Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 656/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-11-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6312 Odmowa   wydania       pozwolenia    na       broń
Hasła tematyczne: Broń i materiały wybuchowe
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 15h ust. 3 art. 17 ust. 4
journal: Dz.U. 2012 poz 576
law: Ustawa z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki (spr.), Sędziowie WSA Ewa Kwiecińska, Stanisław Marek Pietras, , Aleksandra Weiher, Protokolant specjalista, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 listopada 2017 r. sprawy ze skargi G. B. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lutego 2017 r. nr. [...] w przedmiocie odmowy wydania pozwolenia na broń palną sportową do celów sportowych 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] grudnia 2016 r.; 2. zasądza od Komendanta Głównego Policji na rzecz skarżącego G.B. kwotę 200 zł (słownie: dwieście) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2017 r., nr [...], Komendant Główny Policji (dalej także: "organ odwoławczy") - działając na podstawie przepisów art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm. - dalej: "k.p.a.") w związku z art. 17 ust. 4 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 576 ze zm.) - po rozpoznaniu odwołania G. B. (dalej także: "skarżący" lub "strona skarżąca") od decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. (dalej także: "organ pierwszej instancji") z dnia [...] grudnia 2016 r., nr [...], odmawiającej wydania skarżącemu pozwolenia na broń palną sportową do celów sportowych.

Zaskarżona decyzja Komendanta Głównego Policji wydana została w następującym stanie faktycznym.

W dniu [...] maja 2016 r. strona skarżąca zwróciła się do Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z wnioskiem o wydanie pozwolenia na broń palną sportową do celów kolekcjonerskich. Do wniosku strona skarżąca dołączyła między innymi orzeczenie lekarskie oraz orzeczenie psychologiczne o braku przeciwwskazań do dysponowania przez niego bronią, a także zaświadczenie potwierdzające jego członkostwo w stowarzyszeniu o charakterze kolekcjonerskim, tj. w Stowarzyszeniu Miłośników Broni [...].

W dniu [...] października 2016 r. strona skarżąca zmieniła swój pierwotny wniosek w zakresie celu, tj. wniosła o wydanie jej pozwolenia na broń palną sportową do celów sportowych, załączając m.in. patent strzelecki oraz aktualną licencję niezbędną do uprawiania strzelectwa sportowego.

W toku postępowania organ pierwszej instancji uzyskał informację z Krajowego Rejestru Karnego o niekaralności strony skarżącej. Niemniej, z uwagi na fakt, iż z uzyskanej opinii o skarżącym z miejsca zamieszkania wynikało, że jest on osobą impulsywną i arogancką, a ponadto, że jest prowadzone wobec niego postępowanie dotyczące przemocy wobec syna, organ pierwszej instancji podjął jednak dalsze czynności w celu uzyskania bliższych informacji na temat strony skarżącej. W ramach tych czynności, pismem z dnia [...] sierpnia 2016 r. zwrócił się do Prokuratury Rejonowej [...] w G. o udostępnienie uwierzytelnionych materiałów z postępowania karnego (lub zgodę na ich wgląd), które było prowadzone przez ten organ w stosunku do skarżącego.

Po analizie treści zgromadzonych dokumentów, Komendant Wojewódzki Policji w K. w dniu [...] września 2016 r. odwołał się do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K. zarówno od orzeczenia lekarskiego nr [...] z dnia [...] maja 2016 r., stwierdzającego, że skarżący G. B. może dysponować bronią, jak i przedstawionego przez stronę skarżącą orzeczenia psychologicznego nr [...] z dnia [...] maja 2016 r.

W dniu [...] października 2016 r. do Komendanta Wojewódzkie Policji w K. wpłynęło pismo Dyrektora Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K. z dnia [...] października 2016 r., nr [...] (k. 155 akt administracyjnych), w którym - podmiot ten ustosunkowując się do złożonego przez organ Policji odwołania się od orzeczenia lekarskiego nr [...] z dnia [...] maja 2016 r. - wskazał, że odwołanie Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. od orzeczenia lekarskiego wydanego w pierwszej instancji nie może być rozpatrzone, ponieważ wpłynęło po terminie wskazanym w art. 15h ust. 3 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji. Uzasadniając swoje stanowisko, Dyrektor Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K. zauważył, iż Komendant Wojewódzki Policji w K. powziął wiedzę o wspomnianym wyżej orzeczeniu w dniu [...] maja 2016 r., a więc termin do złożenia odwołania upłynął w dniu [...] czerwca 2016 r. W tej sytuacji, Dyrektor Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K. uznał, że złożenie przez Komendanta Wojewódzkie Policji w K. odwołania od orzeczenia lekarskiego nr [...] z dnia [...] maja 2016 r., stwierdzającego, że skarżący G. B. może dysponować bronią nastąpiło z prawie 3 miesięcznym opóźnieniem, a więc nie może zostać przyjęte do rozpoznania. Jednocześnie, Dyrektor Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K. wskazał, iż ustawa o broni i amunicji nie przewiduje w swojej treści przepisów wprowadzających instrumenty do przywracania terminów, bądź wznowienia postępowania, albowiem Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy nie wydaje w tym przedmiocie decyzji administracyjnych, zaś przepisy k.p.a. nie znajdują zastosowania w tym zakresie. Dyrektor Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K. poinformował jednak Komendanta Wojewódzkiego Policji w K., że organ Policji dysponuje w takiej sytuacji instrumentem prawnym przewidzianym przez ustawodawcę w art. 15 ust. 5 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji, zgodnie z którym, w przypadku ujawnienia okoliczności dostatecznie uzasadniających podejrzenie, że osoba posiadająca pozwolenie na broń należy do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 2-4, właściwy organ Policji może zobowiązać tę osobę do niezwłocznego poddania się badaniom lekarskim i psychologicznym i przedstawienia wydanych orzeczeń.

Po wymianie korespondencji pomiędzy Komendantem Wojewódzkim Policji w K. a Wojewódzkim Ośrodkiem Medycyny Pracy w K., Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w K., reprezentowany przez adwokata, w piśmie z dnia [...] listopada 2016 r. (k. 207 akt administracyjnych) poinformował Komendanta Wojewódzkiego Policji w K., iż przeprowadzi badania lekarskie i psychologiczne w trybie odwoławczym. Jednakże, Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w K. wyraźnie zastrzegł w przedmiotowym piśmie, iż podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko, wyraża przekonanie, iż odwołanie Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. od orzeczenia lekarskiego wydanego w pierwszej instancji nie powinno być rozpatrzone, ponieważ wpłynęło po terminie wskazanym w przepisie art. 15h ust. 3 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji. Jednocześnie, Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w K. poinformował Komendanta Wojewódzkiego Policji w K., że organ Policji dysponuje w takiej sytuacji instrumentem prawnym przewidzianym przez ustawodawcę w art. 15 ust. 5 cyt. ustawy. Ponadto, Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w K. podniósł, iż w sytuacji zaskarżenia decyzji administracyjnej do sądu, sąd ten oceni, czy postępowanie dowodowe w postaci przeprowadzenia lekarskiego badania odwoławczego zostało przeprowadzone prawidłowo.

W dniu [...] grudnia 2016 r. skarżący otrzymał z Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K. wezwanie na poddanie się badaniu psychologicznemu i lekarskiemu w trybie odwoławczym.

W dniu [...] grudnia 2016 r. do Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. wpłynęło pismo skarżącego G. B. z dnia [...] grudnia 2016 r., w którym skarżący oświadczył, iż nie stawi się na wyznaczone badania lekarskie i psychologiczne w trybie odwoławczym, albowiem - jak wskazał skarżący - z uwagi na fakt uchybienia przez organ Policji terminowi odwołania, o którym mowa w art. 15h ust. 3 ustawy o broni i amunicji, ostatecznymi pozostają orzeczenia wydane dotychczas. W tej sytuacji, skarżący uznał, że nie ma podstaw prawnych, aby wzywać go na badania lekarskie i psychologiczne przeprowadzane w trybie odwoławczym.

W piśmie z dnia [...] grudnia 2016 r. Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w K., reprezentowany przez adwokata, poinformował Komendanta Wojewódzkiego Policji w K., iż otrzymał pismo skarżącego G. B., w którym ten oświadczył, iż nie stawi się na wyznaczone badania lekarskie i psychologiczne w trybie odwoławczym, albowiem - w ocenie skarżącego - ostatecznymi pozostają orzeczenia wydane dotychczas, z uwagi na fakt uchybienia przez organ Policji terminowi odwołania, o którym mowa w art. 15h ust. 3 ustawy o broni i amunicji.

W związku z powyższym, Komendant Wojewódzki Policji w K. - działając na podstawie art. 17 ust. 4 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji oraz art. 104 k.p.a. i art. 268a k.p.a. - decyzją z dnia [...] grudnia 2016, nr [...], odmówił wydania skarżącemu pozwolenia na broń palną sportową do celów sportowych.

W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji wskazał, że skoro strona skarżąca nie zgłosiła się na badania lekarskie i psychologiczne w trybie odwoławczym, to uznać należy, iż przedłożone przez skarżącego orzeczenie lekarskie nr [...] z dnia [...] maja 2016 r., jak również orzeczenie psychologiczne nr [...] z dnia [...] maja 2016 r. nie posiadają mocy dowodowej. W konsekwencji, Komendant Wojewódzki Policji w K. uznał, iż zaszła podstawa do odmowy wydania pozwolenia na podstawie art. 17 ust. 4 ustawy o broni i amunicji, zgodnie z którym właściwy organ Policji odmawia wydania pozwolenia na broń osobie, która nie przedstawiła orzeczenia lekarskiego i psychologicznego, o którym mowa w art. 15 ust. 3 cyt. ustawy. Organ pierwszej instancji stwierdził, że przepis ten ma charakter obligatoryjny, a więc ustawodawca nie przewidział w takich przypadkach innego sposobu rozstrzygnięcia sprawy.

Jednocześnie, organ pierwszej instancji uznał, że nie może mieć wpływu na powyższe rozstrzygnięcie okoliczność, iż odwołanie od orzeczenia lekarskiego i psychologicznego nie zostało wniesione przez organ Policji w terminie. Komendant Wojewódzki Policji w K. uznał bowiem, że po pierwsze nie było możliwości wniesienia owego odwołania w terminie, gdyż organ Policji uzyskał wiedzę o konieczności odwołania od orzeczenia lekarskiego dopiero po upływie terminu, o którym mowa w art. 15h ust. 3 ustawy o broni i amunicji. Po drugie, zdaniem organu pierwszej instancji, uznać należy, iż wspomniany termin ma wyłącznie charakter instrukcyjny, a nie zawity. Ponadto, Komendant Wojewódzki Policji w K. uznał, że przepisy ustawy o broni i amunicji nie przewidują sankcji nieważności w przypadku wniesienia odwołania po upływie terminu przewidzianego do dokonania tej czynności.

W piśmie z dnia [...] stycznia 2017 r. strona skarżąca wniosła do Komendanta Głównego Policji odwołanie od powyższej decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z dnia [...] grudnia 2016 r.

W uzasadnieniu odwołania skarżący stwierdził, że - wbrew stanowisku organu pierwszej instancji - spełnił wszystkie ustawowe kryteria, jakie w świetle ustawy są wymagane do uzyskania pozwolenia na broń palną do celów sportowych i jednocześnie nie spełnił żadnej przesłanki negatywnej, która dawałaby podstawę do odmowy wydania tego pozwolenia. Skarżący uznał, że odwołania od orzeczenia lekarskiego i orzeczenia psychologicznego zostały wniesione przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. po terminie przewidzianym do ich wniesienia, a więc - zdaniem strony skarżącej - organ pierwszej instancji nie wzruszył skutecznie przedstawionych przez skarżącego orzeczeń wydanych w pierwszej instancji. Niezależnie od powyższego, strona skarżąca zarzuciła, że w toku postępowania funkcjonariusze Policji dopuścili się rażących zaniedbań polegających na przewlekaniu prowadzonego postępowania, przekroczeniu uprawnień, a także działaniu na szkodę interesu prywatnego. Ponadto, skarżący uznał, iż w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji poświadczono nieprawdę, albowiem wskazano, że w szkole została założona "niebieska karta", którą przesiano do Ośrodka Interwencji Kryzysowej w G., gdy tymczasem - zdaniem skarżącego - taka sytuacja nigdy nie miała miejsca.

W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Komendant Główny Policji, działając na podstawie przepisów art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. i art. 268a k.p.a. w związku z art. 17 ust. 4 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji, wydał decyzję z dnia [...] lutego 2017 r., na mocy której utrzymał w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z dnia [...] grudnia 2016 r., nr [...]

W uzasadnieniu decyzji Komendant Główny Policji uznał, że dołączenie przez stronę skarżącą do wniosku o wydanie pozwolenia na broń orzeczeń lekarskiego nr [...] z dnia [...] maja 2016r. i psychologicznego nr [...] z dnia [...] maja 2016 r., nie można uznać za wypełnienie obowiązku z art. 15 ust. 3 ustawy o broni i amunicji, albowiem organ Policji pierwszej instancji wniósł od nich odwołania. Zdaniem organu odwoławczego, nie ma w tym przypadku znaczenia to, że odwołania te zostały wniesione po terminie, o którym mowa w art. 15h ust. 3 ustawy o obroni i amunicji. Organ odwoławczy wskazał bowiem, że ustawodawca ani w ustawie o broni i amunicji ani w żadnym akcie wykonawczym do tej ustawy nie przewidział sankcji nieważności takich odwołań w przypadku, gdy zostaną one wniesione po terminie, o którym mowa w art. 15h ust. 3 ustawy o broni i amunicji.

Komendant Główny Policji uznał jednocześnie, że procedura odwoławcza dotycząca badań lekarskich i psychologicznych nie opiera się na przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego. W związku z tym, organ odwoławczy stwierdził, że błędny jest pogląd strony skarżącej, jakoby Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w K. pismem z dnia [...] października 2016r., na podstawie art. 134 k.p.a., stwierdził w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Organ odwoławczy stwierdził, że tego rodzaju procedury ustawodawca nie przewidział dla ustalenia zdolności do dysponowania bronią.

W konsekwencji, Komendant Główny Policji stwierdził, że termin, o którym mowa w art. 15h ust. 3 ustawy o obroni i amunicji, ma charakter instrukcyjny, co oznacza, że strona skarżąca winna była zgłosić się na badania lekarskie i psychologiczne, a odmawiając poddania się procedurze odwoławczej, nie potwierdziła w sposób prawem określony, że nie należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-4 ustawy o broni i amunicji. Organ odwoławczy uznał, że żaden przepis prawa nie zwalnia osoby ubiegającej się o wydanie pozwolenia na broń z obowiązku poddania się badaniom w trybie odwoławczym, jeśli ich inicjatorem jest uprawniony do takiego działania organ Policji. Komendant Główny Policji stwierdził, że w niniejszej sprawie - wbrew poglądowi strony skarżącej - zasadnie organ pierwszej instancji żądał przedstawienia przez skarżącego orzeczeń lekarskiego i psychologicznego wydanych w trybie odwoławczym. Zdaniem organu odwoławczego, tylko w ten sposób organ Policji mógł uzyskać pewność, że strona skarżąca nie należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-4 ustawy o broni amunicji.

Komendant Główny Policji stwierdził, że wolą ustawodawcy było, aby osoby ubiegające się o wydanie pozwolenia na broń i takie pozwolenie posiadające, potwierdzały zdolność fizyczną i psychiczną do dysponowania bronią także w trybie odwoławczym, jeśli właściwy organ Policji zdecyduje się wnieść odwołania od orzeczeń wydanych w pierwszej instancji.

W związku z powyższym, organ odwoławczy uznał, że strona skarżąca nie wykonała ciążącego na niej obowiązku ustawowego, negując przy tym zasadność jego realizacji, gdy tymczasem - jak zauważył organ odwoławczy - wymóg ten ma istotne znaczenie dla interesu społecznego z uwagi na jego ścisły związek ze sferą ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego. Dlatego też, zdaniem Komendanta Głównego Policji, nie może być żadnych wątpliwości, choćby natury medycznej, co do zdolności osoby ubiegającej się o wydanie pozwolenia na broń palną do bezpiecznego jej posiadania i używania.

Reasumując, Komendant Główny Policji stwierdził, że podstawą odmowy wydania skarżącemu pozwolenia na broń jest wyłącznie fakt, że nie stawił się on na badania lekarskie i psychologiczne w trybie odwoławczym, a zatem postępowanie odwoławcze w sprawie orzeczenia lekarskiego i psychologicznego nie zostało zakończone z przyczyn leżących po jego stronie, co z kolei wypełnia przesłanki art. 17 ust. 4 w zw. z art. 15 ust. 3 ustawy o broni i amunicji.

W piśmie z dnia [...] kwietnia 2017 r. skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lutego 2017 r.

W petitum skargi strona skarżąca wniosła o zmianę zaskarżonej decyzji Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lutego 2017 r.

W uzasadnieniu skargi strona skarżąca stwierdziła, że wniosek o wydanie pozwolenia na broń złożyła wraz z wymaganym kompletem dokumentów, wśród których znalazły się także wymagane orzeczenie lekarskie nr [...] z dnia [...] maja 2016 r., wydane przez upoważnionego lekarza medycyny stwierdzające, że skarżący może dysponować bronią palną, a także orzeczenie psychologiczne nr [...] z dnia [...] maja 2016 r., wydane przez upoważnionego psychologa, również potwierdzające, że skarżący może dysponować bronią palną.

Skarżący zauważył, że o ile prawdą jest, iż ustawodawca przewiduje odwołanie od orzeczeń wydanych przez uprawnionych lekarza oraz psychologa (vide: art. 15h ust. 1 ustawy o broni i amunicji), o tyle jednocześnie tenże ustawodawca zastrzegł, że dla ważności tego odwołania wprowadza się szczegółowy tryb, w ramach którego odwołanie przysługuje jedynie stronie wskazanej w art. 15h ust. 2, w terminie 30 dni od dnia doręczenia orzeczenia (vide: art. 15h ust. 3 cyt. ustawy).

W tej sytuacji, skarżący uznał, że pomimo, iż Komendant Wojewódzki Policji w K. pismem z dnia [...] września 2016 r. odwołał się od wskazanego wyżej orzeczenia lekarskiego i psychologicznego, przyjąć trzeba, iż odwołania te zostały wniesione z uchybieniem ustawowego terminu.

W konsekwencji, skarżący stwierdził, że Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w K., jako właściwy organ odwoławczy, zadziałał prawidłowo - na podstawie art. 134 k.p.a. - stwierdzając w piśmie z dnia [...] października 2016 r. (w drodze postanowienia) niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia tego odwołania, które to postanowienie - zgodnie z k.p.a. - jest ostateczne.

Skarżący zarzucił, iż w świetle aktualnego stanu prawnego, odwołanie od orzeczenia lekarskiego i psychologicznego wniesione przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w K., nie mając oparcia w obecnym porządku prawnym, było bezskuteczne.

Skarżący podkreślił, iż w przedmiotowej sprawie nie można również stracić z pola widzenia zasady wyrażonej w przepisie art. 6 k.p.a., który stanowi, że organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa. W tej sytuacji, skarżący uznał, że organ administracji publicznej nie może działać dowolnie oraz interpretować przepisów prawa na niekorzyść obywatela. Zdaniem strony skarżącej, organy Policji obu instancji nie dochowały zasady praworządności wyrażonej w tym przepisie, albowiem po pierwsze - uchybiły terminowi do wniesienia odwołania od przedstawionych (załączonych do wniosku o wydanie pozwolenia na broń) orzeczeń lekarskiego i psychologicznego, a następnie - pominęły postanowienie wydane na podstawie art. 134 k.p.a. przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w K., który działając jako organ odwoławczy, nie przyjął do rozpoznania odwołania wniesionego po terminie przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w K.

Skarżący zarzucił ponadto, że organy Policji obu instancji błędnie oceniły zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, albowiem pominęły złożone przez stronę skarżącą orzeczenia lekarskie i psychologiczne, które zostały prawidłowo wydane na podstawie obowiązujących przepisów prawa przez podmioty do tego upoważnione. Jednocześnie, zdaniem skarżącego, organy Policji zignorowały fakt, iż wezwanie skarżącego do poddania się badaniu w trybie odwoławczym nie miało umocowania w obowiązujących przepisach prawnych.

Strona skarżąca stwierdziła również, że organy administracji publicznej wypaczyły rozumienie przepisów prawa materialnego, gdyż termin na wniesienie odwołania od orzeczeń lekarskiego i psychologicznego jest terminem zawitym, a nie instrukcyjnym.

W konsekwencji, zdaniem strony skarżącej, dopuszczając się niewłaściwej interpretacji i wykonania przepisów prawa, organy Policji naruszyły fundamentalną zasadę zaufania obywatela do organów państwa.

Skarżący stwierdził, że ustawodawca w ustawie z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji wyartykułował w sposób jasny i precyzyjny obiektywne kryteria, których spełnienie uprawnia wnioskodawcę do dysponowania pozwoleniem na broń palną sportową do celów sportowych.

Zdaniem skarżącego, zarówno Komendant Wojewódzki Policji w K., jak i Komendant Główny Policji błędnie uznali, że termin wskazany przez ustawodawcę do wniesienia odwołania od orzeczenia lekarskiego i psychologicznego jest instrukcyjny, a nie zawity, gdy tymczasem - według skarżącego - jego uchybienie skutkuje brakiem oparcia takiego odwołania w obowiązujących przepisach prawnych, co czyni to odwołanie bezzasadnym i niewywołującym skutków prawnych.

Skarżący zarzucił, że organy Policji zignorowały w konsekwencji prawny walor dowodowy przedstawionych przez skarżącego orzeczeń lekarskiego i psychologicznego, próbując stworzyć swój własny porządek prawny niezgodny z obowiązującymi przepisami prawa materialnego zawartymi w ustawie z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji.

W tej sytuacji, skarżący uznał, że gdyby organy Policji obu instancji dokonały poprawnej interpretacji przepisów i właściwej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, uwzględniając złożone przez stronę skarżącą orzeczenia lekarskie i psychologiczne - stwierdziłyby, że zachodzą podstawy do wydania skarżącemu pozwolenia na broń palną.

W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Komendant Główny Policji, odpowiadając na zarzuty skargi - wskazał, że w stanie faktycznym sprawy bezspornym jest, że skarżący nie dopełnił obowiązku określonego w przepisach ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji, albowiem nie stawił się na badania w trybie odwoławczym, w konsekwencji czego uznać należy, iż nie przedstawił wymaganych prawem orzeczeń.

Odnosząc się do zarzutu skarżącego dotyczącego naruszenia przez organ Policji 30-dniowego terminu, o którym mowa w art. 15h ust. 3 cyt. ustawy, Komendant Główny Policji wskazał, iż w toku procedury wydawania orzeczeń lekarskich i psychologicznych nie znajdują zastosowania przepisy k.p.a., gdyż procedura ta została kompleksowo uregulowana w ustawie o broni i amunicji, która nie przewiduje żadnych konsekwencji prawnych w przypadku uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Organ odwoławczy zauważył, że ustawa ta nie zawiera regulacji analogicznych do przepisów zawartych w Kodeksie postępowania administracyjnego, które uniemożliwiają rozpoznanie odwołania wniesionego z przekroczeniem zakreślonego terminu. Ponadto, organ odwoławczy uznał, że ustawa o broni i amunicji nie przewiduje też sankcji nieważności dla orzeczeń wydanych w takiej sytuacji, ani jakiekolwiek innej sankcji, która rzutowałaby na skuteczność wydanych orzeczeń. Zdaniem organu odwoławczego, ma to niewątpliwie związek z reglamentacyjnym charakterem ustawy o broni i amunicji i jej szczególną rolą w zapewnieniu bezpieczeństwa publicznego.

Komendant Główny Policji zauważył, że brak zastosowania przepisów k.p.a. we wskazanym zakresie potwierdza orzecznictwo sądów administracyjnych, czego przykładem może być m.in. wyrok NSA z dnia 27 sierpnia 2010 r., sygn. akt II OSK 1315/09, w którym NSA stwierdził, że "Artykuł 1 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (...) nie daje podstawy do stosowania w sprawach badań psychologicznych przepisów Kodeksu. Również ani ustawa o broni i amunicji, ani rozporządzenie w' sprawie badań lekarskich i psychologicznych osób ubiegających się lub posiadających pozwolenie na broń nie odsyłają nawet do odpowiedniego stosowania przepisów k.p.a., choćby w zakresie wydania i doręczenia orzeczenia psychologicznego. Oznacza to, że tryb postępowania w sprawach orzeczeń psychologicznych, regulowany mocą wspomnianego rozporządzenia, jest trybem odrębnym, ma charakter kompleksowy i tylko przepisy tego aktu prawnego mają w tej kwestii zastosowanie".

Komendant Główny Policji uznał również, że nie można pominąć tego, iż do uchybienia terminu przez organ Policji nie doszło na skutek zaniedbań ze strony tego organu, ale z uwagi na konieczność przeprowadzenia oznaczonych czynności wyjaśniających i zebrania materiałów niezbędnych do złożenia odwołania. W sprawie zaistniało bowiem podejrzenie, że strona dopuszcza się przemocy wobec innych osób, a zatem może być osobą gwałtowną i nie posiadać kontroli nad swoim postępowaniem.

Organ odwoławczy uznał więc, że skoro skarżący, pomimo skierowanych do niego wezwań, nie poddał się badaniom w trybie odwoławczym, doszło do sytuacji, w której z winy skarżącego organ Policji nie miał możliwości ostatecznego zweryfikowania zaistniałych podejrzeń, co do jego zdolności do dysponowania bronią. Zdaniem organu odwoławczego, bierność skarżącego i niepoddanie się wymaganym badaniom, w celu ustalenia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, jest okolicznością obciążającą stronę.

Komendant Główny Policji uznał tym samym, że organ Policji pierwszej instancji, oceniając zebrany materiał dowodowy w świetle dyspozycji art. 7 k.p.a., zasadnie przyznał prymat interesowi społecznemu przed słusznym interesem strony w posiadaniu pozwolenia na broń palną.

W konsekwencji, organ odwoławczy stwierdził, że - wbrew zarzutom skargi - w przedmiotowej sprawie przy wydaniu obu spornych decyzji administracyjnych nie doszło do naruszenia zarówno prawa materialnego, jak i przepisów procesowych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

W świetle powołanych przepisów cyt. ustawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną, postanowienie, czy też inny akt lub czynność z zakresu administracji publicznej dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm. - dalej także: "p.p.s.a.").

W ocenie Sądu, analizowana pod tym kątem skarga G. B. zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lutego 2017 r., nr [...], a także utrzymana nią w mocy decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z dnia [...] grudnia 2016 r. zostały wydane z naruszeniem obowiązujących przepisów prawa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że organy Policji obu instancji, wydając sporne decyzje administracyjne w sprawie odmowy wydania skarżącemu pozwolenia na broń palną sportową do celów sportowych, dopuściły się naruszenia przepisów prawa materialnego wyrażonych w ustawie z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji, w szczególności w art. 15h ust. 3 i art. 17 ust. 4 tej ustawy, a w konsekwencji owego naruszenia - w sposób nieprawidłowy ustaliły, że w analizowanej sprawie zaszły przesłanki do odmowy wydania skarżącemu pozwolenia na broń palną z uwagi na rzekome nieprzedstawienie wymaganego orzeczenia lekarskiego i psychologicznego, o którym mowa w art. 15 ust. 3 tej ustawy.

Tym samym, Sąd uznał, że organy administracji publicznej obu instancji, wydając wspomniane decyzje w przedmiocie odmowy wydania stronie skarżącej pozwolenia na broń palną - dopuściły się istotnego naruszenia zasady praworządności wyrażonej w przepisach art. 6 k.p.a. i art. 7 in principio k.p.a. oraz art. 7 Konstytucji RP.

Przechodząc do oceny legalności obu spornych decyzji administracyjnych, na wstępie należy bardzo wyraźnie podkreślić, iż zgodnie z zasadą praworządności, wyrażoną w art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, organy władzy publicznej zobowiązane są działać na podstawie i w granicach prawa. Powtórzeniem zasady praworządności przyjętej w Konstytucji RP jest przepis art. 6 k.p.a., wedle którego organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa.

Działanie na podstawie prawa w postępowaniu administracyjnym obejmuje dwa zasadnicze elementy, a mianowicie ustalenie przez organ administracji publicznej zdolności prawnej do prowadzenia postępowania w danej sprawie oraz zastosowanie przepisów prawa materialnego i przepisów prawa procesowego przy rozpoznaniu i rozstrzygnięciu sprawy.

Na wstępie wszelkich rozważań merytorycznych, warto dodatkowo zauważyć, że pozwolenie na broń palną jest wymagane w większości krajów, jako warunek konieczny nabycia prawa do posiadania broni.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji, broń można posiadać na podstawie pozwolenia na broń, wydanego przez właściwego ze względu na miejsce stałego pobytu zainteresowanej osoby lub siedzibę zainteresowanego podmiotu, komendanta wojewódzkiego Policji, a w przypadku żołnierzy zawodowych - właściwego komendanta oddziału Żandarmerii Wojskowej. Wskazane organy upoważnione są również do cofnięcia pozwolenia na broń.

Posiadanie i używanie broni palnej stanowi tradycyjnie w polskim systemie prawnym sferę daleko idącej reglamentacji administracyjnoprawnej w celu zapewnienia bezpieczeństwa i porządku publicznego. W związku z tym, prawa do posiadania broni nie można zaliczyć do kategorii wolności i praw osobistych obywatela w świetle Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. W konsekwencji, dostęp obywatela do broni poddany jest istotnym ograniczeniom, co wynika zarówno z monopolu państwa na stosowanie środków przymusu, jak i potrzeby zapewnienia bezpieczeństwa i porządku publicznego. Zasadnicze znaczenie ma to, że pozwolenie na broń może być wydane tylko wówczas, gdy zaistnieją okoliczności oraz spełnione zostaną warunki ustawowe stanowiące podstawę jego wydania (por. m.in. uchwała składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 listopada 2009 r., sygn. akt II OPS 4/09; publik. /w:/ ONSAiWSA z 2010 r. nr 1, poz. 5).

Poza wypadkami określonymi w omawianej ustawie nabywanie, posiadanie oraz zbywanie broni i amunicji jest zabronione. Prawodawca, ściśle reglamentując cele, na które może być wydane pozwolenie na broń, wskazał szereg wymogów, które muszą być spełnione, aby osoba ubiegająca się o pozwolenie na broń mogła je otrzymać, ewentualnie w przypadku osoby, która takie pozwolenie już uzyskała - aby mogła z niego nadal korzystać. Określone w ustawie zasady nabycia oraz realizacji uprawnienia do posiadania broni zobowiązują właściwe organy do ścisłej kontroli ich przestrzegania oraz do stanowczej reakcji w przypadkach ich naruszenia.

Istota sprawy w niniejszym postępowaniu sprowadza się do oceny, czy organy Policji obu instancji w sposób poprawny ustaliły, że stronie skarżącej nie może być udzielone wnioskowane przez nią pozwolenie na posiadanie broni palnej z uwagi na nie przedstawienie wymaganego prawem orzeczenia lekarskiego i psychologicznego, o którym mowa w art. 15 ust. 3 ustawy o broni i amunicji.

Należy zauważyć, iż generalne przesłanki dające możliwość przyznania pozwolenia na broń zostały sformułowane w przepisie art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji, zgodnie z którym właściwy organ Policji wydaje pozwolenie na broń, jeżeli wnioskodawca nie stanowi zagrożenia dla siebie samego, porządku lub bezpieczeństwa publicznego oraz przedstawi ważną przyczynę posiadania broni.

Niemniej, ustawodawca zastrzegł jednocześnie w przepisie art. 15 ust. 1 pkt 2-4 cyt. ustawy, że pozwolenia na broń nie wydaje się osobom: z zaburzeniami psychicznymi, o których mowa w ustawie z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego (tekst jednolity Dz.U. z 2017 r., poz. 882), lub o znacznie ograniczonej sprawności psychofizycznej (pkt 2), wykazującym istotne zaburzenia funkcjonowania psychologicznego (pkt 3) i uzależnionym od alkoholu lub od substancji psychoaktywnych (pkt 4).

Zgodnie z art. 15 ust. 3 ustawy o broni i amunicji, osoba, która występuje z wnioskiem o wydanie pozwolenia na broń lub zgłasza do rejestru broń pneumatyczną, przedstawia właściwemu organowi Policji orzeczenia lekarskie i psychologiczne wydane przez upoważnionych: lekarza i psychologa, stwierdzające, że nie należy ona do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 2-4 cyt. ustawy i potwierdzające, że może ona dysponować bronią.

W myśl z kolei art. 15 ust. 5 wskazanej ustawy, w przypadku ujawnienia okoliczności dostatecznie uzasadniających podejrzenie, iż osoba posiadająca pozwolenie na broń lub zarejestrowaną broń pneumatyczną należy do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 2-4 ustawy o broni i amunicji, właściwy organ Policji może zobowiązać tę osobę do niezwłocznego poddania się badaniom lekarskim i psychologicznym i przedstawienia wydanych orzeczeń. Stosownie natomiast do art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano, należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6.

W literaturze przyjmuje się, że obowiązek przedstawienia orzeczenia lekarskiego i psychologicznego ustawodawca nałożył na osobę posiadającą pozwolenie na broń w sytuacji, gdy ujawnione zostaną okoliczności dostatecznie uzasadniające podejrzenie, że cierpi ona na zburzenia psychiczne albo wykazuje istotne zaburzenia funkcjonowania psychologicznego lub też jest uzależniona od alkoholu bądź od substancji psychoaktywnych (art. 15 ust. 5 cyt. ustawy). W takim przypadku właściwy organ Policji może (fakultatywnie) nałożyć na nią wspomniany obowiązek, a badanie takie musi być przeprowadzone niezwłocznie. Jednocześnie, wskazuje się, że ocena, czy ujawnione okoliczności "dostatecznie uzasadniają podejrzenie, iż osoba posiadająca broń lub zarejestrowaną broń pneumatyczną należy do osób wymienionych w ust. 1 pkt 2-4" ma charakter ocenny i musi być dokonana przez właściwy organ Policji na podstawie dotychczas posiadanych informacji i wstępnej ich weryfikacji. Na pewno podstawą zażądania przedstawienia orzeczenia lekarskiego i psychologicznego nie może być niczym niepoparte przypuszczenie (por. m.in. B. Kurzępa, Ustawa o broni i amunicji. Komentarz, wyd. 1, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2010).

Z powyższych regulacji prawnych wynika, że osoba wnioskująca o pozwolenie na broń ma obowiązek przedstawienia stosownych orzeczeń lekarskiego i psychologicznego, zaś podstawowym celem owych rozwiązań prawnych jest ochrona interesu społecznego i wykluczenie takich sytuacji, w których pozwolenie na broń palną uzyskują osoby, których stan zdrowia (ograniczona sprawność psychofizyczna) nie pozwala na dysponowanie bronią w sposób bezpieczny dla społeczeństwa i dla nich samych.

Z przepisów tych wynika zatem, że w razie nie przedstawienia przez osobę starająca się o uzyskanie pozwolenia na broń orzeczenia lekarskiego lub psychologicznego, z których wynikać będzie, że nie należy ona do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 2-4 ustawy o broni i amunicji, właściwy organ Policji ma obowiązek odmówić wydania pozwolenia na broń.

Obowiązujące przepisy stanowią, iż badanie lekarskie osoby ubiegającej się obejmuje ogólną ocenę stanu zdrowia, ze szczególnym uwzględnieniem układu nerwowego, stanu psychicznego, stanu narządu wzroku, słuchu i równowagi oraz sprawności układu ruchu. Lekarz przeprowadzający to badanie kieruje osobę ubiegającą się na badania psychiatryczne i okulistyczne, a jeżeli uzna to za niezbędne - na inne badania specjalistyczne lub pomocnicze. Natomiast badanie psychologiczne osoby ubiegającej się obejmuje w szczególności określenie poziomu rozwoju intelektualnego i opis cech osobowości, z uwzględnieniem funkcjonowania w trudnych sytuacjach, a także określenie poziomu dojrzałości społecznej tej osoby. Zakres badania psychologicznego może zostać rozszerzony, jeżeli psycholog przeprowadzający to badanie uzna to za niezbędne do prawidłowego określenia sprawności psychologicznej osoby ubiegającej się (art. 15a ust. 2 - 4).

Wyniki ww. badań stanowią podstawę wydania orzeczenia lekarskiego i psychologicznego (art. 15f i art. 15g ustawy). Kwalifikacje upoważnionych lekarzy i psychologów przeprowadzających badania określają przepisy art. 15b ust. 1 i art. 15c ust. 1, zaś rejestr upoważnionych lekarzy i psychologów prowadzi i aktualizuje właściwy komendant wojewódzki Policji (art. 15b ust. 2 i art. 15c ust. 2).

Zgodnie z art. 15h ust. 1 ustawy o broni i amunicji, od orzeczenia lekarskiego lub psychologicznego przysługuje odwołanie wnoszone na piśmie.

Uprawnienie do wniesienia odwołania posiada osoba ubiegająca się o pozwolenie na broń oraz komendant wojewódzki Policji właściwy ze względu na miejsce zamieszkania tej osoby (art. 15h ust. 2 ustawy).

Należy zauważyć, że kluczowy dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy przepis art. 15h ust. 3 cyt. ustawy wyraźnie stanowi, iż odwołanie wraz z jego uzasadnieniem wnosi się w terminie 30 dni od dnia doręczenia orzeczenia, za pośrednictwem lekarza lub psychologa, który wydał orzeczenie, do jednego z podmiotów odwoławczych, którymi są: (1) wojewódzkie ośrodki medycyny pracy, a w przypadku, gdy odwołanie dotyczy orzeczenia lekarskiego wydanego w wojewódzkim ośrodku medycyny pracy - instytuty badawcze w dziedzinie medycyny pracy, (2) jednostki służby medycyny pracy podmiotów leczniczych utworzonych i wyznaczonych przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, (3) podmioty lecznicze utworzone i wyznaczone przez Ministra Obrony Narodowej.

Orzeczenie lekarskie wydane w trybie odwołania jest ostateczne, o czym stanowi wprost przepis art. 15h ust. 7 ustawy o broni i amunicji.

W konsekwencji, w świetle brzmienia art. 15h ust. 7 cyt. ustawy, uznać trzeba, że organy Policji, będąc związane ostatecznym orzeczeniem lekarskim lub psychologicznym, nie mogą dokonywać ich oceny, czy też weryfikacji. Również w dotychczasowym orzecznictwie przyjmuje się zgodnie, że związanie organów Policji ostatecznym orzeczeniem lekarskim i psychologicznym wyklucza możliwość ich oceny w prowadzonych postępowaniach administracyjnych o wydanie lub cofnięcie pozwolenia na broń (por. m.in. wyroki NSA z dnia 17 marca 2005 r., sygn. akt OSK 1273/04, LEX nr 189224, czy też z dnia 11 stycznia 2013 r., sygn. akt II OSK 1663/11, LEX nr 1341568).

Jednakże, co warto w tym miejscu zauważyć, w art. 15i ustawy o broni i amunicji ustawodawca wprowadził instytucję kontroli wykonywania i dokumentowania badań lekarskich lub psychologicznych oraz wydawanych orzeczeń, do której uprawiony jest wojewoda właściwy ze względu na miejsce wydania orzeczenia lekarskiego lub psychologicznego.

Przechodząc do analizy stanu faktycznego niniejszej sprawy, wskazać należy, iż strona skarżąca, zwracając się w dniu [...] maja 2016 r. do Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z wnioskiem o wydanie pozwolenia na broń palną sportową, załączyła do wniosku stosowne orzeczenia, o których mowa w art. 15 ust. 3 ustawy o broni i amunicji, tj. zarówno orzeczenie lekarskie nr [...] z dnia [...] maja 2016 r., jak i orzeczenie psychologiczne nr [...] z dnia [...] maja 2016 r. Z obu przedłożonych przez skarżącego orzeczeń jednoznacznie wynikało, że brak jest przeciwwskazań do dysponowania przez niego bronią, gdyż nie należy on do osób, o których mowa w przepisie art. 15 ust. 1 pkt 2-4 ustawy.

W tej sytuacji, nie ulega wątpliwości, że Komendant Wojewódzki Policji w K. powziął wiedzę o wspomnianych wyżej orzeczeniach w dniu [...] maja 2016 r., a więc ustawowy termin do złożenia odwołania od tych orzeczeń, o którym mowa w przepisie art. 15h ust. 3 cyt. ustawy, upłynął w dniu [...] czerwca 2016 r.

Pomimo upływu owego terminu, Komendant Wojewódzki Policji w K. w dniu [...] września 2016 r. odwołał się do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K. zarówno od powyższego orzeczenia lekarskiego nr [...] z dnia [...] maja 2016 r., jak i orzeczenia psychologicznego nr [...] z dnia [...] maja 2016 r.

Następnie, pomimo bardzo wyraźnych zastrzeżeń prawnych, co do skuteczności złożonych przez organ Policji odwołań, którymi z Komendantem Wojewódzkim Policji w K. podzielił się zarówno Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w K. (vide: m.in. pismo Dyrektora Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K. z dnia [...] października 2016 r. - k. 155 akt administracyjnych, czy też pismo z dnia 29 listopada 2016 r. - k. 207 akt administracyjnych), jak i sam skarżący (vide: m.in. pismo skarżącego z dnia 8 grudnia 2016 r.), Komendant Wojewódzki Policji w K. wydał w dniu [...] grudnia 2016 r. decyzję odmawiającą wydania skarżącemu pozwolenia na broń palną, wskazując w uzasadnieniu rozstrzygnięcia, że skoro strona skarżąca nie zgłosiła się na badania lekarskie i psychologiczne w trybie odwoławczym, to uznać należy, iż przedłożone przez nią orzeczenie lekarskie nr [...] z dnia [...] maja 2016 r., jak również orzeczenie psychologiczne nr [...] z dnia [...] maja 2016 r. nie posiadają mocy dowodowej, a w konsekwencji, zachodzi podstawa do zastosowania art. 17 ust. 4 ustawy o broni i amunicji, zgodnie z którym właściwy organ Policji odmawia wydania pozwolenia na broń osobie, która nie przedstawiła orzeczenia lekarskiego i psychologicznego, o którym mowa w art. 15 ust. 3 cyt. ustawy.

Następnie, w wyniku rozpatrzenia odwołania strony skarżącej, Komendant Główny Policji, wydając zaskarżoną decyzję z dnia [...] lutego 2017 r. utrzymującą w mocy w/w decyzję organu pierwszej instancji, potwierdził wyraźnie, iż podstawą odmowy wydania skarżącemu pozwolenia na broń jest wyłącznie fakt, że "nie stawił się on na badania lekarskie i psychologiczne w trybie odwoławczym, a zatem postępowanie odwoławcze w sprawie orzeczenia lekarskiego i psychologicznego nie zostało zakończone z przyczyn leżących po jego stronie, co z kolei wypełnia przesłanki art. 17 ust. 4 w zw. z art. 15 ust. 3 ustawy o broni i amunicji".

Mając na względzie powyższe, uznać należy, że organy Policji obu instancji, wydając sporne decyzje administracyjne dopuściły się ewidentnego naruszenia obowiązujących w tej materii przepisów prawa materialnego zawartych w ustawie z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji, polegającego na wadliwej interpretacji przepisu art. 15h ust. 3 tej ustawy, a w konsekwencji nieprawidłowym ustaleniu, że w analizowanej sprawie zaszły przesłanki do odmowy wydania skarżącemu pozwolenia na broń palną na podstawie art. 17 ust. 4 cyt. ustawy, z uwagi na rzekome nieprzedstawienie przez skarżącego, jako wnioskodawcę, wymaganego orzeczenia lekarskiego i psychologicznego, o którym mowa w art. 15 ust. 3 wspomnianej ustawy.

Zdaniem Sądu, o ile zgodzić się należy ze stanowiskiem organów Policji, że w świetle dotychczas przyjętego stanowiska judykatury, wskazywano - co do zasady - że regulacja dotycząca czynności specjalistycznych, jakimi są niewątpliwie badania lekarskie i psychologiczne osób ubiegających się o pozwolenie na broń palną lub posiadających takie pozwolenie, stanowi procedurę odrębną od procedury administracyjnej, jako procedura o charakterze wpadkowym w postępowaniu o wydanie bądź cofnięcie pozwolenia na broń, która została uregulowana w sposób pełny i kompleksowy (por. m.in. wyroki NSA z dnia 17 marca 2005 r., sygn. akt OSK 1273/04, LEX nr 189224, z dnia 27 sierpnia 2010 r., sygn. akt II OSK 1315/09, z dnia 21 listopada 2012 r., sygn. akt II OSK 1292/11, czy też z dnia 13 sierpnia 2014 r., sygn. akt II OSK 1943/13, https://www.orzeczenia.nsa.gov.pl), to jednak trzeba wyraźnie wskazać, iż okoliczność ta nie ma jakiegokolwiek istotnego znaczenia dla oceny charakteru terminu, o którym mowa w art. 15h ust. 3 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji, a już z całą pewnością w żaden sposób nie świadczy o zasadności stanowiska organów Policji zaprezentowanego w analizowanej sprawie.

Otóż, w ocenie składu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie orzekającego w niniejszej sprawie, uznać należy, iż w świetle wyraźnego brzmienia art. 15h ust. 3 ustawy o broni i amunicji, nie można zgodzić się ze stanowiskiem organów Policji obu instancji zaprezentowanym w spornych decyzjach, jakoby termin 30-dniowy na wniesienie odwołania od doręczonego orzeczenia lekarskiego lub psychologicznego miał wyłącznie charakter instrukcyjny i w żaden sposób nie wiązał właściwego organu Policji, jako podmiotu uprawnionego do wniesienia odwołania, o którym mowa w art. 15h ust. 1 cyt. ustawy.

Zdaniem Sądu, zarówno z redakcji owych przepisów, jak i samej istoty regulacji wyrażonej w ustawie, wynika jednoznacznie, że wskazany w art. 15h ust. 3 cyt. ustawy termin do wniesienia odwołania wiąże zarówno jedną, jak i drugą stronę postępowania i musi być zachowany, by móc wywołać stosowny skutek proceduralny w postaci prawidłowego uruchomienia postępowania odwoławczego przed podmiotami wskazanymi w art. 15h ust. 3 pkt 1-3 ustawy o broni i amunicji.

W tej sytuacji, skoro nie ulega wątpliwości, że Komendant Wojewódzki Policji w K. powziął wiedzę o przedłożonych przez skarżącego orzeczeniach w dniu [...] maja 2016 r., to termin do skutecznego złożenia odwołania od tych orzeczeń upłynął w dniu 30 czerwca 2016 r. W konsekwencji, zgodzić się należy ze stanowiskiem zarówno strony skarżącej, jak i Dyrektora Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w K., wyrażonym w toku spornego postępowania, że złożenie przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. odwołań od przedłożonych przez skarżącego orzeczeń lekarskiego i psychologicznego z dnia [...] maja 2016 r., nastąpiło z prawie 3-miesięcznym opóźnieniem, a więc nie mogło zostać formalnie przyjęte do rozpoznania przez wspomniany podmiot odwoławczy (wojewódzki ośrodek medycyny pracy).

Jednocześnie, uznać należy, że pomimo, iż ustawa o broni i amunicji rzeczywiście nie przewiduje w swojej treści przepisów wprowadzających instrumenty służące do przywracania terminów, bądź wznowienia postępowania orzeczniczego (lekarsko-psychologicznego), to jednak organy Policji nie pozostają bezsilne w sytuacji, gdy powezmą (nawet po upływie terminu do odwołania) uzasadnioną wątpliwość, co do stanu zdrowia strony wnioskującej o wydanie pozwolenia na broń palną. Otóż, jak słusznie zauważył również Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w K., organ Policji może wówczas skorzystać w odpowiedni sposób z instrumentu prawnego, jaki przewidziany został przez ustawodawcę w art. 15 ust. 5 ustawy o broni i amunicji, zgodnie z którym, w przypadku ujawnienia okoliczności dostatecznie uzasadniających podejrzenie, że osoba posiadająca pozwolenie na broń należy do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 2-4, właściwy organ Policji może zobowiązać tę osobę do niezwłocznego poddania się badaniom lekarskim i psychologicznym i przedstawienia wydanych orzeczeń.

W tej sytuacji, mając na względzie przeprowadzoną powyżej analizę regulacji prawnych dotyczących trybu odwoławczego od orzeczeń, o których mowa w art. 15 ust. 3 ustawy o broni i amunicji, Sąd uznał, iż brak było jakiejkolwiek rzeczywistej podstawy materialnoprawnej do przyjęcia przez organy Policji tezy, że skarżący G. B. nie przedstawił orzeczenia lekarskiego i psychologicznego, o którym mowa w art. 15 ust. 3 cyt. ustawy.

Według Sądu, brak było również jakichkolwiek podstaw do przyjęcia w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Komendanta Głównego Policji tezy, że niestawienie się przez skarżącego na badania lekarskie i psychologiczne w trybie odwoławczym doprowadziło do sytuacji dającej podstawę do zastosowania przepisów art. 17 ust. 4 w zw. z art. 15 ust. 3 ustawy o broni i amunicji.

Mając powyższe na uwadze, Sąd uznał, iż w stanie faktycznym niniejszej sprawy organy Policji nie miały podstaw prawnych do zignorowania terminu przewidzianego w art. 15h ust. 3 ustawy o broni i amunicji, próbując wywieść taką podstawę jedynie z pewnej wykładni celowościowej, czy też systemowej, uwzględniającej rzekomo zarówno całość regulacji prawnych dotyczących udzielania pozwoleń na broń palną, jak również istotę reglamentacyjnego charakteru tych unormowań.

Według Sądu, przyjęcie takiego sposobu interpretacji unormowań ustawy o broni i amunicji, jaki proponują w tej sprawie organy Policji obu instancji, zmuszałby skład orzekający Sądu do uznania tych przepisów za unormowania sprzeczne z konstytucyjną zasadą określoności przepisów prawa, zawartą w treści zasady państwa prawnego (art. 2 Konstytucji RP), zgodnie z którą przepisy muszą być sformułowane w sposób poprawny, precyzyjny i jasny, zwłaszcza, gdy chodzi o ochronę praw i wolności oraz o sytuacje, gdy istnieje możliwość stosowania sankcji wobec obywatela (vide: wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 czerwca 2002 r., sygn. akt P. 13/01; patrz także /w:/ Jerzy Oniszczuk, Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej w orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego na początku XXI w., Zakamycze 2004, s. 237-257 i cyt. tam orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego).

W dniu wydawania obu spornych decyzji administracyjnych brak było bowiem jakichkolwiek podstaw, z których można byłoby jednoznacznie wynieść, iż termin z art. 15h ust. 3 ustawy o broni i amunicji - jako wyłącznie instrukcyjny - nie wiąże organów Policji, chcących zaskarżyć orzeczenie, o którym mowa w art. 15 ust. 3 tej ustawy.

W świetle powyższych ustaleń, należy uznać, iż organy obu instancji odmawiając wydania skarżącemu pozwolenia na broń palną - dopuściły się rażącego naruszenia zasady praworządności wyrażonej w przepisie art. 6 k.p.a. i art. 7 in principio k.p.a., oraz art. 7 Konstytucji RP.

Z zasady praworządności wynika nakaz, aby organy administracji publicznej opierały swoje decyzje administracyjne na odpowiednich przepisach prawa materialnego, nie tylko dopuszczających w ogóle wydanie w danej sprawie indywidualnego aktu administracyjnego, ale także wyznaczających w miarę dokładnie treść nakładanego na obywatela obowiązku lub uprawnienia.

W razie wątpliwości, co do rozumienia konkretnego przepisu prawa, właściwe jest stosowanie takiej wykładni, jaka najbardziej odpowiada zasadom wyrażonym w Konstytucji RP. Zdaniem Sądu, nie jest więc dopuszczalna taka interpretacja jakiegokolwiek przepisu prawa, która naruszałaby zagwarantowane konstytucyjnie prawa obywatelskie lub była sprzeczna z ratyfikowanymi przez Polskę aktami międzynarodowymi, a także pozostawała w sprzeczności z innymi przepisami obowiązujących ustaw. Jeżeli przepis szczególny wprowadza, dla określonych w nim sytuacji i w przewidzianych w nim warunkach, możliwość ograniczenia praw obywatela, stosowanie tego przepisu w drodze analogii do sytuacji innych, niż w nim wymienione, choćby nawet były to sytuacje zbliżone, jest niedopuszczalne (tak również m.in. R. Kędziora, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2005, s. 38 i powołane tam orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego).

Zdaniem Sądu, w prawie administracyjnym obowiązuje zharmonizowana z Konstytucją RP ogólna zasada, w myśl której wszelkie ograniczenia obywateli w zachowaniach zgodnych z ich wolą mogą wynikać wyłącznie z przepisów prawa. Ta podstawowa zasada działania administracji państwowej w praworządnym państwie oznacza, iż organ administracji publicznej wydający decyzję nie może nałożyć na obywatela obowiązku, ani odmówić mu przyznania uprawnienia, jeżeli nie wykaże, że upoważniają go do tego konkretne normy materialnego prawa administracyjnego (tak również A. Wróbel /w:/ M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Zakamycze 2005, s. 135 i powołany tam wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 listopada 1983 r., sygn. akt SA/Wr 510/83).

Niewątpliwie, uznać należy, że obywatel ma prawo oczekiwać, że w państwie prawa przepisy prawa będą jasne, jednoznaczne i zrozumiałe. Jeżeli jednak tak nie jest, to niejasności i wątpliwości co do treści przepisu prawa nie mogą być interpretowane na niekorzyść strony (vide: m.in. wyrok NSA z dnia 6 maja 1999 r., sygn. akt IV SA 27/97; podobnie: wyrok NSA z dnia 6 marca 1996 r., sygn. akt SA/Bk 95/95).

Zdaniem Sądu, w procesie stosowania prawa nierzadko może oczywiście powstać sprzeczność między zasadą celowego działania organu administracji publicznej (np. w niniejszej sprawie celem działania organów Policji było - generalnie słuszne zresztą - podjęcie próby zapewnienia bezpieczeństwa publicznego z uwagi na uzasadnione wątpliwości co do stanu zdrowia skarżącego) a obowiązkiem przestrzegania prawa przez ten organ. Nie wolno jednak organom administracji publicznej, wyposażonym w atrybuty władztwa publicznoprawnego (imperium), wykonywać swoje zadania (nawet te najbardziej istotne społecznie) kosztem naruszenia prawa, gdyż należy szukać drogi wykonania owych zadań w inny sposób, bez naruszania prawa lub spowodować zmianę przepisu prawnego poprzez zainicjowanie procesu legislacyjnego. Naruszenie bowiem praworządności wyrządza Państwu większą szkodę, niż niewykonanie poszczególnego zadania (tak również: m.in. L. Żukowski /w:/ Kodeks postępowania administracyjnego. Ustawa o Naczelnym Sądzie Administracyjnym, Wydawnictwa Prawnicze PWN, Warszawa 1999, s. 352).

W tej sytuacji, zdaniem Sądu, zgodzić się należy ze stanowiskiem, iż przy egzekwowaniu obowiązków określonych w prawie administracyjnym materialnym, czy też przy podejmowaniu decyzji odmawiających stronie pewnych uprawnień, bezwzględnie muszą być zachowane i przestrzegane przez organy administracji publicznej zasady interpretacji i stosowania norm ustawowych, które ukształtowane są przede wszystkim w oparciu o zasadę prymatu wykładni językowej przed innymi rodzajami wykładni.

W tej sytuacji należy - zdaniem Sądu - uznać, że działanie organów Policji obu instancji naruszało przepis art. 6 k.p.a., albowiem Komendant Wojewódzki Policji w K. byłby uprawniony do odmowy wydania skarżącemu pozwolenia na posiadanie broni palnej, na podstawie art. 17 ust. 4 ustawy o broni i amunicji, wyłącznie wtedy, gdyby rzeczywiście skarżący nie stawił się na badania lekarskie i psychologiczne zarządzone w trybie prawidłowo zainicjowanego postępowania odwoławczego. W niniejszej sprawie takiej podstawy jednak nie było, gdyż wspomniany organ Policji odwołał się od przedłożonych przez skarżącego orzeczeń z ewidentnym naruszeniem przepisu art. 15h ust. 3 cyt. ustawy.

Mając na względzie powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - działając na podstawie przepisów art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - orzekł, jak w sentencji wyroku.

Orzekając o kosztach postępowania, Sąd działał na podstawie art. 200 p.p.s.a. w zw. z art. 209 p.p.s.a.