Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 1212/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2015-12-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów
Hasła tematyczne: Szkolnictwo wyższe
Skarżony organ: Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 190 ust. 1 i 2, art. 207 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2012 poz 572
law: Ustawa z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym - tekst jednolity.
article: art. 134 par. 1, art. 135, art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Świstak Sędziowie Sędzia WSA Danuta Rzyminiak - Owczarczak (spr.) Sędzia WSA Izabela Paluszyńska Protokolant ref. stażysta Edyta Rurarz - Kwietniewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi K. B. na decyzję Rektora Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w P. z dnia ... 2014r. Nr ... w przedmiocie skreślenia z listy studentów oddala skargę


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia (...) października 2013 r., K. B. zwróciła się do Prodziekana ds. studiów niestacjonarnych Wydziału "A" (dalej jako: Prodziekan), z wnioskiem o przedłużenie sesji egzaminacyjnej do dnia (...) listopada 2013 r. Decyzją z dnia (...) listopada 2013 r. Prodziekan wyraził zgodę na przedłużenie terminu sesji.

Kolejnym wnioskiem z dnia (...) grudnia 2013 r. K. B. zwróciła się do Prodziekana z wnioskiem o zaliczenie IV roku studiów oraz zezwolenie na powtarzanie następujących przedmiotów: 1) prawa finansowego i finansów publicznych, 2) teorii i filozofii prawa, 3) postępowania administracyjnego i sądowoadministracyjnego, z jednoczesnym kontynuowaniem studiów na V roku prawa.

Decyzją z dnia (...) grudnia 2013 r. (napisaną odręcznie na wniosku z dnia (...) grudnia 2013 r.) Prodziekan odmówił uczynienia zadość wnioskowi K. B. z dnia (...) grudnia 2013 r., wskazując, że wniosek został złożony po terminie, natomiast wnioskodawczyni nie zaliczyła czterech przedmiotów.

Pismem z dnia (...) grudnia 2013 r., doręczonym w dniu (...) grudnia 2013 r., Prodziekan zawiadomił K. B. o wszczęciu postępowania w przedmiocie skreślenia z listy studentów.

Decyzją z dnia (...) stycznia 2014 r. Prodziekan, działając na podstawie art. 190 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 207 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 roku Prawo o szkolnictwie wyższym (tekst jedn. Dz. U. 2012 r. poz. 572, ze. zm.), art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., dalej jako "K.p.a.") oraz § 54 w zw. z § 39 Regulaminu studiów "A" (uchwała w sprawie Regulaminu studiów), dalej jako "Regulamin", skreślił K. B. z listy studentów "A".

W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia wyjaśniono, że zgodnie z § 54 pkt 1 Regulaminu student, który nie uzyskał zaliczenia semestru/roku w wyznaczonym terminie wskazanym w § 39 Regulaminu, może zostać skreślony z listy studentów. Ponieważ K. B. nie uzyskała zaliczenia IV roku w roku akademickim 2012/2013, zasadne było jej skreślenie z listy studentów. Decyzja powyższa została odebrana przez skarżącą osobiście w dniu (...) czerwca 2014 r., co potwierdza jej własnoręczny podpis.

K. B. wniosła odwołanie od powyższej decyzji, wnosząc o zaliczenie jej IV roku oraz wpisanie na V rok na kierunku: Prawo Studia Niestacjonarne. Jak odwołująca wyjaśniła, w roku akademickim 2012/2013 nie zaliczyła trzech przedmiotów, co jednak nie pozbawiło jej prawa do wnioskowania o zaliczenie IV roku oraz wpisanie na V rok. Odwołująca podniosła, iż zachowując termin określony w § 36 Regulaminu, pismem nadanym w dniu (...) grudnia 2014 r. wystąpiła z wnioskiem o zaliczenie jej IV roku oraz wpisanie na V rok z równoczesnym powtarzaniem przedmiotów niezliczonych. Jednakże dopiero w dniu (...) czerwca 2014 r. uzyskała decyzję o skreśleniu jej z listy studentów. W odwołaniu zakwestionowano również sposób postępowania Prodziekana.

Decyzją z dnia (...) sierpnia 2014 r., Nr (...), Prorektor działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję z dnia (...) stycznia 2014 r.

W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia podtrzymano stanowisko Prodziekana co do spełnienia warunków umożliwiających skreślenie odwołującej z listy studentów. Prorektor wyjaśnił, iż przyczyną skreślenia odwołującej z listy studentów było niezaliczenie przez nią trzech przedmiotów i praktyk na IV roku studiów w wyznaczonym terminie. Również po otrzymaniu zawiadomieniu o wszczęciu postępowania w sprawie skreślenia z listy studentów odwołująca nie podjęła żadnych działań wyjaśniających sprawę. Podkreślono również, że wniosek o powtarzanie przedmiotów z jednoczesnym kontynuowanie studiów na V roku złożony został po terminie przewidzianym w Regulaminie studiów.

Decyzja Prorektora została doręczona K. B. w dniu (...) sierpnia 2014 r.

K. B. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na powyższą decyzję pismem datowanym na dzień (...) września 2014 r., podnosząc zarzuty naruszenia podstawowych zasad postępowania administracyjnego.

Uzasadniając skargę skarżąca wyjaśniła, iż decyzja o skreśleniu z listy studentów z dnia (...) stycznia 2014 r. nie została jej doręczona. O treści decyzji dowiedziała się z własnej inicjatywy, w dniu (...) czerwca 2014 r., gdy ją osobiście odebrała. Skarżąca podniosła, iż decyzję o przedłużeniu sesji egzaminacyjnej w roku akademickim 2012/2013 do dnia (...) listopada 2013 r. uzyskała z uwagi na konieczność sprawowania osobistej opieki nad chorym ojcem. Skarżąca nie uzyskała zaliczenia trzech przedmiotów przewidzianych planem studiów dla IV roku prawa oraz odmówiono jej zaliczenia odbytych praktyk studenckich, a w rezultacie skreślono z listy studentów z pogwałceniem prawa do wniesienia odwołania. Zdaniem skarżącej bezprawnie odmówiono jej zaliczenia praktyk studenckich, co w jej ocenie wynika z korespondencji prowadzonej z opiekunem praktyk, którą skarżąca załączyła do skargi (karty nr 6-11 i 13 akt sądowych). Do skargi załączono również dowód uiszczenia w dniu (...) września 2014 r. kwoty 100 zł tytułem wpisu od skargi (k. nr 20 akt sądowych).

W odpowiedzi na skargę Rektor wniósł o jej odrzucenie. Jak podniesiono, zaskarżona decyzja została doręczona skarżącej w dniu (...) sierpnia 2014 r., co oznacza, że termin do wniesienia skargi upływał z dniem (...) września 2014 r. Sama skarga została złożona w siedzibie organu w dniu (...) października 2014 r., co uzasadnia konieczność odrzucenia skargi.

Pismem procesowym z dnia (...) grudnia 2014 r. skarżąca oświadczyła, że przesyłka pocztowa zawierająca skargę na decyzję z dnia (...) sierpnia 2014 r. została nadana w placówce pocztowej w dniu (...) września 2014 r. Na potwierdzenie powyższej okoliczności skarżąca przedłożyła ksero potwierdzenia nadania przesyłki poleconej.

Kolejnym pismem procesowym z dnia (...) marca 2015 r. skarżąca przedłożyła uwierzytelnioną kserokopię decyzji w przedmiocie reklamacji przesyłki nadanej w dniu (...) września 2014 r., gdzie wskazano, że zwrot powyższej przesyłki był nieuzasadniony.

Rektor pismem z dnia (...) grudnia 2015 r. wniósł o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. Rektor dodatkowo podniósł, iż możliwość uregulowania organizacji i toku studiów przez organy uczelni oznacza, że ustawodawca nie zdecydował się poddać wszystkich decyzji podejmowanych w indywidualnych sprawach studentów kontroli sądów administracyjnych. Kognicji sądów administracyjnych podlegają decyzje mające podstawę prawną w ustawie, w szczególności w Prawie o szkolnictwie wyższym. Rozstrzygnięcia organów szkoły znajdujące podstawę prawną w wewnętrznych źródłach prawa, np. w regulaminie studiów, mają charakter jedynie rozstrzygnięć związanych z tokiem studiów indywidualnie określonego studenta, które jednak nie przesądzają ostatecznie o jego sytuacji prawnej (nie mają charakteru zewnętrznego), a co za tym idzie nie podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego". Na poparcie tego stanowiska organ odwołał się do postanowienia NSA z 18.09.2012 r., sygn. I OSK 1583/12 postanowienia WSA w Poznaniu z 13.05.2014, sygn. II SA/Po 348/14, postanowienie WSA w Poznaniu z dnia 13.05.2014 r., sygn. akt II SA/Po 348/14). Podnoszone zatem przez Skarżącą kwestie związane z odmową zaliczenia praktyk studenckich, jak i brakiem zgody na powtarzanie niezaliczonych przedmiotów z jednoczesnym kontynuowaniem nauki na kolejnym roku studiów, jako rozstrzygnięcia związane z indywidualnym tokiem studiów, które nie przesądza o sytuacji prawnej Skarżącej (nie ma charakteru zewnętrznego) pozostają poza kognicją sądu administracyjnego.

W dalszej kolejności Rektor wskazał, że na podstawie art. 190 ust. 2 pkt 2 ustawy o szkolnictwie wyższym oraz § 54 pkt 1 Regulaminu studiów obowiązującego w dacie wydawania zaskarżonej decyzji Kierownik podstawowej jednostki organizacyjnej (Dziekan) może skreślić studenta z listy studentów w przypadku nieuzyskania zaliczenia semestru albo roku w wyznaczonym terminie.

Zgodnie z § 39 Regulaminu studiów student zalicza semestr i rok studiów w okresie zaliczeniowym, wskazanym w ramach organizacji roku akademickiego. Stosownie do § 1 zarządzenia Rektora w sprawie organizacji roku akademickiego 2012/2013 letnia sesja egzaminacyjna trwała od 17 do 30 czerwca 2013 r., natomiast poprawkowa sesja egzaminacyjna od 09 do 22 września 2013 r. (z zastrzeżeniem, że Rada Wydziału mogła zmienić terminy rozpoczęcia i zakończenia sesji egzaminacyjnej, z zachowaniem okresu trwania tej sesji). Nadto należy podkreślić, że na podstawie § 41 Regulaminu studiów, Dziekan w uzasadnionym przypadku, na wniosek studenta, może zezwolić na przedłużenie sesji egzaminacyjnej, jednak nie dłużej niż o dwa miesiące. Wreszcie zasadnym jest również nadmienić, że studentowi stosownie do § 36 ust. 1 Regulaminu studiów przysługuje wniosek o powtarzanie modułu (przedmiotu), który należy złożyć najpóźniej w terminie czternastu dni po zakończeniu roku akademickiego albo przedłużonej sesji egzaminacyjnej, z zastrzeżeniem, że w myśl § 36 ust. 2 Regulaminu studiów w jednym roku akademickim nie można wnioskować o powtarzanie więcej niż trzech modułów (przedmiotów).

Rektor podniósł, iż w orzecznictwie wskazuje się, iż z przedstawionej przesłanki skreślenia z listy studentów wynika, "że już niezaliczenie jednego z zajęć lub niezłożenie jednego z egzaminu może stanowić podstawę skreślenia studenta z listy studentów" (Wyrok WSA w Lublinie z dnia 22.02.2007 r., sygn. akt III SA/Lu 597/06, orzeczenia.nsa.gov.pl). Nadto w kontekście braku zaliczenia semestru lub roku studiów zwraca się uwagę, że "niepełnosprawność i kłopoty ze zdrowiem nie są okolicznością uzasadniającą inne traktowanie skarżącego niż pozostałych studentów w zakresie zdawania egzaminów i uzyskiwania zaliczeń, gdyż wymagania stawiane wobec wszystkich studentów, a dotyczące zdobytej wiedzy, powinny być takie same" (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 04.02.2010 r., sygn. akt I SA/Wa 496/09, orzeczenia.nsa.gov.pl). Skarżąca dwukrotnie składała wnioski o przedłużenie sesji egzaminacyjnej. W piśmie z dnia (...).09.2013 r. jako przyczynę wskazywała realizowanie praktyk studenckich oraz opiekę nad chorym ojcem, w związku z czym otrzymała zgodę na przedłużenie sesji do dnia (...) października 2013 r. Natomiast w piśmie z dnia (...).10.2013 r. jako przyczynę wskazywała przewlekłą, trwającą od kilku lat depresję, której nastąpiła reemisja w związku z czym otrzymała zgodę na przedłużenie sesji do (...) listopada 2013 r. Mimo dwukrotnego przedłużenia sesji egzaminacyjnej Skarżąca nie zaliczyła 4 przedmiotów (modułów). W związku z faktem, że Skarżąca nie zaliczyła 4 przedmiotów (modułów), podczas gdy Regulamin studiów przewiduje możliwość powtarzania w jednym roku akademickim nie więcej niż 3 przedmiotów, jak i w związku ze złożeniem przez Skarżącą wniosku o powtarzanie przedmiotów z uchybieniem terminu do jego złożenia (Skarżąca złożyła wniosek w dniu (...).12.2013 r., podczas gdy zgodnie z Regulaminem studiów wniosek powinien być złożony najpóźniej w terminie 14 dni od upływu przedłużonej sesji, tj. w dniu (...).11.2013 r.) Dziekan odmówił wyrażenia zgody na powtarzanie przedmiotów. W ocenie Organu zachodziły zatem przesłanki do skreślenia Skarżącej z listy studentów. Zdaniem Organu wskazywane problemy zdrowotne nie mogą - mając na względzie, że były podstawą dwukrotnego przedłużenia sesji egzaminacyjnej - w przedmiotowej sprawie prowadzić do innej niż przyjęta oceny przesłanki fakultatywnego skreślenia z listy studentów.

Kończąc podniesiono, iż przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego stosowane były jedynie odpowiednio co potwierdza orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego. W świetle powyższego podnoszone przez Skarżącą uchybienie w doręczeniu decyzji organu I instancji nie może być ocenione jako wadliwość uzasadniająca jej uchylenie ze względu na brak negatywnych skutków dla Skarżącej. Skarżąca została skutecznie zawiadomiona o wszczęciu postępowania administracyjnego, w którym wskazane zostały podstawy jego wszczęcia. Mimo tego Skarżąca nie ustosunkowała się do zebranego w sprawie materiału dowodowego. Skarżąca skutecznie, z zachowaniem ustawowych terminów odwołała się od decyzji Organu I instancji oraz złożyła skargę od decyzji Organu II instancji. Z tego względu nie doszło do naruszenia wyrażonej w art. 10 §1 k.p.a. zasady czynnego udziału strony w postępowaniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 §1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r., poz. 1647 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.

Przedmiotem skargi jest prawidłowość rozstrzygnięć organów uczelni wyższej w przedmiocie skreślenia skarżącej z listy studentów.

Rozpoznając przedmiotową sprawę należało w pierwszej kolejności odnieść się do problematyki jej dopuszczalności. Stosownie do treści art. 53 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. W przedmiotowej sprawie decyzja organu II instancji została doręczona K. B. w dniu (...) sierpnia 2014 r. Skarga datowana została na dzień (...) września 2014 r., lecz z prezentaty zamieszczonej na jej pierwszej stronie wynika, że wpłynęła do Rektoratu w dniu (...) października 2014 r., a zatem po terminie, który upływał w dniu (...) września 2014 r. Mając na uwadze, że skarżąca w dniu (...) września 2014 r. w części uiściła wpis od skargi (przekazem pocztowym – dowód: k. nr 20 akt sądowych) Sąd przeprowadził postępowanie wyjaśniające, w ramach którego skarżąca wykazała, iż w dniu (...) września 2014 r., a zatem w terminie, nadała przedmiotową skargę w placówce Poczty Polskiej. Z wyjaśnień Poczty Polskiej jednoznacznie wynika, że przesyłka ta z winy Poczty Polskiej nie została doręczona adresatowi i została zwrócona skarżącej, która następnie ponowiła próbę wniesienia skargi, która to próba okazała się skuteczną. W opinii Sądu rozpatrującego niniejszą sprawę w takich okolicznościach należało uznać, że skarga została wniesiona w dniu (...) września 2014 r., a okres pomiędzy tą datą, a datą wpływu skargi do Rektoratu, jako okres trwającego doręczania tej samej skargi. W tych okolicznościach brak było podstaw do uwzględnienia wniosku organu o odrzucenie skargi, jak również nakierowania skarżącą do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia przedmiotowej skargi. Marginalnie w tym miejscu Sąd wskazuje, iż opisane okoliczności uzasadniałyby uwzględnienie takiego wniosku, o ile oczywiście taki ewentualny wniosek spełniałby warunki formalne określone przepisem art. 87 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Przechodząc do merytorycznej kontroli przedmiotowej sprawy w pierwszej kolejności wskazać należy, iż materialnoprawną podstawę wydanych w sprawie decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 27 lipca 2005 roku Prawo o szkolnictwie wyższym (tekst jedn. Dz. U. 2012 r. poz. 572, ze. zm.).

Zgodnie z art. 190 ust. 1 powołanej ustawy, kierownik podstawowej jednostki organizacyjnej, którym w świetle art. 60 ust. 6 tejże ustawy jest dziekan wydziału, skreśla studenta z listy studentów w przypadku (1) niepodjęcia studiów, (2) rezygnacji ze studiów, (3) niezłożenia w terminie pracy dyplomowej bądź egzaminu dyplomowego lub (4) ukarania karą dyscyplinarną wydalenia z uczelni. Według art. 190 ust. 2 cytowanej ustawy, kierownik podstawowej jednostki organizacyjnej może też skreślić studenta z listy studentów w przypadku (1) stwierdzenia braku postępów w nauce, (2) nieuzyskania zaliczenia semestru lub roku w określonym terminie lub (3) niewniesienia opłat związanych z odbywaniem studiów. Od decyzji wydanych na podstawie art. 190 ust 1 i 2 stronie przysługuje odwołanie do rektora uczelni (art. 190 ust. 3).

Jak wynika z zaskarżonej decyzji, przyczyną utrzymania w mocy decyzji Prodziekana o skreśleniu K. B. z listy studentów było uznanie, że skarżąca studentka nie zaliczyła w określonym terminie IV roku studiów.

Możliwość skreślenia studenta z listy studentów z tej przyczyny przewiduje art. 190 ust. 2 pkt. 2 ustawy o szkolnictwie wyższym, który stanowił podstawę prawną zaskarżonej decyzji. Powyższa regulacja ma też odzwierciedlenie w treści Regulaminu studiów, który określa - w myśl art. 160 ust. 1 ustawy - organizację i tok studiów oraz związane z nimi prawa i obowiązki studenta. Stosownie do treści § 54 pkt 1 Regulaminu studiów dziekan skreśla studenta z listy studentów w przypadku nieuzyskania zaliczenia semestru albo roku w wyznaczonym terminie. W tym zakresie Regulamin powtarza zatem treść przepisu art. 190 ust. 2 pkt 2 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym.

W tym miejscu wskazać nadto należy, iż stosownie do treści art. 207 powołanej ustawy do decyzji podjętych przez organy uczelni w indywidualnych sprawach studentów stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz przepisy o zaskarżaniu decyzji do sądu administracyjnego. Jak zauważa się w orzecznictwie sądów administracyjnych że choć powołany powyżej przepis nie wymienia expressis verbis zdarzeń, które – jako indywidualne sprawy studentów – winny być załatwiane w drodze decyzji administracyjnych, do których należy odpowiednio stosować K.p.a., to jednak przyjąć należy, że chodzi w nim o takie sytuacje, kiedy rozstrzygnięcie organu uczelni dotyczy sfery praw i obowiązków studenta i wywiera bezpośredni skutek na zewnątrz ((postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 30 listopada 2011 r. sygn. akt I OSK 2204/11, Baza NSA). Są to więc rozstrzygnięcia, które mają znaczenie dla praw i obowiązków studenta, a przesądzają o nawiązaniu, odmowie nawiązania, przekształceniu bądź rozwiązaniu stosunku zakładowego, wpływając bezpośrednio na treść stosunku prawnego łączącego studenta z uczelnią wyższą. Konsekwentnie przepisu art. 207 ust. 1 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym nie można stosować w przypadku aktów organów uczelni ze sfery aktów administracyjnych wewnętrznych, a więc jednostronnych działań prawnych organów zakładu skierowanych na wywołanie konkretnego, indywidualnie oznaczonego skutku prawnego w ramach stosunku zakładowego, który nie wpływa na sam byt tego stosunku.

Niewątpliwie decyzja o skreśleniu studenta z listy studentów należy do decyzji podejmowanych przez organy uczelni w indywidualnych sprawach studentów, kształtujących ich sytuację prawną. Tym samym decyzja powyższa może być przedmiotem odwołania, a następnie ewentualnej skargi do sądu administracyjnego, w oparciu o powołany powyżej przepis ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym.

Równocześnie podkreślenia wymaga, że stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Z regulacją zawartą w powołanym powyżej przepisie związana jest regulacja zawarta w art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którą sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. W powyższym świetle dokonywana przez sąd ocena legalności działań organów administracji nie może ograniczać się jedynie do zaskarżonego aktu lub czynności, lecz wymaga odniesienia się do sprawy w pełnym zakresie, a więc z uwzględnieniem okoliczności i rozstrzygnięć administracyjnych poprzedzających wydanie zaskarżonej decyzji, zwłaszcza w sytuacji gdy istnieje między nimi bezpośredni związek. Powołana powyżej regulacja przesądza, że w ramach sądowej kontroli decyzji, o jakich mowa w art. 207 ust. 1 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, obowiązkiem sądu jest objęcie również decyzji, które nie mogą być przedmiotem samodzielnej skargi do sądu administracyjnego (nie są decyzjami wywołującymi skutki procesowe na zewnątrz).

Odnosząc powyższe rozważania do zawisłej przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Poznaniu sprawy wyjaśnić należy, że Sąd kontrolując prawidłowość zaskarżonej decyzji obowiązany był również skontrolować prawidłowość decyzji z dnia (...) grudnia 2013 r. w przedmiocie odmowy zaliczenia skarżącej IV roku studiów oraz udzielenia jej pozwolenia na powtarzanie przedmiotów.

W realiach przedmiotowej sprawy bezsporne jest, że skarżąca do dnia (...) listopada 2013 r. (a więc w terminie, do którego przedłużono jej sesję egzaminacyjną) nie zaliczyła przedmiotów (modułów). Ustalenie to potwierdza karta okresowych osiągnięć załączona do akt administracyjnych (k. 20 akt administracyjnych).

Skarżąca w dniu (...) grudnia 2013 r. złożyła wniosek o powtarzanie roku, jednakże decyzją z dnia (...) grudnia 2013 r. (napisaną odręcznie na wniosku z dnia (...) grudnia 2013 r.) Prodziekan odmówił uczynienia zadość jej wnioskowi wskazując, że wniosek został złożony po terminie, natomiast wnioskodawczyni nie zaliczyła czterech przedmiotów. W tym miejscu należy zauważyć, że stosownie do treści § 36 ust. 1 Regulaminu studiów, wniosek o powtarzanie modułu (przedmiotu) student może złożyć najpóźniej w terminie czternastu dni po zakończeniu roku akademickiego albo przedłużonej sesji egzaminacyjnej. Oznacza to, że skarżąca była zobowiązana do złożenia wniosku o powtarzanie przedmiotów w terminie (...) dni liczonych od dnia (...) listopada 2013 r., a więc dnia, do którego przedłużono skarżącej sesję egzaminacyjną (decyzją Prodziekana z dnia (...) listopada 2013 r.). Tymczasem wniosek o powtarzanie roku został złożony w dniu (...) grudnia 2013 r., co przyznaje sama skarżąca, a więc z naruszeniem terminu określonego w § 36 ust. 1 regulaminu studiów. Oznacza to, że Prodziekan prawidłowo odmówił skarżącej zaliczenia IV roku studiów oraz udzielenia pozwolenia na powtarzanie przedmiotów z równoczesną zgodą na kontynuowanie nauki na wyższym (V) roku studiów. Równocześnie Sąd wskazuje, że z uwagi na naruszenie terminu do złożenia wniosku o powtarzanie przedmiotów, bez znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy pozostawała kwestia nie zaliczenia skarżącej odbytych praktyk studenckich.

W tym miejscu Sąd zauważa, że choć decyzja z dnia (...) grudnia 2013 r. nie przyjęła formy oddzielnego pisma, lecz została napisana odręcznie na wniosku skarżącej, to jednak okoliczność powyższa nie dyskwalifikowała powyższego rozstrzygnięcia. Wynika to z faktu, że decyzja powyższa, jak wyjaśniono powyżej, nie stanowi decyzji, o jakiej mowa w art. 207 ust. 1 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, a co za tym idzie, nie podlega kontroli instancyjnej oraz sądowej. Jej prawidłowość może być przedmiotem kontroli jedynie incydentalnie, w przypadku kontroli decyzji rozstrzygającej o sytuacji prawnej studenta, jak ma to miejsce w niniejszej sprawie.

Mając na względzie powyższe okoliczności faktyczne przyjąć należało, że skoro skarżąca do dnia (...) listopada 2013 r. nie zdała przedmiotów z IV roku studiów, a Prodziekan prawidłowo odmówił jej zaliczenia IV roku studiów oraz udzielenia pozwolenia na powtarzanie przedmiotów, w sprawie zostały spełnione przesłanki, o jakich mowa w § 54 regulaminu studiów, uzasadniające skreślenie skarżącej z listy studentów. Stosownie bowiem do treści § 54 pkt 1 Regulaminu studiów, dziekan może skreślić studenta z listy studentów w przypadku nieuzyskania zaliczenia semestru albo roku w wyznaczonym terminie. Oznacza to, że zaskarżona decyzja jest prawidłowa w świetle obowiązujących przepisów. Wskazać w tym miejscu należy, iż zgodnie z art. 160 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym podstawowe zasady organizacji studiów, organizację i tok studiów oraz związane z nimi prawa i obowiązki studenta określa regulamin studiów. Zgodnie z art. 160 ust. 2, studia w uczelni są prowadzone według planów studiów i programów nauczania. Ustawa określa zarazem, że organem właściwym do uchwalenia regulaminu studiów jest senat uczelni (art. 62 ust.1 pkt 2 i art. 161 ust. 1), a kompetencja do uchwalania planów studiów i programów nauczania należy do rady podstawowej jednostki organizacyjnej uczelni (art. 68 ust. 1 pkt. 3). Organem kompetentnym do uchwalania planu studiów i programu nauczania jest zatem w świetle słownika zawartego w art. 2 ust. 1 pkt 29 także Rada Wydziału. Przepis art. 68 ust. 3 ustawy stanowi, że uchwały rady podstawowej jednostki organizacyjnej w sprawach należących do jej kompetencji są wiążące dla kierownika, pracowników, doktorantów i studentów tej jednostki.

Przepis art. 189 w ust. 1 ustawy stanowi, że student obowiązany jest postępować zgodnie z treścią ślubowania i regulaminem studiów. Przepis ust. 2 tego artykułu wymienia przykładowo obowiązki studenta, zaliczając do nich: uczestniczenie w zajęciach dydaktycznych i organizacyjnych zgodnie z regulaminem studiów (pkt 1), składanie egzaminów, odbywanie praktyki i spełnianie innych wymogów przewidzianych w regulaminie studiów (pkt 2) oraz przestrzeganie przepisów obowiązujących w uczelni (pkt 3). Zawarte w przepisach art. 160 ust. 1 i 189 ust. 1 regulacje wskazują zatem, że podstawowym – poza ustawą - aktem określającym prawa i obowiązki studenta jest regulamin studiów uchwalony przez senat uczelni. Obowiązek przestrzegania innych przepisów obowiązujących w uczelni, powstaje niejako pośrednio przez wskazanie ich materii w regulaminie studiów i poprzez przepis art. 189 ust. 2 pkt 3 ustawy. Na Uniwersytecie wskazane zasady zawarte zostały w Regulaminie studiów.

Przechodząc do podniesionych w skardze zarzutów dotyczących naruszenia zasad dwuinstancyjności oraz pogłębiania zaufania zauważyć należy, że choć decyzja Prorektora o skreśleniu z listy studentów została odebrana przez skarżącą dopiero w dniu (...) czerwca 2014 r. (co potwierdza jej podpis na k. 19 akt administracyjnych), to jednak wbrew zarzutom skargi skarżąca nie została pozbawiona prawa do wniesienia odwołania. Sąd zauważa, że choć decyzja organu I instancji faktycznie została jej doręczona stosunkowo późno (przy czym organ utrzymuje, że powiadomiono ją o decyzji – adnotacja Prorektora na k. 22 akt administracyjnych, co nie znajduje odzwierciedlenia w zgromadzonym materiale dowodowym), to jednak wniesione odwołanie zostało merytorycznie rozpoznane przez organ odwoławczy, a co za tym idzie spełnione zostały wymogi zasady dwuinstancyjności.

Podsumowując dotychczasowe rozważania Sąd uznał, iż wydając zaskarżoną decyzję Prorektor prawidłowo przyjął, że w sprawie spełnione zostały przesłanki do skreślenia skarżącej z listy studentów. Brak jest przy tym podstaw do przyjęcia, że decyzja o skreśleniu została wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego lub procesowego. W tych uwarunkowaniach zarzuty skargi nie mogły zostać uwzględnione.

Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, działając w oparciu o przepis art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił skargę.