higieny w odniesieniu do żywności pochodzenia zwierzęcego (Dz. Urz. UE L 139 z 30.04.2004, str. 55), zwanego dalej "rozporządzeniem nr 853/2004", oraz w przepisach Unii Europejskiej wydanych w trybie tego rozporządzenia,

b) rozporządzenia (WE) nr 854/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczególne przepisy dotyczące organizacji urzędowych kontroli w odniesieniu do produktów pochodzenia zwierzęcego przeznaczonych do spożycia przez ludzi (Dz. Urz. UE L 139 z 30.04.2004, str. 206), zwanego dalej "rozporządzeniem nr 854/2004", oraz w przepisach Unii Europejskiej wydanych w trybie tego rozporządzenia,

oraz wymagania, jakie powinny spełniać produkty pochodzenia zwierzęcego wprowadzane na rynek,

Ustawa określa również właściwość organów Inspekcji Weterynaryjnej w zakresie:

1) urzędowych kontroli produktów pochodzenia zwierzęcego, określonych w przepisach rozporządzenia (WE) nr 882/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie kontroli urzędowych przeprowadzanych w celu sprawdzenia zgodności z prawem paszowym i żywnościowym oraz regułami dotyczącymi zdrowia zwierząt i dobrostanu zwierząt (Dz. Urz. UE L 165 z 30.04.2004, str. 1), oraz w przepisach Unii Europejskiej wydanych w trybie tego rozporządzenia, nieuregulowanym w przepisach o bezpieczeństwie żywności i żywienia;

Stosownie do art. 6. ust. 1 powiatowy lekarz weterynarii jest organem właściwym w rozumieniu:

1) art. 2 ust. 1 lit. c rozporządzenia nr 854/2004,

2) art. 2 pkt 4 rozporządzenia nr 882/2004, w zakresie urzędowych kontroli produktów pochodzenia zwierzęcego

- chyba że prawodawstwo weterynaryjne stanowi inaczej.

[...] lekarz weterynarii, w zakresie określonym w ustawie i nieuregulowanym w przepisach rozporządzenia nr 852/2004, rozporządzenia nr 853/2004, rozporządzenia nr 854/2004 i rozporządzenia nr 882/2004 oraz w przepisach wydanych w trybie tych rozporządzeń, wykonuje czynności związane ze sprawowaniem nadzoru nad bezpieczeństwem produktów pochodzenia zwierzęcego.

Powiatowy lekarz weterynarii albo urzędowy lekarz weterynarii z upoważnienia powiatowego lekarza weterynarii wydają decyzje administracyjne lub wykonują czynności w celu realizacji zadań wynikających z przepisów rozporządzenia nr 853/2004, rozporządzenia nr 854/2004 i rozporządzenia nr 882/2004 lub z przepisów Unii Europejskiej wydanych w trybie tych rozporządzeń (art. 7 ust. 1).

Decyzje administracyjne, o których mowa w ust. 1, wydaje się z urzędu, chyba że prawodawstwo weterynaryjne stanowi inaczej (ust. 3).

Na gruncie tej ustawy także upoważniono właściwego do spraw rolnictwa ministra do określenia, w drodze rozporządzenia spraw rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych przez powiatowego lekarza weterynarii albo urzędowego lekarza weterynarii z upoważnienia powiatowego lekarza weterynarii, wskazując, jakie decyzje są wydawane z urzędu, a jakie na wniosek.

Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi dnia z 9 października 2006 r. wydał rozporządzenie w sprawie określenia spraw rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych przez powiatowego lekarza weterynarii albo urzędowego lekarza weterynarii z upoważnienia powiatowego lekarza weterynarii (Dz.U. z 2012 r., poz. 1367)

W § 3 wskazano, że powiatowy lekarz weterynarii, w celu realizacji zadań wynikających z przepisów rozporządzenia (WE) nr 882/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie kontroli urzędowych przeprowadzonych w celu sprawdzenia zgodności z prawem paszowym i żywnościowym oraz regułami dotyczącymi zdrowia zwierząt i dobrostanu zwierząt (Dz. Urz. UE L 165 z 30.04.2004, str. 1, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 3, t. 45, str. 200), wydaje decyzje administracyjne w sprawie:

1) zastosowania środków, o których mowa w art. 54 ust. 2;

2) cofnięcia środków, o których mowa w art. 54 ust. 2.

Decyzje administracyjne, o których mowa wydaje się z urzędu(§ 11 ust. 1 rozporządzenia).

Uznając, że zawarte we wniosku skarżących sugestie uzasadniały podjęcie działań zmierzających do stwierdzenia niezgodności dotyczących samych zwierząt, organ mógł podjąć w tym przedmiocie jedynie działania z urzędu. Nie było jednak podstaw do rozpoznania sprawy w oparciu o wniosek dotyczący stosowania ewentualnego środka zaradczego bez prowadzenia postępowania w kierunku stwierdzenia niezgodności dot. kurcząt o ile organ uznałby takie działanie za uzasadnione.

Co do zasady organ natomiast słusznie podkreślił, że produkty pochodzenia zwierzęcego mogą być wprowadzane na rynek, jeżeli zostały pozyskane od zwierząt lub ze zwierząt lub są zwierzętami, które:

1) spełniają wymagania weterynaryjne określone w przepisach o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt;

2) były karmione paszami spełniającymi wymagania określone w przepisach o paszach.

Wynika to z art. 9 ustawy o produktach pochodzenia zwierzęcego. Skoro w rozpoznawanym przypadku skarmione niewłaściwą paszą kurczaki tych kryteriów nie spełniały organ w zakresie przez siebie ustalonym podejmował z urzędu stosowne działania.

W tych okolicznościach nie było podstaw do załatwienia merytorycznego sprawy w oparciu o złożony wniosek.

Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a orzekł jak w sentencji. Na podstawie art. 152 p.p.s.a. orzeczono w pkt 2 wyroku. O kosztach natomiast na podstawie art. 200 p.p.s.a.

Ponownie rozpoznając sprawę organ oceni czy aktualny jest jeszcze wniosek skarżących oraz oceni go stosownie do określonych przez Sąd kryteriów.