Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 3965/18
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2019-10-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Wójt Gminy
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok w części i w tej części skargę oddalono
Powołane przepisy: article: art. 149 § 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 13 ust. 1
journal: Dz.U. 2016 poz 1764
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Tamara Dziełakowska Sędziowie Sędzia NSA Mirosław Wincenciak (spr.) Sędzia del. WSA Ewa Kręcichwost – Durchowska po rozpoznaniu w dniu 8 października 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Wójta Gminy G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 4 lipca 2018 r. sygn. akt IV SAB/Gl 67/18 w sprawie ze skargi J.W. na bezczynność Wójta Gminy G. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. uchyla zaskarżony wyroku w części dotyczącej punktów 1, 2, 4 i w tym zakresie oddala skargę; 2. zasądza od J.W. na rzecz Wójta Gminy G. kwotę 477 (czterysta siedemdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z 4 lipca 2018 r., sygn. akt IV SAB/Gl 67/18 po rozpoznaniu sprawy ze skargi J.W. na bezczynność Wójta Gminy A. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej: (1) zobowiązał Wójta Gminy A. do załatwienia wniosku skarżącego z dnia [...] grudnia 2017 r. w części dotyczącej zakupu przez Urząd Gminy A. munduru strażaka ochotnika w terminie 14 dni od daty uprawomocnienia się wyroku, (2) stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności oraz że bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, (3) w pozostałym zakresie oddalił skargę, (4) zasądził od Wójta Gminy A. na rzecz strony skarżącej kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, że wnioskiem z dnia [...] grudnia 2017 r. J.W. wniósł o udostępnienie informacji publicznej w zakresie:

" - Czy jest pan członkiem Ochotniczej Straży Pożarnej Rzeczpospolitej Polskiej?

czy jest pan członkiem honorowym Ochotniczej Straży Pożarnej RP?

w jaki inny sposób uzyskał Pan prawo do noszenia munduru strażaka ochotnika?

Czy mundur strażaka ochotnika, w którym jako wójt gminy wstępuje pan na różnego rodzaju uroczystościach gminnych został zakupiony przez Urząd Gminy A., jeżeli tak, to proszę o przesłanie ksero faktury lub rachunku?’’ Wnioskodawca zwrócił się o przesłanie żądanej informacji na adres korespondencyjny.

W piśmie z dnia [...] grudnia 2017 r. Wójt Gminy A., dalej jako "Wójt Gminy", stwierdził, że informacja, o którą wniósł wnioskodawca nie stanowi informacji publicznej. Jednocześnie poinformował wnioskodawcę, że Urząd Gminy w A. nie jest w posiadaniu dokumentów, o które wnioskuje skarżący.

Pismem z dnia [...] stycznia 2018 r. J.W. wniósł skargę na bezczynność Wójta Gminy polegającą na uznaniu, że żądane informacje nie stanowią informacji publicznej.

W uzasadnieniu powołanego na wstępie wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, dalej również jako "WSA", wyjaśnił na czym polega bezczynność w prowadzeniu postępowania przez organ administracji publicznej w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 ustawy p.p.s.a. Wskazał m.in., że dla stwierdzenia przez sąd administracyjny bezczynności organu administracji konieczne jest łączne spełnienie dwóch przesłanek: istnienia ustawowego obowiązku podjęcia określonego działania oraz braku jego podjęcia w terminach określonych przepisami postępowania. Zaakcentował również, że w sprawie ze skargi na bezczynność w przedmiocie udzielenia informacji publicznej sąd administracyjny bada, czy żądanie zostało skierowane do podmiotu zobowiązanego w ustawie do udostępnienia informacji publicznych oraz, czy informacja wskazana we wniosku o jej udostępnienie jest informacją publiczną w rozumieniu ustawy.

Następnie powołując się na art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2016 r., poz. 1764 ze zm.), dalej jako "u.d.i.p." stwierdził, że Wójt Gminy jest zobowiązany do udostępniania informacji publicznej. Kolejno wskazał, że w związku z żądaniem skarżącego udostępnienia informacji w zakresie i formie określonym w jego wniosku należało rozstrzygnąć, czy żądane informacje stanowią informację publiczną. W celu rozstrzygnięcia tej kwestii sąd pierwszej instancji powołał się na art. 1 ust. 1 u.d.i.p., art. 7 ust. 1 u.d.i.p., art. 13 ust. 1 u.d.i.p., art. 16 ust. 1 u.d.i.p. Przy czym w przypadku, gdy wnioskodawca żąda udzielenia informacji, które nie są informacjami publicznymi, lub takich informacji publicznych, w stosunku do których tryb dostępu odbywa się na odrębnych zasadach, organ nie ma obowiązku wydawania decyzji o odmowie udzielenia informacji, lecz zawiadamia jedynie wnoszącego, że żądane dane nie mieszczą się w pojęciu objętym przedmiotową ustawą, lub że jej przepisy nie znajdują zastosowania ze względu na odmienny tryb dostępu. WSA uznał więc, że w rozpoznawanej sprawie wnioskowana informacja nie stanowi informacji publicznej nie może prowadzić do wydania decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej, lecz do pisemnego poinformowania wnioskodawcy o powyższym fakcie.

W ocenie WSA nie można zarzucić organowi, by pozostawał w bezczynności w sprawie rozpatrzenia wniosku skarżącego w części dotyczącej trzech pierwszych pytań, ponieważ informacje te nie stanowią informacji publicznej w rozumieniu u.d.i.p. Skarżącemu została udzielona odpowiedź na jego wniosek, zawierająca informację o tym, że Urząd Gminy w A. nie jest w posiadaniu dokumentów, o które wnioskuje skarżący, co zdaniem WSA wyczerpuje obowiązek informacyjny organu w tym zakresie. WSA podniósł, że organ nie miał podstaw do wydania decyzji administracyjnej, ponieważ nie blokował dostępu do informacji, a jedynie oświadczył, że żądaną informacją nie dysponuje. Natomiast w kwestii ostatniego pytania tj. czy mundur strażaka został zakupiony ze środków publicznych, organ pozostaje w bezczynności, przy czym nie ma ona rażącego charakteru, gdyż wynikała z niewłaściwej interpretacji przepisów. Z uwagi na fakt, że organ w zakresie akapitów od 1 do 3 oraz częściowo akapitu 4 udzielił skarżącemu odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej bez zbędnej zwłoki, w terminie określonym w art. 13 ust. 1 u.d.i.p - WSA oddalił skargę w tej części.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył Wójt Gminy A., zaskarżając go w części tj. w pkt 1), 2) i 4) i zarzucając naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 149 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), dalej jako "p.p.s.a.", w zw. z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i częściowe uwzględnienie skargi w sytuacji, w której organ udzielił skarżącemu odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej w ustawowym terminie, również w zakresie zakupu przez Urząd Gminy A. munduru strażaka ochotnika.

W oparciu o powyższy zarzut skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w zakresie pkt 1), 2) i 4) przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie od skarżącego na jego rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Jednocześnie oświadczył, że zrzeka się rozprawy.

Skarga kasacyjna zawiera uzasadnienie powołanych zarzutów.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W świetle art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:

1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,

2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, ponieważ w świetle art 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a., a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak, to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że Sąd nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej.

Skarga kasacyjna zawiera usprawiedliwione podstawy.

Z przepisów u.d.i.p. wynika, że podmiot zobowiązany do udostępniania informacji publicznej ma obowiązek podjąć określone w tej ustawie czynności, nawet jeśli żądane informacje nie stanowią informacji publicznej - w terminie wskazanym w art. 13 u.d.i.p., tj. bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. Jeśli zatem wniosek dotyczy informacji będącej informacją publiczną organ ma obowiązek: (1) udostępnić tę informację w formie czynności materialno - technicznej w sposób i w formie zgodnej z wnioskiem (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.) lub (2) wydać na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. decyzję o odmowie jej udostępnienia w razie uznania, że zachodzą podstawy do takiej odmowy, np. wynikające z art. 5 u.d.i.p. lub (3) udzielić informacji, o których mowa w art. 13 ust. 2 i art. 14 ust. 2 u.d.i.p., wyjaśniając przyczyny braku możliwości udostępnienia informacji w terminie bądź zgodnie z wnioskiem, przy jednoczesnym wskazaniu, w jakim terminie (nie dłuższym jednak niż 2 miesiące), w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie (w sytuacji powiadomienia wnioskodawcy o braku możliwości realizacji jego żądania w sposób lub w formie określonych we wniosku, ze wskazaniem innego sposobu lub formy bezzwłocznego udostępnienia informacji, jeżeli w terminie 14 dni od powiadomienia wnioskodawca nie złoży wniosku o udostępnienie informacji w sposób lub w formie wskazanych w powiadomieniu, postępowanie o udostępnienie informacji umarza się - art. 14 ust. 2 u.d.i.p.) lub (4) poinformować pisemnie wnioskodawcę, że nie posiada żądanej informacji.

Bezczynność podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej występuje zatem wówczas, gdy w terminie ustalonym przepisami prawa nie podjął on żadnych czynności lub wtedy, gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale nie zakończył go wydaniem decyzji lub nie podjął stosownej czynności, pomimo istnienia w tym zakresie ustawowego obowiązku. Dla stwierdzenia bezczynności nie ma natomiast znaczenia okoliczność, z jakich powodów określony akt nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, a w szczególności, czy bezczynność spowodowana została zawinioną lub niezawinioną opieszałością w ich podjęciu lub dokonaniu, czy też wiąże się z przeświadczeniem, że nie istnieje obowiązek wydania stosowanego aktu lub podjęcia określonej czynności.

Wskazuje się ponadto, że na równi z brakiem podjęcia przez organ określonych czynności względem wniosku o udostępnienie informacji publicznej należy traktować także udzielenie wnioskodawcy informacji innej niż ta, której oczekiwał, a także przedstawienie informacji niebędącej pełną odpowiedzią na wniosek zainteresowanego (wyrok WSA w Krakowie z dnia 4 kwietnia 2017 r., sygn. akt II SAB/Kr 57/17, wyrok WSA w Szczecinie z dnia 29 maja 2014 r., sygn. akt II SAB/Sz 6/14, Lex nr 1474351; wyrok WSA w Lublinie z dnia 22 sierpnia 2012 r., sygn. akt II SAB/Lu 72/12; dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).

Jak wynika z pisma Wójta Gminy A. z dnia [...] grudnia 2017 r. organ ten poinformował J.W., że nie posiada dokumentów potwierdzających zakup munduru strażaka ochotnika. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego odpowiedź organu na pytanie J.W. była z punktu widzenia przedmiotu zapytania kompletna. Skoro bowiem organ wyjaśnił w odpowiedzi, że nie posiada dokumentów potwierdzających zakup munduru to tym samym w owej odpowiedzi mieści się także wyjaśnienie kwestii czy mundur, którego dotyczy pytanie, został zakupiony ze środków publicznych.

Z tych względów w na podstawie art. 188 p.p.s.a. w związku z art. 151 p.p.s.a. uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 203 pkt 2 p.p.s.a.