Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 415/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2005-05-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6142 Szkoły wyższe niepaństwowe, w tym  zawodowe
Skarżony organ: Minister Edukacji Narodowej i Sportu
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Łukaszewska-Macioch Sędziowie WSA Krystyna Kleiber /spr./ Asesor WSA Jerzy Siegień Protokolant Marta Ways po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 maja 2005 r. sprawy ze skargi H. S. i E. G. na decyzję Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia [...] stycznia 2004 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie zmiany decyzji 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia [...] października 2003 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Ministra Edukacji Narodowej i Sportu na rzecz skarżących H. S. i E. G. łącznie kwotę 380 (trzysta osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] stycznia 2004 r. nr [...] Minister Edukacji Narodowej i Sportu na skutek wniosku E. G. i H. S. o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] października 2003 r. nr [...]. Decyzją tą odmówił on wnioskodawcom wszczęcia postępowania w sprawie zmiany decyzji z dnia [...] maja 2000 r., zmienionej decyzją z dnia [...] lipca 2000 r., udzielającej L. D. zgodę na utworzenie niepaństwowej wyższej szkoły zawodowej pod nazwą [...] Wyższa Szkoła [...] w W.

W uzasadnieniu Minister Edukacji Narodowej i Sportu jako organ pierwszej instancji wyjaśnił.

E. G. i H. S. wnioskiem z dnia 10 września 2002 r. wystąpili do Ministra Edukacji Narodowej i Sportu o zmianę jego decyzji z dnia [...] maja 2000 r. i [...] lipca 2000 r. udzielających zezwolenia L. D. na utworzenie opisanej uczelni poprzez ustanowienie nowego założyciela. Wnioskodawcy powołali się na fakt, że założyciel szkoły L. D. nie dokonała wpłaty środków finansowych określonych w decyzji pozwalającej na utworzenie uczelni w terminie wskazanym ustawą z dnia 26 czerwca 1997 r. o wyższych szkołach zawodowych (Dz.U. Nr 96 poz. 590 ze zmianami). Środki takie wpłacili jedynie, stosownie do zawartej umowy z założycielem szkoły E. G. i H. S. Brak wpłaty dokonanej przez wskazanego w decyzjach założyciela powoduje, że decyzje te są dotknięte wadami wymienionymi w art. 156 § 1 pkt 2, 5 i 7 kpa.

Minister Edukacji Narodowej i Sportu stwierdził, że ujawniona okoliczność nie stanowi podstawy do zmiany decyzji. Odpowiedzialnym za środki finansowe uczelni jest jej założyciel, może on jednak uzyskać te środki od osób trzecich, tak jak w tym przypadku. Roszczenia pomiędzy założycielem, a osobami trzecimi powinny odbywać się na drodze cywilnej, przed sądem powszechnym. Ponadto L. D. nie wyraziła zgody na zmianę decyzji z dnia [...] maja 2000 r. Mając na uwadze, że E. G. i H. S. nie są założycielami szkoły, nie mogą występować o zmianę decyzji, która ich nie dotyczy. Nie mogą więc być stroną postępowania administracyjnego w rozumieniu art. 28 kpa.

Minister Edukacji Narodowej i Sportu wydając decyzję jako organ wyższego stopnia wskazał, że okoliczność iż wnioskodawcy wraz z L. D. i M. B. złożyli w dniu [...] marca 1999 r. wniosek o utworzenie tej szkoły nie zmienia faktu, iż nie mogą być stroną postępowania. W wyniku pisma z Ministerstwa, które opierając się na literalnym brzmieniu art. 11 ust. 1 ustawy o wyższych szkołach zawodowych zwróciło się o wskazanie jednej osoby fizycznej lub utworzenie z osób fizycznych osoby prawnej – zainteresowani przedstawili nazwisko L. D. Stanowisko takie spowodowało wydanie w dniu [...] maja 2000 r. obecnie kwestionowanej decyzji.

E. G. i H. S. złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

W skardze wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją Ministra Edukacji Narodowej i Sportu, zarzucając naruszenie art. 11 ust 1 ustawy o wyższych szkołach zawodowych i art. 28 kpa w zw. z art. 70 ust. 3 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej.

W uzasadnieniu podkreślili, że wniosek o założenie szkoły złożyły cztery osoby, a następnie w dniu [...] lipca 2000 r. cztery osoby złożyły oświadczenie stanowiące akt założycielski niepaństwowej uczelni zawodowej Poprzez błędną interpretację przez Ministra przepisu art. 11-tego, cytowanej ustawy o wyższych szkołach zawodowych dopiero wówczas wskazali jedną osobę, gdyż tego domagał się Minister.

Uczestnik postępowania [...] Związek Zawodowy, którego członkami są E. G. i H. S., przyłączył się do skargi.

W odpowiedzi na skargę Minister Edukacji Narodowej i Sportu wynosił o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył.

Skarga jest uzasadniona.

Zgodnie z art. 28 kpa stroną jest ten kto ma interes prawny w uzyskaniu decyzji administracyjnej. Przez interes prawny rozumie się prawo mające swe podłoże w przepisach materialno-prawnych.

W sprawie tej wnioskodawcy, a następnie skarżący, wskazali jako podstawę praw przepis art. 11 ust. 1 ustawy o wyższych szkołach zawodowych, który urzeczywistnił się we wniosku złożonym wraz z L. D. i M. B. o utworzenie uczelni. Przestawili też akt notarialny – akt założycielski niepaństwowej uczelni zawodowej wskazujący na ich wolę utworzenia uczelni.

Należy zgodzić się ze skarżącymi, że Minister Edukacji Narodowej i Sportu bez wszechstronnej analizy materiału odmówił im przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym. W dacie decyzji, zezwalającej na utworzenie szkoły, przepis art. 11 ust.1 ustawy z dnia 27 czerwca 1997 r. posiadał następujące brzmienie.

"Niepaństwową uczelnię zawodową może założyć osoba fizyczna lub osoba prawna, zwana dalej "założycielem", na podstawie zezwolenia udzielonego przez Ministra Edukacji Narodowej, po zasięgnięciu opinii Rady Głównej Szkolnictwa Wyższego oraz Komisji Akredytacyjnej Wyższego Szkolnictwa Zawodowego.

Użyte określenie "osoba fizyczna lub w osoba prawna" jest niczym innym jak wskazaniem kręgu podmiotów uprawnionych do wstąpienia z wnioskiem o założenie uczelni. Zdaniem Sądu zamiarem ustawodawcy nie mogło być wprowadzenie ograniczeń obywatelskich sprzecznych z Konstytucją, wprowadzoną w życie tak jak cytowana ustawa, również w 1997 roku. W wydanym przez Ministra Edukacji Narodowej i Sportu rozporządzeniu wykonawczym z dnia 21 listopada 2002 r. w sprawie zakresu danych i informacji objętych wnioskiem o wydanie pozwolenia na ustanowienie niepaństwowej uczelni zawodowej (Dz.U. Nr 203 poz. 1714) brak jest zapisów ograniczających prawo wielu osób fizycznych czy prawnych do złożenia jednego wniosku o utworzenie uczelni niepaństwowej. Rozporządzenie recypuje w art. 1. zapis przepisu art. 11 ust. 1 ustawy. Przepis ustawy nie stawia żadnych warunków co do formy organizacyjno-prawnej uczelni. Stawia jedynie wymóg utworzenia niepaństwowej uczelni zawodowej w formie aktu notarialnego.

Akt założycielski utworzenia szkoły z dnia [...] lipca 2000 r. spełniał wymogi ustawy o wyższych szkołach zawodowych. Spełniał je również i akt notarialny zawierający oświadczenie L. D. o powołaniu szkoły o nazwie [...] z dnia [...] sierpnia 2000 r.W ten sposób decyzja Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia [...] maja 2000 r stała się podstawą dwóch aktów założycielskich tej samej szkoły niepublicznej .W obu oświadczeniach notarialnych założyciel szkoły zobowiązał się do wpłaty środków finansowych. Niezastosowanie się do nakazu ustawowego oraz treści złożonego oświadczenia stanowi naruszenie ustawowych obowiązków założyciela. Okoliczność taka, o ile miała miejsce, powinna być przedmiotem zbadania przez organ administracji publicznej.

Mając na uwadze wskazane okoliczności należy dojść do wniosku, że obie decyzje Ministra Edukacji Narodowej i Sportu naruszają przepisy art. 7, art. 28 i art. 77 1 kpa i z tego względu Sąd decyzje obu instancji uchylił. Podstawę prawną wyroku jest przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270) – naruszenie przepisów mających wpływ na treść skarżonej decyzji administracyjnej.