Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt II SA/Op 325/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2010-10-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6013 Przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części,
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 71 ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2006 nr 156 poz 1118
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Bogusz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Teresa Cisyk Sędzia WSA Ewa Janowska Protokolant St. sekretarz sądowy Joanna Szyndrowska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 12 października 2010 r. sprawy ze skargi I. S. na decyzję Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu z dnia [...] nr [...] w przedmiocie przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi wniesionej przez I. S. jest decyzja Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...], Nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie namysłowskim z dnia [...] Nr [...], nakazującą I. S.- właścicielce Zakładu Handlowo – Usługowego "[...]", Stacja demontażu pojazdów, przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania zakładu położonego w K., na działce nr [...].

Wydanie tych aktów administracyjnych poprzedziło postępowanie o następującym przebiegu:

Na skutek pisma Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu z dnia 9 grudnia 2008 r., Nr [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w powiecie namysłowskim wszczął z urzędu postępowanie administracyjne, w sprawie zmiany sposobu użytkowania istniejącego Zakładu Handlowo - Usługowego "[...]" I. S., prowadzącego działalność w zakresie mechaniki pojazdowej, blacharstwa i lakiernictwa pojazdowego, parkingu samochodowego strzeżonego i usług holowniczych na stację demontażu pojazdów. Przedmiotem tego postępowania była kwestia zgodności rozbudowy dokonanej przez właścicielkę zakładu z art. 71 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, a także, czy nastąpiła zmiana warunków bezpieczeństwa pożarowego, pracy, zdrowia i ochrony środowiska.

W szczególności Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w powiecie namysłowskim pismem z dnia 24 grudnia 2008 r., Nr [...] wystąpił do poszczególnych organów sprawujących nadzór i kontrolę przestrzegania przepisów z zakresu bezpieczeństwa pożarowego, pracy, zdrowia i ochrony środowiska o zajęcie stanowiska. Natomiast pismem z dnia 12 marca 2009 r., Nr [...] organ I instancji wystąpił do Burmistrza Namysłowa z zapytaniem, czy działalność gospodarcza prowadzona przez I. S. jest zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.

Ustosunkowując się do pisma Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie namysłowskim z dnia 24 grudnia 2008 r. organy administracji wskazały, co następuje:

- Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Namysłowie pismem z dnia 27 stycznia 2009 r., znak [...] poinformował, że nie może zająć stanowiska w przedmiotowej sprawie, gdyż nie uczestniczył w postępowaniu dotyczącym realizacji rozbudowy Zakładu Handlowo - Usługowego "[...]";

- Komendant Powiatowy Państwowej Straży Pożarnej w N. po przeprowadzeniu czynności kontrolno- rozpoznawczych w piśmie z dnia 20 stycznia 2009 r., znak [...], poinformował, iż nie stwierdził zmiany warunków bezpieczeństwa pożarowego podczas rozbudowy i przekształcenia Zakładu w stację demontażu pojazdów;

- Opolski Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska w Opolu przy piśmie z dnia 20 stycznia 2009 r., znak [...], powołując się na przepisy ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji wskazał, że właścicielka zakładu prowadziła działalność w zakresie demontażu w oparciu o decyzję Wojewody Opolskiego z dnia 15 grudnia 2003 r., [...], a po otrzymaniu decyzji Wojewody Opolskiego z dnia 6 grudnia 2005 r., [...], zatwierdzającej program gospodarki odpadami niebezpiecznymi, przetwarzała przyjęte pojazdy wycofane z eksploatacji w ilościach 50Mg/rok wytwarzając 1Mg/rok odpadów niebezpiecznych. Na podstawie uzyskanej decyzji zatwierdzającej program gospodarki odpadami niebezpiecznymi została wpisana do wykazu stacji demontażu Wojewody Opolskiego pod nr 14 tj. przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, dla których raport oceny oddziaływania na środowisko jest wymagany. Przed wydaniem decyzji z dnia 6 grudnia 2005 r. zatwierdzającej program gospodarki odpadami niebezpiecznymi posiadała pozwolenie z dnia 6 lutego 1986 r.,

Nr [...], na użytkowanie warsztatu samochodowego wraz z zapleczem socjalno-biurowym i nie wnioskowała o zmianę sposobu użytkowania przed wydaniem przedmiotowej decyzji w myśl art. 21 ust. 2 ustawy o odpadach oraz nie sporządziła raportu oceny oddziaływania na środowiska. Stacja nie spełniała warunków określonych w rozporządzeniu Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 28 lipca 2005 r. w sprawie minimalnych wymagań dla stacji demontaż oraz sposobu demontażu pojazdów wycofanych z eksploatacji. W szczególności nie posiadała wagi lub urządzenia ważącego; separatora substancji ropopochodnych, nie była wyposażona w oznakowane pojemniki na gromadzone odpady. Ponadto pomieszczenie wyznaczone na magazyn odpadami niebezpiecznymi budziło zastrzeżenia pod względem stanu technicznego. W wyniku przeprowadzonej kontroli w czerwcu 2006 r. stwierdzono, że Zakład wytwarza większe ilości odpadów niebezpiecznych niż przewidywało pozwolenie (150 kg miesięcznie). W takiej sytuacji wymagane było pozwolenie na wytwarzanie odpadów. Decyzją z dnia 30 listopada 2006 r., Nr [...] Wojewoda Opolski udzielił właścicielce stacji demontażu pojazdów pozwolenia na wytwarzanie odpadów w ilości 700 Mg/rocznie. W dacie rozpoznania sprawy stacja odzyskuje ok. 200 Mg/rocznie odpadów o kodzie 160104, czyli około 26 pojazdów miesięcznie. Do czasu przekazania odpady wytworzone tj. m.in. złom metali żelaznych kod 160117 w ilości ok. 130 Mg/rok, oraz odpady niebezpieczne w ilości ok. 10 Mg/rok, magazynowane są na terenie zakładu. Ponadto w zakładzie dokonano pomiaru hałasu i nie stwierdzono przekroczenia dopuszczalnych poziomów. Organ zaznaczył, że pomimo podjętych działań przez przedsiębiorcę tj. wybudowania magazynu odpadów z wydzielonymi boksami na odpady niebezpieczne i części do ponownego użycia, wyznaczenia miejsca na zbiorniki na gaz skroplony, wyposażenia stacji w wagę najazdową i separator substancji ropopochodnych oraz powiększenia utwardzonego placu stwierdzono, że prowadzone przez przedsiębiorcę działania w zakresie gospodarki odpadami, przewyższają możliwości uwarunkowane terenem zakładu. W konkluzji OWiOŚ w Opolu zaznaczył. że przekształcenie warsztatu samochodowego na stację demontażu mającą aktualnie pozwolenie w zakresie przetwarzania odpadów na 700 Mg/rocznie odpadów w postaci pojazdów wycofanych z eksploatacji, spowodowało zmianę warunków ochrony środowiska w Zakładzie Handlowo-Usługowym "[...]", zgodnie z zapisem art. 71 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego.

- Okręgowy Inspektor Pracy w Opolu w związku z pismem PINB przeprowadził kontrolę w wyniku której stwierdził, że decyzją ostateczną z dnia 30 listopada 2006 r. Wojewody Opolskiego Nr [...] pracodawca otrzymał pozwolenie na prowadzenie działalności na wytwarzanie odpadów. Decyzja ta została zmieniona kolejno decyzją z 4 maja 2007 r. i z 30 października 2007 r. Działalność przedsiębiorcy polega na demontażu samochodów wycofanych z eksploatacji i odzysku odpadów. Decyzja ta została wydana pracodawcy po spełnieniu przez Firmę [...] warunków określonych ustawą z dnia 27 kwietnia 2001r. - Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2008r. Nr 25, poz. 150 ze zm.) i ustawą z dnia 20 stycznia 2005r. o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji (Dz. U. Nr 25, poz. 202 ze zm.), a także przepisów rozporządzenia w sprawie minimalnych wymagań dla stacji demontażu oraz sposobu demontażu pojazdów wycofanych z eksploatacji. Ponadto organ wskazał, że działalność związana z demontażem samochodów wycofanych z eksploatacji prowadzona jest w budynku warsztatu samochodowego wraz z zapleczem socjalno- biurowym na podstawie decyzji z dnia 6 lutego 1986 r. Urzędu Miejskiego w Namysłowie, znak pisma [...]. Do 2006 r. działalność pracodawcy polegała na sprzedaży samochodów i części samochodowych oraz ich remontów. Obecna działalność prowadzona jest w tych samych pomieszczeniach i w tych samych warunkach, co dotychczasowa przy użyciu prostych narzędzi i elektronarzędzi i nie spowodowała zmiany sposobu użytkowania budynku i pomieszczeń pracy.

Burmistrz Namysłowa w odpowiedzi na cytowane wyżej pismo organu poinformował, że zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego wsi Ziemiełowice, Kamienna, Łączany zatwierdzonym uchwałą Nr XXIII/340/01 Rady Miejskiej w Namysłowie z dnia 16 stycznia 2001 r. (Dz. Urz. Woj. Op. Nr 39, poz. 254) przedmiotowa działalność znajduje się na terenie zabudowy mieszkaniowej, niskiej z dopuszczeniem usług w ramach, której dopuszcza się lokalizację budynków mieszkalnych, mieszkalno - usługowych oraz usługowych. Zgodnie z § 4 ust. 3 pkt 2 uchwały na terenie tym dopuszcza się usługi wbudowane, przebudowane lub wolnostojące, spełniające wymogi przepisów szczególnych.

Po uzyskaniu stanowisk poszczególnych organów Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w powiecie namysłowskim przeprowadził w dniu 11 marca 2009 r. kontrolę legalności działalności Zakładu Handlowo - Usługowego "[...]" I. S.- stacja demontażu pojazdów. Podczas kontroli organ ustalił, że I. S. prowadzi działalność gospodarczą na podstawie zaświadczenia Burmistrza Namysłowa o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej z dnia [...], znak [...]. Działalność prowadzona jest w następujących obiektach: w budynku warsztatowym z zapleczem socjalno -biurowym użytkowanym na podstawie decyzji z dnia 6 lutego 1986 r., znak [...], wydanej przez Urząd Miejski w Namysłowie Wydział Gospodarki Terenowej oraz w dwóch wiatach o konstrukcji stalowej, zrealizowanych na podstawie zgłoszenia z dnia 15 maja 2007 r., od którego Starosta Namysłowski nie wniósł sprzeciwu. Ponadto na terenie Zakładu zlokalizowana jest waga najazdowa służąca do ważenia przyjmowanych pojazdów przeznaczonych do kasacji, wykonanej zgodnie z decyzją z dnia 16 października 2006 r., Nr [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę. Obiekt ten został zgłoszony do użytkowania zawiadomieniem o zakończeniu budowy z dnia 29 sierpnia 2007 r. Ponadto na terenie zakładu znajduje się separator węglowodorów SW01-DH 101E, zrealizowany na podstawie odrębnego zgłoszenia . Cały zakład ogrodzony jest płytami betonowymi, którego wykonanie właścicielka zgłosiła w dniu 18 sierpnia 2006 r.

W wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego postanowieniem z dnia 30 kwietnia 2009 r., nr [...], znak: [...], wydanym na podstawie art. 71 a ust. 1 Prawa budowlanego, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w powiecie namysłowskim wstrzymał użytkowanie Zakładu Handlowo- Usługowego "[...]" i nałożył na I. S. jako właściciela zakładu obowiązek przedłożenia w terminie 30 dni od daty otrzymania postanowienia dokumentów, o których mowa w art. 71 ust. 2 Prawa budowlanego tj.

1) opis i rysunek określający usytuowanie obiektu budowlanego w stosunku do granic nieruchomości i innych obiektów z oznaczeniem części obiektu budowlanego, w której zamierza się dokonać zmiany sposobu użytkowania;

2) zwięzły opis techniczny;

3) oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane;

4) zaświadczenie Burmistrza Namysłowa o zgodności zamierzonego sposobu użytkowania obiektu budowlanego z ustaleniami obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostateczną decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania przestrzennego;

5) ekspertyzę techniczną istniejących obiektów;

6) pozwolenia, uzgodnienia lub opinie wymagane odrębnymi przepisami.

W uzasadnieniu organ I instancji, przywołując treść przepisu art. 71 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, wskazał, że "przez zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części rozumie się w szczególności: podjęcie bądź zaniechanie w obiekcie budowlanym lub jego części działalności zmieniającej warunki: bezpieczeństwa pożarowego, powodziowego, pracy, zdrowotne, higieniczno-sanitarne, ochrony środowiska bądź wielkość lub układ obciążeń." Organ uznał, powołując się na stanowisko Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w Opolu, że rozbudowa i przekształcenie zakładu na stację demontażu pojazdów spowodowała zmianę warunków ochrony środowiska, wobec czego podjęcie obecnej działalności wymagało uprzedniego zgłoszenia zmiany sposobu użytkowania w organie architektoniczno- budowlanym tj. Starosty Namysłowskiego, zgodnie z art. 71 ust. 1 pkt 2. Zgłoszenia takiego przedsiębiorca nie dokonał, co skutkowało wydaniem decyzji na podstawie art. 71 a ust. 1 Prawa budowlanego.

W związku z niewykonaniem przez I. S. w określonym terminie obowiązków nałożonych postanowieniem z dnia 30 kwietnia 2009 r., decyzją z dnia [...], nr [...], znak [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w powiecie namysłowskim, nakazał I. S. właścicielce Zakładu Handlowo- Usługowego "[...]" - Stacja demontażu pojazdów- przywrócić poprzedni sposobu użytkowania zakładu. Od decyzji tej I. S. wniosła odwołanie, domagając się jej uchylenia. W uzasadnieniu podnosiła, że budynek warsztatowy wraz z zapleczem socjalnym został wybudowany zgodnie z obowiązującymi przepisami na podstawie pozwolenia na budowę, zaś do użytkowania został dopuszczony na podstawie decyzji Urzędu Miejskiego w Namysłowie z dnia 6 lutego 1986 r., Nr [...] i od początku wykorzystywany był do działalności związanej z obsługą pojazdów samochodowych. Przyznała, że początkowo działalność ta obejmowała naprawę samochodów, później kasację a obecnie prowadzony jest demontaż pojazdów wycofanych z eksploatacji. Wszystkie te działalności związane są z rozbiórka pojazdów i na każdy rodzaj działalności uzyskała odpowiednie zezwolenia. Wyjaśniła, że decyzją z dnia 6 grudnia 2005 r. Wojewoda Opolski zatwierdził program gospodarki odpadami niebezpiecznymi powstającymi w wyniku demontażu pojazdów wycofanych z eksploatacji. W trakcie prowadzonej działalności ilość przyjmowanych do demontażu pojazdów znacznie wzrosła, dlatego wstąpiła do Wojewody Opolskiego o wydanie decyzji na zwiększenie ilości wytwarzanych odpadów, na co uzyskała decyzję z dnia 30 listopada 2006 r.,

Nr [...]. W decyzji tej Wojewoda wskazał, że Stacja demontażu pojazdów spełnia wszystkie wymagania rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 28 lipca 2005r. w sprawie minimalnych wymagań dla stacji demontażu za wyjątkiem wagi najazdowej, w którą obecnie stacja została wyposażona. Ponadto przeprowadzone kontrole przez Powiatowego Inspektora Sanitarnego, Inspektora Pracy i Straż Pożarną nie stwierdziły zmiany sposobu użytkowania podczas rozbudowy Zakładu i przekształcenia go w Stację demontażu pojazdów. Organy te również nie stwierdziły zmiany warunków bezpieczeństwa pożarowego, warunków pracy i zdrowia. Z ustaleniami powyższych jednostek nie zgodziła się tylko Inspekcja Ochrony Środowiska. Końcowo nadmieniła, że obecnie w Zakładzie wykonuje się prace przy użyciu tych samych narzędzi i urządzeń, warunki sanitarno-higieniczne i ergonomii nie zostały zmienione, nie występuje również wzrost zagrożenia pożarowego, poziomu hałasu, zapylenia i innych zanieczyszczeń, określonych normami w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Zakład położony jest również w odpowiedniej odległości od zabudowań mieszkalnych.

Decyzją z dnia [...],. Nr [...], znak [...], Opolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Opolu, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Uzasadniając swoje rozstrzygniecie organ po przedstawieniu stanu faktycznego zapadłego w przedmiotowej sprawie i omówieniu przepisu art. 71 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 Prawa budowlanego wskazał, że skarżąca dokonała zmiany sposobu użytkowania warsztatu samochodowego z zapleczem socjalno- biurowym o powierzchni 120 m2 na działce nr [...] w K., użytkowanego na podstawie decyzji Naczelnika Miasta i Gminy Namysłów z dnia 6 lutego 1986 roku nr [...], w którym obecnie prowadzi działalność polegającą na demontażu samochodów wycofanych z eksploatacji i odzysku odpadów. W ocenie organu odwoławczego wskazana zmiana sposobu użytkowania budynku, objęta obowiązkiem wynikającym z zaskarżonej decyzji mieści się w zakresie normy określonej w art. 71 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, gdyż zupełnie inne są warunki bezpieczeństwa pożarowego, powodziowego, pracy, zdrowotne, higieniczno sanitarne, ochrony środowiska stacji demontażu pojazdów niż warsztatu remontowego, co również wynika z przepisów wskazanego rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynku i ich usytuowanie. Dalej organ wyjaśnił, że prowadzona działalność może powodować niedopuszczalne pogorszenie stanu środowiska, co zgodnie z przepisem art. 71 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego jest zmianą sposobu użytkowania, wybudowanego budynku warsztatu samochodowego wraz z zapleczem socjalno - biurowym. Przekształcenie warsztatu samochodowego na stację demontażu mającą aktualnie pozwolenie w zakresie przetwarzania na 700 Mg rocznie odpadów w postaci pojazdów wycofanych z eksploatacji, spowodowało zmianę warunków ochrony środowiska, co potwierdził Opolski Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska w Opolu. Ponadto właścicielka Zakładu nie wykonała obowiązku nałożonego na nią postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 30 kwietnia 2009 roku. Wobec powyższego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w powiecie namysłowskim miał obowiązek nakazać I. S. przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania na podstawie art. 71a ust. 4 ustawy Prawo budowlane. Końcowo organ odwoławczy wskazał, że zużyte lub nienadające się do użytkowania pojazdy, odpady z demontażu, przeglądu i konserwacji pojazdów, zgodnie z załącznikiem do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 27 września 2001 roku w sprawie katalogu odpadów (Dz. U. nr 112, poz. 1206 ze zm.) — zaliczone zostały do odpadów niebezpiecznych.

Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła I. S. wnosząc o jej uchylenie w całości. Skarżonemu orzeczeniu zarzuciła, naruszenie terminu określonego w art. 35 § 3 K.p.a. podnosząc, że sprawa jej została rozpatrzona przez organ odwoławczy po upływie 2 miesięcy od dnia "wniesienia odwołania, wobec powyższego wydana decyzja nie posiada mocy prawnej. W pozostałym zakresie powtórzyła argumentację o tożsamej treści jak w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Końcowo dodała, że jej zakład nie graniczy bezpośrednio z budynkami mieszkalnymi, gdyż nieruchomości dzieli droga, natomiast najbliższy budynek mieszkalny położony jest w odległości kilku metrów od granicy terenu zakładu.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej odrzucenie z uwagi na uchybienie terminu do jej wniesienia ewentualnie jej oddalenie. W uzasadnieniu swego stanowiska organ odwoławczy podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, ponadto wskazał, iż decyzja odwoławcza została wydana zgodnie z przepisami prawa, zaś organ odwoławczy jest nią związany od chwili jej doręczenia zgodnie z art. 110 K.p.a. Skarżąca zobowiązana postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie namysłowskim z dnia 30 kwietnia 2009 r. do przedłożenia dokumentów, o których mowa w art. 71 a ust. 1, powyższego obowiązku nie wykonała, co skutkowało wydaniem przez organ I instancji decyzji na podstawie art. 71 a ust. 4 Prawa budowlanego.

Postanowieniem z dnia 22 lutego 2010 r., sygn. akt II SA/Op 467/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu odrzucił skargę I. S., jako wniesioną z uchybieniem terminu. Od powyższego orzeczenia skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosła I. S.

Postanowieniem z dnia 18 maja 2010 r., sygn. akt II OSK 918/10 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie jako przedwczesne.

Na rozprawie w dniu 12 października 2010 r. pełnomocnik skarżącej podtrzymał argumentację zawartą w skardze wyjaśniając jednocześnie, iż za skargę traktuje oba pisma I. S. z dnia 10 listopada 2009 r., które wzajemnie się uzupełniają.

Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej, czy celowościowej.

Ponadto, stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej P.p.s.a., sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Ocena działalności organów administracji publicznej, dokonywana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, sprowadza się zatem do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia będącego przedmiotem tej oceny, pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego. Dlatego od razu trzeba zaznaczyć, że nawet przy uwzględnieniu skargi Sąd nie wydaje rozstrzygnięć merytorycznie załatwiających postępowanie administracyjne. Kontrola zaskarżonego orzeczenia dokonana przez Sąd, w tak zakreślonych granicach kognicji, przede wszystkim nakazała traktować jako skargę oba pisma strony z dnia 10 listopada 2009 r., co oznacza wniesienie skargi w terminie ustawowym o jakim stanowi art. 53 § 1 P.p.s.a. Po wtóre ta kontrola nie dała podstaw do stwierdzenia naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, co w konsekwencji oznaczało brak podstaw do uwzględnienia skargi (art. 151 P.p.s.a.)

Organy nadzoru budowlanego z reguły działają z urzędu. Między innymi są zobowiązane do podjęcia stosownych działań, gdy obiekt budowlany zagraża życiu lub zdrowiu ludzi albo bezpieczeństwu mienia bądź środowiska, gdy jest użytkowany w sposób stwarzający takie zagrożenie albo jest w nieodpowiednim stanie technicznym (art. 66 ust. 1 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - Dz. U. Nr 156, poz. 1118 ze zm.). Organy te są też zobowiązane do tego aby podejmować odpowiednie działania w razie zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części bez wymaganego pozwolenia lub zgłoszenia (art. 71a Prawa budowlanego). Przedstawiane organom nadzoru budowlanego żądania wszczęcia postępowania nie mają w związku z tym decydującego znaczenia dla określenia zakresu postępowania, które powinny prowadzić. Organ nadzoru budowlanego nie jest związany granicami żądania. Może, ma wręcz obowiązek, przeprowadzić postępowanie w takich granicach, jakie wynikają z okoliczności i potrzeby podjęcia przez ten organ działań w ramach jego kompetencji.

Mimo licznych zmian Prawa budowlanego od 1 stycznia 1995 r. jedną z postaci zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części jest "podjęcie albo zaniechanie w obiekcie budowlanym lub jego części działalności zmieniającej warunki bezpieczeństwa pożarowego, powodziowego lub pracy, warunki zdrowotne, higieniczno-sanitarne lub ochrony środowiska, bądź wielkość lub układ obciążeń" (obecnie art. 71 ust. 1 pkt 2, wcześniej art. 71 ust. 2 pkt 2). W orzecznictwie przyjmuje się przy tym, że zmianą sposobu użytkowania jest też zintensyfikowanie dotychczasowego sposobu użytkowania obiektu budowlanego.

Oceniając wydane w sprawie decyzje i opinie kompetencyjne trzeba z jednej strony rozgraniczyć kompetencje różnych organów administracji publicznej związanych z kontrolą tej samej działalności, ale w różnych jej aspektach ale z drugiej strony zdać sobie sprawę, że organy te współdziałają w sprawowaniu kontroli nad tą działalnością. Zatem kontrola działalności, polegającej na projektowaniu, budowie i utrzymaniu obiektu budowlanego należy do organów administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego.

Prawo wówczas przewiduje formę współdziałania organów, które polega na tym, że na przykład do wniosku o pozwolenie na zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego, czy (według obecnego stanu prawnego) zgłoszenia zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego należy dołączyć, w zależności od potrzeb, pozwolenia uzgodnienie lub opinie wymagane odrębnymi przepisami. Tak więc zgoda na zmianę rodzaju działalności z warsztatu samochodowego na stację demontażu pojazdów innego organu nie wklucza konieczności przeprowadzenia postępowania w sprawie zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego zgodnie z przepisami Prawa budowlanego lub postępowania, które należy przeprowadzić, gdy zmiana taka nastąpiła bez wymaganego pozwolenia lub zgłoszenia.

Podobnie w takim postępowaniu prowadzonym na podstawie przepisów Prawa budowlanego powinny być wykorzystane inne decyzje, jeżeli są wymagane na przykład z uwagi na ochronę środowiska. Jednakże ich istnienie, jak też przeprowadzenie badań z zakresu ochrony środowiska, nawet z wynikiem pozytywnym, nie wyłącza obowiązku organów nadzoru budowlanego odpowiedniego, zgodnego z przepisami Prawa budowlanego zareagowania na zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części bez wymaganego pozwolenia lub zgłoszenia.

Ustawodawca nie zdefiniował pojęcia normatywnego zmiany sposobu użytkowania. W treści art. 71 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego określił przykładowe i najczęściej występujące w praktyce przypadki, przy czym ten swoisty wykaz poprzedził zwrotem rozumie się w szczególności. Zapis ten powoduje z jednej strony możliwość korzystania przez organ administracji ze swobody decyzyjnej w zakresie oceny zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego, ale z drugiej wymaga starannego uzasadnienia podjętej decyzji.

Według art. 71ust 1 pkt 2 Prawa budowlanego przez zmianę sposobem użytkowania obiektu budowlanego lub jego części rozumie się w szczególności: (...) podjęcie bądź zaniechanie w obiekcie budowlanym lub jego części działalności zawierającej warunki bezpieczeństwa pożarowego, powodziowego, pracy, zdrowotne, higieniczno – sanitarne, ochrony środowiska bądź wielkość lub układ obciążeń.

Każda działalność usługowa w zakresie tak naprawy samochodów jak i demontażu pojazdów w jakiś sposób wpływa na wymienione wyżej warunki. Dla oceny, czy nastąpiła zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego nie ma znaczenia, który rodzaj działalności, uprzedni, czy obecny, jest bardziej niebezpieczny, albo szkodliwy dla środowiska. Istotne jest jedynie to, czy nastąpiła zmiana czynników mających wpływ na warunki bezpieczeństwa pożarowego lub powodziowego, warunki pracy, warunki zdrowotne, higieniczno – sanitarne lub ochrony środowiska. Cytowany wyżej przepis mówi bowiem o zmianie warunków, zmianie wielkości lub układu obciążeń, a nie o zwiększeniu tych obciążeń czy pogorszeniu warunków.

Niewątpliwie – na tym tle – podjęcie przez skarżącą działalności w zakresie demontażu pojazdów samochodowych w miejsce naprawy samochodów w obiektach dotychczasowego warsztatu samochodowego z zapleczem socjalno – biurowym spowodowało istotną zmianę np. w zakresie ochrony środowiska.

Zasadnie organy przyjęły, że stacja demontażu pojazdów powinna być zaliczona do § 2 ust. 1 pkt 39a rozporządzenia Rady Ministrów z 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia (...) – Dz.U.2004, Nr 257, poz. 2573. Jest to jedyny obiekt, którego realizacja wymaga raportu z mocy ustawy. Tym samym, skoro na terenie już funkcjonującego zakładu, który sam nie wymagałby sporządzenia raportu, planowane jest przedsięwzięcie (stacja demontażu pojazdów), którego realizacja spowoduje zaliczenie zakładu do przedsięwzięć wymienionych w ust 1 § 2, to obowiązek sporządzenia raportu jest wymagany (§ 2 ust. 2 pkt 2 Rozporządzenia). Skoro zatem kwalifikacja przedsięwzięć planowanych na terenie już funkcjonujących zakładów lub obiektów jest dokonywana w związku z faktem istnienia tychże, to jest oczywistym, iż ocena oddziaływania planowanych przedsięwzięć na środowisko, w tym i zdrowie ludzi, musi być również dokonywana w powiązaniu z oceną oddziaływania na środowisko tych zakładów i obiektów. Argumentów za tezą, iż w przypadku przedsięwzięć planowanych na terenie już istniejących zakładów ocena ich wpływu na środowisko powinna być dokonywana łącznie dostarcza też regulacja § 5 Rozporządzenia . Zgodnie z nim szczegółowymi uwarunkowaniami, związanymi z kwalifikowaniem przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko, wymienionego w § 3, do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko są:

1) rodzaj i charakterystyka przedsięwzięcia, z uwzględnieniem:

a) skali przedsięwzięcia i wielkości zajmowanego terenu oraz ich wzajemnych proporcji,

b) powiązań z innymi przedsięwzięciami, w szczególności kumulowania się oddziaływań przedsięwzięć znajdujących się na terenach nieruchomości sąsiednich.

Reasumując samowolna zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części powoduje, że organ nadzoru budowlanego do którego właściwości zgodnie z art. 83 ust. 1 Prawa budowlanego należy to postępowanie, zobowiązany jest wydać postanowienie nakładające na osobę, która dokonała takiej zmiany obowiązek zaprzestania użytkowania obiektu budowlanego lub jego części oraz przedstawianą w wyznaczonym terminie dokumentów wymaganych przy legalnej zmianie sposobu użytkowania ( art. 71 a ust.1 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego).

Po upływie wyznaczonego terminu lub na wniosek zobowiązanego organu nadzoru musi dokonać sprawdzenia wykonania nałożonych obowiązków – art. 71 a ust.2 ustawy.

Niewykonanie w terminie obowiązku, o którym mowa w ust 1. albo dalszego użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, mimo jego wstrzymania, organ nadzoru budowlanego, w drodze decyzji, nakazuje przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części. (por. art. 71a ust.4 ustawy )

Postanowienie wydane na podstawie art. 71 a ust.1 Prawa budowlanego strona otrzymała 4 maja 2009 r.

W zakreślonym 30 dniowym terminie I. S. nałożonego obowiązku nie wykonała. Zważyć przy tym trzeba, że wymienionego terminu nie przedłużyło wniesienie zażalenia na postanowienie organu I instancji, które zasadnie organ odwoławczy uznał za niedopuszczalne, bo nie przewidziane w art. 71 a ust. 1 Prawa budowlanego w zw. z art. 141 § 1 K.p.a.

W konsekwencji organ I instancji zobligowany był do wydania decyzji opartej na przepisie art. 71 a ust. 4 Prawa budowlanego , co też uczynił [...], nakazując stronie przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania zakładu.

Kontrola tej decyzji i zaskarżonej decyzji organu odwoławczego na tle rozstrzygnięć i motywów w nich zawartych uzasadnia twierdzenie, że odpowiadają one prawu.

Dlatego chybione są zarzuty skarżącej, iż posiadanie zezwolenia Wojewody Opolskiego w zakresie programu gospodarki odpadami niebezpiecznymi powstającymi w wyniku demontażu pojazdów wycofanych z eksploatacji i pozwolenia na wytwarzanie z tym związanych odpadów ( por. decyzję z 30 listopada 2006 r. ), stanowi " dopełnienie wszelkich formalności" przy zmianie profilu działalności typowo warsztatowej na stację demontażu pojazdów.

W związku z tym zauważyć wypada, że oparcie decyzji Wojewody Opolskiego na przepisach ustawy z 27 kwietnia 2001 r. Prawo o ochronie środowiska, ustawy z dnia 20 stycznia 2005 r. o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji nie oznacza automatycznie spełnienia procedur wynikających z zapisów innych ustaw, tu Prawa budowlanego.

Nie można podzielić także zarzutu strony wywodzącej "brak mocy prawnej " zaskarżonej decyzji z uchybienia terminowi załatwienia sprawy określonej w art. 35 § 3 Kpa.

Uchybienie terminu załatwienia sprawy przewidzianego kodeksem może rodzić odpowiedzialność odszkodowawczą organu lub porządkową pracownika organu np. w oparciu o art. 38 K.p.a., lecz nie stanowi podstawy uchylenie decyzji zaskarżonej, czy wręcz z stwierdzeniem jej nieważności.

Dlatego w granicach art. 134 P.p.s.a. kontrola zaskarżonego aktu nie dała podstaw do zastosowania art. 145 § 1 P.p.s.a.