Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1413/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-11-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Dargas Sędziowie WSA Marta Kołtun-Kulik WSA Joanna Skiba (spr.) Protokolant referent stażysta Zbigniew Dzierzęcki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 listopada 2012 r. sprawy ze skargi J. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] grudnia 2011 r. Nr [...] orzekającą o obowiązku zwrotu należności z funduszu alimentacyjnego. W uzasadnieniu organ wskazał, że ostateczną decyzją z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...] Prezydent W. przyznała B. K. świadczenie z funduszu alimentacyjnego dla A. G. w kwocie 260 zł miesięcznie na okres od 1 listopada 2010 r. do 30 września 2011 r.

Decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r. Prezydent W. orzekł o obowiązku zwrotu przez J. G. kwoty [...] zł z tytułem wypłaconych na rzecz A. G. świadczeń z funduszu alimentacyjnego w okresie od 1 listopada 2010 r. do 30 września 2011 r.

Rozpoznając złożone odwołanie od tej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wskazało , że zgodnie z art. 27 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów ( tj. z 2009 r. Dz. U. Nr 1 poz. 7 ze zm. ) dłużnik alimentacyjny jest zobowiązany do zwrotu organowi właściwemu wierzyciela należności w wysokości świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego osobie uprawnionej łącznie z ustawowymi odsetkami. W niniejszej sprawie przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organ I instancji dysponował ostateczną decyzją z dnia [...] listopada 2001 r. o przyznaniu na rzecz A. G. świadczenia z funduszu alimentacyjnego oraz wykazem wypłat przyznanego świadczenia. Zatem decyzję z dnia [...] grudnia 2011 r. organ odwoławczy uznał za prawidłową.

Skargę na powyższą decyzję złożył J. G. wnosząc o jej uchylenie W uzasadnieniu zarzucił naruszenie art. 7 i 77 kpa i wskazał, że organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzje I instancji , w sytuacji braku w aktach sprawy dowodów wypłat świadczeń z funduszu alimentacyjnego osobie uprawnionej .

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...]. wniosło o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Kontrola zaskarżonej decyzji przeprowadzona pod kątem jej zgodności z prawem, stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), doprowadziła Sąd do uznania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem kwestionowana decyzja prawa nie narusza.

Przedmiotem skargi, a tym samym kontroli sądu, stała się decyzja wydana w przedmiocie zwrotu świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego. Podstawę orzekania przez organy stanowią przepisy ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz.U. 2009 Nr 1, poz. 7 ze zm.).

Zgodnie z dyspozycją zawartą w przepisie art. 27 ust. 2 ww. ustawy organ właściwy wierzyciela wydaje po zakończeniu okresu świadczeniowego lub po uchyleniu decyzji w sprawie przyznania świadczeń z funduszu alimentacyjnego decyzję administracyjną w sprawie zwrotu przez dłużnika alimentacyjnego, którym w sprawie niniejszej jest skarżący J. G. należności z tytułu otrzymywanych przez osobę uprawnioną świadczeń. Dłużnik alimentacyjny natomiast zobowiązany jest do zwrotu organowi właściwemu wierzyciela należności w wysokości świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego osobie uprawnionej łącznie z ustawowymi odsetkami (art. 27 ust. 1 ustawy).

Decyzja wydawana w sprawie obciążenia dłużnika alimentacyjnego obowiązkiem zwrotu kwot świadczenia z funduszu alimentacyjnego jest decyzją związaną oraz jest wydawana w postępowaniu o niezwykle zredukowanym postępowaniu wyjaśniającym. Organ badający sprawę w myśl o art. 27 ust. 2 ww. ustawy, ma obowiązek wyłącznie ustalić, czy z mocy art. 25 tej ustawy w zw. z art. 110 k.p.a. został już związany ostateczną decyzją o przyznaniu świadczenia alimentacyjnego wierzycielowi, na rzecz którego dłużnik nie wykonał obowiązku alimentacji. Funkcjonowanie w obrocie prawnym decyzji ostatecznej przyznającej prawo do świadczenia jest w automatyczny sposób powiązane z obowiązkiem wydania decyzji orzekającej zwrot należności. Na etapie wydawania decyzji z art. 27 ust. 2 ustawy, organ nie może badać samej zasadności przyznawania prawa na oznaczony okres świadczeniowy. Rzeczywistym aktem przesądzającym o obowiązku zwrotu przez dłużnika należności wypłaconej uprzednio wierzycielowi pozostaje decyzja ustalająca wierzycielowi prawo do świadczenia z funduszu alimentacyjnego (por. Jacek Ignaczewski i inni - Alimenty-wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2009).

Reasumując , w sytuacji zakończenia okresu świadczeniowego organ, zgodnie z treścią art. 27 ust. 2 i art. 27 ust. 1 wyżej wskazanej ustawy, zażądał zwrotu od osoby zobowiązanej wypłaconych rzecz osoby uprawnionej świadczeń. W doktrynie trafnie wskazuje się, że system publicznego kredytowania wierzyciela alimentacyjnego za pomocą środków publicznych, opiera się na postulacie samofinansowania. Kwoty udostępniane przez organy administracji publicznej wierzycielom w celu ratowania ich bieżącej krytycznej sytuacji bytowej mają charakter warunkowy i winny zostać zwrócone organowi przez dłużnika alimentacyjnego, który nielegalnie zwlekał z wykonaniem własnego obowiązku alimentacyjnego (W. Maciejko "Postępowanie wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczka alimentacyjna. Komentarz" C.H. Beck 2007 s. 349).

Z przywołanej regulacji prawnej wynika zatem, iż ustawowy obowiązek dłużnika alimentacyjnego zwrotu świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego powstaje, gdy wydana została decyzja przyznająca świadczenie z funduszu alimentacyjnego, a następnie zakończył się okres wypłaty alimentów z funduszu alimentacyjnego lub przedmiotowa decyzja została uchylona. W przedmiotowej sprawie zdaniem sądu obydwie wskazane przesłanki zostały spełnione. W świetle powyższego organ nie miał podstaw faktycznych, ale przede wszystkim podstaw prawnych aby orzec w odmienny sposób lub zupełnie odstąpić od orzekania w tym zakresie. Również sama treść omawianego przepisu wskazuje, iż organom administracji orzekającym na podstawie art. 27 powołanej ustawy nie została postawiona żadna dowolność lub uznaniowość. Przepis ten bowiem wprost określa, iż organ obowiązany jest rozstrzygnąć sposób wyraźnie wskazany w przepisie.

W zaskarżonej decyzji oraz w decyzji ją poprzedzającej, organy obu instancji uczyniły zadość tak określonym przez omawiane przepisy obowiązkom .Z akt sprawy wynika, że ostateczną decyzją z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...] Prezydent W. przyznał B. K. świadczenie z funduszu alimentacyjnego dla A. G. w kwocie [...] zł miesięcznie na okres od 1 listopada 2010 r. do 30 września 2011 r. W aktach znajdują się również dowody wypłat na rzecz osoby uprawnionej z podaniem daty oraz kwoty wypłaty( k. 136 i 139 akt administracyjnych ). Odnosząc się natomiast do zarzutów, związanych z brakiem dowodów wypłat świadczeń z funduszu alimentacyjnego na rzecz osoby uprawnionej , to należy je uznać za niezasadne. Podnieść należy, iż dokumenty, znajdujące się w aktach sprawy dowodzą, że świadczenia te zostały wypłacone. Niewłaściwe byłoby wnioskowanie, że znajdujące się w aktach sprawy ( k. 139 i 136 akt administracyjnych ) wykazy wypłat świadczenia dla B. K. w okresie świadczeniowym 2010/2011 sporządzone przez podinspektor A. P. oraz Kierownika Referatu I. K. ,nie maja mocy dokumentu urzędowego i nie mogą być środkiem dowodowym w postępowaniu administracyjnym. Zgodnie z art. 76 § 1 i 2 kpa dokumentem urzędowym jest dokument, który został sporządzony: w przepisanej formie, przez powołany do tego organ państwowy lub organ jednostki organizacyjnej albo podmiotu w zakresie poruczonych im z mocy prawa lub porozumienia spraw wymienionych w art. 1 pkt 1 i 4. Zdaniem Sądu taka właśnie moc posiadają wymienione wyżej dokumenty. Dodatkowo również należy zauważyć , że fakt wypłaty świadczeń z fundusz alimentacyjnego wynika również z innych dokumentów tj. informacji przesłanej do skarżącego z dnia 9 lipca 2012 r. (k. 174 akt administracyjnych ) oraz informacji przesłanej do komornika sądowego z 12 lipca 2012 r. (k. 176 akt administracyjnych) .

Reasumując w tak ustalonym stanie faktycznym i prawnym organ administracji wobec zaistnienia przesłanek wymienionych w art. 27 powołanej wyżej ustawy uprawniony i zobowiązany był do rozstrzygnięcia jak w zaskarżonej decyzji.

Z tych względów Sąd na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. , poz. 270 ) orzekł jak w sentencji.