Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1937/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-03-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6102 Nabycie mienia Skarbu Państwa z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez jednostki samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Minister Infrastruktury
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 10  par. 1
journal: Dz.U. 1980 nr 9 poz 26
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 149  par. 1  pkt 1  lit. c
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Marciniak (spr.) Sędziowie WSA Elżbieta Sobielarska WSA Anna Wesołowska Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Krynicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 marca 2016 r. sprawy ze skargi M. D. na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie nabycia przez gminę z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności nieruchomości 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Ministra Infrastruktury i Budownictwa na rzecz M. D. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] września 2015 r., nr [...], Minister Infrastruktury i Rozwoju utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] Nr [...] z dnia [...] marca 2015 r., znak [...], stwierdzającą nabycie z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Gminę [...]. prawa własności gruntu, oznaczonego jako działka nr [...]o pow. [...] m2 w obrębie [...], zajętego pod część ulicy [...]. w [...].

Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła M. D., reprezentowana przez adwokata P. M.

Skarga została złożona w następującym stanie faktycznym i prawnym;

Wnioskiem z dnia [...] października 2014 roku Miasto [...] wystąpiło o wydanie decyzji potwierdzającej nabycie przez gminę [...] z dniem 1 stycznia 1999 roku w trybie art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 roku - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr. 133, poz. 872 ze zm.) prawa własności gruntu zajętego pod część ulicy [...] w [...], wykazanego w obrębie [...] jako działka nr [...] o powierzchni [...] m2.

Decyzją z dnia [...] marca 2015 r., Nr [...], Wojewoda [...] stwierdził nabycie z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Gminę [...] prawa własności gruntu, oznaczonego jako działka nr [...] o pow. [...] m2 w obrębie [...], zajętego pod część ulicy [...] w [...].

W uzasadnieniu ww. decyzji Wojewoda przywołał treść art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 roku i wskazał, że z księgi wieczystej [...] wynika, że przedmiotowa nieruchomość zajęta pod część ulicy [...] w [...] stanowiła w dniu 31 grudnia 1998 roku własność osoby fizycznej. Zaś zgodnie z Uchwałą Rady Narodowej Miasta [...] Nr [...] z dnia 26 maja 1988 roku w sprawie zaliczenia dróg publicznych na terenie m.st. Warszawy i województwa stołecznego warszawskiego do kategorii dróg lokalnych miejskich oraz dróg gminnych (Dziennik Urzędowy Województwa Stołecznego Warszawskiego z 1988 roku Nr 17, poz.186), ulica P. w W. w dniu 31 grudnia 1998 roku stanowiła drogę lokalną miejską. Na podstawie art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 13 października 1998 roku drogi lokalne miejskie z dniem 1 stycznia 1999 roku stały się drogami gminnymi. W tym stanie rzeczy, w ocenie Wojewody, przedmiotowa nieruchomość stała się z dniem 1 stycznia 1999 roku z mocy prawa własnością gminy [...]

Odwołanie od ww. decyzji wniosła M. D. zarzucając jej naruszenie przepisów postępowania polegające na sporządzeniu uzasadnienia decyzji w sposób uchybiający wzorcowi ustawowemu, pominięcie wskazania dowodów, na podstawie których organ ustalił zajęcie nieruchomości pod drogę publiczną oraz zaniechanie wyczerpującego zebrania materiału dowodowego w tym zakresie. W ocenie odwołującej się brak było przesłanek do zastosowania art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r., gdyż ul. [...] została rozbudowana dopiero w 2002 r., zaś przed rozbudową na ww. gruncie znajdowało się ogrodzenie.

Decyzją z [...] września 2015 r. Minister Infrastruktury i Rozwoju utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] marca 2015 r.

W uzasadnieniu ww. decyzji organ odwoławczy przywołał treść art. art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 roku. Wskazał, iż z wykazu zmian danych ewidencyjnych, stanowiącego część mapy nieruchomości przyjętej do zasobu w dniu [...] września 2014 r. pod nr [...], wynika, że działka nr [...] powstała z podziału działki nr [...]. Organ ustalił, iż w dniu 31 grudnia 1998 r. właścicielką działki nr [...] była M. D. na podstawie umowy zniesienia współwłasności z dnia [...] stycznia 1994 r. Rep. [...] (por. treść księgi wieczystej nr [...]). Tym samym, w ocenie organu, w dniu 31 grudnia 1998 r. ww. grunt nie stanowił własności Skarbu Państwa, ani jednostki samorządu terytorialnego.

Ponadto, Minister wskazał, iż na podstawie uchwały nr 245 Rady Narodowej Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 26 maja 1988r. w sprawie zaliczenia dróg publicznych na terenie m. st. Warszawy i województwa stołecznego warszawskiego do kategorii dróg lokalnych miejskich oraz dróg gminnych (Dz. Urz. Woj. St. Warszawskiego Nr 17, poz. 186), ulica P. w W. została zaliczona do kategorii dróg lokalnych miejskich. Na podstawie art. 103 ust. 2 ww. ustawy z dnia 13 października 1998 r. drogi lokalne miejskie z dniem 1 stycznia 1999 r. stały się drogami gminnymi.

Następnie organ podniósł, iż na fakt zajęcia przedmiotowej nieruchomości, oznaczonej jako działka nr [...], pod drogę publiczną - ulicę [...] w [...] w dniu 31 grudnia 1998 r. wskazuje kopia mapa ewidencyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...] września 2014 r. pod nr [...] sporządzona przez geodetę uprawnionego J. S., która przedstawia granice części nieruchomości zajętych pod drogę publiczną zgodnie ze stanem na dzień 31 grudnia 1998 r. Powyższy dokument urzędowy, w ocenie organu, potwierdza, że część działki nr [...], oznaczona jako działka nr [...] o pow. [...] m2, zgodnie ze stanem na dzień 31 grudnia 1998 r., znajdowała się w pasie drogowym drogi publicznej - ulicy [...] w [...] Organ powołał się na stanowisko orzecznictwa o braku podstaw do odmowy mocy dowodowej dokumentowi sporządzonemu przez uprawnionego geodetę i włączonemu do Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego.

Odnosząc się do zarzutów odwołania Minister wskazał, że przedstawione przez stronę dokumenty tj. realizacyjny plan zagospodarowania działki nr [...] z [...] marca 1994 r., decyzja nr [...] z dnia [...] listopada 2001 r. o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie nawierzchni ul. [...] od ul. [...] do ul. [...] oraz pismo Urzędu Gminy [...] z dnia [...] czerwca 2001 r. pn. "Warunkowe potwierdzenie przyjęcia zgłoszenia o przystąpieniu do wykonania robót budowlanych (na okres czasowy do czasu realizacji ulicy w pełnym zakresie do celowej jej szerokości)" polegających na budowie ogrodzenia na działce nr [...] od strony ul. [...]", wbrew twierdzeniom odwołania, nie podważają prawidłowości ustaleń uprawnionego geodety w mapie ewidencyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...] września 2014 r. pod nr [...]. Dokumenty te, w ocenie organu, nie dotyczą wprost działki nr [...], z której wydzielona została działka nr [...]. Ponadto, z realizacyjnego planu zagospodarowania działki nr [...] z [...] marca 1994 r. nie wynika aby na obszarze aktualnej działki nr [...] znajdowało się ogrodzenie (plan ten wskazuje jedynie granice działek ewidencyjnych z ówczesnym przebiegiem ul. [...] oraz planowaną osią jezdni - środek jezdni, która dodatkowo wskazuje na przeznaczenie obszaru działki nr [...] pod pas drogowy). Zdaniem organu, z powołanego pisma Urzędu Gminy [...] z dnia [...] czerwca 2001 r. wynika zaś, iż pomimo braku pełnego urządzenia ul. [...] w jej liniach rozgraniczających, teren aktualnej działki nr [...] znajdował się w pasie drogowym.

Minister wskazał również, iż sformułowanie "zajęte pod drogi" jest pojęciem językowo szerszym od pojęcia dróg urządzonych, co przemawia za przypisaniem ustawodawcy woli objęcia omawianym przepisem również dróg nie urządzonych, z ograniczeniem uregulowania ich stanu prawnego na rzecz podmiotów publicznoprawnych w granicach faktycznego korzystania. W ocenie organu, dla oceny ww. przesłanki istotne znaczenie ma również fakt, iż stosownie do treści art. 34 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, również w brzmieniu obowiązującym w dniu 31 grudnia 1998 r., odległość granicy pasa drogowego od zewnętrznej krawędzi wykopu, nasypu, rowu lub od innych urządzeń wymienionych w art. 4 pkt 1 i 2 ww. ustawy powinna wynosić co najmniej 0,75 m, a dla autostrad i dróg ekspresowych - co najmniej 2 m. Organ zaznaczył, iż również obecnie obszar działki nr [...] znajduje się poza ogrodzeniem posesji na działce nr [...] , stanowiąc pas zieleni przydrożnej.

Końcowo, organ wskazał, iż dokumentem świadczącym wykonywaniu władztwa publicznoprawnego w dniu 31 grudnia 1998 r. nad ul. [...] jest kopia umowy powierniczej Nr [...] z dnia [...] grudnia 1994 r., wraz z załącznikiem nr [...], dotycząca zastępstwa inwestorskiego na eksploatację oświetlenia, znaków prześwietlonych i słupków przeszkodowych na ulicach gminnych. W ocenie organu, z ww. dokumentów wynika, iż na ul. [...] już w 1995 r. znajdowały się elementy oświetlenia ulicznego, które na zlecenie Gminy [...] objęte były czynnościami utrzymaniowymi realizowanymi przez Zarząd Dróg Miejskich w [...] Ponadto, z pisma Naczelnika Wydziału Infrastruktury dla Dzielnicy [...] z dnia [...] grudnia 2014 r. wynika, iż przedmiotowa działka według stanu na dzień 1 stycznia 1999 r. posiadała nawierzchnię gruntową. Wzdłuż ulicy było oświetlenie uliczne, które zostało w 1998r. zmodernizowane (wymiana lamp oświetleniowych na energooszczędne).

Skargę na powyższą decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła M. D. Zaskarżonej decyzji zarzuciła:

1) naruszenie przepisów postępowania, art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 81 k.p.a., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na zaniechaniu podjęcia czynności procesowych zmierzających do wszechstronnego zebrania i ponownego rozpatrzenia całego materiału dowodowego, całościowego i ponownego wyjaśnienia sprawy i wydania decyzji przekonywującej pod względem faktycznym i prawnym, poprzez:

(i) brak wnikliwej oceny załączonych do odwołania skarżącej dowodów z dokumentów i dokumentacji fotograficznej;

(ii) zaniechanie podjęcia z urzędu dalszych czynności dowodowych mających na celu dokładne rozpatrzenie sprawy polegających na:

a) wystąpieniu do Urzędu Gminy [...] o:

- przedłożenie dokumentacji architektoniczno-administracyjnej celem ustalenia, czy po 31 grudnia 1998 r. właściciele nieruchomości położonych przy ul. [...] zgłaszali prace budowlane polegające przesunięciu ogrodzenia;

- udzielenie informacji czy przebieg drogi ul. [...] w okresie od 1 stycznia 1999 roku do 31 grudnia 2006 roku uległ zmianie;

- udzielenie wyjaśnień czego dotyczy wzmianka zawarta w przedłożonym przez skarżącą dokumencie Urzędu Gminy [...] oznaczonym jako "Warunkowe potwierdzenie przyjęcia zgłoszenia o przystąpieniu do wykonywania robót budowlanych" z dnia [...] czerwca 2001 r. dotycząca "realizacji ulicy w pełnym zakresie do docelowej jej szerokości - zgodnie z opinią Wydziału Gospodarki Komunalnej tut. Urzędu z dnia [...].06.2001 r."

b) przeprowadzeniu oględzin nieruchomości z udziałem skarżącej i właścicieli nieruchomości sąsiednich położonych przy ul. [...], celem ustalenia zmiany w pasie drogowym ul. P.;

c) przeprowadzeniu dowodu z zeznań świadków właścicieli nieruchomości sąsiednich położonych przy ul. [...] celem ustalenia zmiany w pasie drogowym ul. [...];

iii) dowolne i sprzeczne z zasadami logicznego myślenia ustalenie, że pas drogowy w dniu 31 grudnia 1998 r. przebiegał przez działkę nr [...], która w tej dacie była odgrodzona od ulicy [...] ogrodzeniem;

2) naruszenie przepisów postępowania, a to art. 7, art. 75, art. 76 § 1 i 3, art. 78 § 1 k.p.a., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez:

przyjęcie, że mapa ewidencyjna sporządzona przez geodetę J. S. w dniu [...] sierpnia 2014 r. stanowi dowód przebiegu drogi publicznej według stanu na dzień 31 grudnia 1998 r. podczas gdy mapa ta sporządzona została w oparciu o aktualny przebieg drogi i dokonany wcześnie podział nieruchomości;

przyjęcie, że mapa ewidencyjna sporządzona przez geodetę J. S. w dniu [...] sierpnia 2014 r. stanowi dowód przebiegu drogi publicznej według stanu na dzień 31 grudnia 1998 r. podczas tego rodzaju okoliczności podlegają ustaleniu przez organ administracyjny za pomocą wszelkich dostępnych dowodów z udziałem stron postępowania;

przyjęcie, że mapa ewidencyjna sporządzona przez geodetę J.S. w

dniu [...] sierpnia 2014 r. stanowi dowód z dokumentu urzędowego, który nie został wzruszony, podczas gdy skarżąca złożyła stosowne wnioski dowodowe na okoliczność przebiegu drogi w 1998 roku (ulica była węższa) oraz istniejących wówczas ogrodzeń, które to wnioski zostały pominięte przez organ;

3) naruszenie przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 138 § 2 k.p.a. polegające na nieuchyleniu decyzji organu I instancji podczas gdy rozstrzygnięcie sprawy wymagało przeprowadzenie postępowania dowodowego w znacznej części;

4) naruszenie przepisów postępowania, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 10 § 1 k.p.a. i art. 15 k.p.a. poprzez niezawiadomienie strony o zebraniu materiału dowodowego i możliwości składania wniosków dowodowych, skutkiem czego skarżąca pozbawiona została możliwości złożenia:

wniosku o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków - właścicieli nieruchomości sąsiednich położonych przy ulicy [...], na okoliczność przebiegu drogi w dniu 31 grudnia 1998 roku oraz w 2001 roku, rozbudowy (poszerzenia) drogi w 2001 roku, daty w której właściciele zobowiązani zostali do przesunięcia ogrodzeń w celu rozbudowy (poszerzenia drogi);

wniosku o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z dokumentów znajdujących się w aktach postępowania administracyjnego prowadzonego przez Urząd Gminy [...] Wydział Administracji Architektonicznej-Budowlanej w 2001 roku lub później, w przedmiocie przyjęcia zgłoszenia o przystąpieniu do wykonywania ogrodzenia przez właścicieli nieruchomości sąsiednich położonych przy ul. [...], na okoliczność że według stanu na dzień 31 grudnia 1998 roku, działka oznaczona nr [...] o pow. [...] m2 (podobnie jak działki sąsiednie) znajdowała się za ogrodzeniem i nie mogła stanowić pasa. drogowego;

wniosku o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii Urzędu Gminy [...] Wydział Gospodarki Komunalnej z dnia [...] czerwca 2001 r. w przedmiocie budowy nowego ogrodzenia w granicach projektowanego wówczas przebiegu drogi w docelowej szerokości;

ponowienia wniosków dowodowych zawartych w treści odwołania skarżącej z dnia [...] kwietnia 2015 r. lub zażądania aby organ wypowiedział się w przedmiocie tych wniosków przed zakończeniem postępowania odwoławczego;

- w konsekwencji skarżąca została zaskoczona wydaniem decyzji, a postępowanie odwoławcze zakończono bez przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego i powtórnego rozpoznania sprawy;

jednocześnie z daleko posuniętej ostrożności procesowej zaskarżonej decyzji zarzucono:

5) naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 81 k.p.a., a także art. 107 § 3 k.p.a. poprzez przyjęcie, że działka nr [...] w dniu 31 grudnia 1998 r. znajdowała się w pasie drogowym w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (w brzmieniu obowiązującym w dniu 31 grudnia 1998 r.), pomimo braku dowodów świadczących, że działka znajdowała się w wydzielonym pasie terenu, przeznaczonym do ruchu lub postoju pojazdów oraz do ruchu pieszych, wraz z leżącymi w jego ciągu obiektami inżynierskimi, placami, zatokami postojowymi oraz znajdującymi się w wydzielonym pasie terenu chodnikami, ścieżkami rowerowymi, drogami zbiorczymi, drzewami i krzewami oraz urządzeniami technicznymi związanymi z prowadzeniem i zabezpieczeniem ruchu.

ponadto, zaskarżonej decyzji zarzucono:

6) naruszenie prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną poprzez jego zastosowanie i stwierdzenie nabycia nieruchomości pomimo niewystąpienia przesłanek uprawniających do wydania takiej decyzji, polegających na braku władania przez jednostki samorządu terytorialnego działką nr [...] w dniu 1 stycznia 1998 roku oraz braku zajęcia tej działki pod drogę publiczną w dniu 1 stycznia 1998 roku;

7) naruszenie prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że "sformułowanie "nieruchomości zajęte pod drogi publiczne" oznacza nieruchomości na których jeszcze nie urządzono drogi.

Powołując się na powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania. W obszernym uzasadnieniu skargi skarżąca rozwinęła podniesione w niej zarzuty.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego. Oznacza to, że kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy organ administracji wydając zaskarżony akt nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Powyższa ocena dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania aktu, na podstawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego. Natomiast zgodnie z art. 134 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej "ppsa", Sąd badając legalność zaskarżonego aktu nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych kryteriów Sąd uznał, iż skarga M. D. zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Ministra Infrastruktury i Rozwoju z [...] września 2015 r., którą organ utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2015 r. stwierdzającą nabycie z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Gminę [...] prawa własności gruntu, oznaczonego jako działka nr [...]o pow. [...] m2 w obrębie [...], zajętego pod część ulicy [...] w [...] Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowił art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (dz. U, Nr 133, poz. 872 ze zm.).

W ocenie Sądu, skarga jest zasadna, gdyż zaskarżona decyzja narusza przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naruszeniem procedury administracyjnej w niniejszej sprawie było zaniechanie powiadomienia strony skarżącej przez Ministra Infrastruktury i Rozwoju o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań przed wydaniem decyzji - stosownie do treści art. 10 § 1 kpa.

Powołany przepis wprowadza zasadę oznaczającą z jednej strony obowiązek zapewnienia stronie przez organ czynnego udziału w każdym postępowaniu, z drugiej stwarza warunki w celu umożliwienia stronie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłaszanych żądań. Zauważyć trzeba iż strona nie jest zobowiązana do czynnego udziału w postępowaniu, stanowi to jej uprawnienie. Jednakże organ administracji ma obowiązek umożliwienia stronie skorzystania z tego uprawnienia. Zgodnie zaś z art. 81 kpa, okoliczność faktyczna może być uznana za udowodnioną, jeżeli strona miała możliwość wypowiedzenia się co do przeprowadzanych dowodów. W sprzeczności pozostawać z tą zasadą będzie sytuacja, kiedy nie dostrzegając treści art. 10 kpa, organ nie da możliwości wyjaśnienia okoliczności faktycznych, które stanowią następnie podstawę do wydania decyzji.

W orzecznictwie sądowym istnieje ugruntowany pogląd, iż zarzut naruszenia art. 10 § 1 kpa przez niezawiadomienie strony o zebraniu materiału dowodowego oraz możliwości wypowiedzenia się co do tego i składania wniosków może odnieść skutek wówczas, gdy stawiająca go strona wykaże, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych. Na stronie stawiającej zarzut spoczywa zatem ciężar wykazania istnienia związku przyczynowego między naruszeniem przepisów postępowania a wynikiem sprawy (tak m.in. wyrok NSA z 2 lutego 2011 r., I OSK 575/10, LEX nr 1070853, wyrok NSA z 12 października 2010 r., II OSK 1279/09, LEX nr 746442, wyrok WSA w Warszawie z 13 kwietnia 2011 r., LEX nr 996668, wyrok WSA w Rzeszowie z 25 listopada 2010 r., II SA/Rz 928/10, LEX nr 754715).

Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy, stwierdzić należy, co jest bezsporne, że przed wydaniem zaskarżonej decyzji Minister Infrastruktury i Rozwoju nie skierował do skarżącej zawiadomienia w trybie art. 10 § 1 kpa. Skarżąca podnosi w skardze, iż omawiane uchybienie organu skutkowało tym, że przed zakończeniem postępowania odwoławczego została ona pozbawiona możliwości złożenia następujących wniosków dowodowych dotyczących ustalenia stanu faktycznego w zakresie rzeczywistego przebiegu ulicy [...] w okresie przed 31 grudnia 1998 r. i po tej dacie: (i) wniosku o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków - właścicieli nieruchomości sąsiednich położonych przy ulicy [...], na okoliczność przebiegu drogi w dniu 31 grudnia 1998 roku oraz w 2001 roku, rozbudowy (poszerzenia) drogi w 2001 roku, daty w której właściciele zobowiązani zostali do przesunięcia ogrodzeń w celu rozbudowy (poszerzenia drogi); (ii) wniosku o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z dokumentów znajdujących się w aktach postępowania administracyjnego prowadzonego przez Urząd Gminy [...] Wydział Administracji Architektoniczno-Budowlanej w 2001 roku lub później, w przedmiocie przyjęcia zgłoszenia o przystąpieniu do wykonywania ogrodzenia przez właścicieli nieruchomości sąsiednich położonych przy ul. [...], na okoliczność że według stanu na dzień 31 grudnia 1998 roku, działka oznaczona nr [...] o pow. [...] m2 (podobnie jak działki sąsiednie) znajdowała się za ogrodzeniem i nie mogła stanowić pasa. drogowego; (iv) wniosku o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii Urzędu Gminy [...] Wydział Gospodarki Komunalnej z dnia [...] czerwca 2001 r. w przedmiocie budowy nowego ogrodzenia w granicach projektowanego wówczas przebiegu drogi w docelowej szerokości; (v) ponowienia wniosków dowodowych zawartych w treści odwołania skarżącej z dnia [...] kwietnia 2015 r. lub zażądania aby organ wypowiedział się w przedmiocie tych wniosków przed zakończeniem postępowania odwoławczego. W ocenie skarżącej, gdyby została ona prawidłowo powiadomiona przez Ministra Infrastruktury i Rozwoju o zakończeniu postępowania odwoławczego, świadczącego o tym, ze organ odwoławczy zamierza wydać decyzję bazując wyłącznie na materiale zebranym w postępowaniu pierwszoinstancyjnym i nie przeprowadzając żadnych dodatkowych dowodów, wystąpiłaby ze wskazanymi powyżej dalszymi konkretnymi wnioskami dowodowymi.

W ocenie Sądu, skarżąca wykazała, że w okolicznościach rozpoznawanej sprawy niewydanie i niedoręczenie jej zawiadomienia, stosownie do treści art. 10 § 1 kpa, uniemożliwiło jej zgłoszenie - przed wydaniem rozstrzygnięcia w postępowaniu odwoławczym - konkretnych wniosków dowodowych mających na celu wykazanie przebiegu ulicy P. w okresie przed 31 grudnia 1998 r. i po tej dacie, których przeprowadzenie przez organ mogłoby wpłynąć na treść orzeczenia w sprawie.

Zgodnie z art. 136 kpa i art. 138 § 2 kpa organ odwoławczy ma kompetencje do przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego. Dochodzi do tego w przypadku, gdy organ ten stwierdza, że postępowanie dowodowe przeprowadzone przez organ I instancji wymaga poszerzenia, gdyż nie zostały ustalone wszystkie istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, lub przeprowadzonym przez organ I instancji dowodom odmawia wiarygodności. Jeśli natomiast rozpoznając odwołanie organ odwoławczy stwierdza, iż wszystkie istotne dla sprawy okoliczności zostały ustalone, materiał dowodowy jest kompletny i pozwala na wydanie rozstrzygnięcia, postępowania dowodowego nie przeprowadza, ani go nie uzupełnia. Powyższa sytuacja zaistniała w rozpoznawanej sprawie, w której organ odwoławczy nie przeprowadził jakichkolwiek dowodów, bazując na materiale dowodowym zebranym przez organ pierwszej instancji.

Zauważyć trzeba, iż w przedmiotowym postępowaniu skarżąca konsekwentnie kwestionowała wystąpienie w niniejszej sprawie przesłanki zajęcia nieruchomości pod drogę publiczną powołując się na niezweryfikowanie przez organ I instancji przebiegu ulicy [...] w okresie przed 31 grudnia 1998 r. i po tej dacie. W ocenie skarżącej, zajęcie przedmiotowej nieruchomości pod drogę publiczną nastąpiło dopiero w 2002 r. w wyniku rozbudowy drogi a do czasu rozpoczęcia prac przedmiotowa nieruchomość była ogrodzona. W odwołaniu z [...] kwietnia 2015 r. skarżąca podniosła, iż faktyczny przebieg ulicy [...] w dacie 31 grudnia 1998 r. można aktualnie ustalić na podstawie dwóch źródeł: realizacyjnego planu zagospodarowania terenu z 1994 r., który został załączony do odwołania oraz wizji lokalnej. Ponadto, na poparcie swego stanowiska skarżąca załączyła do odwołania dokumentację fotograficzną oraz decyzję Burmistrza Gminy [...] nr [...] z [...] listopada 2001 r. o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.

Zwrócić trzeba przy tym uwagę, iż w postępowaniu toczącym się na podstawie art. 73 ust. 1 ustawy z 13 października 1998 r. istotne znaczenie ma bezsporne ustalenie istniejącego w dniu 31 grudnia 1998 r. stanu faktycznego i prawnego nieruchomości, czyli bezsporne ustalenie istniejącego w tej dacie faktycznego przebiegu w terenie spornego odcinka ulicy oraz jego położenia względem granicy działki nr [...]. Nie bez znaczenia pozostaje to, iż regulacja zawarta w art. 73 ww. ustawy ma charakter wywłaszczeniowy oraz że wszczynane po dniu 31 grudnia 2005 r. przez jednostki samorządu terytorialnego lub Skarb Państwa postępowania w trybie powołanego przepisu, wobec upływu terminu do składania wniosków o odszkodowanie, prowadzą do wywłaszczenia byłych właścicieli z ich prawa własności bez odszkodowania. Tym bardziej więc w tego rodzaju sprawach organy administracji obowiązane są prowadzić postępowanie wyjaśniające i gromadzić materiał dowodowy ze szczególną starannością nie naruszając uprawnień procesowych stron postępowania.

Przedstawione powyżej uwagi prowadzą do wniosku, że wydając zaskarżoną decyzję Minister Infrastruktury i Rozwoju dopuścił się naruszenia przepisów postępowania, to jest art. 10 § 1 kpa, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Skutkowało to koniecznością uchylenia przez Sąd zaskarżonej decyzji na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Ponownie rozpoznając sprawę organ odwoławczy przeprowadzi postępowanie z uwzględnieniem zawartej w niniejszym uzasadnieniu oceny Sądu.

Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w pkt 1 sentencji wyroku. O kosztach postępowania (pkt 2 sentencji) orzeczono na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 2 powołanej ustawy.