Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 434/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-06-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 34 par. 1a, art. 33 par. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2020 poz 1427
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Szymanowicz- Nowak, Sędziowie Sędzia WSA Renata Nawrot, Sędzia WSA Justyna Mazur (sprawozdawca), po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Radomiu w trybie uproszczonym w dniu 9 czerwca 2021 r. sprawy ze skargi T. W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] z [...]lutego 2021 r., nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym 1. uchyla zaskarżone postanowienie, poprzedzające je postanowienie Naczelnika [...]Urzędu Skarbowego w [...]nr [...]z dnia [...]września 2020 r. oraz postanowienie Starosty [...]nr [...]z dnia [...]czerwca 2020 r.; 2. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...]na rzecz T.W. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z [...] lutego 2021 r. nr [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. (dalej: "organ odwoławczy", "Dyrektor IAS"), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm., dalej: "k.p.a.") oraz art. 18 i art. 34 § 5 w związku art. 33 § 1, 4, 6 i 10 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 1427; dalej: "u.p.e.a.", "ustawa egzekucyjna") w brzmieniu obowiązującym do 29 lipca 2020 r., w związku z art. 13 ust. 1 i 6 ustawy z dnia 11 września 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2019 r. poz. 2070), po rozpatrzeniu zażalenia T. W. (dalej: "skarżąca", "strona", "zobowiązana") -utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w R. (dalej: "organ I instancji", "Naczelnik US", "organ egzekucyjny") z [...] września 2020 r. w sprawie uznania wniesionych zarzutów do postępowania egzekucyjnego za nieuzasadnione.

Postanowienia zapadły w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Naczelnik US prowadzi postępowanie egzekucyjne wobec majątku strony na podstawie wystawionego przez Starostę Powiatu R. (dalej: "wierzyciel", "Starosta") w dniu [...] stycznia 2020r. tytułu wykonawczego nr [...], obejmującego należności z tytułu grzywny w celu przymuszenia w kwocie należności głównej [...] zł. W ramach tego postępowania, organ egzekucyjny zawiadomieniem doręczonym skarżącej wraz z odpisem tytułu wykonawczego w dniu [...] marca 2020r. dokonał zajęcia rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego zobowiązanej w Banku [...]. Egzekucja z rachunku bankowego została zakończona [...] kwietnia 2020r. w związku z uregulowaniem należności.

Pismem z [...] marca 2020 r. pełnomocnik skarżącej wniósł do postępowania egzekucyjnego zarzuty wskazując na:

- art. 33 ust. 1 u.p.e.a. - poprzez prowadzenie egzekucji pomimo wykonania obowiązku nałożonego przez Starostę R. tytułem wykonawczym nr [...]; błędnie przyjęto, że obiekt znajdujący się na terenie nieruchomości jest obiektem budowlanym – pozostałością po hali namiotowej, której rozbiórkę nakazał Starosta w tytule wykonawczym nr [...], podczas gdy obiekt ten nie jest obiektem budowlanym i nie podlega kognicji Starosty;

- art. 33 ust. 6 u.p.e.a., poprzez zastosowanie niedopuszczalnego środka egzekucyjnego, polegającego na nałożeniu na osobę fizyczną grzywny w celu przymuszenia w wysokości [...] zł, podczas gdy zgodnie z art. 121 u.p.e.a. grzywna ta nie może przekraczać kwoty [...] zł, a w stosunku do osób prawnych

i jednostek organizacyjnych nie posiadających osobowości prawnej kwoty [...] zł;

- art. 33 ust. 4, poprzez błędne określenie osoby zobowiązanego polegające na pominięciu wśród zobowiązanych w tytule wykonawczym wspólników firmy [...] s.c.;

- art. 33 ust. 10, poprzez niespełnienie w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a. polegające na nieprawidłowym wskazaniu imienia

i nazwiska zobowiązanego oraz niewskazaniu w tytule wykonawczym daty doręczenia upomnienia.

Pełnomocnik wniósł o umorzenie postępowania egzekucyjnego oraz uchylenie dokonanych czynności egzekucyjnego o jego wstrzymanie do czasu rozpatrzenia niniejszych zarzutów.

Wierzyciel, postanowieniem z [...] czerwca 2020r. na podstawie art. 34 § 1a u.p.e.a. stwierdził niedopuszczalność ww. zarzutów. Wyjaśnił, że na grzywnę w celu przymuszenia wystawiono tytuł wykonawczy nr [...] z [...] stycznia 2020r. W ocenie wierzyciela, zobowiązana kwestionowała wymagalność należności z uwagi na jej wysokość, w odrębnych postępowaniach zakończonych postanowieniem. Ponadto wbrew twierdzeniom zobowiązanej obowiązek rozbiórki nie został wykonany, co stwierdzono w czasie kontroli. Grzywna nie została w związku z tym umorzona. Starosta wyjaśnił też, że kwestia niedopuszczalności środka egzekucyjnego była przedmiotem rozpatrywania w sprawie zarzutów do grzywny w celu przymuszenia.

Naczelnik US, postanowieniem z [...] września 2020r. stwierdził niedopuszczalność zgłoszonych zarzutów w zakresie nieistnienia obowiązku, błędu co do osoby zobowiązanego oraz niedopuszczalności egzekucji administracyjnej oraz uznał zarzut dotyczący niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a. i niedopuszczalności egzekucji administracyjnej - za nieuzasadniony. Organ egzekucyjny podniósł również, że stanowisko wierzyciela

w zakresie zarzutów o, których mowa w art. 33 pkt 1 – 5, 7 jest dla organu egzekucyjnego wiążące.

W zażaleniu na to postanowienie, występując o jego uchylenie w całości oraz umorzenie postępowania egzekucyjnego skarżąca podtrzymała argumentację podniesioną w zarzutach z [...] marca 2020r., a dodatkowo stwierdziła, że organ egzekucyjny nie mógł stwierdzić niedopuszczalności zarzutów, gdyż rozstrzygnięcie takie może wydać jedynie wierzyciel, a organ egzekucyjny nie jest jednocześnie wierzycielem.

Dyrektor IAS, zaskarżonym postanowieniem z [...] lutego 2021r. utrzymał

w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Na wstępnie przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania w sprawie, jak również zakreślił jej ramy prawne wskazując m.in. na treść art. 33 § 1, art. 34 § 1 u.p.e.a. Opisał nadto charakter postępowania prowadzonego w trybie powołanych przepisów.

Odnosząc się do zarzutu niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a. organ odwoławczy podzielił ocenę organu egzekucyjnego i wierzyciela co do jego bezzasadności. Tytuł wykonawczy z dnia

[...] stycznia 2020 r. nr [...] został bowiem sporządzony zgodnie ze wzorem określonym przez Ministra Finansów w załącznikach do rozporządzenia z dnia 08.08.2016r. w sprawie wzorów tytułów wykonawczych stosowanych w egzekucji administracyjnej (Dz.U. 2018r. poz. 850) oraz spełnia wszystkie wymogi stawiane tytułom wykonawczym w art. 27 ustawy egzekucyjnej. Zgodnie z art. 27 § 1 pkt 2 u.p.e.a. tytuł wykonawczy zawiera: "wskazanie imienia i nazwiska lub nazwy zobowiązanego i jego adresu, a także PESEL, NIP lub REGON, jeżeli zobowiązany taki numer posiada." Organ egzekucyjny prawidłowo zatem uznał zarzut z art. 33 § 1 pkt 10 ustawy egzekucyjnej za nieuzasadniony, szczegółowo uzasadniając swoje stanowisko. Ponadto wbrew twierdzeniom skarżącej w tytule wykonawczym wskazano datę doręczenia upomnienia - [...].10.2019 r.

Odnosząc się do pozostałych zarzutów, powołując się na stanowisko wierzyciela zauważył, że zarzuty dotyczące braku wymagalności należności z uwagi na jej wysokość były przedmiotem rozpatrzenia w osobnych postępowaniach administracyjnych, które zakończyły się wydaniem postanowień, na które stronie przysługiwały środki zaskarżenia. Strona jednak z nich nie skorzystała. Wierzyciel wyjaśnił również, że kwestia dopuszczalności środka egzekucyjnego w postaci grzywny została rozstrzygnięta w postępowaniu w sprawie zarzutów wniesionych

w postępowaniu w sprawie grzywny w celu przymuszenia. Na potwierdzenie tego faktu wskazał postanowienie Wojewody [...] z [...] czerwca 2020 r. nr [...]. Również błąd co do osoby zobowiązanego rozpatrywany był

w postępowaniu w sprawie grzywny. W ocenie wierzyciela nieudana próba zgłoszenia przez spółkę [...] s.c. bezprawnego zgłoszenia na podstawie art. 29 prawa budowlanego robot budowlanych nie wymagających pozwolenia, nie przeniosła na wspólników spółki obowiązku objętego egzekucją. Nadto, wierzyciel nie potwierdził faktu rozbiórki i stwierdził, że obowiązek nadal istnieje.

W konsekwencji, w ocenie Dyrektora IAS organ egzekucyjny, będąc związanym ostatecznym stanowiskiem wierzyciela na podstawie art. 34 § 1 u.p.e.a. nie mógł zająć innego stanowiska w przedmiotowej sprawie. Nadto Dyrektor IAS jako organ nadzoru nad organem egzekucyjnym także jest związany stanowiskiem wierzyciela i nie jest uprawniony do zajęcia odmiennego stanowiska sprawie.

Końcowo, odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 34 § 1a u.p.e.a. organ odwoławczy uznał, że stwierdzenie niedopuszczalności zarzutu przez wierzyciela oznacza, że zarzut ten nie jest rozpatrywany merytorycznie, a jedynie formalnie. Rozstrzygnięcie oddalające zarzut, czy uznające zarzut za bezzasadny świadczyć może o jego merytorycznej ocenie. Związanie organu egzekucyjnego stanowiskiem wierzyciela oznacza, że nie może on zająć innego stanowiska niż wierzyciel, a więc również za wierzycielem musi stwierdzić niedopuszczalność zarzutu.

Reasumując, zdaniem organu odwoławczego Naczelnik US prawidłowo przeprowadził postępowanie w sprawie wniesionych zarzutów i uznał je za bezzasadne, co znajduje odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, występując o uchylenie postanowień organów obydwu instancji i zwrot kosztów postępowania, pełnomocnik skarżącej (adwokat) postawił zarzuty naruszenia:

- przepisów postępowania administracyjnego tj. art. 107 § 3 k.p.a. w związku

z art. 126 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. wobec nie odniesienia się do wszystkich zarzutów zażalenia, a mianowicie zarzutu ewentualnego naruszenia art. 33 ust. 6 u.p.e.a. poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że w przypadku zastosowania art. 125 § 5 u.p.e.a. wystarczy podać jedynie wysokość grzywny, podczas gdy obowiązkiem wierzyciela jest podanie iloczynu powierzchni zabudowy budynku objętego nakazem przymusowej rozbiórki, i 1/5 ceny 1 m[2] powierzchni-użytkowej budynku mieszkalnego, ogłoszonej przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów do obliczania premii gwarancyjnej dla posiadaczy oszczędnościowych książeczek mieszkaniowych;

- art. 8 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez niezastosowanie i prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania obywateli do władzy publicznej, przejawiające się tym, że:

a. Starosta R. zastosował niedopuszczalny środek egzekucyjny, polegający na nałożeniu na osobę fizyczną grzywny w celu przymuszenia

w wysokości [...] zł, gdy zgodnie z art. 121 u.p.e.a. nałożona grzywna nie może przekraczać kwoty 10.000 zł, a w stosunku do osób prawnych i jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej kwoty 50.000 zł;

b. zaakceptowaniu przez organ odwoławczy rażących błędów proceduralnych wierzyciela - Starosty R. tj.: wystawienia wadliwego tytułu wykonawczego, w zw. z naruszeniem 27 u.p.e.a. poprzez niepodanie numeru NIP bądź PESEL zobowiązanego;

c. powoływania się w treści uzasadnienia postanowienia na uchylone wyrokiem tut. Sądu (wyr. z 1.12.2020r., sygn. VIII SA/Wa 555/20) postanowienie Wojewody [...] z [...].06.2020r., Nr [...], utrzymujące

w mocy postanowienie Starosty R. z [...].04.2020r., znak: [...], w przedmiocie odmowy umorzenia grzywny w celu przymuszenia, nałożonej w postanowieniu z [...].09.2019r. znak [...]. Powoływanie się przez organ na uchylone postanowienie Wojewody [...] prowadzi a posteriori do wadliwej proceduralnie sytuacji, gdy tytuł wykonawczy wynika z prawomocnie uchylonego postanowienia Starosty R. nakładającego grzywnę w celu przymuszenia.

W odpowiedzi na skargę, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie i wystąpił o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325; dalej "p.p.s.a."), stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. Nr 2021, poz. 137), sprawowana jest w oparciu

o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie,

że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo przepisu prawa dającego podstawę

do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) – c) p.p.s.a.). Przy czym, zgodnie z art. 134 § 1 ppsa, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną,

z zastrzeżeniem art. 57a, który w niniejszej sprawie nie ma zastosowania.

Rozpoznając sprawę w tak zakreślonych granicach kompetencji, Sąd doszedł do przekonania, iż skarga zasługuje na uwzględnienie.

Wskazać jednocześnie należy, iż zasadniczy wpływ na powyższą ocenę miało naruszenie prawa, jakim zostało dotknięte postanowienie Starosty R. nr [...] z dnia [...] czerwca 2020 r., stwierdzające niedopuszczalność zgłoszonych przez skarżącą zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...] stycznia 2020 r.

W tym miejscu wypada wyjaśnić, że kognicją wojewódzkiego sądu administracyjnego objęte są wszystkie orzeczenia wydane w granicach danej sprawy. Sąd administracyjny, w przypadku uznania, że zaskarżony akt narusza prawo i w przypadku jego uchylenia bądź stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 1 i art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.) może zastosować takie środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.).

Nie budzi wątpliwości, że postanowienie zawierające stanowisko w sprawie zgłoszonych zarzutów (art. 34 § 1 u.p.e.a.), nie podlegające odrębnemu zaskarżeniu do sądu administracyjnego (art. 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a. w brzmieniu obowiązującym do dnia 29 lipca 2020 r., to jest w dacie wydania postanowienia o niedopuszczalności zarzutów w niniejszej sprawie), stanowi akt wydany w granicach sprawy wszczętej zgłoszeniem zarzutów. Tym samym ocena jego legalności podlega kognicji wojewódzkiego sądu administracyjnego rozpoznającego - tak jak w rozpoznawanej sprawie - skargę na ostateczne postanowienie organu nadzoru w sprawie zgłoszonych zarzutów (por. np. wyroki: NSA z 11 czerwca 2019 r. II FSK 2024/17, WSA w Gdańsku z 13 marca 2019 r. I SA/Gd 1121/18, WSA w Gliwicach z 27 lutego 2018 r. I SA/Gl 1182/17 - wszystkie wyroki przywołane w uzasadnieniu są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

W ocenie Sądu nie ma przy tym przeszkód do oceny legalności postanowienia wierzyciela, stwierdzającego niedopuszczalność zgłoszonych zarzutów nawet

w sytuacji, gdy nie zostało ono - jak w rozpoznawanej sprawie - zaskarżone

w administracyjnym toku instancji. Art. 135 p.p.s.a. nie zawiera bowiem takiego ograniczenia.

Wskazać w tym miejscu należy, iż zgodnie z art. 26 § 1 u.p.e.a. (w brzmieniu obowiązującym w dacie wszczęcia egzekucji w niniejszej sprawie) organ egzekucyjny wszczyna egzekucję administracyjną na wniosek wierzyciela i na podstawie wystawionego przez niego tytułu wykonawczego, sporządzonego według ustalonego wzoru. Wszczęcie egzekucji administracyjnej następuje zasadniczo

z chwilą doręczenia zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego (art. 26 § 5 pkt 1 u.p.e.a. w ww. brzmieniu). W rozpatrywanej sprawie postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte w wyniku wystawienia wobec skarżącej przez Starostę Powiatu R. w dniu [...] stycznia 2020 r. tytułu wykonawczego nr [...], który został skarżącej doręczony wraz z zawiadomieniem o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w dniu [...] marca 2020 r.

Zobowiązanej przysługiwało zatem, na podstawie art. 33 § 1 u.p.e.a., uprawnienie do złożenia zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji w terminie 7 dni od daty doręczenia tytułu wykonawczego (art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a. w brzmieniu obowiązującym do dnia 29 lipca 2020 r.), z którego z zachowaniem, przy uwzględnieniu art. 15zzs ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych i związanych z nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 374 ze zm.) skarżąca, w realiach tej sprawy skorzystała, składając działaniem pełnomocnika pismo z opatrzone datą [...] marca 2020 r. (data nadania

w urzędzie pocztowym – [...] kwietnia 2020 r.). Wskazać jednocześnie należy, iż art.

1 ustawy z dnia 11 września 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2019 r., poz. 2070) wprowadzone zostały zmiany w ustawie z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2019 r., poz. 1438 z późn. zm.). Zgodnie jednak z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2019 r. do postępowań egzekucyjnych wszczętych na podstawie ustawy zmienianej w art. 1

i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe. Wśród wymienionych w art. 1 ww. ustawy przepisów znalazły się m.in. art. 27 § 1 pkt 9, art. 33 i art. 34 u.p.e.a., które zostały zmienione

z dniem 30 lipca 2020 r., tym samym zastosowanie w niniejszej sprawie mają ww. przepisy w brzmieniu obowiązującym do tej daty.

Autor pisma zawierającego zarzuty wskazuje na przepisy art. 33 ust. 1, art. 33 ust. 6, art. 33 ust. 4 i art. 33 ust. 10 u.p.e.a. Art. 33 nie zawierał jednak takich jednostek redakcyjnych. Z opisu każdego ze zgłoszonych zarzutów wynika jednak, że zostały one oparte, odpowiednio na: art. 33 § 1 pkt 1, art. 33 § 1 pkt 6, art. 33 § 1 pkt 4 i art. 33 § 1 pkt 10 u.p.e.a.

Zgodnie z art. 33 § 1 zdanie pierwsze u.p.e.a. zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 § 1 pkt 1-7, 9 i 10, a przy egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym - także na podstawie art. 33 § 1 pkt 8, organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7, stanowisko wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążące.

Należy jednocześnie zwrócić uwagę, że zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej są sformalizowanym środkiem prawnym. W przypadku ich wniesienia kognicja organu egzekucyjnego ograniczona jest do oceny zasadności zarzutów jedynie w zakresie ich podstawy prawnej oraz podstaw faktycznych wynikających z żądania zobowiązanego. Oczywiście, w przypadku, gdy organ egzekucyjny nie jest wierzycielem, możliwość badania merytorycznych aspektów przez organ ograniczać się ma do uzyskania stanowiska wierzyciela, którym to stanowiskiem organ egzekucyjny będzie związany (zob. D. Kijowski (red.) Ustawa

o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Komentarz. Warszawa 2010, s. 387). To wypowiedź wierzyciela stanowi akt zawierający ocenę istnienia obowiązku. Nie jest jednocześnie możliwie rozszerzanie w toku postępowania zarzutów zgłoszonych pierwotnie w zakreślonym w art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a. (w brzmieniu mającym zastosowanie w niniejszej sprawie) terminie.

W orzecznictwie wskazuje się, że w sprawie zajęcia stanowiska, w trybie art. 34 § 1 u.p.e.a., wierzyciel jest zobowiązany dokonać wszechstronnej oceny okoliczności konkretnego przypadku stanowiącego podstawę zarzutu na podstawie dokonanej analizy całego materiału dowodowego, a stanowisko wyrażone

w postanowieniu należy uzasadnić w sposób wymagany przez przepisy kodeksu postępowania administracyjnego (zob. wyrok WSA w Opolu z dnia 26 lutego 2008 r., II SA/Op 391/07, LEX nr 524688). W orzecznictwie wskazuje się także, że zajęcie stanowiska w sprawie zarzutów jest nie tylko prawem, lecz także obowiązkiem wierzyciela: "Ustawodawca nałożył na wierzyciela obowiązek badania zasadności

i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, w przypadku wniesienia przez zobowiązanego zarzutu, ponieważ to wierzyciel ma w tym zakresie niezbędną wiedzę i temu służy instytucja uzyskania stanowiska wierzyciela. Natomiast wierzyciel zajmując stanowisko w sprawie zarzutu, powinien działać zgodnie

z przepisami prawa, a nie istnieje norma prawna, która pozwalałaby wierzycielowi na odmowę badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym" (wyroki NSA: z 8 marca 2012 r., II FSK 1631/10 oraz z 31 stycznia 2012 r., II FSK 1412/10).

W okolicznościach niniejszej sprawy wierzyciel uznał za zasadne zastosowanie art. 34 § 1a u.p.e.a., stwierdzając niedopuszczalność zgłoszonych przez skarżącą zarzutów do postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...] stycznia 2020 r. Zgodnie z art. 34

§ 1a u.p.e.a., jeżeli zarzut zobowiązanego jest lub był przedmiotem rozpatrzenia

w odrębnym postępowaniu administracyjnym, podatkowym lub sądowym albo zobowiązany kwestionuje w całości lub w części wymagalność należności pieniężnej z uwagi na jej wysokość ustaloną lub określoną w orzeczeniu, od którego przysługują środki zaskarżenia, wierzyciel wydaje postanowienie o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu. Regulacja ta wprowadzona nowelą z 2001 r. wynikała

z założenia, iż w postępowaniu egzekucyjnym nie bada się meritum sprawy.

W odrębnym postępowaniu administracyjnym lub sądowym zobowiązany może jednak kwestionować treść obowiązku, co powoduje konieczność merytorycznego badania sprawy. Tym samym jeżeli w takim postępowaniu służą środki zaskarżenia, celem uniknięcia dwutorowości trybu zaskarżenia wierzyciel wydaje postanowienie

o niedopuszczalności zgłoszonego przez zobowiązanego zarzutu. Art. 34 § 1a u.p.e.a. pozbawia zatem wierzyciela i organ egzekucyjny możliwości merytorycznego badania zarzutu wniesionego w postępowaniu egzekucyjnym, jeśli kwestia ta była już przedmiotem rozpoznania w innym postępowaniu dotyczącym tego samego obowiązku. Stwierdzenie, że taka okoliczność miała miejsce obliguje organ do wydania postanowienia nie o nieuwzględnieniu zarzutu, lecz o stwierdzeniu jego niedopuszczalności.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, iż wierzyciel stwierdzając niedopuszczalność wniesionych przez skarżącą zarzutów na podstawie art. 34 § 1a u.p.e.a. powołał się odnośnie zarzutu wykonania obowiązku (art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a.) na postanowienie nr [...] Starosty R. z dnia [...] kwietnia 2020 r. o odmowie umorzenia grzywny w celu przymuszenia nałożonej w postanowieniu Starosty R. z dnia [...] września 2019 r., utrzymanego postanowieniem Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2020 r., odnośnie zarzutu niedopuszczalności zastosowanego środka egzekucyjnego (art. 33 § 1 pkt 6 u.p.e.a.) na postanowienie nr [...] Starosty R. z dnia [...] kwietnia 2020 r. o pozostawieniu bez rozpoznania zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym na podstawie tytułu wykonawczego nr [...]z uwagi na zgłoszenie ich po terminie, od którego strona nie wniosła zażalenia, odnośnie zarzutu błędnego określenia zobowiązanego (art. 34 § 1 pkt 4 u.p.e.a.) na postanowienie nr [...] Starosty R. z dnia [...] kwietnia 2020 r.

o pozostawieniu bez rozpoznania zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z uwagi na zgłoszenie ich po terminie, od którego strona nie wniosła zażalenia. Zarzut oparty na art. 33 § 1 pkt 10 u.p.e.a. wierzyciel uznał za nieprawdziwy wskazując, iż tytuł wykonawczy zawiera potrzebne dane identyfikujące zobowiązanego oraz datę doręczenia upomnienia.

Dokonując oceny zgodności z prawem ww. postanowienia nr [...] Starosty R. z dnia [...] czerwca 2020 r., Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie doszedł do przekonania, iż zostało ono wydane z naruszeniem art. 34 § 1a u.p.e.a. Przepis ten winien być zastosowany jeśli kwestia stanowiąca podstawę zarzutu była już przedmiotem rozpoznania w innym postępowaniu dotyczącym tego samego obowiązku. Zapobiega on bowiem ryzyku dokonania odmiennych ocen tej samej okoliczności w różnych postępowaniach. Tym samym zdaniem Sądu nie może być uznane za prawidłowe postanowienie wierzyciela wydane w niniejszej sprawie,

w którym stwierdzono niedopuszczalność zarzutów zgłoszonych na podstawie art. 33 § 1 pkt 6 i pkt 4 u.p.e.a. z powołaniem się na postanowienia o pozostawieniu zarzutów bez rozpoznania z uwagi na to, że były spóźnione. Stwierdzenie uchybienia w zgłoszeniu zarzutów nie stanowi ich oceny merytorycznej, jaką powinien dysponować organ egzekucyjny wydając postanowienie na podstawie art. 34 § 1 i 4 u.p.e.a. Tym samym taka ocena powinna zostać dokonana przez wierzyciela

w niniejszym postępowaniu, w którym zarzuty wniesiono w terminie i podlegają one rozpoznaniu przez organ egzekucyjny, który orzeka po uzyskaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela, a w zakresie zarzutów z art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7 u.p.e.a. jest nim związany. Podobnie należy się odnieść do uznania za niedopuszczalny wniesionego przez skarżącą zarzutu wykonania obowiązku (art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a.). W tym zakresie wskazać należy, iż postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2020 r. oraz poprzedzające je postanowienie Starosty R. nr [...] z dnia [...] kwietnia 2020 r. zostały wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 listopada 2020 r. w sprawie sygn. akt VIII SA/Wa 555/20 uchylone i wyrok ten jest prawomocny. Uchylenie ww. postanowień w odniesieniu do rozstrzygnięć wydanych w niniejszej sprawie stanowi przesłankę wznowieniową, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. w zw. z art. 126 k.p.a. i art. 18 u.p.e.a.

Odnośnie zaś zarzutu z art. 33 § 1 pkt 10 u.p.e.a. wierzyciel w treści rozstrzygnięcia uznał ten zarzut za niedopuszczalny na podstawie art. 34 § 1a u.p.e.a., rozstrzygnięcie bowiem jednolicie odnosi się do wszystkich zgłoszonych przez skarżącą zarzutów. Z uzasadnienia zaś można wyprowadzić wniosek, iż wierzyciel ten zarzut ocenił jako za niezasadny.

Z tych względów postanowienie Starosty R. (wierzyciela) z dnia [...] czerwca 2020 r. z uwagi na wydanie z naruszeniem art. 34 § 1a u.p.e.a., które mogło mieć wpływ na wynik sprawy oraz w zakresie zarzutu z art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a.

w warunkach art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a., kontrolowane w trybie art. 135 p.p.s.a. winno zostać uchylone. Jest to bowiem niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy.

Jak bowiem wyżej wskazano organ egzekucyjny zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 § 1 pkt 1-7, 9 i 10, a przy egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym - także na podstawie art. 33 § 1 pkt 8, rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, a w zakresie zarzutów,

o których mowa w art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7, stanowisko wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążące. Nie ulega przy tym wątpliwości, iż postanowienie wierzyciela winno być wolne od naruszeń prawa, które dają podstawy do jego uchylenia w toku kontroli sądowo-administracyjnej.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy konieczne zatem będzie ponowne odniesienie się przez wierzyciela do zgłoszonych przez skarżącą zarzutów, które to rozstrzygnięcie winno uwzględniać przedstawioną powyżej wykładnię przepisów prawa. Przy dokonywaniu ponownej oceny wierzyciel winien mieć na uwadze, iż stwierdzenie niedopuszczalności zarzutu na podstawie art. 34 § 1 a u.p.e.a. winno nastąpić wówczas, gdy w warunkach w tym przepisie wskazanych dokonana jest merytoryczna ocena zgłoszonego zarzutu i ocena ta została zawarta

w rozstrzygnięciu pozostającym w obrocie prawnym. W przeciwnym wypadku wierzyciel winien zająć stanowisko merytoryczne uznając lub nie uznając zasadność zgłoszonego zarzutu. Po uzyskaniu ostatecznego stanowiska wierzyciela organ egzekucyjny wyda zaś w przedmiocie zgłoszonych zarzutów ponowne rozstrzygnięcie.

Z uwagi na rodzaj stwierdzonych naruszeń Sąd uznał za zbędne odnoszenie się do pozostałych zarzutów skargi.

Z powyższych względów, orzekając w trybie art. 119 pkt 3 ppsa na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b i c p.p.s.a., uchylił zaskarżone postanowienie, a na podstawie art. 135 p.p.s.a. objął takim orzeczeniem również poprzedzające je postanowienie organu egzekucyjnego oraz postanowienie wierzyciela (pkt 1 sentencji wyroku).

O kosztach postępowania (pkt 2 sentencji wyroku) Sąd orzekł na podstawie art. 200, art. 205, art. 209 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1800 ze zm.). Wskazana

w punkcie 2 wyroku kwota obejmuje [...] zł uiszczonego wpisu sądowego oraz [...] zł wynagrodzenia pełnomocnika.