Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 7/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-07-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6170 Adwokaci i aplikanci adwokaccy
Hasła tematyczne: Zawody prawnicze
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 78h ust. 1, ust. 9 i 12, art. 78e ust. 2 i ust. 4
journal: Dz.U. 2015 poz 615
law: Ustawa z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze - tekst jedn.
article: art. 138 par. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Pamela Kuraś - Dębecka Sędziowie Sędzia WSA Urszula Wilk (spr.) Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Protokolant sekr. sąd. Jarosław Kielczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 lipca 2016 r. sprawy ze skargi A. S. na uchwałę Komisji Egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości w celu rozpatrzenia odwołań od wyników egzaminu adwokackiego z dnia [...] października 2015 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu adwokackiego oddala skargę w całości


UZASADNIENIE

Komisja Egzaminacyjna II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości w celu rozpatrzenia odwołań od wyników egzaminu adwokackiego (w skrócie: "Komisja Odwoławcza") decyzją z [...] października 2015 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 78h ust. 1, ust. 9 i 12 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. – Prawo o adwokaturze (Dz.U. z 2015 r., poz. 615, z późn. zm.) w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267, z późn. zm.), dalej: "k.p.a.", po rozpatrzeniu odwołania A. S. (dalej: "Zdająca" lub "skarżąca") od uchwały nr [...] Komisji Egzaminacyjnej nr [...] do przeprowadzenia egzaminu adwokackiego w 2015 r. z siedzibą w L. (w skrócie: "Komisja Egzaminacyjna") z [...] kwietnia 2015 r. ustalającej negatywny wynik egzaminu utrzymała w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie.

Do wydania powyższej uchwały doszło na podstawie następujących ustaleń:

Zdająca przystąpiła do egzaminu adwokackiego przed Komisją Egzaminacyjną, która uchwałą z [...] kwietnia 2015 r. ustaliła negatywny wynik egzaminu adwokackiego z uwagi na uzyskanie ocen niedostatecznych z zadań egzaminacyjnych z zakresu prawa gospodarczego oraz prawa administracyjnego.

Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem, Zdająca złożyła do Komisji Odwoławczej odwołanie, w którym zarzuciła ustalenie negatywnego wyniku egzaminu adwokackiego w zakresie zadań z prawa gospodarczego i administracyjnego z naruszeniem zasad oceny prac egzaminacyjnych oraz pominięcie obowiązującej gradacji ocen. Zdająca wniosła o uchylenie zaskarżonej uchwały Komisji Egzaminacyjnej i zmianę na pozytywne cząstkowych ocen z prac egzaminacyjnych z zakresu prawa gospodarczego i administracyjnego.

Przywołaną na wstępie uchwałą z [...] października 2015 r. Komisja Odwoławcza utrzymała w mocy zaskarżone orzeczenie Komisji Egzaminacyjnej, przy czym uznała, że jedynie zadanie z zakresu prawa administracyjnego zasługuje na zmianę oceny z negatywnej na pozytywną. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ przedstawił zasady rozpatrywania odwołań od uchwał Komisji Egzaminacyjnej oraz zasady oceny prac egzaminacyjnych.

Odnosząc się do pracy egzaminacyjnej z zakresu prawa administracyjnego, Komisja Odwoławcza stwierdziła, że sformułowana w toku egzaminu skarga zachowuje wymogi formalne, zawiera poprawne wnioski o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, wstrzymanie wykonania aktu administracyjnego oraz o zwrot kosztów postępowania. Organ zauważył, że uzasadnienie zawiera enigmatyczne wywody dotyczące naruszenia art. 15 i art. 139 k.p.a. Ponadto Komisja Odwoławcza za poprawny uznała język pracy egzaminacyjnej. Organ przyznał Zdającej rację, że spośród sześciu możliwych zarzutów w pracy egzaminacyjnej podniesiono trzy zarzuty, w tym dwa w pełni prawidłowe. Komisja Odwoławcza w konsekwencji uznała, że praca egzaminacyjna z zakresu prawa administracyjnego przygotowana przez Zdającą zasługiwała na ocenę pozytywną.

Jednocześnie odnosząc się do pracy egzaminacyjnej z zakresu prawa gospodarczego, Komisja Odwoławcza uznała, że Zdająca nie wykazała, że pozwani powinni byli zgłosić wniosek o ogłoszenie upadłości, czego nie uczynili, pomimo iż w zadaniu były wskazane okoliczności świadczące o stanie niewypłacalności. W ocenie organu przygotowany pozew budzi wątpliwości w zakresie lakoniczności stanowiska powoda i braku jego dostatecznego umotywowania. Komisja Odwoławcza odnotowała, że dokonanego wyboru konkretnych pozwanych nie poparto argumentacją pozwalającą na przyjęcie, iż Zdająca zrozumiała istotę odpowiedzialności w trybie art. 299 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz.U. z 2013 r., poz. 1030, z późn. zm.), dalej: "k.s.h.". Organ zwrócił uwagę, że uzasadnienie pozwu sprowadza się do powtórzenia okoliczności faktycznych będących treścią zadania egzaminacyjnego, przy lakonicznych wywodach merytorycznych uzasadniających wniesienie pozwu i braku informacji umożliwiających zorientowanie się jaki był właściwy czas na zgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości spółki B. W ocenie Komisji Odwoławczej okoliczność ta dowodzi niewiedzy w zakresie przesłanek odpowiedzialności członków zarządu spółki z o.o. za jej zobowiązania w trybie art. 299 k.s.h.

Za istotny błąd Komisja Odwoławcza uznała również brak prawidłowego sformułowania wniosku o udzielenie zabezpieczenia przez nieokreślenie sposobu zabezpieczenia oraz sumy zabezpieczenia. Organ odnotował, że w treści pozwu Zdająca wnosząc o udzielenie zabezpieczenia, odesłała w tym zakresie do załącznika do pozwu, którego to załącznika nie sporządziła. W ocenie Komisji Odwoławczej błędy te dowodzą istotnych braków wiedzy odwołującej w zakresie postępowania o udzielenie zabezpieczenia, przy czym za pozbawiony znaczenia organ uznał fakt, że stwierdzone braki mają charakter braków formalnych, do których usunięcia pełnomocnik zostałby wezwany w trybie art. 130 § 1 k.p.c.

Zdaniem Komisji Odwoławczej egzaminatorzy trafnie wytknęli Zdającej uchybienia w zakresie formułowania żądania zasądzenia odsetek za opóźnienie. Organ uznał, że brak wyliczenia odsetek za okres od [...] stycznia 2015 r. do [...] lutego 2015 r. nie może być usprawiedliwiony okolicznością braku kalkulatora, przy czym błąd ten w opinii Komisji Odwoławczej nie ma istotnego znaczenia dla ogólnej oceny pracy egzaminacyjnej odwołującej. Organ odnotował przy tym, że Zdająca nie skapitalizowała prawidłowo odsetek i nie wskazała, od jakiej daty domaga się zasądzenia odsetek za opóźnienie od kwoty 203.526 zł powiększonej o skapitalizowane odsetki za okres od [...] stycznia 2015 r. do [...] lutego 2015 r., co było kolejnym uchybieniem pracy egzaminacyjnej.

Komisja Odwoławcza uznała, że wystawiona przez jednego z egzaminatorów negatywna ocena z zakresu prawa gospodarczego nie była nadmiernie surowa w świetle art. 78e ust. 2 i art. 78d ust. 1 Prawa o adwokaturze. Organ zauważył, że Zdająca popełniła wskazane przez egzaminatorów błędy, a ich waga dowodzi, iż nie jest ona przygotowana do samodzielnego i należytego wykonywania zawodu adwokata, w tym nie posiada w wystarczającym stopniu wiedzy z zakresu prawa i umiejętności jej praktycznego zastosowania. Zdaniem Komisji Odwoławczej stwierdzone w obu ocenach pracy egzaminacyjnej pozytywne aspekty rozwiązania zadania egzaminacyjnego nie równoważą istotnych braków pracy egzaminacyjnej i dowodzą niedostatecznej wiedzy prawniczej Zdającej. W konsekwencji w ocenie organu praca egzaminacyjna nie zasługiwała na ocenę dostateczną.

Na wskazaną uchwałę zdająca wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzuciła naruszenie:

1) art. 78d ust. 1 w zw. z art. 78e ust. 2 Prawa o adwokaturze przez jego niewłaściwe zastosowanie sprowadzające się do błędnego ustalenia wyniku części III egzaminu adwokackiego polegające na niezastosowaniu skali ocen prac egzaminacyjnych;

2) art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. przez nieodniesienie się do wszystkich zarzutów skarżącej i niezajęcie stanowiska czy sporządzenie projektu pozwu jest trafnym rozwiązaniem zadania egzaminacyjnego.

Uzasadniając powyższe zarzuty, skarżąca wskazała, że zaskarża uchwałę w całości, kwestionując jednakże ustalenie w zakresie wyniku egzaminu z prawa gospodarczego. W ocenie Zdającej kluczowe dla prawidłowego rozwiązania kazusu było rozstrzygnięcie czy należy wnieść pozew, czy sporządzić opinię o jego niezasadności, a nie bezbłędne sporządzenie wniosku o zabezpieczenie, gdyż jego niezgłoszenie bądź błędne sformułowanie mogło jedynie wpłynąć na wysokość oceny, a nie jej dyskwalifikację. Skarżąca podkreśliła przy tym, że w pracy egzaminacyjnej prawidłowo oceniła konieczność przygotowania wniosku o zabezpieczenie.

Zdająca zwróciła także uwagę na fakt, że egzamin zdawany był stresującym zdarzeniem odbiegającym od warunków życia codziennego i pisany był pod presją czasu, co m.in. nie pozwoliło na wyliczenie bez pomocy kalkulatora kwoty skapitalizowanych odsetek i wymusiło przedstawienie jej w sposób opisowy.

Skarżąca nie podzieliła zarzutu, że błędnie zaniechała powołania dowodów na okoliczność, że pozwani powinni byli zgłosić wniosek o ogłoszenie upadłości. Zdająca wskazała przy tym, że ciężar dowodu okoliczności egzoneracyjnych spoczywa na pozwanym a nie powodzie i obowiązkiem powoda zgłaszającego roszczenie o odszkodowanie na podstawie art. 299 k.s.h. jest jedynie wskazanie istnienia zobowiązania, bezskuteczności egzekucji wobec spółki oraz legitymacji biernej pozwanych, u której podstaw leży okoliczność sprawowania przez nich funkcji członka zarządu spółki.

Zdająca podniosła przy tym, że uchybienia stwierdzone przez egzaminatorów sprawdzających pracę egzaminacyjną nie naruszały interesu powódki, gdyż byłyby objęte wezwaniem do uzupełnienia braków formalnych pozwu.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko wyrażone w zaskarżonej uchwale.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga podlega oddaleniu, gdyż zaskarżona uchwała nie narusza prawa.

Na wstępie należy pokreślić rolę sądu administracyjnego, który nie jest trzecią komisją egzaminacyjną ani nie jest rodzajem superarbitra, gdyż nie zastępuje organów powołanych przez Ministra Sprawiedliwości w ich kompetencjach oceny zakwestionowanej pracy, lecz jedynie bada czy organ nie dopuścił się rażących uchybień, czy dysponował niezbędnym materiałem dowodowym, uzasadniającym rozstrzygnięcie sprawy i czy dokonał wszechstronnej oceny okoliczności faktycznych istotnych dla takiego rozstrzygnięcia.

Postępowanie związane z egzaminem adwokackim regulują przepisy art. 78d – art. 78i Prawa o adwokaturze. Zgodnie z art. 30 ust. 2 ustawy z dnia 13 czerwca 2013 r. o zmianie ustaw regulujących wykonywanie niektórych zawodów (Dz.U. z 2013 r., poz. 829) zakres, tryb i sposób przeprowadzenia egzaminu adwokackiego i radcowskiego w latach 2014 i 2015 odbywa się na podstawie ustaw zmienianych w brzmieniu dotychczasowym, z tym że egzaminy nie będą obejmowały zadania polegającego na rozwiązaniu testu.

Egzamin adwokacki polega na sprawdzeniu przygotowania prawniczego osoby przystępującej do egzaminu adwokackiego do samodzielnego i należytego wykonywania zawodu adwokata.

Zadanie z zakresu prawa gospodarczego polega na przygotowaniu umowy albo sporządzeniu pozwu, wniosku lub apelacji, a w przypadku uznania, że jest brak podstaw do ich wniesienia, na sporządzeniu opinii prawnej w oparciu o akta lub przedstawiony stan faktyczny opracowane na potrzeby egzaminu.

Egzaminatorzy dokonują oceny każdej z części egzaminu adwokackiego z zastosowaniem następującej skali ocen:

1) oceny pozytywne:

a) celująca (6),

b) bardzo dobra (5),

c) dobra (4),

d) dostateczna (3);

2) ocena negatywna – niedostateczna (2).

Oceny rozwiązania każdego z zadań dokonują niezależnie od siebie dwaj egzaminatorzy z dziedzin prawa, których dotyczy praca pisemna, jeden spośród wskazanych przez Ministra Sprawiedliwości, drugi spośród wskazanych przez Naczelną Radę Adwokacką, biorąc pod uwagę w szczególności zachowanie wymogów formalnych, zastosowanie właściwych przepisów prawa i umiejętność ich interpretacji, poprawność zaproponowanego przez zdającego sposobu rozstrzygnięcia problemu z uwzględnieniem interesu strony, którą zgodnie z zadaniem reprezentuje. Oceny rozwiązania zadania z części piątej egzaminu adwokackiego dokonują niezależnie od siebie dwaj egzaminatorzy wyznaczeni przez przewodniczącego komisji egzaminacyjnej, jeden spośród wskazanych przez Ministra Sprawiedliwości, drugi spośród wskazanych przez Naczelną Radę Adwokacką, biorąc pod uwagę w szczególności zachowanie wymogów formalnych, zastosowanie właściwych przepisów prawa i umiejętność ich interpretacji, poprawność zaproponowanego przez zdającego sposobu rozstrzygnięcia problemu z uwzględnieniem interesu publicznego.

Każdy z egzaminatorów sprawdzających pracę pisemną wystawia ocenę cząstkową i sporządza pisemne uzasadnienie wystawionej oceny cząstkowej i przekazuje je niezwłocznie przewodniczącemu komisji egzaminacyjnej, który załącza wszystkie uzasadnienia ocen cząstkowych dotyczące prac zdającego do protokołu przebiegu egzaminu adwokackiego. Ostateczną ocenę z pracy pisemnej dotyczącej danego zadania z części egzaminu adwokackiego stanowi średnia ocen cząstkowych przyznanych przez każdego z egzaminatorów przy czym: oceny pozytywne to: celująca – jeżeli średnia arytmetyczna wystawionych ocen wynosi od 5,51 do 6,00; bardzo dobra – jeżeli średnia arytmetyczna wystawionych ocen wynosi od 4,51 do 5,50; dobra – jeżeli średnia arytmetyczna wystawionych ocen wynosi od 3,51 do 4,50; dostateczna – jeżeli średnia arytmetyczna wystawionych ocen wynosi od 3,00 do 3,50; ocena negatywna – niedostateczna – jeżeli średnia arytmetyczna wystawionych ocen wynosi poniżej 3,00. Pozytywny wynik z egzaminu adwokackiego otrzymuje zdający, który z każdej części egzaminu adwokackiego otrzymał ocenę pozytywną.

Podkreślić przy tym należy, że różnicowanie ocen pozytywnych (od dostatecznej do celującej) nie oznacza, iż błędy popełnione w rozwiązaniu zadania, świadczące o niespełnieniu podstawowych kryteriów określonych w art. 78e ust. 2 Prawa o adwokaturze, mogą być kwalifikowane w ramach stopniowalności oceny pozytywnej. A zatem, że wprowadzenie wielostopniowej skali ocen sprawia, iż możliwe jest uzyskanie pozytywnej oceny z części od drugiej do piątej egzaminu adwokackiego, mimo istnienia błędów w zakresie, czy to dochowania wymogów formalnych, czy materialnoprawnych, czy też nieuwzględnienia interesu strony, którą zdający zgodnie z zadaniem reprezentuje. Pogląd ten pozostaje w sprzeczności z ustawowym celem egzaminu adwokackiego, bowiem tylko spełnienie wszystkich ustawowych kryteriów zaproponowanego rozwiązania uprawnia oceniających do przejścia do skali ocen pozytywnych (por. m.in. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 29 kwietnia 2011 r., sygn. akt VI SA/Wa 225/11, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 marca 2013 r., sygn. akt II GSK 2333/11, oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 10 lipca 2012 r., sygn. akt II GSK 195/12 www.orzeczenia.nsa.gov.pl)

Zdaniem Sądu Komisja Odwoławcza opisała pracę skarżącej z zakresu prawa gospodarczego, wskazując na uchybienia, które w jej ocenie nie kwalifikowały tego zadania na ocenę pozytywną. Organ odniósł się również w sposób wystarczający do zarzutów podnoszonych w odwołaniu od uchwały Komisji Egzaminacyjnej, uzasadniając swoją opinię co do poprawności dokonanej oceny i wykazując niezasadność podniesionych zarzutów. Tym samym za nietrafny Sąd uznał zarzut naruszenia art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a.

Sąd w składzie orzekającym uznał stanowisko Komisji Odwoławczej za prawidłowe. Nie dokonując oceny pracy skarżącej, lecz wyłącznie mając ją na uwadze, jako stan faktyczny sprawy, należy podzielić argumentację Komisji Odwoławczej, co do istotnych jej stwierdzeń. Wnioski organu zostały wyciągnięte po przeprowadzeniu postępowania w oparciu o istniejący materiał dowodowy w sprawie i właściwie uzasadnione. Trafne wywody merytoryczne zawarte w zakwestionowanej uchwale pozwalają na pominięcie i nieprzytaczanie w tym miejscu ponownie argumentów dotyczących mankamentów pracy z zakresu prawa gospodarczego sporządzonej przez skarżącą. W ocenie Sądu, uzasadnienie zaskarżonej uchwały wskazuje na to, że ocena rozwiązania zadania z zakresu prawa gospodarczego została dokonana w aspekcie zachowania wymogów formalnych, prawidłowości zastosowanych przepisów prawa i umiejętności ich interpretacji.

Komisja Odwoławcza prawidłowo w ocenie Sądu wywiodła, że sporządzona przez skarżącą praca egzaminacyjna zawiera mankamenty, w tym niewskazanie przez Zdającą jaki był właściwy czas na zgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości spółki wymienionej w zadaniu egzaminacyjnym oraz brak prawidłowego sformułowania wniosku o udzielenie zabezpieczenia przez nieokreślenie sposobu zabezpieczenia oraz sumy zabezpieczenia, których waga stanowi o nieprawidłowym rozwiązaniu tego zadania i świadczy o niewystarczającym przygotowaniu egzaminowanej do wykonywania zawodu adwokata. W konsekwencji wadliwość sporządzonej przez skarżącą pracy egzaminacyjnej uzasadniała otrzymanie przez nią oceny niezaliczającej tej części egzaminu adwokackiego.

W tym miejscu należy przypomnieć, że dla oceny pracy nie ma znaczenia, jakie ewentualne decyzje procesowe podjąłby sąd, w tym w szczególności w zakresie usunięcia braków pisma procesowego w trybie art. 130 k.p.c. Odnotować bowiem należy, że przy ocenie pracy egzaminacyjnej istotnym jest to, czy zdający prawidłowo ocenił problem oraz czy przy prawidłowym zastosowaniu przepisów właściwie skonstruował pismo procesowe, uzasadnił je i sformułował odpowiednie wnioski. Zauważyć przy tym należy, że przepis art. 78e ust. 2 Prawa o adwokaturze nie przewiduje przyznania określonej liczby punktów za zachowanie wymogów formalnych, prawidłowe zastosowanie przepisów i ich interpretację czy też poprawność zaproponowanego rozstrzygnięcia problemu, które gwarantowałoby uzyskanie oceny pozytywnej, pomimo nieuzyskania niezbędnego poziomu w pozostałych aspektach pracy. Tym samym dopuszczalne jest przyznanie oceny negatywnej pracy, która zawierała prawidłową propozycję rozwiązania i wskazywała na konieczność wniesienia pozwu, ale z uwagi na uchybienia w zakresie zastosowanych przepisów prawa, ich interpretacji bądź zaproponowanego rozwiązania niewystarczająco chroniącego interesy reprezentowanej strony. Przygotowanie pracy egzaminacyjnej poprawnej co do kierunku proponowanego rozwiązania, ale zawierającej istotne błędy i uchybienia wskazuje, że zdający nie jest przygotowany do samodzielnego i należytego wykonywania zawodu adwokata.

Sąd wskazuje, że celem egzaminu adwokackiego jest przede wszystkim sprawdzenie umiejętności stosowania przepisów prawa w odniesieniu do konkretnego stanu faktycznego, stanowiącego zadanie egzaminacyjne. Podkreślić należy, że w myśl materialnej podstawy rozstrzygnięcia, podany w zadaniach z zakresu prawa gospodarczego stan faktyczny realizował cel egzaminu adwokackiego. Art. 78d ust. 1 Prawa o adwokaturze, określając zakres przedmiotowy egzaminu, kładł nacisk na sprawdzenie przygotowania prawniczego zdającego do samodzielnego i należytego wykonywania zawodu adwokata. W związku z tym wymagania stawiane zdającym nie przewidują odmiennego ich traktowania od takiego, jakiemu poddaje się czynnego zawodowo adwokata. Dlatego zdająca wykazując się wiedzą prawniczą, powinna także wykazać się właściwym przygotowaniem do samodzielnego i należytego wykonywania zawodu adwokata. Należy w tym miejscu odnotować, że wiedza w zakresie prawidłowego i zupełnego zastosowania odpowiednich przepisów prawa jest gwarantem właściwego wykonywania zawodu i na te okoliczności zwróciła uwagę Komisja Odwoławcza. Egzamin adwokacki jest dla predestynującego do zawodu adwokata ostatnim sprawdzianem jego umiejętności. Zdaniem Sądu, skoro więc zdanie egzaminu adwokackiego ma uprawniać do wykonywania zawodu adwokata, zatem sporządzany na tym egzaminie projekt winien odpowiadać wymogom przepisów prawa, aby mógł funkcjonować w obrocie prawnym, jako środek skuteczny oraz należycie chroniący interesy strony reprezentowanej przez profesjonalnego pełnomocnika. W ocenie Sądu zdający powinien w toku egzaminu wykazać się zdobytą wiedzą i nabytymi umiejętnościami w zakresie poprawnego formułowania pism procesowych i stosowania poszczególnych instytucji prawnych w tym m.in. odpowiedzialności członków zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością wynikającej z art. 299 k.s.h. Ocenie egzaminatorów muszą zatem podlegać wszystkie elementy projektu pisma procesowego sporządzanego przez zdającego na pisemnym egzaminie adwokackim, a stwierdzone uchybienia i błędy stanowią podstawę do obniżenia oceny w tym również do poziomu oceny negatywnej.

W ocenie Sądu sposób sprawdzenia wiedzy skarżącej został dokonany zgodnie z art. 78e ust. 2 Prawa o adwokaturze przez ocenę rozwiązania każdego z zadań przez dwóch egzaminatorów z dziedzin prawa, których dotyczyła praca pisemna i niezależnie od siebie. Jednocześnie należy odnotować, że warunki zdawania egzaminu były takie same dla wszystkich zdających w związku z czym argument skarżącej o szczególnych okolicznościach sporządzania pracy egzaminacyjnej należało uznać za nieuzasadniony. W ocenie Sądu warunki zdawania egzaminu odbiegały od normalnych warunków pracy adwokata wyłącznie w zakresie czynników wywołujących stres u osoby sporządzającej pismo procesowe, przy czym czynnik czasu występuje zarówno w warunkach egzaminacyjnych, jak i dnia codziennego. Z doświadczenia życiowego wynika bowiem, że pełnomocnicy procesowi dysponują ograniczoną ilością czasu, który muszą poświęcić na bieżącą obsługę klientów, prowadzenie kancelarii, uczestniczenie w rozprawach oraz przygotowywanie pism i stanowisk procesowych. Powoduje to, że radcowie prawni czy adwokaci w ramach wykonywanych czynności pozostają pod stałą presją czasu wynikającą z terminów wyznaczonych przez sąd bądź wprost z powszechnie obowiązujących przepisów prawa. Tym samym uzasadnianie uchybień stwierdzonych w przygotowanej pracy egzaminacyjnej presją czasu nie stanowi podstawy do uchylenia zaskarżonej uchwały, czy zmiany uzyskanej oceny na pozytywną.

Wynik egzaminu adwokackiego ustalany jest na podstawie uzyskanych wyników cząstkowych. Odnotować przy tym należy, że wśród kryteriów ocen prac z poszczególnych zadań nie znalazło się kryterium wyniku uzyskanego z rozwiązań pozostałych części egzaminu. W ocenie Sądu oznacza to, że ustawowe kryterium braku przygotowania do samodzielnego i należytego wykonywania zawodu adwokata może być odnoszone do określonej części egzaminu adwokackiego sprawdzającej przygotowanie w ramach jednej z dziedzin prawa i uzyskanie negatywnej oceny z tej części egzaminu zgodnie z art. 78e ust. 4 Prawa o adwokaturze wskazuje na nieprzygotowanie do wykonywania zawodu adwokata.

W niniejszej sprawie organ administracji ustalił wszelkie okoliczności istotne z punktu widzenia przepisów prawa materialnego. Uzasadnienie uchwały wyczerpująco wyjaśnia powody jej podjęcia. Przywołane są stosowne przepisy prawa, obszernie zostały wyjaśnione motywy rozstrzygnięcia. Komisja Odwoławcza odnosząc się do podnoszonych przez skarżącą argumentów, dokładnie uzasadniła wadliwości sporządzonej przez nią pracy. Uzasadnienie uchwały zawiera wszystkie elementy, o których mowa w art. 107 § 3 k.p.a.

Reasumując, Sąd stwierdził, że w niniejszej sprawie postępowanie zostało przeprowadzone w sposób prawidłowy, a zgromadzony materiał dowodowy dawał podstawę do wydania uchwały ustalającej negatywny wynik z egzaminu adwokackiego. Rozstrzygnięcia organu zostały uzasadnione w sposób odpowiadający prawu.

Wobec niezasadności zarzutów skargi oraz niestwierdzenia przez Sąd z urzędu tego rodzaju uchybień, które mogłyby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, skargę należało oddalić.

Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718) orzekł jak w sentencji wyroku.