Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 1232/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2006-12-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6212 Równoważnik za brak lokalu mieszkalnego i za remont lokalu mieszkalnego
Skarżony organ: Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożenna Blitek Sędziowie WSA Tadeusz Wołek WSA Elżbieta Kremer spr. Protokolant Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi W. S. na decyzję Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w [...] z dnia 25 sierpnia 2005 r. nr: [...] w przedmiocie odmowy przyznania równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji


UZASADNIENIE

Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w [...] decyzją z dnia 25 sierpnia 2005r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 88 ust 1 ustawy z dnia 26 kwietnia 1996 r. o Służbie Więziennej (Dz. U. z 2002 r. Nr 207, póz. 1761) w związku z § 3 ust. 4 i § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 czerwca 2003 r. w sprawie równoważnika pieniężnego przysługującego funkcjonariuszom Służby Więziennej za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (Dz. U. z 2003 r., Nr 132, póz. 1234) oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, póz. 1071), po rozpoznaniu odwołania W. S. od decyzji z dnia [...] 2005r. nr [...] wydanej przez Dyrektora Aresztu Śledczego w [...] odmawiającej przyznania mu równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, utrzymał w mocy decyzję organu l instancji.

Wydanie powyższych decyzji poprzedzone zostało następującymi ustaleniami faktycznymi i prawnymi:

Decyzją organu l instancji z dnia [...] 2005r. Nr [...] odmówiono przyznania W. S. równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego.

Jak ustalono, W. S. w dniu [...] 2005 r. złożył oświadczenie majątkowe w celu przyznania mu równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego. W oświadczeniu zawarł informację, iż nie posiada przydziału ani innego tytułu prawnego do zajmowanego lokalu mieszkalnego.

W. S. na podstawie umowy najmu z dnia [...] 1974 r. posiadał lokal mieszkalny o powierzchni 54, 2 m2, znajdujący się w 1, będący w dyspozycji Zakładu Karnego w 1, a następnie przejęty w administrowanie przez Zakład Karny w [...]. Po przejściu na emeryturę W. S. opuścił 1. W mieszkaniu pozostały: żona i córka. Po gruntownym remoncie mieszkania, przeprowadzonym w latach 1988-1989, żonie i córce skarżącego przyznano za ich zgodą lokal o powierzchni 28 m2. Faktycznie więc lokal mieszkalny przestał być we władaniu W. S. Skarżący zamieszkał w 2 przy ul. [...].

Podobne oświadczenia majątkowe W. S. składał corocznie w latach 1993 do 2004. Na ich podstawie wypłacano mu równoważnik pieniężny za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego.

Powołując się na brak tytułu prawnego do zajmowanego lokalu decyzją z dnia [...] 2005 r. nr [...] Dyrektor Aresztu Śledczego w [...] odmówił przyznania równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu.

W. S. złożył odwołanie od powyższej decyzji wskazując, że po remoncie mieszkania służbowego położonego w 1, w lokalu tym zamieszkała wyłącznie żona w córką. On sam nie otrzymał mieszkania ani wnioskowanego ekwiwalentu za jego brak.

Po rozpatrzeniu odwołania Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w [...] decyzją z dnia [...] 2005 r. Nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ l instancji ze względu na nie wyjaśnienie w sposób wyczerpujący wszystkich okoliczności sprawy.

Przeprowadzone ponownie postępowanie administracyjne skutkowało wydaniem decyzji Dyrektora Aresztu Śledczego w [...] z dnia [...] 2005 r. Nr [...] o odmowie przyznania równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego.

W uzasadnieniu decyzji podano, iż wnioskodawca nie udowodnił żadnego tytułu prawnego do posiadanego lokalu. Został zameldowany w lokalu wspólnie z osobą, która wyraziła na to zgodę. Tym samym skoro zajmuje część lokalu mieszkalnego na podstawie zgody osoby trzeciej nie spełnia przesłanek określonych w przepisie art. 88 ust 1 ustawy z dnia 26 kwietnia 1996 r. o Służbie więziennej.

W odwołaniu od decyzji W. S. zakwestionował zasadność odmowy przyznania równoważnika za remont lokalu. Mieszkania służbowego został pozbawiony bezprawnie i w zamian nie otrzymał nowego przydziału lub równoważnika za jego brak. W piśmie umieścił również wniosek o przyznanie mu równoważnika pieniężnego za brak mieszkania.

Nie dopatrując się okoliczności uzasadniających zmianę przyjętego przez organ l instancji stanowiska w tym przedmiocie,

Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję z dnia [...] 2005 r.

Organ II instancji uznał, że zaskarżona decyzja jest prawidłowa. W uzasadnieniu decyzji, podtrzymał stanowisko organu pierwszo instancyjnego uznając, że brak tytułu prawnego do zajmowanego lokalu i zamieszkiwanie w lokalu za zgodą osoby trzeciej, która posiada tytuł prawny do tego lokalu wyklucza wnioskodawcę z grona osób uprawnionych do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego.

Odnosząc się do wniosku o przyznanie równoważnika pieniężnego organ uznał brak przesłanek do jego udzielenia ze względu na nie pozostawanie W. S. w służbie stałej, jako warunku koniecznego do pozytywnego rozpatrzenia tej kwestii.

Skargę na powyższą decyzję złożył W. S. W skardze podobnie jak w odwołaniu od decyzji zakwestionował stanowisko organów dotyczące odmowy przyznania mu równoważnika za remont zajmowanego mieszkania.

Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w [...] w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoją argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Stosownie do przepisu art.3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz.1270/ sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Powyższa kontrola, zgodnie z art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, póz. 12697 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd sprawując tę kontrolę rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawa prawną.

Skarga w przedmiotowej sprawie jest zasadna.

Zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu l instancji, zdaniem Sądu oparta została o błędną wykładnię przepisu art.88 ust.1 ustawy z dnia 26 kwietnia 1996r. o Służbie Więziennej regulującego prawo do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu.

Stan faktyczny w przedmiotowej sprawie został prawidłowo i jednoznacznie ustalony, natomiast ocena prawna tego stanu faktycznego dokonana przez organy administracyjne pozostaje w sprzeczności z normami zawartymi w przepisach prawa.

Istota sporu w rozpoznawanej sprawie sprowadza się do zagadnienia, czy osoba wnosząca o przyznanie jej równoważnika za remont mieszkania musi legitymować się określonym tytułem prawnym do jego posiadania.

Problematyka dotycząca prawa do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego została uregulowana w art. 88 ustawy z dnia 26 kwietnia 1996r. o Służbie Więziennej (Dz.U. Nr z 2002 r., Nr 207, póz. 1761 z późn. zm), i tylko ten przepis może stanowić podstawę prawną jego przyznania lub odmowy. Natomiast w rozporządzeniu z dnia 24 czerwca 2003 r. w sprawie równoważnika pieniężnego przysługującego funkcjonariuszom Służby Więziennej za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (Dz. U. z 2003r, Nr 132, póz. 1234 z późn zm.) zostały określone zasady ustalania jego wysokości, wypłaty, zwrotu itp..

Przepis art. 88 ust. 1 ustawy o Służbie Więziennej stanowi, że "funkcjonariuszowi przysługuje równoważnik pieniężny za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego". Pojęcie "zajmowanego" lokalu nie oznacza konieczności posiadania określonego tytułu prawnego do lokalu. Zakres pojęciowy słowa "zajmowanie" wskazuje na faktyczne zamieszkiwanie w danym lokalu, natomiast z sformułowania tego nie można wywieść wymogu posiadania określonego tytułu prawnego. Organy administracyjne dokonały zatem błędnej analizy powołanego przepisu. Natomiast wydane na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 88 ust.2 powołanej ustawy rozporządzenie z dnia 24 czerwca 2003 r. w sprawie równoważnika pieniężnego przysługującego funkcjonariuszom Służby Więziennej za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (Dz. U. z 2003r, Nr 132, póz. 1234 z późn zm.) dotyczy wysokości, trybu przyznawania i wypłaty funkcjonariuszowi równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego. Równoważnik przyznaje się według uprawnień przysługujących funkcjonariuszowi na dzień 1 stycznia danego roku na podstawie oświadczenia mieszkaniowego składanego w ciągu pierwszego kwartału roku kalendarzowego ( § 4 pkt 1).

Warto przypomnieć, że poprzednio obowiązujący akt wykonawczy tj rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 września 2000 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad przyznawania i wypłaty funkcjonariuszom Służby Więziennej równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 84, póz. 951) w §1pkt1 określało, że równoważnik pieniężny za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, przyznaje się funkcjonariuszowi Służby Więziennej, który zajmuje: "

1) lokal mieszkalny przydzielony na podstawie decyzji administracyjnej,

spółdzielczy lokal mieszkalny,

2) lokal mieszkalny na podstawie umowy najmu, za który jest obowiązany płacić czynsz regulowany,

3) dom jednorodzinny, dom mieszkalno-pensjonatowy lub lokal mieszkalny stanowiący odrębną nieruchomość,

tymczasową kwaterę."

W tym zakresie wskazane rozporządzenie wydane zostało z przekroczeniem delegacji ustawowej zawartej w art.88 ust.2 ustawy, stąd też w obowiązującym rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 23 czerwca 2003r, kwestia tytułu prawnego zajmowanego lokalu nie jest już regulowana. A zatem o prawie do równoważnika za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego rozstrzyga wyłącznie art.88 ust.1 powołanej ustawy.

Zdaniem Sądu, dokonana przez organy administracyjne wykładania przepisów w sprawie prawa do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu, wiążąca prawo funkcjonariusza do równoważnika z konkretnym tytułem prawnym do zajmowanego lokalu jest błędna.

Natomiast w przedmiotowej sprawie rozstrzygnięcia wymaga zagadnienie podstawowe, jakim jest ustalenie czy emerytowanym funkcjonariuszom Służby Więziennej przysługuje prawo do równoważnika za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego. Dopiero ustalenie czy emerytowani funkcjonariusze mogą korzystać z tej formy pomocy mieszkaniowej jaką jest równoważnik pieniężny za remont zajmowanego lokalu, uczyni zasadnym rozważania co do przesłanki nabycia prawa do równoważnika.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny uwzględnił skargę i działając na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit.a, lit.c, w związku z art.134, art.135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, póz. 1270 / uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu l instancji.