Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 635/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-11-27 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 16a  ust. 1-2
journal: Dz.U. 2006 nr 139 poz 992
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - tekst jednolity.
article: art. 32
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Justyna Mazur, Sędziowie Sędzia WSA Renata Nawrot, Sędzia WSA Iwona Szymanowicz - Nowak (sprawozdawca), Protokolant Referent stażysta Urszula Sieradz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 listopada 2013 r. sprawy ze skargi D. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta R. z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...]; 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku.


UZASADNIENIE

Decyzją znak [...] z dnia [...] czerwca 2013 r. Prezydent Miasta R. (dalej: "Prezydent", "organ I instancji"), działając na podstawie art. 2 pkt 2, art. 5, art. 16a ust. 1-2, ust. 4, ust. 6-7, art. 20, art. 23 ust. 4e, art. 24, art. 26 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992 ze zm., zwana dalej "u.ś.r."), rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 3 stycznia 2013 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz. U. z 2013 r. poz. 3) oraz art.104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., zwana dalej "k.p.a."), orzekł o odmowie przyznania D. S. (dalej: "skarżąca", "strona") prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego na rzecz M. G. (dalej: "matka", "uprawniona").

Organ I instancji wskazał, że wnioskiem z dnia [...] kwietnia 2013 r. skarżąca wystąpiła o przyznanie od lipca 2013 r. specjalnego zasiłku opiekuńczego w związku

z opieką nad matką. Na mocy decyzji Prezydenta znak [...] r. z dnia [...] czerwca 2011 r. strona miała ustalone prawo do świadczenia pielęgnacyjnego bezterminowo, poczynając od [...] listopada 2010 r. na podstawie przepisów u.ś.r. obowiązujących do dnia 31 grudnia 2012 r. Zgodnie z regulacją art. 11 ust. 3 ustawy

z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2012, poz. 1548, zwana dalej "ustawą zmieniającą"), decyzja ta wygaśnie z mocy prawa z dniem 1 lipca 2013 r. Złożony przez stronę wniosek

o przyznanie specjalnego zasiłku opiekuńczego na okres po dniu 1 lipca 2013 r. został rozpoznany w oparciu o aktualnie obowiązujące przepisy u.ś.r. (w brzmieniu obowiązującym po 1 lipca 2013 r.), tj. art. 16a tej ustawy.

Organ I instancji ustalił, iż skarżąca jest osobą bezrobotną, niezarejestrowaną

w urzędzie pracy, sprawuje opiekę nad niepełnosprawną matką, która legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w W. wydanym na stałe, zaś ustalony stopień niepełnosprawności datuje się od dnia [...] grudnia 2008 r. Strona deklaruje 14 lat i 10 miesięcy stażu pracy. Ostatnie miejsce zatrudnienia skarżącej to Przedsiębiorstwo "[...]", gdzie była zatrudniona w okresie od [...] września 1984 r. do [...] września 1990 r. Natomiast w okresie od listopada 1990 r. do listopada 1992 r. pobierała zasiłek dla bezrobotnych. Miesięczny dochód rodziny w 2011 r. w przeliczeniu na osobę w rodzinie wyniósł [...] zł. Skarżąca nie mieszka razem z matką, ale świadczy na jej rzecz pomoc przy codziennych czynnościach, tj. utrzymaniu higieny osobistej, sprzątaniu, przygotowywaniu posiłków, podawaniu leków oraz umożliwia dostęp do opieki medycznej.

Na podstawie ww. ustaleń organ I instancji stwierdził, że wnioskowane przez stronę świadczenie nie może zostać przyznane. Zgodnie bowiem z treścią art. 16a ust. 1 u.ś.r., specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje osobom, jeżeli rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.

W przedmiotowej sprawie, w ocenie organu, nie miała miejsca faktyczna rezygnacja skarżącej z zatrudnienia w celu sprawowania opieki nad matką, ponieważ ostanie jej zatrudnienie ustało [...] września 1990 r., natomiast niezdolność uprawnionej do pracy

i samodzielnej egzystencji datuje się od dnia [...] grudnia 2008 r. Ponadto opieka skarżącej nad matką nie jest sprawowana w sposób systematyczny i stały, ponieważ strona mieszka na co dzień pod innym adresem niż uprawniona oraz opiekuje się również córką, która uczęszcza do szkoły.

W odwołaniu na powołane rozstrzygnięcie skarżąca wniosła o uchylenie spornej decyzji i przyznanie jej przedmiotowego świadczenia. Podała, że w listopadzie 2010 r. nabyła prawo do świadczenia pielęgnacyjnego na swoją matkę, która wymaga ciągłej, często całodobowej opieki. W tym zakresie nie zgadza się z oceną organu I instancji, że nie sprawuje nad mamą opieki systematycznie, ponieważ przebywa u niej tyle czasu, ile tego wymaga sytuacja, również w nocy. Jej córka jest już pełnoletnia, ma [...] lat i jest samodzielna w obsłudze. Zdaniem skarżącej nie można zmieniać decyzji, którą miała przyznane świadczenie pielęgnacyjne.

Decyzją znak [...] z dnia [...] lipca 2013 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. (dalej: "Kolegium", "organ odwoławczy"), biorąc za podstawę art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., orzekło o utrzymaniu zaskarżonej decyzji w mocy.

W uzasadnieniu decyzji, po przedstawieniu dotychczasowego przebiegu postępowania w sprawie oraz treści przepisów regulujących przedmiotową materię, Kolegium wskazało, iż do dnia [...] czerwca 2013 r. skarżąca uprawniona jest do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z koniecznością opieki nad mężem na podstawie decyzji z dnia [...] czerwca 2011 r. Jednak zgodnie z art. 11 ust. 3 ustawy zmieniającej, prawo do tego świadczenia wygaśnie z mocy prawa z dniem 30 czerwca 2013 r. Warunki nabywania prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego określone zostały w art. 16a u.ś.r., znowelizowanej ustawą zmieniającą. Specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy kodeksu rodzinnego i opiekuńczego ciąży obowiązek alimentacyjny, jeżeli rezygnują

z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji

i edukacji. Nadto specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje, jeżeli łączny dochód rodziny osoby sprawującej opiekę oraz rodziny osoby wymagającej opieki w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 623 zł.

Kolegium stwierdziło, iż skarżąca spełnia warunek kryterium dochodowego, bowiem dochód na osobę w rodzinie wyniósł [...] zł. i nie przekroczył kryterium dochodowego. Nie spełnia jednak warunku rezygnacji z zatrudnienia w celu sprawowania opieki, ponieważ brak jest bezpośredniego związku pomiędzy rezygnacją z zatrudnienia a koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawną matką. Z akt sprawy wynika, że rozwiązanie stosunku pracy skarżącej przez zakład pracy nastąpiło [...] września 1990 r., zaś zasiłek dla bezrobotnych pobierała w okresie od [...] listopada 1990 r. do [...] listopada 1992 r. Nie można więc przyjąć, że rozwiązanie stosunku pracy miało związek ze sprawowaniem opieki nad matką, ponieważ skarżąca nie była inicjatorką rozwiązania tego stosunku pracy (zwolnienie miało miejsce w 1990 r. z powodu redukcji etatów), a niepełnosprawność uprawnionej datuje się od [...] czerwca 2009 r. Wówczas skarżąca nie była zatrudniona ani nie wykonywała innej pracy zarobkowej, nie mogła więc zrezygnować z zatrudnienia.

W ocenie Kolegium, pomimo oddzielnego zamieszkiwania, skarżąca spełnia wymóg sprawowania stałej i długotrwałej opieki nad matką. Z materiału dowodowego

w tym zakresie wynika, że skarżąca myje matkę, przebiera, szykuje posiłki, podaje leki, wzywa lekarza lub pielęgniarkę w razie potrzeby, codziennie robi pranie, masuje matce plecy, nogi oraz wykonuje inne niezbędne czynności. Jednak w niniejszym stanie faktycznym i prawnym brak jest podstaw do uwzględnienia odwołania i przyznania skarżącej specjalnego zasiłku opiekuńczego ze względu na niespełnienie przesłanki rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej.

Skargę do sądu administracyjnego na powołane rozstrzygnięcie złożyła skarżąca, wnioskując o uchylenie zaskarżonej decyzji jako krzywdzącej

i niesprawiedliwej wobec niej. W uzasadnieniu skargi strona podniosła, iż od listopada 2010 r. nabyła prawo do świadczenia pielęgnacyjnego na matkę, która wymaga całodobowej opieki. Zdaniem skarżącej, ustawa pozwalająca jej na otrzymanie świadczenia pielęgnacyjnego bezterminowo była ważna i nie można jej zmieniać. Nowa ustawa powinna obejmować ludzi, którzy aktualnie składają dokumenty, badać na nowo przesłanki, a nie anulować przyznanego już świadczenia na podstawie wówczas obowiązującej ustawy.

Odpowiadając na skargę Kolegium podtrzymało argumentację zawartą

w zaskarżonej decyzji i wniosło o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo

o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 powołanej wyżej ustawy, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść strony skarżącej, chyba że dopatrzy się naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności.

Istota sporu w przedmiotowej sprawie sprowadza się do ustalenia, czy skarżąca spełnia jedną z ustawowych przesłanek ustalenia prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego, tj. czy zrezygnowała z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad niepełnosprawnym mężem.

Materialnoprawną podstawę dla wydania przedmiotowych decyzji stanowiły przepisy u.ś.r., a w szczególności art. 16a, który został wprowadzony do tej ustawy przez art. 1 pkt 4 ustawy zmieniającej u.ś.r. z dniem 1 stycznia 2013 r. Zgodnie z art. 16a ust. 1 u.ś.r., specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U.

z 2012 r. poz. 788 i 1529) ciąży obowiązek alimentacyjny, jeżeli rezygnują

z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji

i edukacji. Przyznanie przedmiotowego zasiłku uzależnione jest także od spełnienia kryterium dochodowego i przysługuje, jeżeli łączny dochód rodziny osoby sprawującej opiekę oraz rodziny osoby wymagającej opieki w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty, o której mowa w art. 5 ust. 2 u.ś.r., tj. kwoty 623 zł (art. 16a ust. 2 u.ś.r.).

Nabycie prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego uzależnione jest więc

z jednej strony od spełnienia szeregu przesłanek, wynikających z art. 16a u.ś.r. oraz

z drugiej strony od niewystąpienia przesłanek negatywnych, o których mowa w ust.

8 tego przepisu.

Za bezsporną w niniejszej sprawie należy uznać okoliczność, iż matka skarżącej jest osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności na stałe i wymaga konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby

w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Powyższe wynika z orzeczenia o stopniu niepełnosprawności Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w W. z dnia [...] czerwca 2009 r. Ustalony znaczny stopień niepełnosprawności datuje się od [...] czerwca 2009 r. (tak ustalił organ odwoławczy), a nie jak to ustalił organ I instancji na dzień [...] grudnia 2008 r. (w tej dacie skarżąca miała ustalony umiarkowany stopień niepełnosprawności – k. [...] akt administracyjnych). Zgodnie z art. 6 pkt 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2013 r. poz. 182), przez całkowitą niezdolność do pracy należy rozumieć całkowitą niezdolność do pracy w rozumieniu przepisów o emeryturach

i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych albo zaliczenie do I lub II grupy inwalidów lub legitymowanie się znacznym lub umiarkowanym stopniem niepełnosprawności w rozumieniu przepisów o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych.

Sporną natomiast jest w sprawie okoliczność, czy skarżąca zrezygnowała

z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad niepełnosprawnym mężem. W przedmiotowej sprawie organy uznały, iż skarżąca nie spełnia przesłanki rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, wynikającej

z ust. 1 wskazanego art. 16a u.ś.r., bowiem nie zrezygnowała ona z zatrudnienia lub innej pracy w celu sprawowania opieki nad matką. Jej zatrudnienie ustało [...] września 1990 r., natomiast niepełnosprawność w stopniu znacznym uprawnionej datuje się od [...] czerwca 2009 r. Organy ustaliły również, że skarżąca w latach 1990 – 1992 r. pobierała zasiłek dla bezrobotnych, natomiast w chwili obecnej jest bezrobotna, niezarejestrowana w urzędzie pracy.

W ocenie Sądu organy obu instancji niedokładnie zebrały i oceniły materiał dowodowy, tym samym nie można przyjąć, iż został wszechstronnie wyjaśniony stan faktyczny, stanowiący podstawę wydanych rozstrzygnięć. W badanej sprawie brak jest ustaleń, czy przed przyznaniem świadczenia pielęgnacyjnego, tj. przed datą [...] listopada 2010 r. skarżąca była zarejestrowana w urzędzie pracy, czy przysługiwał jej status bezrobotnego.

W tym miejscu należy wskazać, że orzecznictwo sądów administracyjnych według poprzednio obowiązującego (do dnia 1 stycznia 2013 r.) stanu prawnego, dotyczące świadczenia pielęgnacyjnego stwarzało możliwość przyznania go osobie bezrobotnej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 października 2008 r., sygn. akt I OSK 1758/07, LEX nr 501328). W ocenie Sądu, wypracowane na gruncie dotychczasowych przepisów dotyczących świadczenia pielęgnacyjnego sposoby wykładni przepisów regulujących zasady uzyskania prawa do tego świadczenia wydają się być również aktualne w procesie wykładni przepisów dotyczących specjalnego świadczenia opiekuńczego, skoro celem obu tych świadczeń (tj. świadczenia pielęgnacyjnego i specjalnego zasiłku opiekuńczego) jest wsparcie finansowe Państwa wobec osób, które z uwagi na potrzebę sprawowania stałej opieki nad członkiem rodziny, niezdolnym do samodzielnego funkcjonowania z powodu niepełnosprawności nie pozostają w zatrudnieniu lub nie wykonują innej pracy zarobkowej.

Wymaga podkreślenia, iż wprowadzony od dnia 1 stycznia 2013 r. w art. 16a u.ś.r. specjalny zasiłek opiekuńczy wymaga od osoby podejmującej się opieki jedynie rezygnacji z zatrudnienia (ust. 1), jednocześnie w ust. 8 tego przepisu ustawodawca enumeratywnie określił przypadki (podmioty), którym specjalny zasiłek pielęgnacyjny nie przysługuje. Katalog ten ma charakter zamknięty. Wśród osób pozbawionych

z mocy ustawy przedmiotowego świadczenia nie wymieniono bezrobotnego, zatem ustawodawca nie wykluczył tej kategorii osób z możliwości uzyskania omawianego świadczenia. Gdyby wolą ustawodawcy był zamiar pozbawienia osób bezrobotnych zarejestrowanych w urzędach pracy i posiadających ten status (osoby bezrobotnej) możliwości ubiegania się o to świadczenie, to z pewnością zastrzeżenie takie uczyniłby w tym przepisie (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 25 lipca 2013 r., sygn. akt II SA/Go 550/13, publ. cbois).

Należy zatem przyjąć, że tak jak w przypadku świadczenia pielęgnacyjnego, tak samo w odniesieniu do specjalnego zasiłku opiekuńczego, osoba zarejestrowana

w urzędzie pracy ma prawo ubiegać się o przyznanie tego świadczenia. Oznacza to, że pojęcie "rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej", którym ustawodawca posłużył się w art. 16a ust. 1 u.ś.r., należy wykładać szeroko, tj. mając na uwadze realia, w których znajduje się osoba bezrobotna zarejestrowana w urzędzie pracy. Zwrócić uwagę należy, że bezrobotnym, zgodnie z definicją określoną w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2013, poz. 674), jest osoba niezatrudniona i niewykonująca innej pracy zarobkowej, którą cechuje m.in. gotowość do podjęcia zatrudnienia albo innej pracy zarobkowej. Przy czym uzyskanie prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego pozbawia osobę zarejestrowaną jako bezrobotną tego statusu, a w konsekwencji pozbawia taką osobę uzyskania za pośrednictwem urzędu pracy zatrudnienia (innej pracy zarobkowej), co należy w takim przypadku utożsamić z pojęciem "rezygnacji

z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej", o którym mowa w art. 16a ust. 1 u.ś.r. W tej sytuacji należy przyjąć, że osoba zarejestrowana jako bezrobotna, składając wniosek

o przyznanie przedmiotowego świadczenia, niejako rezygnuje z gotowości podjęcia pracy, a zatem pozbawia się (choć potencjalnej ale) możliwości uzyskania

i wykonywania pracy. Istotnym jest, że skutki wyłączenia możliwości uzyskania zatrudnienia za pośrednictwem urzędu pracy i skutki podjęcia samodzielnej decyzji

o rezygnacji z zatrudnienia z uwagi na konieczność sprawowania stałej opieki nad osobą niepełnosprawną są w istocie takie same. Oznaczają bowiem, że dana osoba nie wykonuje pracy zawodowej, gdyż czas ten poświęca opiece nad osobą niepełnosprawną.

W świetle powyższej wykładni nie można uznać, że w przypadku osoby bezrobotnej nie jest spełniona przesłanka rezygnacji z zatrudnienia, o której mowa

w art. 16 a ust. 1 u.ś.r., natomiast organy administracji w przedmiotowej sprawie nie ustaliły tej okoliczności (czy skarżąca miała status bezrobotnego przed 1 listopada 2010 r.), która miała istotny wpływ na wynik sprawy. Tym samym organy naruszyły przepisy postępowania: art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 k.p.a. oraz niewłaściwie zinterpretowały art. 16a ust. 1 u.ś.r.

Niezależnie od powyższego Sąd zauważa, że z dwóch decyzji Prezydenta:

z dnia [...] listopada 2010 r. oraz z dnia [...] czerwca 2011 r. w przedmiocie przyznania skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego bezterminowo od [...] listopada 2010 r. (k. [...] akt administracyjnych) wynika, że przyznano jej to świadczenie z tytułu rezygnacji

z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad matką. Wniosek skarżącej z dnia [...] kwietnia 2013 r. o przyznanie specjalnego zasiłku opiekuńczego został złożony jeszcze w okresie przysługiwania jej świadczenia pielęgnacyjnego. Zdaniem Sądu świadczy to o ciągłości starań skarżącej w celu zapewnienia kontynuacji opieki nad matką.

Ustawodawca, rozdzielając dotychczasowe świadczenie pielęgnacyjne na świadczenie pielęgnacyjne i specjalny zasiłek opiekuńczy, wprowadził nowe wymogi ustawowe do przyznania uprawnień, ale jego zamiarem nie było pozbawienie funkcji opiekuna tych wszystkich osób, które na skutek niepodejmowania zatrudnienia nabyły uprawnienie do świadczenia pielęgnacyjnego na równi z osobami rezygnującymi

z zatrudnienia. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym pojawił się pogląd, który i Sąd orzekający w przedmiotowej sprawie podziela, że osoby, które w poprzednio obowiązującym stanie prawnym nie podejmowały zatrudnienia i przyznano im świadczenie pielęgnacyjne, nabyły prawo do przesłanki rezygnacji z zatrudnienia. Odmienne traktowanie osób wówczas niepodejmujących zatrudnienia i rezygnujących

z zatrudnienia, a którym przyznano świadczenie pielęgnacyjne powodowałoby naruszenie konstytucyjnej zasady równości wobec prawa (wyroki WSA w Bydgoszczy:

z dnia 10 lipca 2013 r., II SA/Bd 523/13 oraz z dnia 26 czerwca 2013 r., II SA/Bd 458/13).

W ocenie Sądu, dokonana przez orzekające w sprawie organy wykładnia art. 16a ust. 1 u.ś.r. polegająca na przyjęciu, że w przypadku specjalnego zasiłku opiekuńczego (inaczej niż w przypadku świadczenia pielęgnacyjnego), świadczenie to przysługuje wyłącznie tym osobom uprawnionym, które podjęły się i sprawują faktyczną opiekę nad osobami niepełnosprawnymi na skutek li tylko rezygnacji z wykonywanej uprzednio pracy jest nieuprawniona. Taka interpretacja przepisu, aczkolwiek zgodna z jego literalnym brzmieniem, jest nie do pogodzenia z konstytucyjną zasadą równości, wyrażoną w art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Zgodnie z zasadą równości, wszystkie podmioty charakteryzujące się daną cechą istotną w stopniu równym mają być traktowane równo, a więc według jednakowej miary, bez zróżnicowań dyskryminujących, czy też faworyzujących. Prezentowana przez organy wykładnia prowadzi do zróżnicowania sytuacji prawnej osób sprawujących opiekę nad niepełnosprawnymi, w stosunku do których niepełnosprawność powstała

w okolicznościach wskazanych w art. 17 ust. 1b ustawy, czyli beneficjentów świadczenia pielęgnacyjnego, od sytuacji prawnej osób sprawujących opiekę nad "pozostałymi niepełnosprawnymi", ale także - co istotne w rozpoznawanej sprawie, zastosowana przez organy wykładnia różnicuje w sposób całkowicie niezrozumiały potencjalnych beneficjentów specjalnego zasiłku opiekuńczego na tych, którzy podejmują się sprawowania opieki na skutek rezygnacji z pracy oraz na tych, którzy tak samo jak poprzedni podejmują się i sprawują stałą opiekę nad niepełnosprawnym członkiem rodziny, jednakże nie pozostając w zatrudnieniu powstrzymują się od podjęcia określonej pracy zarobkowej z uwagi na konieczność sprawowania tej opieki (rezygnują z podjęcia zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej). Nie sposób jest bowiem przyjąć za zgodne z art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, że w przypadku dwóch osób tak samo sprawujących stałą opiekę nad niepełnosprawnym członkiem rodziny, jednej z nich przysługiwać będzie prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego, gdyż w celu tej opieki dokonała rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, natomiast drugiej prawo to nie będzie przysługiwać, gdyż osoba ta pomimo sprawowania faktycznej opieki i spowodowanej tym obiektywnej niemożności podjęcia zatrudnienia nie wypełnia przesłanki "rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej".

Rozpatrując ponownie sprawę organy obowiązane będą ustalić stan faktyczny sprawy i dokonać wykładni art. 16a ust. 1 u.ś.r. z uwzględnieniem okoliczności wskazywanych przez Sąd w uzasadnieniu usprawiedliwiające spełnienie przesłanki rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, rozumianej w sposób wskazany

w niniejszym uzasadnieniu.

Mając powyższe na uwadze Sąd, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" w związku z art. 135 p.p.s.a., orzekł o uchyleniu zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji. O wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji Sąd orzekł na podstawie art. 152 p.p.s.a.