Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 712/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-10-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6335 Zwrot nienależnego świadczenia
Hasła tematyczne: Bezrobocie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję i umorzono postępowanie - art. 145 §3 ustawy PoPPSA
Powołane przepisy: article: art. 76 ust. 1 i 2 pkt 4
journal: Dz.U. 2015 poz 149
law: Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Werpachowska (spr.), Sędziowie WSA Olga Żurawska-Matusiak, Janusz Walawski, Protokolant starszy sekretarz sądowy Dorota Kwiatkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 października 2016 r. sprawy ze skargi A.M. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranego świadczenia (kosztów szkolenia) 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] stycznia 2016 r., 2. umarza postępowanie administracyjne.


UZASADNIENIE

Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] marca 2016 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.); zwanej dalej k.p.a. oraz art. 10 ust. 2 pkt 4 i ust. 7 pkt 2 w zw. z art. 76 ust. 1 i 2 pkt 4 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2015 r., poz. 149 ze zm.), zwanej dalej ustawą, utrzymał w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] orzekającą o obowiązku zwrotu nienależnie pobranego świadczenia – kosztów szkolenia w kwocie 5.625 zł w terminie 14 dni od daty doręczenia decyzji.

W uzasadnieniu decyzji organ podał, że A. M. została zarejestrowana w Urzędzie Pracy [...] w dniu [...] października 2014 r. jako osoba bezrobotna i w tej samej dacie Prezydent [...] decyzją Nr [...] orzekł o uznaniu strony z dniem [...] października 2014 r. za osobę bezrobotną oraz o odmowie przyznania prawa do zasiłku.

W dniu [...] listopada 2014 r. A. M. złożyła w Urzędzie Pracy [...] wniosek o skierowanie na szkolenie indywidualne pn. "HTML, ICSS, Adobe Flash - od podstaw do poziomu zaawansowanego", który został rozpatrzony pozytywnie. Następnie w dniu 27 listopada 2014 r. została zawarta umowa

nr [...] w sprawie sfinansowania kosztów szkolenia indywidualnego pomiędzy Miastem [...]-Urzędem Pracy [...] a instytucją szkoleniową [...] o przeprowadzenie szkolenia pn. "HTML, ICSS, Adobe Flash- od podstaw do poziomu zaawansowanego" dla skierowanej osoby bezrobotnej tj. A. M. Urząd Pracy [...] w dniu [...] grudnia 2014 r. wydał A. M. skierowanie na szkolenie indywidualne osoby bezrobotnej odbywające się w okresie od dnia [...] do dnia [...] grudnia 2014 r. A. M. dnia [...] grudnia 2014 r. złożyła oświadczenie o rezygnacji z rejestracji w Urzędzie Pracy [...] z powodu podjęcia pracy od dnia [...] grudnia 2014 r.

Prezydent [...] decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2014 r. orzekł o utracie przez A. M. statusu osoby bezrobotnej z dniem [...] grudnia 2014 r. z powodu podjęcia zatrudnienia, a następnie decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2016 r. orzekł o obowiązku zwrotu nienależnie pobranego świadczenia-kosztów szkolenia w kwocie 5.625,00 zł, w terminie 14 dni od daty doręczenia decyzji.

Od powyższej decyzji A. M. złożyła odwołanie do Wojewody [...], w którym wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania w sprawie. Wskazała, że decyzja została wydana z naruszeniem prawa:

- art. 80 k.p.a. poprzez przekroczenie swobodnej oceny dowodów, wobec uznania, ze zgromadzony materiał dowodowy przesądza o zawinionym działaniu nakierowanym do otrzymania nienależnego świadczenia od Skarbu Państwa,

- art. 76 ust. 1 i 2 ust. 4 ustawy poprzez bezzasadne, błędne zastosowanie, wynikiem czego było uznanie, że swoim działaniem jako osoba bezrobotna wypełniałam dyspozycję w/w przepisu, co sprawia, że jestem zobowiązana do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia.

Wojewoda [...] po rozpatrzeniu odwołania stwierdził, że nie jest zasadne i nie podlega uwzględnieniu.

Wskazał, że zgodnie z art. 76 ust. 1 ustawy osoba, która pobrała nienależne świadczenie pieniężne, jest obowiązana do zwrotu, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji, kwoty otrzymanego świadczenia wraz z przekazaną od tego świadczenia zaliczką na podatek dochodowy od osób fizycznych oraz składką na ubezpieczenie zdrowotne. W myśl zaś z art. 76 ust. 2 pkt 4 ustawy, za nienależnie pobrane świadczenie pieniężne uważa się koszty szkolenia, w przypadku określonym w art. 41 ust. 6 lub w przypadku gdy skierowanie na szkolenie nastąpiło na podstawie nieprawdziwych oświadczeń lub sfałszowanych dokumentów albo w innych przypadkach świadomego wprowadzenia w błąd powiatowego urzędu pracy przez osobę skierowaną na szkolenie.

Wojewoda [...] po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego ustalił, że koszty szkolenia pn. "HTML, ICSS, Adobe Flash- od podstaw do poziomu zaawansowanego" sfinansowane A. M. przez Prezydenta [...] wynoszą 5.625,00 zł.

W ocenie organu A. M. świadomie wprowadziła w błąd Urząd Pracy [...] uczestnicząc w szkoleniu w dniach od [...] do [...] grudnia 2014 r., bowiem od dnia [...] grudnia 2014 r. podjęła zatrudnienie, czego dowodem jest jej oświadczenie o rezygnacji z rejestracji w Urzędzie Pracy [...] z powodu podjęcia pracy od dnia [...] grudnia 2014 r., złożone dopiero po ukończeniu szkolenia tj. w dniu [...] grudnia 2014 r. Podkreślił, że A. M. zobowiązała się do niezwłocznego poinformowania Urzędu Pracy [...] o podjęciu zatrudnienia, czego dowodem jest własnoręczny podpis na skierowaniu na szkolenie indywidualne osoby bezrobotnej. Ponadto została poinformowana, że w momencie rozpoczęcia szkolenia, niezależnie od wcześniej odebranego skierowania, musi pozostawać w Urzędzie jako osoba bezrobotna, czego dowodem jest pismo Urzędu Pracy [...] znak [...] z dnia [...] listopada 2014 r. Tym samym zarzut dotyczący naruszenia art. 76 ust. 2 pkt 4 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy jest niezasadny. A. M. uczestnicząc w szkoleniu od dnia [...].12.2014 r. miała pełną świadomość tego, że od dnia [...].12.2014 r. podjęła zatrudnienie. Stąd z dniem podjęcia zatrudnienia tj. [...] grudnia 2014 r. przestała spełniać ściśle określone przesłanki do posiadania statusu osoby bezrobotnej, a tym samym nie mogła uczestniczyć w szkoleniu.

Wojewoda [...] wskazał, że zgodnie z przyjętą linią orzecznictwa świadome wprowadzenie w błąd organu, nie można ograniczać jedynie do tzw. zamiaru bezpośredniego. Hipotezę przepisu wyczerpują zarówno działania podejmowane z zamiarem bezpośredniego wprowadzenia organu w błąd, jak i działania realizowane z zamiarem pośrednim, który przejawia się w tym, że działający nie ma bezpośredniego zamiaru wprowadzenia organu w błąd co do danej okoliczności, ale według wszelkiego prawdopodobieństwa mógł się spodziewać, że skutek taki nastąpi.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 80 k.p.a. organ wskazał, że Prezydent [...] nie naruszył wskazanego przepisu. Ze zgromadzonego materiału dowodowego bezspornie wynika, że A. M. uczestnicząc w szkoleniu od dnia [...] grudnia 2014 r. do dnia [...] grudnia 2014 r. miała pełną świadomość tego, że od dnia

[...] grudnia 2014 r. podjęła zatrudnienie. Została pouczona o warunkach zachowania statusu bezrobotnego, o prawach i obowiązkach, czego dowodem jest złożony własnoręczny podpis bezrobotnej w dniu rejestracji tj. [...] października 2014 r. na dokumencie: "Informacja dla osób zgłaszających się w celu rejestracji jako osoba bezrobotna", "Wydruk danych z karty rejestracyjnej bezrobotnego". Została też poinformowana, że w momencie rozpoczęcia szkolenia, niezależnie od wcześniej odebranego skierowania, musi pozostawać w Urzędzie jako osoba bezrobotna. Treść tych pouczeń prowadzi do wniosku, iż A. M. miała świadomość ciążącego na niej obowiązku poinformowania Urzędu Pracy [...] o podjęciu zatrudnienia, jako okoliczności powodującej utratę statusu osoby bezrobotnej. Złożenie podpisu na powyższych dokumentach jest tożsame z tym, iż strona przyjmuje do wiadomości i jest świadoma jego treści. Organ natomiast ma prawo pozostawać w przekonaniu i zaufaniu do wagi podpisu składanego przez stronę.

W ocenie organu odwoławczego decyzja Prezydenta [...] z dnia

[...] stycznia 2016 r. Nr [...] orzekająca o obowiązku zwrotu przez A. M. nienależnie pobranego świadczenia - kosztów szkolenia w kwocie 5.625,00 zł, w terminie 14 dni od daty doręczenia decyzji, nie narusza prawa.

A. M. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Wojewody [...] wnosząc o jej uchylenie i utrzymanej nią w mocy decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] stycznia 2016 r. Skarżąca zarzuciła, że zostały wydane z naruszeniem prawa procesowego w sposób mogący mieć wpływ na wynik sprawy oraz naruszeniem prawa materialnego mającym wpływ na rozstrzygnięcie, co uzasadnia wyeliminowanie obu decyzji z obrotu prawnego:

- art. 7, 77, 80 k.p.a. - poprzez naruszenie zasad postępowania dowodowego i przekroczenie swobodnej oceny dowodów, wobec nieuzasadnionego uznania, że zgromadzony materiał dowodowy przesądza o zawinionym działaniu skarżącej, nakierowanym na otrzymanie nienależnego świadczenia od Skarbu Państwa,

- art. 76 ust. 1 i 2 pkt 4 ustawy - poprzez bezzasadne, błędne zastosowanie, wynikiem czego było uznanie, że skarżąca swoim działaniem, jako osoba bezrobotna wypełniła dyspozycję ww. przepisu i w konsekwencji została zobowiązana do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia.

W uzasadnieniu wskazała, że [...] grudnia 2014 r. odebrała skierowanie na szkolenie i podpisała zobowiązanie że "zobowiązuję się, że w przypadku podjęcia zatrudnienia, innej pracy zarobkowej lub działalności gospodarczej niezwłoczne poinformuję tym fakcie Urzędu Pracy [...]". Następnie po odbiorze skierowania, zaakceptowano ofertę pracy, o którą się wcześniej ubiegała i podpisała umowę na czas próbny na 3 miesiące. Na wcześniejszych rozmowach kwalifikacyjnych poinformowała pracodawcę, że będzie uczestniczyć w kursie komputerowym ze skierowania Urzędu. W okresie od [...] do [...] grudnia 2014 r. uczestniczyła w szkoleniu, które zakończyła pozytywnym egzaminem, jednocześnie odbywała staż w nowym zakładzie pracy. W dniu [...] grudnia 2014 r. złożyła w Urzędzie Pracy [...], zgodnie z regulaminem skierowania, zaświadczenie o ukończeniu kursu i powiadomiła, że została zatrudniona [...] grudnia 2014 r. po otrzymaniu skierowania do odbycia szkolenia. W następstwie tego zawiadomienia Prezydent [...] wydał w dniu [...] grudnia 2014 r. decyzję o utracie statusu osoby bezrobotnej.

Z przytoczonych faktów nie wynika, że w obiektywny sposób udowodniono, iż skarżąca kiedykolwiek złożyła fałszywe oświadczenie czy posługiwała się fałszywym dokumentem w przedmiotowej sprawie. Organ orzekający w postępowaniu nie wskazał również, na czym oparł swoje przekonanie jakoby świadomie wprowadziła w błąd Urząd Pracy w [...]. Przyjęcie za udowodnione przez organ orzekający, że skarżąca świadomie wprowadziła w błąd Urząd Pracy "uczestnicząc w szkoleniu w dniach [...].12.2014 r. do dnia [...].12.2014 r", nie jest dowodem na to, że czyniłam to z zamiarem wprowadzenia organów państwa w błąd.

Organ odwoławczy w żaden sposób nie zweryfikował zarzucanego składania nieprawdziwych oświadczeń i nie ustalił akcentowanych w uzasadnieniu decyzji zachowań nakierowanych na "wprowadzenie w błąd". Uchybienie to stanowiło naruszenie przepisów postępowania (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.), które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Skarżąca stwierdziła, że działała w dobrej wierze w przeświadczeniu, że skoro odebrała skierowanie na kurs komputerowy to musi go ukończyć z wynikiem pozytywnym.

Skarżąca zaznaczyła, że podpisując odbiór skierowania na szkolenie nie została pouczona o sankcji w postaci konieczności zwrotu kosztów szkolenia w przypadku podjęcia pracy. W żadnym z pouczeń poprzedzających odbycie szkolenia, utracie statusu osoby bezrobotnej, obowiązku niezwłocznego poinformowania Urzędu Pracy o podjęciu zatrudnienia, nie sformułowano w sposób jednoznaczny sankcji w postaci obowiązku zwrotu nienależnie pobranego świadczenia tj. kosztów szkolenia. Tym samym organ odwoławczy bezzasadnie zastosował sankcję w postaci nakazania zwrotu nienależnie pobranego świadczenia powołując się na art. 76 ust. 2 pkt 4 ustawy. Wskazany przepis ma zastosowanie tylko wówczas gdy skierowanie na szkolenie nastąpiło na podstawie nieprawdziwych oświadczeń lub sfałszowanych dokumentów albo innych przypadkach świadomego wprowadzania w błąd Urzędu Pracy przez osobę skierowaną na szkolenie, a taka sytuacja w sprawie nie zachodziła. skarżąca wskazała, że miała status osoby bezrobotnej zarówno w momencie ubiegania się, jak i w momencie odbioru skierowania na szkolenie. Nie miała zamiaru wprowadzać w błąd Urzędu Pracy [...] o czym świadczy fakt, że w dniu [...] grudnia 2014 r. powiadomiła o odbyciu szkoleniu i podjęciu zatrudnienia. Działała w przekonaniu, że czyni to niezwłocznie. Zatrudnienie w dniu [...] grudnia 2014 r., tj w dniu w którym poprzednio odebrała skierowanie na szkolenie było zbiegiem okoliczności, którego racjonalnie nie można zaplanować ani przewidzieć.

W ocenie skarżącej skarżona decyzja narusza prawo materialne poprzez bezzasadne zastosowanie przepisów art. 76 ust. 1 i 2 pkt 4 ustawy, bowiem gdyby przyjąć, że uchybiła terminowi "niezwłocznego" powiadomienia Urzędu Pracy [...] o podjęciu zatrudnienia, to wówczas stosownie do pouczenia - "Konsekwencje odmowy, rezygnacji, przerwania szkolenia", które podpisała w dniu odbioru skierowania na szkolenie, można rozważać nałożenie grzywny zgodnie z art. 119 ust. 2 ustawy. W żadnym razie nie można takiej sytuacji zakwalifikować do opisanej w ustawie, skutkującej obowiązkiem zwrotu kosztów sfinansowanego szkolenia jako nienależnie pobranego świadczenia. Wskazała, że organ odwoławczy nie wyjaśnił dostatecznie, zważywszy na treść art. 76 ust. 2 pkt 1 ustawy, czy w sprawie rzeczywiście zaistniały podstawy do uznania sfinansowanego szkolenia za nienależnie pobrane świadczenie. Z powołanego przepisu wynika bowiem, że dla uznania świadczenia za nienależnie pobrane konieczne jest łączne wystąpienie dwóch przesłanek. Po pierwsze muszą zaistnieć okoliczności powodujące ustanie prawa do pobierania świadczenia. Druga przesłanka to pouczenie pobierającego świadczenie o konsekwencjach takich okoliczności. Obie przesłanki wskazane w powołanym przepisie odwołują się do świadomości świadczeniobiorcy, do jego winy w ujęciu subiektywnym. W okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy przyjęcie, że pobrane świadczenie było nienależne w rozumieniu 76 ust. 2 pkt 1 ustawy wymagało wykazania negatywnego zachowania, ukierunkowanego na niezgodne z prawem korzystanie ze środków publicznych, a tego organ orzekający nie uczynił.

Skarżąca podkreśliła, że działała w dobrej wierze dążąc do uzyskania stałego zatrudnienia i wyjścia z bezrobocia. Kurs ukończyła, rozliczyła, a ponadto przyniósł on efekt w postaci zatrudnienia, które trwa do dziś.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z brzmieniem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Skarga oceniana wedle tych kryteriów zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewody [...]z dnia [...] marca 2016 r. utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] stycznia 2016 r. orzekająca o obowiązku zwrotu przez A. M. nienależnie pobranego świadczenia – kosztów szkolenia w kwocie 5625 zł.

Podstawę materialnoprawną do wydania zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji stanowił przepis art. 76 ust. 1 i 2 pkt 4 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, zgodnie z którym osoba, która pobrała nienależne świadczenie pieniężne, jest obowiązana do zwrotu, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji, kwoty otrzymanego świadczenia wraz z przekazaną od tego świadczenia zaliczką na podatek dochodowy od osób fizycznych oraz składką na ubezpieczenie zdrowotne. W myśl zaś z art. 76 ust. 2 pkt 4 ustawy, za nienależnie pobrane świadczenie pieniężne uważa się koszty szkolenia, w przypadku określonym w art. 41 ust. 6 lub w przypadku gdy skierowanie na szkolenie nastąpiło na podstawie nieprawdziwych oświadczeń lub sfałszowanych dokumentów albo w innych przypadkach świadomego wprowadzenia w błąd powiatowego urzędu pracy przez osobę skierowaną na szkolenie. W myśl zaś art. 41 ust 6 ustawy osoba, która z własnej winy nie ukończyła szkolenia, jest obowiązana do zwrotu kosztów szkolenia, z wyjątkiem przypadku, gdy przyczyną nieukończenia szkolenia było podjęcie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej lub działalności gospodarczej.

Jednakże organ pominął normę wynikającą z art. 76 ust. 2 pkt 1 ustawy, która stanowi, że za nienależnie pobrane świadczenie pieniężne uważa się świadczenie pieniężne wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie prawa do jego pobierania, jeżeli pobierający to świadczenie był pouczony o tych okolicznościach.

Niewątpliwie w niniejszej sprawie zaistniała pierwsza z przesłanek wymienionych w art. 76 ust. 1 ustawy nałożenia na skarżącą obowiązku zwrotu świadczenia w kosztów szkolenia, w którym uczestniczyła w okresie od [...] do [...] grudnia 2014 r., i które ukończyła, bowiem po otrzymaniu skierowania na szkolenie, a przed jego rozpoczęciem w dniu [...] grudnia 2014 r. podjęła zatrudnienie, tym samym utraciła status bezrobotnego. Skoro do podniesienia kwalifikacji i uczestniczenia w szkoleniu na podstawie powołanej wyżej ustawy, może być skierowana tylko osoba bezrobotna, to utrata tego statusu oznacza utratę wszelkich związanych z tym świadczeń, w tym możliwości uczestniczenia w przedmiotowym szkoleniu.

Należy zatem podzielić stanowisko organów obu instancji, że skarżąca, która w dniu [...] grudnia 2014 r. utraciła status osoby bezrobotnej, utraciła również – począwszy od tej daty - prawo do korzystania ze szkolenia indywidualnego. Poniesione koszty tego szkolenia finansowane z Funduszu Pracy zostały wydatkowane wobec osoby nieuprawnionej, bowiem o podjęciu pracy skarżąca zawiadomiła urząd dopiero [...] grudnia 2014 r.

Wbrew stanowisku organu odwoławczego, nie została jednak spełniona druga z niezbędnych przesłanek nałożenia na skarżącą obowiązku zwrotu kosztów szkolenia jako świadczenia nienależnego - przesłanka uprzedniego pouczenia o okolicznościach powodujących utratę tego prawa.

Wojewoda [...] podkreślał, że skarżąca zobowiązała się do niezwłocznego poinformowania Urzędu Pracy [...] o podjęciu zatrudnienia, czego dowodem jest jej własnoręczny podpis złożony na skierowaniu na szkolenie indywidualne oraz pismo z dnia [...] listopada 2014 r., w którym pouczona została, że w momencie rozpoczęcia szkolenia niezależnie od wcześniejszego odebrania skierowania musi pozostawać w Urzędzie jako osoba bezrobotna. Nadto A. M. została pouczona o warunkach zachowania statusu bezrobotnego, o prawach i obowiązkach, czego dowodem jest złożony własnoręczny podpis skarżącej w dniu rejestracji [...] października 2014 r. na dokumencie "Informacja dla osób zgłaszających się w celu rejestracji jako osoba bezrobotna", "Wydruk z karty rejestracyjnej bezrobotnego", tym samym zarzut naruszenia art. 76 ust. 2 pkt 4 ustawy jest niezasadny, co oznacza, że miała świadomość ciążącego na niej obowiązku informowania o podjęciu zatrudnienia jako okoliczności powodującej utratę statusu bezrobotnego.

Zdaniem Sądu powyższych pouczeń nie sposób uznać za należyte, wystarczające do przyjęcia, że skarżąca była właściwie poinformowana o obowiązkach związanych ze statusem bezrobotnego kierowanego na szkolenie indywidualne oraz o prawnych konsekwencjach niedopełnienia tych obowiązków.

Przede wszystkim organ kierujący skarżącą na szkolenie indywidualne nie podał kompletnej informacji o całokształcie praw i obowiązków bezrobotnego w związku z uzyskaniem nowego świadczenia. Wprawdzie w skierowaniu na szkolenie w "Konsekwencjach odmowy, rezygnacji, przerwania szkolenia" organ pouczył, że osoba, która z własnej winy nie ukończy szkolenia lub nie przystąpi do egzaminu niezbędnego do nabycia kwalifikacji/uprawnień, jest zobowiązana do zwrotu kosztów szkolenia z wyjątkiem sytuacji, gdy powodem nieukończenia szkolenia było podjęcie zatrudnienia, innej pracy zarobkowej lub działalności gospodarczej. Jednak to pouczenie nie odnosi się do sytuacji skarżącej, która uczestniczyła w szkoleniu po utracie statusu osoby bezrobotnej. W skierowaniu na szkolenie indywidualne i piśmie z dnia [...] listopada 2014 r. informującym skarżącą, że w momencie rozpoczęcia szkolenia niezależnie od wcześniejszego odebrania skierowania musi pozostawać w Urzędzie jako osoba bezrobotna, zawarte są zobowiązania do niezwłocznego powiadomienia urzędu pracy o podjęciu zatrudnienia i innej pracy zarobkowej, ale nie zostały one powiązane z obowiązkiem zwrotu nienależnego świadczenia lecz informacją o karze grzywny z art. 119 ust. 2 ustawy. Jest to istotne uchybienie organu, dodatkowo wprowadzające w błąd osobę bezrobotną.

Ponadto treść udzielonych stronie pouczeń należy oceniać z uwzględnieniem okoliczności, że ustawa o promocji zatrudnienia nie zawiera sformułowanego wprost stwierdzenia, że nienależnym świadczeniem pieniężnym jest utrata statusu osoby bezrobotnej z powodu podjęcia zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przed rozpoczęciem szkolenia indywidualnego.

Z uwagi, że ustawa nie formułuje wprost konsekwencji podjęcia pracy zarobkowej przez bezrobotnego skierowanego na szkolenie indywidualne przed jego rozpoczęciem, to taka informacja – jasna i precyzyjna – powinna być zamieszczona w skierowaniu na szkolenie indywidualne. Brak takiego pouczenia w powiązaniu z możliwością zastosowania art. 119 ust. 2 ustawy – ukaranie grzywną oznacza, że obowiązek dokonania wykładni przepisów ustawy o promocji zatrudnienia został przerzucony na bezrobotnego, który nie musi posiadać umiejętności interpretacji przepisów prawa.

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowany jest pogląd że użyte w art. 76 ust. 2 pkt 1 ustawy, iż pobierający świadczenie musi być pouczony o okolicznościach powodujących ustanie prawa do jego pobierania nie oznacza dokonania jakiekolwiek pouczenia, lecz pouczenia zrozumiałego dla adresata. Zatem informacje niezrozumiałe, niepełne, wymagające dokonywania swoistych interpretacji ich treści nie stanowią pouczenia, o jakim mowa w tym przepisie. O prawidłowym pouczeniu można mówić dopiero wtedy, gdy organ poprawił i doprecyzował treść pouczenia w taki sposób, aby stało się ono czytelne, jasne i zrozumiałe, aby pouczony mógł je odnieść do własnej sytuacji. Musi ono wyraźnie wskazywać okoliczności, w jakich dochodzi do nienależnego pobrania świadczenia.

Niniejsze rozważania prowadzą do wniosku, że skarżąca nie została właściwie pouczona o konsekwencjach utraty statusu bezrobotnego przed rozpoczęciem szkolenia indywidualnego, na które została skierowana i które ukończyła. Nie została zatem spełniona materialnoprawna przesłanka z art. 76 ust. 2 pkt 1 ustawy o promocji zatrudnienia, pozwalająca na nałożenie na bezrobotnego obowiązku zwrotu kosztów szkolenia jako świadczenia nienależnie pobranego. Organ nie wykazał również aby skierowanie na szkolenie nastąpiło na podstawie nieprawdziwych oświadczeń lub sfałszowanych dokumentów albo w innych przypadkach świadomego wprowadzenia w błąd powiatowego urzędu pracy przez skarżącą. Okoliczność wskazana przez organ, że skarżąca miała świadomość, obowiązku informowania Urzędu Pracy [...] o podjęciu zatrudnienia jako okoliczności powodującej utratę statusu osoby bezrobotnej bez wskazania konsekwencji niedopełnienia tego obowiązku – zwrotu kosztów nie wypełnia materialnoprawnej przesłanki z art. 76 ust. 2 pkt 4 ustawy.

Tym samym zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane z istotnym naruszeniem art. 76 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 w zw. z ust 4 pkt 6 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, co skutkuje uchyleniem obu decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), zwana dalej P.p.s.a.

Sąd uznał zatem, iż organ nie wyjaśnił sprawy w sposób wymagany przepisami art. 7, art. 77 k.p.a., które to naruszenie przepisów postępowania administracyjnego miało istotny wpływ na wynik sprawy. Uzasadniony jest również zarzut naruszenia art. 80 k.p.a. Organ naruszył bowiem zasady postępowania dowodowego i przekroczył swobodną ocenę dowodów.

Skoro brak jest przesłanek do uznania, że orzeczony przez organy zwrot kosztów szkolenia stanowi świadczenie nienależnie z uwagi na błędne pouczenia to na podstawie art. 145 § 3 P.p.s.a. Sąd umorzył postępowanie administracyjne wszczęte z urzędu.