Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 1267/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2012-02-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6342 Przyznanie uprawnień kombatanckich oraz przyznanie uprawnień dla wdów /wdowców/ po kombatantach
Hasła tematyczne: Kombatanci
Skarżony organ: Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1 ust. 2  pkt 3
journal: Dz.U. 2002 nr 42 poz 371
law: Ustawa z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Wiesław Czerwiński Sędziowie: Sędzia WSA Anna Klotz (spr.) Sędzia WSA Grażyna Malinowska-Wasik Protokolant Katarzyna Kloska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 8 lutego 2012 r. przy udziale Prokuratora Prokuratury [...] w B. W. K. sprawy ze skargi J. M. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] września 2011 r. nr [...] w przedmiocie przyznania uprawnień kombatanckich oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2011 r., nr [...], Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, na podstawie art. 127 § 3 i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.; powoływanej dalej jako "k.p.a.") oraz art. 1 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (t. j.: Dz. U. z 2002 r., Nr 42, poz. 371 ze zm.; powoływanej dalej jako "ustawa o kombatantach"), po ponownym rozpatrzeniu sprawy J. M. utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] sierpnia 2011 r., nr [...], którą odmówiono w/w wnioskodawcy przyznania uprawnień kombatanckich.

W/w rozstrzygnięcie zostało wydane w następującym stanie faktycznym.

W dniu [...] sierpnia 2011 r. wpłynął do Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniosek J. M. o przyznanie uprawnień kombatanckich określonych w ustawie o kombatantach. Wnioskodawca stwierdził, że w okresie od stycznia 1943 r. do końca 1945 r. współdziałał z oddziałem Armii Krajowej wykonując czynności kurierskie polegające na przenoszeniu rozkazów, żywności i amunicji, a także "stojąc na czatach" w czasie spotkań uczestników ruchu oporu. W okresie powojennym był wielokrotnie karany i represjonowany przez władze komunistyczne za swoją działalność w czasie wojny i poglądy polityczne, co trwało do czerwca 1986 r. Represje polegały na tym, iż w okresie aktywności zawodowej był wskutek nacisków ze strony lokalnych władz PZPR wielokrotnie zwalniany z zajmowanych stanowisk w zakładach pracy i nie otrzymywał przysługujących mu przydziałów mieszkaniowych. W załączonym do wniosku życiorysie wnioskodawca wskazał ponadto, że w 1964 r. postawiono mu zarzut "sabotażu", ponieważ złamało się kilka spośród wykonanych przez niego 200 sztuk drzewców do flag narodowych ZSRR, wywieszonych na trasie przejazdu ministra Zawadzkiego przez T. W okresie prowadzenia własnego zakładu stolarskiego (lata 1982-1986) natrafił natomiast na trudności przy zakupie materiałów, narzędzi i maszyn potrzebnych do produkcji, a także miały miejsce częste wizyty funkcjonariuszy Milicji Obywatelskiej w jego zakładzie, co związane było z zatrudnianiem przez niego osób związanych z "Solidarnością." J. M. podkreślił jednocześnie, że nigdy nie był aresztowany ani skazany wyrokiem sądowym.

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 r., nr [...], Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, na podstawie art. 1 ust. 2 pkt 3 oraz art. 22 ust. 1 ustawy o kombatantach, odmówił J. M. przyznania uprawnień kombatanckich.

W uzasadnieniu w/w decyzji wskazano, iż strona nie przedstawiła dowodów działalności kombatanckiej lub podlegania represjom w rozumieniu art. 1-4 ustawy o kombatantach, w związku z czym nie ma podstaw do przyznania jej uprawnień kombatanckich. Organ zwrócił uwagę, że ponieważ strona podczas wojny miała zaledwie 11-15 lat., z uwagi na wiek nie mogła pełnić służby w Armii Krajowej, lecz co najwyżej mogła dorywczo wykonywać na rzecz tej organizacji czynności pomocnicze. Podkreślono, iż przy ocenie czy okoliczność przedstawiona we wniosku spełnia warunki art. 1 ust. 2 pkt 3 ustawy o kombatantach oparto się m.in. na powszechnie dostępnych źródłach historycznych. Wynika z nich jednoznacznie, iż Związek Walki Zbrojnej, przekształcony w 1941 r. w Armię Krajową, był częścią Polskich Sił Zbrojnych podlegających przebywającemu na emigracji Naczelnemu Dowództwu. Dla ZWZ-AK podstawowe znaczenie miała zaś Instrukcja gen. Kazimierza Sosnkowskiego z dnia 4 grudnia 1939 r., która w punkcie 5 stanowiła, iż członkiem ZWZ może być każdy Polak, poczynając od wieku lat 17-stu. W późniejszym okresie granicę wieku dla osób wstępujących obniżono do ukończenia 16 roku życia.

Pismem z dnia [...] sierpnia 2011 r. J. M. zwrócił się do Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczącej przyznania mu uprawnień kombatanckich. Wskazał, że w latach 1943-1945 pełnił funkcję małego kuriera dostarczającego przesyłki do oddziału Armii Krajowej, co należy uznać za działanie w ramach tej organizacji. Jego działalność w czasie wojny została potwierdzona zeznaniami świadków R. P. - członka Szarych Szeregów, oraz C. M., ur. [...].[...].1922 r. we wsi Ł., gmina M. (przypadkowa zbieżność nazwisk). W latach powojennych był zaś represjonowany przez władze komunistyczne za odmowę wstąpienia do PZPR. W latach 1957-1959, gdy pracował na podstawie nakazu pracy w Zasadniczej Szkole Zawodowej w W., mieście oddalonym od jego miejsca zamieszkania o 280 km, dotknęły go represje opisane w życiorysie, potwierdzone zeznaniami świadka T. K. Natomiast w okresie zatrudnienia w Z. D. Z. w T., tj. w latach 1962-1970, postawiono mu zarzut "sabotażu", w wyniku czego na mocy prawomocnego wyroku sądowego został skazany na karę 1 roku pozbawienia wolności w zawieszeniu na dwa lata. Strona wyjaśniła, że wzmiankę o skazaniu wykreślono z rejestru po 10 latach, w związku z czym nie ma obecnie żadnego dowodu potwierdzającego fakt skazania. W styczniu 1982 r. wypowiedziano mu zatrudnienie w P. Z. M., co było rezultatem odmowy przekazania władzom listy członków koła "Solidarności", które powstało w Zakładzie w T.. Z kolei w latach 1982-1986, w okresie prowadzenia własnego zakładu stolarskiego, doświadczał ciągłej inwigilacji ze strony Milicji Obywatelskiej i nie otrzymywał przydziałów ani zamówień, co utrudniało mu prowadzenie działalności. Wnioskodawca ocenił, że powyższe fakty dowodzą tego, iż doznał represji i prześladowań ze strony władz komunistycznych.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wydał wskazaną na wstępie decyzję z dnia [...] września 2011 r., nr [...].

Organ wyjaśnił, że w myśl art. 1 ust. 2 pkt 3 ustawy o kombatantach za działalność kombatancką uznaje się pełnienie służby w polskich podziemnych formacjach i organizacjach, w tym w działających w ramach tych organizacji oddziałach partyzanckich w okresie wojny 1939-1945. Z regulacji tej wynika, iż przesłanką decydującą o tytule do przyznania uprawnień kombatanckiej jest "służba", nie zaś jakakolwiek "współpraca". Z pojęciem "służby" nierozerwalnie wiążą się takie elementy jak: fakt zaprzysiężenia, przynależność organizacyjna, podporządkowanie służbowe, wyznaczenie służbowego stanowiska i wykonywanie zakreślonych czynności.

Wskazując na powyższe Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych ocenił, iż wnioskodawca w toku postępowania nie uprawdopodobnił żadnej przesłanki niezbędnej do potwierdzenia okoliczności pełnienia służby w oddziale partyzanckim. Strona poza oświadczeniami świadków nie przedstawiła żadnych dowodów na potwierdzenie pełnienia służby w organizacji AK. Zwrócono uwagę, że pomoc przy przenoszeniu żywności, odzieży itd. nie może być utożsamiana z pełnieniem służby w polskich podziemnych formacjach i organizacjach w rozumieniu przepisu art. 1 ust. 2 pkt 3 ustawy o kombatantach. Działalność taka stanowiła jedynie cenną pomoc świadczoną dobrowolnie i okazjonalnie organizacjom ruchu oporu, która nie była wymuszana ani rozliczana według zasad dyscypliny wojskowej obowiązującej żołnierzy ugrupowań konspiracyjnych. Tym samym w pełni uzasadnione jest przyjęcie, iż J. M. nie pełnił służby w Armii Krajowej, lecz co najwyżej współpracował okresowo z wymienioną organizacją wykonując na jej rzecz czynności pomocnicze. Z orzecznictwa sądów administracyjnych wynika zaś, że sama współpraca z organizacją nie może być podstawą do przyznania uprawnień kombatanckich.

Podkreślono ponadto, że strona mogła ubiegać się o przyznanie uprawnień kombatanckich już na początku lat 90-tych XX wieku, gdy istniały większe możliwości w zakresie udowodnienia wskazywanych przez nią okoliczności. Organ ocenił, iż w rozpatrywanej sprawie dowody z zeznań świadków dotyczące zdarzeń sprzed około 60-ciu lat mają niską wartość dowodową ze względu na znaczny upływ czasu, subiektywizm świadków i wykazywany przez nich zamiar pomocy w uzyskaniu świadczeń związanych ze statusem kombatanta.

Na ostateczną decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych J. M. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, domagając się uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia.

Skarżący podniósł, iż organ odmawiając mu przyznania uprawnień kombatanckich oparł się wyłącznie na przepisie art. 1 ust. 2 pkt 3 ustawy o kombatantach, natomiast nie rozważył możliwości przyznania mu wnioskowanych uprawnień na podstawie innych przepisów, które za wystarczającą przesłankę do przyznania uprawnień kombatanckich uznają uczestniczenie w działaniach określonych formacji zbrojnych. Wskazując na powyższe wnioskodawca podkreślił, że uczestniczył w działaniach oddziału Armii Krajowej zgodnie z jego potrzebami i wyznaczoną mu rolą (zadaniami) w latach 1943-1945, mając wówczas 6-8 lat. Zaznaczył, iż polecenia otrzymywał nie tylko od rodziców, lecz również od członka AK E.M.. Skarżący zwrócił również uwagę, że Związek Więźniów Politycznych i Represjonowanych Okresu Stalinowskiego 1939-1956 z siedzibą w Kaliszu, którego jest członkiem, wystawił mu rekomendację popierającą jego starania o przyznanie uprawnień kombatanckich. W wystawionej rekomendacji w/w Związek komisyjnie potwierdził, że mogą mu zostać przyznane uprawnienia kombatanckie w oparciu o art. 4 ustawy o kombatantach - za czyny związane z walką o suwerenną Polskę. Skarżący wyjaśnił, iż we wniosku o przyznanie uprawnień kombatanckich nie określił podstawy prawnej swojego żądania, pozostawiając tę kwestię do oceny właściwej instytucji.

Wnioskodawca ocenił, iż przedstawił wystarczające dowody inwigilacji oraz represji stosowanych wobec jego osoby przez władze komunistyczne, m.in. złożone przez siebie oświadczenie i życiorys, oświadczenia świadków T. K. i S. T., wypowiedzenie umowy o pracę w P. Z. M. ze stycznia 1982 r., wypowiedzenie warunków pracy i płacy w O. S. i R. w T..

Skarżący zaznaczył, iż niezasadne są sugestie organu o tym, jakoby zamierzał wyłudzić od Państwa pieniądze składając wniosek o przyznanie uprawnień kombatanckich po prawie 20 latach od momentu pojawienia się możliwości uzyskania takich uprawnień. Podkreślił, że w rezultacie tego, iż dotychczas nie wnosił o przyznanie mu uprawnień kombatanckich, Państwo Polskie zaoszczędziło kilkadziesiąt tysięcy złotych.

Ponadto skarżonemu organowi zarzucono niestosowanie się do przepisów art. 139 oraz art. 220 § 1 k.p.a.

W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniósł o jej oddalenie, powtarzając argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

W piśmie procesowym z dnia [...] grudnia 2011 r. skarżący zwrócił uwagę, że ustawodawca w treści ustawy o kombatantach używa przemiennie słów: "udział", "uczestniczenie", "pełnienie służby". Świadczyć to może o szerszym interpretowaniu ustawy, a nie jej zawężaniu, co usilnie czyni Urząd do Spraw Kombatantów. Wyjaśnił, iż w swoich pismach użył sformułowania "współdziałanie z oddziałem AK", ponieważ uważał, że pełnienie funkcji łącznika czy też kuriera w formacji oddziału AK nie jest zadaniem pierwszoplanowym. Jednak w szerszym aspekcie sprawy między "współdziałaniem" a "pełnieniem służby" należy postawić znak równości. Podkreślił również, że w skoszarowanych jednostkach wojska też istnieją mniej istotne funkcje pełnione przez żołnierzy, np. kucharz, stolarz itp. Wnioskodawca zaznaczył ponadto, że jego działalność w oddziale AK obejmowała wszystkie elementy wskazujące na pełnienie służby. Wskazał, iż był zaprzysiężony, a dodatkowo przed wykonaniem ważniejszego zadania (np. przenoszenia amunicji) składał przyrzeczenie, powtarzał hasło i odzew, otrzymywał instrukcje, jak się zachować w czasie wykonywania zadania. Przynależał organizacyjnie zawsze do tego samego oddziału AK i był podporządkowany służbowo E.M., który wydawał mu rozkazy i polecenia. Miał również wyznaczone stanowisko służbowe - pełnił rolę kuriera, łącznika oraz "stał na czatach", używając pseudonimu "M". Ponadto wyznaczano mu zadania, które stale wykonywał przez okres 3 lat (1943 -1945).

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Zgodnie z przepisami art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Analogiczne unormowanie zawarte zostało w przepisie art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. Oznacza to, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, a więc jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę nie może zatem zmienić zaskarżonego rozstrzygnięcia.

W ocenie sądu, przy wydaniu kwestionowanej decyzji nie doszło do naruszenia przepisów, które w myśl art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., skutkować winno jej uchyleniem. Przedmiotem niniejszego postępowania jest legalność zaskarżonej decyzji Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] września 2011r.utrzymująca w mocy decyzję pierwszoinstancyjną odmawiającą przyznania uprawnień kombatanckich. Podstawę prawną tego rozstrzygnięcia stanowią przepisy ustawy z dnia 24 stycznia 1991 roku o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz.U. z 2002 roku, nr 42, poz. 371 ze zm.), a w szczególności art. 1 ust. 2 pkt 3 oraz art. 22 cyt. ustawy.

Stosownie do treści art. 21 ust. 1 ustawy o kombatantach uprawnienia określone w ustawie przysługują osobie, która uzyska decyzję potwierdzającą działalność wymienioną w art. 1 ust. 2 i w art. 2 albo fakty, o których mowa w art. 4, posiada obywatelstwo polskie lub posiadała je w okresie działalności kombatanckiej bądź w okresie podlegania represjom, z zastrzeżeniem ust. 2 art. 21 tej ustawy. O spełnieniu powyższych warunków, po myśli art. 22 ust. 1 cyt. ustawy, orzeka Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych lub osoby przez niego upoważnione, na podstawie udokumentowanego wniosku zainteresowanej osoby oraz rekomendacji stowarzyszenia właściwego dla określonego rodzaju działalności kombatanckiej lub represji.

Skarżący we wniosku o przyznanie uprawnień kombatanckich oświadczył , że w okresie od [...] stycznia 1943r. doi 1944r. do końca 1945r. współpracował z oddziałami Armii Krajowej- jako mały kurier. W opisie działalności podał, że pełnił funkcję doręczyciela przesyłek. Były to paczki z żywnością , amunicją i szyfrogramy. Powyższa działalność skarżącego w czasie okupacji potwierdzają również świadkowie. Sąd ani organy nie kwestionują oświadczeń skarżącego oraz świadków.

Podkreślić jednak należy, że działalność w charakterze kuriera, czy łącznika na polecenie rodziców, czy nawet członków AK nie jest w rozumieniu ustawy działalnością kombatancką, ani też działalnością uznawaną za działalność kombatancką. Ustawa o kombatantach enumeratywnie w art. 1 ust. 1 wyraźnie określa kto jest w rozumieniu ustawy kombatantem. Kombatantami są osoby, które brały udział w wojnach, działaniach zbrojnych i powstaniach narodowych, wchodząc w skład formacji wojskowych lub organizacji walczących o suwerenność i niepodległość Rzeczypospolitej Polskiej.

W art. 1 ust. 2 pkt od 1 do 7 ustawy wymienione zostały sytuacje , które uznawane są za działalność kombatancką. Pełnienie służby w AK uznawane jest za działalność na podstawie art. 1 ust. 2 pkt 3 ustawy. Chodzi mianowicie o pełnienie służby w polskich podziemnych formacjach i organizacjach, w tym w działających w ramach tych organizacji oddziałach partyzanckich w okresie wojny 1939-1945.

Organ z uwagi na szeroki zakres wniosku skarżącego był zobligowany zbadać zaistnienie przesłanek przyznania uprawnień kombatanckich opisanych przez skarżącego.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wprost wypowiedział się , że strona nie przedstawiła dowodów działalności kombatanckiej lub podlegania represjom w rozumieniu art. 1-4 ustawy.

Organ zatem badał , czy można przyznać skarżącemu uprawnienia w związku zapisanymi we wniosku sytuacjami potwierdzającymi działalność kombatancką i represje okresu powojennego.

W ocenie Sądu stanowisko organu odpowiada przepisom prawa.

Żadna z przesłanek wymienionych w art. od 1 do 4 ustawy nie uprawnia skarżącego do przyznania uprawnień kombatanckich. Art. 4 ust. 1 ustawy stanowi, że przepisy ustawy stosuje się również do osób, które podlegały represjom wojennym i okresu powojennego.

Represje opisane przez skarżącego we wniosku nie stanowią represji opisanych w powyższym przepisie. Ponieważ represjami w rozumieniu ustawy są np. okresy przebywania z przyczyn politycznych, narodowościowych, religijnych i rasowych w hitlerowskich więzieniach, obozach koncentracyjnych i ośrodkach zagłady (art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. a). Bądź w więzieniach lub innych miejscach odosobnienia na terytorium Polski na mocy skazania w latach 1944-1956, na podstawie przepisów wydanych przez władze polskie, przez sądy powszechne, wojskowe i specjalne albo w latach 1944-1956 bez wyroku - za działalność polityczną bądź religijną, związaną z walką o suwerenność i niepodległość

Z akt sprawy nie wynika, aby skarżący przebywał w więzieniu lub innym miejscu odosobnienie. Brak stanowiska organu co do represji okresu powojennego doznanych przez skarżącego nie ma wpływu na wynik sprawy. Sad bowiem na podstawie art. 134 p.p.s.a orzeka na podstawie akt sprawy. Analiza materiału dowodowego w tym oświadczenia skarżącego i świadków nie potwierdzają, aby skarżący doznał represji w rozumieniu ustawy, a tylko takie dają podstawy do przyznania uprawnień.

Odnośnie zaś podnoszonych przez skarżącego okoliczności pełnienia funkcji łącznika w organizacji konspiracyjnej Sąd zauważa, iż uprawnienia kombatanckie wywodzi się z działalności kombatanckiej rozumianej jako służba w ruchu oporu tożsamej z prowadzeniem w sposób zorganizowany i systematyczny działalności skierowanej przeciwko okupantowi. Taka działalność wiązała się z przynależnością do określonej formacji, wyrażającej się w podporządkowaniu służbowym, wyznaczeniu stanowiska służbowego i wykonywaniu zakreślonych czynności. Nieodzownym elementem pozwalającym na stwierdzenie istnienia podporządkowania jest uprzednie złożenie przysięgi. Wyżej wskazana forma działań w ramach oddziałów partyzanckich utworzonych na wzór wojskowy i stosujących dyscyplinę wojskową była odmienna od aktywności osób świadczących dobrowolnie i okazjonalnie pomoc organizacji oporu, która to pomoc nie była jednak ani wymuszana ani też rozliczana według zasad dyscypliny, obowiązującej żołnierzy ugrupowań konspiracyjnych. Z twierdzeń skarżącego nie sposób wywieść, iż w istocie odbył on służbę, pojmowaną jak wyżej, która dałaby mu podstawę do uzyskania uprawnień kombatanckich.

Sąd rozumie, że dramatyczne przeżycia skarżącego w czasie wojny oraz przekonanie o podleganiu represjom z przyczyn politycznych wpłynęły na jego sytuację życiową. Współpraca z oddziałami AK jako kurier , czy łącznik jest godna pochwały . Jednak należy zauważyć, iż skarżący nie zdołał udowodnić swoich twierdzeń w postępowaniu przed organem. Oświadczenie strony może być dowodem w sprawie, to jednak jego wiarygodność podlega ocenie, a więc w przypadku niemożności weryfikacji tego oświadczenia nie może ono stanowić wyłącznej podstawy do stwierdzenia, że skarżący istotnie pełnił służbę w polskich podziemnych formacjach i organizacjach. Oświadczenia stron, stosownie do art. 75 § 2 K.p.a., mogą jedynie zastąpić inne dowody i to tylko w sytuacjach nie budzących wątpliwości, a zatem organ mógłby poprzestać na odebraniu od strony oświadczenia, gdyby nie rodziło ono zastrzeżeń co do jego zgodności z rzeczywistym przebiegiem wydarzeń. Warto jednocześnie podnieść, że oświadczenie strony nie ma charakteru szczególnego środka dowodowego, a w razie powziętej niepewności okoliczność faktyczna stwierdzona w oświadczeniu może być poddana ocenie z użyciem innych środków dowodowych.

W ocenie Sądu skarżący jednak nie wskazał okoliczności, które dałyby podstawę do przyznania uprawnień kombatanckich.

Biorąc powyższe pod uwagę, sąd stwierdził, iż organ w sposób wyczerpujący dokonał ustaleń wszystkich okoliczności, od jakich w świetle ustawy uzależnione jest przyznanie uprawnień kombatanckich, a podniesionych przez skarżącego.

Natomiast argument organu, iż skarżący dopiero po ponad 60 latach od zakończenia wojny rozpoczął starania o uzyskanie uprawnień nie jest prawnie relewantny i nie znajduje oparcia w przepisach analizowanej ustawy.

Reasumując stan faktyczny przedmiotowej sprawy został właściwie ustalony zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów w świetle dyspozycji art. 75 § 1 k.p.a. w związku z art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Skarżący jako dziecko 5- 7 letnie ( urodził się w 193[...]r. , był łącznikiem w okresie 1943-1945) nie mógł pełnić służby w AK lecz mógł pomagać tej organizacji podziemnej, co także zasługuje na wyróżnienie i szacunek. Natomiast nie był członkiem AK co wymagałoby potwierdzenia – złożenia stosownej przysięgi, podporządkowania służbowego, wyznaczenia służbowego stanowiska i wykonywania określonych obowiązków wynikających z rozkazów przełożonych. Ponadto tego rodzaju służba wymagała także posiadania przez skarżącego stosownego pseudonimu jak i stopnia wojskowego, ze stałym przydziałem mobilizacyjnym oraz poddaniem rozkazom i regułom odpowiedzialności dyscyplinarnej ukształtowanej na wzór wojskowy. Dlatego też tylko osoby w określonym wieku, ze względu na osiągnięty poziom rozwoju psychofizycznego mogły taką służbę pełnić. Ponadto z wyłączeniem okresu Powstania Warszawskiego w świetle obowiązującej w Armii Krajowej Instrukcji gen. Kazimierza Sosnkowskiego z dnia 4 grudnia 1939 r., członkiem ZWZ-AK mógł być Polak (Polka), którzy ukończyli 17 rok życia, przy czym później granicę wieku dla osób wstępujących do organizacji obniżono do 16 lat.

Pogląd powyższy został utrwalony w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego. W wyroku z dnia 4 października 2010r. sygn. akt II OSK 1408/10 NSA wypowiedział się, że powinna to być służba w ruchu oporu prowadzona w sposób zorganizowany, jak i systematyczny i skierowana przeciw okupantowi, a nie tylko dobrowolna i okazjonalna pomoc realizowana przez 12-letnie dziecko.

Nie ma wpływu na wynik sprawy błędnie podany wiek w uzasadnieniu decyzji w okresie okupacji. Na podstawie daty urodzenia skarżącego można ustalić ,że był on w omawianym okresie dzieckiem 5-7 letnim. Ponadto należy dodać, ze przynależność do Związku Więźniów Politycznych i Represjonowanych Okresu Stalinowskiego 1939-1956 nie daje uprawnień z ustawy o kombatantach. Sąd nie posiada również uprawnień do prostowania rekomendacji ww Związku.

W konsekwencji, nie stwierdziwszy podstaw prawnych do wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.