Wyrok NSA, sygn. akt II FSK 2335/13
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2015-11-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 64c par. 3, art. 26 par. 5 pkt 1 i 2
journal: Dz.U. 2005 nr 229 poz 1954
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący – Sędzia NSA Bogdan Lubiński (sprawozdawca), Sędzia NSA Beata Cieloch, Sędzia WSA (del.) Anna Juszczyk-Wiśniewska, Protokolant Dorota Rembiejewska, po rozpoznaniu w dniu 05 listopada 2015 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej K. S.A. z siedzibą w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 9 kwietnia 2013 r. sygn. akt I SA/Gl 1176/12 w sprawie ze skargi Prokuratora Rejonowego w R. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 14 maja 2012 r. nr [...] w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 9 kwietnia 2013 r., sygn. akt I SA/Gl 1176/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uwzględnił skargę Prokuratora Rejonowego w R. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 14 maja 2012 r. w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych i orzekł o uchyleniu zaskarżonego postanowienia.

Ze stanu sprawy przyjętego przez Sąd pierwszej instancji wynika, że zaskarżonym postanowieniem z dnia 14 maja 2012 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach – po rozpatrzeniu zażalenia dłużnika K. S.A. w K., na postanowienie Prezydenta Miasta R. z dnia 8 lutego 2011 r. określające koszty egzekucyjne w łącznej wysokości 790.670 zł, powstałe na podstawie tytułów wykonawczych o numerach: [...], [...], [...] wystawionych przeciwko dłużnikowi – uchyliło postanowienie organu I instancji w części dotyczącej odmowy uzupełnienia postanowienia i w tym zakresie orzekło o:

1) obciążeniu kosztami egzekucyjnymi w łącznej wysokości 790.670 zł wierzyciela, tj. Prezydenta Miasta R.,

2) obowiązku zwrotu przez Prezydenta Miasta R. na rzecz K. S.A. kosztów egzekucyjnych wraz z odsetkami ustawowymi od dnia ich pobrania, tj. od dnia 4 stycznia 2010 r.

Podstawą rozstrzygnięcia był następujący stan faktyczny.

W prowadzonym przez wierzyciela Prezydenta Miasta R. postępowaniu egzekucyjnym wobec dłużnika K. S.A. w K. (zwanej dalej "Spółką", "dłużnikiem"), na skutek zgłoszonych przez dłużnika zarzutów, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach postanowieniem z dnia 14 stycznia 2011 r., uchyliło w całości postanowienie Prezydenta Miasta R., uznając zarzuty za uzasadnione i umorzyło postępowanie egzekucyjne.

Na postanowienie SKO umarzające postępowanie egzekucyjne skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wniósł Prokurator Rejonowy w R.

Sąd w wyroku z dnia 14 listopada 2011 r. sygn. akt I SA/Gl 507/11 uchylił zaskarżone postanowienie. Wyrok z dnia 14 listopada 2011 r. wydany w sprawie I SA/Gl 507/11 jest nieprawomocny.

W dalszym toku sprawy na skutek złożonego przez dłużnika wniosku z dnia 26 stycznia 2011 r., dotyczącego wydania postanowienia w sprawie kosztów egzekucyjnych powstałych w związku z prowadzoną egzekucją administracyjną, wierzyciel Prezydent Miasta Ruda Śląskiej postanowieniem z dnia 8 lutego 2011 r. określił koszty egzekucyjne w łącznej wysokości 790.670 zł., które powstały na podstawie wymienionych wyżej tytułów wykonawczych wystawionych przeciwko dłużnikowi.

Pismem z dnia 11 lutego 2011 r., dłużnik wniósł o uzupełnienie postanowienia z dnia 8 lutego 2011 r. poprzez orzeczenie, że organ egzekucyjny (Prezydent Miasta R.) obowiązany jest do określenia poza wysokością kosztów, także ich zwrotu wraz z ustawowymi odsetkami i obciążenia nimi wierzyciela. Postanowieniem z dnia 18 marca 2011 r. organ egzekucyjny odmówił dłużnikowi uzupełnienia postanowienia w sprawie określenia wysokości kosztów egzekucyjnych.

SKO, rozpoznając zażalenie dłużnika na postanowienie z dnia 8 lutego 2011 r., postanowieniem z dnia 28 czerwca 2011 r. utrzymało w mocy postanowienie organu I instancji.

Na postanowienie SKO z dnia 28 czerwca 2011 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wniósł dłużnik.

Sąd w wyroku z dnia 1 lutego 2012 r., sygn. akt I SA/Gl 833/11 uchylił zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że spór w tej sprawie dotyczył odpowiedzi na pytanie, czy wydając rozstrzygnięcie – na wniosek zobowiązanego dłużnika – w oparciu o treść art. 67 c § 7 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r., nr 229, poz. 1954 ze zm. – zwanej dalej "u.p.e.a."), organ egzekucyjny winien określić poza ich wysokością, także inne elementy związane z tymi kosztami, głównie zaś kogo te koszty obciążają. W posumowaniu swoich wywodów Sąd uznał, że postanowienie wydane w sprawie kosztów w trybie art. 64c § 7 u.p.e.a., nie może ograniczać się wyłącznie do wysokości tych kosztów w sytuacji, gdy z wniosku zobowiązanego wynika, że został on złożony głównie w celu uzyskania wiedzy co do zasad ponoszenia tych kosztów. Treść wniosku determinuje zakres rozstrzygnięcia organu egzekucyjnego, a w przypadku wniosku, co do kosztów postępowania egzekucyjnego złożonego przez zobowiązanego, należy ocenić ten wniosek zgodnie z jego treścią. Jeżeli z wniosku wynika – a tak było w badanej sprawie – że głównym jego celem było uzyskanie postanowienia co do tego, kogo te koszty obciążają, to wydanie postanowienia tylko i wyłącznie o wysokości kosztów, narusza przepisy art. 64c § 7 u.p.e.a. Przepis ten wyraźnie bowiem wskazuje na postanowienie w sprawie kosztów, a nie wysokości kosztów, a to oznacza, że w jego ramach należy orzec także o zasadach ich ponoszenia. Wyrok z dnia 1 lutego 2012 r. wydany w sprawie I SA/Gl 833/11 jest prawomocny.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze, w konsekwencji wykonania wyroku z dnia 1 lutego 2012 r. uznało, że koszty egzekucyjne w przedmiotowej sprawie powstały na skutek niezgodnych z prawem działań organu podatkowego (Prezydenta Miasta R.) pełniącego jednocześnie rolę wierzyciela i organu egzekucyjnego. Kolegium zaskarżonym postanowieniem, na podstawie art. 64c § 1 u.p.e.a. uchyliło postanowienie organu I instancji w części dotyczącej odmowy uzupełnienia postanowienia i w tym zakresie orzekło o:

1) obciążeniu kosztami egzekucyjnymi w łącznej wysokości 790.670 zł wierzyciela, tj. Prezydenta Miasta R.,

2) obowiązku zwrotu przez Prezydenta Miasta R. na rzecz K. S.A. kosztów egzekucyjnych wraz z odsetkami ustawowymi od dnia ich pobrania, tj. od dnia 4 stycznia 2010 r.

W skardze na postanowienie z dnia 14 maja 2012 r. Prokurator Rejonowy w R. wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości, jako wydanego z naruszeniem prawa, zarzucił zaskarżonej decyzji:

- istotne naruszenie przepisów postępowania – art. 64 § 3 i § 7 u.p.e.a., poprzez uznanie, że koszty egzekucyjne powstały na skutek niezgodnych z prawem działań Prezydenta Miasta R., podczas gdy ocena taka z uwagi na treść nieprawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 14 listopada 2011 r., sygn. akt: I SA/Gl 507/11 jest co najmniej przedwczesna,

- istotne naruszenie przepisów postępowania – art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r., nr 98, poz. 1071 ze zm. - zwanej dalej "k.p.a.") w związku z art. 107 § 3 k.p.a., poprzez pominięcie przy wydawaniu postanowienia treści nieprawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 14 listopada 2011 r., sygn. akt I SA/Gl 507/11, uchylającego postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 14 stycznia 2011 r., na które w przedmiotowym postanowieniu organ niesłusznie się powołuje.

W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie.

Na rozprawie w dniu 9 kwietnia 2013 r. Skarżący dodatkowo zarzucił zaskarżonemu postanowieniu naruszenie art. 8, art. 11, art. 124 § 2 oraz art. 126 k.p.a. Ponadto zaakcentował, że postanowienie dotknięte jest wadą formalną, nie zawiera bowiem prawidłowego przedstawienia stanu faktycznego sprawy, co uniemożliwia dokonanie w tym postanowieniu prawidłowej subsumcji przepisów prawa materialnego. Zdaniem Skarżącego, postanowienie nie zawiera także prawidłowego uzasadnienia prawnego, organ obciążając wierzyciela kosztami postępowania nie wskazał przepisów, które jego zdaniem zostały naruszone, odnosząc się jedynie do postanowienia z 2011 r.

Sąd pierwszej instancji – uzasadniając rozstrzygnięcie - nie podzielił poglądu organu, że brak rozstrzygnięcia w wyroku z dnia 14 listopada 2011 r. w trybie art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 – zwanej dalej "p.p.s.a.") stanowi podstawę do obciążenia wierzyciela kosztami postępowania egzekucyjnego w całości, na obecnym etapie postępowania.

Uwzględnienie bowiem skargi przez Sąd nie stanowi o jednoczesnym obowiązku stosowania tego przepisu. Wykładnia celowościowa prowadzi do wniosku, że art. 152 p.p.s.a. odnosi się do aktów lub czynności, które podlegają wykonaniu. Ratio legis przepisu wskazuje, że jego stosowanie ma zabezpieczyć stronę, której skarga została uwzględniona przed ewentualnym wykonaniem przez organ, przed uprawomocnieniem się wyroku, aktu uchylonego przez Sąd. Przepis art. 152 p.p.s.a. nie daje podstaw do stwierdzenia, że jest przesłanką do zastosowania w każdej sytuacji uwzględnienia skargi na akt lub czynność.

Mając na uwadze postanowienie z dnia 14 stycznia 2011 r. o umorzeniu postępowania egzekucyjnego WSA podkreślił, że w dacie jego wydania nie doprowadzało ono do wykonania obowiązku lub korzystania z uprawnień.

Podstawę prawną wydania zaskarżonego postanowienia stanowi art. 64 c § 3 i § 7 u.p.e.a. Zasadą jest, że to zobowiązany ponosi odpowiedzialność za powstałe koszty egzekucji. Wskazane koszty egzekucyjne podlegają przymusowemu ściągnięciu w trybie egzekucji administracyjnej. Cytowany przepis nie ma zastosowania (art. 64c § 3 u.p.e.a.), gdy koszty egzekucyjne zostały spowodowane niezgodnym z prawem wszczęciem lub prowadzeniem postępowania egzekucyjnego. Koszty te ponosi wtedy wierzyciel lub organ egzekucyjny, w zależności od tego, kto spowodował niezgodne z prawem wszczęcie lub prowadzenie postępowania.

Zdaniem WSA, z treści art. 64c § 3 u.p.e.a. wynika, że zobowiązanego nie obciążają koszty egzekucyjne, gdy spowodowane one zostały niezgodnym z prawem wszczęciem lub prowadzeniem postępowania egzekucyjnego. W przypadku bowiem, gdy to wierzyciel spowodował niezgodne z prawem wszczęcie lub prowadzenie egzekucji, organ egzekucyjny powinien jego obciążyć tymi kosztami i wezwać go do ich zapłaty.

W związku z powyższym Sąd uznał, że doszło do naruszenia dyspozycji art. 64c § 3 u.p.e.a., poprzez nie wykazanie przesłanki spowodowania niezgodnego z prawem wszczęcia i prowadzenia postępowania egzekucyjnego przez wierzyciela, w relacji do całego postępowania. Przepis art. 64c § 3 u.p.e.a. dotyczy bowiem ujawnienia już po zakończonym postępowaniu egzekucyjnym i pobraniu od zobowiązanego kosztów, że postępowanie to było niezgodne z prawem. Przez określenie "okaże się" należy rozumieć takie przypadki, których niezgodność z prawem stwierdzona zostanie orzeczeniem właściwego organu. Będzie to stosowna decyzja organu bądź wyrok sądowy, które w swej treści przesądzają, że tytuł wykonawczy jest niezgodny z prawem. Na taką interpretację wskazuje też przepis art. 59 u.p.e.a. Dodatkowo, w przypadku obciążenia wierzyciela kosztami należy wykazać, że niezgodność z prawem została przez niego spowodowana.

Organ egzekucyjny w postępowaniu egzekucyjnym, a więc wykonawczym bada jedynie dopuszczalność egzekucji, nie bada jednak zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem (art. 29 § 1 u.p.e.a.), gdyż żaden z przepisów ustawy do tego go nie upoważnia, tym samym uznanie tytułu za niezgodny z prawem musi nastąpić prawomocnym rozstrzygnięciem innego organu lub sądu. Potwierdza to również dyspozycja art. 59 u.p.e.a., określająca przyczyny umorzenia postępowania. W art. 59 § 1 punkt 1 do 4 tej ustawy, podstawą umorzenia może być jedynie inne orzeczenie wiążące organ egzekucyjny, tym samym art. 64c § 3 ustawy daje organowi egzekucyjnemu możliwość dokonania zwrotu zobowiązanemu niezasadnie pobranych kosztów wraz z odsetkami zwłoki.

Zasadniczym zatem warunkiem zastosowania analizowanego przepisu jest ustalenie, w sposób niebudzący wątpliwości, że wszczęcie i prowadzenie egzekucji było niezgodne z prawem oraz by, stwierdzenie wadliwości postępowania egzekucyjnego nastąpiło już po pobraniu od zobowiązanego należności z tytułu kosztów egzekucyjnych.

W ocenie Sądu, dopiero jeżeli okaże się, że wszczęcie i prowadzenie egzekucji było niezgodne z prawem w odniesieniu do całego prowadzonego postępowania, w rozumieniu art. 64c § 3 u.p.e.a., co odnosi się do okoliczności rozpoznawanej sprawy, będzie możliwe obciążenie kosztami egzekucji wierzyciela w całości. Jeżeli natomiast okaże się, że zasadne jest prowadzenie egzekucji w stosunku do tej części zobowiązania ujętego w tytule wykonawczym, odnośnie którego nie wniesiono zarzutu - jak orzekł Sąd w wyroku z dnia 14 listopada 2011 r. - obciążenie kosztami egzekucji w całości wierzyciela jest przedwczesne.

Aby zbadać, czy możliwa była taka ocena należy uwzględnić rozstrzygnięcie, które zapadnie w wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej od wyroku Sądu z dnia 14 stycznia 2011 r. W tym przedziale czasowym nie jest zasadne obciążanie wierzyciela kosztami egzekucji w całości, bowiem rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego.

Zdaniem Sądu, skoro pojawiła się okoliczność przejściowo uniemożliwiająca rozstrzygnięcia sprawy, to należy wykorzystać możliwości jakie przewiduje procedura administracyjna, do czasu jej ustąpienia. Z tych względów zbędne jest na tym etapie postępowania przewidywanie w przedmiocie ewentualnego zastosowania w przyszłości jednego z trybów nadzwyczajnych, jakim jest wznowienie postępowania.

Sąd wskazał, że rozpoznając ponownie sprawę, organ uwzględni prawną ocenę przedstawioną w wyroku, uwzględniając wytyczne zawarte w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 14 listopada 2011 r., sygn. akt I SA/Gl 507/11 oraz wytyczne, które zostaną zawarte w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej wniesionej od tego wyroku.

Powyższy wyrok został w całości zaskarżony skargą kasacyjną Spółki, która wniosła o uchylenie wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. autor skargi kasacyjnej zarzucił:

- naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 134 § 1 w związku z art. 3 § 1 p.p.s.a., co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wobec dokonania w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wykładni art. 64c § 3 u.p.e.a. przez wskazanie, że "jeżeli okaże się, że wszczęcie i prowadzenie egzekucji było niezgodne z prawem w odniesieniu do całego prowadzonego postępowania, (...) będzie możliwe obciążenie kosztami egzekucyjnymi wierzyciela w całości", natomiast, jeżeli "okaże się, że zasadne jest prowadzenie egzekucji w stosunku do tej części zobowiązania ujętego w tytule wykonawczym, odnośnie którego nie wniesiono zarzutu (...) obciążenie kosztami egzekucyjnymi w całości wierzyciela jest przedwczesne", w sytuacji, gdy jednocześnie przez skład orzekający Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach stwierdzone zostało, że obecnie nie jest "zasadne obciążanie wierzyciela kosztami egzekucyjnymi w całości, bowiem rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego",

- naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię, tj. art. 64c § 3 w związku z art. 26 § 5 pkt 1 i 2 u.p.e.a. wobec przyjęcia, że jeśli w świetle zgłoszonych na egzekucję administracyjną zarzutów prowadzenie postępowania egzekucyjnego okaże się zasadne tylko co do części ujętego w tytule wykonawczym zobowiązania, to obciążenie wierzyciela w całości kosztami egzekucyjnymi jest przedwczesne, w sytuacji, gdy wszczęcie tego postępowania następuje z chwilą dokonania niepodzielnej czynności materialno-technicznej polegającej odpowiednio, a to na doręczeniu zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego lub doręczeniu dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu wierzytelności lub innego prawa majątkowego, jeżeli to doręczenie nastąpiło przed doręczeniem zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Niezasadny jest zarzut nauczenia art. 134 § 1 w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a.

Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą skargi. Jego wykładnia wskazuje, że Sąd ma prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Z drugiej jednak strony, granicą praw i obowiązków Sądu wyznaczoną w art. 134 § 1 p.p.s.a. jest zakaz wkraczania w sprawę nową. Granice te zaś wyznaczone są dwoma aspektami mianowicie: legalnością działań organu podatkowego oraz całokształtem aspektów prawnych tego stosunku prawnego, który był objęty treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia. Powyższe oznacza, że skoro spór dotyczył obciążenia wierzyciela kosztami postępowania egzekucyjnego w związku z wydaniem postanowienia o umorzeniu tego postępowania, w sytuacji gdy w kwestii zasadności możliwości prowadzenia egzekucji w stosunku w stosunku do tej części zobowiązania ujętego w tytule wykonawczym, odnośnie którego nie wniesiono zarzutu wypowiedział się WSA w wyroku z dnia 14 listopada 2011 r., sygn. akt I SA/Gl 507/11 (utrzymanym w mocy wyrokiem NSA z dnia 24 maja 2013 r., sygn. akt II GSK 406/12), to nie mamy do czynienia, wbrew temu co sądzi autor skargi kasacyjnej, z działaniem, które "wyszło poza przedmiot sprawy" (s. 5 skargi kasacyjnej). Sąd naruszyłby ten przepis jedynie wówczas, gdyby przekroczył określone wyżej granice danej sprawy albo gdyby ograniczył się w ocenie legalności do tylko zarzutów i wniosków skargi. Twierdzenie strony, że SKO "wyręczone" zostało od rozważania spornego zagadnienia przy ponownym rozpatrzeniu sprawy w wyroku WSA z dnia 9 kwietnia 2013 r. będącym przedmiotem tej skargi kasacyjnej , nie zmienia faktu, że rozstrzygnięcie zapadło w granicach sprawy.

Zarzut naruszenia art. 3 § 1 p.p.s.a. jest również bezpodstawny. Artykuł 3 § 1 p.p.s.a. określa przedmiot zaskarżenia, zakres właściwości rzeczowej sądu administracyjnego, a tym samym zakres postępowania sądowo administracyjnego. Sąd mógłby naruszyć ten przepis gdyby wykroczył poza wyznaczoną nim właściwość rzeczową, bądź gdyby odmówił merytorycznego rozpoznania sprawy należącej do jego właściwości. Sąd nie może uchybić temu przepisowi dokonując kontroli, nawet gdy jej wynik i zastosowany środek nie odpowiadają prawu. Sąd mógłby naruszyć powołane przepisy, gdyby odmówił rozpoznania skargi, mimo wniesienia jej z zachowaniem przepisów prawa, bądź rozpoznając ją, z zastosowaniem innych kryteriów niż kryterium zgodności z prawem. Sytuacja taka w rozpoznawanej sprawie nie nastąpiła.

Odnosząc się do zarzutu nauszna art. 64c § 3 w zw. z art. 26 § 5 pkt 1 i 2 u.p.e.a. należy podnieść, że zgodnie z art. 64c § 3 u.p.e.a., jeżeli po pobraniu od zobowiązanego należności z tytułu kosztów egzekucyjnych okaże się, że wszczęcie i prowadzenie egzekucji było niezgodne z prawem, należności te, wraz z naliczonymi do dnia ich pobrania odsetkami ustawowymi, organ egzekucyjny zwraca zobowiązanemu, a jeżeli niezgodne z prawem wszczęcie i prowadzenie egzekucji spowodował wierzyciel, obciąża nimi wierzyciela, z zastrzeżeniem § 3a. Wierzyciel ponosi zatem koszty egzekucyjne, jeżeli z jego winy doszło do niezgodnego z prawem wszczęcia i prowadzenia egzekucji (np. skierował do egzekucji tytuł wykonawczy obejmujący zobowiązanie nienależne).

Należy podkreślić, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach nie przesądził o ostatecznym wyniku sprawy. W uzasadnieniu wyroku stwierdził jedynie, że jeżeli okaże się, że wszczęcie i prowadzenie egzekucji było niezgodne z prawem w odniesieniu do całego prowadzonego postępowania, w rozumieniu art. 64c § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, co odnosi się do okoliczności rozpoznawanej sprawy, będzie możliwe obciążenie kosztami egzekucji wierzyciela w całości. Jeżeli natomiast okaże się, że zasadne jest prowadzenie egzekucji w stosunku do tej części zobowiązania ujętego w tytule wykonawczym, odnośnie którego nie wniesiono zarzutu – jak orzekł Sąd w wyroku z dnia 14 listopada 2011 r. – obciążenie kosztami egzekucji w całości wierzyciela jest przedwczesne.

Podzielić zatem należy stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, że przy ponownym rozstrzygnięciu sprawy organ uwzględni prawną ocenę zawartą w wyroku I SA/Gl 507/11.

Powyższy pogląd wzmacnia wyrok NSA z dnia 24 maja 2013 r., sygn. akt II GSK 406/12, w którym oddalając skargę kasacyjną organu Sąd potwierdził tym samym stanowisko Sądu I instancji, że zasadne jest prowadzenie egzekucji w stosunku do tej części zobowiązania ujętego w tytule wykonawczym, odnośnie którego nie wniesiono zarzutu. Podkreślić należy, że w warunkach opisanych w art. 64c § 3 u.p.e.a. zarówno niezgodne z przepisami ustawy wszczęcie - o czym mowa w powołanym przez stronę art. 26 § 5 pkt 1 i 2 u.p.e.a., ale także i prowadzenie egzekucji musi być spowodowane działaniem lub zaniechaniem wierzyciela.

Z tych powodów, na podstawie art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.

[pic]