Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 651/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2013-11-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6072 Scalenie oraz podział nieruchomości
Hasła tematyczne: Scalanie gruntów
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 3 ust.1, art. 27 i 28
journal: Dz.U. 2003 nr 178 poz 1749
law: Ustawa z dnia 26 marca 1982 r. o scalaniu i wymianie gruntów - tekst jednolity.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Roleder (spr.), sędzia WSA Marek Leszczyński, sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Protokolant sekretarz sądowy Anna Makal, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 7 listopada 2013 r. sprawy ze skargi M. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] w przedmiocie scalenia gruntów nieruchomości oddala skargę.


UZASADNIENIE

Starosta S. decyzją z dnia [...] czerwca 2011r. nr [...] zatwierdził projekt scalenia gruntów nieruchomości O. na terenie wsi: K., Ł., S., M. J., M. P. i M. S. gmina D. oraz K., K. D., K. W., K. Z. gmina G., powiat s. woj. p. o łącznym obszarze 2123,8697 ha, zgodnie z projektem scalenia sporządzonym i wykazanym na mapie obszaru scalenia oraz w rejestrze szacunkowym gruntów wydzielonych w wyniku scalenia, na warunkach objęcia w posiadanie nowo wydzielonych gruntów, spisanych w wykazie z dnia 26-27. 05. 2008 r. Przedmiotowa decyzja została ogłoszona w dniu 4 lipca 2011r.

Odwołanie od tej decyzji złożył J. K. podnosząc, iż scalenie dwóch działek (tj. siedliskowej i rolnej) w jedną działkę o nr geod. A nie jest dla niego korzystne, albowiem działkę rolną zamierzał sprzedać dla właściciela działki sąsiedniej. Natomiast przywrócenie stanu sprzed scalenie będzie wymagało ponownego podziału działki nr geod. A oraz poniesienia dodatkowych kosztów w wysokości około 2000zł/ z tytułu jej podziału.

Odwołanie od powyższej decyzji złożyła również M. N., stwierdzając, że nie zgadza się z zatwierdzonym projektem scalenia gruntów położonych na terenie wsi K., w części dotyczącej jej gospodarstwa, oznaczonego nr 50. Podkreśliła, że posiada udział we wspólnocie gruntowej wynoszący 298/10000, który otrzymała po rodzicach A. i A. N. Podniosła, że od 1972 roku w posiadaniu samoistnym jej rodziców były również grunty, stanowiące część nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów nr geod. [...], o powierzchni ok. 5,36 ha. Były to dwie działki: jedna o powierzchni ok. 2,16 ha (łąka wraz z lasem), druga o powierzchni ok. 3,20 ha (nieużytki), przekraczającej wielkość udziału we wspólnocie. Wskazała, że w 1986 roku jej rodzice na działce o powierzchni 2,27 ha zasadzili las sosnowy, ponosząc koszty związane z sadzonkami oraz pielęgnacją lasu. Zaakcentowała, że w 1990 roku rodzice przekazali gospodarstwo rolne, w rym posiadanie samoistne w/w działek na jej rzecz. Po przejęciu gospodarstwa pielęgnowała zasadzony przez rodziców las oraz korzystała z niego, pozyskując m.in. drewno na opał.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. decyzją z dnia [...] czerwca 2013r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołań J. K. i M. N.:

1) uchyliło zaskarżoną decyzję Starosty S. z dnia [...] czerwca 2011r., Nr [...], o zatwierdzeniu projektu scalenia gruntów nieruchomości obiektu O., w ppkt. 10 "wniosku Pana K. J. s. P. nie uwzględnić", pkt. V Zastrzeżenia, a także w części, w jakiej zatwierdzono projekt scalenia gruntów przewidujący, że w wyniku scalenia J. K., s. P. otrzymuje m.in. działkę oznaczoną Nr geod. A, położoną w obrębie K.,

2) zatwierdziło zmieniony projekt scalenia gruntów nieruchomości obiektu O., poprzez wyodrębnienie - w gospodarstwie nr 21, Pana J. K., położonym na terenie wsi K. - działek, oznaczonych: Nr geod. [...] o powierzchni 0,7107 ha i Nr geod. [...] o powierzchni 0,8120 ha, które zostały połączone i wykazane w pierwotnym projekcie scalenia, zatwierdzonym zaskarżoną decyzją Starosty S., jako działka oznaczona Nr geod. A, położona w obrębie K.,

3) w pozostałym zakresie skarżoną decyzję utrzymało w mocy.

Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie Kolegium wyjaśniło, że celem scalenia gruntów jest przede wszystkim stworzenie korzystniejszych warunków gospodarowania w rolnictwie i leśnictwie poprzez poprawę struktury obszarowej gospodarstw rolnych, lasów i gruntów leśnych, racjonalne ukształtowanie rozłogów gruntów, dostosowanie granic nieruchomości do systemu urządzeń melioracji wodnych, dróg oraz rzeźby terenu. Dalej podkreślono, że organy administracyjne opracowujące projekt scalenia korzystają z pewnej swobody w jego ukształtowaniu i wyborze najlepszego rozwiązania w danych warunkach. Tak, by w miarę możliwości uwzględnić interesy i życzenia wszystkich uczestników scalenia. Kolegium zwróciło też uwagę, że w sprawach scalania gruntów rolnych specyficzna jest również rola organu odwoławczego. Jeżeli, bowiem wniesiono jedno lub kilka odwołań, które mogą być uwzględnione poprzez dokonanie w decyzji scaleniowej takich zmian, które nie ingerują w prawa i obowiązki innych uczestników scalenia, postępowanie organu II instancji może zostać ograniczone do rozpatrzenia i rozstrzygnięcia wyłącznie o prawach i obowiązkach osób skarżących. Taka sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie, stąd też Kolegium ograniczyło się do wydania decyzji o częściowym uchyleniu decyzji organu I instancji i rozstrzygającej sprawę co do istoty tylko w takim zakresie, w jakim uznało za konieczne uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia z uwagi na naruszenie interesów prawnych J. K.

Powołując się dalej na art. 8 ust. 1 i 2 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów oraz orzecznictwo sądów administracyjnych organ podkreślił, iż scalanie gruntów stanowi zabieg zbiorowy, podejmowany w ramach uznania administracyjnego i nawet naruszenie indywidualnego interesu uczestnika postępowania, nie może podważać legalności decyzji scaleniowej, jeżeli została zachowana podstawowa zasada wydzielenia gruntów określona w art. 8 ust. 1 ustawy.

Odnosząc powyższe do rozpoznawanej sprawy, Kolegium nie zgodziło się ze stanowiskiem organu I instancji, iż oddzielenie siedliska od pozostałej części gruntów rolnych należących do J. K. jest niedopuszczalne, bo spowoduje pozbawienie dojazdu do użytku rolnego na działce, oznaczonej nr geod. A. Kolegium zwróciło również uwagę, iż działki wchodzące w skład gospodarstwa rolnego Pana J. K., które w zatwierdzonym zaskarżoną decyzją projekcie scalenia znalazły się w obszarze działki nr geod. A, stanowiły jedną nieruchomość mającą dostęp do drogi publicznej (poprzez drogę dojazdową) i także po ich wyodrębnieniu w zmienionym projekcie scalenia nadal będą stanowiły jedną nieruchomość (jako przedmiot własności jednej osoby), także z dostępem do drogi publicznej (poprzez siedlisko rolnika). W ocenie Kolegium kształt i powierzchnia działki rolnej, której pozostawienia, jako odrębnej od siedliska, domaga się J. K., uzasadnia uwzględnienie jego zastrzeżenia (w projekcie scalenia, zatwierdzonym przez organ I instancji). Dlatego też - stosownie do art. 136 k.p.a - Kolegium zleciło organowi I instancji przeprowadzenie uzupełniającego postępowania wyjaśniającego, polegającego na dokonaniu zmiany w projekcie scalenia poprzez wyodrębnienie działek, które zostały w wyniku scalenia połączone i wykazane jako działka oznaczona nr geod. A, położona w obrębie K.

Odnosząc się z kolei do odwołania M. N. organ wyjaśnił, że jej gospodarstwo położone na terenie wsi K. przed scaleniem składało się z czterech działek, oznaczonych nr geod.: [...] o łącznej powierzchni 8,41 ha, oszacowanych na 126683,19 jednostek szacunkowych, oraz udziału 298/10000 we Wspólnocie Gruntowej wsi K. o powierzchni 2,4296 ha, którego wartość oszacowano na 35302,40 jednostek szacunkowych. Łączna powierzchnia gospodarstwa rolnego wynosiła 10,8396 ha o wartości szacunkowej 161985,59 jednostek szacunkowych. Natomiast po scaleniu pozostawiono działki w dotychczasowym stanie posiadania (nie zmieniając również ich numerów) z tym, że łączna powierzchnia (tj. 8,3922 ha), uległa niewielkiej korekcie, na skutek wyliczenia ich powierzchni dokładniejszą metodą ze współrzędnych geodezyjnych - Układ 2000. Wartość tych działek na skutek zmiany powierzchni oszacowano na 126420,32 jednostek szacunkowych. Natomiast po scaleniu udział w ww. Wspólnocie Gruntowej ustalono o powierzchni 2,1421 ha, którego wartość oszacowano na 34027,32 jednostek szacunkowych. Tak więc łączna powierzchnia gospodarstwo stanowiącego własność M. N., położonego na terenie wsi K. wynosi 10,5343 ha o wartości szacunkowej 160447,64 jednostek szacunkowych.

W ocenie organu z przedstawionych danych wynika, że różnica jednostek szacunkowych przed i po scaleniu wynosi 0,95 %, a różnica powierzchniowa wynosi 2,82 %. Oznacza to, że skarżąca za wniesione do scalenia grunty otrzymała ekwiwalent o równej wielkości szacunkowej z zachowaniem dopuszczalnej ustawowej różnicy (nieprzekraczającej 3%) w powierzchni gospodarstwa.

Odnosząc się z kolei do podnoszonej kwestii samoistnego posiadania przez rodziców M. N. gruntów o powierzchni przekraczającej wielkość udziału we wspólnocie gruntowej, Kolegium stwierdziło, że skarżąca miała tytuł prawny do gospodarowania na nieruchomościach wchodzących w skład wspólnoty gruntowej tylko w takiej części, w jakiej odpowiadało to ułamkowej części należącego do niej udziału w tej wspólnocie (tj. 298/10000 o powierzchni 2,4296 ha), odziedziczonego po rodzicach (dowód: wypis z rejestru ewidencji gruntów dot. wspólnoty gruntowej). Organ odwoławczy podkreślił jednocześnie, że jeżeli rodzice skarżącej uzyskali posiadanie części wspomnianej nieruchomości nr 1 o pow. ok. 5 ha, na podstawie nieformalnego podziału gruntów wspólnoty do użytkowania między udziałowców, to takiego posiadania nie powinno się traktować jako samoistne, ale jako zależne - wynikające z milczącej akceptacji pozostałych uprawnionych. Skoro jednak fakt posiadania przez rodziców skarżącej części wspomnianej nieruchomości Nr 1 o pow. ok. 5 ha (na podstawie nieformalnego podziału gruntów wspólnoty do użytkowania między udziałowców), nie został ujawniony w ewidencji gruntów, to organ I instancji nie miał innego wyjścia, jak przyjąć stan własności i posiadania gruntów zgodnie z danymi wynikającymi z ewidencji gruntów. Rozstrzygnięcie bowiem spornych kwestii w zakresie posiadania nie należy do kompetencji organów prowadzących scalenie.

Odnosząc się natomiast do podnoszonej w odwołaniu kwestii zalesiania gruntów wspólnoty przez rodziców skarżącej, organ zwrócił uwagę na fakt, iż część wspólnoty o najsłabszych glebach było zalesiane w czynie społecznym przede wszystkim przez uczniów szkół, zaś sadzonki dostarczone nieodpłatnie przez nadleśnictwo. Dokonywano tego zgodnie ustawą z dnia 14 czerwca 1960 r. o zagospodarowaniu lasów i nieużytków nie stanowiących własności państwa oraz niektórych nieużytków państwowych (Dz. U. Nr 29, póz. 166) i zarządzeniem Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego z dnia 7 sierpnia 1961 r. sprawie określenia przypadków, w których grunty nieleśne przeznaczone do zalesienia oraz grunty leśne mogą być zalesiane na koszt Państwa (M. P. Nr 66, póz. 288).

Przedmiotową decyzją do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku zaskarżyła M. N. wnosząc o jej uchylenie i dokonanie podziału wspólnoty gruntowej z uwzględnieniem jej rzeczywistego udziału. W uzasadnieniu skarżąca zakwestionowała stanowisko Kolegium, zgodnie z którym posiadanie przez jej rodziców części nieruchomości nr 1 o pow. 5 ha było posiadaniem zależnym. Wyjaśniła, że od 1972 roku w posiadaniu samoistnym jej rodziców były grunty o powierzchni rzeczywistej przekraczającej wielkość udziału we Wspólnocie Gruntowej wsi K. Były to dwie działki: jedna o pow. ok. 2,16 ha (łąka wraz z lasem), druga o pow. 3,20 ha (nieużytki) o łącznej powierzchni 5,36 ha.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie odwołując się do stanowiska i argumentacji zawartej w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Materialnoprawną podstawą zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowią przepisy ustawy z dnia 26 marca 1982 r. o scalaniu i wymianie gruntów (Dz. U. z 2003 r. Nr 178, poz. 1749 ze zm.). Zgodnie z art. 3 ust. 1 tej ustawy postępowanie scaleniowe lub wymienne przeprowadza starosta jako zadanie z zakresu administracji rządowej finansowane ze środków budżetu państwa, z zastrzeżeniem ust. 5-7 oraz art. 4 ust. 2. Postępowanie scaleniowe może być wszczęte na wniosek większości właścicieli gospodarstw rolnych, położonych na projektowanym obszarze scalenia, lub na wniosek właścicieli gruntów, których łączny obszar przekracza połowę powierzchni projektowanego obszaru scalenia (ust. 2). Odmowa wszczęcia postępowania scaleniowego następuje w drodze decyzji starosty (ust. 3).

W niniejszej sprawie wniosek o przeprowadzenie scalenia gruntów wystąpili mieszkańcy wsi K., K., Ź., K. W., K. D., K., Ł. i S.

Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów wszczęcie postępowania scaleniowego lub wymiennego następuje w drodze postanowienia starosty. Postanowienie o wszczęciu postępowania scaleniowego lub wymiennego w szczególności powinno zawierać m.in.: 1) określenie granic i powierzchni obszaru scalenia lub wymiany gruntów; 2) wykaz uczestników scalenia lub wymiany gruntów; 3) przewidywany termin zakończenia prac scaleniowych lub wymiennych. Postanowienie o wszczęciu postępowania scaleniowego odczytuje się na zebraniu uczestników scalenia, zwołanym przez starostę, a ponadto wywiesza się je na okres 14 dni w lokalach urzędów gmin, na których terenie są położone grunty objęte scaleniem, oraz na tablicach ogłoszeń we wsiach, których grunty tworzą obszar scalenia (art. 7 ust. 3). Z chwilą upływu terminu, o którym mowa w ust. 3, postanowienie o wszczęciu postępowania scaleniowego uważa się za doręczone wszystkim uczestnikom scalenia (art. 7 ust. 4). Na postanowienie o wszczęciu postępowania scaleniowego służy zażalenie (ust. 8 art. 7).

Powołane powyżej przepisy zostały spełnione w niniejszej sprawie. W dniu [...] czerwca 2006 r. Starosta S. postanowieniem o nr [...], na podstawie art. 3 ust. 1 i 2 ustawy z 26 marca 1982r. o scalaniu i wymianie gruntów, wszczął postępowanie scaleniowe obejmujące grunty położone na terenie wsi: K., S., Ł., K., K. D., K. W., K. Z. o łącznym obszarze 2121,0113 ha. W postanowieniu określono także przewidywany termin zakończenia postępowania scaleniowego na dzień 30 czerwca 2008 r. Postanowienie z dnia [...] czerwca 2006 r. zostało odczytane na zebraniu uczestników scalenia, zwołanym przez Starostę S., które odbyło się w dniu 26 listopada 2006 r. Zawiadomieniem z dnia 10 listopada 2006 r. (wywieszonym na tablicach ogłoszeń w dniach od 13 listopada do 26 listopada 2006r.) o terminie tego zebrania zostali poinformowani uczestnicy scalenia gruntów. Ponadto postanowienie z [...] czerwca 2006r. zostało wywieszone na tablicach ogłoszeń we wsiach, których grunty tworzą obszar scalenia (art. 7 ust. 3), tj. na tablicach ogłoszeń wsi K., S., Ł., K. Z., K., K. D., K. W., od 27 listopada do 11 grudnia 2006 r. Na powyższe postanowienie o wszczęciu postępowania scaleniowego nikt nie złożył zażalenia.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów grunty objęte scaleniem szacuje oraz opracowuje projekt scalenia upoważniony przez starostę geodeta-projektant scalenia, przy udziale powołanej przez ten organ komisji pełniącej funkcje doradcze. Na podstawie powołanego wyżej art. 10 ust. 1 Starosta S. postanowieniem z dnia [...] listopada 2006 r. powołał komisję pełniącą funkcje doradcze przy opracowywaniu projektu scalania gruntów obiektu "O.".

W myśl art. 11 ust. 1 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów uczestnicy scalenia, w drodze uchwały, określają zasady szacunku gruntów. Uchwała, o której mowa w art. 11 ust. 1, jest podejmowana na zebraniu zwołanym przez starostę. Zebraniu przewodniczy przedstawiciel tego organu. Uchwały zapadają większością trzech czwartych głosów w obecności co najmniej połowy liczby uczestników scalenia. Uchwała w sprawie ustalenia zasad szacunku gruntów, położonych na terenie obiektu "O." gmina G. i D. została podjęta w niniejszej sprawie w dniu [...] lipca 2007 r.

Zgodnie z art. 12 ust. 1 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów wyniki oszacowania gruntów, lasów oraz sadów, ogrodów, chmielników i innych upraw specjalnych ogłasza się na zebraniu uczestników scalenia, zwołanym przez starostę, a następnie udostępnia się je do publicznego wglądu na okres 7 dni we wsiach objętych scalaniem. Na zebraniu, o którym mowa w ust. 1, oraz w okresie wyłożenia wyników oszacowania gruntów do publicznego wglądu, uczestnicy scalenia mogą wnosić zastrzeżenia do dokonanego szacunku (ust. 2 art. 12). Zastrzeżenia do szacunku gruntów bada komisja, o której mowa w art. 10 ust. 1, która z wynikami swoich ustaleń zapoznaje uczestników scalenia na zebraniu zwołanym przez starostę. W przedmiotowej sprawie zawiadomieniem z dnia 12 listopada 2007r. (wywieszone na tablicach ogłoszeń w dniach od 14 do 30 listopada 2007 r.) Starosta zwołał na dzień 30 listopada 2007r. zebranie uczestników scalenia, którego celem było zapoznanie z powierzchnią oraz wartością szacunkową gruntów i drzewostanów objętych postępowaniem scaleniowym.

Postanowieniem z [...] lutego 2008r. nr [...] Starosta S. wszczął dodatkowe postępowanie scaleniowe gruntów położonych na terenie obiektu "O.", na terenach wsi: M. S., M. J., M. P., gmina D. o łącznym obszarze 1,4867 ha.

Zgodnie z art. 23 ust. 1 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów projekt scalenia lub wymiany gruntów określa proponowane granice wydzielonych gruntów oraz zasady obejmowania tych gruntów w posiadanie. Projekt scalenia lub wymiany wyznacza się na gruncie i okazuje uczestnikom scalenia lub wymiany (ust. 2 art. 23). W tym celu zawiadomieniem z dnia 8 maja 2008r. (wywieszone na tablicach ogłoszeń w dniach od 14 do 29 maja 2008r.) Starosta zwołał na dzień 29 maja 2008r. zebranie. W zebraniu tym wzięło udział 48 uczestników scalenia, których poinformowano, że mogą w terminie 14 dni od dnia okazania projektu scalenia gruntów, zgłaszać pisemnie zastrzeżenia do projektu.

Zastrzeżenia do projektu scalenia gruntów rozpatruje - jak wynika z art. 24 ust.2 ustawy - starosta, po zasięgnięciu opinii komisji, o której mowa w art. 10 ust. 1 Zgodnie z art. 27 ust. 1 ustawy o scalaniu i wymianie gruntów projekt scalenia gruntów może być zatwierdzony, jeżeli po jego okazaniu, o którym mowa w art. 23 ust. 2 i w art. 26, większość uczestników scalenia nie zgłosiła do niego zastrzeżeń. Projekt scalenia lub wymiany gruntów zatwierdza, w drodze decyzji, starosta (art. 27 ust. 3). Decyzja o zatwierdzeniu projektu scalenia lub wymiany gruntów, poza wymogami określonymi w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego, powinna określać: 1) obszar scalenia lub wymiany gruntów; 2) terminy i zasady objęcia w posiadanie gruntów wydzielonych w wyniku scalenia lub wymiany oraz sposoby rozliczeń, o których mowa w art. 2 ust. 3, art. 8, art. 14 ust. 1 oraz w art. 23 ust. 1; 3) przebieg granic nieruchomości w wypadkach, o których mowa w ustawie - Prawo geodezyjne i kartograficzne (art. 27 ust.4 ustawy). Decyzję o zatwierdzeniu projektu scalenia gruntów podaje się do wiadomości przez jej odczytanie na zebraniu uczestników scalenia, a ponadto przez jej wywieszenie na okres 14 dni w lokalach urzędów gmin, na których terenie są położone scalane grunty, oraz na tablicach ogłoszeń we wsiach wchodzących w obszar scalenia (art. 28 ust. 1). Z chwilą upływu terminu, o którym mowa w ust. 1, decyzję o zatwierdzeniu projektu scalenia gruntów uważa się za doręczoną wszystkim uczestnikom scalenia (art. 28 ust. 2).

W rozpoznawanej sprawie wymogi te zostały spełnione, albowiem zawiadomieniem z dnia 16 października 2008r. (wywieszonym na tablicach ogłoszeń wsi w dniach od 20 do 29 października 2008 r.) Starosta zwołał na dzień 29 października 2000 r. zebranie uczestników scalenia w celu odczytania decyzji Starosty S. z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] o zatwierdzeniu projektu scalenia gruntów obiektu O., położonych na terenie wsi K., Ł., S., M. J., M. P. i M. S., gmina D. oraz K., K. D., K. W., K. Z. gmina G., powiat s., woj. p. o łącznym obszarze 2123,8697 ha.

Na skutek decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] listopada 2009r. nr [...] Starosta S., po uprzednim przeprowadzeniu opisanej wyżej procedury, w dniu [...] czerwca 2011r. wydał nową decyzję nr [...] o zatwierdzeniu projektu scalenia gruntów obiektu O., położonych na terenie wsi K., Ł., S., M. J., M. P. i M. S., gmina D. oraz K., K. D., K. W., K. Z. gmina G., powiat s., woj. p. o łącznym obszarze 2123,8697 ha. Decyzja ta została wywieszona do publicznego wglądu na tablicach ogłoszeń do dnia 21 lipca 2011r.

Podsumowując przeprowadzoną procedurę scaleniową, Sąd doszedł do przekonania, że opisana decyzja została podjęta w sposób prawidłowy, zgodny z ustawowym trybem scalenia gruntów.

Odnosząc się z kolei do zarzutów merytorycznych skargi M. N., na wstępie należy podkreślić, na co też słusznie zwróciło też uwagę Kolegium w zaskarżonej decyzji, że scalenie gruntów ma charakter zbiorowego zabiegu urządzeniowo-rolnego (gospodarczego). Organy administracyjne opracowujące projekt scalenia korzystają ze swobody w jego ukształtowaniu i wyborze najlepszego - ich zdaniem - rozwiązania w danych warunkach, tak by w miarę możliwości uwzględnić interesy i życzenia wszystkich uczestników scalenia. W tym zakresie rozstrzygnięcia organów zawierają elementy uznania administracyjnego. Kontrola sądu administracyjnego polega jedynie na tym, czy tego rodzaju rozstrzygnięcia nie posiadają cech dowolności, a więc czy w sposób należyty zostały wyważone interesy społeczne i uzasadnione interesy poszczególnych osób - art. 7 kpa. Takie stanowisko zaprezentowano w wyrokach NSA z dnia 11 września 1998 r. (sygn. akt II SA 941/98), Lex 41780), z dnia 8 listopada 2005 r. (sygn. akt II OSK 123/05, publ. Lex nr 196671), z dnia 18 stycznia 2006 r. (sygn. akt OSK 908/04, publ. Lex nr 208951).

Jak wynika z materiału dowodowego zgromadzonego w toku postępowania, udział skarżącej we Wspólnocie Gruntowej wsi K. przed scaleniem wynosił 298/10000, co odpowiadało powierzchni 2,4296 ha, którego wartość oszacowano na 35302,40 jednostek szacunkowych. Po scaleniu powierzchnię nieruchomości przypadającą z tytułu tego udziału określono natomiast na 2,1421 ha, a jego wartość oszacowano na 34027,32 jednostek szacunkowych. Taki udział potwierdzony został przez M. N. jej własnoręcznym podpisem (na wykazie określającym udział uprawnionych do korzystanie ze wspólnoty, znajdującym się w aktach sprawy). Taka też wartość udziału skarżącej we Wspólnocie wynika z ewidencji gruntów, której wypis został załączony do akt postępowania scaleniowego.

Odnosząc się zatem do podnoszonej w skardze kwestii samoistnego posiadania przez skarżącą i jej rodziców gruntów o powierzchni przekraczającej wielkość wykazanego w ewidencji udziału we wspólnocie, należy wyjaśnić, że w postępowaniu scaleniowym podstawą ustalenia powierzchni posiadanych przez uczestnika scalenia gruntów są - dane z ewidencji gruntów. Skoro fakt posiadania przez skarżącą większego udziału we wspólnocie gruntowej nie został ujawniony w ewidencji, to podnoszone przez skarżącą żądanie wydzielenia większego ekwiwalentu uznać należało za bezpodstawne. Z przepisów ustawy o scalaniu i wymianie nieruchomości wynika, bowiem jednoznaczne, że procedura scalania ma opierać się na danych wynikających z ewidencji gruntów. Nie można zatem skutecznie czynić organom scaleniowym zarzutu, że zatwierdzając projekt scalenia opierały się na tych właśnie danych z.

Wprawdzie dane zawarte w ewidencji nie są bezwzględnie wiążące, albowiem, jak wynika z art. 2 pkt 8 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027) podlegają one aktualizacji. Tym niemniej do aktualizacji tych danych muszą istnieć określone podstawy prawne. Nowe informacje muszą zatem wynikać z konkretnych dokumentów, tj. prawomocne decyzje, orzeczenia sądowe lub akty notarialne, potwierdzające zmianę danych objętych ewidencją gruntów i budynków, co potwierdza art. 23 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne. Takich jednak dowodów skarżąca nie przedstawiła, a nawet nie powołała się na okoliczność istnienia takich dokumentów w obrocie prawnym.

Ponadto, co należy podkreślić, postępowanie scaleniowe nie jest odpowiednim trybem do dochodzenia roszczeń z tytułu zasiedzenia nieruchomości, albowiem to sąd powszechny właściwy jest do rozpatrywania tego typu roszczeń. Jeżeli natomiast w przyszłości sąd powszechny stwierdzi zasiedzenie przez skarżąca większego udziału we wspólnocie gruntowej aniżeli, ten który wynika obecnie z ewidencji, to będzie to okoliczność uzasadniająca wznowienie postępowania scaleniowego na podstawie art. 145 § l pkt 5 kpa. Odnosząc się zaś podnoszonych przez skarżącą okoliczności opłacania podatków od faktycznie posiadanego udziału w nieruchomości, jako dowodu samoistnego posiadania, stwierdzić należy, że sąd administracyjny nie jest właściwy do ustalania, czy posiadanie przez skarżąca opisanych nieruchomości ma charakter samoistny, czy zależny. Kompetencje do ustalenia sposobu posiadania przez skarżącą wskazywanych nieruchomości ma bowiem, co zaakcentowano już wyżej, wyłącznie sąd powszechny.

Uwzględniając powyższe okoliczności Sąd nie stwierdził, aby zaskarżona decyzja naruszała prawo materialne obowiązujące w dacie jej wydania. Nie doszło też do naruszenia przepisów procedury w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Wobec powyższego, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.