Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt I SA/Łd 1563/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2005-03-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 630  Obrót towarami z zagranicą, należności celne i ochrona przed nadmiernym  przywozem towaru na polski obszar celny
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji

SENTENCJA

Dnia 11 marca 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki, Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski, Asesor WSA Małgorzata Łuczyńska (spr.), Protokolant asystent sędziego Paweł Pijewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 marca 2005 roku na rozprawie sprawy ze skargi W. R. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [..] nr [..] w przedmiocie kosztów sporządzenia opinii 1. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Celnego I w Ł. z dnia [..] nr [..]; 2. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w Ł. na rzecz W. R. kwotę 85,- (osiemdziesiąt pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania; 3. orzeka, że do czasu uprawomocnienia się wyroku zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [..] Nr [..] Dyrektor Izby Celnej w Ł. działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 w związku z art. 239 oraz art. 267 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 29 sierpnia Ordynacja podatkowa (dz. U. Nr 137 poz. 926 z 1997r. ze zm.), art. 71 § 4, art. 262 ustawy z dnia 9 stycznia 1997r. Kodeks celny (tekst jedn. Dz.U. Nr 75 poz. 802 z 2001r. ze zm.) utrzymał w mocy postanowienie organu celnego I instancji obciążające W. R. kosztami ekspertyzy w wysokości 229, 37 PLN.

Z uzasadnienia wynika, że w dniu 13 lutego 2002 roku importer W. R. zgłosił do procedury dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym samochód osobowy używany marki Mercedes Benz. Jako wartość celną importowanego pojazdu importer zadeklarował kwotę 550,00 EUR.

Naczelnik Urzędu Celnego I w Ł. decyzją z dnia [..] uznał przedmiotowe zgłoszenie celne za nieprawidłowe w części dotyczącej wartości celnej samochodu i ponownie ustalił te wartość metodą zastępczą wyceny określoną w art. 29 Kodeksu celnego na kwotę 1718,95 EUR. Jak wynika z decyzji i akt sprawy ustalenie wartości celnej samochodu nastąpiło w oparciu o ocenę techniczną nr [..] z dnia [..]. sporządzoną przez uprawnionego rzeczoznawcę Stowarzyszenia Rzeczoznawców Techniki Samochodowej i Ruchu Drogowego.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z art. 262 Kodeksu celnego do postępowania w sprawach celnych stosuje się odpowiednio przepis art. 12 oraz przepisy działu IV ustawy Ordynacja podatkowa.

Przepis art. 269 Ordynacji podatkowej stanowi, że organ podatkowy ustala w drodze postanowienia, wysokość kosztów postępowania, które obowiązana jest ponieść strona, oraz termin i sposób ich uiszczenia.

Jednocześnie stosownie do postanowień przepisu art. 267 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej, stronę obciążają koszty przewidziane w odrębnych przepisach.

Takim odrębnym przepisem jest art. 71 § 4 Kodeksu celnego, zgodnie z którym jeżeli w wyniku wykonywanych analiz i badań stwierdzono, że towar został zgłoszony nieprawidłowo, koszty związane z przeprowadzeniem analiz i badań ponosi zgłaszający.

Jak wynika z decyzji z dnia [..] na podstawie oceny technicznej nr [..] z dnia [..] organ celny I instancji uznał zgłoszenie celne z dnia [..] za nieprawidłowe w części dotyczącej wartości celnej zadeklarowanej przez importera. Na podstawie tej oceny technicznej organ celny I instancji ustalił również prawidłową wartość celną towaru.

Decyzja organu I instancji została utrzymana w mocy decyzją ostateczną Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [..]

Mając na uwadze opisany stan faktyczny oraz dyspozycję cytowanego art. 71 § 4 Kodeksu celnego Dyrektor Izby Celnej w Ł. uznał, że organ celny I instancji zasadnie obciążył stronę kosztami sporządzonej ekspertyzy i postanowił o utrzymaniu w mocy zaskarżonego postanowienia.

Na powyższe postanowienie skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł pełnomocnik W. R., radca prawny R. K.

Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie przepisów art. 71 § 4 Kodeksu celnego poprze obciążenie skarżącego kosztami wadliwie sporządzonej opinii, a nadto nie wystąpienie przesłanek określonych w w/w przepisie. Pełnomocnik wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz poprzedzającego go postanowienia organu I instancji oraz zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu pełnomocnik podniósł, że ostateczna decyzja Dyrektora Izby Celnej w Ł. została również zaskarżona do Naczelnego Sądu Administracyjnego, a wynik postępowania w tej sprawie ma wpływ na ocenę zaskarżonego postanowienia.

Dyrektor Izby Celnej w Ł. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości dotychczasowe stanowisko zaprezentowane w zaskarżonym postanowieniu. Dodatkowo organ odwoławczy wyjaśnił, że fakt, iż strona złożyła skargę na decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego pozostaje bez wpływu na podjęte postanowienie. Zgodnie z art. 40 ustawy z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym wniesienie skargi do Sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu.

W świetle art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270): Sąd może zawiesić postępowanie z urzędu jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sadowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym.

W tym miejscu należy podnieść, że wyrokiem z dnia [..] w sprawie sygn. akt [..] Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [..] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe, w której rozstrzygnięcie oparto na opinii rzeczoznawcy Nr [..], a kosztami tej opinii obciążono skarżącego. W tym samym dniu Sąd w tym samym składzie rozpoznawał sprawę sygn. Akt [..] ze skargi W. R. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [..] w przedmiocie obciążenia skarżącego kosztami sporządzonej opinii Nr [..].

W tej sytuacji, wobec uchylenia przez Sąd zaskarżonej decyzji oraz z uwagi na fakt, iż orzeczenie w tym przedmiocie w dniu rozpoznawania niniejszej sprawy było jeszcze nieprawomocne Sąd na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zawiesił postępowania w przedmiocie kosztów sporządzenia opinii.

Postanowieniem z dnia [..] Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowił podjąć zawieszone postępowanie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Na wstępie należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r. Nr 153 poz. 1271 z późń.zm.) Sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W tej sytuacji właściwy do rozpatrzenia skargi wniesionej w niniejszej sprawie jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi utworzony z dniem 1 stycznia 2004r. dla obszaru województwa łódzkiego rozporządzeniem Prezydenta RP z dnia 25 kwietnia 2003r.w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych/.../ (Dz.U. z 2003r. Nr 52 poz. 652).

Stosownie do treści art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz. 1269) obowiązującej od 1 stycznia 2004r. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. W świetle zaś art. 1 § 2 tejże ustawy kontrola , o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Kognicja Sądu ograniczona jest do oceny legalności kwestionowanego skargą aktu lub czynności organów administracji publicznej i obejmuje ocenę prawidłowości zastosowania przepisów prawa i ich wykładni przez organy administracji, przy czym sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 cytowanej ustawy).

Zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270), Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:

1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi:

a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b/naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;

3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.

Przechodząc do oceny zasadności wniesionej skargi, stwierdzić należy, że w ocenie Sądu, skarga zasługuje na uwzględnienie.

Wyrokiem z dnia [..] w sprawie sygn. akt [..] Wojewódzki Sąd Administracyjny w Ł. uchylił decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [..] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe. Wyrok ten stał się prawomocny.

Zgodnie z art. 170 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270) – orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby.

Sąd zatem rozpoznając sprawę niniejszą jest związany wyżej wymienionym wyrokiem.

Zgodnie z treścią art. 71 § 4 Kodeksu celnego (teksy jedn. Dz.U. z 2001 r. Nr 75 poz. 802 ze zm.) jeżeli w wyniku wykonywanych analiz i badań stwierdzono, że towar został zgłoszony nieprawidłowo, koszty związane z przeprowadzeniem analiz i badań ponosi zgłaszający. Warunkiem więc obciążenia strony kosztami wykonanej opinii jest ustalenie, że towar został zgłoszony nieprawidłowo co w konsekwencji skutkuje wydaniem decyzji o uznaniu zgłoszenia celnego za nieprawidłowe.

Dyrektor Izby Celnej w Ł. decyzją z dnia [..] utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego I w Ł. o uznaniu zgłoszenia celnego za nieprawidłowe. Podstawą ustalenia, że towar był zgłoszony nieprawidłowo była sporządzona przez rzeczoznawcę opinia techniczna. W tym miejscu godzi się podnieść, że Sąd w wyżej wskazanym wyroku z dnia [..] zakwestionował moc dowodową tejże opinii, wskazując na jej liczne uchybienia i wady. W konkluzji Sąd uznał, że sporządzona opinia w takim kształcie nie mogła być ani podstawą zakwestionowania wiarygodności materialnej załączonej umowy kupna-sprzedaży w zakresie uwidocznionej w niej ceny transakcyjnej, jak również nie mogła posłużyć do ustalenia wartości celnej metodą zastępczą wynikającą z art. 29 Kodeksu celnego, bowiem wskazana w opinii wartość sprowadzonego samochodu została ustalona w oparciu o bliżej nieokreślone ceny , bez wskazania ich źródeł i bez udowodnienia, że dotyczą samochodów podobnego typu i marki oraz w porównywalnym stanie technicznym z uwzględnieniem ewentualnych cech indywidualnych w zakresie wyposażenia, wad i uszkodzeń.

Mając powyższe na uwadze Sąd uchylił zaskarżoną decyzję celem umożliwienia organom celnym przeprowadzenie dodatkowego postępowania dowodowego, zmierzającego do wyjaśnienia istotnych dla sprawy okoliczności związanych ze zgromadzonym materiałem porównawczym.

W tej sytuacji należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie dotyczącej obciążenia strony kosztami sporządzonej opinii nie wystąpiły więc przesłanki z art. 71 § 4 Kodeksu celnego. Skoro bowiem wyżej wskazanym prawomocnym wyrokiem Sądu została uchylona decyzja uznająca zgłoszenie celne za nieprawidłowe, a Sąd zalecił przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego celem zebrania odpowiedniego materiału porównawczego uznając, że wadliwie sporządzona ekspertyza nie była właściwym materiałem dowodowym to nieuprawnione było twierdzenie organów celnych, że w wyniku wykonywanych analiz i badań stwierdzono, że towar został zgłoszony nieprawidłowo, a więc koszty związane z przeprowadzeniem analiz i badań ponosi zgłaszający.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270) orzekł jak w sentencji. Rozstrzygnięcie dotyczące wykonania zaskarżonej decyzji zostało podjęte przez Sąd na podstawie art. 152 cytowanej ustawy. O kosztach postępowania Sąd orzekł stosownie do art. 200 w związku z art. 205§ 2 cytowanej ustawy.