Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 50/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2022-03-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 80 ust. 2, art. 77 ust. 1, art. 81 ust. 1, 2 i 3
journal: Dz.U. 2018 poz 2081
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Grzegorz Dudar, Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.), sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Protokolant st. sekretarz sądowy Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 10 marca 2022 r. sprawy ze skargi L. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] grudnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia oddala skargę


UZASADNIENIE

Skarga została wywiedziona na podstawie następujących okoliczności.

Wójt Gminy Ł., po ponownym rozpatrzeniu sprawy, decyzją z [...] listopada 2021 r., nr [...] ustalił środowiskowe uwarunkowania na realizację przedsięwzięcia polegającego na wykonaniu urządzenia do poboru wody podziemnej, realizowanego na terenie działki oznaczonej nr ewid. [...] w miejscowości P., wydaną po rozpatrzeniu wniosku z [...] kwietnia 2019 r. R. R. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą U. z siedzibą w P. Przedmiotowe przedsięwzięcie dotyczy budowy i eksploatacji studni wierconej nr 2 o charakterze awaryjnym na części działki nr [...]- obręb P.. Przedmiotowa studnia wiercona nr 2 będzie eksploatowana jako studnia awaryjna w zespole ze studnią wierconą nr 1 dla potrzeb U. w P.

Rozpoznając sprawę po raz pierwszy Wójt zakwalifikował przedsięwzięcie, na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 71) do przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko (§ 3 ust. 1 pkt 71). Następnie na podstawie art. 63 ust. 1 ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowiska (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 247,ze zm.; zwanej dalej u.o.o.ś.) stwierdził obowiązek przeprowadzeniu postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko i decyzją z [...] lutego 2021 r., nr [...] ustalił środowiskowe uwarunkowania realizacji planowanego przedsięwzięcia.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., po rozpatrzeniu odwołania L. G., decyzją z [...] marca 2021 r., nr [...] uchyliło w całości powyższą decyzję organu pierwszej instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ten organ. W uzasadnieniu wskazano, że zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy z 19 lipca 2019 r. o zmianie ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2019 r. poz. 1712), do spraw wszczętych i niezakończonych przed wejściem w życie ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe. To oznacza, że podstawę prawną prowadzenia postępowania i wydania zaskarżonej decyzji powinny stanowić przepisy ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowiska (Dz. U. z 2018 r. poz. poz. 2081.) oraz rozporządzenia Rady Ministrów z 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć - mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Organ pierwszej instancji wszczął postępowanie we wskazanym trybie, a następnie wraz z RDOS i autorem raportu nie wiadomo na jakiej podstawie i w jakim celu, stosował przepisy obecnie obowiązujące. Wskazano również, że raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko powinien zawierać opis analizowanych, co najmniej trzech wariantów jego realizacji: wariant proponowany przez wnioskodawcę, racjonalny wariant alternatywny, wariant najkorzystniejszy dla środowiska, a także uzasadnienie ich wyboru. Tymczasem w sprawie niniejszej autor raportu, przy aprobacie organu pierwszej instancji wskazał, że przedmiotowe przedsięwzięcie będzie realizowane w układzie jednowariantowym. W raporcie nie przewidziano alternatywnych sposobów zagospodarowania terenu i korzystania ze środowiska przyrodniczego. W ocenie SKO, wydający decyzję organ pierwszej instancji nie tylko nie dokonał weryfikacji raportu, ale i bezkrytycznie przyjął zawarte w nim ustalenia za swoje - przenosząc zawarte w nim zapisy do uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Nadto organ pierwszej instancji nie oceniły całego zebranego materiału dowodowego, w szczególności nie odniósł się do opinii organów uzgadniających i opiniujących przedsięwzięcie na podstawie art. 64 u.o.o.ś.

W wyniku ponownie prowadzonego postępowania organ pierwszej instancji, po uzyskaniu uzgodnień i opinii organów współdziałających, działając na podstawie art. 71 ust. 2 pkt 2, art. 75 ust. 1 pkt 4 oraz art. 82 i art. 85 ust. 1 ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko, a także § 3 ust. 1 pkt 71 rozporządzenia Rady Ministrów z 9 listopada 2010r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. 2016 r. poz. 71), ww. decyzją z [...] listopada 2021 r. ustalił środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na wykonaniu urządzenia do poboru wody podziemnej, realizowanego na terenie działki oznaczonej nr ewid. [...]w miejscowości P.. W punkcie 1 decyzji określono rodzaj i miejsce realizacji przedsięwzięcia. W pkt 2 określono - w kolejnych 21 podpunktach istotne warunki korzystania ze środowiska w fazie eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia, w tym w podpunkcie 11 wskazano, że eksploatacja studni nie może powodować niekorzystnych oddziaływań, jak również wykraczać poza granice działki, którą dysponuje inwestor, ani wpływać na zmianę stosunków wodnych na terenach sąsiednich. W następnym punkcie 3 decyzji w 2 podpunkcie określono wymagania dotyczące ochrony środowiska konieczne do uwzględnienia w dokumentacji wymaganej do wydania decyzji, w szczególności w projekcie budowlanym, w tym w ppkt 1 wskazano, że eksploatację studni wierconej nr 2 do poboru wody podziemnej na terenie U. w P. należy prowadzić jedynie w przypadku sytuacji awaryjnej, przy czym pobór wód podziemnych z przedmiotowego ujęcia nie może przekraczać Qmax/s. 0,027 m3/s, Qśr/d 1 200 m3/d i Qmax/r 380 000 m/rok. W dalszej kolejności w pkt 4 stwierdzono brak konieczności przeprowadzenia: oceny oddziaływania na środowisko przed rozpoczęciem realizacji przedsięwzięcia, zaś w pkt 5 i 6 stwierdzono, że wymogi w zakresie: przeciwdziałania skutkom awarii przemysłowych i ograniczania transgranicznego oddziaływania na środowisko nie dotyczą planowanego przedsięwzięcia. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazano, że wnioskodawca [...] września 2020 r. przedłożył raport oddziaływania na środowisko przedmiotowej inwestycji, który został uzupełniony [...] lipca 2021 r. Powyższy uzupełniony dokument został pozytywnie uzgodniony przez stosowne organy. W uzupełnionym raporcie inwestor przedstawił cztery warianty realizacji przedsięwzięcia, z których wariant inwestora uznano za najkorzystniejszy dla środowiska. Nadto na podstawie zgromadzonego materiału, stwierdzono, że najbliższa zabudowa mieszkaniowa znajduje się w odległości ok. 200 m w kierunku północno zachodnim od projektowanej studni wierconej nr 2, której przewidywana głębokość wyniesie ok. 79 m. W wyniku prowadzenia prac wiertniczych i budowlanych może wystąpić chwilowe pogorszenie warunków akustycznych oraz jakościowych powietrza w najbliższym otoczeniu. Natomiast podczas eksploatacji, przy proponowanym wariancie nie wystąpi oddziaływanie na powierzchnię ziemi a także nie wystąpią ruchy masowe ziemi, brak będzie oddziaływania na krajobraz, dobra materialne, oraz na obszary ochrony przyrody. W wyniku realizacji przedsięwzięcia nie dojdzie również do kumulowania oddziaływań z innymi istniejącymi przedsięwzięciami, gdyż studnie nr 1 i nr 2 ujmujące tę samą warstwę wodonośną będą pracowały naprzemiennie. Podniesiono również, że projektowane przedsięwzięcie nie wiąże się z wprowadzeniem zanieczyszczeń do wód podziemnych a pobór wody ze studni nie będzie przekraczał ustalonych zasobów ujęcia. W związku z powyższym nie przewiduje się wystąpienia negatywnych oddziaływań na realizacji celów środowiskowych określonych dla JCWPd.

Od powyższej decyzji odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. złożyła ponownie L. G., według której planowane przedsięwzięcie zlokalizowane ok. 7 m od działki nr [,,,], będącej jej własnością, osuszy w promieniu 250 m grunty całej jej działki. Uznała, że inwestor posiada możliwość zlokalizowania planowanej studni w odległości minimum 100 m od jej działki na działkach nr [...]lub [,,,]. Wskazała również, że inwestor nie posiada pozwolenia wodno-prawnego na pobór wód z planowanej studni. Dla planowanego przedsięwzięcia nie wykonano odwiertów geologicznych badających zasoby wód podziemnych, zaś te wykonane przed kilkudziesięcioma laty są nieaktualne. Wskazała również, że w uzupełnieniu raportu (str. 66 pkt 17) widnieje stwierdzenie, że przedmiotowa studnia nr 2 będzie eksploatowana wraz ze studnią nr 1 dla potrzeb U., to oznacza, że nie będzie to studnia awaryjna. Natomiast na str. 52 stwierdzono, że "każde ujęcie wody podziemnej narusza reżym hydrologiczny". Uzupełnienie raportu nie zawiera oceny wpływu przedsięwzięcia na: pola uprawne, wody gruntowe, konflikty społeczne. W związku z powyższym wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji lub oddalenie jej lokalizacji co najmniej o 200 m od jej gruntów rolnych.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. decyzją z [...] grudnia 2021 r. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu podano, że postępowanie środowiskowe sprowadza się do ustalenia, czy inwestycja w kształcie opisanym przez inwestora zagraża środowisku oraz czy spełnia wymagania i parametry w zakresie ochrony środowiska. Z przepisów ustawy środowiskowej wynika, że odmowa wydania decyzji środowiskowej następuje tylko w ściśle określonych przypadkach wskazanych przez ustawodawcę (art. 80 ust. 2, art. 77 ust. 1, art. 81 ust. 2, art. 81 ust. 3, art. 81 ust. 1 u.o.o.ś.), tj.:

- niezgodności lokalizacji z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Skoro na terenie projektowanej inwestycji nie obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania, to nie może być mowy o niezgodności z jego ustaleniami;

- odmowy uzgodnienia warunków realizacji bądź wydania negatywnej opinii przez organy wymienione w art. 77 ust. 1 ustawy, co nie miało miejsca w tym postępowaniu, gdyż RDOS oraz PPIS wydały pozytywne opinie (uzgodnienia);

- braku zgody wnioskodawcy na realizację przedsięwzięcia w innym wariancie. Z oceny oddziaływania na środowisko nie wynika zasadność realizacji przedsięwzięcia w innym wariancie, gdyż wariant najkorzystniejszy dla środowiska jest równoważny wariantowi przyjętemu przez wnioskodawcę, zaś proponowane rozwiązania techniczne i technologiczne oraz zabezpieczenia przed niekorzystnym oddziaływaniem inwestycji na środowisko przemawiają za podjęciem działań inwestycyjnych;

- gdy z oceny oddziaływania na środowisko wynika znacząco negatywne oddziaływanie na obszar Natura 2000 (taka sytuacja nie zaistniała);

- jeśli z oceny oddziaływania na środowisko wynika, że przedsięwzięcie może spowodować nieosiągnięcie celów środowiskowych, zawartych w planie gospodarowania wodami na obszarze dorzecza - co nie ma miejsca w przedmiotowej sprawie.

Podnieśno, że na skutek uchylania przez Kolegium decyzji wydawanej w niniejszej sprawie, Wójt wykonał szereg działań w ramach uzupełnienia materiału dowodowego, przeprowadził ponowną ocenę uzupełnionego raportu. Oceny tej dokonały także wyspecjalizowane organy, tj. RDOS i PPIS. W ocenie Kolegium, przedłożony uzupełniony raport jest poprawny zarówno pod względem formalnym (art. 66 ust. 1 i art. 68 ust. 1 u.o.o.ś.) jak i merytorycznym gdyż określony w nim zakres oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko (w odniesieniu do poszczególnych faz realizacji inwestycji), jest wystarczająco szeroki i uwzględnia aspekty technologiczne, prawne, organizacyjne oraz logistyczne inwestycji. Kolegium stwierdziło przy tym, że organ pierwszej instancji dopuścił do postępowania zainteresowanych oraz wykonał obowiązek niezbędnych (wskazanych w art. 33 i 38 u.o.o.ś.) obwieszczeń, co nie jest kwestionowane przez odwołującą.

W ocenie Kolegium, zebrany materiał dowodowy (w tym uzupełniony raport) pozwala na uznanie sprawy za wyjaśnioną wyczerpująco, a decyzję organu pierwszej instancji z [...] listopada 2021 r. za zgodną z prawem. Zaskarżona decyzja środowiskowa nie budzi istotnych zastrzeżeń z punktu widzenia jej zgodności z przepisami prawa, zwłaszcza z przepisami o postępowaniu wyjaśniającym. Co prawda prawną podstawę prowadzenia postępowania i wydania zaskarżonej decyzji powinny stanowić przepisy ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowiska (Dz. U. z 2018 r. poz. poz. 2081.) a nie tej samej ustawy w międzyczasie zmienianej (t.j. Dz. U. z 2021 r. ze zm.) lecz to przeoczenie nie miało żadnego wpływu na podjęte rozstrzygnięcie. W świetle powyższych ustaleń Kolegium stwierdziło, że decyzja organu pierwszej instancji nie zawiera wad mogących skutkować jej uchyleniem.

Odnosząc się szczegółowo do zarzutów odwołującej Kolegium wskazało, że organ pierwszej instancji zobowiązał inwestora do szeregu działań mających na celu ograniczenie negatywnych immisji na środowisko. Wbrew twierdzeniem odwołującej w pkt 17 uzupełnionego raportu (na wstępie) wskazano, że przedmiotowe przedsięwzięcie dotyczy budowy i eksploatacji studni wierconej nr 2 o charakterze awaryjnym na części działki nr [...]- obręb P.. Podobne wskazanie znajdują się w pkt 6 (str. 39) i wielu następnych - projektowana studnia nr 2 ma zostać wykonana jako studnia awaryjna i będzie stanowić zabezpieczenie rezerwy wody potrzebnej do funkcjonowania zakładu. Natomiast w zał. nr 14 będącym uzupełnieniem do raportu o oddziaływaniu na środowisko dot. budowy i eksploatacji studni wierconej nr 2 widnieje zapis "Przedmiotowe przedsięwzięcie dotyczy budowy studni wierconej o charakterze awaryjnym. W związku z tym, że w roku 2015 został odwiercony otwór studzienny oznaczony numerem 1, dla nowoprojektowanego otworu studziennego, a tym samym nowej studni o charakterze awaryjnym, nadano numer 2. Przedmiotowa studnia będzie eksploatowana w ramach ujęcia wody podziemnej na terenie U. w P., przy czym rolę studni podstawowej będzie pełniła studnia nr 1". Poziom wodonośny na przeważającej części obszaru jest izolowany od powierzchni terenu pakietem glin zwałowych. Jego zasilanie odbywa się na drodze przesączania się wód przez utwory słabo przepuszczalne. To oznacza, że to przedsięwzięcie, wbrew obawom odwołującej, nie będzie oddziaływało na wody gruntowe. Na str. 44-45 autor raportu stwierdził, z czym zgadza się Kolegium, że teren, na którym projektuje się przedmiotową studnię obejmuje grunty rolne. Planowane przedsięwzięcie spowoduje konieczność usunięcia i zwałowania warstwy gleby wraz ze związaną z nią integralnie florą i fauną w granicach na powierzchni ok. 5 m2. Prace te muszą być bezwzględnie wykonane. Natomiast na etapie eksploatacji studni wierconej nr 2 nie wystąpią jakiekolwiek niekorzystne oddziaływania na rośliny, zwierzęta, grzyby i siedliska przyrodnicze. Wskazano, że w marcu 2019 r. został opracowany projekt robót geologicznych w celu wykonania otworu studziennego nr 2 o charakterze awaryjnym. Projekt ten został zatwierdzony decyzją Marszałka Województwa P. w B. z [...] maja 2019 r., która uprawnia do realizacji prac objętych projektem, czyli wykonania otworu studziennego nr 2.

Kolegium powołując się na wyrok NSA (m.in.: II OSK 844/16 z 28 października 2016 r.; z 23 listopada 2010 r., II OSK 1848/10) stwierdziło, że raportowi o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko przysługuje szczególna wartość dowodowa, która wynika z kompleksowego charakteru analizy planowanego do realizacji przedsięwzięcia. Podważenie jego ustaleń mogłoby nastąpić jedynie, co do zasady, poprzez przedstawienie równie kompletnej analizy uwarunkowań przyrodniczych (tzw. kontrraportu), sporządzonej przez specjalistów dysponujący równie fachową wiedzą jak autorzy raportu, której wnioski pozostawałyby w rażącej sprzeczności do tych zawartych w raporcie przedłożonym przez inwestora. W takiej sytuacji, skoro organy administracji publicznej orzekające i współdziałające w sprawie niniejszej (Wójt, RDOŚ i PPIS) uznały, że przedłożony przez inwestora raport spełnia zarówno wymogi formalne (ustawowe) oraz sporządzony został w sposób rzetelny, a jego wnioski są logiczną konsekwencją wywodów w nim zawartych, to raport ten musiał zostać przyjęty jako podstawowy dowód w postępowaniu w sprawie o wydanie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedmiotowego przedsięwzięcia. Kolegium nie miało możliwości oceny kontrdowodu w postaci ekspertyzy lub innego raportu podważającego ustalenia raportu inwestora, gdyż odwołująca takiego dokumentu nie przedłożyła, ani innego dowodu, który zawierałby ustalenia i wnioski odmienne od tych zawartych w raporcie. Stąd odwołanie nie mogło być uwzględnione.

Skargę od tej decyzji do sądu administracyjnego wniosła L. G. i zarzuciła, że lokalizacja studni w odległości 7 m od jej działki rolniczej nr [,,,] spowoduje osuszenie jej gruntów, gdyż promień osuszania leja depresyjnego to 250 minimum. Skarżąca zarzuciła, że raport nie został uzgodniony z Wodami Polskimi a nadto brak jest powalenia wodno – prawnego dla studni nr 2. Pozwolenie takie wydają Wody Polskie od 2018 r. a nie Marszałek Województwa. Inwestor uzyskał takie pozwolenie z Wód Polskich w O. dla studni nr 1 na działce nr [,,,]. Nie uzyskał pozwolenia dla studni nr 2 na działce nr [,,,]. Decyzja Marszałka Województwa P. z [...] maja 2019 r. na budowę otworu studziennego nr 2 nie określa odległości w metrach od granicy z działka skarżącej i została wydana bez środowiskowych uwarunkowań. Zdaniem skarżącej inwestor może wybudować tę studnię przy zachowaniu odległości oddziaływania leja depresyjnego w połowie odległości 250 m a nie 7 m. Skarżąca podniosła, że projektowana studnia będzie pracowała naprzemiennie ze studnią nr 1, a więc nie będzie to studnia awaryjna. Podniosła przy tym, że mieszkańcy Podgórza są zbulwersowani dalszą rozbudową ubojni. Mają dość fetoru i hasłu. Zarzuciła także, że nie było badań geologicznych odnośnie zasobów wodnych, a na terenie istnieje ponad 20 studni głębionych dla ujęć wody.

Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Dodatkowo wskazano, że Wójt w piśmie z [...] kwietnia 2019 r. zwrócił się do PGWWP o wydanie opinii w sprawie obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko. W odpowiedzi w piśmie z 26 kwietnia 2019 r. wyrażono opinię, że nie istnieje obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.

W piśmie procesowym z 14 lutego 2022 r. uczestnik postępowania inwestor – R. R. ustosunkowując się do skargi wniósł o jej oddalenie. Inwestor podniósł przede wszystkim, że planowana studnia nr 2 ma charakter pomocniczy, a jej celem jest wyłącznie zapewnienie przedsiębiorstwu dostępu do wody w przypadku awarii (remontu) obecnie eksploatowanej studni nr 1. Obie studnie nigdy nie mogą być eksploatowane jednocześnie. Oznacza to, że studnia nr 2 nie będzie miała żadnego wpływu na stosunki wodne w tym osuszanie sąsiednich terenów. Zdaniem inwestora podnoszone w skardze zarzuty są dowolną polemiką skarżącej z oceną dokonaną przez organy, które wydając decyzję opierały się na raporcie oraz opiniach i uzgodnieniach wydanych przez organy współdziałające.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył co następuje.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem jej zarzuty i argumenty nie podważają legalności kwestionowanej decyzji.

Przedmiotem kontroli Sądu w sprawie niniejszej jest decyzja ustalająca środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia polegającego na budowie studni wierconej (oznaczonej nr 2) na działce nr [,,,], położonej w miejscowości P..

Jak trafnie podało SKO w uzasadnieniu kwestionowanej decyzji z przepisów ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko ( Dz. U. z 2018 r., poz. 2081) wynika, że odmowa wydania decyzji środowiskowej następuje tylko w ściśle określonych przypadkach wskazanych przez ustawodawcę (art. 80 ust. 2, art. 77 ust. 1, art. 81 ust. 1, 2 i 3 ustawy), tj.:

- niezgodności lokalizacji z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, co w niniejszej sprawie nie występuje, gdyż brak jest planu miejscowego;

- odmowy uzgodnienia warunków realizacji bądź wydania negatywnej opinii przez organy wymienione w art. 77 ust. 1 ustawy, co nie miało miejsca w tym postępowaniu, gdyż RDOŚ oraz PPIS wydały pozytywne opinie (uzgodnienia);

- braku zgody wnioskodawcy na realizację przedsięwzięcia w innym wariancie, co też nie miało miejsca w przedmiotowej sprawie, albowiem kwestionowana decyzja ustalająca środowiskowe uwarunkowania dla przedmiotowego przedsięwzięcia została wydana na skutek zgody inwestora na realizację inwestycji w wariancie najkorzystniejszym spośród innych wariantów alternatywnych,

- gdy z oceny oddziaływania na środowisko wynika znacząco negatywne oddziaływanie na obszar Natura 2000 - taka sytuacja nie zaistniała w sprawie niniejszej

- jeśli z oceny oddziaływania na środowisko wynika, że przedsięwzięcie może spowodować nieosiągnięcie celów środowiskowych, zawartych w planie gospodarowania wodami na obszarze dorzecza - taka sytuacja także nie zaistniała.

Podać należy, że decyzja środowiskowa służy ocenie następstw realizacji inwestycji dla środowiska, zwłaszcza zidentyfikowaniu negatywnych skutków wykonywania i późniejszej eksploatacji inwestycji oraz wskazaniu działań, które mają im zapobiec lub je zminimalizować do poziomu zgodnego z prawem.

Zauważyć też należy, że mimo, iż to na organie wydającym decyzję środowiskową spoczywa główny ciężar oceny dopuszczalności realizacji inwestycji z punktu widzenia ochrony środowiska, to jednak ustawodawca umożliwił mu wykorzystanie szeregu elementów pomocniczych tak, by jego ocena była wszechstronna i wieloaspektowa. Wskazanymi elementami są m.in. raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, który powinien spełniać wymagania określone w art. 66 ustawy; postępowanie wpadkowe uzgodnieniowe, w którym uzyskuje się opinie wyspecjalizowanych organów uzgadniających, także wydane po analizie przedłożonego przez inwestora raportu; zapewnienie udziału społeczeństwa na etapie przygotowywania i wydawania decyzji środowiskowej. Nadto, jeśli zdaniem organu w postępowaniu w sprawie oceny oddziaływania na środowisko nie jest możliwe zidentyfikowanie wszystkich następstw funkcjonowania przedsięwzięcia, to istnieje możliwość nałożenia obowiązku ponownej oceny oddziaływania na środowisko oraz wykonania analizy porealizacyjnej.

Wskazać trzeba, że jeżeli była przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, właściwy organ wydaje decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, biorąc pod uwagę:

1) wyniki uzgodnień i opinii, o których mowa w art. 77 ust. 1 ustawy;

2) ustalenia zawarte w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko;

3) wyniki postępowania z udziałem społeczeństwa;

4) wyniki postępowania w sprawie transgranicznego oddziaływania na środowisko, jeżeli zostało przeprowadzone.

Nie ulega również wątpliwości, że organ prowadzący postępowanie o wydanie decyzji środowiskowej nie jest zwolniony z obowiązku wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego, zebrania pełnego materiału dowodowego i jego oceny zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów (art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 K.p.a.).

Odnosząc powyższe do sprawy niniejszej wskazać trzeba, że zaskarżona decyzja środowiskowa nie budzi zastrzeżeń z punktu widzenia jej zgodności z przepisami prawa, zwłaszcza z przepisami o postępowaniu wyjaśniającym. Decyzja określa środowiskowe uwarunkowania dla inwestycji zaliczającej się do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko (§ 3 ust. 1 pkt 71 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2016 r., poz. 71).

Inwestor dwukrotnie przedstawiał raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Złożony po raz pierwszy raport był uzupełniany na skutek uchylenia decyzji przez SKO. Po uzupełniniu raportu zarówno Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Ł. (opinia z dnia [...].09.2021 r.) jak i Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w B. (postanowienie z dnia [...].10.2020 r. i pismo z dnia [...].08 2021 r.) uzgodniły pozytywnie realizację przedmiotowego przedsięwzięcia.

Zdaniem Sądu, obszerność materiału dowodowego uwzględnionego i przeanalizowanego przez organy uzgadniające, a następnie przez organy wydające decyzję środowiskową w obydwu instancjach, przełożyła się na rodzaj, liczbę oraz szczegółowość i zindywidualizowanie wymagań środowiskowych. Prawidłowo też wyniki uzgodnienia RDOŚ oraz opinii PPIS zostały przez organy orzekające w sprawie niniejszej uwzględnione zgodnie z wymogami art. 80 ust. 1 pkt 1 ustawy.

Podzielić należy pozytywną ocenę organów dotyczącą przedłożonego raportu. Jak wskazuje się w orzecznictwie, raport jest dokumentem prywatnym, ale opracowanym przez osoby posiadające wiadomości specjalne. Raportowi o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko przysługuje szczególna wartość dowodowa, która wynika z kompleksowego charakteru analizy przedsięwzięcia. Podważenie ustaleń raportu powinno nastąpić poprzez przedstawienie równie kompletnej analizy uwarunkowań środowiskowych (tzw. kontrraportu), której wnioski pozostawałyby w sprzeczności do tych zawartych w raporcie przedłożonym przez inwestora (vide: wyroki w sprawach: II OSK 844/16 z 28 października 2016 r.; II SA/Kr 795/16 z 19 września 2016 r., II SA/Sz 1496/15 27 kwietnia 2016 r. – dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl, powoływanej dalej w skrócie jako CBOSA). Inaczej rzecz ujmując, każdorazowe zarzuty i zastrzeżenia stron wobec ustaleń raportu nie mogą być gołosłowne, a powinny zostać wszechstronnie uzasadnione, przy czym największą przeciwwagę dla raportu stanowi dowód o równorzędnym ciężarze gatunkowym, tj. kontrraport (ekspertyza), która wskaże wady raportu inwestora lub nietrafność przyjętych w nim rozwiązań. Kontrdowód przeciwko specjalistycznemu raportowi powinien reprezentować wartość merytoryczną na co najmniej równym poziomie kompleksowości, a nie stanowić uwag negujących założenia w nim zawarte, niepopartych głębszą analizą (vide wyrok II SA/Bd 750/14 z 11 lutego 2015 r., CBOSA).

Istotne jest, że raport powinien zostać poddany ocenie przez prowadzące postępowanie organy, zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów, przy czym ocena ta nie może wkraczać w treść specjalistyczną raportu, której organ nie posiada. Rolą organu administracji publicznej jest więc ocena raportu pod kątem poprawności formalnej tj. zgodności treści raportu z przepisami określającymi sposób jego sporządzenia, logiki wywodów, weryfikacji sporządzenia raportu przez osobę uprawnioną. Sąd administracyjny także nie może poddawać ocenie merytorycznej ustaleń faktycznych raportu, jeśli ocena ta wymaga wiadomości specjalnych. Ocena sądu odnośnie raportu może dotyczyć tylko tego, czy raport jest kompletny i spójny oraz czy spełnia wymagania ustawowe (vide wyroki: II OSK 552/15 z dnia 29 listopada 2016 r.; II OSK 662/15 z dnia 29 września 2016 r.; II SA/Po 459/15 z dnia 16 września 2015 r.; II OSK 495/13 z dnia 28 sierpnia 2014 r. – CBOSA). Ocena przedłożonego raportu powinna w szczególności dotyczyć spełnienia przez niego warunków, o jakich mowa w art. 66 u.o.o.ś. oraz jego aktualności i rzetelności sporządzenia.

Prowadząc przedmiotowe postępowanie administracyjne organy dokonały wszechstronnej oceny raportu, zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej, natomiast nie miały okazji oceny kontrdowodu w postaci ekspertyzy lub innego raportu podważającego ustalenia raportu inwestora, gdyż taki nie został przedstawiony przez strony skarżące.

Zgodnie z treścią art. 66 ust. 1 pkt 5, 6, 6a i 7 u.o.o.ś., raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko powinien zawierać: opis analizowanych wariantów, w tym wariantu proponowanego przez wnioskodawcę oraz racjonalnego wariantu alternatywnego, wariantu najkorzystniejszego dla środowiska wraz z uzasadnieniem ich wyboru (pkt 5); określenie przewidywanego oddziaływania na środowisko analizowanych wariantów (pkt 6); porównanie oddziaływań analizowanych wariantów na przyrodę, ziemię, dobra materialne, zabytki, krajobraz wyszczególnione w pkt a-g przepisu 66 ust. 1 pkt 6a: uzasadnienie proponowanego przez wnioskodawcę wariantu, ze wskazaniem jego oddziaływania na środowisko (pkt 7). Wariantowanie ma służyć znalezieniu właściwych proporcji pomiędzy interesem wnioskodawcy, interesem innych osób oraz interesem publicznym. Analiza wariantowa może być przeprowadzona w różnym kontekście np.: lokalizacyjnym, technicznym, technologicznym.

W sprawie niniejszej, jak już wskazano powyżej, wariant przedstawiony przez inwestora stanowił podstawę wydania decyzji, jako wariant jednocześnie najkorzystniejszy dla środowiska (szczegółowo omówiony na str. 44, 58 raportu).

Sąd zdaje sobie sprawę z faktu, że zaskarżona decyzja, chociaż dotyczy budowy studni, to ma szerszy wydźwięk społeczny z tego powodu, że inwestycja jest związana z terenem, prowadzonej od wielu lat przez R. R., działalności gospodarczej U.. Sądowi wiadomym jest, z urzędu, że ta działalność stanowi (w różnych aspektach) przedmiot sporów sąsiedzkich i licznych spraw sądowych.

Natomiast, w tejże sprawie należy przyznać rację organom, że nie zachodziły żadne przeszkody prawne, by odmówić inwestorowi wydania decyzji środowiskowej w zakresie budowy studni.

Ustosunkowując się do zarzutów skargi, Sąd stwierdza, że są one pozbawione racji w świetle oceny zebranego materiału dowodowego i obowiązujących przepisów prawnych.

Działka skarżącej o nr [,,,] graniczy z działką nr [,,,], na której ma być posadowiona sporna studnia w odległości 7 m od granicy. Działka skarżącej nie jest zabudowana, ma charakter rolny (ok.3,30 ha powierzchni), na której uprawiany jest aktualnie rzepak (wyjaśnienia pełnomocnika skarżącej złożone na rozprawie).

Sąd nie podziela zarzutu skargi, iż budowa studni spowoduje osuszanie gruntów działki skarżącej w promieniu 250 m. Jak wynika z raportu, studnia ma mieć głębokość ok. 79 m. Promień czerpalności wody studziennej ok 250 m (" promień osuszania") będzie występował na głębokości poniżej 18m i nie będzie miał negatywnego wpływu na wegetację roślin na działce skarżącej, , ponieważ system korzeniowy roślin uprawnych nie przekracza głębokości 1m i jest zasilany wodą z opadów atmosferycznych infiltrującą w podłoże gruntowe. Woda podziemna występująca na głębokości 18 m i niżej nie jest wykorzystywana przez roślinność.

Warunki hydrologiczne terenu i ich oddziaływanie w obrębie spornej studni zostały dokładnie opisane w Raporcie biegłego M. T. (str. 113 i n... akt administracyjnych). Sąd nie widzi podstaw do negowania stanowiska biegłego tym bardziej, że skarżąca nie przedstawiła przeciwdowodu, poprzestając jedynie na własnych przypuszczeniach i niczym nie popartych przewidywaniach.

Podobna sytuacja dotyczy zarzutu, że sporna studnia, oznaczona nr 2, nie będzie studnią awaryjną, a może działać łącznie z istniejącą już studnią nr 1.

Sąd podziela stanowisko organów, że jest to wywód sprzeczny z dokumentacją sprawy. Otóż zarówno w uzasadnieniach decyzji organów obu instancji, a głównie z Raportu jednoznacznie wynika że studnia nr 2 będzie awaryjna względem, wybudowanej w 2016 r., studni nr 1. Oznacza to, że studnie nie będą pracować w tym samym czasie tylko naprzemiennie. Wynika to zarówno z decyzji jak i z Raportu, gdzie na str.60 nie przewidziano oddziaływania kumulatywnego dwóch studni, a ich zamienną eksploatację.

Zarzuty nie posiadania przez inwestora pozwolenia wodnoprawnego oraz zezwolenia na roboty geologiczne nie są uzasadnione. Projekt robót geologicznych na wykonanie otworu studziennego awaryjnego nr 2 został zatwierdzony decyzją z [...].05.2019 r. Marszałka Województwa P., przy czym zastrzeżenie skarżącej o braku wiedzy na ten temat , nie stanowią elementu rozpatrywania niniejszej sprawy. Natomiast pozwolenie wodnoprawne nie poprzedza decyzji środowiskowej. Potrzeba jego wydania będzie następnym etapem, poprzedzającym decyzję o pozwoleniu na budowę.

Jeśli chodzi o stanowisko Wód Polskich, to w postępowaniu środowiskowym nie jest ono konieczne. Nie mniej jednak organ ten był poinformowany przez Wójta o możliwości zajęcia stanowiska. Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w B., pismem z dnia [...].04.2019 r. stwierdził, że nie widzi potrzeby przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko inwestycji w postaci studni wierconej nr 2. Wody Polskie będą miały okazję zapoznać się z problematyką, w zakresie własnych kompetencji, podczas ewentualnego wydawania decyzji wodnoprawnej.

Sugerowanie przez skarżącą w piśmie z dnia [...].02.2022 r., że po wybudowaniu studni powstanie myjnia samochodowa a ścieki będą spływać na jej działkę – jest gołosłowne bo celem postępowania było awaryjne zabezpieczenie w wodę istniejącego przedsiębiorstwa. Skarżąca odwołuje się też do protestów mieszkańców, które rzeczywiście wystąpiły w początkowym etapie postępowania środowiskowego. Jednakże skarga do sądu (jak też odwołanie) została wniesiona tylko przez skarżącą.

Odnośnie ujawnionego w sprawie konfliktu społecznego (art. 80 ust. 1 pkt 3 ustawy) podać należy, że skład orzekający w sprawie niniejszej podziela stanowisko zaprezentowane w wyroku z dnia 20 grudnia 2013 r. w sprawie II OSK 1620/12 (CBOSA), że "celem postępowania, w którym wydaje się decyzje o środowiskowych uwarunkowaniach, jest możliwie najlepsze zabezpieczenie środowiska przed negatywnym oddziaływaniem inwestycji a nie jej zablokowanie". Zatem protesty społeczne kierowane przeciwko inwestycji należy dogłębnie ocenić, by poznać ich powód, jednak wystąpienie protestów nie powoduje automatycznie, że organ powinien uzyskać społeczną akceptację przedsięwzięcia. W sytuacji stawiania zamierzeniu inwestycyjnemu konkretnych zarzutów popieranych dowodami i podnoszenie istotnych dla oceny oddziaływania na środowisko okoliczności należy je wyjaśnić, co w sprawie niniejszej uczyniono i ocena ta nie budzi wątpliwości. Należy podkreślić, że przedmiotem niniejszego postępowania była przyszła inwestycja w postaci budowy studni. Natomiast konflikty społeczne istnieją od czasu budowy U. i każda decyzja, obejmująca inwestycje zlokalizowane na jej terenie, jest przedmiotem odrębnego procedowania.

Mając powyższe na względzie skargę oddalono na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2022 r., poz. 329).