Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 396/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2016-07-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6117 Ulgi płatnicze (umorzenie, odroczenie, rozłożenie na raty itp.)
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: uchylono decyzję I i II inst
Powołane przepisy: article: art. 67a,  art. 67 b, art. 122, art. 123, art. 180, art. 187, art. 188, art. 190, art. 191, art. 210
journal: Dz.U. 2015 poz 613
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.
article: art. 145
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
journal: Dz.U.UE.L 2013 nr 352 poz 9  art. 3 ust. 2
law: Rozporządzenie Komisji UE nr 1408/2013 z 18 grudnia 2013 r. w sprawie stosowania art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej  do pomocy de minimis w sektorze rolnym.

SENTENCJA

|Sygn. akt I SA/Kr 396/16 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 8 lipca 2016 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Maja Chodacka, Sędziowie: WSA Inga Gołowska, WSA Wiesław Kuśnierz (spr.), Protokolant st. sekretarz: Iwona Sadowska - Białka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lipca 2016 r., sprawy ze skargi R. Sp. z o.o. w W., na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia 14 stycznia 2016 r. Nr [...], w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości, za 2014 r., , I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji,, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz, strony skarżącej koszty postępowania w kwocie 500 zł (pięćset złotych)., , ,


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia 20 marca 2015 r. skierowanym do Wójta Gminy W. (dalej - Wójt, organ I instancji), "R." S.p. z o.o. z siedzibą w W. (dalej - Spółka, Skarżąca) reprezentowana przez W.D. - prezesa zarządu, zwróciła się prośbą o umorzenie zaległości w podatku od nieruchomości za 2014 r. W uzasadnieniu podała, że w styczniu 2013 roku korporacja zagraniczna pod nazwą K. S.A. "dokonując oszustw podatkowych na rzecz skarbu państwa ( ...) doprowadziła do upadku mojej firmy "W.". Podniosła również, że Sąd Rejonowy w K. oddalił wniosek spółki "W." o ogłoszenie upadłości z uwagi na brak środków. We wniosku podano, także, że w czerwcu 2013 r. "spółka R." ( z dalszej analizy akt sprawy wynika, że chodzi o podmiot "R." SP.J R.D. i Wspólnik spółki jawnej z siedzibą w W.) przejęła zobowiązania oraz nieruchomości od "W." spółka z o.o. z siedzibą w W. i pomimo obiektywnych trudności uregulowała podatek od nieruchomości za 2013 r. Ponadto we wniosku tym W. D. wskazał, że jest prezesem obydwóch spółek, a zaistniała sytuacja odbiła się bardzo negatywnie na jego zdrowiu. Od września 2013 r. przebywa na zwolnieniu lekarskim, "co jest nieprzewidywalną sytuacją, która odbiła się negatywnie na kondycji finansowej kierowanej spółki".

Następnie podniesiono, że Spółka wynajmuje parter budynku, a pozostałe budynki nie są wykorzystywane. Od listopada 2014 r. najemca zalega z czynszem. Spółka podjęła starania celem wynajęcia lub sprzedaży powyższych nieruchomości, jednak nie może znaleźć nabywców.

Wójt postanowieniem z dnia 31 marca 2015 r., [...] adresowanym do W. D. jako strony, wezwał do uzupełnienia wniosku o dowody obrazujące aktualną sytuację Spółki (sprawozdania finansowe za bieżący rok obrotowy), aktualną sytuację finansową, majątkową oraz rodzinną, tj. uzyskiwanych dochodów własnych oraz osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym (np.: odcinków rent, emerytur, wynagrodzeń za pracę, honorariów i innych należności oraz otrzymywanych świadczeń, wyciągów z rachunków bankowych, itp.) oraz wydatków własnych i osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym (np. rachunków za utrzymanie mieszkania, za energię elektryczną, umowy kredytowe wraz z dowodami spłat kredytów, pożyczek, zaświadczeń lekarskich, potwierdzenia pobytu w szpitalu, rachunki za lekarstwa, wydatki związane z nauką dzieci, itp.).

W odpowiedzi na wezwanie W. D., przedłożył wyjaśnienia uzupełnione żądanymi przez organ dowodami, w tym dotyczące osobistej sytuacji oraz jego rodziny. Z wyjaśnień tych między innymi wynika, że W. D. w kwietniu 2012 roku założył firmę "R." W. D. i Wspólnik Spółka Jawna, a 27 sierpnia 2012 r. nastąpiło przekształcenie na "R." R. D. i Wspólnik Spółka Jawna. W czerwcu 2013 r. "R" R. D. i wspólnik s.j. zakupiła nieruchomości W.nr 481 i 614 od spółki "W.", jednocześnie zobowiązując się spłacić kredyt "W." na tych budynkach do roku 2021. W 2014 r. "R." R. D. i Wspólnik Spółka Jawna uzyskała dochód brutto 79311,12 zł, a spłacono kredyt "W." w kwocie 46495,79 zł. Spółka "R." powstała celem zarządzania w/w nieruchomościami oraz ewentualnie do ich adaptacji celem sprzedaży. W grudniu 2014 r. "R." R. D. i Wspólnik Spółka Jawna została przekształcona w "R." sp. z o.o.

Kolejnym postanowieniem z dnia 13 sierpnia 2015 r. nr [...] Spółka została wezwana do uzupełnienia wniosku o niezbędną dokumentację obrazującą bieżącą sytuację finansową i ekonomiczną Spółki.

W odpowiedzi pismem z dnia 1 września 2015 r. Spółka wskazała, że w chwili obecnej dochód z prowadzonej działalności przekazywany jest do banku, gdyż wspólnicy Spółki poddali się egzekucji do czasu spłacenia hipoteki w wysokości 1579000,00 zł. Ponownie Spółka podniosła, że szuka podmiotów celem wynajęcia budynków.

Wójt Gminy W., decyzją z dnia 14 października 2015 r. znak [...] powołując się na przepis art. 67b § 1 pkt 2 w zw. z art. 67a§ 1 pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2015 r. poz. 613, ze zm, dalej O.p.) oraz przepisy art.1 i 5 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (t.j. Dz. U. z 2007 r. Nr 59, poz. 404 ze zm.), pkt 8 oraz art. 3 ust. 2 rozporządzenia Komisji (UE) Nr 1407/2013 z dnia 18 grudnia 2013 r. w sprawie stosowania art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do pomocy de minimis (Dz. Urz. UE L 352 z 24 grudnia 2013, s. 5), odmówił Spółce udzielenia ulgi podatkowej w formie umorzenia zaległości podatkowej z tytułu podatku od nieruchomości za rok 2014 r. Wójt opisał stan faktyczny sprawy oraz wskazał okoliczności, na które powoływała się Spółka w swoim wniosku. Organ I instancji podkreślił, że w niniejszej sprawie podatnikiem podatku jest "R." spółka z o.o., a co za tym idzie ocenie podlegała kondycja finansowa oraz okoliczności dotyczące ww. Spółki. Oceniając zebrany w sprawie materiał dowodowy Wójt uznał, że przypadku Spółki w ostatnim czasie nie wystąpiły okoliczności, które można byłoby określić jako "ważny interes podatnika", ani też nie występują przesłanki o charakterze "interesu publicznego". Podnoszone przez Podatnika argumenty nie stanowią wystarczających przesłanek do zastosowania ulgi w postaci umorzenia zaległego podatku od nieruchomości. Niewątpliwie Spółka boryka się z trudnościami finansowymi, jednakże zdaniem organu podatkowego, nie są one wynikiem zdarzeń losowych, których podatnik nie mógł przewidzieć lub im zapobiec, ale wynikają ze świadomych i celowo podjętych decyzji.

Ponadto Wójt wskazał, że Spółka nie zatrudnia pracowników i w jej skład wchodzą jedynie prezes oraz dwóch wspólników, co za tym idzie nie zachodzi tutaj groźba likwidacji znacznej ilości miejsc pracy lub zagrożenie przerwania produkcji publicznie użytecznej.

Od powyższej decyzji Spółka w ustawowym terminie złożyła odwołanie. Spółka nie zgodziła się z zaskarżonym rozstrzygnięciem i uważa, że organ I instancji błędnie uznał, iż w niniejszej sprawie nie zostały spełnione przesłanki warunkujące możliwość udzielenia ulgi podatkowej. Strona wraz z odwołaniem przedstawiła rachunek zysków i strat za rok 2014 r. oraz wskazała, że w istotną okolicznością jest fakt przejęcia obiektu budowlanego, który obecnie jest nieużytkowany i został wystawiony do wynajmu lub sprzedaży. Zdaniem Spółki za ważny interes spowodowany zdarzeniem losowym należy uznać, fakt zniszczenia polskiego przedsiębiorcy przez obcy kapitał i pozaprawne działania K. Ponadto wskazano, że W. D. złożył pozew do sądu o odszkodowanie oraz przygotowuje skargę na państwo polskie do Trybunału w Strasburgu. Wyjaśniono, że udziałowcy spółki uzyskali dochód netto w kwocie 57699,14 zł, z czego 46495,79 zł zostało przeznaczone na spłatę kredytu. Jednocześnie wskazano, że planowana przez spółkę sprzedaż nieruchomości nie doszła do skutku z uwagi na budowę w pobliżu obiektu handlowego sieci B.. W ocenie Spółki pomoc w postaci umorzenia zaległego podatku poprawi jej kondycję finansową..

Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej SKO, Kolegium) decyzją z dnia 14 stycznia 2016 r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję Wójta. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie Kolegium wskazało, że Spółka posiada status przedsiębiorcy, zatem zastosowanie do wnioskowanej przez nią ulgi ma art. 67b § 1 O.p. określający warunki udzielenia ulg w spłacie zobowiązań podatkowych. Zwróciło przy tym uwagę, iż bez względu na uregulowania art. 67b § 1 o.p., w każdym przypadku organ udzielający ulgi powinien zbadać, czy spełnione zostały przesłanki określone w art. 67a § 1 O.p. Powołując się na orzecznictwo (wyroki NSA z dnia 2 października 2014 r., sygn. akt II FSK 2471/12, WSA w Krakowie z dnia 20 kwietnia 2010 r., sygn. akt I SA/Kr 163/10, WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 3 lutego 2009 r., sygn. akt I SA/Go 880/08) wskazało, że dopiero przyjęcie, że za udzieleniem ulgi przemawia "ważny interes podatnika" lub "interes publiczny" pozwala organowi na zastosowanie przepisów art. 67b § 1 O.p.

Następnie SKO odniosło się do przepisu art. 67a § 1 pkt 3 O.p. wyjaśniając na tle orzecznictwa pojęcia "ważnego interesu podatnika", "interesu publicznego" oraz podkreśliło uznaniowy charakter decyzji w sprawie umorzenia.

Kolegium wskazało, że z akt sprawy wynika, że Spółka zwróciła się z wnioskiem o umorzenie zaległości podatkowej z tytułu podatku od nieruchomości za 2014 r. w wysokości 12018,80 zł. Organ wezwał w toku postepowania Spółkę do przedłożenia dokumentów i dowodów obrazujących sytuację finansową oraz o informację o uzyskanej pomocy de minimis, dlatego w jego dyspozycji znajdują się liczne dowody dotyczące sytuacji Spółki a to:

- formularz informacji przedstawianych przy ubieganiu się o pomoc de minimis,

- sprawozdanie finansowe Spółki za rok 2014.

- rachunek zysków i strat za okres od stycznia do kwietnia 2015 r.,

- rachunek zysków i strat za rok 2014,

- zbiorcze podsumowanie księgi przychodów i rozchodów za 2014 r.,

- deklaracje dla podatku od towarów i usług Spółki za lata 2012-2015,

- dokumentacja przekazana przez W D.a w dniu 21 kwietnia 2015 r. zawierająca 41 dokumentów.

Kolegium podkreśliło, że w niniejszym przypadku podatnikiem oraz wnioskodawcą o przyznanie ulgi podatkowej jest wyłącznie "R." spółka z o.o. W związku z powyższym rację ma organ I instancji, iż w przedmiotowej sprawie ocenie podlegała wyłącznie kondycja finansowa oraz okoliczności dotyczące ww. Spółki, a nie spółki "W." oraz osób fizycznych wchodzących w skład zarządu Spółki.

Dalej kolegium stwierdziło, że organ I instancji przeprowadził wymagane postępowanie wyjaśniające mające na celu ustalenie aktualnej sytuacji finansowej Spółki. W tym celu zostały zebrane niezbędne dokumenty. Istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności zostały ustalone. Zdaniem Kolegium dowody zgromadzone w aktach sprawy, a w szczególności wyjaśnienia i oświadczenia Strony oraz przedstawione dokumenty dostatecznie dokumentują sytuację Spółki Wskazało, że stronie zapewniono czynny udział w postępowaniu.

W ocenie Kolegium organ I instancji rozpatrzył sytuację Spółki zarówno pod kątem przesłanki ważnego interesu podatnika jak i przesłanki interesu publicznego, a kondycja finansowa Spółki została w sposób przejrzysty i przekonywujący udokumentowana w przedstawionych przez Spółkę dowodach w postaci rachunków zysków i strat oraz bilansów. Przedmiotowe dokumenty jednoznacznie wskazują, że Spółka, pomimo trudności finansowych i problemów związanych z wynajmem i sprzedażą posiadanych nieruchomości, nie odnotowała strat w prowadzonej działalności gospodarczej, a nawet osiągnęła zyski w roku 2014 i pierwszym kwartale 2015 r. Zwrócić należy uwagę, że osiągnięty zysk mógł w pełni zaspokoić zadłużenie z tytułu podatku od nieruchomości, które wynosi 12018,80 zł. Zarząd Spółki nie poczynił jednak żadnych kroków zmierzających przynajmniej do częściowej spłaty zaległości podatkowej, przeznaczając większość wypracowanego zysku na spłatę kredytu. Za udzieleniem wnioskowanych ulg nie może przemawiać konieczność spłacania zaciągniętych kredytów. Podatnik nie może oczekiwać, iż spłacając zadłużenie wobec banków i innych wierzycieli z pominięciem spłaty należnych podatków i zaległości podatkowych uzyska ulgę podatkową. Zobowiązania z tytułu zaciągnięcia i spłaty kredytów oraz innych zobowiązań nie mogą bowiem wyprzedzać obowiązków podatkowych. Sama spłata rat kredytu nie uzasadnia zatem przyznania zwolnienia w spłacie podatku. Według SKO w Krakowie, trudna sytuacja materialna spowodowana zaciąganiem zobowiązań finansowych nie może uzasadniać przyznania ulgi, które jest formą wsparcia udzielonego ze środków pochodzących z budżetu gminy.

Odnosząc się do strat Spółki związanych z gospodarowaniem posiadanymi nieruchomościami spowodowanych trudnościami w wynajęciu i sprzedaży obiektów oraz brakiem regulowania przez najemcę czynszu Kolegium stwierdziło, że okoliczności zgłaszane przez Spółkę dotyczące powyższych kwestii nie mogą również stanowić wystarczającej podstawy do udzielenia wnioskowanej ulgi. Spółka jako podmiot prowadzący działalność gospodarczą ponosi ryzyko z nią związane, a zdarzenia takie jak nieosiąganie zysków w zadawalającej wysokości czy też niewielka opłacalność nie uzasadniają przyznania ulgi, gdyż są to normalne okoliczności związane z prowadzeniem każdej działalności gospodarczej. Same trudności finansowe podatnika nie stanowią wystarczającej podstawy do zastosowania ulgi. Istotne jest to, aby konkretne okoliczności, jakie doprowadziły do sytuacji podatnika, były wyjątkowe, niezależne od jego woli i sposobu postępowania, składając się na nadzwyczajność sytuacji. W rozpatrywanym przypadku nie można uznać, że obecna sytuacja finansowa Spółki jest następstwem zdarzeń nadzwyczajnych. W szczególności nie można uznać, iż taki nadzwyczajny charakter miały okoliczności faktyczne związane z niepowodzeniami Spółki na rynku nieruchomości. Zwrócić należy uwagę, że Spółka kupując przedmiotowe nieruchomości powinna uwzględniać w swoich planach inwestycyjnych i gospodarczych fakt, iż małej miejscowości jaką jest Wiśniowa mogą zaistnieć trudności w znalezieniu potencjalnych najemców lub nabywców obiektów oferowanych przez Spółkę. Powyższe trudności musiały być wpisane w decyzję o zakupienie przedmiotowej nieruchomości jak i w decyzję o podjęciu działań inwestycyjnych na nieruchomości.

Kolegium podkreśliło, że nie neguje tego, iż Spółka nie osiąga wystarczających dochodów z prowadzonej działalności gospodarczej i nie jest w stanie na bieżąco regulować wszystkich posiadanych obciążeń. Nie oznacza to jednak, że Spółka może przerzucać konsekwencje niepowodzeń w swojej działalności na gminę. Podnoszone przez Stronę trudności finansowe wynikają głównie z podejmowanych decyzji w działalności gospodarczej prowadzonej przez Spółkę.

Końcowo Kolegium wskazało, że decyzja wydana przez organ I instancji w przedmiotowej sprawie nie narusza zasad ogólnych przyznawania ulg podatkowych na gruncie O.p. i mając na względzie całość okoliczności przedmiotowej sprawy Kolegium postanowiło przychylić się do rozstrzygnięcia organu I instancji.

Spółka, wniosła od ww. decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wskazując, że stwierdzenia zawarte w uzasadnieniu decyzji są "niezrozumiałe i lekceważące oraz sprzeczne z zasadami sprawiedliwości społecznej oraz ochroną polskiego przedsiębiorcy przez Państwo Polskie względem obcego kapitału." Podtrzymała wszystkie dotychczasowe wyjaśnienia i stwierdziła, że przy składaniu deklaracji podatkowych za lata 2013 r, 2014 r, 2015 r. spółek jawnych "R." i R. sp. z o.o. popełnione zostały błędy które obecnie zostały skorygowane. Błędy te były wynikiem braku profesjonalnej obsługi prawnej przy dokonywaniu przekształceń własnościowych. Dalej przedstawiła uzasadnienie do złożonych korekt wskazując, że budynki zostały kupione jako towar handlowy do dalszej odsprzedaży, nie były amortyzowane przez Spółkę oraz nie oddane do użytkowania (nie zakończona budowa). Spółka, nigdy nie wykorzystywała ani nie zgłosiła budynków Wiśniowa nr 481 i 614 do użytkowania, a budowy ich nie zostały ukończone. Jest to związane z brakiem potencjalnych kontrahentów na zakup lub ich wynajem. Wskazała, że nie jest celowym ponoszenie kosztów wobec braku ochrony rodzimego biznesu ze strony Państwa Polskiego (powstaje B - niekorzystne oddziaływanie środowiskowe na miejscowych handlowców), które promuje i zwalnia z podatków obcy kapitał. Spółka dopiero poniesie nakłady na zakończenie procesu budowlano-adaptacyjnego po znalezieniu chętnego do zakupu lub wynajmu.

Ponadto Spółka podała że zwróciła się z prośbą o rozliczenie nadpłaconego podatku za rok 2013 z podatkiem za lata 2014 i 2015.

W odpowiedzi na skargę SKO wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

W piśmie procesowym z 14 kwietnia 2016 r. Skarżąca powieliła zarzuty, wnioski i argumentację zawarte w skardze i stwierdziła, że skarga jest zasadna oraz zgodna z zasadami sprawiedliwości społecznej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.

Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm. powoływanej dalej jako "P.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania. Zgodnie z treścią art. 134 P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Orzekanie w myśl art. 135 P.p.s.a. następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a P.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b P.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c P.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt. 2 P.p.s.a.).

Skarga zasługuje na uwzględnienie, choć nie z przyczyn w niej podniesionych. W niniejszej sprawie Sąd stwierdził, że organy podatkowe dopuściły się naruszeń prawa, skutkujących potrzebą wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej decyzji organu I instancji.

Zgodnie z art. 67a § 1 pkt 3 O.p. organ podatkowy, na wniosek podatnika, z zastrzeżeniem art. 67b, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, może umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe, odsetki za zwłokę lub opłatę prolongacyjną.

Z kolei art. 67b O.p. stanowi, że organ podatkowy na wniosek podatnika prowadzącego działalność gospodarczą może udzielać ulg w spłacie zobowiązań podatkowych, określonych w art. 67a O.p., które nie stanowią pomocy publicznej (art. 67b § 1 pkt 1), albo które stanowią pomoc de minimis i wówczas udzielane są w zakresie i na zasadach określonych w bezpośrednio obowiązujących aktach prawa wspólnotowego dotyczących pomocy w ramach zasady de minimis (art. 67b § 1 pkt 2), albo stanowią inną pomoc publiczną (art. 67b § 1 pkt 3 lit a-m ) i udzielane są w bliżej określonych w tym ostatnim przepisie celach i na zasadach opisanych w dalszych paragrafach art. 67b, nawiązujących niemal w całym zakresie do regulacji - według brzmienia ustawy - prawa unijnego.

Wykładnia systemowa wewnętrzna wskazanych przepisów, tj. art. 67a § 1 oraz art. 67b § 1 O.p. prowadzi do wniosku, że w przypadku podatników prowadzących działalność gospodarczą organ podatkowy może udzielić ulg, o których mowa w art. 67a, tylko wówczas gdy wnioskowane ulgi: nie stanowią pomocy publicznej; stanowią pomoc de minimis w świetle prawa wspólnotowego; stanowią pomoc publiczną określoną w tym punkcie literami od a) do m).

Oznacza to w konsekwencji, że organ otrzymawszy wniosek przedsiębiorcy o ulgę podatkową powinien w pierwszej kolejności ustalić, czy spełnione są przesłanki do przyznania ulgi w spłacie podatku w świetle art. 67b § 1 O.p. Dopiero w drugiej kolejności organ powinien poddać wniosek ocenie pod kątem kryteriów, o których mowa w art. 67a § 1 O.p. Takie rozumienie powyższych unormowań znajduje potwierdzenie w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. wyroki: z dnia 7 lipca 2009 r. sygn. akt I FSK 518/08, z dnia 20 sierpnia 2010 r. sygn. akt II FSK 610/09, wyrok z dnia 11 maja 2012 r. sygn. akt II FSK 2257/10, publ. CBOSA) jak rownież w najnowszym orzecznictwie wojewódzkich sądów administracyjnych (por. wyroki: WSA w Krakowie z dnia 15 grudnia 2015 r., sygn. akt I SA/Kr 44/15, WSA w Bydgoszczy z dnia 12 lutego 2016 r. sygn. akt. I SA/Bd 946/15, WSA w Szczecinie z dnia 11 maja 2016 r. sygn. akt I SA/Sz 335/16, publ. CBOSA).

W wyroku z dnia 7 lipca 2009 r. sygn. akt I FSK 518/08 NSA stwierdził, że ze względu na to, że pomoc przedsiębiorcom podlega uregulowaniom przewidzianym w prawie wspólnotowym zastrzeżenie zawarte w art. 67a, odnoszące się do art. 67b O.p. ma to znaczenie, że w przypadku ulg, o których mowa w art. 67a, udzielanym przedsiębiorcom, uwzględnić należy uregulowania wspólnotowe dotyczące pomocy przedsiębiorcom. Natomiast w wyroku z dnia 11 maja 2012 r. sygn. akt II FSK 2257/10 NSA stwierdził, że skoro ulgi, o których mowa w art. 67a O.p. w przypadku przedsiębiorców mogą być im przyznane jedynie wtedy, gdy pomoc taka jest dopuszczalna w świetle prawa wspólnotowego i to w ściśle określonych warunkach, a przepis art. 67b określający formy pomocy tym podmiotom uwzględnia unormowania wspólnotowe w tym zakresie, to zastrzeżenie, o którym mowa w art. 67a O.p. odnoszące się do art. 67b O.p. ma takie znaczenie, że organy przede wszystkim powinny w tym przypadku badać, czy wniosek przedsiębiorcy dotyczący określonego trybu udzielania pomocy przedsiębiorcom, spełnia wymogi określone w przepisach wspólnotowych dla tego trybu udzielania tym podmiotom ulg w spłacie zobowiązań podatkowych, a w przypadku spełnienia tych wymogów, czy za przyznaniem pomocy przemawia ważny interes publiczny lub ważny interes podatnika.

Kolegium w zaskarżonej decyzji przyjęło odmienny pogląd, również prezentowany w orzecznictwie. Mianowicie np. NSA w wyroku z dnia 23 stycznia 2014 r. sygn. akt II FSK 532/12 uznał, że "w świetle art. 67b § 1 pkt 2 o.p. organ podatkowy rozpoznając wniosek o udzielenie pomocy de minimis winien w pierwszej kolejności badać, czy spełnione zostały przesłanki określone art. 67a § 1 O.p., a zatem czy wystąpił ważny interes podatnika lub interes publiczny". Konsekwencją takiego stanowiska jest często konstatacja, że "Jeżeli organy podatkowe po przeprowadzeniu postępowania dojdą do wniosku, że nie zachodzą przesłanki określone w art. 67a § 1 o.p., to bezprzedmiotowe staje się rozważanie zasad związanych z udzielaniem pomocy publicznej w oparciu o unormowania obowiązujące w Unii Europejskiej" (por. wyrok WSA w Olsztynie z dnia 19 lutego 2015 r., sygn. akt I SA/Ol 925/14, czy też cytowane w decyzji orzecznictwo).

Stanowiska tego nie podziela skład orzekający w niniejszej sprawie. WSA w Krakowie w tym składzie jest zdania, że na wyprowadzenie takiego wniosku nie pozwala zarówno wykładnia gramatyczna obu analizowanych przepisów O.p., jak i wynikająca z prawa wspólnotowego istota pomocy de minimis udzielanej przedsiębiorcom.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpatrywanej sprawy to należy wskazać, że Kolegium nie rozpatrzyło wniosku Spółki w świetle do przepisu art. 67b § 1 pkt 2 O.p., przyznając priorytet przepisowi art. 67a § 1 pkt 3 O.p.

Z kolei Wójt pomimo powołania się w osnowie decyzji przepisów dotyczących pomocy publicznej i posiadania w aktach sprawy przedstawionej przez Skarżącego "formularza informacji przedstawionych przy ubieganiu się o pomoc de minimis", nie wyjaśnił jakie znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy ma rozporządzenie Komisji (WE) nr 1407/2013 z dnia 18 grudnia 2013 r. w sprawie stosowania art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do pomocy de minimis (Dz. U. UE.L.2013.352.1) oraz Wytyczne dotyczące pomocy państwa na ratowanie i restrukturyzację przedsiębiorstw niefinansowych znajdujących się w trudnej sytuacji Komunikat Komisji z dnia 31 lipca 2014 r. (Dz. U. UE. C. 2014.249.1 ).

Należy wskazać, że dane zawarte w formularzu Skarżąca podała w złotych (art. 11 ust. 3 ustawy o postepowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej wymaga przeliczenia wartości pomocy na euro) i nie spotkało się to z reakcją organu podatkowego, co tylko potwierdza pominięcie tej kwestii w prowadzonym postepowaniu.

W sprawie o zastosowanie ulgi podatkowej, w której to podatnik określa przedmiot sprawy, organ podatkowy w postępowaniu powinien wyjaśnić na wstępie zasadniczą kwestię, tj. kwestię istnienia i wysokości zaległości podatkowej wnioskodawcy. Kwestia ta ma tym większe znaczenie, gdy tak jak niniejszej w sprawie występują przekształcenia podmiotów.

W prowadzonym postępowaniu, żaden z organów nie ustalił, czy w istocie przedmiotowe zaległości dotyczą Skarżącej. O umorzenie zaległego podatku od nieruchomości za 2014 r. zwraca się "R." S.p. z o.o. z siedzibą w W., która powstała w grudniu 2014 r. z przekształcenia "R." R. D. i Wspólnik Spółka Jawna z siedzibą w W., czyli zaległości za 2014 r. dotyczyły spółki jawnej. Wobec powyższego organy powinny ustalić, kwestię następstwa prawnego, czy w istocie zaległości w podatku od nieruchomości zostały przejęte przez Skarżącą. Organy obydwóch instancji a priori przyjęły, że zachodzi sukcesja pełna, nie wyjaśniając podstawy tej sukcesji.

Fragmenty uzasadnień decyzji organów obydwóch instancji, wskazują, że organy nie dostrzegły dokonanych przekształceń i związanej z tymi przekształceniami formalnej odrębności podmiotów. W decyzji organu I instancji stwierdzono "Spółka R. jest stosunkowo młodą firmą a podatnik nadmienił, że nie istnieją okoliczności wskazujące na zagrożenie kontynuowania przez nią działalności. Ponadto w 2014 roku spółka osiągnęła ze swojej działalności dochód brutto w wysokości 79311,12 zł. i spłaciła kredyt W.u w wysokości 46495,79 zł. Od nieruchomości będących własnością spółki R. Urząd Gminy W. naliczył podatek na 2014 r., na podstawie złożonej deklaracji podatkowej, płatny w miesięcznych ratach, jednak w 2014 roku nie uregulowano żadnej z rat podatku. Organ podatkowy wzywał spółkę R. do uregulowania zaległości podatkowych, jednakże bezskutecznie, na konto Urzędu nie wpłynęła ani jedna rata podatku za 2014 r. Brak jakiejkolwiek reakcji ze strony podatnika przyczynił się do powstania zaległości podatkowych w kwocie 12018,80 zł., a przyczyna powstania zaległości ma charakter zawiniony".

Podobnie SKO " z przedłożonych dowodów oraz wyjaśnień Strony i wynika, że R. z o.o. powstała w grudniu 2014 r. wyniku przekształcenia spółki R. spółka jawna R D. i wspólnik, która to spółka w czerwcu 2013 r. odkupiła od spółki W. nieruchomości położone w W., 481, 614, zobowiązując się jednocześnie do spłaty kredytu obciążającego te nieruchomości. R. z o.o. zajmuje się głównie wynajmem i zarządzeniem nieruchomościami. (...). SKO dokonało także analizy przedłożonych przez Spółkę dokumentów w postaci rachunków zysków i strat oraz bilansów. Z przedmiotowych dokumentów wynika, że w roku 2014 Spółka osiągnęła przychód w wysokości 193.407,72 zł, dochód wyniósł 79.311,12 zł a zysk Spółki to kwota 43.920,46 zł. netto. W okresie od 1 stycznia 2015 r. do 30 kwietnia 2015 r. zysk spółki wyniósł 2.133,57 zł netto. Z zysku wypracowanego w roku 2014 zarząd spółki przeznaczył kwotę 46.495,79 zł na spłatę kredytu.".

Organy pomimo podkreślenia w uzasadnieniach decyzji, że wniosek dotyczy "R." spółka z o.o., zamiennie używają dowodów dotyczących spółki z o.o. i spółki jawnej. Dane za 2014 r. odnoszą się do spółki jawnej, a w uzasadnieniach prezentowane są jak dla spółki z o.o.

Należy również zauważyć, że zebrany z inicjatywy organu I instancji materiał dowodowy w większości nie dotyczy Skarżącej (w aktach sprawy zalegają liczne dowody dotyczące prezesa W. D.a i jego rodziny.). Wynika to zdaniem Sądu z nie rozróżnienia przez organ I instancji sytuacji prawnej podmiotów występujących w sprawie i pomimo jego obszerności nie jest przydatny w niniejszej sprawie.

Należy podkreślić z całą mocą, że wnioskodawcą jest "R." spółka z ograniczoną odpowiedzialnością i organy powinny analizować jej sytuację ekonomiczną,(wyczerpujące rozpatrzenie wniosku o umorzenie zaległości podatkowej musi obejmować szczegółową analizę sytuacji ekonomicznej podatnika, który domaga się zastosowania ulgi), jeżeli w istocie okazałoby się, że to na niej ciążą jako następcy prawnym zaległości podatkowe nie uregulowane przez "R." spółka jawna.

Odrębną kwestią jest sam fakt sformułowania rozstrzygnięcia decyzji (tenoru orzeczenia) przez organ I instancji. Organ odmówił umorzenia zaległości za 2014 r. nie wskazując kwoty zaległości. Organ powinien w tenorze precyzyjnie wskazać kwotę zaległości podatkowej którą umorzył lub której umorzenia odmówił. Rozstrzygnięcie powinno być sformułowane jasno i precyzyjnie, w ten sposób by było zrozumiałe dla stron. Inaczej rzecz ujmując, rozstrzygnięcie musi być sformułowane w taki sposób, aby nie było wątpliwości, czego ono dotyczy, jakie uprawnienia zostały przyznane lub jakie obowiązki zostały na stronę nałożone (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 8 grudnia 2010 r. III SA/Kr 586/10, publ. CBOSA).

Należy również wskazać, że kwota zaległości wynika jedynie z jednego zdania zawartego w uzasadnieniu decyzji Wójta (str. 3) powielonego przez SKO. W aktach sprawy brak dowodów w tym zakresie. Wbrew stwierdzeniom zawartym w uzasadnieniu decyzji SKO (str. 4) strona nie podała we wniosku kwoty zaległości której umorzenia się domaga.

Również wbrew stwierdzeniom w uzasadnieniu decyzji SKO (str. 6) organ I instancji nie zapewnił stronie czynnego udziału w postępowaniu. W aktach sprawy brak kierowanego do Skarżącej zawiadomienia o możliwości wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego wydanego w trybie art. 200 O.p. sporządzonego przez organ I instancji.

Odnosząc się do zarzutów skargi Sąd wskazuje, że są one bardzo ogólne i odnoszą się tylko w niewielkim stopniu do decyzji Kolegium. Niemniej jednak, stwierdzenia w skardze dotyczące złożonych korekt utwierdziły Sąd w przekonaniu, że kwestia przedmiotu postępowania nie została dostatecznie wyjaśniona przez organy podatkowe.

Biorąc pod uwagę stwierdzone nieprawidłowości, Sąd uznał, że ustosunkowywanie się co do stwierdzonego przez organ I i II instancji braku przesłanek wynikających z art. 67a § 1 pkt 3 O.p. byłoby przedwczesne.

Końcowo należy zauważyć, iż zastrzeżenia Sądu budzi także kompletność akt administracyjnych nadesłanych do niniejszej sprawy. Z dokumentów zalegających w aktach wynika, że decyzja SKO z dnia 14 stycznia 2016 r. jak i decyzja Wójta z dnia 14 października 2015 r. są drugimi decyzjami wydanymi w sprawie wniosku Skarżącej z 20 marca 2015 r. W aktach brak pierwotnie wydanych decyzji ( faktu orzekania w sprawie po raz drugi, Kolegium nie odnotowało, przedstawiając przebieg postępowania w uzasadnieniu decyzji z dnia 14 stycznia 2016 r.). Sytuacja taka wskazuje na niewykonanie przez SKO dyspozycji art. 54 § 2 P.p.s.a., który nakładana organ obowiązek skompletowania akt niezbędnych do prawidłowego rozpoznania sprawy.

Reasumując, Sąd stwierdził, że w sprawie naruszono zarówno przepisy prawa materialnego:

- art. 67a § 1 pkt 3 w zw. 67b § 1 pkt 2 O.p., przez błędną ich wykładnię,

jak i przepisy postepowania:

- art.122, art. 187 § 1 O.p., przez niezebranie pełnego materiału dowodowego, jak również przez nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący zebranego dotychczas materiału dowodowego,

- art. 123 § 1 O.p. przez niezapewnienie stronie czynnego udziału w postępowaniu,

- art. 210 § 1 O.p. pkt 5 przez niepełne sformułowanie rozstrzygnięcia,

- art. 210 § 4 O.p., przez sporządzenie, uzasadnienia nie zawierającego wyjaśnienia podstawy prawnej decyzji.

Zarówno naruszenie prawa materialnego jak i proceduralnego miało istotny wpływ na wynik sprawy.

Na podstawie art. 153 P.p.s.a., przy ponownym rozpatrzeniu wniosku organ jest zobowiązany, do uwzględnienia przedstawionej powyżej oceny prawnej. Rozpatrując sprawę organ, przeprowadzi postępowanie zgodnie z regułami zawartymi w Dziale IV O.p. i jeżeli ustali, że istnieje przedmiot postępowania, to w pierwszej kolejności rozważy, czy spełnione są wymogi do przyznania ulgi w spłacie podatku w świetle art. 67b § 1 O.p., a w przypadku spełnienia tych wymogów, podda wniosek Skarżącej ocenie pod kątem kryteriów, o których mowa w art. 67a § 1 pkt 3 O.p.

Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy P.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzje oraz poprzedzająca ją decyzje organu pierwszej instancji.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a.