Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1898/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2010-04-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6461 Wynalazki
Hasła tematyczne: Własność przemysłowa
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 7, art. 7, art. 77, art. 80
journal: Dz.U. 1960 nr 30 poz 168
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
article: art. 2
journal: Dz.U. 2002 nr 9 poz 88
law: Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 21 stycznia 2002 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych.
article: art. 98
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Urszula Wilk (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Sędzia WSA Pamela Kuraś - Dębecka Protokolant Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 kwietnia 2010 r. sprawy ze skargi H. M. i M. Z. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia patentu oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] Urząd Patentowy RP działając w trybie postępowania spornego na podstawie art. 10 i 11 ustawy z dnia 19 października 1972 r. o wynalazczości (Dz. U. z 1993 r. Nr 26 poz. 117 ze zm.) w związku z art. 315 ust. 3 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2003 r. nr 119 poz. 1117 ze zm.) oraz art. 98 kpc w związku z art. 256 ust. 2 ustawy Prawo własności przemysłowej oddalił wniosek M. Z. i H. M. o unieważnienie patentu [...] udzielonego na wynalazek pt. "[...]" na rzecz M. M. i K. Z. M.

Do wydania powyższej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Decyzją z dnia [...] listopada 2003 r. Urząd Patentowy RP (dalej powoływany również jako: "UP") udzielił na rzecz M. M. i K. Z. M. patentu na wynalazek pod nazwą "[...]" [...] z pierwszeństwem od [...] lipca 1998 r. Wynalazek stanowi rozwiązanie zagadnienia konstrukcji podpory żelbetowej, przeznaczonej do lokalizacji punktów przyłącza gazu i energii elektrycznej w linii ogrodzenia. Z zastrzeżeń patentowych wynika, iż patent dotyczy podpory żelbetowej znamiennej tym, że zbudowana jest z pionowego słupa zwężonego w górnej części, zaś u dołu uformowanego w kształcie litery "T", na którym jest poziomo osadzony bloczek z otworem rozmieszczonym osiowo i otworami po bokach, zaś na górnej powierzchni bloczka są zamontowane bolce, przy czym szczelina pomiędzy słupem i bloczkiem jest uszczelniona pianką poliuretanową.

Decyzją z dnia [...] czerwca 2005 r. Nr [...], działając na wniosek przez M. Z. i H. M. prowadzących działalność gospodarczą pod nazwą "M. Spółka Cywilna" Urząd Patentowy unieważnił patent na podstawie art. 11 ustawy o wynalazczości (Dz. U. z 1993 r., Nr 26, poz. 117 ze zm., dalej powoływanej jako "uow").

Powyższa decyzja, w wyniku złożonej przez uprawnionych skargi, została uchylona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 grudnia 2005 r., sygn. akt VI SA/Wa 1524/05. Sąd uznał, że organ zbyt pochopnie przyjął wiarygodność przedstawionych przez wnioskodawców dowodów, nie podejmując próby ich weryfikacji. Tym samym sprawa powinna była być poddana ponownej szczegółowej analizie, z uwzględnieniem nowych okoliczności, które nie mogły być przedmiotem ustaleń w postępowaniu sądowym.

Po powtórnym rozpoznaniu sprawy, decyzją z dnia [...] września 2006 r. nr [...], działając na podstawie art. 10 i art. 11 uow w związku z art. 315 ust. 3 pwp organ ponownie unieważnił sporny patent. W uzasadnieniu decyzji podał, iż w świetle nowych dowodów powołanych przez wnioskodawców tj. opinii z Biura Technicznego Rejonu Gazowniczego "[...]" z dnia [...] czerwca 1998 r. oraz "Wyceny wykonania form metalowych do konstrukcji wsporczej pod szafki gazowe i energetyczne typ Z-4, Z-5" ze stycznia 1998 r. dokonanej przez Centrum Naukowo-Badawcze i Produkcyjno-Handlowe "[...]" sp. z o.o. a także oświadczenia J. B., że w styczniu 1998 r. wykonał formy do produkcji podpór żelbetowych według projektu uprawnionych, należało uznać, że opatentowany wynalazek nie spełniał wymogu nowości wynikającego z art. 10 i 11 uow.

Powyższa decyzja została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, który wyrokiem z dnia 28 marca 2007 r. sygn. akt VI SA/Wa 2228/06 oddalił skargę. W wyniku złożonej przez K. M. skargi kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny Wyrokiem z dnia 17 marca 2008 r., sygn. akt II GSK 408/07 uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 marca 2007 r. sygn. akt VI SA/Wa 2228/06 i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania uznając, że skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie.

Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż Sąd I instancji nie odniósł się w sposób wyczerpujący do zarzutu dotyczącego braku należytego ustalenia przez UP, iż sporne rozwiązanie zostało udostępnione do wiadomości powszechnej w sposób ujawniający dla znawcy dostateczne dane do jego stosowania w rozumieniu art. 11 w związku z art. 10 uow i art. 89 ust. 1 pwp. Odwołując się do treści zastrzeżeń patentowych Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że zastrzeżenia dotyczą określonych w nim cech budowy podpory żelbetowej, a nie samej formy podpory. Stąd też, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, wątpliwości budzi wyrażony w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku pogląd, iż skoro skarżący zwrócili się o opinię do Biura Technicznego Rejonu Gazowniczego "[...]", załączając dokumentację techniczną proponowanego rozwiązania, to tym samym zasadnym było przyjęcie przez UP, że skarżący udostępnili wynalazek przed zgłoszeniem go do UP. W ocenie NSA, do takich ustaleń niezbędne byłoby wykazanie, że przesłana przez skarżących dokumentacja techniczna - rysunki ujawniały szczegóły budowy podpory żelbetowej w sposób ujawniający dla znawcy dostateczne dane do jej stosowania. Poza tym w aktach sprawy brak jest samego wniosku skarżących o wydanie opinii przez Biuro Techniczne Rejonu Gazowniczego "[...]", a więc bezpośredniego dowodu na okoliczność merytorycznej zawartości tego wniosku. NSA zaakcentował, iż sam uprawniony na rozprawie przed UP w dniu [...] sierpnia 2006 r. oświadczył, że nie posiada "pisma przewodniego z prośbą o ocenę do gazowni". Powyższe, w ocenie NSA, nie oznaczało braku możliwości uzyskania tego pisma z Biura Technicznego Rejonu Gazowniczego "[...]", skoro to Biuro w opinii z dnia [...] czerwca 1998 r. nr [...] powołało się na "pismo przewodnie autorów opracowania", tymczasem w niniejszej sprawie nie poczyniono w tym zakresie żadnych ustaleń. NSA podkreślił ponadto, iż załączone do powyższego "pisma przewodniego" rysunki konstrukcyjne (dokumentacja techniczna) mogły nie być wystarczające do oceny, że ujawniały one dla znawcy dostateczne dane do ich stosowania. Takie rysunki musiałyby bowiem zawierać pełne dane umożliwiające wykonanie wyrobu. Powyższy wniosek, jak podkreślił NSA, pośrednio wynika z korespondencji skarżących z B. i z Z. (k-48 i 49 akt administracyjnych) dotyczącej szkicu "formy podstawy", załączonej do wniosku o unieważnienie patentu, w której stwierdzono, iż aby rysunek konstrukcyjny (szkice) umożliwiały wykonanie form, które mogłyby służyć do produkcji podpór żelbetowych, musiałyby zawierać szczegółowy opis techniczny, a w tym "technologię produkcji, klasę betonu, odchyłki wymiarowe, dopuszczalne pochylenia ścianek i przekroje, które pozwalałyby określić właściwy kształt wyrobu" (k-49 akt administracyjnych). Z opinii Biura Technicznego Regionu Gazowniczego "[...]" z dnia [...] czerwca 1998 r., podpisanej przez kierownika Rejonu Gazowniczego i kierownika Biura Technicznego, w ocenie NSA, nie wynika, jakie szczegóły opisu technicznego wyrobu zostały ujawnione, a w szczególności czy zostały ujawnione dostateczne dane pozwalające znawcy na jego stosowanie. W opinii tej potwierdzono wprawdzie "wszystkie zalety ww. konstrukcji przedstawione w piśmie przewodnim", lecz nie odniesiono się do żadnych rozwiązań technicznych, a jedynie w sposób ogólnikowy do "zalet" konstrukcji opisanych w piśmie przewodnim. NSA zaznaczył, iż w prawdzie w opinii tej jest mowa również o cenie wyrobu, która pokrywa się z ceną ustaloną w wycenie dokonanej przez Centrum Naukowo-Badawcze i Produkcyjno-Handlowe "[...]" Sp. z o.o. w styczniu 1998 r., lecz cena wyrobu odnosi się przede wszystkim do wartości materiałów i robocizny, a nie szczegółów rozwiązania technicznego. Na podstawie samej tylko ceny wyrobu trudno jest zatem ocenić, czy doszło do ujawnienia dla znawcy dostatecznych danych do stosowania wyrobu. Reasumując NSA uznał, że na tamtym etapie postępowania nie można było jednoznacznie stwierdzić, iż skarżący w sposób jasny i jednoznaczny ujawnili informacje dotyczące spornego patentu zawarte w opisie patentowym i jego zastrzeżeniach w sposób ujawniający dla znawcy dostateczne dane do jego stosowania.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego na uwzględnienie zasługiwały również zarzuty skargi kasacyjnej, dotyczące przyjęcia przez Sąd I instancji ustaleń organu, iż skarżący udostępniając informacje Biuru Technicznemu Rejonu Gazownictwa "[...]", udostępnili je do wiadomości powszechnej. Zdaniem NSA z faktu, że w omawianej opinii zalecono stosowanie wyrobu na terenie rejonu przez wykonawców sieciowych wcale nie wynika, że te zalecenia zostały wydane bądź też mogły być wydane po uprzednim udostępnieniu "oprócz osób zatrudnionych w przedsiębiorstwie również innym osobom z innych rejonów gazowniczych, wykonawcom usług sieciowych czy nawet usługobiorcom", a więc bliżej nieokreślonej liczbie osób. Zalecenia zawarte w tej opinii są raczej wyrazem oceny tego wyrobu przez osoby podpisujące tę opinię. Dla sprawy istotną kwestią była ocena, czy samo udostępnienie rozwiązania (pod warunkiem oczywiście, iż rozwiązanie to ujawniało dla znawcy dostateczne dane do jego stosowania) Biuru Technicznemu Rejonu Gazownictwa "[...]" spełniało przesłankę udostępnienia do wiadomości powszechnej w rozumieniu art. 11 uow.

NSA wskazał ponadto, iż w skardze kasacyjnej trafnie podnosi się, że warunkiem uznania wcześniejszego udostępnienia rozwiązania za przeszkodę do udzielenia patentu jest jego udostępnienie do wiadomości powszechnej, w szczególności zgodnie z omawianym przepisem przez publikację, jawne stosowanie lub wystawienie na wystawie publicznej. Wyszczególnienie to jest przykładowe, niemniej może być wskazówką do właściwego rozumienia tego warunku. Stąd też decydujący jest fakt powszechnej dostępności do informacji o rozwiązaniu.

NSA podkreślił również, iż do podania wynalazku do wiadomości powszechnej dochodzi dopiero wtedy, gdy rozwiązanie było dostępne do nieograniczonego z góry kręgu osób, które mogły się z tym rozważaniem zapoznać poprzez własne obserwacje pozwalające na przyswojenie sobie reguł technicznego działania będącego przedmiotem wynalazku. W przedmiotowej sprawie, w ocenie NSA, (poza powołaniem się na treść opinii Biura Technicznego Rejonu Gazowniczego "[...]") nie dokonano żadnych ustaleń pozwalających na przyjęcie, iż przekazanie Biuru Technicznemu Rejonu Gazowniczego "[...]" informacji na temat spornego patentu umożliwiało powszechną dostępność do tej informacji, w szczególności poprzez dostępność tego rozwiązania do potencjalnie nieograniczonego z góry kręgu osób.

W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 23 lipca 2008 r. (sygn. akt SA/Wa 913/08) uchylił decyzję UP. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie ponownie rozpoznając sprawę, w ślad za wskazaniami zawartymi w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 marca 2008 r. a mianowicie, że w sprawie nie podjęto próby uzyskania "pisma przewodniego" do wniosku skarżących o wydanie w.w. opinii i przeprowadzenia z tego pisma dowodu, wystąpił o nadesłanie w.w. dokumentu.

Zgodnie z informacją uzyskaną przez Sąd od opiniującego ustalono, że opiniujący wniosku uprawnionych nie posiada, gdyż z uwagi na upływ czasu dokonał wybrakowania dokumentacji. Natomiast wzmiankowana opinia z dnia [...] czerwca 1998 r. została wydana po dokonaniu przez specjalistów podmiotu opiniującego wizji lokalnej u uprawnionego, po zapoznaniu się zarówno z postawami betonowymi jak i technologią ich produkcji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, że w ślad za oceną dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny, podkreślenia wymaga, że z faktu, iż w omawianej opinii zalecono stosowanie wyrobu na terenie rejonu przez wykonawców sieciowych wcale nie wynika, że te zalecenia zostały wydane bądź też mogły być wydane po uprzednim udostępnieniu "oprócz osób zatrudnionych w przedsiębiorstwie również innym osobom z innych rejonów gazowniczych, wykonawcom usług sieciowych czy nawet usługobiorcom", a więc bliżej nieokreślonej liczbie osób. Zalecenia zawarte w tej opinii są raczej wyrazem oceny tego wyrobu przez osoby podpisujące tę opinię.

Innymi słowy sam dokument z dnia [...] czerwca 1998 r. nie jest dowodem, że ujawniono szczegóły spornego rozwiązania w sposób niweczący nowość. Dopiero ocena tego dokumentu wespół z innymi dowodami na okoliczność ujawnienia wynalazku w rozumieniu art. 11 uow może ewentualnie doprowadzić do postawienia kategorycznego wniosku o braku nowości spornego rozwiązania. WSA zwrócił uwagę, że podmiot opiniujący w piśmie z dnia [...] lipca 2008 r. wskazuje kto i w jaki sposób pozyskał dane niezbędne do sporządzenia opinii opatrzonej datą [...] czerwca 1998 r. Informacje te, aczkolwiek niezwykle enigmatyczne, nie wykluczają- zdaniem Sądu - poczynienia dalszych ustaleń i przeprowadzenia stosownych dowodów na okoliczność, iż sporne rozwiązanie zostało udostępnione do wiadomości powszechnej w sposób ujawniający dla znawcy dostateczne dane do jego stosowania w rozumieniu art. 11 w zw. z art. 10 uow i art. 89 ust.1 prawa własności przemysłowej.

Reasumując Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, że stanowisko organu, że opinia z dnia [...] czerwca 1998 r. niweczy nowość przedmiotowego wynalazku musiało być uznane za przedwczesne. W razie ustalenia, że udostępnione rozwiązanie ujawniło dla znawcy dostateczne dane o jego stosowaniu organ winien ocenić, czy udostępnienie spełniało przesłankę udostępnienia do wiadomości powszechnej w rozumieniu art. 11 uow. W ślad za Naczelnym Sądem Administracyjnym, WSA stwierdził, że organ nie dokonał żadnych ustaleń pozwalających na przyjęcie, iż przekazanie Biuru Technicznemu Rejonu Gazowniczego "[...]" informacji na temat spornego patentu umożliwiło powszechną dostępność do tej informacji w szczególności poprzez dostępność tego rozwiązania do potencjalnie nieograniczonego z góry kręgu osób.

Zaskarżoną obecnie Decyzją z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] Urząd Patentowy RP po kolejnym rozpoznaniu sprawy oddalił wniosek o unieważnienie przedmiotowego patentu.

W uzasadnieniu decyzji Urząd Patentowy RP wskazał, że w przedmiotowej sprawie wynalazek pt: "[...]" został zgłoszony [...] lipca 1998 r. a więc w okresie obowiązywania ustawy o wynalazczości, która stanowi w tym przypadku podstawę prawną w zakresie oceny warunków wymaganych do uzyskania patentu.

Interes prawny wnioskodawców nie budzi wątpliwości z uwagi na fakt wystosowania do nich w listopadzie 2000 r. przez uprawnionych wezwania do natychmiastowego zaprzestania produkcji i wprowadzania do obrotu gospodarczego na terenie Polski "podstaw szafek gazowych" jako tożsamych z rozwiązaniem według spornego wynalazku i tym samym naruszającym ich prawa z patentu.

Przedmiotowe rozwiązanie jest podporą żelbetową umożliwiającą umiejscowienie punktów pomiarowych gazu i energii w linii ogrodzenia.

Wnioskodawcy postawili zarzut braku nowości spornego wynalazku w świetle dowodów, które miały wykazać, że rozwiązanie było pozbawione znamion nowości przed datą zgłoszenia tj. dniem [...] lipca 1998 r.

Dowodami tymi były:

1. Zlecenie wykonania form do produkcji podstaw szafek gazowych wystawione dnia [...] lutego 1998 r. przez firmę "M. (wnioskodawcę) M. M. (Usługi Ślusarsko-Stolarskie, K, ul. S. [...]) wraz z załączonymi szkicami noszącymi datę [...] lutego 1998 r.

2. Oświadczenie M. M. potwierdzające fakt przyjęcia do realizacji zlecenia wykonania form wystawionego przez "M.", które zostało wykonane a formy przekazane zleceniodawcy protokołem odbioru z dnia [...] kwietnia 1998 r.

3. Rachunek z dnia [...] września 1998 r. na kwotę 1430 zł za wykonane formy wystawiony przez M. M. dla "M."

4. Oświadczenie J. B., pracownika f-my "I", informujące, że w styczniu 1998 r. wykonał on formy do produkcji podpór żelbetowych pod szafki gazowe [...] i [...] wg. dokumentacji inż M. i jego syna

5. Wycena ze stycznia 1998 r. wykonania form metalowych do konstrukcji wsporczej pod szafki pomiarowe gazowe i energetyczne typ [...] i typ [...] wykonana przez zespół rzeczoznawców Centrum Naukowo-Badawczego "[...]" sp. z o.o. na zlecenie M. M. (uprawniony) na zamówienie z dnia [...] stycznia 1998 r.

6. Opinia Biura Technicznego Rejonu Gazowniczego "[...]" z dnia [...] czerwca 1998 r. wykonana na zlecenia M. M.

7. Pismo "G.", znak [...] z dnia [...] lipca 1998 r. zawierające pozytywną opinię dotyczącą konstrukcji wsporczej do szafki na punkt redukcyjno-pomiarowy typu [...] i [...].

8. Faktury nr [...] i [...] z listopada i grudnia 1998 r. będące dowodem sprzedaży podpór przez firmę "M." s.c.

Urząd Patentowy RP uznał, że wnioskodawcy nie przedstawili przekonywujących dowodów, które w sposób nie budzący wątpliwości mogłyby stanowić o braku nowości spornego rozwiązania w dniu zgłoszenia wynalazku do opatentowania tj. dnia [...] lipca 1998 r. w rozumieniu art. 11 ustawy o wynalazczości.

Dowody wymienione w punktach 1-3 miały wykazać, że autorem rozwiązania są wnioskodawcy M. Z. i H. M. "M." s.c. a nie uprawnieni.

Dowody wskazane w punktach 4-6 przedłożone przez wnioskodawców w dalszym postępowaniu miały wykazać, że sami uprawnieni z patentu pozbawili własne rozwiązanie znamion nowości ujawniając jego istotę przed datą zgłoszenia w Urzędzie Patentowym RP.

Kluczowym dowodem (punkt 5) mającym potwierdzać fakt ujawnienia przez uprawnionych istotę rozwiązania przed datą jego zgłoszenia do ochrony miała być wycena wykonania form metalowych do konstrukcji wsporczej dokonana przez "Centrum Naukowo - Badawcze" sp. z o.o. w styczniu 1998 r.

Urząd Patentowy RP stwierdził, że dowody wymienione w punktach 1-5 dotyczą wykonania form (oprzyrządowania) do produkcji elementów, z których składają się podpory a nie samych podpór, będących przedmiotem sporu. Wnioskodawcy nie wykazali jednoznacznie, że dokumentacja do wykonania form zawierała wskazówki dotyczące istoty rozwiązania sformułowane w sposób ujawniający dla znawcy dostateczne dane do jego stosowania. Podstawowym elementem dokumentacji dowodowej były szkice podpory mogące raczej służyć zapytaniu, czy zleceniobiorca byłby w stanie wykonać formy do odlania z betonu naszkicowanych elementów. Szkice, o których mowa, nie są rysunkami konstrukcyjnymi form. Nie posiadają one podstawowych informacji, które są niezbędne do wykonania form na ich podstawie. Stwierdza to pismo Z. skierowane do Pana M. z dnia [...] marca 2005 oraz pismo F." skierowane do tego samego adresata dnia [...] marca 2005 r. w którym Biuro zwraca uwagę, że przesłanych szkiców, które są nieczytelne nie można traktować jako dokumentacji konstrukcyjnej form. Poza dokumentacją potrzebne są informacje na temat klasy betonu, technologii produkcji, dopuszczalnych odchyłek, pochyleń technologicznych, przekrojów itp.

Urząd Patentowy RP podkreślił, że poza tym należy podkreślić, że nawiązane kontakty i wymiana informacji między wymienianymi "podmiotami gospodarczymi" w celu wykonania form nie miały charakteru "udostępnienia rozwiązania do wiadomości powszechnej", czyli nie były ujawnieniem rozwiązania w rozumieniu art. 11 ustawy o wynalazczości.

Urząd Patentowy wskazał, że istotnym dowodem na brak nowości rozwiązania miała być opinia BT Rejonu Gazowniczego "[...]" (punkt 6), z której wynika, że podpora jest "znakomitą alternatywą" dla podstawy z tworzywa sztucznego jak również dla podstawy wykonanej metodą tradycyjną.

Urząd Patentowy RP podnosił, iż sama opinia Biura Technicznego nie zawiera informacji jakie szczegóły opisu technicznego opiniowanego wyrobu zostały "ujawnione" i czy były to dostateczne dane pozwalające znawcy na jego stosowanie. Nie ustalono także merytorycznej zawartości wniosku o wydanie opinii na temat "podpory żelbetowej".

Zauważył, że wystąpienie o opinię do wyspecjalizowanej instytucji jaką jest BTRG "[...]" było także propozycją usługi między dwoma "podmiotami gospodarczymi", a więc nie miało charakteru i celu udostępnienia rozwiązania do "powszechnej wiadomości" w rozumieniu art. 11 ustawy o wynalazczości.

Urząd Patentowy uznał, że wyrażone przez wnioskodawcę domniemanie, że konieczność zapoznania się z istotą rozwiązanie specjalistów BTRG "[...]" w celu wydania opinii jest równoznaczna z ujawnieniem tegoż rozwiązania jest zdecydowanie nieuprawnione.

Dowód w postaci faktur sprzedaży podpór (punkt 8) nie świadczy o braku nowości spornego rozwiązania. Faktury te zostały wystawione w listopadzie i grudniu 1998 r. a więc po dacie zgłoszenia wynalazku do opatentowania, czyli po [...] lipca 1998 r.

W ocenie organu podstawą rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy jest właściwe rozumienie i interpretacja określenia "podanie do wiadomości powszechnej" zapisanego w art. 11 ustawy o wynalazczości.

W ocenie organu udostępnienie rozwiązania do "wiadomości powszechnej" oznacza taką formę prezentacji, podczas której nieokreślona z góry liczba osób, bez żadnych ograniczeń, może zapoznać się ze wszystkimi elementami rozwiązania, będącymi jego istotą i stanowiącymi techniczne cechy opisane w zastrzeżeniach określających zakres udzielonego patentu.

Zdaniem Urzędu Patentowego RP nie można traktować jako formę "ujawnienia" rozwiązania (podania do "powszechnej wiadomości"), faktu wystąpienia wynalazców o wydanie opinii na temat rozwiązania przez wyspecjalizowaną instytucję jaką jest w tym przypadku Biuro Techniczne Rejonu Gazowniczego "[...]", dokonanie wyceny wyrobu przez zespół rzeczoznawców lub zlecenie wykonania form do odlewania z betonu elementów konstrukcji, które dopiero po właściwym zestawieniu i połączeniu stanowią podporę żelbetonową będącą przedmiotem zgłoszenia patentowego.

W ocenie tych faktów organ nie podzielił stanowiska wnioskodawcy.

Takie spotkania, kontakty, usługi, negocjacje, uzgodnienia, wymiana informacji między podmiotami gospodarczymi o charakterze zamkniętym dotyczące sformułowania opinii, dokonania wyceny, innych ustaleń na temat współpracy produkcyjnej lub kooperacyjnej nie mogą być traktowane jako forma "ujawnienia" rozwiązania, których dotyczą w rozumieniu treści art. 11 ustawy o wynalazczości mimo, że podczas nich mogą być omawiane szczegóły techniczne budowy urządzenia i elementy stanowiące jej istotę.

W takich wydarzeniach uczestniczy przeważnie określone (możliwe do określenia) grono specjalistów i nie mają one charakteru otwartego.

Nie są więc formą przekazania informacji do "wiadomości powszechnej".

Organ powołał się również na stanowisko Sądu Najwyższego, który w wyroku z dnia 24 października 1984 r. sygn. IV PRN 5/84 (WUP1985 r. nr 4 s.212) stwierdził, że "do podania wynalazku do wiadomości powszechnej dochodzi dopiero wtedy, gdy rozwiązanie było dostępne dla nieograniczonego z góry kręgu osób, które mogły się z tym rozwiązaniem zapoznać poprzez własne obserwacje pozwalające na przyswojenie sobie reguł technicznego działania będącego przedmiotem wynalazku".

W obszernej skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący, podnosząc dotychczasowe argumenty, zarzucili decyzji Urzędu Patentowego z dnia [...] lipca 2009 r. niezgodność z art. 10 i 11 ustawy o wynalazczości mającej zastosowanie na podstawie art. 315 ust. 3 ustawy Prawo własności przemysłowej oraz niezgodność z art. 7, 8. 77 i 80 kpa.

Skarżący nie zgodzili się z twierdzeniem, że dowody wymienione w punktach 1-5 uzasadnienia zaskarżonej decyzji dotyczą form (oprzyrządowania) do produkcji elementów, z których składają się podpory, a nie samych podpór. Niezrozumiałe jest dla nich stwierdzenie, że rysunki elementów podpory oraz samej podpory nie są ujawnieniem podpory tylko dlatego, że stanowiły podstawę do wykonania form. Skarżący wywodzili też, iż załącznikiem do "wyceny" są szczegółowe rysunki podpory podające pełne wymiary podpory, dla której miały być wykonane formy – co zdaniem skarżących stanowi dowód ujawnienia wynalazku przed datą zgłoszenia. Skarżący uznali, że nie do przyjęcia jest powoływanie się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji na pisma "F." oraz "Z.". Skarżący wywodzili, że stwierdzenia zawarte w tych pismach są nieprawdziwe bowiem nie wiadomo jakich rysunków pisma te dotyczyły.

Skarżący odnosili się także do uzasadnienia wyroku NSA z dnia 17 marca 2008 r. II GSK 408/07 wskazując, iż w uzasadnieniu wyroku NSA znalazł się cały akapit, w którym przywoływano, jako argumenty, treść omówionych wyżej pism "F." oraz "Z. Zdaniem skarżących pisma te nie dotyczyły żadnego z dowodów będących przedmiotem "Skargi kasacyjnej".

W związku z tym uważali za niedopuszczalne przywoływanie w uzasadnieniu wyroku NSA opinii zawartych w pismach nie dotyczących żadnego z dowodów, których dotyczyła "Skarga kasacyjna", a do tego opinii nieprawdziwych i niczym nie popartych. I jeszcze przyjmowanych, bez uzasadnienia, za prawdziwe i wiarygodne.

Ostatecznie zwracali uwagę, że w ich ocenie istotne jest to, że rysunki do wykonania form ujawniły sporny wynalazek. I zostało to stwierdzone i potwierdzone na pierwszych dwóch rozprawach Kolegiów Orzekających.

Zdaniem skarżących stanowisko Urzędu Patentowego RP wskazujące, że nawiązane kontakty i wymiana informacji między wymienionymi "podmiotami gospodarczymi" w celu wykonania form nie miały charakteru "udostępnienia rozwiązania do wiadomości powszechnej", czyli nie były ujawnieniem rozwiązania, nie zostało przez Urząd Patentowy RP uzasadnione. Skarżący podzielili stanowisko Sądu Najwyższego wynikające z przytoczonego w uzasadnieniu decyzji wyroku. Podnosili jednak, że w przypadku skarżących i zakładu M. J. M. produkującego formy. Do ich zakładów mogły wejść i wchodziły różne osoby stanowiąc właśnie ten "nieograniczony z góry krąg osób, które mogły się z rozwiązaniem zapoznać". Osobom wchodzącym przedstawiano oferty podpór, a u producenta form mogli zapoznać się z formami na miejscu. Mogli dzięki temu uzyskać adres producenta podpór, a skarżący dzięki temu mógł pozyskać nowych klientów.

Skarżący podtrzymali swoje stanowisko, że z "Pisma Gazowni" oraz z "Opinii BTRG" wynika, że nastąpiło ujawnienie wynalazku i nie zgadzali się ze stwierdzeniem zawartym w zaskarżanej decyzji, że opinia Biura Technicznego nie zawiera informacji jakie szczegóły opisu technicznego opiniowanego wyrobu zostały "ujawnione" i czy były to dostateczne dane pozwalające znawcy na jego stosowanie".

Zdaniem skarżących strona przeciwna skierowała do BTRG ofertę handlową dotyczącą spornego wynalazku, co potwierdzono w Decyzji z [...] września 2006 r. Zdaniem skarżących dowody w postaci "Wyceny", "Opinii BTRG" i "Pisma Gazowni" dowodzą, że udostępniono rozwiązanie tego wynalazku osobom trzecim przed datą zgłoszenia do ochrony.

Zdaniem skarżących nie jest zrozumiałe, co Urząd Patentowy rozumie pod pojęciem, że udostępnienie musiałoby mieć "charakter i cel udostępnienia rozwiązania do powszechnej wiadomości", a także pod pojęciem "spotkań o charakterze otwartym" oraz kontaktów o "charakterze zamkniętym" Skarżący podtrzymał swoje stanowisko, że konieczność zapoznania się z istotą rozwiązania specjalistów BTRG "[...]" w celu wydania opinii jest równoznaczna z ujawnieniem. Jednocześnie skarżący nie zgodzili się z wywodami decyzji w tym zakresie.

Zdaniem skarżących Urząd Patentowy RP nieprawidłowo interpretuje związek kwestii ujawnienia wynalazku z kwestiami zawierania umów o poufności. Zdaniem skarżących sposób udostępnienia wynalazku różnym podmiotom bez zastrzeżenia jego poufności dowodzi, że do wynalazku mogła mieć dostęp nieograniczona liczba osób.

Ostatecznie skarżący wywodzili, że formy ujawnienia, do których doszło w przedmiotowej sprawie należą do form ujawnienia objętych art. 11.

Skarżący podnosili także, że w sprawie został naruszony art. 8 k.p.a., ponieważ Urząd Patentowy RP wydał dwa razy decyzje unieważniające przedmiotowy patent (z szerokim uzasadnieniem, w którym stwierdzono zasadność wniosku skarżących), a potem na kolejnej trzeciej rozprawie, w oparciu o te same dowody i ten sam stan prawny, Urząd Patentowy RP wydał decyzję oddalającą wniosek skarżących o unieważnienie spornego patentu.

Naruszeniem art. 8 k.p.a. jest, zdaniem skarżących, stosunek Urzędu Patentowego do kwestii zawierania umów o poufności w przypadku udostępniania wynalazku przed zgłoszeniem go do ochrony. Wcześniejsza decyzja Urzędu Patentowego unieważniająca sporny patent wskazywała jako bardzo istotny element uzasadnienia decyzji brak takich umów oraz brak informowania osób, którym przedkładano sporny wynalazek, że mają do czynienia z niechronionym wynalazkiem. Z kolei, w zaskarżanej decyzji zanegowano w ogóle konieczność i potrzebę zawierania tego typu umów w przypadku udostępniania wynalazku przed zgłoszeniem go do ochrony.

W odpowiedzi na skargę organ powołując argumentację z zaskarżonej decyzji wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym ta kontrola stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd w ramach swojej właściwości dokonuje zatem kontroli aktów z zakresu administracji publicznej z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnymi jak i prawem procesowym.

Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zw. dalej p.p.s.a. - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Stosownie do art. 145 § 1 p.p.s.a. Sąd uwzględnia skargę tylko wówczas, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (1a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (1b), inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (1c), a także wówczas, gdy stwierdza nieważność decyzji (postanowienia) z przyczyn określanych w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach bądź z tych przyczyn stwierdza wydanie decyzji (postanowienia) z naruszeniem prawa.

Badając skargę wg powyższych kryteriów Sąd uznał, iż nie zasługuje ona na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa w sposób uzasadniający jej uchylenie.

Z uwagi na to, że Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 17 marca 2008 r., sygn. akt II GSK 408/07 uznał za prawidłowe ustalenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zawarte w wyroku z dnia 28 marca 2007 r. sygn. akt VI SA/Wa 2228/06 w zakresie interesu prawnego oraz zastosowanego w rozpatrywanej sprawie prawa materialnego, jedynie dla porządku należy ponownie wskazać, iż prawidłowo organ uznał, że podstawę materialno-prawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy o wynalazczości, natomiast żądający unieważnienia spornego patentu legitymowali się interesem prawnym w złożeniu przedmiotowego wniosku w związku z wystosowaniem do nich w listopadzie 2000r. przez uprawnionych wezwania do natychmiastowego zaprzestania produkcji i wprowadzania do obrotu "podstaw szafek gazowych" jako tożsamych z rozwiązaniem według spornego wynalazku i tym samym naruszających ich prawa z patentu.

Zgodnie z art. 10 Ustawy z dnia z dnia 19 października 1972 r. o wynalazczości wynalazkiem podlegającym opatentowaniu jest nowe rozwiązanie o charakterze technicznym, nie wynikające w sposób oczywisty ze stanu techniki i mogące się nadawać do stosowania.

Zgodnie z art. 11 tejże ustawy rozwiązanie uważa się za nowe, jeśli przed datą, według której oznacza się pierwszeństwo do uzyskania patentu, nie zostało udostępnione do wiadomości powszechnej w sposób ujawniający dla znawcy dostateczne dane do jego stosowania, w szczególności przez publikację, jawne stosowanie lub wystawienie na wystawie publicznej.

W przedmiotowej sprawie skarżący wywodzili, że przedmiotowe rozwiązania pozbawione było znamion nowości przed datą zgłoszenia. Część zgromadzonych w sprawie dowodów miała wykazać, że autorami przedmiotowego rozwiązania są sami skarżący, pozostałe, że istota rozwiązania została ujawniona do wiadomości powszechnej przed datą zgłoszenia.

Sąd podzielił ocenę dowodów zgromadzonych w sprawie dokonaną przez organ, stwierdzając, że nie wykracza ona poza ramy swobodnej oceny dowodów zakreślone normami k.p.a.

Jak zasadnie wskazał organ, dowody w postaci: - zlecenia wykonywania form do produkcji podstaw szafek gazowych wystawionego przez skarżących M. M., oświadczenia M. M. potwierdzające przyjęcie do realizacji tego zlecenia i wykonanie go, rachunku za wykonanie tych form z dnia [...] września 1998 r., oświadczenia J. B. i wyceny ze stycznia 1998 r. dotyczą wykonania form do produkcji elementów, z których składa się przedmiotowe rozwiązanie, a nie samego rozwiązania w jego istocie. Przedmiotowe dowody również w ocenie Sądu nie wykazują, że dokumentacja do wykonania form zawierała wskazówki dotyczące istoty rozwiązania sformułowane w sposób ujawniający dla znawcy dostateczne dane do jego stosowania. Podstawowym elementem dokumentacji dowodowej były szkice podpory. Szkice te nie są rysunkami konstrukcyjnymi form. Nie posiadają one podstawowych informacji, które są niezbędne do wykonania form na ich podstawie. Nie odpowiadają też części znamiennej przedmiotowego rozwiązania. Również NSA w uzasadnieniu wyroku z dnia 17 marca 2008 r. II GSK 408/07 wskazał, że oby rysunek konstrukcyjny (szkice) umożliwiały wykonanie form, które mogły służyć do produkcji przedmiotowych podpór, musiałby zawierać szczegółowy opis techniczny, a w tym technologię produkcji, masę betonu, odchyłki wymiarowe, dopuszczalne pochylenia ścianek i przekroje, które pozwalałyby określić właściwy kształt wyrobu. Sąd w pełni podziela to stanowisko.

Istotą przedmiotowego sporu jest wykładnia pojęcia "udostępnienie do wiadomości powszechnej" użytego w art. 11 ustawy o wynalazczości.

W wyroku z dnia 17 marca 2008r. II GSK 408/07 Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że:

1. Warunkiem uznania wcześniejszego udostępnienia rozwiązania za przeszkodę do udzielenia patentu jest jego udostępnienie do wiadomości powszechnej, w szczególności zgodnie z omawianym przepisem przez publikację, jawne stosowanie lub wystawienie na wystawie publicznej. Wyszczególnienie to jest przykładowe, niemniej może być wskazówką do właściwego rozumienia tego warunku. Stąd też decydujący jest fakt powszechnej dostępności do informacji o rozwiązaniu.

2. Do podania wynalazku do wiadomości powszechnej dochodzi dopiero wtedy, gdy rozwiązanie było dostępne do nieograniczonego z góry kręgu osób, które mogły się z tym rozwiązaniem zapoznać poprzez własne obserwacje pozwalające na przyswojenie sobie reguł technicznego działania będącego przedmiotem wynalazku.

Sąd podzielił przedstawioną w uzasadnieniu przedmiotowej decyzji ocenę, że wynikające ze zgromadzonych dowodów kontakty o charakterze gospodarczym i wymiana informacji w celu wykonania form nie miały charakteru udostępnienia rozwiązania do wiadomości powszechnej.

Co do Opinii Biura Terenowego Rejonu Gazowniczego "[...]" wskazać należy, że opinia ta nie zawiera informacji jakie szczegóły opisu technicznego opiniowanego wyrobu zostały "ujawnione" i czy były to dostateczne dane pozwalające znawcy na jego stosowanie. Nie ustalono także merytorycznej zawartości wniosku o wydanie opinii na temat "podpory żelbetowej".

Zasadnie w ocenie Sądu organ wskazał, że samo wystąpienie o opinię do wyspecjalizowanej instytucji jaką jest BTRG "[...]" było kontaktem między dwoma podmiotami gospodarczymi, a więc nie miało charakteru udostępnienia rozwiązania do powszechnej wiadomości. W rozumieniu art. 11 ustawy o wynalazczości konieczność zapoznania się z istotą rozwiązania przez osoby wydające opinię nie jest również zdaniem Sądu tożsama z udostępnieniem rozwiązania do wiadomości powszechnej.

Udostępnienie rozwiązania do "wiadomości powszechnej" oznacza taką formę prezentacji, podczas której nieokreślona z góry liczba osób, bez żadnych ograniczeń, może zapoznać się ze wszystkimi elementami rozwiązania, będącymi jego istotą i stanowiącymi techniczne cechy opisane w zastrzeżeniach określających zakres udzielonego patentu.

Ujawnienie rozwiązania może zatem nastąpić np. podczas spotkań o charakterze otwartym, służących temu właśnie celowi, podczas prezentacji na otwartych imprezach targowych. Formą ujawnienia może być fakt wprowadzenia wyrobu do obrotu handlowego lub upowszechnienie oferty handlowej z informacją o cechach technicznych wyrobu, takich jak opisane w zastrzeżeniach.

Rację ma organ wskazując, że nie można traktować jako formę "ujawnienia" rozwiązania, faktu wystąpienia wynalazców o wydanie opinii na temat rozwiązania przez wyspecjalizowaną instytucję jaką jest w tym przypadku Biuro Techniczne Rejonu Gazowniczego "[...]", dokonanie wyceny wyrobu przez zespół rzeczoznawców lub zlecenie wykonania form do odlewania z betonu elementów konstrukcji, które dopiero po właściwym zestawieniu i połączeniu stanowią podporę żelbetową będącą przedmiotem patentu. Przede wszystkim te udostępnienia rozwiązania czy jego fragmentów adresowane były do z góry określonego grona osób, które nie mogło być w sposób dowolny rozszerzone.

Formą udostępnienia do wiadomości powszechnej może być też fakt wprowadzenia danego rozwiązania do obrotu handlowego. Jednak w przedmiotowej sprawie faktury nr [...] i [...] pochodzą z listopada i grudnia 1998 r., i już tylko z tego powodu nie mogą stanowić dowodu ujawnienia rozwiązania przed datą zgłoszenia.

Sąd nie podzielił też wywodów skarżących sprowadzających się do twierdzenia, że przedmiotowe rozwiązanie przed datą zgłoszenia objęte było ofertą handlową.

Nie każdy dokument zawierający informację o przewidywanej cenie wyrobu jest "ofertą handlową". Oferta handlowa jest informacją mającą zachęcić potencjalnego nabywcę do zakupienia wyrobu i upewnienia go w mniemaniu, że dokonany wybór jest optymalny.

Zawierać ona powinna informację o wyrobie, informację o ew. wariantach wykonania, informację o cenie, informacje o warunkach i formach płatności, terminach realizacji zamówienia, warunkach dostawy lub odbioru wyrobu, warunkach reklamacji, gwarancji itp. Dokument zawierający informację o cenie wyrobu będący zapytaniem o opinię na jego temat lub sformułowany w innym celu niż zachęta do zakupu nie może być zdaniem Sądu za taką ofertę uznany.

Reasumując wskazać należy, że w ocenie Sądu "udostępnienie do wiadomości powszechnej" rozumieć należy jako udostępnienie dla nieograniczonej, nieprzewidywalnej liczby osób. Przy czym nie chodzi o fakt zapoznania się z rozwiązaniami nieograniczonej liczby osób, ale istnienie takiej możliwości. W tym wypadku mimo ujawnienia rozwiązania kilku podmiotom nie doszło do udostępnienia go do wiadomości powszechnej. Podmioty te były z góry określone, wybrane przez uprawnionego, a czynności związane ujawnieniem miały charakter dwustronny, zamknięty tzn. nie mogła do nich przystąpić nieokreślona, nieograniczona liczba osób. Wobec powyższego uznać należało, że w przedmiotowej sprawie nie doszło do udostępnienia przedmiotowego rozwiązania do wiadomości powszechnej przed datą pierwszeństwa.

Wskazać też należy, że znaczna część zarzutów skargi sprowadza się jedynie do polemiki z oceną przyjęta przez organ, która jednak w ocenie Sądu jak wskazano wyżej nie wykracza poza ramy swobodnej oceny dowodów zakreślone normami k.p.a. Również wywody dotyczące zastrzegania poufności rozwiązania wydają się w niewielkim stopniu dotyczyć przedmiotowej sprawy. W sprawie bezsporne jest, że takie zastrzeżenie nie miało miejsca. Istotne jest jednak czy mimo jego braku doszło do udostępnienia rozwiązania do wiadomości powszechnej. Jak wskazano wyżej organ zasadnie przyjął, że udostępnienie takie nie miało miejsca. Nie jest natomiast koniecznym formowanie ogólnych wytycznych dotyczących zastrzegania poufności rozwiązania.

Organ zasadnie przyjął, że skupić się należy na okolicznościach danej sprawy. Argumenty skargi sprowadzające się do kwestionowania uzasadnienia wyroku NSA z dnia 17 marca 2008 r. II GSK 408/07, czy też popierania tez zawartych w decyzjach Urzędu Patentowego RP z [...] czerwca 2005 r. i [...] września 2005 r. nie mogą być przedmiotem oceny Sądu w tym postępowaniu, nie są one bowiem przedmiotem zaskarżenia. Powołane orzeczenie NSA jest prawomocne, zaś decyzja Urzędu Patentowego RP z [...] czerwca 2005 r. i [...] września 2005 r. były już przedmiotem oceny Sądu i zostały prawomocnie uchylone.

Biorąc wszystkie powyższe względy pod uwagę, Sąd stanął na stanowisku, że organ wydając zaskarżoną decyzję nie dopuścił się naruszeń prawa materialnego, które miałyby wpływ na wynik sprawy, ani uchybień formalnoprawnych w stopniu, w jakim mogłoby to mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W szczególności Sąd nie dopatrzył się naruszenia art. 7, 8, 77 i 80 k.p.a. Organ szczegółowo przeanalizował materiał dowodowy zgromadzony w sprawie zaś jego ocena jak wskazano wyżej nie wykracza poza ramy swobodnej oceny dowodów.

Zgodnie z mającym zastosowanie w sprawie art. 98 k.p.c. strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony (koszty procesu). Do niezbędnych kosztów procesu prowadzonego przez stronę osobiście lub przez pełnomocnika, który nie jest adwokatem, radcą prawnym lub rzecznikiem patentowym, zalicza się poniesione przez nią koszty sądowe, koszty przejazdów do sądu strony lub jej pełnomocnika oraz równowartość zarobku utraconego wskutek stawiennictwa w sądzie. Definicję kosztów sądowych z zawiera art.2 Ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych wskazując, że koszty sądowe obejmują opłaty i wydatki.

Zasadnie zatem organ obciążył przedmiotowymi kosztami skarżących.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.