Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 930/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2007-04-03 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6539 Inne o symbolu podstawowym 653
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Rischka, Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Tomaszewska (spr.), Sędzia WSA Ewa Wojtynowska, Protokolant Sekretarz Sądowy Marzena Cybulska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 3 kwietnia 2007 r. sprawy ze skargi C. N. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania oddala skargę.


UZASADNIENIE

I SA/Gd 930/06

U z a s a d n i e n i e

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARMiR z dnia [...] odmawiającą C. N. przyznania płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania.

Podstawą rozstrzygnięcia organu odwoławczego był następujący stan faktyczny:

Dnia [...] C. N., działając jako producent rolny, wystąpiła do Biura Powiatowego ARiMR z "Wnioskiem o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych lub o przyznanie płatności z tytułu wsparcia działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2006".

Decyzją z dnia [...] Kierownik Biura Powiatowego ARiMR odmówił przyznania wnioskodawczyni płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania. Jako podstawę rozstrzygnięcia Kierownik wskazał m. in. art. 51 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004, z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz. U. L. 141 z 30.04.2004 r.), który stanowi, że jeśli dla danej grupy upraw obszar zadeklarowany we wniosku przekracza obszar stwierdzony, który spełnia wszystkie warunki określone w zasadach przyznawania pomocy dla płatności ONW, wysokość pomocy oblicza się na podstawie obszaru stwierdzonego po kontroli administracyjnej, pomniejszonego o dwukrotność stwierdzonej różnicy, jeśli różnica ta wynosi 3% lub dwa hektary, ale nie więcej niż 20% zatwierdzonego obszaru. Natomiast, jeżeli różnica ta przekracza 20% stwierdzonego obszaru, dla danej grupy upraw nie przyznaje się żadnej pomocy obszarowej.

Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynikało zaś, że obszar powierzchni działek rolnych spełniający warunki do przyznania płatności ONW wynosi 7,1 ha. Obszar zadeklarowany wynosił 15,47 ha. Różnica stanowiła zatem 117,89% stwierdzonego obszaru.

W odwołaniu od decyzji organu l instancji C. N. oświadczyła, że wniosek złożony dnia 11.05.2006 r. jest zgodny z prawdą i stanem faktycznym. Podniosła, iż mapkę załączoną do wniosku opisała według swojej najlepszej wiedzy, ale wobec nieprawidłowości wnioskuje o umożliwienie jej poprawienia. Strona stwierdziła także, iż posiada uprawy objęte pomocą, wniosek złożyła w terminie, ma więc prawo do uzyskania pomocy finansowej.

Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa rozpatrując powyższe odwołanie, wskazał, iż zgodnie z par. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (Dz. U. Nr 73, poz. 657 z późn. zm.) płatność ONW jest przyznawana na wspieranie działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania do wysokości limitu stanowiącego równowartość w złotych kwoty w euro określonej w Planie Rozwoju Obszarów Wiejskich.

W świetle zaś § 2 i § 3 tegoż rozporządzenia Rady Ministrów z dnia

14 kwietnia 2004 r. przesłankami wymaganymi do uzyskania płatności ONW jest m. in.: wymóg prowadzenia działalności rolniczej na zgłoszonych do płatności działkach rolnych, zgodnie z zasadami zwykłej dobrej praktyki rolniczej, o której mowa w art. 14 ust. 2 rozporządzenia 1257/1999/WE. Natomiast w § 2 ust. 2 omawianego rozporządzenia podano definicję działalności rolniczej, która polega na prowadzeniu produkcji roślinnej i zwierzęcej, w tym również produkcję materiału siewnego, szkółkarskiego, hodowlanego oraz reprodukcyjnego, produkcję warzywniczą, roślin ozdobnych i grzybów uprawnych, sadowniczą, hodowlę i produkcję materiału zarodowego ssaków, ptaków i owadów użytkowych, produkcję zwierzęcą typu przemysłowego, fermowego oraz chów i hodowlę ryb.

Dyrektor podniósł, że we wniosku złożonym 11.05.2006 r. C. N. zadeklarowała jedenaście działek rolnych o łącznej powierzchni 15,47 ha, położonych na trzech działkach ewidencyjnych o numerach [...] w województwie [...] powiecie [...] gminie [...], obrębie [...].

W wyniku przeprowadzonej dnia 26.07.2006 r. kontroli administracyjnej wystosowano do C. N. wezwanie do złożenia wyjaśnień, albowiem stwierdzono nieprawidłowości w zakresie deklaracji powierzchni trwałych użytków zielonych na działkach ewidencyjnych o numerach [...], a także błędy w deklaracji poszczególnych działek rolnych, związane z nieprawidłowym wypełnieniem załączników graficznych. Wnioskodawczyni stawiła się na wezwanie i dokonała stosownych wyjaśnień, składając jednocześnie korektę wniosku tj. zmniejszając powierzchnie działek rolnych: A, B, D, E, F, G, l, J. Suma działek rolnych po dokonaniu korekty wyniosła 7,1 ha.

W dniu 08.08.2006 r. przeprowadzono ponowną kontrolę administracyjną wniosku, w wyniku której wykryto nowe błędy w sprawie. Stwierdzono, że powierzchnia działek ewidencyjnych o numerach [...] jest mniejsza niż suma powierzchni działek rolnych zadeklarowanych przez wnioskodawczynię na tych działkach ewidencyjnych. Przeprowadzona wizualizacja potwierdziła te nieprawidłowości i tym samym ponownie wezwano C. N. do złożenia wyjaśnień, która ponownie dokonała korekty wniosku (zadeklarowanych powierzchni działek rolnych).

Podczas kolejnej kontroli administracyjnej wniosku dokonanej w dniu 19.08.2006 r. wygenerowano błąd - "różnica pomiędzy sumą stwierdzonych w kontroli administracyjnej powierzchni działek rolnych a sumą zadeklarowanych powierzchni działek rolnych przez producenta była większa niż 20% dla ONW oraz stwierdzono przedeklarowanie na tym poziomie każdej strefie ONW, w której producent deklarował działki".

Dalej organ podniósł, iż w sprawach dotyczących udzielania pomocy finansowej na wspieranie działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania objętej planem rozwoju obszarów wiejskich stosuje się przepisy prawa wspólnotowego, a w szczególności rozporządzenie Komisji (WE) Nr 817/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasada stosowania rozporządzenia Rady (WE) Nr 1257/1999 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOGR) (Dz. U. L 153, z dnia 30.04.2004 r. z późn. zm.), które regulują zasady przeprowadzania kontroli gospodarstw rolnych, co do których wystąpiono o przyznanie płatności, zasady ustalania podstaw do obliczania płatności, jak również zasady obliczania obniżek i wyłączeń w przypadku stwierdzenia uchybień we wnioskach będących podstawą przyznania płatności. Art. 70 ww. rozporządzenia Komisji (WE) Nr 817/2004 nakazuje stosowanie między innymi art. 30 i 31 oraz art. 32 ust. 1 rozporządzenia (WE)Nr 2419/2001 do płatności obszarowych. Zgodnie z art. 80 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 rozporządzenie (WE) Nr 2419/2001 zostało uchylone, jednakże odniesienia do rozporządzenia (WE) Nr 2419/2001 są interpretowane jako odniesienia do rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 i będą rozumiane zgodnie z tabelą korelacji, według której art. 31 ust 1 rozporządzenia (WE) Nr 2419/2001 odpowiada art. 50 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004.

Zgodnie z powyższym odmówiono wnioskodawczyni przedmiotowej płatności na podstawie art. 51 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004, który stanowi:

jeśli dla danej grupy upraw obszar zadeklarowany na cele jakichkolwiek systemów pomocy obszarowej, za wyjątkiem skrobiowych odmian ziemniaka i ich nasion zgodnie z odpowiednio art. 93 i 99 rozporządzenia (WE) Nr 1782/2003, przekracza obszar zatwierdzony zgodnie z art. 50 ust. 3 do 5 mniejszego rozporządzenia, wysokość pomocy oblicza się na podstawie obszaru zatwierdzonego pomniejszonego o dwukrotność stwierdzonej różnicy, jeśli różnica ta wynosi 3% lub dwa hektary, ale nie więcej niż 20% zatwierdzonego obszaru. Jeśli różnica ta przekracza 20% zatwierdzonego obszaru, dla danej grupy upraw nie zostanie przyznana żadna pomoc obszarowa.

Powierzchnia zadeklarowana przez wnioskodawcę we wniosku wynosiła 15,47 ha, a stwierdzona podczas kontroli administracyjnej 7,1 ha. Procent zawyżenia powierzchni wyniósł 117,89%.

Zgodnie z przytoczonymi wyżej przepisami unijnymi taki procent zawyżenia skutkuje odmową przyznania płatności. Wobec powyższego odmowa przyznania płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania przez organ l instancji była zgodna z przepisami prawa.

W skardze na decyzję organu odwoławczego C. N. wniosła o uchylenie decyzji obu instancji i nakazanie przyznania jej dopłat rolniczych.

W uzasadnieniu podkreśliła, iż ewentualne nieprawidłowości dotyczące wypełnienia mapki były jedynie wynikiem ich nieczytelności. Były to bowiem nowo wprowadzone mapki satelitarne, których nigdy wcześniej nie widziała. Nadto, gdyby została prawidłowo pouczona i poinformowana przez urzędników, mogłaby wypełnić dokumenty prawidłowo. Zaznaczyła, iż niemożność poprawienia mapki była zatem wynikiem niekompetencji urzędników, którzy początkowo podnosili, że jest ona wypełniona nieestetycznie, a potem wskazali, iż są także inne błędy na mapce, których nie pozwolono już skorygować. Skarżąca podniosła, iż faktyczny obszar upraw zgłoszony we wniosku nie odbiegał od zadeklarowanego, a jedynie nieprawidłowo został on oznaczony na mapce.

Zdaniem skarżącej w zaistniałej sytuacji przyznanie przedmiotowych dopłat jest uzasadnione.

Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w odpowiedzi na skargę, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, zgodnie z art. 145 § 1 tej ustawy, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo też do naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności orzeczenia.

Oceniając zaskarżoną decyzję w tym zakresie należy stwierdzić, że skarga jest nieuzasadniona.

Z materiałów sprawy wynika, iż fakt błędnego określenia obszaru deklarowanego we wniosku z dnia 11.05.2006 r. skierowanym do Biura Powiatowego ARMiR o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych lub o przyznanie płatności z tytułu wsparcia działalności rolniczej na obszarach, gospodarowania na rok 2006 nie budzi wątpliwości. Skarżąca fakt ten potwierdziła w oświadczeniu z dnia 18.08.2006 r.

Podobnie wątpliwości nie budzi ustalenie, iż różnica procentowa w powierzchni obszaru zadeklarowanego we wniosku a obszarem działek rolnych stwierdzonym w toku kontroli administracyjnej tego wniosku była wyższa niż 20% zatwierdzonego obszaru.

Uwzględniając zatem powyższe rozważyć należało czy w świetle tych okoliczności sprawy, a w szczególności rodzaju i wielkości popełnionego przez skarżącą błędu, korekty przez nią dokonane mogły być skuteczne czy też w sprawie winien znaleźć zastosowanie art. 51 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004.

Zdaniem Sądu Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa prawidłowo zastosował w sprawie przepis art. 51 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 stanowiący podstawę do odmowy przyznania wnioskowanych dopłat. Podkreślić bowiem należy, iż

C. N. dokonała opisanych korekt na wezwanie organu do złożenia wyjaśnień, wobec uprzedniego stwierdzenia przez Kierownika Biura Powiatowego ARMiR nieprawidłowości w tym zakresie. Skarżąca nie zmniejszyła zatem obszaru zadeklarowanego z własnej inicjatywy. Dokonana natomiast korekta była istotna, zważywszy, że po korekcie deklarowanej pierwotnie we wniosku z dnia 11.05.2006 r. powierzchni 15,47 ha, została jedynie powierzchnia 7,1 ha.

Nie można uznać, że przy zachowaniu minimum staranności przy wypełnianiu wniosku, nieprawidłowość ta nie była zauważalna zwłaszcza, gdy zważy się, że skarżąca nie pierwszy raz korzystała z pomocy obszarowej i powinna znać rygoryzm obowiązujących w tej materii przepisów.

Twierdzenie zatem przez skarżącą - w oświadczeniu z dnia 18.08.2006 r., - iż ujawniony błąd był wynikiem pomyłki a nie zamierzonym działaniem, nie mogło odnieść oczekiwanego skutku.

Nadto odnosząc się do wywodu skarżącej, iż przyczyną powstałego błędu było wprowadzenie nieczytelnych mapek satelitarnych wskazać należy, iż faktycznie okoliczność taka mogła stanowić pewne utrudnienie dla wnioskodawcy, jednak jak słusznie zaznaczył Dyrektor Oddziału ARMiR, podstawą odmowy nie był fakt błędnego wypełnienia załączników graficznych, a fakt zawyżenia zadeklarowanej powierzchni objętej pomocą obszarową, dlatego też ta okoliczność nie mogła mieć wpływu na ocenę legalności badanego aktu.

Trzeba też zauważyć, iż zasadność stanowiska organu potwierdza nadto zapis par. 4 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania

(Dz. U. Nr 73, poz. 657 z późn. zm.), w świetle którego wysokość płatności ONW jest uzależniona od powierzchni działek rolnych tj. faktycznej powierzchni działek (podkreślenie Sądu), co do których strona wnioskuje o przyznanie przedmiotowych dopłat, nie zaś całkowitej powierzchni działek ewidencyjnych, a co znalazło odzwierciedlenie w opisie rubryk oświadczenia o sposobie wykorzystania działek rolnych składanych razem z wnioskiem.

W kwestii zarzutów skarżącej dotyczących wprowadzenia jej w błąd przez urzędników Biura uznać należało, iż strona nie wykazała, aby niekompetencja urzędników, i brak pomocy z ich strony był bezpośrednią przyczyną błędnego wypełnienia przez nią wniosku. Ciężar zaś dowodu co do tej okoliczności niewątpliwie obciążał stronę.

Uwzględniając zatem ustalenia faktyczne tej sprawy i treść art. 51 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 za prawidłowe Sąd uznał rozstrzygnięcia organów l i II instancji. Różnica w obszarze zadeklarowanym przez stronę przekroczyła 20% obszaru zatwierdzonego dla danej grupy upraw a to wyłączało - zgodnie z tą regulacją prawną - jakąkolwiek pomoc obszarową.

Skoro prawodawca w tym akcie prawnym, przewidział sankcje w postaci utraty uprawnień do uzyskania pomocy obszarowej, to w sytuacji zaistnienia okoliczności pomoc tę wyłączającą, organ zobowiązany był do jej zastosowania.

Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), skargę oddalił.