Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 2828/02
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2006-06-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 618  Wywłaszczanie i zwrot nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Stwierdzono wydanie decyzji I i II istancji z naruszeniem prawa

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia WSA Grażyna Firek Sędziowie : WSA Małgorzata Brachel-Ziaja (spr.) AWSA Wojciech Jakimowicz Protokolant : Edyta Domagalska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 czerwca 2006 r. sprawy ze skargi L. B. na decyzję Wojewody z dnia 27 września 2002 r., Nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu części nieruchomości I. stwierdza, że zaskarżona decyzja i poprzedzającą ją decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane z naruszeniem prawa; II. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącej L. B. kwotę 30 (trzydzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 27.09.2002 r., znak: [...], Wojewoda na podstawie art. 9a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami /tekst jedn. Dz. U. Nr 46, poz. 543 z 2000 r./ i art. 138 par 1 pkt 1 k. p. a., po rozpatrzeniu odwołania L. B. od decyzji Starosty Powiatu [...] z dnia 29.07.2002 r., znak: [...], orzekającej o odmowie zwrotu na j ej rzecz części działki ewidencyjnej nr 1 położonej w M. gm. W. w granicach wywłaszczonej parceli gruntowej l.kat. 2, o pow. 1397 m2 położonej w b gm. kat. M. - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję

W uzasadnieniu swojej decyzji Wojewoda stwierdził, co następuje:

Przedmiotowa parcela została przejęta na rzecz Skarbu Państwa na mocy decyzji Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. z dnia 6.11.1968 r., Nr [...], w trybie ustawy wywłaszczeniowej z dnia 12.03.1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości, jako niezbędna na cele budownictwa pod budowę osiedla "P.", zgodnie z decyzją Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K., o lokalizacji szczegółowej Nr: [...] z dnia 21.04.1964 r. W dacie wywłaszczenia nieruchomość ta stanowiła w całości własność L. B., która jest tożsamą z wnioskodawczynią postępowania zwrotowego L. B.

Biorąc pod uwagę materiał dowodowy pochodzący z okresu wywłaszczenia, Starosta Powiatu [...] uznał, iż wywłaszczona parcela wraz z innymi wywłaszczonymi na terenie M. przeznaczona została pod urządzenie placu ćwiczeń zabezpieczającego proces szkolenia wojsk Garnizonu K. Obiekt wojskowy - plac ćwiczeń "P." utworzony został przez władze miasta K. w zamian za zlikwidowany obiekt i plac ćwiczeń "B. – M.", a to w związku z realizacją na jego terenie wielorodzinnego budownictwa mieszkaniowego. W czasie dokonanych przez organ I instancji oględzin między innymi przedmiotowej nieruchomości w dniach 25.05.2001 r. i 19.06.2002 r. stwierdzono, że wnioskowana do zwrotu parcela stanowi teren niezabudowany, przez jego środek przebiega droga z płyt betonowych, a przy wschodniej granicy znajduje się urządzenie o konstrukcji metalowej trwale związanej z gruntem będące obiektem szkoleniowym dla spadochroniarzy. Taki sposób zagospodarowania trenu parceli 1. kat 2, i innych wywłaszczonych w tym czasie nieruchomości, pochodzi z 1971- 1972 r. i wskazuje, że teren ten był użytkowany przez Wojsko Polskie zgodnie z treścią decyzji Nr [...], o lokalizacji szczegółowej wydanej przez Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K., w dniu 21.04.1964 r.

W aktualnym operacie ewidencji gruntów, wywłaszczona działka 1. kat 2 odpowiada części działki ewiden. nr 1 położonej w M. gm. W. Działka ta stanowi własność Skarbu Państwa, w zarządzie Ministerstwa Obrony Narodowej. Zgodnie z ustaleniami miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego gminy W., przedmiotowa nieruchomość znajduje się na terenach oznaczonych symbolem IS- tereny specjalne

Powyższe ustalenia dają zdaniem organu I instancji podstawę do jednoznacznego stwierdzenia, iż przedmiotowa wywłaszczona parcela wraz z innymi wywłaszczonym nieruchomościami została przeznaczona pod urządzenie placu ćwiczeń zabezpieczającego proces szkolenia wojsk Garnizonu K. W tej sytuacji nie zachodzą przesłanki jej zbędności z art. 137 par 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, a tym samym nie podlega ona zwrotowi w trybie art. 136 ust. 3 tej ustawy.

Od powyższej decyzji odwołanie złożyła L. B. zarzucając naruszenie art. 136 i art. 137 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Odwołująca się podniosła, że obowiązkiem organu orzekającego jest "pozytywne i przekonywujące udowodnienie, iż wywłaszczona nieruchomość jest w dalszym ciągu niewątpliwie niezbędna dla realizacji celów publicznych określonych w decyzji o wywłaszczeniu. Skoro cel wywłaszczenia jest określony nieprecyzyjnie, to nie jest też możliwe jednoznaczne wykazanie przez organ orzekający, że nieruchomość jest w dalszym ciągu wykorzystywana na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu". Cel wywłaszczenia zmieniono przekazując wywłaszczony teren "na cele wojskowe" Z kolei w dniu 9. 04. 2001 r. aktem notarialnym Agencja Mienia Wojskowego przekazała przedmiotowe tereny Spółce S. A. "[...]" pod budowę [...] Giełdy [...] tj. na cele komercyjne. Zdaniem odwołującej się gdyby nawet przyjąć, że nieruchomość była jednak wykorzystywana na cele określone w decyzji wywłaszczeniowej ale w czasie orzekania jest już zbędna na ten cel, to podlega zwrotowi na rzecz poprzedniego właściciela, /wyrok NSA z 11. 02. 1992 r. sygn. akt SA/Kał 093/91/.

Wojewoda po rozpatrzeniu odwołania, powołując przepis art. 136 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami stwierdził, że zwrot wywłaszczonej nieruchomości jest możliwy w wypadku, gdy nieruchomość jest zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu. Zaś ustawowe przesłanki zbędności wprowadza art. 137 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy, który zawiera legalną definicję zbędności nieruchomości na cel kreślony w decyzji o wywłaszczeniu. Istotnym jednak jest dla postępowania zwrotowego precyzyjne ustalenie celu wywłaszczenia. Wychodząc od decyzji lokalizacyjnej nr [...], z dnia [...].04.1965 r., wydanej przez Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K., stanowiącej podstawę wywłaszczenia, organ I instancji dokonał prawidłowej oceny celu wywłaszczenia. Powołana decyzja, ustala lokalizację terenów wojskowych położonych na "P.", których granice określono na mapie katastralnej stanowiącej załącznik graficzny. O planowaniu przeznaczenia przedmiotowej parceli na tereny wojskowe świadczy treść znajdującego się w aktach opracowania pod nazwą "program inwestycji zamiennych w garnizonie K." z dnia 28.09.1964 r., z którego wynika, że teren P. przeznaczono pod urządzenie obiektu wojskowego - placu ćwiczeń, odtworzonego przez władze miasta K. w zamian za zlikwidowany obiekt i plac ćwiczeń "B. – M.", w związku z realizacją na jego terenie wielorodzinnego budownictwa mieszkaniowego.

Załącznik graficzny do decyzja Nr [...] określał na mapie katastralnej granice terenów wojskowych położonych na "P.". Brak wybudowania na całej przedmiotowej parceli obiektów wojskowych, nie może być podstawą do uznania jej za zbędną dla celów wywłaszczenia, ponieważ sposób jej zagospodarowania i wykorzystania należy ocenić w odniesieniu do sposobu zagospodarowania i wykorzystania całego kompleksu szkoleniowego "P.". Bez całego wywłaszczonego obszaru służącego ćwiczeniom spadochronowym i innym, obiekt poligonowy nie mógł by spełniać swoich funkcji. Zatem istnienie takiego obszaru, w tym przedmiotowego jest niezbędne do prawidłowego funkcjonowania celu wywłaszczenia. Zarzut odwołującej się, że nieruchomość, która stała się zbędna w czasie orzekania na cel wywłaszczenia powinna być zwrócona, jest chybiony. Jeżeli bowiem cel wywłaszczenia został definitywnie osiągnięty (art. 137 ust. 1 pkt 2 in fme ustawy o gospodarce nieruchomościami), to nie istnieje możliwość zwrotu nieruchomości mimo późniejszej zmiany jej przeznaczenia. Ustawa o gospodarce nieruchomościami nie określa skutków naruszenia zakazu określonego z art. 136 ust. l tej ustawy. W ustawie tej brak jest zsynchronizowania pomiędzy ustawowo przewidzianym obowiązkiem zwrotu nieruchomości zbędnej, a przewidzianym również ustawowo uprawnieniem Skarbu Państwa i jednostki samorządu terytorialnego dla sprzedaży takiej nieruchomości innym osobom, oddania jej w użytkowanie wieczyste, najem czy dzierżawę. W konsekwencji organ prowadzący postępowanie w sprawie zwrotu nieruchomości nie posiada narzędzi prawnych, pozwalających mu na zastosowanie sankcji, w sytuacji naruszenia zakazu użycia wywłaszczonej nieruchomości na inny cel, niż określony w decyzji wywłaszczeniowej. Możliwe natomiast może być wniesienie powództwa do sądu powszechnego o stwierdzenie nieważności umowy zawartej z naruszeniem art. 136 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, stosownie do art. 58 par l k.c. bądź żądanie uznania takiej umowy za bezskuteczną w stosunku do właściciela nieruchomości bądź jego spadkobiercy - na podstawie art. 59 k.c. jako umowy, której wykonanie czyni całkowicie lub częściowo niemożliwym zadośćuczynienie roszczeniu o zwrot wywłaszczonej nieruchomości. Ewentualne stwierdzenie nieważności takiej umowy lub uznanie jej za bezskuteczną wobec podmiotów żądających zwrotu nieruchomości doprowadzi do stanu prawnego, który dopuszcza wydanie decyzji o zwrocie nieruchomości, w stosunku do której zaistnieją przesłanki zbędności na cel wywłaszczania. Umożliwi to poprzedniemu właścicielowi lub jego spadkobiercy ponowne wystąpienie z żądaniem zwrotu tej nieruchomości. Jednakże przedmiotowa działka nie stanowi własności [...] Giełdy "[...]" S. A.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego L. B. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości zarzucając jej rażące naruszenie prawa, tj. przepisów art. 136 i art. 137 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Podniosła, że mimo, iż nieruchomość stała się zbędna na cle wywłaszczenia organ nie poinformował jej o tym, jako uprawnionego do żądania zwrotu poprzedniego właściciela tylko zadysponował nieruchomością, przekazując ją na własność Giełdzie [...] SA w K.. Zdaniem skarżącej istnieją przesłanki zwrotu nieruchomości ponieważ wywłaszczona nieruchomość była użytkowana na inny cel niż określony w decyzji o wywłaszczeniu. W takiej sytuacji podlega w myśl obowiązujących przepisów zwrotowi na rzecz poprzedniego właściciela. Ponadto skarżąca zarzuciła, że ciągłe zmiany przeznaczenia wywłaszczonego terenu są łamaniem Konstytucji RP i przepisów art. 136 ust. 1 i 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, a także brakiem poszanowania jej praw podmiotowych ze strony organów administracji, które winny czuwać nad należytym przestrzeganiem zagwarantowanych Konstytucją praw.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie. Podnosząc jedynie, że zarzuty zawarte w skardze nie mają wpływu na zgodność z prawem zaskarżonej decyzji, Wojewoda podtrzymał argumentację zawartą w jej uzasadnieniu, a także podał informacje, że w aktualnym operacie ewidencji gruntów parcela l.kat. 2 odpowiada części działki nr 1, stanowiącej własność Skarbu Państwa w zarządzie Ministerstwa Obrony Narodowej. Przedmiotowa parcela została wywłaszczona na cel określony ogólnie "budowa osiedla P.", zgodnie z decyzją o lokalizacji szczegółowej Nr [...], z dnia [...].04.1965 r., wydaną przez Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. Decyzja ta ustalała lokalizację terenów wojskowych położonych na "P.", których granice określono na mapie katastralnej stanowiącej do niej załącznik graficzny. Nieruchomość nie może być zwrócona, gdyż nie zachodzą przesłanki z art. 137 par 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami czyli nie stała się zbędna na cel wywłaszczenia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając skargę zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 97 par 1 ustawy z dnia 30. 08. 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sadów administracyjnych i ustawę - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. nr 153, poz. 1271/ sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1.01.2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne. Właściwym przeto do rozpoznania niniejszej skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie.

Stosownie do treści art. 134 par 1 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną

Skardze nie można odmówić słuszności.

Jak wynika z akt sprawy; Skarb Państwa przejął od L. ([...]) B. w trybie ustawy wywłaszczeniowej z dnia 12.03.1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości, na mocy decyzji Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K., z dnia 6.11.1968 r., Nr: [...], nieruchomość stanowiącą działkę ozn. 1. kat 2 o pow. 0,1397 ha, położoną w M. gm W., "na cele budowy osiedla "P.". W uzasadnieniu decyzji wywłaszczeniowej podano, że przedmiotowa nieruchomość jest niezbędna na cele budowy osiedla "P.", zgodnie z decyzją o lokalizacji szczegółowej Nr [...] z dnia [...].04.1965 r. wydaną przez Wydział Budownictwa, Urbanistyki i Architektury Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K..".

Wnioskującą wywłaszczenie była Dyrekcja Inwestycji Miejskich I w K., a właścicielem wywłaszczanej działki ozn. 1. kat 2, obj. Kw [...] była w całości L. B. - tożsama z L. B., która w dniu 2.03.2000 r. złożyła wniosek o zwrot przedmiotowej nieruchomości

Z treści powołanej w decyzji o wywłaszczeniu, decyzji o lokalizacji szczegółowej Nr [...] z dnia [...].04.1965 r. wynika, iż nastąpiła "zmiana sposobu wykorzystania terenu" w ten sposób, że "ustala lokalizację szczegółową terenów wojskowych na terenie położonym w P. pow. K. oznaczonym na złączonym planie w skali l: 2880 kolorem czerwonym", z zaznaczeniem, że decyzja ta nie narusza praw osób trzecich. Termin ważności tej decyzji określono na ; trzy lata od jej wydania jeżeli w tym czasie nie zostanie dokonana zmiana sposobu korzystania z terenu.

Ponadto Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K., decyzją z dnia [...].04.1969 r., a więc po dacie wywłaszczenia, zmieniło decyzje lokalizacyjne; Nr [...] z dnia [...].04.1965 r., oraz Nr [...] z dnia 5.08.1965 r. "wydane na rzecz i imię Dyrekcji Inwestycji Miejskich I w K.", w ten sposób, że "obecnie prawa te przejmuje Wojskowy Rejonowy Zarząd Kwaterunkowo -Budowlany w K."

Z treści pisma z dnia 30.03.1972 r. adresowanego do Dyrekcji Inwestycji Miejskich w K., w sprawie "ważności lokalizacji szczegółowej nr [...]" wynika, że przywrócono ważność tej decyzji, którą wcześniej utraciła. Brak jednak innych dokumentów w aktach dotyczących tej sprawy, a w szczególności decyzji "o przywróceniu ważności lokalizacji szczegółowej nr [...]" .

Bezsporną jest okoliczność, że na wywłaszczonym terenie nie został zrealizowany cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, tz, nie wybudowano osiedla "P.". Kompleks wywłaszczonych terenów położonych w obr. M. objęło Wojsko. W aktach sprawy znajduje się protokół, przekazania przez Dyrekcję Inwestycji Miejskich I w K., nieruchomości położonych w gm. kat. M. o pow. [...] m2, - Wojskowemu Rejonowemu Zarządowi Kwaterunkowo - Budowlanemu K.. Nie można jednak na jego podstawie ustalić, kiedy zostały przez Wojsko przejęte wywłaszczone tereny, gdyż nie jest on opatrzony datą, nie jest też oznaczona strona przejmującą, a nadto z treści tegoż protokołu wynika, że nie jest to jeszcze "formalne przekazanie", które to planuje się dopiero na rok 1970 r. łącznie z drugim etapem przekazania "P.". Zaś z powołanego wyżej pisma z dnia 30.03.1972 r. w sprawie ważności lokalizacji szczegółowej Nr [...], można wnioskować, że jeszcze w dacie jego wydania wywłaszczone tereny nie zostały przejęte przez Wojsko, co było przyczyną "utraty ważności decyzji o lokalizacji szczegółowej", /k. 57/

Bezsporną jest okoliczność, że na wywłaszczonym kompleksie terenów gm. kat. M. w miejsce planowanego osiedla "P." urządzono plac ćwiczeń dla garnizonu K. "odtworzony przez władze miasta K. w zamian za zlikwidowany obiekt i plac ćwiczeń "B. – M.", w związku z realizacją na jego terenie wielorodzinnego budownictwa mieszkaniowego.

Okolicznością znaną sądowi z urzędu, a w sprawie bezsporną jest fakt, powoływany przez skarżącą, że Agencja Mienia Wojskowego aktem notarialnym z dnia [...].04.2001 r. przeniosła własność terenów położonych w M., o pow. ponad 20 ha, z części wywłaszczonego w latach 1968-9 r. kompleksu nieruchomości na rzecz Giełdy "[...]" S.A. w K., na jej cele komercyjne, /sprawy do sygn, akt: II SA/Kr 49/03, II SA/Kr 50/03, II SA/Kr 2308/05, II SA/Kr 2306/02./

Wedle ustaleń organów orzekających w obu instancjach, teren wywłaszczonej parceli 1. kat 2 (obecne ozn. nr 1) nie stanowi własności Giełdy "[...]" S.A., -stanowi on nadal własność Skarbu Państwa w zarządzie Ministerstwa Obrony Narodowej.

Jak wynika z protokołów oględzin wywłaszczonego terenu przeprowadzonych w dniach 25.05.2001 r., i 19.06.2002 r., przedmiotowa parcela pozostaje niezabudowana, nie zostały na niej zlokalizowane także żadne obiekty i urządzenia wojskowe. Znajdujące się natomiast w sąsiedztwie działki obiekty wojskowe do szkolenia spadochronowego sprawiają wrażenie nieużytkowanych./k. 28, 15/

Na tle powyższych bezspornych okoliczności trzeba stwierdzić, że w toku postępowania zwrotowego nie były przestrzegane zasady wynikające z przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami zawarte w dziale III, rozdział 6 tej ustawy. Organy orzekające w sprawie z naruszeniem przepisów art. 7 i 77 k,p.a., nie wykazały w należyty sposób braku przesłanek zwrotu wywłaszczonej nieruchomości.

Stosowanie przepisów ustawy dotyczących instytucji zwrotu wywłaszczonej nieruchomości nie można opierać się na dowolnej ich interpretacji. Odmawiając zwrotu nieruchomości bez dokonania niezbędnych ustaleń, co do istnienia przesłanek zwrotu naruszono przepisy art. 136 ust. 3 w zw. z art. 137 u.g.n., w sposób mający wpływ na wynik sprawy.

Przepis art. 136 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, statuuje zasadę zwracania wywłaszczonych nieruchomości, które stały się zbędne do realizacji celu publicznego, ze względu na który zostały wywłaszczone stanowiąc, że : Poprzedni właściciel lub jego spadkobierca mogą żądać zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub jej części, jeżeli stosownie do przepisu art. 137, stała się zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu /.../. Wynikające wprost z ustawy uprawnienie podmiotowe poprzedniego właściciela (lub jego spadkobiercy) do żądania zwrotu wywłaszczonej nieruchomości powstaje wówczas gdy stosownie do przepisu art. 137, nieruchomość stała się zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu.

Nie ma przy tym żadnych ograniczeń czasowych dla tego roszczenia.

W świetle powołanego przepisu art. 136 ust. 3 u.g.n. zbędność wywłaszczonej nieruchomości na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, stanowi materialno -prawną przesłankę do jej zwrotu uprawnionemu podmiotowi. W związku z czym należało przy zastosowaniu ustawowych kryteriów zbędności zawartych w przepisach art. 137 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami ustalić w sposób nie budzący wątpliwości, czy przedmiotowa nieruchomość stała się zbędna na cel, dla którego została przejęta przez Skarb Państwa, a tym samym czy istnieje (lub nie) przesłanka jej zwrotu. Przy czym cel wywłaszczenia należy interpretować bardzo ściśle, stosownie do przepisu art. 136 ust. l u.g.n, zakazującego użycia nieruchomości na inny cel niż określony w decyzji o wywłaszczeniu. Późniejsza zmiana celu wywłaszczenia określonego w decyzji o wywłaszczeniu stosownie do przepisu art. 119 ust. 1 pkt 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami jest niedopuszczalna, jak również jego rozszerzająca interpretacja ze względu na wyjątkowy charakter instytucji wywłaszczenia. Zrealizowanie innego celu, niż zakładany przy wywłaszczeniu nie stoi na przeszkodzie zwrotu nieruchomości na podstawie art. 136 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, /por. wyrok NSA w Warszawie z dn. 28.1. 2000 r., I SA1650/99 LEX nr 54429/.

Trzeba tu zauważyć, że w świetle bezspornych okoliczności związanych z wywłaszczeniem, konkretny cel wywłaszczenia przedmiotowej nieruchomości jest oczywisty. Wynika on wprost z osnowy decyzji o wywłaszczeniu " na cele budowy osiedla "P.". W uzasadnieniu decyzji wywłaszczeniowej, powtórzono ten sam cel stwierdzając, że nieruchomość jest "niezbędna na cele budowy osiedla "P." zgodnie z decyzją o lokalizacji szczegółowej Nr [...] z dnia [...].04.1965 r. wydanej przez Wydział Budownictwa, Urbanistyki i Architektury Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w K." /.../. Przytoczone w dosłownym brzmieniu sformułowanie z lapidarnego uzasadnienia decyzji wywłaszczeniowej dotyczące celu wywłaszczenia uprawnia do wniosku, że powołana decyzja o lokalizacji szczegółowej ustala lokalizację inwestycji pod nazwą -budowa osiedla "P.". /por. k. 6 i k.-5/ Sięgając zaś do powołanej decyzji o lokalizacji szczegółowej Nr [...] trzeba stwierdzić, ustala ona jedynie "lokalizację terenów wojskowych na terenie położonym w P. pow. K. oznaczonym na załączonym planie w skali 1; 2880 kolorem czerwonym" /por. decyzję z [...].04.1965 r., k.-37/, co nie pozostaje w żadnej sprzeczności z wyznaczonym celem budowy osiedla "P.", ani go nie wyłącza. Ma to znaczenie o tyle, że budowa osiedla była w dacie wywłaszczenia przewidziana na "terenie wojskowym", co mogło tylko oznaczać, że będzie to osiedle przeznaczone dla potrzeb Wojska, jakie budowało się przy jednostkach wojskowych (W., P. itp.), a decyzja lokalizacyjna ustała tym samym granice osiedla P., w których znajdowała się wywłaszczana nieruchomość. Zasięg lokalizacji terenów wojskowych wynikał z tajnego załącznika graficznego do "zaświadczenia lokalizacyjnego Nr [...], z dnia [...]. 04.1965 r.," wykonanego na odrysie z mapy katastralnej "M." /k, 52 -50/

Dopiero w późniejszych pismach, jak to powołane już wyżej z dnia 30.03.1972 r, ("w sprawie ważności lokalizacji szczegółowej" ) /k-57/ mówi się o lokalizacji szczegółowej nr [...], jako lokalizacji dla obiektów specjalnych, a w materiałach archiwalnych /k,81-58 / o "obiektach zamiennych - budowa na P.".

Jest oczywistym, że ten cel określony w decyzji o wywłaszczeniu polegający na budowie osiedla P. nigdy nie został zrealizowany. Nigdy nie rozpoczęto nawet prac związanych z realizacją tego celu. Kompleks wywłaszczonych w latach 1968 -9 nieruchomości od lat siedemdziesiątych ubiegłego wieku był faktycznie wykorzystywany jako poligon "plac ćwiczeń – P." przez Wojsko. Zamiana terenów między Wojskim, a Dyrekcją Inwestycji Miejskich I w K., nastąpiła poza postępowaniem wywłaszczeniowym, i nie znalazła odbicia w decyzji (6.11.1968 r.), - co jest bezsporne. Faktyczna zmiana pierwotnego przeznaczenia terenu z budowlanego na "plac ćwiczeń" nastąpiła już po wywłaszczeniu. Prawdopodobnie wiatach 1971-1972 r., kiedy zagospodarowano pod urządzenie placu ćwiczeń dla "zabezpieczenia procesu szkolenia wojsk Garnizonu K.", cały wywłaszczony kompleks terenów w M.

Trzeba mieć na uwadze, ze wywłaszczenie jest szczególną instytucją prawa polegającą na przymusowym odjęciu właścicielowi prawa do nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, jeżeli jest ona niezbędna dla określonych celów publicznych, których inaczej nie można zrealizować. Dlatego też wywłaszczona nieruchomość nie może być wykorzystana dla innych celów, niż realizacja celu określonego w decyzji o wywłaszczeniu. Ta podstawowa zasada prawa wywłaszczeniowego zawarta w przepisie art. 136 ust. 1 u. g. n. stanowi gwarancję, że instytucja wywłaszczenia nieruchomości nie będzie wykorzystywana w sposób sprzeczny z jej ratio legis, np/do przebudowy stosunków własnościowych w społeczeństwie lub nadużywana ponad potrzeby wynikające z celów społecznych, które nie mogą być zrealizowane w inny sposób, jak przez odjęcie lub ograniczenie prawa własności do nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa lub na rzecz jednostki samorządu terytorialnego, /por. T. Woś "Wywłaszczanie i zwrot wywłaszczonych nieruchomości" - Warszawa 2004, s. 171 - 174 /

Przepis art. 136 ust. l ustawy o gospodarce nieruchomościami jest normą o charakterze imperatywnym w konsekwencji czego, jeżeli nieruchomość pozostaje nadal w zasobach własności Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, a została użyta z przekroczeniem ustawowego zakazu na inny cel niż określony w decyzji o wywłaszczeniu ( z uwzględnieniem art. 137), to podlega ona zwrotowi stosownie do art. 139 tej ustawy w stanie, w jakim znajduje się w dniu jej zwrotu, za rozliczeniem wedle reguł przewidzianych w przepisach art. 140, a obciążające ją prawa zgodnie z dyspozycją art. 138 u.g.n. wygasają.

Taka jest bowiem m.in. konsekwencja zakazu przeznaczania nieruchomości na cele inne, niż określone w decyzji o wywłaszczeniu, zawartego w art. 136 ust. l ustawy o gospodarce nieruchomościami.

W związku z powyższym należy stwierdzić, że organy administracyjne orzekające w odniesieniu do przedmiotowej nieruchomości naruszyły powyższe przepisy prawa materialnego oraz przepisy o postępowaniu, art. 6, 7 i 77 k.p.a. które to naruszenia miały wpływ na wynik postępowania w sprawie.

Skoro wywłaszczenie nastąpiło "pod budowę osiedla P." to nie można utożsamiać tego celu z poligonem pn. "urządzenie wojskowego placu ćwiczeń".

Organy orzekające w sprawie zwrotu przedmiotowej nieruchomości, pomijając całkowicie określony w decyzji wywłaszczeniowej cel " budowy osiedla P.", przyjęły, iż cel wywłaszczenia nieruchomości został definitywnie zrealizowany przez budowę wojskowego placu ćwiczeń na P., Taka konstatacja jest sprzeczna z wyraźnie określonym celem wywłaszczenia w decyzji wywłaszczeniowej, tj., "budowa osiedla "P.", a który,- co jest bezsporne -nie został zrealizowany,, a nawet nie rozpoczęto prac związanych z jego realizacją.. Tym samym nieruchomość stała się zbędna na cel wywłaszczenia wedle ustawowego kryterium faktycznego z art. 137 ust. l pkt l u.g.n. Zresztą na wywłaszczonej nieruchomości nie z realizowano również obiektów specjalnych w ramach urządzonego placu ćwiczeń dla Garnizonu "K.". Nie mniej jest ona funkcjonalnie powiązana z poligonem.

Trzeba więc w oparciu o powyższe ustalenia stwierdzić, że zaskarżona decyzja nie jest zgodna z prawem. Jednakże istnieją przesłanki negatywne do jej uchylenia. Teren "wojskowego placu ćwiczeń", na którym znajduje się m.in. przedmiotowa działka, w planie zagospodarowania przestrzennego gminy W., jest oznaczony symbolem, IS - tereny specjalne Ministerstwa Obrony Narodowej. Oznacza, to, że w planie miejscowym jest on przeznaczony na cele publiczne, w rozumieniu art. 6 pkt. 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami.

W takim przypadku dopuszczalne jest wywłaszczenie nieruchomości znajdującej się na tym terenie stosownie do treści art. 112 ust. l u. g. n., a tereny wywłaszczone nie podlegają zwrotowi.

Mając na uwadze powyższe Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku na podstawie przepisu art. 145 par. 1 pkt. 3 w związku z art. 135 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.,

O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.