Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA 3905/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2004-11-03 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Sędziowie : Sędzia WSA Protokolant: po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 listopada 2004 r. sprawy ze skargi K. F. i P. K. na z dnia [...] kwietnia 2003 r. nr [...] w przedmiocie wygaszenia prawa ze znaku towarowego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Od dnia [...] listopada 1951 r. na rzecz "L." z Danii został zarejestrowany na podstawie decyzji Urzędu Patentowego z dnia [...] sierpnia 1952 r. słowny znak towarowy "Leo", nr rej. [...], przeznaczony do oznaczania towarów takich jak: środki lecznicze, preparaty farmaceutyczne

i preparaty kosmetyczne, sklasyfikowane według rejestry znaków towarowych

w klasie 3 i 5.

Dnia [...] marca 2001 r. wnioskodawca – "P." K. F., P. K., z/s w K. złożył, powołując się na art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 31 stycznia 1985 r. o znakach towarowych (Dz.U. z 1985 r. Nr 5, poz. 17, z późn. zm.), wniosek o uznanie prawa

z rejestracji słownego znaku towarowego "leo", nr rej. [...], za wygasłe

w trybie art. 25 pkt 3 powołanej wyżej ustawy w części dotyczącej znaków towarowych ujawnionych jako "preparaty kosmetyczne". W uzasadnieniu wnioskodawca podniósł, że według jego wiedzy, znającego branżę kosmetyczną od kilkudziesięciu lat, szczególnie w zakresie kosmetyków przeznaczonych do włosów, uprawniony z rejestracji tego znaku, pomimo upływu ponad prawie 40 lat od daty rejestracji, nie używał go w obrocie gospodarczym dla towarów objętych rejestracją w klasie 3, tj. preparatów kosmetycznych. Zatem uprawniony z rejestracji znaku towarowego "leo" nie wypełniał normy przewidzianej w art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 31 stycznia 1985 r. o znakach towarowych, a tym samym została spełniona przesłanka do uznania prawa z rejestracji znaku za wygasłe w części dotyczącej preparatów kosmetycznych. Stanowisko wnioskodawcy odnośnie nieużywania znaku towarowego "leo" znajduje również potwierdzenie w rejestrze znaków towarowych, w którym nie zostały wymienione towary, dla których znak "leo" był używany. Zgodnie bowiem z treścią art. 47 ust. 3 ustawy z dnia 31 stycznia 1985 r. o znakach towarowych warunkiem przedłużenia okresu ochronnego dla znaku towarowego jest złożenie wniosku, w którym uprawniony z rejestracji jest obowiązany wykazać używanie znaku towarowego zgodnie z ustawą, a zatem uprawniony musi wykazać towary, dla których ten znak był używany. Określenie "preparaty kosmetyczne" jest bowiem jedynie pojęciem wskazującym bliżej nieokreśloną grupę produktów. Interes prawny wnioskodawcy wynika z faktu odmowy zarejestrowania znaku towarowego słownego "leo", nr zgłoszenia

[...], (zgłoszonego na rzecz poprzedniego przedsiębiorstwa wnioskodawcy) z powodu podobieństwa do zarejestrowanego z wcześniejszym pierwszeństwem znaku towarowego [...]. Ponadto wnioskodawca podniósł, że nie ulega również wątpliwości, że towary mogące być przedmiotem rejestracji w 1951 r., a określane mianem "preparaty kosmetyczne" aktualnie nie występują na rynku, a wnioskodawca, zainteresowany używaniem nazwy "leo", niewątpliwie wytwarza produkty, które wówczas były nieznane lub posiadały zupełnie inne właściwości. Zdaniem wnioskodawcy wyczerpał on możliwości innego, polubownego załatwienia sprawy, ponieważ w wyniku złożenia oferty na początku listopada 2000 r., dotyczącej częściowego przeniesienia prawa

z rejestracji otrzymał jednoznaczną odpowiedź odmowną. Dodatkowo uprawniony z rejestracji, w celu zablokowania wnioskodawcy używania

w sposób uprawniony tego znaku dla kosmetyków, w szczególności kosmetyków do włosów, pomimo wieloletniego okresu nieużywania tego znaku dla towarów z klasy 3, ponownie, w grudniu 2000 r. zgłosił znak "leo" do rejestracji w klasie 3, nr zgłoszenia [...].

W odpowiedzi na powyższy wniosek pełnomocnik firmy duńskiej uznał wniosek przedsiębiorstwa "P." z dnia [...] marca 2001 r. za zasadny i przychylił się do uznania prawa ochronnego na znak "Leo" [...] za wygasłe w części dotyczącej towarów z klasy 3. Przyznał, że uprawniony nie stosował tego znaku do oznaczania towarów z klasy 3 w okresie 3 lat poprzedzających złożenie wniosku. Jednocześnie oświadczył, ze wniosek o przedłużenie ochrony znaku "Leo" [...] na następny okres 10 letni, który w najbliższym czasie zostanie złożony

w Urzędzie Patentowym, dotyczyć będzie wyłącznie środków leczniczych

i preparatów farmaceutycznych w klasie 5. A zatem, niezależnie od wyniku niniejszego postępowania, ochrona znaku towarowego "Leo" [...] wygaśnie w stosunku do towarów klasy 3 z dniem [...] sierpnia 2002 r.

Decyzją Urzędu Patentowego RP z dnia [...] kwietnia 2003 r., nr [...], wydaną w trybie postępowania spornego na podstawie art. 28 ust. 1 i 4, art. 30 i art. 60 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 31 stycznia 1985 r. o znakach towarowych (Dz.U. z 1985 r. Nr 5, poz. 17, z późn. zm.), w związku z art. 315 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. – Prawo własności przemysłowej (Dz.U. z 2001 r. Nr 49, poz. 50, z późn. zm.), uznano za wygasłe z dniem

[...] marca 2001 r. prawo z rejestracji znaku towarowego słownego "Leo"

[...] w części dotyczącej towarów objętych klasą towarową 3 jako preparaty kosmetyczne. W uzasadnieniu decyzji, po przedstawieniu stanu sprawy, stwierdzono, że pełnomocnik wnioskodawcy wnosił na rozprawie

o uznanie za wygasłe prawa z rejestracji znaku towarowego wskazując jako datę wygaśnięcia prawa dzień [...] listopada 1991 r. z uwagi na oświadczenie przez uprawnionego z rejestracji o stosowaniu znaku i - alternatywnie -

o uznanie za wygasłe prawa z rejestracji znaku z datą [...] marca 2001 r., tj.

z datą wniesienia wniosku do Urzędu Patentowego. Ponadto Urząd stwierdził, że wnioskodawca ma interes prawny w żądaniu uznania za wygasłe z dniem

[...] marca 2001 r. prawa z rejestracji znaku towarowego słownego "Leo"

[...] w części dotyczącej towarów objętych klasą towarową 3 jako preparaty kosmetyczne wobec otrzymania odmowy zarejestrowania na swoją rzecz słownego znaku towarowego "Leo" nr [...] z powodu podobieństwa (kolizji) do spornego znaku towarowego nr [...]. Zgodnie zaś z przepisem ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. – Prawo własności przemysłowej obowiązującej obecnie, w dacie rozpatrywania wniosku, prawa w zakresie wynalazków, wzorów użytkowych, wzorów zdobniczych oraz projektów racjonalizatorskich istniejące w dniu wejścia w życie ustawy pozostają w mocy, zaś na mocy ust. 2 do stosunków prawnych powstałych po wejściu w życie ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe, tj. obowiązujące w dniu rejestracji znaku. Rejestracja znaku "Leo" nastąpiła w dniu [...] października 1952 r., to jest w czasie obowiązywania rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 22 marca 1928 r. o ochronie wynalazków, wzorów i znaków towarowych (Dz.U. RP Nr 39, poz. 384) w brzmieniu dekretu z dnia 26 kwietnia 1948 r. (Dz.U. RP Nr 24, poz. 164) – co oznaczałoby, że w rozpatrywanej sprawie powinny mieć zastosowanie przepisy tego rozporządzenia. Jednakże to nie przepisy tego rozporządzenia będą stanowiły podstawę rozstrzygnięcia wniosku o uznanie za wygasłe prawa z rejestracji znaku "Leo", lecz na mocy art. 60 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 31 stycznia 1985 r. o znakach towarowych obowiązującej od

1 lipca 1985 r. – przepisy tej ustawy, jako obowiązujące w dacie złożenia wniosku o uznanie prawa z rejestracji znaku "Leo" za wygasłe ([...] marca 2001 r.), a konkretnie art. 25 i 28 tej ustawy. Przepis art. 25 ust. 1 pkt 3 ustawy

o znakach towarowych stanowi, że prawo z rejestracji znaku towarowego wygasa wskutek nieużywania znaku. Zgodnie zaś z art. 28 ust. 1 i 4 ustawy prawo z rejestracji znaku wygasa, jeżeli uprawniony nie używał znaku w Polsce w okresie kolejnych trzech lat, przy czym obowiązek wskazania używania znaku lub istnienia przyczyn usprawiedliwiających nieużywanie znaku spoczywa na uprawnionym z rejestracji. Ustawa nie precyzuje od jakiej daty liczony powinien być okres 3-letni nieużywania znaku. Wobec braku uregulowań tej kwestii

w praktyce i nauce prawa przyjęto, że okres ten obejmuje kolejne trzy lata poprzedzające datę złożenia wniosku o uznanie prawa z rejestracji za wygasłe, przy czym okres ten nie może upływać przed datą rejestracji znaku. Za datę zaś wygaśnięcia prawa z rejestracji uważa się datę złożenia wniosku.

W rozpatrywanej sprawie wniosek o uznanie za wygasłe prawa z rejestracji znaku towarowego "Leo" złożono w dniu [...] marca 2001 r. Uprawniony

z rejestracji znaku towarowego "Leo" przychylając się do żądania wnioskodawcy o uznanie prawa z rejestracji znaku "Leo" za wygasłe w zakresie towarów z klasy 3 przyznał tym samym, że znak "Leo": dla tych towarów nie używał w okresie 3 lat poprzedzających wniosek (od 1998 r.), czyli że wniosek jest słuszny, spełniający wymogi art. 28 ustawy o znakach towarowych. Uwzględnienie wniosku i uznanie za wygasłe z dniem [...] czerwca 2001 r., tj.

z datą złożenia wniosku o uznanie za wygasłe prawa z rejestracji znaku towarowego słownego "Leo" nr [...] w części dotyczącej towarów w klasie 3 jest więc uzasadnione. Urząd Patentowy nie uwzględnił natomiast wniosku wnioskodawcy odnośnie uznania za datę wygaśnięcia prawa z rejestracji znaku "Leo" daty [...] listopada 1991 r., z którą to datą Urząd Patentowy, zdaniem wnioskodawcy - nieprawidłowo, przedłużył okres ochrony znaku "Leo" – jako nie znajdującego oparcia w przepisach i praktyce Urzędu Patentowego.

Skargę na powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożył wnioskodawca - "P." K. F., P. K., z/s w K. wnosząc, na podstawie art. 257 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. – Prawo własności przemysłowej (Dz.U. z 2001 r. Nr 49, poz. 50, z późn. zm.) o jej uchylenie i zarzucając jej nieuwzględnienie żądania wnioskodawcy uznania daty przedłużenia okresu ochronnego za datę wygaśnięcia tego prawa. Zdaniem skarżącego zaskarżoną decyzją naruszono art. 107 K.p.a. – poprzez niepowołanie w uzasadnieniu decyzji odpowiednich orzeczeń Urzędu Patentowego, przy równoczesnym stwierdzeniu, że ustawa nie precyzuje od jakiej daty powinien być liczony okres nieużywania znaku. Zdaniem skarżącego zaskarżona decyzja nie zawiera uzasadnienia prawnego, wobec oddalenia żądania wnioskodawcy opartego na przepisach prawa, w tym. art. 25 ust. 1 pkt 3 oraz art. 47 ust. 3 ustawy z dnia 31 stycznia 1985 r.

o znakach towarowych, a także odpowiedniego uzasadnienia faktycznego.

W odpowiedzi na skargę Urząd Patentowy wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej. Zdaniem Urzędu Patentowego RP zaskarżona decyzja jest prawidłowa, a zarzuty skarżącego niesłuszne, ponieważ skarżący nie podnosi

w skardze żadnych nowych okoliczności, które mogłyby spowodować zmianę wcześniej zajętego przez Urząd stanowiska, lecz ustosunkowuje się do zaskarżonego orzeczenia uznając stanowisko Urzędu Patentowego co do daty wygaśnięcia prawa za niesłuszne i nie poparte orzeczeniami tego Urzędu.

W zaskarżonej decyzji Urząd Patentowy uznał za datę wygaśnięcia prawa

z rejestracji dzień [...] marca 2001 r., tj. dzień złożenia wniosku o wygaśnięcie prawa. Stanowisko swoje Urząd oparł na swojej dotychczasowej praktyce (wydanie kilkudziesięciu decyzji o wygaśnięciu prawa z datą złożenia wniosku, a wśród nich m.in. nr [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],

[...]) i na nauce prawa. Obie bowiem ustawy: o znakach towarowych

z 1985 r. i Prawo własności przemysłowej z 2000 r. nie precyzują, od jakiej daty powinien być liczony okres trzech (w ustawie o znakach towarowych) lub pięciu lat (w ustawie - Prawo własności przemysłowej) nieużywania znaku. Urząd Patentowy przyjął za słuszny pogląd prof. R. Skubisza, w myśl którego "...podstawę określenia daty wygaśnięcia prawa z rejestracji znaku towarowego stanowią przepisy art. 28 ust. 1 i 26 ustawy o znakach towarowych. W świetle tych przepisów należy przyjąć, że prawo z rejestracji wygasa w dniu wydania decyzji ze skutkiem od złożenia wniosku, jeżeli w dniu jego złożenia były spełnione warunki do wydania decyzji o wygaśnięciu prawa z rejestracji. Jest to decyzja konstytutywna ze skutkiem ex tunc. Za skutkiem ex tunc decyzji

o uznaniu prawa z rejestracji za wygasłe przemawia argument, że Urząd Patentowy w postępowaniu bada, czy uprawniony używał w okresie ostatnich trzech lat znaku towarowego w sposób określony w art. 28 ustawy o znakach towarowych, czyli że podstawą oceny używania znaku jest zawsze okres ostatnich trzech lat. Nie bierze się pod uwagę okresu wcześniejszego, jak również późniejszego. Stanowisko, w myśl którego decyzja wywoływałaby skutek ex nunc oznaczałoby, że uprawniony mógłby przedłużając postępowanie przedłużać istnienie swojego prawa czyli inaczej pogląd w myśl którego decyzja wywoływałaby skutek ex nunc oznaczałby przerzucenie całego ryzyka związanego z przedłużeniem postępowania na wnioskodawcę. Natomiast uznanie, że decyzja wywołuje skutek ex tunc (od daty złożenia wniosku

o uznanie prawa z rejestracji za wygasłe) pozwala "obciążyć" wnioskodawcę jedynie skutkami zbyt późnego złożenia wniosku na podstawie art. 28 ustawy

o znakach towarowych. (Komentarz do opracowania "Prawo znaków towarowych", Wydawnictwo Prawnicze, Warszawa 1997 r., str. 214-215). Zdaniem Urzędu, w świetle zacytowanego wyżej poglądu niezasadne jest stanowisko skarżącego odnośnie uznania za datę wygaśnięcia prawa

z rejestracji znaku "Leo" daty [...] listopada 1991 r., z którą to datą Urząd Patentowy – zdaniem skarżącego – nieprawidłowo przedłużył okres ochrony tego znaku na kolejny okres dziesięcioletni. Brak jest również oparcia dla takiego stanowiska w przepisach i praktyce Urzędu Patentowego RP. Ponadto przedmiotem postępowania Urzędu Patentowego, działającego w trybie postępowania spornego w sprawie o uznanie prawa z rejestracji za wygasłe, nie jest kontrola prawidłowości postępowania Urzędu Patentowego, działającego

w trybie administracyjno-rejestrowym, odnośnie naruszania przepisów ustawy

o znakach towarowych w toku udzielania rejestracji i przedłużania ochrony, lecz tylko zbadanie kwestii używania znaku towarowego w okresie trzech lat od daty złożenia wniosku o uznanie prawa z rejestracji za wygasłe.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

W świetle art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 240, poz. 2052). sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, polegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270). Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie i dlatego postępowanie toczy się na podstawie powołanych wyżej przepisów.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo

o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że nie zasługuje ona na uwzględnienie.

Przedmiotem rozpoznania przez Sąd była decyzja Urzędu Patentowego RP z dnia [...] kwietnia 2003 r., Nr [...], którą uznano za wygasłe z dniem [...] marca 2001 r. prawo z rejestracji znaku towarowego słownego "Leo"

[...] w części dotyczącej towarów objętych klasą trzecią (3) jako preparaty kosmetyczne. Tym samym nie uznano za datę wygaśnięcia praw z tego znaku – jak alternatywnie wnosił skarżący – dzień [...] listopada 1991 r., z którym Urząd Patentowy przedłużył okres ochrony znaku "Leo". W istocie Urząd i skarżący różnili się zasadniczo co do daty, z którą następuje wygaśnięcie prawa

z rejestracji znaku: według Urzędu prawo to wygasa z datą złożenia stosownego wniosku (oczywiście, o ile zostaną spełnione przesłanki określone w ustawie z 1985 r. o znakach towarowych), czyli ex tunc, zaś zdaniem skarżącego skutek ten następuje z datą złożenia wniosku o przedłużenie okresu ochronnego znaku, jeżeli można było stwierdzić, że w tej dacie wnioskodawca nie używał tego znaku przez okres wymagany ustawą, czyli ze skutkiem e nunc.

Skarżący zarzucił, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 107 K.p.a., w szczególności zaś nie zawiera ani odpowiedniego uzasadnienia faktycznego, ani uzasadnienia prawnego.

Sąd nie podzielił tych zarzutów.

Stan faktyczny sprawy nie budzi wątpliwości, a poczynione w tym zakresie ustalenia były wystarczające do podjęcia decyzji. Zatem z całą pewnością ustalono, że towary mogące być przedmiotem rejestracji w 1951 r., określone mianem " preparaty kosmetyczne", objęte wówczas ochroną w klasie 3, obecnie nie występują na rynku, a uprawniony nie stosował tego znaku do oznaczania towarów z klasy trzeciej przez wiele lat (3 lat poprzedzających złożenie wniosku), co zresztą sam przyznał. Nie można wykluczyć, że przedmiotowy znak nie był również używany do oznaczania towarów z klasy 3 w okresie poprzedzającym złożenie wniosku o przedłużenie okresu ochronnego znaku "Leo". W rozpatrywanej sprawie ta okoliczność nie ma jednak istotnego znaczenia. Trafnie bowiem stwierdzono w odpowiedzi na skargę, że przedmiotem postępowania Urzędu Patentowego, działającego w trybie postępowania spornego w sprawie o uznanie prawa z rejestracji za wygasłe, nie jest kontrola prawidłowości postępowania Urzędu Patentowego, działającego

w trybie administracyjno-rejestrowym, odnośnie naruszania przepisów ustawy

o znakach towarowych w toku udzielania rejestracji i przedłużania ochrony, lecz tylko zbadanie kwestii używania znaku towarowego w okresie trzech lat od daty złożenia wniosku o uznanie prawa z rejestracji za wygasłe.

Nie można też podzielić zarzutów skarżącego co do niewłaściwego uzasadnienia prawnego decyzji. Przepisy prawne powołane w podstawie prawnej decyzji są zastosowane prawidłowo. Ich interpretacja również nie budzi wątpliwości. Twierdzenie, że ustawa o znakach towarowych nie precyzuje od jakiej daty powinien być liczony trzyletni okres nieużywania znaku, nie może być na gruncie przepisów tej ustawy kwestionowane. W tej sytuacji stwierdzenie Urzędu Patentowego, że wobec braku uregulowania tej kwestii w praktyce

i teorii prawa przyjęto, że okres ten obejmuje kolejne trzy lata poprzedzające datę złożenia wniosku o uznanie prawa z rejestracji znaku za wygasłe, a za datę wygaśnięcia prawa z rejestracji uważa się datę złożenia wniosku (skutek ex tunc) należy uznać za uprawnione. Niezasadny natomiast jest zarzut skarżącego co do braku poparcia bezpośrednio w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji tej tezy odpowiednimi orzeczeniami Urzędu Patentowego. Jak wykazano w odpowiedzi na skargę Urząd przywołał w tym zakresie swoją bogatą praktykę, wyrażającą się m.in. w szeregu określonych orzeczeń oraz przywołał trudne do zakwestionowania poglądy teorii prawa. Decyzje administracyjne, a decyzje Urzędu Patentowego w szczególności, z racji wagi

i stopnia złożoności rozstrzyganych spraw, mogą i powinny spełniać funkcję edukacyjną – upowszechniania znajomości prawa i zasad jego stosowania. Nie oznacza to jednak, że mają zastępować opinie i ekspertyzy prawne, czego

w sposób pośredni żąda skarżący.

Już na marginesie trzeba zauważyć, że pełnomocnik skarżącego na rozprawie w Urzędzie Patentowym wnosił o uznanie za wygasłe prawa

z rejestracji znaku towarowego "Leo" [...] w części dotyczącej towarów objętych klasą trzecią (3) wskazując alternatywnie jako datę wygaśnięcia dzień przedłużenia rejestracji ([...] listopada 1991 r.) lub dzień złożenia wniosku. Podjęta decyzja spełnia więc w istocie żądanie skarżącego.

1 W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r., - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) orzekł jak

w sentencji wyroku.