Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt II SA/Op 276/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2021-11-29 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6145 Sprawy dyrektorów szkół
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Burmistrz Miasta
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 66 ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2021 poz 1082
law: Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Bogusz (spr.) Sędzia WSA Beata Kozicka Protokolant St. inspektor sądowy Joanna Szyndrowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 listopada 2021 r. sprawy ze skargi A. J. na zarządzenie Burmistrza K. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie odwołania ze stanowiska dyrektora przedszkola oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu przez A. J. (dalej zwaną też: "skarżącą", "dyrektorem") jest zarządzenie Burmistrza K. (dalej zwanego też: "organem" "organem prowadzącym", "Burmistrzem") z dnia [...], nr [...], wydane w sprawie odwołania skarżącej ze stanowiska Dyrektora Przedszkola Publicznego Nr [...] z [...] w K.

Skarga została wniesiona w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Działając na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe (Dz. U. z 2020 r., poz. 910 z późn. zm.) zwanej dalej: "ustawą Prawo oświatowe" lub "ustawą" oraz art. 30 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2020 r., poz. 713 z późn. zm.) zwanej dalej u.s.g., zaskarżonym zarządzeniem Burmistrz K. odwołał A. J. bez wypowiedzenia ze stanowiska dyrektora Przedszkola Publicznego Nr [...] z [...] w K. (zwanego dalej też: Przedszkolem) z dniem [...].

Jednocześnie organ określił, że odwołanie ze stanowiska dyrektora nie jest równoznaczne z rozwiązaniem stosunku pracy a uzasadnienie stanowi załącznik do zarządzenia, które wchodzi w życie z dniem podpisania.

W uzasadnieniu zarządzenia organ wskazał na poniższe okoliczności faktyczne oraz dokonane na ich podstawie ustalenia i ocenę:

I. Do Urzędu Miasta i Gminy w K. wpłynęły pisma od nauczycieli zatrudnionych w Przedszkolu Publicznym Nr [...] z [...] w K., Rady Pedagogicznej oraz rodziców dzieci uczęszczających do ww. Przedszkola będące skargami na dyrektor Przedszkola. Pisma te, zgodnie z właściwością, zostały skierowane do rozpatrzenia przez Radę Miejską w K.:

1) pismo Rady Pedagogicznej Przedszkola Publicznego Nr [...] z [...] w K. z dnia 15 kwietnia 2020 r. (data wpływu 16 kwietnia 2020 r.),

2) pismo nauczycieli Przedszkola Publicznego Nr [...] z [...] w K. z dnia 18 kwietnia 2020 r. (data wpływu 21 kwietnia 2020 r.),

3) pismo rodziców dzieci z orzeczeniem o niepełnosprawności uczęszczających do Przedszkola Publicznego Nr [...] z [...] w K. z dnia 16 kwietnia 2020 r. (data wpływu 22 kwietnia 2020 r.),

4) pismo nauczycieli Przedszkola Publicznego Nr [...] z [...] w K. oraz byłych pracowników placówki z dnia 6 maja 2020 r. (data wpływu 7 maja 2020 r.).

W toku prac nad tymi skargami, funkcjonująca w strukturze Rady Miejskiej w K. Komisja Skarg, Wniosków i Petycji zgromadziła obszerny materiał dowodowy, na który złożyły się pisemne wyjaśnienia stron, przedstawione Komisji dokumenty oraz wyjaśnienia nauczycieli, rodziców i pracowników niepedagogicznych, złożone w trakcie kolejnych posiedzeń Komisji.

W związku z realizacją zadań określonych w art. 30 ust. 2 pkt 5 u.s.g. Burmistrz K. skierował do Przewodniczącego Komisji Skarg, Wniosków i Petycji pisemny wniosek o przekazanie materiałów zgromadzonych w toku rozpoznawania skarg. W oparciu o analizę dokumentów oraz protokołów z prac komisji, ustalony został następujący stan faktyczny:

W skargach zarzucono dyrektorowi m.in.: nierealizowanie w należyty sposób funkcji dydaktycznej, wychowawczej i opiekuńczej w zakresie związanym z zapewnieniem bezpieczeństwa dzieciom ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi, niezrozumiałą formę i brak wyjaśnienia sposobu wypełnienia konspektów zajęć, które miały służyć pracy zdalnej i miały być wysłane do rodziców. Ponadto złe traktowanie pracowników o charakterze mobbingu i zdarzeń kwalifikujących się jako przestępstwo znęcania się nad podwładnymi - w tym:

1) poniżanie i upokarzanie personelu,

2) przymuszanie,

3) zarzucanie im braku kompetencji i wiedzy,

4) obmawianie pracowników,

5) częste zwracanie uwagi przy innych pracownikach i rodzicach,

6) niestosowne zwracanie uwagi na strój pracownika oraz wysyłanie go do domu celem zmiany stroju,

7) podważanie autorytetu nauczyciela prowadzącego w obecności dzieci, rodziców oraz innych pracowników pedagogicznych i niepedagogicznych, co utrudnia realizację celów dydaktycznych,

8) arogancki stosunek do rodziców i nauczycieli,

9) rozsiewanie nieprawdziwych informacji na temat innych nauczycieli wśród personelu,

10) nieudzielanie urlopów wypoczynkowych,

11) dysponowanie urlopem wypoczynkowym bez zgody pracowników,

12) utrudnianie uzyskania urlopu dla poratowania zdrowia,

13) utrudnianie awansu zawodowego nauczycieli,

14) zmuszanie do pracy zdalnej w trakcie sprawowania opieki nad dzieckiem do lat 8,

15) doprowadzanie do konfliktów między pracownikami,

16) manipulowanie pracownikami celem uzyskania osobistych korzyści,

17) poruszanie tematów osobistych dotyczących pracowników z osobami trzecimi,

18) zastraszanie pracowników, że nie zostaną przedłużone im umowy o pracę,

19) nieprawidłową organizację pracy w zakresie zastępstw,

20) utrudnianie realizacji podstawy programowej,

21) podważanie tematyki kompleksowej,

22) zmuszanie do wykonywania prywatnych przysług.

W pismach podniesiono zarzut nieprawidłowości finansowych związanych: z zakupem książek, niewypłacaniem wynagrodzeń za godziny ponadwymiarowe, przymuszaniem do ujawniania sytuacji majątkowej rodziny pracowników.

Poruszono nieprawidłowości w działaniach Rady Pedagogicznej: brak współpracy w zakresie ustalania godzin rad pedagogicznych, zmuszanie nauczycieli do podpisania oceny pracy dyrektora (nauczyciele zostali przetrzymani w tym celu w przedszkolu do późnych godzin wieczornych), nieudostępnianie nauczycielom treści protokołów Rady Pedagogicznej, brak głosowań, narzucanie decyzji.

Przedstawiono sprawę lekceważącego i nieprawidłowego traktowania przez dyrektora rodziców dzieci z niepełnosprawnością, pretensjonalne wypowiedzi o niewłaściwym tonie w stosunku do rodziców, nieprawidłowe, a w okresie pandemii niezrozumiałe, prowadzenie zajęć terapeutycznych, nieprawidłowe organizowanie remontów, nieudostępnianie dzieciom placu zabaw, brak specjalistów dla dzieci z orzeczeniami, nieprawidłowe organizowanie zajęć, częste zmiany opiekunów i terapeutów, brak odpowiedniej sali do integracji sensorycznej, nienależyte gospodarowanie zapleczem sal terapeutycznych, utrudnianie dostępu do przedmiotowych sal, ograniczenie w korzystaniu z pomocy dydaktycznych do pracy z dziećmi niepełnosprawnymi, rozbijanie pozytywnych relacji rówieśniczych wśród dzieci, ignorowanie wniosków i próśb rodziców, brak możliwości pozyskania bieżącej informacji o funkcjonowaniu dziecka w przedszkolu, działania mogące skutkować zagrożeniem bezpieczeństwa dzieci i pracowników poprzez nieprawidłową organizację zajęć z dziećmi niepełnosprawnymi, brak nauczycieli wspomagających lub odpowiednio przygotowanych do pracy z dziećmi o specjalnych potrzebach, brak odpowiedniego zaopiekowania się dzieckiem nadpobudliwym, które niejednokrotnie robiło krzywdę pozostałym dzieciom (podrapana twarz, napuchnięta i rozcięta warga), nakazywanie karmienia dzieci "na siłę", wydanie dziecka pijanym rodzicom, nieprawidłowa komunikacja z rodzicami w zakresie rozpoznania i zabezpieczenia potrzeb dzieci, brak realizacji wytycznych zawartych w indywidualnych orzeczeniach i opiniach o dziecku, powodowanie sytuacji stresowych u dzieci z autyzmem, które w większości przypadków są nadwrażliwe na hałas. Zwrócono uwagę na fakt, że niektóre dzieci boją się, gdy do sali wchodzi pani dyrektor.

II. Poniżej przedstawione zarzuty zostały pogrupowane przez organ tematycznie – ze wskazaniem informacji o liczebności grup nauczycieli czy rodziców, którzy pod danym zarzutem się podpisali.

Poniżanie i szykanowanie pracowników:

1) poniżanie i szykanowanie pracowników przez dyrektora Przedszkola poprzez używanie obraźliwych sformułowań oraz zarzucanie pracownikom braku kompetencji oraz wiedzy, obmawianie pracowników w obecności rodziców i współpracowników, lekceważące odnoszenie się do sytuacji rodzinnej pracowników i jej komentowanie w obecności osób trzecich - informacja zgłoszona przez 15 nauczycieli,

2) upokarzanie personelu przez dyrektora Przedszkola, wysyłanie pracowników do domu celem zmiany stroju, zmuszanie ich do usunięcia dekoracji w obecności gości zaproszonych na jasełka - informacja zgłoszona przez 20 nauczycieli,

3) uzależnienie przez dyrektor Przedszkola przedłużenia nauczycielom czasowej umowy o pracę od faktu udzielenia poparcia dla jej wizji funkcjonowania Przedszkola - informacja zgłoszona przez 15 nauczycieli,

4) przetrzymywanie nauczycieli przez dyrektora Przedszkola do późnych godzin wieczornych (do godz. 22.00) po to, żeby wszyscy zgodnie podpisali pozytywną ocenę pracy dyrektora A. J. - informacja zgłoszona przez 15 nauczycieli,

5) przeprowadzanie indywidualnych rozmowów z pracownikami, które były protokołowane przez osoby trzecie. Osoba, z którą przeprowadzono rozmowę nie miała umożliwionego wglądu w treść dokumentu, powstałego na podstawie przeprowadzonej rozmowy - informacja zgłoszona przez 15 nauczycieli,

6) kwestionowanie w okresie strajku nauczycieli przez dyrektor Przedszkola zasadności akcji strajkowej oraz wywieranie presji na pracowników, aby ci odstąpili od strajku, wykorzystując do tego celu indywidualne rozmowy i podnoszone w ich trakcie argumenty dotyczące możliwego nieprzedłużenia czasowych umów o pracę nauczycielkom uczestniczącym w strajku - informacja zgłoszona przez 15 nauczycieli,

7) wywieranie przez dyrektora Przedszkola presji na pracowników celem zmuszenia ich do zakupu - na własny koszt - książek i materiałów plastycznych na potrzeby Przedszkola - informacja zgłoszona przez 15 nauczycieli,

8) arogancki stosunek dyrektora Przedszkola do rodziców i nauczycieli - informacja zgłoszona przez 20 nauczycieli.

Ponadto, w piśmie z dnia 6 maja 2020 r., grupa 15 nauczycieli obecnie wchodzących w skład Rady Pedagogicznej Przedszkola oraz 5 nauczycieli pracujących w latach ubiegłych w placówce, wniosła o podjęcie przez Burmistrza K. czynności przewidzianych prawem, m. in. poprzez zawieszenie dyrektora Przedszkola w pełnieniu obowiązków ze względu na to, że w placówce dochodziło do:

1) zachowań o charakterze mobbingu,

2) zdarzeń, które mogą być kwalifikowane jako przestępstwo znęcania nad podwładnymi,

3) prób wymuszania przez dyrektora określonych zachowań pracowników przy zastosowaniu gróźb bezprawnych.

Ponadto sformułowano w skargach zarzuty, iż:

1) dyrektor Przedszkola nałożyła na nauczycielki Przedszkola obowiązek sporządzenia konspektów zajęć dla rodziców w związku ze zdalnym nauczaniem dzieci w ramach wychowania przedszkolnego (Zarządzenie Nr [...] Dyrektora Przedszkola Publicznego nr [...] z [...] w K. przekazane nauczycielom w dniu 26 marca 2020 r.). Pomimo zarządzenia dyrektor wobec zgłoszonych wątpliwości w dniu 15 kwietnia 2020 r. nie potrafiła wyjaśnić nauczycielkom, jak powinien wyglądać jej zdaniem konspekt, aby był krótki, zrozumiały i przydatny rodzicom (do skargi dołączono przykładowy konspekt) - informacja zgłoszona przez 15 nauczycieli,

2) nauczyciele Przedszkola, wchodzący w skład Rady Pedagogicznej, nie mają realnego wpływu na podejmowanie decyzji przez dyrektora Przedszkola, wszelkie działania narzucane są przez dyrektora Przedszkola, a sugestie pracowników nie są brane pod uwagę, głosowania są przeprowadzane pod przymusem - informacja zgłoszona przez 15 nauczycieli,

3) przetrzymanie nauczycieli przez dyrektora Przedszkola do późnych godzin wieczornych (do godz. 22.00) po to, żeby wszyscy zgodnie podpisali pozytywną ocenę pracy dyrektora A. J. - informacja zgłoszona przez 15 nauczycieli,

4) dyrektor Przedszkola narzuciła nauczycielom obowiązkowy udział w spotkaniach Rady Rodziców, które odbywają się zazwyczaj po zajęciach przedszkolnych przed posiedzeniem Rady Pedagogicznej. W wyniku tego pracownicy niejednokrotnie byli zmuszeni do przebywania na terenie miejsca pracy od rana do późnych godzin wieczornych - informacja zgłoszona przez 15 nauczycieli,

5) dyrektor Przedszkola ustaliła z nauczycielami, że spotkania Rad Pedagogicznych odbywać się będą w czwartki, po czym termin ten kilkukrotnie został zlekceważony przez dyrektora Przedszkola - informacja zgłoszona przez 15 nauczycieli,

6) dyrektor Przedszkola nie udostępniała nauczycielom do wglądu protokołów posiedzeń Rady Pedagogicznej, w tym do zapisów o podjętych przez Radę Pedagogiczną uchwał - informacja zgłoszona przez 15 nauczycieli,

7) dyrektor Przedszkola przeprowadzała indywidualne rozmowy z pracownikami, które były protokołowane przez osoby trzecie. Osoba, z którą przeprowadzono rozmowę nie miała możliwości wglądu w treść dokumentu, powstałego na podstawie przeprowadzonej rozmowy - informacja zgłoszona przez 15 nauczycieli.

Wskazując na art. 108 § 1 Kodeksu pracy Burmistrz K. w zaskarżonym zarządzeniu wskazał, że kwestie związane z naruszeniem przez pracownika ustalonego porządku pracy mogą być - w szczególności w sytuacji, w której mogą zostać potraktowane jako szykana wobec pracowników lub nadużycie pozycji przez przełożonego - analizowane w kontekście naruszenia przez nauczyciela godności zawodu.

Z tego względu przytoczył także te zarzuty, które wpisują się w nieprzestrzeganie przez dyrektora Przedszkola Kodeksu pracy i regulaminu pracy:

1) nauczyciele otrzymali od wicedyrektor Przedszkola informację, że w dniu 10 kwietnia 2020 r. wszystkim pracownikom wypisano urlop mimo, że żadna z nauczycielek nie wnioskowała wcześniej o udzielenie urlopu tego dnia, dyrektor Przedszkola nie po raz pierwszy pozwoliła sobie rozporządzić urlopami pracowników bez ich zgody - informacja zgłoszona przez 15 nauczycieli,

2) w okresie strajku nauczycieli dyrektor Przedszkola kwestionowała zasadność akcji strajkowej oraz wywierała presję na pracowników, aby ci odstąpili od strajku, wykorzystując do tego celu indywidualne rozmowy i podnoszone w ich trakcie argumenty dotyczące możliwego nieprzedłużenia czasowych umów o pracę nauczycielkom uczestniczącym w strajku - informacja zgłoszona przez 15 nauczycieli,

3) nieprawidłowa organizacja pracy w zakresie zastępstw - informacja zgłoszona przez 20 nauczycieli,

4) zobowiązywanie pracowników Przedszkola przez dyrektora Przedszkola do wykonywania pracy w dni wolne od pracy w związku z organizowanymi przedsięwzięciami/wydarzeniami o charakterze wychowawczym i sportowo-rekreacyjnym (np. olimpiada przedszkolaka, piknik rodzinny, jarmark, turniej piłki nożnej) bez możliwości otrzymania wynagrodzenia lub dnia wolnego do wykorzystania w innym terminie - informacja zgłoszona przez 15 nauczycieli.

Poza skargami pracowników pedagogicznych, zarzuty co do sposobu realizowania zadań przez dyrektora placówki, w tym w szczególności stwierdzone nieprawidłowości dotyczące zapewnienia należytej opieki dzieciom z niepełnosprawnościami, sformułowali także rodzice dzieci uczęszczających do placówki. Były to następujące zarzuty:

1) rodzice bywają słownie atakowani przez dyrektor Przedszkola, która nie wykazuje chęci zrozumienia, nie przyjmuje argumentów, a problemy rodziców traktuje jako nieważne, wykazuje brak empatii i szerszego podejścia do trudności dzieci niepełnosprawnych oraz brak chęci pomocy i współpracy z rodzicami. Sposób wypowiadania się dyrektora Przedszkola bywa arogancki, często nakazujący - informacja zgłoszona przez 5 rodziców dzieci Przedszkola Publicznego Nr [...] z [...] w K.,

2) zgodnie z art. 6 Karty Nauczyciela nauczyciel obowiązany jest wspierać każdego ucznia w jego rozwoju:

a) dyrektor Przedszkola od września 2019 r. nie zapewniła pełnej obsady nauczycieli wspomagających, posiadających odpowiednie kwalifikacje, dla grup integracyjnych - informacja zgłoszona przez 15 nauczycieli,

b) dyrektor Przedszkola często dokonywała zmian opiekunów i terapeutów dla dzieci autystycznych i dzieci z innymi niepełnosprawnościami - informacja zgłoszona przez 20 nauczycieli,

c) dyrektor Przedszkola wprowadziła ograniczenia w korzystaniu z pomocy dydaktycznych do pracy z dziećmi niepełnosprawnymi - informacja zgłoszona przez 20 nauczycieli,

d) zakup dodatkowych sprzętów na plac zabaw przy Przedszkolu, podczas gdy sale terapeutyczne nie są odpowiednio przystosowane do prowadzonych tam terapii - informacja zgłoszona przez 5 rodziców dzieci z Przedszkola,

e) sprzęt niezbędny na przedszkolnym placu zabaw zakupiony we wrześniu 2019 r. przez kilka miesięcy stał na terenie Przedszkola niezamontowany - informacja zgłoszona przez 5 rodziców dzieci z Przedszkola,

f) pomimo próśb rodziców dyrektor Przedszkola zlecała różne prace remontowe podczas pobytu dzieci w Przedszkolu. Dzieci z zaburzeniami rozwoju mają często nadwrażliwość słuchową, co oznacza, że głośne dźwięki są dla nich trudne do zniesienia - informacja zgłoszona przez 5 rodziców dzieci z Przedszkola,

g) powodowanie sytuacji stresowych u dzieci z autyzmem, które w większości przypadków są nadwrażliwe na hałas, poprzez organizowanie niewymagających natychmiastowego wykonania prac remontowych w godzinach obecności dzieci w Przedszkolu - informacja zgłoszona przez 20 nauczycieli,

h) lekceważący stosunek dyrektora Przedszkola względem potrzeb zgłaszanych przez rodziców dzieci niepełnosprawnych - informacja zgłoszona przez 5 rodziców dzieci z Przedszkola,

i) nieprawidłowa komunikacja pomiędzy dyrektorem Przedszkola, a rodzicami dzieci niepełnosprawnych w zakresie rozpoznawania i zabezpieczania potrzeb dzieci - informacja zgłoszona przez 20 nauczycieli.

III. W toku rozpoznawania przez Komisję Skarg, Wniosków i Petycji Rady Miejskiej w K. skarg złożonych przez nauczycieli oraz rodziców dzieci, do Rady wpłynęła kolejna skarga z dnia 27 czerwca 2020 r. - tym razem pochodząca od pracowników niepedagogicznych Przedszkola.

Celem wspierania nauczycieli Przedszkola, pracownicy niepedagogiczni ujawnili kolejne nieprawidłowości w funkcjonowaniu placówki, opisując następujące sytuacje:

1) dyrektor placówki polecała pracownikom niepedagogicznym wykonywanie prac niezwiązanych w żadnym razie z realizacją ich obowiązków pracowniczych, a dotyczących wyłącznie spraw prywatnych dyrektora, tj. przygotowywanie posiłków dla Pani Dyrektor, pranie i prasowanie jej odzieży, odwożenie do domu,

2) dyrektor placówki polecała pracownikom niepedagogicznym wykonywanie ciężkich prac fizycznych, ponad ich siły lub w niesprzyjających wysiłkowi fizycznemu warunkach atmosferycznych (upał). W kontekście wykonywania prac podczas upałów na podkreślenie zasługuje fakt, że pracownicy zostali pouczeni przez dyrektora, że w razie pytań mają twierdzić, iż praca w upale miała być ich własną inicjatywą - dyrektor miała świadomość tego, iż nie należy polecać wykonywania prac fizycznych na zewnątrz budynku, w trakcie upału,

3) dyrektor placówki poniżała pracowników i wydawała im polecenia, których wykonanie było uwłaczające dla godności pracownika (np. wejście do kontenera na śmieci).

Wynikające z treści złożonej skargi zarzuty pogrupowane zostały w następujące, tematyczne zestawienie zawierające także informację o liczebności grup pracowników niepedagogicznych, którzy pod danym zarzutem się podpisali:

1) wykonywanie poleceń służbowych, z których dyrektor Przedszkola czerpała korzyści osobiste:

Często w Przedszkolu gotowane były potrawy specjalnie dla dyrektora Przedszkola, np. placki ziemniaczane na jej życzenie, prane były prywatne ubrania dyrektora, prasowane sukienki, kiedy była taka potrzeba, dyrektor była odwożona do domu i do mechanika, żeby mogła odebrać samochód, wszystko w godzinach pracy - informacja zgłoszona przez 6 pracowników niepedagogicznych;

2) zmuszanie pracowników do wykonywania ciężkich prac fizycznych, które były nieadekwatne do wykonywanej pracy, mogące powodować uszczerbek na zdrowiu:

a) Przedszkole zakupuje piasek do piaskownic, jest on wysypywany na plac przy Przedszkolu, pracownicy zatrudnieni w Przedszkolu musieli łopatami napełniać taczkę piaskiem, a potem przewozić do piaskownicy ciężką, wypełnioną piaskiem taczkę;

b) w czasie porządków w Przedszkolu, w trakcie przerwy wakacyjnej, pracownicy zmuszani byli do wynoszenia z holu ciężkich półek;

c) dyrektor zakupiła do przedszkola maszynę do czyszczenia podłóg - szorowarkę jednotarczową, która jest ciężka i trudna w obsłudze; pracownicy nie zostali w odpowiedni sposób przeszkoleni do obsługi tej ciężkiej maszyny;

d) w czasie wakacji na polecenie służbowe dyrektora malowane były przez pracowników urządzenia ogrodowe znajdujące się na placu przedszkolnym, także w upalne dni - informacje zgłoszone przez 6 pracowników niepedagogicznych;

3) poniżanie i szykanowanie pracowników:

a) nauczycielka, która kiedyś pracowała jako woźna – K. W., musiała na plecenie dyrektora wejść do kontenera na śmieci stojącego na podwórku i poszukać w śmieciach paragonu należącego do dyrektorki, paragon był potrzebny dyrektorce, ponieważ chciała zwróć ubranie do sklepu,

b) dyrektor zmuszała pracowników do opróżniania szafek znajdujących się w salach, w których pomoce dydaktyczne trzymają nauczycielki; wszystkie rzeczy pracownicy niepedagogiczni musieli wyciągnąć i położyć na środek dywanu, a nauczycielki miały sobie zrobić porządek w meblach,

c) w ramach oszczędności całe obejście wokół Przedszkola po skoszeniu trawy przez firmę zewnętrzną, pracownicy niepedagogiczni musieli grabić, ponieważ zdaniem dyrektora "ma ona od tego ludzi".

4) niewywiązywanie się ze swoich obowiązków przez dyrektora:

a) dyrektor powinna w każdą środę rozpoczynać swoją pracę w grupie jako nauczycielka od godz. 5.30; mimo to bardzo często przychodziła później do pracy, zazwyczaj telefonicznie w tym samym dniu przed przyjściem do swojej pracy informowała, że się spóźni,

b) w Przedszkolu dzieci dostają do picia wodę kilka razy w ciągu dnia, zwłaszcza w okresie letnim, którą pracownicy niepedagogiczni gotują w dużym garnku dla wszystkich dzieci z przedszkola; taka woda pozbawiona jest wartości odżywczych; od lat pracownicy niepedagogiczni wraz z nauczycielami oraz Radą Rodziców starają się o dystrybutory z wodą w każdej sali. Jednak ich prośby nie były brane pod uwagę przez dyrektora,

c) w roku szkolnym 2019/2020 zakupiona została druga zmywarko-wyparzarka, która znajduje się w pomieszczeniu obok kuchni; przed każdym włożeniem naczyń do zmywarki muszą być one opłukane w ciepłej wodzie; niestety zamontowany bojler 10- litrowy w kuchni, który podgrzewa wodę, jest zbyt mały na tak dużą ilość naczyń do mycia (posiłki przygotowywane są dla ok. 150 dzieci dzienne); wodę potrzebną do opłukania naczyń pracownicy niepedagogiczni grzeją za każdym razem w czajniku elektrycznym.

Pracodawca i pracownik nie są równorzędnymi stronami stosunku pracy, co stanowi oczywistą konieczność tego, iż jedna ze stron tej relacji (pracodawca) w sposób władczy decyduje o sytuacji drugiej ze stron (pracownik). W zarządzeniu Burmistrz przyjął, że nawet w sytuacji, w której pracodawca pyta pracownika, czy ten:

1) przygotuje dla niego posiłek,

2) wypierze i wyprasuje jego ubranie,

3) wyjmie z kontenera na śmieci zagubiony paragon

pracownik ma jedynie teoretyczne prawo odmowy, bowiem prośba taka - wyartykułowana przez pracodawcę zostanie odczytana przez pracownika jako polecenie. Pracownik z obawy przed konsekwencjami niewykonania polecenia - nawet nazwanego prośbą - polecenie to wykona. Pracodawca, jako silniejsza strona stosunku pracy, osoba powołana do kierowania pracownikami musi zdawać sobie z tego sprawę i nie może stawiać pracownika przed wyborem, który tak de facto wyborem nie jest, a stanowi polecenie. O ile w sektorze prywatnym można przyjąć, iż polecenie pracownikowi przygotowania posiłku dla pracodawcy (o ile oczywiście pracownik ten zajmuje się na swoim stanowisku szykowaniem posiłku), czy załatwiania spraw związanym z praniem (o ile wchodzi to w normalny zakres obowiązków tegoż pracownika), jest i dopuszczalne i akceptowalne, o tyle opisane powyżej zachowania w palcówce publicznej, powołanej i finansowanej przez podmiot publiczny są niedopuszczalne, o ich niemoralnym aspekcie nie wspominając.

IV. Burmistrz w zarządzeniu zaznaczył, że wszystkie skargi na działalność dyrektor - zgodnie z ustawą Kodeks postępowania administracyjnego i Statutem Gminy - zostały przekazane do rozpoznania Radzie Miejskiej w K. Zgodnie z organizacją pracy Rady, powierzone zostało jej przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego i opracowanie rekomendacji, co do sposobu rozpoznania skarg. Komisja ta, na posiedzeniach, które odbyły się w dniach: 4 czerwca, 16 i 29 lipca, 4 września oraz 29 października 2020 r., przeprowadziła rozmowy z nauczycielami placówki, pracownikami niepedagogicznymi oraz rodzicami dzieci uczęszczających do przedszkola. Treść złożonych wyjaśnień przytoczono w zarządzeniu na potwierdzenie zarzutów sformułowanych w złożonych skargach, które to zarzuty (wraz z ich doprecyzowaniem w toku prac komisji) miały przeważające znaczenie dla podjęcia decyzji w przedmiocie odwołania dyrektor placówki z funkcji.

Na pierwszym z posiedzeń Komisji obecna była osobiście dyrektor placówki, jej pełnomocnik, grupa nauczycielek wraz z ich pełnomocnikiem oraz K. K. - rodzic dziecka z niepełnosprawnością, która odczytała pismo rodziców, a następnie wypowiadała się w pierwszej kolejności.

W zakresie tematu poruszonego przez K. K. jako istotna jawi się okoliczność należytego (w tym pełnego i rzetelnego) przepływu informacji na linii rodzic - dyrektor. K. K. jest mamą dziecka z niepełnosprawnością, chłopca który w trakcie pobytu w placówce miał nawiązać silną więź z innym dzieckiem z niepełnosprawnością. Mimo to, w kolejnym roku szkolnym (2019/2020) chłopcy zostali rozdzieleni. K. K. parokrotnie rozmawiała z dyrektor placówki o tej sytuacji, za każdym razem słysząc zapewnienie, że dyrektor po przeanalizowaniu przypadku chłopców oraz zasięgnięciu opinii nauczycieli, nie znajduje podstaw do umieszczenia chłopców w tej samej grupie, gdyż chłopcy - jak ustalić miała dyrektor placówki - nie nawiązali istotnej relacji. Jednakże K. K. miała poinformować Komisję, że dowiedziała się od pracowników placówki, że pomimo nawiązania przez chłopców więzi, dyrektor placówki miała zmusić pracowników, aby przekazali K. K. nieprawdziwe informacje na temat funkcjonowania jej dziecka w grupie przedszkolnej.

Obecna na posiedzeniu Komisji dyrektor zapewniła, że nie miała informacji na temat problemów z aklimatyzacją dziecka - ani ze strony nauczycieli, ani ze strony rodzica. Twierdzeniom tym zaprzeczyła jednak M. B. (nauczyciel placówki), której wiadomym było, że dziecko K. K. i drugi z chłopców nawiązali silną więź, jednak to dyrektor placówki podjęła decyzję, aby o fakcie tym nie informować rodziców, a wręcz przeciwnie - zaprzeczyć, jakoby między dziećmi powstała istotna relacja. Do przekazania owej nieprawdziwej informacji miała zostać zmuszona R. M. (nauczyciel placówki). Na kolejnym posiedzeniu Komisji Skarg, Wniosków i Petycji, które odbyło się w dniu 16 lipca 2020 r., R. M. potwierdziła, że została zmuszona przez dyrektora placówki do przekazania rodzicom dzieci z niepełnosprawnością nieprawdziwej informacji, na temat rzekomego nienawiązania przez chłopców więzi. Nauczycielka przeprosiła obecną na posiedzeniu Komisji K. K. dodając, iż w jej ocenie takim zachowaniem dyrektor chciała pokazać mamie dziecka, że w placówce to ona (dyrektor) podejmuje decyzje.

Temat nienależytej opieki nad dziećmi z niepełnosprawnością był szeroko omawiany na posiedzeniu Komisji w dniu 16 lipca 2020 r. - o głos poprosili zarówno nauczyciele, jak i rodzice dzieci. Omawiane były nieprawidłowości dot. częstych zmian rehabilitantów, nieprzydzielania dzieciom z niepełnosprawnością dodatkowych zajęć itp. - o nieprawidłowościach tych mówili rodzice dzieci z niepełnosprawnością, tj. K. K., P. O. oraz M. H.

Wypowiedzi ww. rodziców dzieci z niepełnosprawnością, a następnie pracowników pedagogicznych stanowią potwierdzenie zawartych w skargach zarzutów, tj. że:

1. rodzice bywają słownie atakowani przez dyrektor Przedszkola, która nie wykazuje chęci zrozumienia, nie przyjmuje argumentów, a problemy rodziców traktuje jako nieważne, wykazuje brak empatii i szerszego podejścia do trudności dzieci niepełnosprawnych oraz brak chęci pomocy i współpracy z rodzicami. Sposób wypowiadania się dyrektora Przedszkola bywa arogancki, często nakazujący,

2. dyrektor wykazywała lekceważący stosunek względem potrzeb zgłaszanych przez rodziców dzieci niepełnosprawnych,

3. miała miejsce nieprawidłowa komunikacja pomiędzy dyrektorem Przedszkola, a rodzicami dzieci niepełnosprawnych w zakresie rozpoznawania i zabezpieczania potrzeb dzieci,

4. dyrektor Przedszkola od września 2019 r. nie zapewniła pełnej obsady nauczycieli wspomagających, posiadających odpowiednie kwalifikacje, dla grup integracyjnych,

5. dyrektor Przedszkola często dokonywała zmian opiekunów i terapeutów dla dzieci autystycznych i dzieci z innymi niepełnosprawnościami.

W zakresie ostatniego zarzutu, dot. częstych - i nieuzasadnionych potrzebami dzieci - zmian terapeutów i opiekunów, jedna z nauczycielek – E. D. - miała stwierdzić, że częste zmiany terapeutów były wynikiem nie tyle rzeczywistych potrzeb, co rozgrywek personalnych, urządzanych przez dyrektor placówki. Słowa E. D. potwierdzić miała inna z nauczycielek – A. B., która opowiedziała, na swoim przykładzie, jak została odsunięta od prowadzenia terapii, gdyż okazała "niesubordynację" względem dyrektor placówki. Nauczycielka ta wyjaśniła, że odsunięcie od prowadzenia terapii nastąpiło w konsekwencji złożenia u dyrektora odmowy wzięcia udziału w zagranicznym kursie językowym (nauczycielka przyznała, iż obiecała się dokształcać i robiła to, uczestnicząc w różnego rodzaju kursach, w tym kursie językowym). A. B. zajmowała się terapią syna P. O., chłopca z licznymi niepełnosprawnościami, który to ojciec na tym samym posiedzeniu Komisji w dniu 16 lipca 2020 r. miał opisać proces współpracy z dyrektor placówki, w zakresie zapewnienia odpowiedniej opieki dla syna S. Jak miał wyjaśnić P. O. - w przypadku jego syna często dochodziło do zmian terapeutów - dyrektor placówki wyjaśnić miała, że A. B. nie może zajmować się terapią jego syna, ponieważ nie pracuje już w placówce - co w świetle wyjaśnień A. B. nie jest prawdą. A. B. została odsunięta od prowadzenia terapii (o czym mowa była powyżej) na kilka miesięcy przed zakończeniem pracy w placówce.

W toku swoich prac Komisja zajmowała się także zarzutami sformułowanymi przez pracowników pedagogicznych w swoich pismach, które to zarzuty zostały następnie potwierdzone wyjaśnieniami złożonym przez pracowników przed Komisją. Przytoczone zostały wypowiedzi, jakie dyrektor placówki miała kierować do jej pracowników:

1) "pani dyrektor opisując nauczycieli używa określeń nieroby, dureń, idiotka, kretynka, złodziejka..." - pismo skarżących z dnia 24 kwietnia 2020 r. str. 2,

2) kwestionowanie kompetencji personelu - "skończyłyście studia, a jesteście durne, weź to co napisałaś i pokaż swojej matce, niech rozwiąże to zadanie, na pewno tego nie zrobi bo tak to niejasno napisałaś" - pismo skarżących z dnia 7 maja 2020 r. str. 4, M. B. potwierdziła, że wielokrotnie była świadkiem takich słów i takich wypowiedzi dyrektor A. J. np. "skończyłyście studia, a jesteście durne", "na wasze miejsce jest mnóstwo osób, jak wam się coś nie podoba to możecie iść pracować do Biedronki", "ona nic nie robi, a bierze pieniądze", "ma stare jajniki, a rodzi dzieci", komentowane były sytuacje materialne pracowników przy składaniu wniosków z Funduszu Świadczeń Socjalnych "z tego wynika, że to najbiedniejsza rodzina w G.", komentowane były również sytuacje życiowe "dlaczego ona z nim jest, skoro on nie zarabia" - protokół nr [...] z posiedzenia Komisji w dniu 4 czerwca 2020 r. str. 17.

M. B. odpowiedziała też, że podczas Rad Pedagogicznych oraz podczas spotkania po Świętach Wielkanocnych, kiedy nauczycielki chciały wyjaśnić wątpliwości z konspektem pracy zdalnej, tak aby była jedna wersja usłyszały "co ty studia skończyłaś, a celów nie umiesz wpisać". Jednocześnie dyrektor zagroziła, że z każdej minuty zdalnego nauczania nauczycielki będą musiały się wytłumaczyć, ponieważ pracują 5 minut dziennie, a wynagrodzenie pobrały za cały miesiąc - protokół nr [...] z posiedzenia Komisji w dniu 4 czerwca 2020 r. str. 17.

W kontekście sposobu traktowania pracowników (oraz zamiany zwolnień lekarskich na urlopy wypoczynkowe) organ przytoczył inną wypowiedź M. B., która na jednym z posiedzeń Komisji oświadczyła, że "na radach pedagogicznych nauczycielki słyszą, że pani dyrektor nie przyjmuje zwolnień lekarskich tylko akty zgonu. W tym roku nauczycielka była 3 razy chora, musiała brać antybiotyk, ale ani razu nie wzięła zwolnienia L4, ponieważ bała się konsekwencji. Kilka lat temu inna nauczycielka złamała rękę i miała założony gips, dostarczyła L4 do placówki, ale dyrektor nie przyjęła tego zwolnienia, powiedziała, że Pani ma chodzić do pracy, nie musi w pełnym wymiarze czasu pracy, a godziny które opuści odpracuje po ściągnięciu gipsu. Ze zwolnieniami lekarskimi jest problem od wielu lat" - protokół nr [...] z posiedzenia Komisji Skarg Wniosków i Petycji w dniu 4 czerwca 2020 r. str. 25.

V. W roku szkolnym 2019/2020 została przeprowadzona kontrola doraźna w ramach nadzoru pedagogicznego sprawowanego przez [...] Kuratora Oświaty. Kontrola w Przedszkolu odbyła się w dniach 4 i 5 czerwca 2020 r. w tematyce: "Ocena prawidłowości zapewnienia warunków i organizacji kształcenia dzieci niepełnosprawnych oraz dzieci wymagających pomocy psychologiczno - pedagogicznej w przedszkolu. Współpraca z rodzicami w tym zakresie. Terminowość postępowania stron w zakresie awansu zawodowego nauczyciela stażysty." W wyniku przeprowadzonej kontroli wydano zalecenia, o których poinformowano Burmistrza K. w piśmie nr [...] z dnia 15 lipca 2020 r.

Dyrektorowi Przedszkola wydano następujące zalecenia:

Zalecenie 1:

Dokonywać okresowej wielospecjalistycznej oceny poziomu funkcjonowania dziecka - zgodnie z § 6 ust. 9 i 10 rozporządzenia MEN z dnia 9 sierpnia 2017 r. w sprawie warunków organizowania kształcenia, wychowania i opieki dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych, niedostosowanych społecznie i zagrożonych niedostosowaniem społecznym (Dz. U. z 2017 r., poz. 1578 ze zm.).

Kontrolującym nie przedstawiono dokumentów - okresowej wielospecjalistycznej oceny poziomu funkcjonowania ucznia, w których zawarto oceny efektywności pełnego zakresu realizowanego z dzieckiem indywidualnego programu edukacyjno - terapeutycznego, zgodnie z obowiązującym prawem. Sporządzanie okresowych wielospecjalistycznych ocen poziomu funkcjonowania dziecka w niepełnym zakresie uniemożliwia dokonanie właściwej analizy i oceny udzielanej dzieciom pomocy i wsparcia.

Zalecenie 2:

Przekazywać rodzicom kopię indywidualnego programu edukacyjno-terapeutycznego oraz okresowej wielospecjalistycznej oceny funkcjonowania dziecka, co wynika z § 6 ust. 11 i 12 rozporządzenia MEN z dnia 9 sierpnia 2017 r. w sprawie warunków organizowania kształcenia, wychowania i opieki dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych, niedostosowanych społecznie i zagrożonych niedostosowaniem społecznym (Dz. U. z 2017 r., poz. 1578 ze zm.).

Zgodnie z § 6 ust. 11 i 12 ww. rozporządzenia rodzice dzieci mogą uczestniczyć w spotkaniach zespołu, a także w opracowaniu i modyfikacji indywidualnego programu edukacyjno-terapeutycznego. Rodzice ucznia (dziecka) otrzymują wielospecjalistyczne oceny oraz program. Zgodnie z § 7 ust. 9 ww. rozporządzenia specjaliści i pomoc nauczyciela (...) realizują zadania wyznaczone przez dyrektora przedszkola.

Zalecenie 3:

Zorganizować zajęcia korekcyjno - kompensacyjne dla dziecka AN zgodnie ze wskazaniami poradni psychologiczno - pedagogicznej, w myśl § 5 pkt 6 rozporządzenia MEN z dnia 9 sierpnia 2017 r. w sprawie zasad organizacji i udzielania pomocy psychologiczno - pedagogicznej w publicznych przedszkolach, szkołach i placówkach (Dz. U. z 2017 r., poz. 1591 ze zm.).

Zgodnie z § 5 rozporządzenia MEN z dnia 9 sierpnia 2017 r. w sprawie warunków organizowania kształcenia, wychowania i opieki dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych, niedostosowanych społecznie i zagrożonych niedostosowaniem społecznym przedszkola, oddziały przedszkolne w szkołach podstawowych, inne formy wychowania przedszkolnego, szkoły, oddziały i ośrodki, o których mowa w § 2 ust. 1, zapewniają:

- realizację zaleceń zawartych w orzeczeniu o potrzebie kształcenia specjalnego;

- warunki do nauki, sprzęt specjalistyczny i środki dydaktyczne, odpowiednie ze względu na indywidualne potrzeby rozwojowe i edukacyjne oraz możliwości psychofizyczne uczniów;

- zajęcia specjalistyczne, o których mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 47 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe";

- inne zajęcia odpowiednie ze względu na indywidualne potrzeby rozwojowe i edukacyjne oraz możliwości psychofizyczne uczniów, w szczególności zajęcia rewalidacyjne, resocjalizacyjne i socjoterapeutyczne;

- integrację uczniów ze środowiskiem rówieśniczym, w tym z uczniami pełnosprawnymi;

- przygotowanie uczniów do samodzielności w życiu dorosłym.

Zgodnie z § 5 pkt. 6 ww. rozporządzenia pomoc psychologiczno-pedagogiczna w przedszkolu, szkole i placówce jest udzielana z inicjatywy:

1) ucznia;

2) rodziców ucznia;

3) dyrektora przedszkola, szkoły lub placówki;

4) nauczyciela, wychowawcy grupy wychowawczej lub specjalisty, prowadzących zajęcia z uczniem;

5) pielęgniarki środowiska nauczania i wychowania lub higienistki szkolnej;

6) poradni.

Kontrolującym nie przedstawiono dokumentów wskazujących na organizację i realizację zajęć korekcyjne - kompensacyjnych dla dziecka AN, zgodnie z zaleceniami poradni psychologiczno - pedagogicznej wynikającymi z opinii nr [...]. Zajęcia korekcyjno - kompensacyjne dla dziecka AN nie zostały zorganizowane. Z udostępnionej kontrolerom dokumentacji (arkusz organizacji przedszkola na rok 2019/2020 wraz z aneksami) wynika, że dyrektor nie wnioskowała do organu prowadzącego o przydzielenie godzin na zorganizowanie zajęć korekcyjno — kompensacyjnych dla tego dziecka.

Zalecenie 4:

Umieszczać w dziennikach zajęć z zakresu pomocy psychologiczno - pedagogicznej informację, dotyczącą oceny postępów i wniosków w zakresie dalszej pracy z dzieckiem - zgodnie z § 11 ust. 3 rozporządzenia MEN z dnia 25 sierpnia 2017 r. w sprawie sposobu prowadzenia przez publiczne przedszkola, szkoły i placówki dokumentacji przebiegu nauczania działalności wychowawczej i opiekuńczej oraz rodzajów tej dokumentacji (Dz. U. z 2017 r. poz. 1646).

Zgodnie z § 26 ww. rozporządzenia MEN dyrektor przedszkola, szkoły i placówki ponosi odpowiedzialność za właściwe prowadzenie i przechowywanie dokumentacji przebiegu nauczania, działalności wychowawczej i opiekuńczej.

Zalecenie 5:

Powoływać zespół wczesnego wspomagania rozwoju dziecka w składzie zgodnym z § 3 ust. 2 rozporządzenia MEN z dnia 24 sierpnia 2017 r. w sprawie organizowania wczesnego wspomagania rozwoju dzieci (Dz. U. z 2017 r. poz. 1635).

Zgodnie z § 3 ust 1 i 2 ww. rozporządzenia, zespół wczesnego wspomagania rozwoju dziecka, o którym mowa w art. 127 ust. 5 ustawy, zwany dalej "zespołem", jest powoływany przez dyrektora podmiotu, o którym mowa w art. 127 ust. 5 ustawy.

W skład zespołu wchodzą osoby posiadające przygotowanie do pracy z małymi dziećmi o zaburzonym rozwoju psychoruchowym:

- pedagog posiadający kwalifikacje odpowiednie do rodzaju niepełnosprawności dziecka;

- psycholog;

- logopeda.

Na dzień kontroli stwierdzono brak pełnego składu członków zespołu wczesnego wspomagania dziecka, zgodnie z obowiązującym prawem. Niepubliczny Zakład Opieki Zdrowotnej A, z którym Przedszkole miało zawartą umowę na udzielanie świadczeń psychologicznych oraz realizację zajęć w ramach wczesnego wspomagania dziecka, wypowiedział tę umowę z dniem 27 listopada 2019 r. Dyrektor Przedszkola pozostawała przez półtora miesiąca bezczynna i nie podejmowała żadnych udokumentowanych działań w kierunku poszukiwania psychologa, czego skutkiem było niepowołanie w Zarządzeniu Dyrektora z dnia 13 stycznia 2020 r. psychologa w skład zespołu wczesnego wspomagania rozwoju.

Zalecenie 6:

Stosować w usprawiedliwianiu przez rodziców nieobecności dzieci w Przedszkolu zapisy Rozdziału VI § 2 ust. 2 pkt 6 Statutu Przedszkola.

Zalecenie 7:

Wzmocnić nadzór pedagogiczny nad realizacją współpracy z rodzicami oraz udzielanym im wsparciem w myśl zapisów § 4 ust. 3 pkt 1 oraz § 6 ust. 5 rozporządzenia MEN z dnia 9 sierpnia 2017 r. w sprawie zasad organizacji i udzielania pomocy psychologiczno - pedagogicznej w publicznych przedszkolach, szkołach i placówkach (Dz. U. z 2017 r., poz. 1591 ze zm.), a także § 6 ust. 1 pkt 4 i 6 rozporządzenia MEN z dnia 9 sierpnia 2017 r. w sprawie warunków organizowania kształcenia, wychowania i opieki dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych, niedostosowanych społecznie i zagrożonych niedostosowaniem społecznym (Dz. U. z 2017 r., poz. 1578 ze zm.).

W myśl wydanego zalecenia 7 należy uznać, że dyrektor Przedszkola w niewystarczającym stopniu współpracowała z rodzicami oraz w niewystarczającym stopniu było udzielane rodzicom wsparcie w zakresie pomocy psychologiczno - pedagogicznej w Przedszkolu.

Zgodnie § 4 ust. 1 ww. rozporządzenia MEN pomoc psychologiczno-pedagogiczną organizuje dyrektor przedszkola, szkoły lub placówki.

Zgodnie § 4 ust. 3 pkt 1 ww. rozporządzenia pomoc psychologiczno-pedagogiczna jest organizowana i udzielana we współpracy z:

1) rodzicami uczniów;

2) poradniami psychologiczno-pedagogicznymi, w tym poradniami specjalistycznymi, zwanymi dalej "poradniami";

3) placówkami doskonalenia nauczycieli;

4) innymi przedszkolami, szkołami i placówkami;

5) organizacjami pozarządowymi oraz innymi instytucjami i podmiotami działającymi na rzecz rodziny, dzieci i młodzieży.

Zgodnie § 6 ust. 5 ww. rozporządzenia MEN w przedszkolu, szkole i placówce pomoc psychologiczno-pedagogiczna jest udzielana rodzicom uczniów i nauczycielom w formie porad, konsultacji, warsztatów i szkoleń.

Zalecenie 8:

Przy ustalaniu oceny dorobku zawodowego nauczyciela za okres stażu zaleca się zasięgać w formie pisemnej opinii rady rodziców zgodnie z art. 9c ust. 5a pkt 1 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela (Dz. U. z 2019 r. poz. 2215).

Zgodnie z art. 9c ust. 5a pkt 1 ww. ustawy ocenę dorobku zawodowego nauczyciela za okres stażu ustala, w terminie nie dłuższym niż 21 dni od dnia złożenia sprawozdania, o którym mowa w ust. 3, z uwzględnieniem stopnia realizacji planu rozwoju zawodowego nauczyciela, dyrektor szkoły/przedszkola w przypadku nauczyciela stażysty i nauczyciela kontraktowego - po zapoznaniu się z projektem oceny opracowanym przez opiekuna stażu i po zasięgnięciu opinii rady rodziców.

Ocena dorobku zawodowego nauczyciela KW została dokonana przez dyrektora Przedszkola w dniu 9 września 2019 r. Dyrektor dokonując oceny dorobku zawodowego nauczyciela KW nie mogła opierać się o opinię rady rodziców na temat pracy tego nauczyciela, gdyż pismo w tej sprawie do rady rodziców wystosowała dopiero 20 września 2019 r., a więc już po dokonaniu oceny dorobku zawodowego.

Zalecenie 9:

Zawiadamiać pisemnie organ prowadzący przedszkole oraz organ sprawujący nadzór pedagogiczny o terminie i miejscu posiedzenia komisji kwalifikacyjnej dla nauczycieli, ubiegających się o awans na stopień nauczyciela kontraktowego, celem umożliwienia przedstawicielom ww. organów udziału w jej pracach - zgodnie z art. 9g ust. 4 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela (Dz. U. z 2019 r. poz. 2215).

Zgodnie z art. 9g ust. 4 ww. ustawy w pracach komisji, o których mowa w ust. 1-3, o ile nie wchodzi w ich skład, może brać również udział w charakterze obserwatora przedstawiciel organu prowadzącego szkołę i organu sprawującego nadzór pedagogiczny.

Dyrektor Przedszkola powinna powiadamiać o posiedzeniach komisji kwalifikacyjnej dla nauczycieli organ prowadzący przedszkole oraz organ sprawujący nadzór pedagogiczny.

VI. Na zlecenie Burmistrza K. w roku 2020 został przeprowadzony audyt w jednostkach organizacyjnych Gminy K., którego skutkiem było sporządzenie - a następnie zaakceptowanie – sprawozdania i zaleceń zawartych w sprawozdaniu zadania audytowego. Audytem zostały objęte m.in. następujące aktywności audytowanych jednostek:

"Finansowanie wydatków na zadania wymagające stosowania specjalnej organizacji nauki i metod pracy dla dzieci oraz wczesne wspomaganie rozwoju dziecka".

W odniesieniu do placówki zarządzanej przez dyrektor A. J. zostały poczynione następujące ustalenia: w zakresie planowania i wydatkowania środków finansowych w ramach budżetu gminy na zadania obejmujące stosowanie specjalnej organizacji nauki i metod pracy dla dzieci oraz wczesne wspomaganie rozwoju dziecka, w ramach czynności audytowych został ustalony następujący stan faktyczny:

Rozdział: 801-80149

Plan - 577 663,00 zł,

Wydatek - 570 384,23 zł,

Rozdział: 854-85404

Plan - 96 012,00 zł,

Wydatek - 94 487,40 zł.

Środki finansowe w rozdziale 801-80149 zaplanowano w nienależytej wysokości, suma zaplanowanych wydatków jest mniejsza niż kwota wskazana w metryczce subwencji oświatowej na rok 2019 dla gminy K. opublikowanej przez Ministerstwo Edukacji Narodowej.

Środki finansowe w rozdziale 854-85404 zaplanowano w należytej wysokości, suma zaplanowanych wydatków jest równa albo większa niż kwota w metryczce opublikowanej przez Ministerstwo Edukacji Narodowej.

Realizacja wydatków obejmowała w głównej mierze finansowanie wydatków na wynagrodzenia nauczycieli "specjalistów" prowadzących zajęcia z dziećmi niepełnosprawnymi, posiadającymi orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego. Uczniowie objęci zajęciami finansowanymi z rozdziału 80149 posiadali wymagane orzeczenia.

Na wydatki składają się kwoty wynagrodzenia osobowego, pochodne ZUS, odpis na ZFŚS oraz dodatkowe roczne wynagrodzenie ("13").

Jednocześnie w ramach audytu stwierdzono, że w obrębie rozdziałów 801-80149 i 854-85404 finansowano całkowite lub cząstkowe wydatki na zadania, które nie wynikały bezpośrednio z zaleceń zawartych w orzeczeniach wydanych przez właściwe poradnie.

Z opisu umieszczonego na dowodach księgowych (faktury) wynika, że wydatki w roku 2019 niewłaściwie klasyfikowano na podstawie Zarządzenia nr [...] z dnia 16 listopada 2015 r. Dyrektora PP nr [...] w K., Zarządzenia nr [...] z dnia 1 października 2018 r. Dyrektora PP nr [...] w K. oraz Zarządzenia nr [...] z dnia 1 października 2018 r. Dyrektora PP nr [...] w K.

Na podstawie ww. Zarządzeń dokonywane były także opisy na fakturach w formie odcisku pieczęci z treścią do uzupełnienia. Z uwagi na zmiany przepisów prawa, które obowiązują od roku 2018, opisy na dowodach księgowych w formie odcisku pieczęci są niejednokrotnie nieadekwatne do rodzaju przeprowadzonych zajęć, co w konsekwencji wpływa na błędną klasyfikację wydatków budżetowych.

W oparciu o ww. Zarządzenia w okresie od stycznia do kwietnia 2019 r. błędnie dekretowano wydatki obejmujące między innymi: opłaty za energię elektryczną, gaz, wywóz nieczystości, monitoring, usługi bhp, podpis elektroniczny, znaczki pocztowe, usługi informatyczne, czyszczenie klimatyzacji. Koszty związane z ww. wydatkami dzielono na rozdziały: 80104, 80148 a także 80149 i 85404 pomimo, iż tego typu wydatki nie stanowią wydatków na kształcenie specjalne ani wczesne wspomaganie rozwoju dzieci w ogólnie dostępnych przedszkolach.

Opis na fakturze nr [...] z dnia 25 stycznia 2019 r. wskazuje, że dotyczy przeprowadzenia zajęć z dziećmi w ramach kształcenia specjalnego, a z umowy na podstawie której świadczone są usługi objęte niniejszą fakturą wynika, iż przeprowadzono zajęcia rehabilitacyjne w ramach wczesnego wspomagania rozwoju dziecka zgodnie z rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej z dnia 24 sierpnia 2017 r. w sprawie organizowania wczesnego wspomagania rozwój dzieci.

Sprawozdanie z audytu zawiera zestawienie wybranych dowodów księgowych niewłaściwie zaklasyfikowanych do rozdziału 80149 i 85404 w roku 2019 na podstawie Zarządzeń Dyrektora PP nr [...] w K., wydanych w roku 2018 na podstawie uchylonych w roku 2017 przepisów ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty. Niewłaściwa klasyfikacja ponoszonych wydatków jest wynikiem niewłaściwego opisania dowodów księgowych wskazujących przeznaczenie zakupionych towarów lub usług.

Faktury objęte pierwotnie klasyfikacją 801-80149-4260 w dniu 31 grudnia 2019 r. przeksięgowano na 801-80104-4260 (PK nr [...]).

Faktury objęte pierwotnie klasyfikacją 801-80149-4360 w dniu 31 grudnia 2019 r. przeksięgowano na 801 -80104-4360 (PK nr [...]).

Faktury objęte pierwotnie klasyfikacją 801-80149-4440 w dniu 31 grudnia 2019 r. przeksięgowano na 801 -80104-4440 (PK nr [...]).

Do PK nr [...] z dnia 31 grudnia 2019 nie dołączono zestawienia dokumentów objętych zmianą klasyfikacji budżetowej, co znacznie utrudnia weryfikację poprawności dokonanych zmian w ewidencji księgowej. Ponad to jednorazowa (kwotowa) operacja zmiany klasyfikacji wydatków w ostatnim dniu roku obrotowego ma istotny wpływ na sprawozdawczość budżetową w poprzednich okresach (kwartały I, II, III roku 2019).

Ocena stanu faktycznego dokonana w sprawozdaniu z audytu została także przedstawiona w zarządzeniu:

1. wszelkie rozwiązania prawne i formalne dotyczące finansowania zadań oświatowych, ustanowione przed dniem 1 stycznia 2018 r. utraciły swoją ważność z uwagi na uchylenie podstaw prawnych ich wydania. Od dnia 1 stycznia 2018 r. obowiązuje ustawa z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2203), która uchyliła dotychczasowe przepisy prawne w tym zakresie zawarte w ustawie z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty.

2. Środki finansowe w rozdziale 801-80149 zaplanowano w nienależytej wysokości, suma zaplanowanych wydatków jest mniejsza niż kwota wskazana w metryczce opublikowanej przez Ministerstwo Edukacji Narodowej.

3. Wykładnia Ministerstwa Edukacji Narodowej dotycząca określonego w art. 8 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych sposobu wydatkowania środków przekazywanych w subwencji na realizację zadań związanych z organizacją kształcenia specjalnego, o którym mowa w art. 127 ust. 1 ustawy - Prawo oświatowe, wskazuje, że: "wydatkami na kształcenie specjalne są wydatki bezpośrednio związane z realizacją orzeczeń o potrzebie kształcenia specjalnego (tj. wydatki, które nie byłyby ponoszone, gdyby uczeń był pełnosprawny). Katalog wydatków w tym przypadku nie jest zamknięty, wskazano przykładowe wydatki związane z realizacją zaleceń zawartych w orzeczeniu o potrzebie kształcenia specjalnego m.in. wydatki na: zatrudnienie dodatkowej kardy wspierającej, np. wynagrodzenie tzw. nauczyciela wspomagającego lub pomocy nauczyciela, zajęcia rewalidacyjne oraz zajęcia z zakresu pomocy psychologiczno-pedagogicznej, pomoce dydaktyczne dla dzieci niepełnosprawnych, organizację wybranych zajęć indywidualnych lub w grupie do 5 osób, jeśli uczeń takich wymaga".

Przepisy jednoznacznie wskazują jaki charakter mają wydatki finansowane z ww. rozdziałów, tj. nakazują wykorzystanie tych środków wyłącznie na pokrycie wydatków związanych z realizacją zadań wynikających z zaleceń zawartych w:

a) orzeczeniach o potrzebie kształcenia specjalnego,

b) orzeczeniach o potrzebie zajęć rewalidacyjno-wychowawczych,

c) indywidualnych programach zajęć, o których mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 7 ust. 3 ustawy o ochronie zdrowia psychicznego,

d) indywidualnych programach edukacyjno-terapeutycznych, o których mowa w art. 127 ust. 3 ustawy - Prawo oświatowe.

4. Niewłaściwa klasyfikacja ponoszonych wydatków jest wynikiem niewłaściwego opisania dowodów księgowych wskazujących przeznaczenie zakupionych towarów lub usług.

5. Opis umieszczony na dowodach księgowych (faktury) wskazuje, że wydatki w roku 2019 niewłaściwie klasyfikowano na podstawie Zarządzenia nr [...] z dnia 16 listopada 2015 r. Dyrektora PP nr [...] w K., Zarządzenia nr [...] z dnia 1 października 2018 r. Dyrektora PP nr [...] w K. oraz Zarządzenia nr [...] z dnia 1 października 2018 r. Dyrektora PP nr [...] w K. Z uwagi na istotne zmiany przepisów prawa, które obowiązują od roku 2018, opisy na dowodach księgowych w formie odcisku pieczęci są niejednokrotnie nieadekwatne do rodzaju przeprowadzonych zajęć lub zakupionych towarów, co w konsekwencji wpływa na błędną klasyfikację wydatków budżetowych.

6. Brak należytej współpracy pomiędzy dyrektorem Przedszkola Publicznego nr [...] w K. a Gminnym Centrum Usług Wspólnych w K., w zakresie stosowania klasyfikacji budżetowej i ewidencjonowania wydatków w rozdziale 801-80149 oraz 854-85404.

7. Niewłaściwa klasyfikacja ponoszonych wydatków miała istotny wpływ na jakość sporządzanych sprawozdań budżetowych w roku 2019.

8. Brak należytej współpracy pomiędzy dyrektorem Przedszkola Publicznego nr [...] w K. a Gminnym Centrum Usług Wspólnych w K. w zakresie planowania na rok 2019 wydatków w rozdziale 801-80149.

Zarzuty objęte tą częścią uzasadnienia pozostają w oczywistej relacji z treścią skarg rodziców dzieci z niepełnosprawnością oraz pracowników pedagogicznych placówki, które zostały opisane powyżej, a dotycząc niewłaściwego wydatkowania przez dyrektor środków finansowych, które winny zostać przeznaczone na kształcenie specjalne. Przypomnienia wymaga, co było podnoszone już powyżej - iż rodzice dzieci z niepełnosprawnością niejednokrotnie nie mogli doprosić się zajęć terapeutycznych dla swoich dzieci, gdyż jak miała przekonywać rodziców dyrektor - nie posiada ona środków finansowych, które mogłaby przeznaczyć np. na zatrudnienie terapeutów. Dyrektor placówki nie tylko więc w sposób należyty nie wydatkowała środków publicznych - ale przede wszystkim nie zapewniała należytej opieki dzieciom z niepełnosprawnością oraz wprowadzała rodziców dzieci w błąd, co do możliwości finansowych oraz organizacyjnych placówki. W tym miejscu podkreślenia wymaga, iż pracownica Wydziału Oświaty i Kultury Urzędu Miasta i Gminy w K. - Pani J. Z. - miała niejednokrotnie zwracać dyrektor uwagę, iż przyjęty przez nią sposób wydatkowania środków jest nieprawidłowy i wymaga korekty.

VII. W Publicznym Przedszkolu Nr [...] z [...] w K. od dnia 1 czerwca 2019 r. realizowany był program Erasmus+ Edukacja szkolna, akcja Mobilność kadry edukacji szkolnej. Koordynatorem ze strony placówki była dyrektor A. J., która otrzymała w dniu 30 stycznia 2019 r. od Burmistrza K. pełnomocnictwo nr [...] do samodzielnego reprezentowania organu prowadzącego we wszystkich relacjach z Fundacją B w W. dotyczących udziału placówki w programie Erasmus+.

Powyższy program dofinansowany jest ze środków europejskich, nad którym koordynację i nadzór realizuje Fundacja B w W.

Fundacja B w imieniu C przeprowadziła w dniu 22 lipca 2020 r. wizytę monitorującą w zakresie realizacji projektu pt. "[...]" (Nr umowy [...]).

W wyniku wizyty monitorującej dokonano następujących ustaleń (komentarz C):

Projekt [...] realizowany przez Przedszkole zatytułowany "[...]" jest realizowany z dużym naruszeniem harmonogramu i zasad opisanych w przedłożonym formularzu wniosku. Zarówno aspekty merytoryczne jak też kwestie logistyczne, zarządzanie - zostały skupione w "rękach" jednej osoby - A. J., która pełniła funkcję dyrektora i która dopuściła się względem uczestników projektu nadużyć w postaci niepoinformowania ich o udziale w projekcie, zatajeniu wszelkich informacji dot. merytoryki projektu i kwestii organizacyjnych. Osoby, wybrane jako uczestnicy, zgodnie podkreślały, że zostały poinformowane, że mają jechać na kurs, jedna opisana we wniosku jako asystent ds. zarządzania, nie została poinformowana o tej funkcji, nigdy nie wypełniała zadań, które powierzono jej we wniosku i nie ma żadnej wiedzy nt. działań projektowych. Uczestniczki wyjazdów, które się odbyły, nie posiadały żadnej wiedzy nt. celów projektu, nie otrzymały żadnego wsparcia przed wyjazdem, nie mogły kontaktować się z organizatorem, nie otrzymały programu kursu, ani też nie zbadano ich potrzeb. Kursy zostały im narzucone przez przełożoną.

Harmonogram projektu nie jest przestrzegany.

W trakcie wizyty pracownicy C mieli wiele uwag nt. kwestii finansowych w projekcie. Zdaniem C zarządzanie finansami realizowane jest w sposób, który nie pozwala na minimalizowanie ryzyka w projekcie. Beneficjent nie uwzględnił w zawartych umowach możliwości zmiany nazwisk uczestników mobilności na biletach lotniczych, nazwisk uczestników kursu. Za nadzór nad dokumentacją finansową projektu odpowiadała jedna osoba, która dodatkowo akceptowała wydatki projektowe. Beneficjent nie posiadał i nie wdrożył regulaminu zakupu usług zewnętrznych w przypadku zamówień poniżej progu PZP. Z informacji uzyskanych podczas spotkania wynika, że wszelkie decyzje w tej kwestii podejmowała obecnie zawieszona dyrektor. Co najmniej część z przykładowo przedstawionych podczas wizyty dokumentów źródłowych budzi wątpliwości odnośnie zasadności ich zawarcia i zaakceptowania do wypłaty. Np. umowy dot. stałej współpracy z instytucją organizującą kursy obowiązujące krótkoterminowo, a obejmujące także archiwizację dokumentacji projektowej.

Prowadzona ewidencja księgowa nie pozwala na weryfikację wysokości kosztów ponoszonych w poszczególnych kategoriach budżetowych na uczestnika. Zestawienie wydatków sporządzono dopiero na potrzeby prowadzonej wizyty. Beneficjent nie zastosował kompleksowych procedur finansowych dotyczących wdrażania projektów mobilności kadry edukacji szkolnej, co w sposób znaczący obniża ocenę jakości monitorowanego projektu. Wadliwe są również umowy pomiędzy organizacją wysyłającą a uczestnikami. Dokumenty te wymagają podpisania porozumień dwustronnych.

Powyższe ustalenia C świadczą o niedopełnieniu obowiązków przez dyrektor Przedszkola Publicznego z [...] w K., odpowiedzialną za realizację projektu "[...]".

Nieprawidłowości dotyczące organizacji kursów językowych w ramach ww. programu były opisywane przez pracowników placówki podczas posiedzeń Komisji, Skarg, Wniosków i Petycji - była mowa m.in. o przymuszaniu pracowników przez dyrektor placówki do brania udziału w kursie, czy też zaplanowania przez dyrektor placówki odmiennych warunków udziału w kursie dla siebie samej, w porównaniu do pozostałych uczestników kursu.

VIII. W ocenie Burmistrza K. skala nieprawidłowości stwierdzonych i udowodnionych w toku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego w Przedszkolu Publicznym Nr [...] z [...] w K. stanowi dostateczne uzasadnienie dla odwołania dyrektor A. J. bez wypowiedzenia - ze stanowiska dyrektora Przedszkola.

Opisane powyżej niedopełnienia i przekroczenia obowiązków powodują destabilizację w funkcjonowaniu placówki i dlatego koniecznym jest zaprzestanie wykonywania przez A. J. funkcji dyrektora ze skutkiem natychmiastowym, albowiem dalsze zajmowanie stanowiska dyrektora godzi w interes Przedszkola.

Istnieją uzasadnione podstawy dla stwierdzenia, że dyrektor placówki stosowała mobbing względem zatrudnionych pracowników - pedagogicznych i niepedagogicznych. Pracownicy, co wynika m.in. z treści uchwały Rady Pedagogicznej (o której mowa jest powyżej) nie widzą możliwości dalszej współpracy z A. J., deklarując rozwiązanie stosunku pracy, w sytuacji w której ww. będzie w dalszym ciągu piastować powierzoną jej funkcję. Wprawdzie część stwierdzonych nieprawidłowości miał miejsce przed powierzeniem Pani A. J. funkcji dyrektora na kolejną kadencję, jednak pracownicy Przedszkola oraz rodzice dzieci zdecydowali się na ich ujawnienie dopiero w kwietniu 2020 r. Narastająca latami frustracja - głównie pracowników placówki - znalazła swoje ujście dopiero w roku 2020, gdyż jak mieli tłumaczyć skarżący wcześniej obawiali się konfrontacji z A. J., dopiero w okresie pracy zdalnej, w trakcie której kontakt z dyrektor placówki był mocno ograniczony, nabrali odwagi, aby powiedzieć o nieprawidłowościach.

IX. W ślad za dyspozycją przepisu art. 66 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo oświatowe podjęcie zarządzenia w przedmiocie odwołania ze stanowiska zostało poprzedzone opinią kuratora oświaty. Pismem z dnia 20 stycznia 2021 r. [...] Kurator Oświaty negatywnie zaopiniował zamiar odwołania A. J. ze stanowiska dyrektora placówki. Jak wynika z treści otrzymanej opinii Kurator Oświaty nie dopatrzył się w opisanym i przekazanym do zaopiniowania stanie faktycznym przesłanki szczególnie uzasadnionego przypadku. W treści uzasadnienia opinii zawarta została informacja, że regulacja prawna dot. odwołania ze stanowiska w trakcie roku szkolnego bez wypowiedzenia znajduje zastosowanie do sytuacji zupełnie wyjątkowych, nadzwyczajnych i nagłych.

Burmistrz K. nie zgodził się z treścią opinii. Odnosząc się do zawartej w opinii argumentacji dot. wyjątkowego, nadzwyczajnego a przede wszystkim nagłego charakteru sytuacji, zmuszającej organ, który powierzył stanowisko kierownicze w placówce, do podjęcia decyzji w przedmiocie odwołania z niego, podkreślić należy, iż nie daje się ona pogodzić z istotą mobbingu, a w konsekwencji opinia Kuratora Oświaty specyfiki mobbingu w ogóle nie uwzględnia.

Wedle treści przepisu art. 94 § 2 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz. U. z 2020 r., poz. 1320 z późn. zm.) mobbing oznacza działania lub zachowania dotyczące pracownika lub skierowane przeciwko pracownikowi, polegające na uporczywym i długotrwałym nękaniu lub zastraszaniu pracownika, wywołujące u niego zaniżoną ocenę przydatności zawodowej, powodujące lub mające na celu poniżenie lub ośmieszenie pracownika, izolowanie go lub wyeliminowanie z zespołu współpracowników.

W istocie swej mobbing jest rozłożonym w czasie, długofalowym niepożądanym zachowaniem pracodawcy względem pracownika (pracowników), skutkującym u tegoż pracownika szeregiem negatywnych konsekwencji o charakterze psychicznym, jak również zdrowotnym. Oczekiwanie więc, iż w zakresie czynów składających się na mobbing pracodawcy zadzieje się coś o charakterze wyjątkowym, nadzwyczajnym i nagłym jest oczekiwaniem niedającym się połączyć z charakterem tego nadużycia. Gdyby uznać, że tylko ten typ zdarzenia może skutkować odwołaniem ze stanowiska w trakcie roku szkolnego bez wypowiedzenia - mobbing pracodawcy nigdy nie mógłby stanowić podstawy odwołania, a tego z przyczyn zdroworozsądkowych, ale i moralnych zaakceptować nie można. Oznaczałoby to bowiem jawne przyzwolenie na działania w swej istocie niezwykle szkodliwe dla psychiki i zdrowia pracowników i bez wątpienia pozostające nie bez wpływu na działalność zawodową mobbingowanych pracowników.

W analizowanym przypadku za wyjątkowe i nagłe - w całym procesie nienależytego traktowania pracowników przez dyrektor placówki - uznać należy podjęcie przez pracowników decyzji w przedmiocie poinformowania o fakcie nienależytego traktowania organ powołujący dyrektor na stanowisko, tj. Burmistrza K.

W ślad za otrzymaną informacją Burmistrz K niezwłocznie podjął decyzję w przedmiocie zawieszenia dyrektor w obowiązkach, która to decyzja pomimo złożonego odwołania została utrzymana w mocy. W motywach swojej decyzji Burmistrz K. wyjaśnił, iż dyrektor placówki swoim zachowaniem nie tylko doprowadziła do naruszenia obowiązków nauczyciela, wymienionych przez art. 6 ustawy Karta Nauczyciela, ale dopuściła się naruszenia godności wykonywanego zawodu.

Decyzja w przedmiocie zawieszenia w pełnieniu obowiązków została podjęta w konsekwencji skarg złożonych w miesiącu maju 2020 r. Złożenie skarg zostało poprzedzone rozmową z pracownikami pedagogicznymi, którzy kategorycznie opowiedzieli się za brakiem możliwości dalszej współpracy z dyrektor, zapowiadając - na wypadek jej powrotu na stanowisko - rozwiązanie stosunku pracy.

Tak wąska interpretacja treści przepisu, jaka przyjęta została w piśmie Kuratora Oświaty, pozwala na objęcie jego dyspozycją jedynie jednostkowego zdarzenia, a nie sytuacji na którą składa się rozłożona w czasie sekwencja czynów, która na gruncie prawa karnego nazywana jest czynem ciągłym. Jak zostało już wskazane powyżej taki sposób zawężającego rozumienia przepisu nie pozwalałby na odsunięcie od pracy dyrektora, który dopuścił się mobbingu. Znamienne jest jednak to, o czym wspomina Kurator Oświaty w swoim piśmie - że analizowana regulacja dotyczy takich sytuacji, kiedy organ prowadzący ma prawo ocenić, czy dalsze kierowanie placówką stanowi istotne zagrożenie dla funkcjonowania jednostki lub z jakichkolwiek innych, obiektywnie ważnych przyczyn, jest nie do przyjęcia. W ocenie Burmistrza K. dopuszczenie się przez pracodawcę - który w ślad za obowiązkiem wynikającym z Kodeksu pracy ma mobbingowi przeciwdziałać - właśnie działań noszących znamiona mobbingu jest obiektywnie ważną przyczyną, która jest nie do przyjęcia. Nie sposób bowiem zgodzić się z tezą, jakoby mobbing w miejscu pracy był w jakimkolwiek stopniu, czy formie, akceptowalny.

Zgłaszające uwagi podkreślały, iż okres przymusowej pracy zdalnej, zapoczątkowanej w miesiącu marcu 2020 r., pozwolił im nabrać siły i odwagi, aby walczyć o swoje prawa pracownicze.

Fakt, iż pracownicy zaczęli już nie tylko między sobą, ale i na zewnątrz sygnalizować istotne nieprawidłowości w pracy placówki, miało przełożenie na opinię rodziców dzieci z niepełnosprawnością na temat działań dyrektor względem ich dzieci. Przypomnieć można wypowiedzi pracowników pedagogicznych, którzy przyznawali się rodzicom, iż byli przez dyrektor Przedszkola zmuszani do ich okłamywania. Gdyby nauczyciele nie zaczęli mówić głośno o nieprawidłowościach w placówce, możliwe, że również rodzice nie mieliby świadomości nagannych sytuacji, które w Przedszkolu mają miejsce.

Na powyższe zarządzenie Burmistrza K. A. J. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu. Kwestionując treść rozstrzygnięcia, jak i jego uzasadnienie, wniosła o uchylenie zarządzenia zarzucając mu naruszenie:

- art. 10 § 1 K.p.a. w związku z art. 61 § 4, art. 73, art. 74, art. 78, art. 79 § 1 oraz art. 81 K.p.a. poprzez brak możliwości uczestniczenia strony w każdym stadium postępowania;

- art. 66 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo oświatowe poprzez odwołanie jej ze stanowiska dyrektora Przedszkola przy braku występowania wskazanych tam przesłanek oraz bez podania okoliczności, wykazujących, że okoliczności przedmiotowej sprawy są przypadkiem szczególnie uzasadnionym;

- art. 72 ust. 3 ustawy Prawo oświatowe, poprzez zaniechanie przez organ prowadzący przeprowadzania postępowania wyjaśniającego i niepowiadomienia Rady Pedagogicznej, w terminie 14 dni, o wynikach tego postępowania.

Uzasadniając skargę skarżąca kolejno podnosiła, że:

1. Burmistrz w stawianych jej zarzutach oparł się wyłącznie na twierdzeniach skarżących nauczycieli i rodziców dzieci niepełnosprawnych zawartych w skargach nie biorąc pod uwagę jej wyjaśnień, które złożyła przed Komisją. Podobnie Komisja, a potem Rada Miejska w K. w swych rozstrzygnięciach bazowały jedynie na zeznaniach skarżącej grupy pracowników, odrzucając jej wyjaśnienia, które złożyła wraz z dowodami przywołanymi na konkretne okoliczności.

2. Postępowania wyjaśniające przed Komisją prowadzone były z naruszeniem realizacji zasad wyczerpującego ustalenia okoliczności faktycznych i równości stron postępowania. Podobnie uczyniła Rada Miejska uchwalając w zakresie ww. skarg, uchwały o numerach: [...], [...], [...], w głównej mierze na podstawie protokołów z posiedzeń Komisji, pomijając jej wyjaśnienia i przywołane na ich poparcie dowody (dowód: protokoły z posiedzeń Komisji z dnia: 3 i 4 czerwca, 16 i 29 lipca, 14 września i 3 grudnia 2020 r. oraz protokół z posiedzenia Rady Miejskiej z dnia [...] wraz z uchwałami o numerach: [...], [...], [...], zeznania radnych M. K., i A. M.).

3. Przedmiotowa decyzja została wydana wbrew negatywnej opinii [...] Kuratora Oświaty, który negatywnie odniósł się do kwestii jej odwołania ze stanowiska dyrektora Przedszkola (dowód: opinia [...] Kuratora Oświaty z dnia 21 stycznia 2021 r.).

4. Obecnie, zakończyło się też postępowanie wyjaśniające przed Rzecznikiem Dyscyplinarnym przy Wojewodzie O. wszczęte zawiadomieniem Burmistrza z dnia 14 października 2020 r. Rzecznik Dyscyplinarny przeprowadził postępowanie wyjaśniające, w tym przesłuchanie świadków. Jest to już drugie zawiadomienie Burmistrza, gdyż na pierwsze zawiadomienie ww. Komisja Dyscyplinarna odmówiła wszczęcia wobec niej postępowania wyjaśniającego (dowód: zawiadomienia Burmistrza do Komisji Dyscyplinarnej z dnia 22 maja i 14 października 2020 r., pismo Kuratora Oświaty w O. z dnia 24 czerwca 2020 r. o odmowie wszczęcia postępowania dyscyplinarnego).

5. Naruszenia procedury przejawiają się od początku podejmowanych wobec niej czynności, tj. już od etapu wydawania decyzji o zawieszeniu jej w pełnieniu funkcji dyrektora i nauczyciela. Z przepisu art. 83 ust. 1 Karty Nauczyciela wynika, że co do zasady zawieszenie w pełnieniu obowiązków dyrektora ma miejsce po złożeniu wniosku o wszczęcie postępowania przez rzecznika dyscyplinarnego. Wyjątkowo, w sprawach niecierpiących zwłoki, możliwe jest zawieszenie przed wszczęciem postępowania. W przedmiotowej sprawie zarówno w zaskarżonej decyzji o odwołaniu, jak i we wcześniejszych decyzjach o zawieszeniu brakuje podania czytelnie sprecyzowanych zarzutów, stąd niemożliwa jest ocena ich wiarygodności oraz wyjaśnienie, jakie okoliczności powodują, że zawieszenie jest niecierpiącym zwłoki. Przedstawienie zarzutów oraz wyjaśnienie powodów odsunięcia od pełnienia obowiązków, a potem odwołania ze stanowiska są natomiast elementami koniecznymi oświadczenia (decyzji) złożonego nauczycielowi, ponieważ pracownik ma prawo wiedzieć i rozumieć, z jakiego powodu odsunięto go od pracy.

6. Z uzasadnienia wynika jedynie, że Burmistrz decyzję najpierw o dwukrotnym zawieszeniu, a następnie odwołaniu ze stanowiska Dyrektora Przedszkola podjął przede wszystkim na podstawie niekonkretnych skarg rodziców, nauczycieli i pracowników niepedagogicznych, które nie znalazły odzwierciedlenia w jakimkolwiek innym dowodzie, niż tylko twierdzenia samych skarżących. Pominął przy tym jakiekolwiek jej wyjaśnienia w tym zakresie. Nigdy nie zażądał od niej ustosunkowania się do stawianych zarzutów, a przy podejmowaniu wszystkich swoich decyzji posiłkował się jedynie skargami i wypowiedziami skarżących złożonymi w innym postępowaniu, które składane były na publicznych wysłuchanych w obecności pozostałych skarżących (dowód: akta postępowania w przedmiotowej sprawie, protokoły zeznań Burmistrza A. K. i Naczelnik Wydziału Oświaty J. M., złożone w dniu 18 lutego 2021 r. przed Rzecznikiem Dyscyplinarnym).

7. Jako koronny argument dla zawieszenia Burmistrz w obu decyzjach o zawieszeniu podaje wszczęcie wobec niej postępowania karnego, co jest nieprawdą, gdyż od maja 2020 r. do dnia dzisiejszego nie otrzymała informacji jakoby takie postępowanie miało się przeciwko niej toczyć. Przepis art. 84 § 1 Karty Nauczyciela używa zwrotu "przeciwko któremu wszczęto postępowanie karne", czyli przeciwko konkretnej osobie, ale już nie w sprawie. Na gruncie prawa karnego przez wszczęcie postępowania rozumie się doręczenie tej osobie zarzutów lub wezwanie jej na świadka w charakterze podejrzanego. Żadne z tych zdarzeń do chwili obecnej w stosunku do niej nie miało miejsca.

8. Zarówno z zeznań świadków (przesłuchanych nauczycieli i rodziców dzieci niepełnosprawnych uczęszczających do PP[...] w K.), jak i z dokumentów, obficie zgromadzonych w postępowaniu wyjaśniającym przed Rzecznikiem Dyscyplinarnym przy Wojewodzie O. wynika, że postawione przez grono nauczycielskie zarzuty stanowiące podstawę do sformułowania zawiadomienia do Komisji Dyscyplinarnej z dnia 14 października 2020 r. są bezzasadne, gdyż żadne z zeznań nie potwierdziły zasadności postawionych jej zarzutów. Żaden z uczestników postępowania wyjaśniającego nie potwierdził, że miały miejsce okoliczności przedstawione jej zarówno w zarzutach postawionych przez Burmistrza, jak i tych formułowanych w skargach złożonych do Rady Miejskiej (dowód: kopie protokołów z zeznań przed Rzecznikiem Dyscyplinarnym: nauczycieli z dnia 16 lutego 2021 r., Wicedyrektor K. P., rodziców dzieci, J. M. pełniącej funkcję Naczelnik Wydziału Oświaty organu prowadzącego z dnia 16 i 18 lutego oraz 23 marca 2021 r.

9. Burmistrz, pomijając obowiązujące przepisy postępowania, dał bezkrytycznie wiarę wypowiedziom pracowników, które nie znalazły potwierdzenia w dowodach innych niż ich własne wypowiedzi, zgromadzone podczas wysłuchania przed Komisją RM K., uzupełnione o twierdzenia niektórych pracowników niepedagogicznych, w tym także tych, którzy z nią bezpośrednio nie współpracowali (dowód: kopie protokołów z zeznań przed Rzecznikiem Dyscyplinarnym z dnia 23 lutego 2021 r. J. M. pełniącej funkcję Naczelnik Wydziału Oświaty organu prowadzącego i wicedyrektor Przedszkola, zeznania stron).

10. Burmistrz przed wydaniem obu decyzji o zawieszeniu (z dnia: [...] i [...]), a następnie przed wydaniem zaskarżonego zarządzenia nr [...] nie przeprowadził żadnego postępowania wyjaśniającego i dowodowego związanego z wydaniem tych aktów. Jak zeznał przed Panią Rzecznik Dyscyplinarną, oparł się wyłącznie o ustalenia Rady Miejskiej w K., co stoi w sprzeczności z okolicznościami faktycznymi, bowiem w datach zarówno wydawania obu decyzji o zawieszeniu, jak i w dacie obu zawiadomień do Komisji Dyscyplinarnej z dnia postępowania przed Radą Miejską nie zostały zakończone.

Mając na uwadze powyższe okoliczności skarżąca wskazała, że zarzucane naruszenie prawa procesowego, przejawia się w całkowitym pominięciu przez organ jej praw jako uczestnika postępowania wyjaśniającego. Możliwość uczestniczenia strony w każdym stadium postępowania jest podstawową zasadą procedury administracyjnej. Tymczasem, w przedmiotowej sprawie nie tylko nie miała ona możliwości uczestniczenia w czynnościach postępowania, ale też nie została powiadomiona o wszczęciu takowych postępowań zarówno w odniesieniu do wydanych dwóch decyzji zawieszających ją, jak i w odniesieniu do przedmiotowego zarządzenia o odwołaniu ze stanowiska dyrektora Przedszkola.

11. Wypowiedzi odnośnie stawianych jej zarzutów gromadzone były przez Radę Miejską w K. poprzez czynności Komisji, w wystąpieniach publicznych. Każdy skarżący wypowiadał się w obecności pozostałych nauczycieli i rodziców oraz pracowników niepedagogicznych, którzy wzajemnie potwierdzali sobie przedstawiane wersje wydarzeń. W wyniku takich przesłuchań, dokonując tak ułomnych ustaleń w dniu [...] Rada Miejska w K. podjęła uchwały o numerach: [...], [...], [...], w których uznała stawiane zarzuty za częściowo zasadne. Odbyło się to pomimo braku dowodów, innych niż wypowiedzi samych skarżących. Jednocześnie Rada Miejska odrzuciła niemal wszystkie jej wyjaśnienia i przywołane na te okoliczności dowody, bądź to poprzez wykazanie sprzeczności z okolicznościami faktycznymi, jak też poprzez dowody z dokumentów, czy wyniki przeprowadzonych kontroli (dowód: protokoły z posiedzeń Komisji z dnia: 3 i 4 czerwca, 16 i 29 lipca, 14 września i 3 grudnia 2020 r., protokół z posiedzenia Rady Miejskiej w K. z dnia [...] wraz z uchwałami o numerach: [...],[...],[...], zeznania radnych M. K. i A. M.).

12. W postępowaniu przed Komisją nie dano jej możliwości wcześniejszego zapoznania się z zarzutami skarg kierowanych po dniu 24 kwietnia 2020 r., a w związku z tym nie miała możliwości odnoszenia się do nich na bieżąco; zapoznawała się z nimi przypadkowo podczas wglądu do akt sprawy.

13. Sposób przesłuchania skarżących w postępowaniu skargowym uniemożliwił rzetelne rozpoznanie skarg, skoro wszyscy wypowiadali się w obecności pozostałych, mając możliwość poznawania wersji pozostałych i uzgadniania wzajemnych zeznań. Poza tym Rada Miejska nie zapoznała jej w ogóle ze skargą byłych pracowników z dnia 6 maja 2020 r. oraz skargą pracowników obsługi z dnia 27 czerwca 2020 r. i nie przedstawiono jej oficjalnie zarzutów w niej zawartych.

14. W uzasadnieniu uchwał RM przywołuje nieistniejące wydarzenia bowiem ustalenia Komisji pomijają wskazane przez nią okoliczności, fakty i dowody świadczące o braku zgodności z prawdą stawianych jej zarzutów. Komisja dowolnie poszerzała też zakres rozpatrywanych zarzutów, nie informując jej o tym, a Rada przed uchwalaniem ww. uchwał, w sposób tendencyjny dysponowała zebranym materiałem, nie uwzględniając jej pisemnych wyjaśnień wobec tychże skarg. W uzasadnieniu do uchwał brak informacji, że odniosła się do przedstawionych zarzutów i skutecznie wykazywała ich nieprawdziwość. Uchwały te pomijają nie tylko przedstawione przeze nią istotne fakty, ale zostały też podjęte wbrew wynikom kontroli [...] Kuratora Oświaty, który w piśmie z dnia 24 czerwca 2020 r. odmówił wszczęcia postępowania wyjaśniającego przed Rzecznikiem Dyscyplinarnym (dowód: Pismo [...] Kuratora Oświaty z dnia 24 czerwca 2020 r.).

Mimo takiego stanu sprawy, ustalenia Komisji, a następnie uchwały Rady Miejskiej w K. stały się dla Burmistrza jedyną i wystarczającą podstawą dla wydania przedmiotowego zarządzenia. Postępowanie to jest zatem obarczone szeregiem braków formalnych i zostało przeprowadzane niezgodnie z obowiązującymi przepisami.

15. Burmistrz przed wydaniem zarówno przedmiotowego zarządzenia jak i obu decyzji z o zawieszeniu jej w popełnieniu funkcji dyrektora nie przeprowadził jakiegokolwiek postępowania wyjaśniającego, nie zapoznał jej ze zgromadzonym materiałem dowodowym i nie dał możliwości ustosunkowania się do materiałów oraz informacji, o które oparł się przy wydawaniu zaskarżonego zarządzenia.

Te same uchybienia wstąpiły przy wydawaniu wszystkich aktów regulujących jej status dyrektora Przedszkola. Zarówno ze zgromadzonej dokumentacji, jak i z zeznań Burmistrza oraz J. M. w postępowaniu wyjaśniającym przed Rzecznikiem Dyscyplinarnym przy Kuratorium Oświaty w O. wynika, że stawiane jej zarzuty będące powodem wydania przedmiotowego zarządzenia nie zostały przez Burmistrza w żaden sposób zweryfikowane (dowód: akta przedmiotowej sprawy znajdujące się w posiadaniu organu prowadzącego, ww. protokoły zeznań Burmistrza i J. M. przed Rzecznikiem Dyscyplinarnym przy Wojewodzie z dnia 18 lutego 2021 r.).

16. Burmistrz nie przeprowadził także postępowania wyjaśniającego w zakresie uchwały Rady Pedagogicznej z wnioskiem o odwołanie jej ze stanowiska dyrektora. Nie zbadano ich prawidłowości ani pod względem formalnym, ani też merytorycznej zasadności podjętej uchwały. Dopiero po odbytych przesłuchaniach przed Panią Rzecznik Dyscyplinarną, Burmistrz jako organ prowadzący skierował do RP Przedszkola pismo z dnia 22 lutego 2021 r. z informacją, że podjęta przez RP uchwała nr [...] z dnia 18 listopada 2020 r. została uwzględniona przy podjęciu decyzji o odwołaniu jej ze stanowiska dyrektora.

Wszystkie te działania stanowią reakcję post fatum, a w piśmie, jak i w zeznaniach potwierdzono brak analizy i oceny prawidłowości uchwały powziętej przez Radę Pedagogiczną Przedszkola. Poza wszelkimi zastrzeżeniami formalnymi, co do trybu zwołania RP i podjęcia uchwały, uchwała ta nie zawiera żadnego konkretnego zarzutu, czy uzasadnienia, z powodu którego sformułowano wniosek zawarty w tej uchwale.

17. Burmistrz nie tylko nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego, ale też nie miał zamiaru rozmawiać z nią w celu zweryfikowania stawianych zarzutów i nie udzielił jej głosu w tej sprawie, co oznacza, że nie miała szansy wypowiedzenia się co do zgromadzonego materiału dowodowego. Przez prawie rok od złożenia skarg, Burmistrz odbył z nią jedynie krótką, kilkuminutową rozmowę na jej wyraźną prośbę, w dniu 22 maja 2020 r. i nie podjął żadnego wysiłku skonfrontowania stawianych zarzutów z jej wyjaśnieniami.

18. Z protokołu przesłuchań zastępcy dyrektora Przedszkola – K. P. przed Rzecznikiem Dyscyplinarnym (z dnia 23 lutego 2021 r.) wynika, że być może na potrzeby uchwalenia uchwały/wniosku Rady Pedagogicznej (RP) z dnia 18 listopada 2020 r. uchwalono nowy Regulamin Rady Pedagogicznej Przedszkola, który pozwolił na podjęcie w "trybie nadzwyczajnym" uchwały z wnioskiem o odwołanie dyrektora.

Okoliczność rzekomo wcześniejszego uchwalania nowego regulaminu Rady Pedagogicznej (w dacie opisanej na tym dokumencie) została bowiem zatajona przed radną M. K., która w grudniu 2020 r. zwróciła się pisemnie do wicedyrektor o udostępnienie jej jego treści i w odpowiedzi otrzymała regulamin Rady Pedagogicznej uchwalony w dniu 31 sierpnia 1984 r. Wicedyrektor K. P. nie wspomniała wówczas, że jest to dokument archiwalny i nie udostępniła rzekomo już wówczas uchwalonego nowego Regulaminu.

Skarżąca wskazała, że sama o nowym regulaminie dowiedziała się z ww. zeznań Pani Wicedyrektor. Z treści tego dokumentu wynika, że został rzekomo uchwalony 15 września 2020 r., a zatem niemal trzy miesiące przed zapytaniem radnej M. K. w tym zakresie. Co istotne, uchwała ta opatrzona została numerem [...], a kolejna uchwała Rady Pedagogicznej o nr [...] z dnia 18 listopada 2020 r. to uchwała z wnioskiem o odwołanie skarżącej ze stanowiska Dyrektora Przedszkola. Dodać przy tym należy, że pod uchwałą o jej odwołanie podpisali się nauczyciele, którzy nigdy z nią nie pracowali, gdyż zatrudnieni zostali po jej zawieszeniu (dowód: protokół z zeznań przed J. M. i Burmistrza przed Rzecznikiem Dyscyplinarnym z dnia 18 lutego 2021 r., wyjaśnienia A. J. z dnia 25 lutego 2021 r., zeznania stron, zeznania radnej M. K., korespondencja pomiędzy M. K. a wicedyrektor Przedszkola K. P., regulaminy Rady Pedagogicznej z dnia 31 sierpnia 1994 r. i z dnia 15 września 2020 r., korespondencja pomiędzy radną M. K. a wicedyrektor Przedszkola z grudnia 2020 r., wniosek nauczycieli Przedszkola o zwołanie posiedzenia Rady Pedagogicznej, uchwała nr [...] i protokół z posiedzenia Rady Pedagogicznej z dnia 18 listopada 2020 r.)

19. Zarówno zeznania Burmistrza jak i J. M. potwierdzają, że organ prowadzący, decydując się na skierowanie zawiadomienia do Komisji Dyscyplinarnej przy Wojewodzie O., dopuścił się szeregu uchybień proceduralnych, nie dopełniając żadnych ciążących na nim obowiązków z zakresu prowadzenia postępowania w takich sprawach (dowód: protokół z zeznań J. M. i Burmistrza z dnia 18 lutego 2021 r., Regulamin Rady Pedagogicznej z dnia 15 września 2020 r.).

20. Przywoływane w uzasadnieniu do zarządzenia okoliczności wskazują, że stawiane jej zarzuty są oparte na pomówieniach, nie popartych dowodami. Nie ma bowiem żadnego potwierdzenia, że okoliczności stawiane w zarzutach miały miejsce, przy jednoczesnym braku rzeczywistego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w przedmiotowym zakresie przez organ prowadzący. Ponadto, w żadnym zeznaniu świadków przesłuchanych pod odpowiedzialnością karną przed Rzecznikiem Dyscyplinarnym (zarówno nauczycieli jak i rodziców dzieci) nie padło potwierdzenie dające podstawę do uznania, że przedmiotowe zarzuty stawiane w uzasadnieniu do przedmiotowego zarządzenia zarówno w zakresie mobbingu jak i innych uchybień wobec podległych pracowników, mają oparcie w okolicznościach faktycznych i że są zasadne.

21. Nie orzeczono wobec niej wyroku potwierdzającego o stosowaniu przez nią mobbingu, jak również nie toczy się żadne postępowanie sądowe w tym zakresie. Stawianie się przez organ prowadzący w rolę sądu i twierdzenie o stosowaniu mobbingu wobec podległych pracowników stanowi nadużycie uprawnień przez Burmistrza, co jest szczególnie rażące, w sytuacji zaniechania jakiegokolwiek postępowania wyjaśniającego w przedmiotowym zakresie.

22. Burmistrz opiera swoje twierdzenia i zarzuty na wypowiedzi kilkorga nauczycieli niezadowolonych z jej wysokich wymagań co do jakości pracy w Przedszkolu. Niewiele znaczący (i zakończony zgodnymi ustaleniami) spór o sposób dokumentowania pracy zdalnej, wykorzystany został do stawiania absurdalnych, niepotwierdzonych dowodami zarzutów, które jak się okazało miały na celu usunięcie jej ze stanowiska (dowód: protokoły z zeznań przed Rzecznikiem Dyscyplinarnym K. P. z dnia 23 lutego 2021 r., J. M. z dnia 18 lutego 2021 r., M. W. Przewodniczącej D w K. z dnia 25 lutego 2021 r.). Z w/w zeznań J. M. i Burmistrza wynika przy tym, że organ prowadzący dotąd nie miał zastrzeżeń co do jakości jej pracy.

23. W świetle powyższego, tym bardziej zaskakujące są dla niej zarzuty z pkt VI uzasadnienia przedmiotowego zarządzenia. Z treści tej części wynika bowiem, że na zlecenie Burmistrza K. w 2020 r. został przeprowadzony audyt w jednostkach organizacyjnych gminy K. Prawdopodobnie miało to miejsce między 1 stycznia a 30 marca 2020 r., czyli w okresie sprzed jej pobytu na zwolnieniu lekarskim, a następnie zawieszenia w pełnieniu funkcji dyrektora Przedszkola. Tymczasem nic jej nie wiadomo o tym, że w placówce prowadzono audyt wewnętrzny. Jeśli takowy był to musiał mieć miejsce podczas jej nieobecności spowodowanej chorobą, a następnie zawieszeniem. Od dnia 30 marca do 14 października 2020 r. przebywała bowiem na zwolnieniu lekarskim, a od dnia 15 października 2020 r. do dnia dzisiejszego była zawieszona w funkcji dyrektora Przedszkola i następnie odwołana przedmiotowym zarządzeniem.

Z treści uzasadnienia do zarządzenia wynika, że przywołane w pkt VI kontrole wydatków przeprowadzono pod jej nieobecność i bez jej wiedzy. Trudno jest jej - jak zaznaczyła - odnieść się do postawionych tam zarzutów, gdyż do dnia wniesienia niniejszego pozwu nie przedstawiono jej wyników tego audytu. Nie wie kto, kiedy i gdzie dokonywał tego audytu. Nie zna jego zakresu i protokołu. Nie pytano jej o wyjaśnienia i nie dano możliwości odniesienia się do ustaleń poczynionych w jego trakcie.

Zarzut ten nie został poparty żadnym konkretnym dowodem, podobnie jak w pozostałym zakresie. Przed wydaniem zarządzenia odwołującego ją nie przedstawiono jej tego zarzutu celem ustosunkowania się do niego i nie miała możliwości zapoznania się z dokumentami stanowiącymi jego podstawę.

Próbowała sama dotrzeć do dokumentów związanych z tym zarzutem, jednak na stronie BIP gminy K. w dniu składania pozwu nie odnalazła protokołu z kontroli.

24. Zawarte w uzasadnieniu do zarządzenia insynuacje o konflikcie z "jakimiś" pracownikami Wydziału Oświaty czy Gminnego Centrum Usług Wspólnych (GCUW) są plotkami, niczym nie popartymi i nie powinny stanowić podstawy uzasadniającej jej odwołanie ze stanowiska dyrektora. Odnieść można wrażenie, że stanowią dodatkowe argumenty przygotowane na użytek przedmiotowego odwołania, aby uzasadnić tryb jego przeprowadzenia. Nikt bowiem nigdy nie interweniował w takiej sprawie. Nie ma też żadnych dowodów na konflikty z GCUW, czy pracownicą wydziału oświaty J. Z. Prawdą jest, że J. Z. inspektor ds. ekonomicznych w wydziale oświaty, często podnosiła głos w rozmowie ze skarżącą, i zdarzało jej się wprowadzać ją w błąd, co być może powodowane było brakiem kompetencji lub niewiedzą. Z kolei częste zmiany pracowników referentów ds. płac oraz głównej księgowej w GCUW nie sprzyjały stabilności i poczuciu bezpieczeństwa finansowego jednostek podległych temu organowi. W przeciągu 2 lat z GCUW odeszło 9-ciu księgowych-specjalistów ds. płac i księgowości obsługujących placówki oświatowe gminy K. m.in. PP[...]. Także księgowe obsługujące kierowane przez nią Przedszkole zmieniały się bardzo często, podobnie jak pozostali pracownicy GCUW, którzy obsługiwali Przedszkole (dowód: zeznania Dyrektora GCUW, wyjaśnienia stron).

25. Zgodnie ze statutem tej jednostki, dyrektor GCUW podlega Burmistrzowi, a księgowanie finansów Przedszkola, którym kierowała należy do obowiązków GCUW. Jako dyrektor Przedszkola nie wykonywała operacji księgowania, ponieważ takie czynności odbywają się w GCUW i za te czynności odpowiedzialny jest dyrektor GCUW oraz zatrudnione tam księgowe. Jeśli były jakieś zastrzeżenia co do współpracy z nią powinno mieć to odzwierciedlenie w dokumentacji Przedszkola w postaci odmowy wykonania operacji finansowych czy tym podobnych nieprawidłowości, opisanych w uzasadnieniu przedmiotowego zarządzenia. Nic takiego nie zostało sporządzone. Skarżąca wskazała, że nie otrzymała takiego dokumentu, czy informacji, a księgowe GCUW obsługujące Przedszkole nie protestowały i nie odmawiały jej wykonania operacji finansowych w związku z obsługą księgową Przedszkola. Burmistrz nie przedstawił jej żadnych pisemnych czy ustnych zastrzeżeń, ani protokołu audytu wobec czego może tylko tak domniemywać, że nie dotyczy on dyrektora Przedszkola.

Z treści objętej pkt VI uzasadnienia zarządzenia trudno stwierdzić kogo kontrolowano i gdzie prowadzono audyt.

Tymczasem, we wszystkich placówkach oświatowych Gminy K. obowiązuje polityka rachunkowości GCUW. W niej opisano, procedurę czynności jakich należy dopełnić w przypadku braku zgody przez księgową na zaksięgowanie jakiegoś wydatku. Nigdy, żadna księgowa nie kwestionowała wydatków ponoszonych przez kierowane przez nią Przedszkole. Gdyby były jakieś zastrzeżenia, powinna odmówić zaksięgowania i zgłosić ten fakt do Dyrektora GCUW, a ten do organu prowadzącego.

Ponadto, podległe jednostki oświatowe, w tym skarżąca oraz inni dyrektorzy przedszkoli, zgłaszały zastrzeżenia dotyczące działalności GCUW do naczelnika Wydziału Oświaty J. M. w luty-marzec 2020 r., kiedy po raz piąty (od 1 stycznia 2017 r.) zmieniła się główna księgowa GCUW (dowód: statut GCUW, polityka rachunkowości GCUW obowiązująca we wszystkich placówkach oświatowych Gminy K. - wniosła o zobowiązanie organu do ich udostępnienia, do akt niniejszego postępowania, zeznania stron, zeznania Dyrektor GCUW).

26. Odnośnie do stawianych jej zarzutów niewłaściwego planowania wysokości budżetu na płace dla pracowników skarżąca wskazała, że wszystkie te wartości zawarte są w planie finansowym Przedszkola na rok 2019. Siatka wynagrodzeń dokonywana jest w oparciu zatwierdzony arkusz organizacyjny na rok 2019/2020, zatem całkowicie niezrozumiały i pozorny jest stawiany jej zarzut w tym zakresie.

Projekt budżetu przedszkola ustalała dotąd w ścisłej współpracy z księgową i płacową z GCUW, w tym wysokość środków na wynagrodzenia. Budżet jest uchwalany przez Radę Miasta. Natomiast wszelkie ewentualne zmiany wprowadzane są przy współudziale wydziału oświaty organu prowadzącego, którym kieruje J. M. Wszystko też jest konsultowane z główną księgową, czyli Dyrektorem GCUW, także zmiany w budżecie są uchwalane przez Radę Miasta.

Wskazała skarżąca, że nie zapoznano jej z protokołem pokontrolnym, zatem nie wie na czym miałyby polegać owe "nieprawidłowości w planowaniu wysokości budżetu", zawarte w uzasadnieniu zarządzenia i które miałyby stanowić przesłankę do natychmiastowego odwołania ze stanowiska. Stawiane zarzuty i twierdzenia nie wskazują kto i za co jest odpowiedzialny i w jakim zakresie. Zawierają jedynie ogólniki, nieostre stwierdzenia, bez wskazania adresata, do których trudno jest się odnieść, szczególnie wobec braku jakiejkolwiek dokumentacji w tym zakresie.

Opisane w pkt VI uzasadnienia do zarządzenia rzekome "nieprawidłowości finansowe", nie są powiązane z żadną osobą czy funkcją bądź stanowiskiem. Trudno ocenić, w jakim zakresie stanowią one przekroczenie prawa, a przede wszystkim czy takowe przekroczenie miało miejsce i kto tego przekroczenia dokonał.

Burmistrz nie wykazuje w jakim zakresie wiąże się wyniki audytu z jej osobą. Poza informacją, że audyt przeprowadzono w jednostkach gminnych zarządzanych przez gminę K., nic nie wiadomo o osobach, które za ten stan rzeczy odpowiadają i czy w ogóle odpowiadają, bo nie wskazano, czy są to nieprawidłowości, czy tylko opis stanu faktycznego. Z informacji zawartych w uzasadnieniu trudno wywnioskować kto za ten stan rzeczy jest odpowiedzialny. Trudno zatem uznać, że jest to prawidłowe uzasadnienie do decyzji (zarządzenia).

Używanie przez Burmistrza bardzo ogólnych określeń typu: "niewłaściwa klasyfikacja ponoszonych wydatków" ,"zaplanowano w nienależytej wysokości środki finansowe" uniemożliwia powiązanie opisanych czynności i operacji finansowych, a także wymienionych dokumentów z konkretnymi osobami, czynnościami i przepisami prawa. Nie sposób zorientować się kogo dotyczą te uwagi. We wstępie do punktu VI Burmistrz napisał, że poczyniono ustalenia w odniesieniu do placówki, nie wskazał w jakim zakresie ustalenia te odnoszą się do osoby dyrektora i czy w ogóle się odnoszą. Tym bardziej, że nie wskazano powiązania ustaleń ze statutem GCUW, polityką rachunkowości oraz regulaminem organizacyjnym GCUW.

27. Stwierdzone w czasie audytu okoliczności dotyczące operacji finansowych i planowania wysokości budżetu nie mają związku z realizacją zadań oświatowych i prowadzonych w Przedszkolu zajęć dla dzieci niepełnosprawnych. Takich nieprawidłowości nie dopatrzył się Kurator Oświaty podczas przeprowadzonej w Przedszkolu kontroli. Prawidłowość organizacji przez dyrektora kształcenia specjalnego dzieci niepełnosprawnych była przedmiotem kontroli Kuratora Oświaty przeprowadzonej w dniach 4 - 5 czerwca 2020 r.

Z kontroli Kuratorium wynika ponadto, że brak jest uzasadnienia do uznania skarg rodziców za zasadne. Nie stwierdzono uchybień, na które powołuje się Burmistrz, insynuując, że kształcenie specjalne było nieprawidłowo realizowane i że nieprawidłowości ustalone w trakcie audytu są zawinione przez skarżącą, że to ona za nie odpowiada. W efekcie można z całą pewnością stwierdzić, że stwierdzone podczas audytu nieprawidłowości nie miały wpływu na realizację zadań placówki. Kontrola ta nie wykazała, że zajęcia dydaktyczne w ramach kształcenia specjalnego były źle prowadzone (dowód: protokół pokontrolny Kuratora Oświaty z kontroli z dnia 4-5 czerwca 2020 r.).

28. Zalecenia pokontrolne, szeroko przywołane w uzasadnieniu zarządzenia, są jedynie zaleceniami, które dyrektor placówki ma zrealizować i stanowią naturalną konsekwencję przeprowadzanych kontroli przez jednostki kontrolujące. Nie stanowią uchybień będących podstawą do działań dyscyplinarnych wobec dyrektora kontrolowanej placówki.

29. Projekt "ERASMUS" +Edukacja szkolna, akcja Mobilność kadry edukacji szkolnej jest w realizacji. W wyniku zawieszenia jej w czynnościach dyrektora Przedszkola straciła dostęp do dokumentacji i możliwości prowadzenia tej sprawy, a tym samym utraciła jakąkolwiek kontrolę nad przebiegiem przygotowania realizacji tego programu. Czynienie zatem wobec niej zarzutu o nieprzestrzeganie, czy naruszenie harmonogramu przygotowań tego programu, jest niezasadne. Od maja 2020 r. postawiono przede nią wyrażony przez Burmistrza zakaz wstępu do placówki i dostępu do jakichkolwiek znajdujących się tam dokumentów.

Zawarte w pkt VII uzasadnienia zarządzenia zarzuty stanowią pomówienia, podobnie jak zarzuty z pkt VI nie spełniają wymogów formalnych (brak uszczegółowienia, powołania się na konkretne dowody potwierdzające ten zarzut, a w końcu też brak przedstawienia go wraz z dowodami, celem umożliwienia ustosunkowania się do jego treści).

Podkreślenia wymaga, że również ze sporządzonego przez Kuratorium Oświaty w O. ww. protokołu kontroli doraźnej wynika, że otrzymała jedynie zalecenia do wykonania, nie stwierdzono żadnych naruszeń, skutkujących pociągnięciem jej do odpowiedzialności. Organ prowadzący powinien zdawać sobie sprawę, że zalecenia pokontrolne nie mogą stanowić zarzutu do odwołania ze stanowiska, a tym bardziej w trybie natychmiastowym.

30. Przepis stanowiący podstawę odwołania - art. 66 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo oświatowe, (którego odpowiednikiem był wcześniejszy art. 38 ust. 1 pkt 1 lit. b USO) wymaga zaistnienia szczególnie uzasadnionych okoliczności (dawny przepis wyrażał to jako "w szczególnie uzasadnionych przypadkach"). A zatem zawęża pole do zastosowania tego przepisu do sytuacji zupełnie wyjątkowych, nadzwyczajnych, kiedy organ prowadzący ma pewne prawo ocenić, że dalsze kierowanie placówką stanowi istotne zagrożenie dla osiągnięcia jej celów lub z jakichkolwiek innych, obiektywnie ważnych względów jest nie do przyjęcia".

Skarżąca wskazała, że w niniejszej sprawie żadne z powyższych przesłanek nie zostały wypełnione. W dacie odwołania, nie dokonywała żadnych "czynności, wymagających natychmiastowego przerwania", ani jakichkolwiek innych, a to dlatego, że na podstawie art. 85t ust. 1 i 4 Karty Nauczyciela była przez Burmistrza zawieszona w pełnieniu obowiązków dyrektora i nauczyciela.

W ocenie skarżącej odwołanie nie miało żadnych merytorycznych i logicznych podstaw tym bardziej, że poprzednie zawiadomienie do Komisji Dyscyplinarnej dla Nauczycieli nie otrzymało dalszego proceduralnego biegu (odmowa wszczęcia postępowania wyjaśniającego), nie znalazły potwierdzenia zarzuty karne - nadal bowiem nie otrzymała informacji, że toczy się wobec niej jakiekolwiek postępowanie karne, prokurator nie przedstawił jej jakichkolwiek zarzutów.

31. Odwołanie zostało dokonane bez wysłuchania jej, a doręczenie przedmiotowego zarządzenia (podobnie jak i poprzedzających decyzji o zawieszeniu) zaskoczyło ją zupełnie, co stanowi naruszenie art. 10 K.p.a. (wyrok NSA z dnia 1 grudnia 2006 r., sygn. akt I OSK 706/06).

32. Akt odwołania nie spełnia koniecznego uzasadnienia faktycznego, które powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione i dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś samo uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.

Podsumowując, skarżąca zaznaczyła, że była wieloletnim dyrektorem, wielokrotnie nagradzanym. Do dnia otrzymania decyzji o zawieszeniu, a następnie zarządzenia o odwołaniu ze stanowiska dyrektora, nie otrzymywałam żadnych upomnień, czy kar. Nie zgłaszano do jej pracy żadnych zastrzeżeń, a postępowanie wyjaśniające przed Rzecznikiem Dyscyplinarnym jeszcze nie ma swojego rozstrzygnięcia. Mimo obszernego uzasadnienia przedmiotowego zarządzenia faktycznie nie wie, jaka jest przyczyna jej odwołania. Burmistrz przywołuje wszystkie zarzuty skarżących, mimo iż nie znalazły potwierdzenia w materiale dowodowym (poza zeznaniami samych skarżących), a postępowanie wyjaśniające przed Rzecznikiem Dyscyplinarnym jeszcze nie ma swojego rozstrzygnięcia. Stwierdzając, że wszystkie wykazane w skardze braki stanowią podstawę do jej uwzględnienia skarżąca wskazała, że zarówno przedmiotowe zarządzenie Burmistrza, jak i wcześniejsze decyzje o zawieszeniu jej, pozbawione są kultury prawnej, nie zawierają faktów, a ograniczają się jedynie do przymiotników, odwołują się do pomówień, mówią o rzekomo dokonywanych czynnościach, ale już nie o ich efektach i bez zbadania okoliczności faktycznych. Zawierają ogólniki - brak w nich konkretów, nie przywołano na ich poparcie konkretnych dowodów. Akt odwołania właściwie nie zawiera żadnych sprecyzowanych zarzutów, a z jego treści nie sposób dociec, jaka jest ta główna, podstawowa przyczyna, która skłoniła Burmistrza do odwołania jej ze stanowiska w trybie natychmiastowym.

W odpowiedzi na skargę Burmistrz K. wniósł o jej oddalenie. Przedstawiając stanowisko w odniesieniu do zarzutów skarżącej organ kolejno wskazał, że:

I. Nie sposób zgodzić się z zarzutem niezastosowania przez organ wydający zarządzenie wskazanych w skardze przepisów K.p.a., albowiem treść art. 1 K.p.a., określający przedmiotowy i podmiotowy zakres obowiązywania regulacji ustawy, jednoznacznie przesądza o niemożności stosowania przepisów K.p.a. do spraw, które kończą się wydaniem zarządzenia. Stąd, całość dywagacji skargi, dotycząca obowiązku zastosowania w sprawie wydania zarządzenia przepisów K.p.a. oraz skutków, jakie niezastosowanie się do nich winno wywołać względem skuteczności podjętego zarządzenia - pozbawione są słuszności.

Podobnie będzie w odniesieniu do dwóch kolejnych wątków skargi - dotyczących: wydanych (dwukrotnie) przez Burmistrza K. decyzji w przedmiocie zawieszenia dyrektor placówki w obowiązkach oraz przebiegu postępowania wyjaśniającego, wywołanego złożeniem do Komisji Dyscyplinarnej dla Nauczycieli przy Wojewodzie O. zawiadomienia o popełnieniu przez dyrektora Przedszkola czynów zagrożonych odpowiedzialnością dyscyplinarną. Oba te wątki pozostają bez wpływu na skuteczność podjętego zarządzenia w przedmiocie odwołania ze stanowiska oraz nie niweczą zarzutów, jakie względem pracodawcy wysłowili pracownicy placówki, a które to zarzuty w przeważającym zakresie stanowiły podstawę wydania zaskarżonego zarządzenia.

W zakresie podjętych przez Burmistrza K. decyzji w przedmiocie zawieszenia dyrektora i nauczyciela w pełnieniu obowiązków argumentacja skarżącej ma charakter niekompletny. Brakuje kluczowej - dla oceny skuteczności tychże aktów - informacji o ostatecznym walorze obu decyzji. Skarżąca od obu decyzji złożyła odwołanie - postanowieniem z dnia [...] Komisja Dyscyplinarna dla Nauczycieli przy Wojewodzie O. orzekła o uchyleniu decyzji Burmistrza K. o zawieszeniu nauczyciela pełniącego funkcję dyrektora Przedszkola, wydaną w stosunku do A. J. Od postanowienia tego zostało złożone zażalenie - na skutek którego postanowieniem Odwoławczej Komisji Dyscyplinarnej dla Nauczycieli przy Ministrze Edukacji i Nauki z dnia [...] decyzja Burmistrza K. została utrzymana w mocy.

Podobny przebieg miała druga czynność zawieszenia. Od decyzji Burmistrza K. skarżąca złożyła odwołanie, które zostało uwzględnione mocą postanowienia Komisji Dyscyplinarnej dla Nauczycieli przy Wojewodzie O. z dnia [...], uchylającego decyzję Burmistrza K. z dnia [...] o zawieszeniu nauczyciela pełniącego funkcję dyrektora Przedszkola Publicznego Nr [...] z [...] w K. To postanowienie zostało również zaskarżone przez Burmistrza K., a Odwoławcza Komisja Dyscyplinarna dla Nauczycieli przy Ministrze Edukacji i Nauki postanowieniem z dnia [...] decyzję Burmistrza K. utrzymała w mocy, uchylając zaskarżone postanowienie Komisji Dyscyplinarnej dla Nauczycieli przy Wojewodzie O. z dnia [...].

Dowód:

- decyzja Burmistrza K. o zawieszeniu dyrektora i nauczyciela w pełnieniu obowiązków z dnia [...],

- postanowienie Komisji Dyscyplinarnej dla Nauczycieli przy Wojewodzie O. z dnia [...],

- postanowienie Odwoławczej Komisji Dyscyplinarnej dla Nauczycieli przy Ministrze Edukacji i Nauki z dnia [...], uchylające postanowienie Komisji Dyscyplinarnej dla Nauczycieli przy Wojewodzie O. z dnia [...] i utrzymujące w mocy decyzję Burmistrza K. z dnia [...],

- decyzja Burmistrza K. o zawieszeniu dyrektora i nauczyciela w pełnieniu obowiązków z dnia [...],

- postanowienie Komisji Dyscyplinarnej dla Nauczycieli przy Wojewodzie O. z dnia [...],

- postanowienie Odwoławczej Komisji Dyscyplinarnej dla Nauczycieli przy Ministrze Edukacji i Nauki z dnia [...], uchylające postanowienie Komisji Dyscyplinarnej dla Nauczycieli przy Wojewodzie O. [...] i utrzymujące w mocy decyzję Burmistrza K. z dnia [...].

Reasumując ten wątek organ wskazał, że względem skarżącej dwukrotnie została wydana decyzja w przedmiocie zawieszenia jej w pełnieniu obowiązków dyrektora i nauczyciela. Obie decyzje nie zostały skutecznie zakwestionowane i stały się ostateczne.

II. W ślad za pierwszą decyzją w przedmiocie zawieszenia z dnia [...], pismem z dnia 22 maja 2020 r. Burmistrz K. wystosował do Komisji Dyscyplinarnej dla Nauczycieli przy Wojewodzie O. zawiadomienie o popełnieniu przez dyrektora przedszkola czynów zagrożonych odpowiedzialnością dyscyplinarną. Pismem z dnia 24 czerwca 2020 r. [...] Kurator Oświaty odmówił wszczęcia postępowania dyscyplinarnego - w konsekwencji czego, pismem z dnia 14 października 2020 r., Burmistrz K. ponowił swoje zawiadomienie.

Dowód:

- zawiadomienie Burmistrza K. o popełnieniu przez dyrektora Przedszkola czynów zagrożonych odpowiedzialnością dyscyplinarną z dnia 22 maja 2020 r. - skierowane do Komisji Dyscyplinarnej dla Nauczycieli przy Wojewodzie O.,

- pismo ws. odmowy wszczęcia postępowania wyjaśniającego z dnia 24 czerwca 2020 r. wydane przez [...] Kuratora Oświaty,

- zawiadomienie Burmistrza K. o popełnieniu przez dyrektora Przedszkola czynów zagrożonych odpowiedzialnością dyscyplinarną z dnia 14 października 2020 r. - skierowane do Komisji Dyscyplinarnej dla Nauczycieli przy Wojewodzie O.

W kolejnym zawiadomieniu o popełnieniu przez dyrektora Przedszkola czynów zagrożonych odpowiedzialnością dyscyplinarną opisane zostały okoliczności związane ze złożeniem pisemnych skarg na dyrektor placówki przez pracowników (pedagogicznych oraz niepedagogicznych) oraz przez rodziców dzieci. W zawiadomieniu tym zarzuty, które zostały zawarte w skargach, pogrupowano - zestawienie zarzutów zawiera także informację o liczebności grup nauczycieli czy rodziców, którzy pod danym zarzutem się podpisali.

W zakresie zarzutów określonych w skargach wniesionych na dyrektora, w tym dotyczących poniżania i szykanowania pracowników, a także zarzutów wpisujących się w nieprzestrzeganie przez dyrektora Przedszkola porządku pracy organ przytoczył swoje ustalenia oraz zarzuty, które przedstawione zostały w uzasadnieniu zaskarżonego zarządzenia wskazując w tym zakresie jako dowody:

- skarga z dnia 15 kwietnia 2020 r. Rady Pedagogicznej Przedszkola, data wpływu do urzędu 16 kwietnia 2020 r., podpisana przez osoby: M. B., E. D., K. G., M. G., J. G., K. G., E. K., K. K., M. M., R. M., A. P., M. S., K. S., K. W., B. Z.;

- skarga z dnia 18 kwietnia 2020 r. nauczycieli Przedszkola, data wpływu do urzędu 21 kwietnia 2020 r., podpisana przez osoby: M. B., E. D., K. G., M. G., J. G., K. G., E. K., K. K., M. M., R. M., A. P., M. S., K. S., K. W., B. Z.;

- skarga z dnia 6 maja 2020 r. nauczycieli Przedszkola, data wpływu do urzędu 7 maja 2020 r., podpisana przez osoby: M. B., E. D., K. G., M. G., J. G., K. G., E. K., K. K., M. M., R. M., A. P., M. S., K. S., K. W., B. Z., E. W., A. M., A. K., A. B.

Powtórzył również wskazane w zaskarżonym zarządzeniu zarzuty dotyczące nieprawidłowości w zapewnieniu należytej opieki dzieciom z niepełnosprawnościami wskazując jako dowody w tym zakresie:

- skargę z dnia 16 kwietnia 2020 r. rodziców dzieci z orzeczeniem o niepełnosprawności uczęszczających do Przedszkola, data wpływu do urzędu 22 kwietnia 2020 r. (strona 6) podpisana przez osoby: K. K., P. K., M. N., A. D., W. N.;

- skargę z dnia 15 kwietnia 2020 r. Rady Pedagogicznej Przedszkola, data wpływu do urzędu 16 kwietnia 2020 r., (strona 3), podpisana przez osoby: M. B., E. D., K. G., M. G., J. G., K. G., E. K., K. K., M. M., R. M., A. P., M. S., K. S., K. W., B. Z.;

- skargę z dnia 6 maja 2020 r. nauczycieli Przedszkola, data wpływu do urzędu 7 maja 2020 r. (strona 3), podpisana przez osoby: M. B., E. D., K. G., M. G., J. G., K. G., E. K., K. K., M. M., R. M., A. P., M. S., K. S., K. W., B. Z., E. W., A. M., A. K., A. B.

Przytoczył z zaskarżonego zarządzenia zarzuty sformułowane w skardze z dnia 27 czerwca 2020 r. pochodzącej od pracowników niepedagogicznych, data wpływu do Urzędu Miasta i Gminy w K. 30 czerwca 2020 r., podpisanej przez osoby: T. G., M. P., D. H., G. K., M. B., A. G.

Dalej organ wyjaśniał, że:

w odpowiedzi na zawiadomienie, zawierające szczegółowo opisane zarzuty, jak powyżej - Rzecznik Dyscyplinarny dla Nauczycieli przy Wojewodzie O. wydał postanowienie w sprawie umorzenia postępowania wyjaśniającego. Burmistrz K. - nie zgadzając się z treścią tegoż postanowienia - wniósł na nie zażalenie.

Dowód:

- postanowienie Rzecznika Dyscyplinarnego dla Nauczycieli przy Wojewodzie O. z dnia [...] w sprawie umorzenia postępowania wyjaśniającego,

- zażalenie Burmistrza K. z dnia 19 marca 2021 r. na postanowienie Rzecznika Dyscyplinarnego dla Nauczycieli przy Wojewodzie O. z dnia [...] w sprawie umorzenia postępowania wyjaśniającego.

Pomimo, iż w ocenie strony przeciwnej kwestie związane z ewentualnym wszczęciem postępowania dyscyplinarnego pozostają bez związku ze złożoną skargą, to jednak z uwagi na fakt, iż skarżąca powołuje się w złożonej skardze na ustalenia Rzecznika Dyscyplinarnego oraz przeprowadzone w ramach postępowania wyjaśniającego dowody, zauważyć należy, iż Burmistrz K. - w swoim zażaleniu - wskazał na istotne nieprawidłowości w zakresie postępowania dowodowego, którego ustalenia doprowadziły do umorzenia postępowania wyjaśniającego. W zażaleniu pojawiły się następujące zarzuty:

1) organ nie przeprowadził postępowania dowodowego w zakresie niezbędnym do rozpoznania sprawy - poczynione przez organ ustalenia nie pozwalały więc na stwierdzenie, czy A. J. dopuściła się, czy nie dopuściła (jak twierdzi organ) zarzucanych jej czynów,

2) poczynione w treści uzasadnienia postanowienia ustalenia organu pozostawały w sprzeczności ze zgromadzonym materiałem dowodowym.

Uszczegóławiając powyższe zarzuty - analiza treści postanowienia prowadzi do wniosku, że postępowanie, którego skutkiem było wydanie zaskarżonego postanowienia, prowadzone było w sposób uniemożliwiający weryfikację stawianych dyrektor placówki zarzutów, o czym przesądziły takie okoliczności, jak:

1) oparcie się przez Rzecznika Dyscyplinarnego w swoich ustaleniach w przeważającym zakresie na wyjaśnieniach złożonych przez samą dyrektor placówki – A. J. i przyznanie im kluczowego waloru w ramach prowadzonego postępowania,

2) przeprowadzenie szczątkowego postępowania wyjaśniającego w zakresie osobowych źródeł dowodowych - przesłuchane zostały zaledwie dwie nauczycielki placówki i ani jeden pracownik niepedagogiczny,

3) postępowanie wyjaśniające - w przeważającym zakresie - skoncentrowane zostało na zagadnieniach, które pozostają bez związku z ewentualną odpowiedzialnością dyscyplinarną A. J. (w szczególności na zagadnieniach związanych z wydanymi decyzjami w przedmiocie zawieszenia skarżącej w obowiązkach).

Skoro spośród pracowników placówki przesłuchane zostały tylko dwie nauczycielki - trudno uznać, iż stan faktyczny sprawy został należycie zweryfikowany, a postanowienie o umorzeniu postępowania nie miało charakteru przedwczesnego.

W toku prowadzonych przez Rzecznika Dyscyplinarnego wyjaśnień pojawiła się także kwestia tego rodzaju, iż przeważająca część skarżących nie jest lub nie była pracownikami Przedszkola. W odniesieniu do tej kwestii, abstrahując od tego, iż twierdzenie to nie zostało zweryfikowane - organ przedstawił następujacy wyciąg z zarzutów, które wyartykułowane zostały w trakcie posiedzeń Komisji Skarg, Wniosków i Petycji - wraz z informacją nt. zatrudnienia danej osoby w placówce:

1) Nauczycielka wielokrotnie była świadkiem takich słów pani dyrektor jak: "skończyłyście studia, a jesteście durne", na wasze miejsce jest mnóstwo osób, jak wam się coś nie podoba, to możecie iść pracować do Biedronki".

Zeznanie M. B. - nauczyciela Przedszkola podczas posiedzenia Komisji Skarg, Wniosków i Petycji w dniu 4 czerwca 2020 r. Protokół Komisji nr [...], str. 17. M. B. zatrudniona w Przedszkolu w okresie od [...] do [...] na stanowisku pracownik obsługi, w okresie od [...] do nadal na stanowisku nauczyciel przedszkola.

2) Nauczycielka była odpowiedzialna za zbieranie wniosków pracowników do Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych i podczas wpisywania poszczególnych kwot do systemu, pani dyrektor komentowała sytuację finansową danego pracownika, część komentarzy była wygłaszana na radach pedagogicznych.

Zeznanie pani B. podczas posiedzenia Komisji Skarg, Wniosków i Petycji w dniu 4 czerwca 2020 r. Protokół Komisji nr [...], str. 18.

3) Rada pedagogiczna trwała bardzo długo do ok. godz. 22.00. Podczas rady dyrektor przedstawiła nauczycielom do podpisania pismo - pozytywną opinię pracy dyrektora. Nauczycielki nie chciały podpisać pisma z uwagi na to, że zachowanie pani dyrektor jest niewłaściwe. Panie, które chciały opuścić radę, usłyszały od pani dyrektor, że nie wyjdą dopóki nie podpiszą.

Zeznanie M. B. podczas posiedzenia Komisji Skarg, Wniosków i Petycji w dniu 4 czerwca 2020 r. Protokół Komisji nr [...], str. 18.

Zeznanie M. G. - nauczyciela Przedszkola podczas posiedzenia Komisji Skarg, Wniosków i Petycji w dniu 4 czerwca 2020 r. Protokół Komisji nr [...], str. 18. M. G. zatrudniona w Przedszkolu na stanowisku nauczyciel w okresie od [...] do nadal.

4) Nauczycielka była świadkiem zdarzenia, w trakcie którego pani dyrektor skierowała M. G. do domu w celu przebrania spodni, które uznała za nieodpowiednie.

Zeznanie M. B. - nauczyciela Przedszkola Publicznego Nr [...] z [...] w K. podczas posiedzenia Komisji Skarg, Wniosków i Petycji w dniu 4 czerwca 2020 r. Protokół Komisji nr [...], str. 21.

5) Nauczycielka w obecności dzieci, z którymi miała zajęcia została upomniana przez panią dyrektor, słowami "Pani dyrektor otworzyła drzwi z impetem i zaczęta krzyczeć, przy dzieciach dlaczego SIO nie jest robione, pójdziesz siedzieć do więzienia, bo przecież to trzeba robić i poszła."

Zeznanie M. G. podczas posiedzenia Komisji Skarg, Wniosków i Petycji w dniu 4 czerwca 2020 r. Protokół Komisji nr [...], str. 25.

6) Nauczycielka opowiedziała, że w obecności emerytowanych pracowników i gości zaproszonych na jasełka pani dyrektor weszła do sali i zaczęła zwracać uwagę, że dekoracja jest źle przygotowana i wymaga zmian. Pracownica czuła się poniżona i upokorzona.

Zeznanie M. B. podczas posiedzenia Komisji Skarg, Wniosków i Petycji w dniu 4 czerwca 2020 r. Protokół Komisji nr [...], str. 29.

7) Nauczycielka była świadkiem, że pani dyrektor poniżyła panią M. G. (nauczyciela) w obecności rodzica.

Zeznanie J. G. - nauczyciela Przedszkola podczas posiedzenia Komisji Skarg, Wniosków i Petycji w dniu 4 czerwca 2020 r. Protokół Komisji nr [...], str. 29. J. G. zatrudniona w Przedszkolu w okresie od [...] do [...] na stanowisku pracownik obsługi, w okresie od [...] do nadal na stanowisku nauczyciel przedszkola.

8) Wszelkie próby przeciwstawienia się decyzjom pani dyrektor skutkowały narażeniem się na kary w postaci szykan, np. przesadne sprawdzanie dokumentacji, nauczyciel musiał kilkakrotnie poprawiać ten sam dokument, opryskliwe traktowanie, negatywne nieuzasadnione uwagi dotyczące wykonywanej pracy (...). "Chodziłam cały czas z lękiem do pracy i żyłam w ciągłym napięciu, żeby w niczym nie narazić się pani dyrektor."

Informacja na piśmie K. G. nauczyciela Przedszkola odczytana przez M. B. podczas posiedzenia Komisji Skarg, Wniosków i Petycji w dniu 4 czerwca 2020 r. Protokół Komisji nr [...], str. 33-34. K. G. zatrudniona w Przedszkolu na stanowisku nauczyciel w okresie od [...] do nadal.

9) W lutym 2017 r. pani dyrektor poprosiła żeby pani M. wracając do domu po pracy pojechała do składu węgla i przywiozła do domu pani dyrektor 10 kg węgla.

Zeznanie M. B. podczas posiedzenia Komisji Skarg, Wniosków i Petycji w dniu 4 czerwca 2020 r. Protokół Komisji nr [...], str. 36.

10) Odnośnie zwolnienia lekarskiego, które zostało zamienione na urlop wypoczynkowy. "Dostałam L-4 z racji tego, że dostałam [...] i zaniosłam to L-4 do pani dyrektor. Następnego dnia dostałam telefon z przedszkola, że mam jeszcze urlop niewykorzystany do końca mojej umowy i lepiej byłoby dla mnie gdybym wykorzystała ten urlop w zamian za L-4."

Zeznanie E. K. - nauczyciela Przedszkola podczas posiedzenia Komisji Skarg, Wniosków i Petycji w dniu 16 lipca 2020 r. Protokół Komisji nr [...], str. 1-2. E. K. zatrudniona w Przedszkolu na stanowisku nauczyciel w okresie od [...] do nadal.

11) "Nasza placówka często organizuje spotkania integracyjne, spotkania pracownicze w (Restauracji) "[...]". (...) W październiku (2017 r.) odbywał się Dzień Nauczyciela. Większość nauczycielek została zaproszona, ja zostałam pominięta (...). Pani M. G. powiedziała, że jestem nowym pracownikiem i pani dyrektor nowych pracowników nie zaprasza na takie imprezy. (...) Ta sytuacja powtórzyła się drugi raz 8 marca 2018 r. kiedy był Dzień Kobiet. Wtedy również zostałam pominięta z grupy i nie zostałam zaproszona do "[...]"."

Zeznanie E. K. podczas posiedzenia Komisji Skarg, Wniosków i Petycji w dniu 16 lipca 2020 r. Protokół Komisji nr [...], str. 2.

12) "Ja w roku 2019/20 pracowałam z panią K. G. Było bardzo dużo niemiłych sytuacji, kiedy pani K. (G.) była wzywana do pani dyrektor i często wracała z płaczem."

Zeznanie E. K. podczas posiedzenia Komisji Skarg, Wniosków i Petycji w dniu 16 lipca 2020 r. Protokół Komisji nr [...], str. 2.

13) "Pani K. (G.) po pewnym czasie zaczęła mi mówić, że pani dyrektor wyzywa nas przy niej, że jesteśmy nierobami, że nic nie robimy, że bierzemy tylko pieniądze a siedzimy i ładnie pachniemy."

Zeznanie E. K. podczas posiedzenia Komisji Skarg, Wniosków i Petycji w dniu 16 lipca 2020 r. Protokół Komisji nr [...], str. 2.

14) "Odnośnie nierównego traktowania miałam sytuacje z panią dyrektor dotyczącą stroju, zresztą nie tylko ja to miałam. Również moje koleżanki słyszały komentarze od pani dyrektor. Wg pani dyrektor strój do pracy nauczycieli to ma być stary dres, wisząca koszulka i wygodne trampki. Miałam niemiłą sytuację w zeszłym roku, dyrektor zobaczyła mnie ubraną dla niej nieodpowiednio. (...) Strój był wygodny i spełniał wymogi co do pracy. Mi nigdy nie zostało przedstawione żadne pismo, żaden regulamin czy kodeks pracy, w jakim stroju miałyśmy się ubierać. Po rozmowie z dyrektorem wróciłam do grupy i byłam roztrzęsiona. O sytuacji opowiedziałam pani R. (M.).

Zeznanie E. K. podczas posiedzenia Komisji Skarg, Wniosków i Petycji w dniu 16 lipca 2020 r. Protokół Komisji nr [...], str. 3.

15) W drugim dniu po powrocie do pracy pani M. G. została odesłana do domu z powodu nieodpowiedniego ubioru. W przedszkolu nikt nie chodzi do pracy w sukienkach lub w spódnicach, nawet podczas upałów pracownicy chodzą w dresach.

Zeznanie M. G. podczas posiedzenia Komisji Skarg, Wniosków i Petycji w dniu 4 czerwca 2020 r. Protokół Komisji nr [...], str. 21.

16) "Często miały miejsce sytuacje, że pani dyrektor wzywała panią M. G. do gabinetu, po czym ona wracała roztrzęsiona, zapłakana i nie była w stanie zajmować się dziećmi."

Zeznanie J. G. podczas posiedzenia Komisji Skarg, Wniosków i Petycji w dniu 4 czerwca 2020 r. Protokół Komisji nr [...], str. 21.

17) "Dostałyśmy karty (obecności dzieci) w piątek po południu i miałyśmy te karty rozdawać rodzicom i podpisywać. W poniedziałek przed godziną 8.00 pani dyrektor złapała mnie przy rodzicach i zaczęła na mnie krzyczeć, czemu ja nie mam wszystkich podpisów. Taka sytuacja nie powinna mieć miejsca, nie powinno to być poruszane na forum przy dzieciach i rodzicach. Było to dość niemiłe i niekomfortowe dla mnie."

Zeznanie E. K. podczas posiedzenia Komisji Skarg, Wniosków i Petycji w dniu 16 lipca 2020 r. Protokół Komisji nr [...], str. 4.

18) "W tym roku - 2019/20 sytuacja w naszej placówce zrobiła się bardzo napięta. Pani dyrektor często wpada do sali i krzyczy na nauczyciela przy dzieciach. Byłam świadkiem takiej sytuacji, jak pani dyrektor nakrzyczała na panią K. G. Takich sytuacji w naszym przedszkolu jest bardzo, bardzo wiele."

Zeznanie E. K. podczas posiedzenia Komisji Skarg, Wniosków i Petycji w dniu 16 lipca 2020 r. Protokół Komisji nr [...], str. 4.

19) "Sprawa dotyczy Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych. Podobnie jak koleżanka pracuję w przedszkolu od [...]. W październiku została zorganizowana impreza z okazji Dnia Nauczyciela, na którą nie zostałam zaproszona. Byłam świadkiem łez moich trzech koleżanek."

Zeznanie K. G. - nauczyciela Przedszkola podczas posiedzenia Komisji Skarg, Wniosków i Petycji w dniu 16 lipca 2020 r. Protokół Komisji nr [...], str. 6. K. G. zatrudniona w Przedszkolu w okresie od [...] do [...] na stanowisku pracownik obsługi, w okresie od [...] do [...] na stanowisku nauczyciel przedszkola.

20) "Musiałyśmy dźwigać różne ciężkie rzeczy, ja byłam do tego dwukrotnie zmuszona, dostałam taki nakaz od pani dyrektor. Raz miałam zanieść po schodach szafkę. Nie byłyśmy w stanie tego podnieść, więc ciągnęłyśmy to na kawałku materiału. Druga sytuacja dotyczyła przeniesienia dachu drewnianego domku z placu zabaw."

Zeznanie K. G. podczas posiedzenia Komisji Skarg, Wniosków i Petycji w dniu 16 lipca 2020 r. Protokół Komisji nr [...], str. 7.

21) "Pani dyrektor krzyczała na mnie, że ona też przyjdzie do mnie do domu i na środku pokoju wyrzuci śmieci, że ja nie dbam, to ona też nie będzie dbała o rzeczy w moim domu, byłam bardzo roztrzęsiona.

Pani dyrektor kazała mi abym znalazła paragon z ubrań w dużym kontenerze, który znajdował się na zewnątrz budynku. Musiałam wejść do niego i poszukać tego malutkiego paragonu, bo pani dyrektor potrzebowała tego paragonu, aby oddać ubrania."

Zeznanie K. W. - nauczyciela Przedszkola podczas posiedzenia Komisji Skarg, Wniosków i Petycji w dniu 16 lipca 2020 r. Protokół Komisji nr [...], str. 11. K. W. zatrudniona w przedszkolu w okresie od [...] do [...] na stanowisku pracownik obsługi, w okresie od [...] do nadal na stanowisku nauczyciel przedszkola.

22) "W tym roku szkolnym dochodziło do wielu zmian terapeutów, myślę że moje koleżanki potwierdzą to, iż były to złośliwe zmiany terapeutów, potyczki personalne."

Zeznanie E. D. - nauczyciela Przedszkola podczas posiedzenia Komisji Skarg, Wniosków i Petycji w dniu 16 lipca 2020 r. Protokół Komisji nr [...], str. 17. E. D. zatrudniona w Przedszkolu na stanowisku nauczyciel w okresie od [...] do nadal.

23) "(Na polecenie dyrektora przedszkola) placki robię, śledzie robimy i zakupy, nawet jak zamówi sortujemy, myjemy i mrozimy u nas w lodówce, nawet powie, jak mamy jej porcjować, tak jak chce, tak robimy. Pranie już też prałam kilka razy, prasowałam jej sukienkę, żakiety, bo nie zdążyła w domu.

Pani dyrektor ustaliła, że podczas urlopu mam przychodzić ponieważ mam blisko do pracy i nigdzie nie wyjeżdżam. Miałam 4 dni urlopu i na dwa dni chodziłam do pracy bo nie było nikogo w zastępstwie.

Gdy przychodzimy z urlopów, przygotowywałyśmy przedszkole na przyjście dzieci. Pani dyrektor nas woła, abyśmy z szafek wyrzucały wszystkie rzeczy nauczycielom na podłogę na środek sali.

Odnośnie odbierania telefonów, który znajdował się na dole, telefon musiał być wyłączony, żeby nie odbierać i nie nosić pani dyrektor, bo nie chciała rozmawiać z rodzicami, jak jakiś rodzic stał pod drzwiami i czekał, kazała mi wychodzić innym wyjściem i sprawdzać, czy jeszcze czeka."

Zeznanie T. G. - pracownika obsługi Przedszkola podczas posiedzenia Komisji Skarg, Wniosków i Petycji w dniu 29 lipca 2020 r. Protokół Komisji nr [...], str. 6. T. G. zatrudniona w przedszkolu na stanowisku pracownika obsługi w okresie od [...] do nadal.

24) "Po urlopie przyszłyśmy na tzw. godziny porządkowe i zastałam wszystkie rzeczy wyrzucone na dywan, wszystkie pomoce dydaktyczne moje prywatne, z których dzieci korzystały. Panie z obsługi czuły się zażenowane i powiedziały, że zrobiły to na polecenie pani dyrektor."

Zeznania M. B. podczas posiedzenia Komisji Skarg, Wniosków i Petycji w dniu 29 lipca 2020 r. Protokół Komisji nr [...], str. 8.

25) "Mogę powiedzieć, że osobą która właśnie te konflikty podsyca jest pani dyrektor. Jeżeli chodzi o konflikty, to utrudnia nam współpracę ze sobą między pracownikami pedagogicznymi a niepedagogicznymi.

Obmawia nas (nauczycieli) przy nich (pracownikach niepedagogicznych) w kuchni lub na spotkaniach z pracownikami niepedagogicznymi. Pracownicy niepedagogiczni mają nie słuchać nauczycieli i nic nie robić z dziećmi, a nam (nauczycielom) na radach pedagogicznych (pani dyrektor) potrafiła mówić niejednokrotnie, że mamy je (pracowników niepedagogicznych) gonić do roboty, bo one (pracownicy niepedagogiczni) nic nie robią."

Zeznanie M. M. - nauczyciela Przedszkola podczas posiedzenia Komisji Skarg, Wniosków i Petycji w dniu 29 lipca 2020 r. Protokół Komisji nr [...], str. 13. M. M. zatrudniona w Przedszkolu na stanowisku nauczyciel w okresie od [...] do nadal.

26) "My jako rada pedagogiczna - w ogóle w naszym przedszkolu można powiedzieć, że ta rada nie istniała, nie mogliśmy nic, a przecież art. 70 prawa oświatowego mówi o kompetencjach rady pedagogicznej, mówi, że rada pedagogiczna zatwierdza plany pracy, opiniuje organizację pracy szkoły i placówki, nie widziałyśmy projektu organizacyjnego nigdy."

Zeznanie B. Z. - nauczyciela Przedszkola podczas posiedzenia Komisji Skarg, Wniosków i Petycji w dniu 29 lipca 2020 r. Protokół Komisji nr [...], str. 23. B. Z. zatrudniona w Przedszkolu na stanowisku nauczyciel w okresie od [...] do nadal.

W odniesieniu do przedstawionych zarzutów organ stwierdził, że pod znakiem zapytania stawiają one przydatność tego materiału dowodowego, na którym oparł się Rzecznik Dyscyplinarny - a który skarżąca przywołuje w uzasadnieniu swojej skargi.

III. W odniesieniu do polemiki skarżącej z uchwałami Rady Miejskiej w przedmiocie skarg, organ wyjaśnił, że u podstaw podjętego zarządzenia nie legły ustalenia poczynione przez Radę czy jej Komisję (tj. Komisję Skarg, Wniosków i Petycji, która prowadziła postępowanie wyjaśniające), ale bogaty materiał dowodowy, na który składały się m.in. pisemne skargi nauczycieli, pracowników niepedagogicznych i rodziców dzieci z niepełnosprawnością oraz ustne wyjaśnienia osób składających skargi - które wprawdzie zostały złożone przed Komisją Skarg, Wniosków i Petycji - ale po ich otrzymaniu przez Burmistrza K. zostały poddane własnej analizie i na ich podstawie została podjęta decyzja w przedmiocie odwołania Skarżącej ze stanowiska.

Burmistrz K. wszedł w posiadanie protokołów z prac Komisji (wraz z załącznikami do nich) przed złożeniem drugiego zawiadomienia o popełnieniu przez dyrektora Przedszkola czynów zagrożonych odpowiedzialnością dyscyplinarną, skierowanym do Komisji Dyscyplinarnej dla Nauczycieli przy Wojewodzie O. (na co wskazuje fakt załączenia tychże protokołów do treści zawiadomienia) - a więc przed podjęciem przez Radę Miejską uchwał w przedmiocie rozpoznania skarg. Dowodzi to niezbicie, iż nad sprawą skarg równolegle i niezależnie pracowały oba organy gminy K. - tj. Burmistrz K. i Rada Miejska. Każdy z organów podjął rozstrzygnięcie we własnym zakresie oraz w ramach własnych kompetencji - Rada Miejska rozpoznała skargi (wedle przepisów K.p.a.), Burmistrz K. przeanalizował zebrany materiał dowodowy, jako pracodawca skarżącej.

Dowód:

- pismo Burmistrza K. z dnia 24 września 2020 r. do Przewodniczącego Komisji Skarg, Wniosków i Petycji,

- pismo Przewodniczącego Komisji Skarg, Wniosków i Petycji z dnia 20 października 2020 r.,

- pismo Burmistrza K. z dnia 3 listopada 2020 r. do Przewodniczącego Komisji Skarg, Wniosków i Petycji,

- pismo Przewodniczącego Komisji Skarg, Wniosków i Petycji z dnia 4 listopada 2020 r.,

- protokół Nr [...] Komisji Skarg, Wniosków i Petycji z posiedzenia w dniu 3 czerwca 2020 r.,

- protokół Nr [...] Komisji Skarg, Wniosków i Petycji z posiedzenia w dniu 4 czerwca 2020 r. wraz z załącznikami,

- protokół Nr [...] Komisji Skarg, Wniosków i Petycji z posiedzenia w dniu 16 lipca 2020 r. wraz z załącznikami,

- protokół Nr [...] Komisji Skarg, Wniosków i Petycji z posiedzenia w dniu 29 lipca 2020 r. wraz z załącznikami,

- protokół Nr [...] Komisji Skarg, Wniosków i Petycji z posiedzenia w dniu 14 września 2020 r. wraz z załącznikami,

- zapis cyfrowy wszystkich ww. protokołów Komisji Skarg, Wniosków i Petycji na płytach CD (dwie sztuki).

Nie bez znaczenia dla podjętej przez Burmistrza decyzji miał fakt, iż wcześniej do Urzędu Miasta i Gminy w K. docierały tylko pojedyncze skargi co do nieprawidłowego traktowania pracowników placówki przez skarżącą, np. w 2016 r. jedna z nauczycielek zdecydowała się na złożenie skargi na zachowanie dyrektor placówki. W sprawie toczyło się postępowanie mediacyjne, którego efektem było zawarcie ugody.

Faktyczną skalę nadużyć w placówce zobrazowały dopiero pisemne skargi złożone na ręce Burmistrza K. w maju 2020 r. i w kolejnych miesiącach. Fakt złożenia skarg przez pracowników placówki dowodzi, że ani postępowanie mediacyjne, ani przeprowadzone szkolenie nie przyniosły oczekiwanych rezultatów, a problem niewłaściwego odnoszenia się dyrektor placówki do podległych jej pracowników nie tylko nie został rozwiązany, ale sukcesywnie narastał.

Dowód:

- protokół postępowania mediacyjnego z dnia [...],

- ugoda mediacyjna z dnia [...],

- propozycja realizacji praktycznych warsztatów z zakresu Prawa Pracy dla pracowników Przedszkola Publicznego Nr [...] z [...] w K. - E, W.,

- lista uczestników szkolenia w dniu 11 marca 2017 r.

W toku rozpoznawanych przez Radę Miejską skarg, skarżąca wielokrotnie wnioskowała do Burmistrza, aby ten doprowadził do rozmów mediacyjnych ze skarżącymi. Czyniąc zadość tym prośbom, Burmistrz parokrotnie wystosował do skarżących zapytanie o możliwość przeprowadzenia mediacji - pierwsze zapytanie zostało skierowane do M. B., którą pracownicy pedagogiczni w jednej ze skarg wskazali, jako osobę do kontaktu.

Odpowiedź na zapytanie została opracowana przez pełnomocnika pracowników pedagogicznych - adwokata S. G. Pełnomocnik nauczycieli w piśmie z dnia 28 maja 2020 r. opisał okoliczności, które w ocenie jego mocodawców stanowić miały nieusuwalną przeszkodę w prowadzeniu mediacji. Na mediację nie wyrazili zgody także pracownicy niepedagogiczni, wskazując, iż za warunek przystąpienia do mediacji uznają złożenie stanowiska przez skarżącą. Dalsza korespondencja ws. mediacji prowadzona z obiema grupami pracowników, nie doprowadziła do wszczęcia postępowania.

Dowód:

- zapytanie Burmistrza K. do nauczycieli Przedszkola z dnia 26 maja 2020 r.,

- odpowiedź pełnomocnika nauczycieli Przedszkola z dnia 28 maja 2020 r.,

- zapytanie Burmistrza K. do nauczycieli Przedszkola z dnia 20 lipca 2020 r.,

- odpowiedź pełnomocnika nauczycieli Przedszkola z dnia 30 lipca 2020 r.,

- zapytanie Burmistrza K. do pracowników niepedagogicznych Przedszkola z dnia 20 lipca 2020 r.,

- odpowiedź pracowników niepedagogicznych Przedszkola z dnia 4 sierpnia 2020 r.,

- zapytanie Burmistrza K. do nauczycieli Przedszkola z dnia 14 października 2020 r.

- odpowiedź pełnomocnika nauczycieli Przedszkola z dnia 22 października 2020 r.,

- zapytanie Burmistrza K. do pracowników niepedagogicznych Przedszkola z dnia 14 października 2020 r.,

- odpowiedź pracowników niepedagogicznych Przedszkola z dnia 19 października 2020 r.

Okoliczność tego rodzaju, że Burmistrz wielokrotnie zachęcał skarżących do rozpoczęcia rozmów mediacyjnych z dyrektor Przedszkola jest istotna nie tylko w kontekście konfliktu i potrzeby przeciwdziałania paraliżowi pracy placówki, ale także w kontekście zarzutów skarżącej, iż jej prawa w toku prowadzonych równolegle spraw nie były respektowane. Przeczą temu:

1) powyżej opisane czynności Burmistrza K. w zakresie pośredniczenia w przeprowadzeniu postępowania mediacyjnego,

2) odbycie przez skarżącą rozmowy z Burmistrzem K.,

3) uczestniczenie przez skarżącą - osobiście lub za pośrednictwem pełnomocników - w posiedzeniach Komisji Skarg Wniosków i Petycji Rady Miejskiej w K.,

4) możliwość wypowiadania się (bez ograniczeń) na ww. posiedzeniach, składanie wyjaśnień ustnie i na piśmie,

5) przeglądanie przez skarżącą dokumentów postępowania - z dokumentów przedstawionych skarżącej do wglądu w budynku Urzędu Miasta i Gminy w K., na prośbę skarżącej wykonano kopie tych dokumentów. Nie polega więc na prawdzie zarzut, jakoby skarżąca nie miała wiedzy na temat zarzutów skarg oraz nie była na bieżąco zaznajamiana z materiałem dowodowym gromadzonym w Urzędzie Miasta i Gminy w K.

Dowód:

- notatka służbowa ze spotkania Burmistrza K. z A. J. z dnia 22 maja 2020 r.,

- notatki służbowe z dnia: 3 lipca, 9 i 13 października, 2 listopada i 14 grudnia 2020 r. oraz notatka służbowa i wiadomość mailowa z dnia 1 kwietnia 2021 r.,

- listy obecności z posiedzeń Komisji Skarg Wniosków i Petycji Rady Miejskiej, stanowiące załączniki do protokołów z posiedzeń Komisji.

IV. Skargi otrzymane w maju 2020 r. zostały przekazane do rozpatrzenia wedle właściwości Radzie Miejskiej - jednak, jak zostało wskazane powyżej, Burmistrz niezależnie od prac Rady Miejskiej, czynił swoje ustalenia w zakresie sytuacji panującej w placówce. Jeszcze przed zakończeniem prac przez Radę Miejską, Burmistrz wystąpił do Przewodniczącego Komisji Skarg, Wniosków i Petycji o przekazanie mu materiałów z prac Komisji, w tym protokołów posiedzeń (w załącznikami). Na posiedzeniach Komisji, na których wypowiadali się rodzice i pracownicy placówki - a na których obecna była także sama skarżąca osobiście lub zastępowana przez pełnomocników - obecna była też Naczelnik Wydziału Oświaty i Kultury Urzędu Miasta i Gminy w K. – J. M., co po części potwierdza treść list obecności na posiedzeniach (nie na wszystkich listach J. M. odnotowała swoją obecność). Postępowanie wyjaśniające prowadzone było więc przez Burmistrza niezależnie od prac Komisji Rady Miejskiej.

W trakcie trwającego procesu wyjaśniającego do Burmistrza wpłynęła uchwała Rady Pedagogicznej, zawierająca wniosek o odwołanie A. J. z funkcji dyrektora. W uzasadnieniu uchwały członkowie Rady Pedagogicznej wskazali, iż nie widzą możliwości współpracy z dyrektorem placówki A. J., w przypadku jej powrotu do wykonywanej funkcji po upływie okresu zawieszenia, jak też podnieśli, że w przypadku jej powrotu rozważą decyzję o rezygnacji zatrudnienia w jednostce edukacyjnej.

Wbrew zarzutom skarżącej uchwała członków Rady Pedagogicznej została zweryfikowana pod kątem formalnym. W ślad za § 2 ust. 4 regulaminu Rady Pedagogicznej Przedszkola, przyjętego uchwałą Rady Pedagogicznej z dnia 15 września 2020 r. "zebrania mogą być organizowane na wniosek (...) co najmniej 1/3 członków Rady Pedagogicznej". Na moment zwoływania posiedzenia w placówce zatrudnionych było 25 pracowników pedagogicznych, jednakże jedna z osób była w tym czasie zawieszona w pełnieniu obowiązków, niezbędne 1/3 składu zostało więc ustalone od grupy 24 pracowników i wyniosło dokładnie 1/3 składu Rady. Gdyby nawet stwierdzić w tym zakresie nieprawidłowość, wskazać należy, iż nie jest to uchybienie mające wpływ na skuteczność zwołanego posiedzenia. Ustawa Prawo oświatowe, a w ślad za nią przywołany regulamin, określają sytuacje, w których przewodniczący rady jest zobowiązany do zwołania fakultatywnego posiedzenia rady "w miarę bieżących potrzeb". Złożenie wniosku o zwołanie rady przez umocowany do tego podmiot, m.in. 1/3 składu rady pedagogicznej, stanowi o związaniu przewodniczącego rady wnioskiem i obowiązku zwołania posiedzenia, pozbawiając przewodniczącego rady prawa do analizy, czy w istocie zachodzi "bieżąca potrzeba" jego zwołania. Jeżeli by więc nawet uznać, że wniosek został złożony nie przez 1/3 składu rady, to jedyną konsekwencją tego stanu rzeczy byłby niewiążący charakter tego wniosku dla przewodniczącego, pozwalający przewodniczącemu na dokonanie oceny, czy w sprawie zachodzi "bieżąca potrzeba". Złożenie wniosku przez nieumocowany do tego podmiot ma wpływ jedynie na jego moc wiążącą względem przewodniczącego rady, nie ma jednak żadnego przełożenia na skuteczność zwołanego posiedzenia i podejmowanych w jego tracie decyzji grona pedagogicznego.

W ślad za § 2 ust. 9 regulaminu wskazać należy, iż "w uzasadnionych przypadkach, istotnych dla funkcjonowania przedszkola, dopuszcza się możliwość zwołania zebrania nadzwyczajnego bez zachowania terminu wymienionego w pkt 8".

Reasumując, z uwagi na niepotwierdzenie się zarzutów stawianych przez skarżącą, uznano, iż podjęta na posiedzeniu uchwała była skuteczna.

Dowód:

- wniosek o zwołanie zebrania Rady Pedagogicznej z dnia 13 listopada 2020 r.,

- zarządzenie Nr [...] Wicedyrektora Przedszkola z dnia 16 listopada 2020 r. w sprawie zwołania w trybie nadzwyczajnym Rady Pedagogicznej Przedszkola,

- protokół Nr [...] posiedzenia Rady Pedagogicznej Przedszkola z dnia 18 listopada 2020 r. wraz z 4 załącznikami: lista obecności, uchwała Nr [...] z dnia 18 listopada 2020 r. Rady Pedagogicznej Przedszkola w sprawie wystąpienia do organu prowadzącego z wnioskiem o odwołanie A. J. z funkcji dyrektora przedszkola, uzasadnienie do Uchwały nr [...] z dnia 18 listopada 2020 r., karty do głosowania,

- pismo Burmistrza K. skierowane do Rady Pedagogicznej Przedszkola z dnia 22 lutego 2021 r. w związku z wpłynięciem do UMiG w K. Uchwały Nr [...] z dnia 18 listopada 2020 r. Rady Pedagogicznej Przedszkola w sprawie wystąpienia do organu prowadzącego z wnioskiem o odwołanie A. J. z funkcji dyrektora Przedszkola,

- zarządzenie Nr [...] Wicedyrektora Przedszkola z dnia 15 września 2020 r. w sprawie wprowadzenia Regulaminu Rady Pedagogicznej,

- uchwała Nr [...] Rady Pedagogicznej Przedszkola z dnia 15 września 2020 r. w sprawie uchwalenia Regulaminu Rady Pedagogicznej.

Organ stwierdził, że skarżąca mija się z prawdą twierdząc, iż o treści nowego Regulaminu Rady Pedagogicznej dowiedziała się w związku z prowadzonym postępowaniem wyjaśniającym przed Rzecznikiem Dyscyplinarnym - już bowiem w swoim piśmie z dnia 14 stycznia 2021 r., powołuje się na treść nowego regulaminu.

Dowód:

- pismo skarżącej z dnia 14 stycznia 2021 r.

V. Podsumowując organ wskazał, że okoliczności opisane powyżej obrazują przebieg postępowania wyjaśniającego, które nastąpiło przed podjęciem przez Burmistrza zarządzenia w przedmiocie odwołania dyrektor placówki ze stanowiska. Stanowią one także kontrę względem zarzutów skargi, jakoby prowadzone postępowanie wyjaśniające miało być obarczone brakami o charakterze formalnym. Skarżąca miała zapewniony udział w postępowaniu poprzedzającym wydanie zarządzenia - składała ustne i pisemne wyjaśnienia. Fakt, iż Burmistrz nie oparł się w swoim zarządzeniu na wyjaśnieniach skarżącej stanowi konsekwencję faktu, iż odmówił im waloru wiarygodności. Wyjaśnienia te pozostawały w sprzeczności z bogatym materiałem dowodowym, który nie pochodził od zainteresowanej, a który został opisany zarówno powyżej, jak i w treści zarządzenia. Argumentacja skarżącej opierała się w przeważającym zakresie na zaprzeczaniu okolicznościom opisywanym przez liczne grono pracowników placówki, ewentualnie na niepamięci lub przerzucaniu odpowiedzialności za postawione zarzuty na osobę wicedyrektor placówki. Liczebność skarżących, spójność składanych przez nich zeznań, jak również determinacja pracowników placówki w doprowadzeniu do odwołania skarżącej ze stanowiska, stanowiły natomiast o dużej wiarygodności twierdzeń skarżących.

Odnosząc się do kwestii ustalenia, czy w sprawie nastąpił przypadek szczególnie uzasadniony, uprawniający do odwołania skarżącej ze stanowiska kierowniczego w czasie roku szkolnego bez wypowiedzenia organ stwierdził, że w analizowanym przypadku ziściły się podstawy odwołania. W treści zarządzenia szczegółowo zostały opisane argumenty, które w ocenie organu pozwalają opisany stan faktyczny analizować, jako wyjątkowy i nadzwyczajny - a w konsekwencji zmuszający organ, który powierzył stanowisko kierownicze w placówce, do podjęcia decyzji w przedmiocie odwołania z niego osoby, która swoim zachowaniem nadużyła pozycji względem podległych jej pracowników i której dalsze zatrudnienie nie daje się pogodzić z koniecznością ochrony godności i praw pracowników Publicznego Przedszkola Nr [...] w K.

W piśmie procesowym z dnia 5 czerwca 2021 r. skarżąca – reprezentowana przez pełnomocnika, radcę prawnego J. K., polemizując ze stanowiskiem Burmistrza wyrażonym w odpowiedzi na skargę podtrzymała swoje zarzuty i wyjaśnienia przedstawione w skardze.

Burmistrz K. na poparcie swojego stanowiska, przy piśmie procesowym z dnia 16 czerwca 2021 r. wskazał na dodatkowe dowody w postaci:

- wystąpienia pokontrolnego Państwowej Inspekcji Pracy z dnia 13 kwietnia 2021 r., skierowanego do Przedszkola;

- pisma z dnia 23 kwietnia 2021 r. adwokata S. G.;

- pisma z dnia 4 maja 2021 r. rodziców dzieci uczęszczających do Przedszkola Publicznego Nr [...] z [...] w K.;

- pisma z dnia 16 kwietnia 2021 r., zawierającego ogólne ustalenia kontroli - przekazane stronie przeciwnej przez adwokata S. G. pismem z dnia 23 kwietnia 2021 r.

Podczas rozprawy przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Opolu, w dniu 13 lipca 2021 r. pełnomocnik organu oświadczył, że w dniu 5 lipca 2021 r. do Burmistrza K. wpłynęła kolejna skarga dotycząca tego samego zarządzenia z dnia [...] złożona przez organ nadzoru - Wojewodę O., która po opracowaniu odpowiedzi na skargę zostanie przekazana Sądowi.

Pełnomocnik skarżącej poparł skargę wnosząc i wywodząc jak w jej treści. Akcentował, że w sprawie nie zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek, o którym mowa w art. 66 ust. 1 pkt 2 Prawa oświatowego. Podkreślał, że nie pojawiła się w dacie wydania zarządzenia żadna nagła wyjątkowa, szczególna okoliczność czy zdarzenie nakazujące Burmistrzowi odwołanie dyrektora. Podkreślał, co do zarzutu mobbingu, że nie toczyło i nie toczy się żadne postępowanie przeciwko skarżącej. Tego typu zarzut opiera się na insynuacjach i jak całe postępowanie na niewykazanych dowodowo twierdzeniach organu w ślad za treścią skarg różnych grup pracowników Przedszkola. Co do programu Erasmus podkreślał, że skarżąca, jako dyrektor, nie otrzymała żadnych wyników kontroli wykorzystania tych środków europejskich. Obecnie zaś nie ma wstępu do placówki. Co do postępowania Rzecznika Dyscyplinarnego dla Nauczycieli zwracał uwagę, że w toku jego czynności przesłuchane osoby skarżące nie potwierdzały pod przysięgą stawianych zarzutów. Co do zawieszenia w czynnościach Dyrektora akcentował, że nie toczyło się żadne postępowanie wyjaśniające ani przed pierwszym ani przed drugim zawieszeniem, ani przed organami. Podkreślał brak jakichkolwiek dokumentów w aktach sprawy co do prowadzonej gospodarki finansowej.

Z kolei pełnomocnik organu wnosił i wywodził jak w odpowiedzi na skargę - o oddalenie skargi. Zwracał uwagę, w ślad za zarządzeniem, że pojęcie nagłości, wyjątkowości, szczególności przypadków przy zarzucie mobbingu jest zupełnie inne niż przy innych uchybieniach zarzucanych dyrektorowi przedszkola. Podkreślał, że w postępowaniu dyscyplinarnym przesłuchano tylko 2 nauczycieli, nie przesłuchano pracowników obsługi. Podkreślał, że przed Rzecznikiem Dyscyplinarnym nie toczyło się żadne istotne postępowania wyjaśniające co jest przedmiotem odwołania. O mobbingu Burmistrz zawiadomił policję przed wydaniem zaskarżonego zarządzenia.

Postanowieniem podjętym na rozprawie Sąd zobowiązał pełnomocnika organu do przedłożenia zawiadomienia skierowanego w sprawie mobbingu oraz do przedłożenia uwierzytelnionego odpisu skargi wniesionej przez Wojewodę O., jako organ nadzoru, na zarządzenie Burmistrza K. z dnia [...] - w terminie 7 dni oraz zwrócił się do Rzecznika Dyscyplinarnego dla Nauczycieli przy Wojewodzie O., do przedłożenia akt postępowania wyjaśniającego, zakończonego postanowieniem z dnia [...], nr [...] o umorzeniu postępowania, a w celu wykonania powyższego rozprawę odroczył.

Komisja Dyscyplinarna dla Nauczycieli przy Wojewodzie O. przesłała do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu akta postępowania wyjaśniającego w sprawie A. J.

Pismem procesowym z dnia 19 lipca 2021 r. skarżąca (reprezentowana przez pełnomocnika) podtrzymała podniesione zarzuty i ustosunkowując się do stanowiska organu jako absolutnie niezasadny wskazała argument jakoby wyniki kontroli prowadzonej przez PIP miały stanowić dowód tłumaczący zasadność działań podjętych wobec niej przez organ.

Przy piśmie z dnia 19 lipca 2021 r. Burmistrz przedłożył następujące dokumenty:

- datowane na dzień 19 maja 2020 r. zawiadomienie o możliwości popełnienia przestępstwa przez A. J. wraz z załącznikami,

- datowane na dzień 3 lipca 2020 r. zawiadomienie o możliwości popełnienia przestępstwa przez A. J., wraz z załącznikami,

- pismo z dnia 30 kwietnia 2021 r. zawierające - adresowaną do Komendanta Powiatowego Policji w K. - prośbę o udzielenie informacji,

- odpowiedź na powyższe pismo datowana na dzień 6 maja 2021 r.,

- odpis skargi Wojewody O. z dnia 18 czerwca 2021 r. wraz z załącznikami.

Na rozprawie sądowej w dniu 18 listopada 2021 r. Sąd postanowił, na podstawie art. 106 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dopuścić dowód z dokumentów:

1) wystąpienia Burmistrza K. z dnia 7 stycznia 2021 r. o wydanie opinii w sprawie zamiaru odwołania A. J. ze stanowiska dyrektora Przedszkola,

2) opinii [...] Kuratora Oświaty z dnia 20 stycznia 2021 r. w sprawie zamiaru odwołania dyrektora Przedszkola,

3) skarg:

- członków Rady Pedagogicznej Publicznego Przedszkola nr [...] w K. z dnia 15 kwietnia 2020 r.,

- nauczycieli Przedszkola z dnia 18 kwietnia 2020 r. i z dnia 6 maja 2020 r.,

- pracowników niepedagogicznych z dnia 27 czerwca 2020 r.,

- rodziców dzieci niepełnosprawnych z dnia 16 kwietnia 2020 r.,

4) protokołów z posiedzeń Komisji Skarg, Wniosków i Petycji Rady Miejskiej w K. z dni:

- 3 czerwca 2020 r.;

- 4 czerwca 2020 r.;

- 16 lipca 2020 r.;

- 29 lipca 2020 r.;

- 14 września 2020 r.;

- 29 października 2020 r.

oraz załączonych do nich dokumentów,

5) uchwał Rady Miejskiej w K. w sprawie rozpatrzenia skarg:

- nauczycieli oraz byłych pracowników Publicznego Przedszkola nr [...] w K. (uchwała Nr [...] z dnia [...]);

- rodziców dzieci niepełnosprawnych (uchwała Nr [...] z dnia [...]);

- pracowników niepedagogicznych Publicznego Przedszkola nr [...] w K. (uchwała Nr [...] z dnia [...]),

6) postępowania w przedmiocie zawieszenia dyrektora Przedszkola w pełnieniu obowiązków wraz z decyzjami kończącymi te postępowania i wytworzonych w tym postępowaniu dokumentów,

7) zawiadomienia Burmistrza K. przesłanego do Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego dla Nauczycieli przy Wojewodzie O. oraz akt postępowania wyjaśniającego prowadzonego przez Zastępcę Rzecznika Dyscyplinarnego dla Nauczycieli oraz przez Komisję Dyscyplinarną dla Nauczycieli,

8) wystąpienia Państwowej Inspekcji Pracy Okręgowy Inspektorat Pracy w O. z dnia 13 kwietnia 2021 r. adresowanego do Publicznego Przedszkola nr [...] w K.,

9) pisma Państwowej Inspekcji Pracy Okręgowy Inspektorat Pracy w O. z dnia 16 kwietnia 2021 r. adresowanego do Kancelarii Adwokackiej S. G. reprezentującego grupę osób, w części dotyczącej ogólnych ustaleń kontroli przeprowadzonej od 17 sierpnia 2020 r. oraz ustaleń dotyczących kontroli poszczególnych pracowników Przedszkola,

10) pisma rodziców dzieci uczęszczających do Przedszkola z dnia 4 maja 2021 r.,

11) zawiadomień o możliwości popełnienia przestępstwa z dnia 19 maja 2020 r. i z dnia 3 lipca 2020 r. wraz z załącznikami a także wniosku o informację z dnia 30 kwietnia 2021 r. wraz z odpowiedzią z dnia 6 maja 2021 r.,

12) zapisów płyt CD i DVD załączonych do protokołów posiedzenia Komisji Skarg, Wniosków i Petycji Rady Miejskiej w K. oraz załączonych do skargi,

13) protokołów kontroli Państwowej Inspekcji Sanitarnej w K. z dnia 27 lutego 2017 r. i dnia 29 maja 2018 r.,

14) audytu przeprowadzonego przez Gminę w Przedszkolu za rok 2019,

15) ustaleń Fundacji B w W. koordynującej program ERASMUS + Edukacja Szkolna z dnia 22 lipca 2020 r.,

16) z wyników kontroli doraźnej [...] Kuratora Oświaty w Publicznym Przedszkolu nr [...] w K. z dni 4 i 5 czerwca 2020 r.

Podczas rozprawy, pełnomocnik skarżącej wnosił i wywodził jak w skardze oraz w złożonych pismach procesowych. Akcentował, że zaskarżone zarządzenie narusza obowiązujące przepisy i zawiera szereg nieprawidłowości, które zostały wyartykułowane w skardze. Zwracał uwagę na okoliczność, że przesłana Burmistrzowi uchwała Rady Pedagogicznej Przedszkola wnioskująca o odwołanie skarżącej z funkcji dyrektora nie została podjęta w oparciu o obowiązujący Regulamin Rady Pedagogicznej. Prowadzenie wyjaśnień przez skarżącą w tym względzie doprowadziło do poinformowania jej, że doszło do zmiany Regulaminu Rady Pedagogicznej, a podjęta uchwała oparta została na tym zmienionym Regulaminie. W tym zakresie istotne jest oznaczenie numeru tej uchwały, tj. [...]. Zwraca nadto uwagę, że uchwała Rady Pedagogicznej wnioskująca o odwołanie skarżącej podpisana została przez 7 osób, występujących pod pozycjami 6, 9, 10, 11, 14, 15 i 16 listy obecności z dnia 18 listopada 2020 r., przez nauczycieli, którzy nie mieli możliwości współpracy ze skarżącą, gdyż ta pozostawała w zawieszeniu w pełnieniu swoich obowiązków.

Odnośnie do dopuszczonego dowodu z kontroli PIP podnosił, że kontrola została przeprowadzona kilka miesięcy po odwołaniu skarżącej ze stanowiska. Podnosił, że w jej ocenie załączone wyjaśnienia przez osoby składające skargi i wyjaśnienia do protokołu PIP są nieprecyzyjne, ogólnikowe.

Skarżąca poparła stanowisko procesowe swojego pełnomocnika i dodała, że wszystkie protokoły i kontrole przeprowadzone zostały bez jej udziału. Nie miała możliwości składania wyjaśnień, a o treści protokołów dowiedziała się o wiele później.

Pełnomocnik organu wnosił z kolei o oddalenie skargi. Odnosząc się do stanowiska zaprezentowanego przez pełnomocnika skarżącej co do zmiany Regulaminu Rady Pedagogicznej i podjęcia uchwały wnioskującej o odwołanie skarżącej ze stanowiska wskazał, że nie znajdują one odzwierciedlenia w dokumentach i stanowią wyłącznie interpretacje faktów przez skarżącą. Również w materiale dowodowym brak jest jakichkolwiek wniosków i czynności jakie miałaby podejmować jedna z radnych.

Na podstawie dokumentów dopuszczonych jako dowody w sprawie Sąd dodatkowo, odpowiednio ustalił, że:

1. Na podstawie uchwały Rady Miejskiej w K. z dnia [...], Nr [...] w sprawie rozpoznania skargi nauczycieli oraz byłych pracowników na dyrektor Publicznego Przedszkola nr [...] w K., uchwałą Rada uznała wniesioną skargę za zasadną.

W uzasadnieniu wskazała, że Komisja Skarg, Wniosków i Petycji podczas rozpatrywania tej skargi, na kilku posiedzeniach wysłuchała strony i zgromadziła materiał dowodowy w postaci dokumentów przedstawionych przez strony. Uwzględniając treść skarg złożonych na dyrektor placówki oraz wyjaśnienia nauczycieli i byłych pracowników ustaliła, że:

- dyrektor Publicznego Przedszkola nr [...] w K. obrażała współpracowników na radach pedagogicznych;

- nauczycielki były zmuszane do przekazywania rodzicom nieprawdziwych informacji, m.in. jedna z pracownic powiedziała, że wykonując polecenie dyrektor przekazała rodzicowi informację, że jej syn nie nawiązał relacji z kolegą, z którym był w grupie, a następnie został rozdzielony;

- często dochodziło do sytuacji zamiany L4 na urlop wypoczynkowy;

- pracownica musiała szukać w dużym kontenerze na śmieci paragonu za ubrania, które dyrektor chciała zwrócić.

Są to tylko niektóre zarzuty formułowane w stosunku do dyrektor, a wszystkie te sytuacje zostały potwierdzone przez nauczycieli i pracowników w trakcie posiedzeń Komisji. Komisja skupiła swoje rozważania pod kątem zasadności złożonej skargi, natomiast nie weryfikowała np. przedawnienia się formułowanych zarzutów. Dała wiarę zarzutom formułowanym przez nauczycieli i byłych pracowników Przedszkola ponieważ uważa, że zostały one wskazane przez liczne grono obecnych oraz byłych pracowników. Składane wyjaśnienia były spójne, uzupełniały się i uwiarygodniały się nawzajem. Dyrektor była obecna na posiedzeniu komisji w dniu 4 czerwca 2020 r., na którym tłumaczyła tylko niektóre zaistniałe sytuacje, natomiast co do pozostałych zarzutów zaprzeczała swojej odpowiedzialności lub wskazywała, że nie potwierdza, że taka sytuacja miała miejsce albo że nie pamięta. Komisja w trakcie swojej pracy nie potwierdziła wszystkich zarzutów kierowanych do dyrektor Przedszkola. Swoje stanowisko oparła głównie na wyjaśnieniach złożonych w trakcie posiedzeń komisji oraz złożonych dokumentach. Niepotwierdzenie wszystkich stawianych zarzutów nie było konieczne, ponieważ do uznania skargi nauczycieli i byłych pracowników za zasadną wystarczyło potwierdzenie tylko niektórych stawianych zarzutów.

Rada Miejska w K. wyjaśniła, że przychyliła się do stanowiska Komisji uznając zasadność złożonej skargi.

2. Na podstawie uchwały Rady Miejskiej w K. z dnia [...], Nr [...] w sprawie rozpoznania skargi rodziców dzieci niepełnoprawnych na dyrektor Publicznego Przedszkola nr [...] w K., że uchwałą Rada uznała wniesioną skargę za zasadną.

W uzasadnieniu wskazała, że podczas rozpatrywania niniejszej skargi Komisja na kilku posiedzeniach wysłuchała strony oraz zgromadziła materiał dowodowy w postaci dokumentów przedstawionych przez strony. Ustaliła, że niektóre zarzuty kierowane przez rodziców pod adresem dyrektor Przedszkola zostały potwierdzone przez Kuratorium Oświaty w O. podczas kontroli doraźnej przeprowadzonej w placówce w dniach 4 i 5 czerwca 2020 r. Po kontroli doraźnej wydano odpowiednie zalecenia między innymi aby:

- powoływać zespół wczesnego wspomagania rozwoju dziecka w składzie zgodnym z § 3 ust. 2 rozporządzenia MEN z dnia 24 sierpnia 2017 r. w sprawie organizowania wczesnego wspomagania rozwoju dzieci (Dz. U. z 2017 r. poz. 1635). Został bowiem potwierdzony zarzut rodziców dzieci z niepełnosprawnością w postaci braku psychologa w placówce;

- umieszczać w dziennikach zajęć z zakresu pomocy psychologiczno - pedagogicznej informację, dotyczącą oceny postępów i wniosków w zakresie dalszej pracy z dzieckiem;

- zgodnie z § 11 ust. 3 rozporządzenia MEN z dnia 25 sierpnia 2017 r. w sprawie sposobu prowadzenia przez publiczne przedszkola, szkoły i placówki dokumentacji przebiegu nauczania działalności wychowawczej i opiekuńczej oraz rodzajów tej dokumentacji (Dz. U. z 2017 r. poz. 1646) oraz przekazywać rodzicom kopię indywidualnego programu edukacyjno-terapeutycznego oraz okresowej wielospecjalistycznej oceny funkcjonowania ucznia, co wynika z § 6 ust. 11 i 12 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 9 sierpnia 2017 r. w sprawie warunków organizowania kształcenia, wychowania i opieki dla dzieci i młodzieży z niepełnosprawnością, niedostosowanych społecznie i zagrożonych niedostosowaniem społecznym (Dz. U. z 2017 r., poz. 1578 ze zm.). Został potwierdzony zarzut rodziców dzieci z niepełnosprawnością w postaci braku przekazywania bieżących informacji o funkcjonowaniu dziecka.

Dalej Komisja wskazała, że w przypadku jednego dziecka dochodziło do zmian rehabilitanta i logopedy, co zapewne nie służyło chłopcu. W odniesieniu do zarzutu jednego z prawników placówki, co do braku sali do zajęć Integracji Sensorycznej Komisja uwzględniła wyjaśnienia dyrektor. Inne zarzuty takie jak sprzęt na przedszkolnym placu zabaw, remonty w przedszkolu, zakaz noszenia spódniczek, łamanie zasad BHP nie zostały potwierdzone. Tym samym, Komisja nie potwierdziła wszystkich zarzutów kierowanych do dyrektor Przedszkola przez rodziców dzieci z niepełnosprawnością. Swoje stanowisko oparła głównie na kontroli doraźnej przeprowadzonej przez Kuratorium Oświaty w O., która wykazała nieprawidłowości w tej placówce, ponieważ zostały wydane zalecenia pokontrolne. Zarówno złożone dokumenty, jak i składane wyjaśnienia nie pozostały obojętne dla komisji i stanowiły uzupełnienie podjętej decyzji. Niepotwierdzenie wszystkich stawianych zarzutów nie było natomiast konieczne, ponieważ do uznania skargi za zasadną wystarczyło potwierdzenie tylko niektórych stawianych zarzutów.

Rada Miejska uznając zasadność złożonej skargi przychyliła się do stanowiska Komisji.

3. Na podstawie uchwały Rady Miejskiej w K. z dnia [...], Nr [...] w sprawie rozpoznania skargi pracowników niepedagogicznych na dyrektor Publicznego Przedszkola nr [...] w K., że uchwałą Rada uznała wniesioną skargę za zasadną przychylając się do stanowiska Komisji.

W uzasadnieniu wskazała, że Komisja podczas rozpatrywania skargi wysłuchała strony i uznała, że pracownicy niepedagogiczni potwierdzili, iż dyrektor nadużywała swoich kompetencji miedzy innymi w sytuacjach, gdy zlecała im wykonywanie prac takich jak:

- malowanie ogrodzenia przedszkola, świadkiem czego miał być jeden z radnych;

- prania odzieży;

- układanie fryzury;

- przygotowywanie posiłków.

Są to niektóre zarzuty formułowane w stosunku do dyrektor, ale wszystkie te sytuacje zostały potwierdzone przez pracowników niepedagogicznych. Komisja dała im wiarę ponieważ uważa, że nie jest możliwe wymyślenie tylu różnorodnych sytuacji, potwierdzonych przez dużą grupę osób. Jednocześnie sytuacje do których dochodziło w Przedszkolu na przestrzeni ostatnich lat nie są normalne i nie powinny mieć miejsca. Pomimo, że Komisja nie potwierdziła wszystkich zarzutów kierowanych do dyrektor Przedszkola do uznania skargi za zasadną wystarczyło potwierdzenie tylko niektórych stawianych zarzutów.

4. Na podstawie wystąpienia Państwowej Inspekcji Pracy Okręgowy Inspektorat Pracy w O. (dalej zwanej też PIP) z dnia 13 kwietnia 2021 r. adresowanego do Publicznego Przedszkola nr [...] w K., że Inspektor Pracy po przeprowadzeniu kontroli w dniach 17, 20 i 21 sierpnia oraz 13, 15 i 16 października 2020 r., a także w dniach 4, 25 i 26 lutego oraz 4, 15, 18, 19 i 22 marca 2021 r., wystąpił do Przedszkola o usunięcie szeregu naruszeń stwierdzonych podczas kontroli, w tym m.in. o:

- prowadzenie ewidencji czasu pracy pracowników zgodnie ze stanem faktycznym i w zakresie określonym w przepisach prawa;

- naliczenie i wypłacenie wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych;

- naliczenie i wypłacenie pracownikom pedagogicznym wynagrodzenia za zajęcia opiekuńcze wykonywane w dniu wolnym od pracy;

- zatrudnianie nauczycieli na podstawie umów o pracę zgodnie ze stopniem awansu zawodowego, a na podstawie umów o pracę na czas określony jedynie w przypadkach wyraźnie wskazanych w ustawie Karta Nauczyciela;

- terminowe wypłacenie nauczycielom składników wynagrodzenia, których wysokość może być ustalona jedynie na podstawie już wykonanych prac;

- prawidłowe rozliczanie nauczycielom godzin ponadwymiarowych i zastępstw doraźnych;

- zaniechanie praktyki odrabiania przez nauczycieli w jednym tygodniu zajęć z innego tygodnia, które nie zostałyby zrealizowane z powodu dni ustawowo wolnych od pracy, czy urlopu wypoczynkowego;

- terminowe wypłacanie wynagrodzeń za pracę pracownikom samorządowym;

- przestrzeganie przepisów i zasad bhp oraz zasad współżycia społecznego w zakresie:

nie dopuszczania do pracy pracowników niezdolnych do pracy z powodu choroby, nie udzielania urlopu wypoczynkowego pracownikom w okresie, kiedy są nieobecni w pracy z powodu choroby, nie wydawania pracownikom poleceń służbowych w okresie usprawiedliwionej absencji w pracy;

- zapewnienie pracownikom samorządowym dnia wolnego od pracy w zamian za pracę w szóstym dniu tygodnia wolnym od pracy.

5. Na podstawie pisma PIP z dnia 16 kwietnia 2021 r. adresowanego do Kancelarii Adwokackiej S. G. reprezentującego grupę osób, w części dotyczącej ogólnych ustaleń kontroli przeprowadzonej od 17 sierpnia 2020 r. oraz ustaleń dotyczących kontroli poszczególnych pracowników Przedszkola, że w wyniku przeprowadzonej kontroli dokonano stwierdzenia licznych naruszeń w tym dotyczących m.in. tego, że:

- dyrektor wydawała polecenia służbowe nauczycielom w czasie ich usprawiedliwionej nieobecności w pracy;

- z inicjatywy i za zgodą dyrektora dochodziło do wykonywania pracy przez pracowników w trakcie zwolnienia lekarskiego (1 przypadek) lub do zmiany zwolnienia lekarskiego na urlop wypoczynkowy (2 przypadki);

- w obowiązującym w placówce regulaminie pracy z dnia 17 grudnia 2007 r. stwierdzono nieprawidłowe zapisy dotyczące np. przerw w pracy, sposobu wypłaty wynagrodzeń, zbierania danych osobowych (bezprawnie zobowiązano pracowników do podawania miejsca pobytu w trakcie urlopu wypoczynkowego), dni świątecznych;

- wystąpiły przypadki nieterminowego wypłacania wynagrodzenia nauczycielom z dołu;

- nieterminowo wypłacono wynagrodzenie zasadnicze w przypadku jednej ze skarżących w jednym miesiącu (nieprawidłowość dotyczyła zaniżonej części tego wynagrodzenia);

- nieprawidłowo rozliczono godziny nauczycieli, co powodowało zawyżenie wynagrodzenia za godziny doraźnych zastępstw i godzin ponadwymiarowych lub też zaniżanie tego wynagrodzenia;

- bezprawnie nauczyciele odrabiali zajęcia, które nie zostałyby zrealizowane z powodu dni ustawowo wolnych od pracy lub urlopu wypoczynkowego; powyższe spowodowało zgłoszenie do organu prowadzącego fikcyjnych zastępstw doraźnych;

- nie wypłacono nauczycielom wynagrodzenia za pracę w dniu wolnym od pracy oraz nie wydano w zamian dnia wolnego od pracy;

- ewidencja czasu pracy skarżących w niektórych przypadkach była prowadzona nieprawidłowo;

- w przypadku pracowników samorządowych stwierdzono nieprawidłowe rekompensowanie pracy w szóstym dniu tygodnia wolnym od pracy (udzielano czas wolny w wymiarze godzinowym zamiast wydać cały dzień wolny od pracy);

- istniały nieprawidłowości przy nawiązywaniu i rozwiązywaniu stosunków pracy;

- istniały nieprawidłowości w zakresie szkoleń bhp i badań lekarskich pracowników.

6. Na podstawie pisma z Kuratorium Oświaty w O., z dnia 15 lipca 2020 r., skierowanego do Burmistrza K., że w wyniku kontroli doraźnej przeprowadzonej przez Kuratora Oświaty w Przedszkolu (w dniach 4 i 5 czerwca 2020 r.), dyrektorowi Przedszkola wydano następujące zalecenia:

1) dokonywać okresowej wielospecjalistycznej oceny poziomu funkcjonowania dziecka zgodnie z § 6 ust. 9 i 10 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 9 sierpnia 2017 r. w sprawie warunków organizowania kształcenia, wychowania i opieki dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych, niedostosowanych społecznie i zagrożonych niedostosowaniem społecznym (Dz. U. z 2017 r., poz. 1578 ze zm.);

2) przekazywać rodzicom kopię indywidualnego programu edukacyjno-terapeutycznego oraz okresowej wielospecjalistycznej oceny funkcjonowania ucznia, co wynika z § 6 ust. 11 i 12 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 9 sierpnia 2017 r. w sprawie warunków organizowania kształcenia, wychowania i opieki dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych, niedostosowanych społecznie i zagrożonych niedostosowaniem społecznym (Dz. U. z 2017 r., poz. 1578 ze zm.);

3) zorganizować zajęcia korekcyjno-kompensacyjne dla A. N., zgodnie ze wskazaniami poradni psychologiczno-pedagogicznej, w myśl § 5 pkt 6 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 9 sierpnia 2017 r. w sprawie zasad organizacji i udzielania pomocy psychologiczno-pedagogicznej w publicznych przedszkolach, szkołach i placówkach (Dz. U. z 2017 r., poz. 1591 ze zm.);

4) umieszczać w dziennikach zajęć z zakresu pomocy psychologiczno-pedagogicznej informację, dotyczącą oceny postępów i wniosków w zakresie dalszej pracy z dzieckiem, zgodnie z § 11 ust. 3 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 25 sierpnia 2017 r. w sprawie sposobu prowadzenia przez publiczne przedszkola, szkoły i placówki dokumentacji przebiegu nauczania, działalności wychowawczej i opiekuńczej oraz rodzajów tej dokumentacji (Dz. U. z 2017 r. poz. 1646);

5) powoływać zespół wczesnego wspomagania rozwoju dziecka w składzie zgodnym z § 3 ust. 2 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 24 sierpnia 2017 r. w sprawie organizowania wczesnego wspomagania rozwoju dzieci (Dz. U. z 2017 r. poz. 1635);

6) stosować w usprawiedliwianiu przez rodziców nieobecności dzieci w przedszkolu zapisy Rozdziału VI § 2 ust. 2 pkt 6 Statutu Przedszkola Publicznego nr [...] z [...] w K.;

7) wzmocnić nadzór pedagogiczny nad realizacją współpracy z rodzicami oraz udzielanym im wsparciem w myśl zapisów § 4 ust. 3 pkt 1 oraz § 6 ust. 5 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 9 sierpnia 2017 r. w sprawie zasad organizacji i udzielania pomocy psychologiczno-pedagogicznej w publicznych przedszkolach, szkołach i placówkach (Dz. U. z 2017 r., poz. 1591 ze zm.), a także § 6 ust. 1 pkt 4 i 6 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 9 sierpnia 2017 r. w sprawie warunków organizowania kształcenia, wychowania i opieki dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych, niedostosowanych społecznie i zagrożonych niedostosowaniem społecznym (Dz. U. z 2017 r., poz. 1578 ze zm.);

8) przy ustalaniu oceny dorobku zawodowego nauczyciela za okres stażu zaleca się, zgodnie z art. 9 c ust. 5a pkt 1 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela (Dz. U. z 2019 r. poz. 2215), zasięgać w formie pisemnej opinii rady rodziców;

9) zawiadamiać pisemnie organ prowadzący Przedszkole oraz organ sprawujący nadzór pedagogiczny o terminie i miejscu posiedzenia komisji kwalifikacyjnej dla nauczycieli, ubiegających się o awans na stopień nauczyciela kontraktowego, celem umożliwienia przedstawicielom ww. organów udziału w jej w pracach, zgodnie z art. 9 g ust. 4 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela (Dz. U. z 2019 r. poz. 2215).

7. Na podstawie pisma Kuratora Oświaty z dnia 15 lipca 2020 r., skierowanego do zastępcy dyrektora Przedszkola – K. P., stanowiącego odpowiedź na zastrzeżenia zgłoszone do protokołu kontroli Sąd ustalił, że zalecenia wymienione w pkt 1), 3), 5) i 8) pisma Kuratora z dnia 15 lipca 2020 r. wynikały odpowiednio z tego, iż:

- zarówno w trakcie dwóch dni kontroli, jak również w załącznikach do pisma wnoszącego zastrzeżenia do zaleceń pokontrolnych, nie przedstawiono dokumentów (okresowej wielospecjalistycznej oceny poziomu funkcjonowania ucznia), w których zawarto oceny efektywności pełnego zakresu realizowanego z dzieckiem indywidualnego programu edukacyjno-terapeutycznego, zgodnie z obowiązującym prawem;

- w trakcie kontroli nie przedstawiono dokumentów wskazujących na organizację i realizację zajęć korekcyjno-kompensacyjnych dla A. N., zgodnie z zaleceniami poradni psychologiczno-pedagogicznymi. W trakcie kontroli wicedyrektor przekazała kontrolującym informację, że takie zajęcia nie zostały zorganizowane. Z udostępnionej kontrolerom dokumentacji wynika też (arkusz organizacji przedszkola na rok 2019/2020 wraz aneksami), że dyrektor nie wnioskował do organu prowadzącego o przydzielenie godzin na zorganizowanie zajęć korekcyjno-kompensacyjnych dla tego dziecka;

- na dzień kontroli stwierdzono brak pełnego składu członków zespołu wczesnego wspomagania dziecka, zgodnie z obowiązującym prawem. Po wypowiedzeniu umowy przez NZOZ A dyrektor, mając tę wiedzę, pozostawał przez ponad półtora miesiąca bezczynny i nie podejmował żadnych udokumentowanych działań w kierunku poszukiwania psychologa, czego skutkiem było niepowołanie w Zarządzeniu dyrektora Przedszkola nr [...] z dnia 13 stycznia 2020 r. psychologa w skład zespołu wczesnego wspomagania rozwoju dziecka. Przedstawione dokumenty (maile do Powiatowego Urzędu Pracy w K.) dowodzą, iż dyrektor zgłosił oferty pracy dla psychologa dopiero po 20 stycznia 2020 roku;

- w trakcie kontroli nie przedstawiono dokumentów wskazujących na informowanie rady rodziców o dokonywaniu oceny dorobku zawodowego nauczyciela za okres stażu. Nie udostępniono również w formie pisemnej opinii rady rodziców w związku z ustalaniem takiej oceny nauczyciela. Istniały też niespójności w datach w przypadku oceny dorobku zawodowego pani K. W. Z nadesłanych przez zastępcę dyrektora dokumentów oraz dokumentów udostępnionych w trakcie kontroli jasno wynika, że dyrektor, dokonując w dniu 9 września 2019 r. oceny dorobku zawodowego K. W., nie mógł opierać się o opinię rady rodziców na temat pracy tego nauczyciela, gdyż pismo w tej sprawie do rady rodziców wystosował dopiero 20 września 2019 r., a więc już po dokonaniu oceny dorobku zawodowego tego nauczyciela.

8. Na podstawie protokołu kontroli przeprowadzonej w Przedszkolu, w dniu 27 lutego 2017 r., przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K., nr [...] Sąd ustalił, że podczas tej kontroli nie stwierdzono nieprawidłowości w kontrolowanym zakresie.

9. Na podstawie protokołu kontroli przeprowadzonej w Przedszkolu, w dniu 29 maja 2018 r., przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K., nr [...] Sąd ustalił, że podczas tej kontroli nie stwierdzono nieprawidłowości w kontrolowanym zakresie.

10. Na podstawie decyzji Burmistrza K. z dnia [...], nr [...], że decyzją tą A. J. została zawieszona - z dniem [...] – w pełnieniu obowiązków dyrektora oraz obowiązków nauczyciela Przedszkola.

11. Na podstawie postanowienia Komisji Dyscyplinarnej dla Nauczycieli przy Wojewodzie O. z dnia [...], nr [...], że postanowieniem tym uchylona została decyzja Burmistrza K. z dnia [...], nr [...], o zawieszeniu A. J. w pełnieniu obowiązków dyrektora oraz obowiązków nauczyciela Przedszkola.

12. Na podstawie postanowienia Odwoławczej Komisji Dyscyplinarnej dla Nauczycieli przy Ministrze Edukacji Narodowej z dnia [...], nr [...], że postanowieniem tym uchylone zostało ww. postanowienie Komisji Dyscyplinarnej dla Nauczycieli przy Wojewodzie O. z dnia [...], nr [...].

13. Na podstawie decyzji Burmistrza K. z dnia [...], nr [...], że A. J. decyzją tą ponownie została zawieszona w pełnieniu obowiązków dyrektora oraz obowiązków nauczyciela Przedszkola.

14. Na podstawie postanowienia Komisji Dyscyplinarnej dla Nauczycieli przy Wojewodzie O. z dnia [...], nr [...], że postanowieniem tym uchylona została decyzja Burmistrza K. z dnia [...], nr [...], o zawieszeniu A. J. w pełnieniu obowiązków dyrektora oraz obowiązków nauczyciela Przedszkola.

15. Na podstawie postanowienia Odwoławczej Komisji Dyscyplinarnej dla Nauczycieli przy Ministrze Edukacji Narodowej z dnia [...] (w postanowieniu błędnie oznaczono rok 2020 zamiast 2021), nr [...], że postanowieniem tym uchylone zostało ww. postanowienie Komisji Dyscyplinarnej dla Nauczycieli przy Wojewodzie O. z dnia [...], nr [...].

16. Na podstawie zawiadomienia z dnia 14 października 2020 r., skierowanego przez Burmistrza K. do Komisji Dyscyplinarnej dla Nauczycieli przy Wojewodzie O., że pismem tym Burmistrz zawiadomił Komisję Dyscyplinarną o popełnieniu przez nauczyciela A. J. - pełniącą obowiązki dyrektora Przedszkola, czynów zagrożonych odpowiedzialnością dyscyplinarną, formułując wobec niej na podstawie skarg wniesionych nauczycieli i rodziców następujące zarzuty:

- poniżanie i szykanowanie pracowników Przedszkola poprzez używanie obraźliwych sformułowań oraz zarzucanie pracownikom braku kompetencji oraz wiedzy, obmawianie pracowników w obecności rodziców i współpracowników, lekceważące odnoszenie się do sytuacji rodzinnej pracowników i jej komentowanie w obecności osób trzecich;

- upokorzenie personelu, wysyłanie pracowników do domu celem zmiany stroju, zmuszanie ich do usunięcia dekoracji w obecności gości zaproszonych na jasełka;

- uzależnianie przedłużenia nauczycielom czasowej umowy o pracę od faktu udzielenia wsparcia dla jej wizji funkcjonowania przedszkola;

- przetrzymywanie nauczycieli od godz. 9.00 do późnych godzin wieczornych (godz. 22) po to, żeby wszyscy zgodnie podpisali pozytywną ocenę pracy dyrektora;

- przeprowadzanie indywidualnych rozmów z pracownikami, które były protokołowane przez osoby trzecie, przy czym osoba, z którą przeprowadzono rozmowę nie miała umożliwionego wglądu do treści dokumentu powstałego na podstawie przeprowadzonej rozmowy;

- kwestionowanie w trakcie strajku nauczycieli zasadności akcji strajkowej oraz wywieranie presji na pracowników, aby ci od strajku odstąpili przy wykorzystaniu argumentu dotyczącego możliwego nieprzedłużenia czasowych umów o pracę strajkującym nauczycielom;

- wywieranie presji na pracowników celem zmuszenia ich do zakupu - na własny koszt - książek i materiałów plastycznych na potrzeby przedszkola;

- arogancki stosunek do rodziców i nauczycieli;

- stosowanie zachowań noszących znamiona mobbingu;

- nałożenie na nauczycielki Przedszkola obowiązku sporządzenia konspektów zajęć dla rodziców w związku ze zdalnym nauczaniem dzieci w ramach wychowania przedszkolnego bez wyjaśnienia jak powinien wyglądać jej zdaniem konspekt, aby był krótki, zrozumiały i przydatny rodzicom;

- nauczyciele Przedszkola, wchodzący w skład Rady Pedagogicznej, nie mają realnego wpływu na podejmowanie decyzji przez dyrektora Przedszkola, wszelkie działania narzucane są przez dyrektora Przedszkola, a sugestie pracowników nie są brane pod uwagę, głosowania są przeprowadzane pod przymusem;

- narzucenie nauczycielom obowiązkowego udziału w spotkaniach Rady Rodziców, które odbywają się zazwyczaj po zajęciach przedszkolnych przed posiedzeniem Rady Pedagogicznej, w wyniku czego pracownicy niejednokrotnie byli zmuszeni do przebywania na terenie miejsca pracy od rana do późnych godzin wieczornych;

- ustalenie z nauczycielami, że spotkania Rad Pedagogicznych odbywać się będą w czwartki, po czym kilkukrotne zlekceważenie tego terminu;

- nieudostępnienie nauczycielom do wglądu protokołów posiedzeń Rady Pedagogicznej, w tym do zapisów o podjętych przez Radę Pedagogiczną uchwałach;

- wypisanie nauczycielom urlopu pomimo braku wniosku nauczycieli;

- nieprawidłowa organizacja pracy;

- zobowiązywanie pracowników do wykonywania pracy w dni wolne od pracy w związku z organizowanymi przedsięwzięciami/wydarzeniami o charakterze wychowawczym i sportowo-rekreacyjnym (np. olimpiada przedszkolaka, piknik rodzinny, jarmark, turniej piłki nożnej) bez możliwości otrzymania wynagrodzenia lub dnia wolnego do wykorzystania w innym terminie;

- słowne atakowanie rodziców;

- niezapewnienie od września 2019 r. pełnej obsady nauczycieli wspomagających, posiadających odpowiednie kwalifikacje, dla grup integracyjnych;

- częste zmiany opiekunów i terapeutów dla dzieci autystycznych i dzieci z innymi niepełnosprawnościami;

- wprowadzenie ograniczeń w korzystaniu z pomocy dydaktycznych do pracy z dziećmi niepełnosprawnymi;

- zakup dodatkowych sprzętów na plac zabaw przy przedszkolu, podczas gdy sale terapeutyczne nie są odpowiednio przystosowane do prowadzonych tam terapii;

- sprzęt zakupiony na plac zabaw od września 2019 r. przez kilka miesięcy stał na terenie przedszkola niezamontowany;

- pomimo próśb rodziców zlecanie różnych prac remontowych podczas pobytu dzieci w przedszkolu mimo, że dzieci z zaburzeniami rozwoju mają często nadwrażliwość słuchową, co powodowało sytuacje stresowe u dzieci z autyzmem, które w większości przypadków są nadwrażliwe na hałas;

- lekceważący stosunek względem potrzeb zgłaszanych przez rodziców dzieci niepełnosprawnych;

- nieprawidłowa komunikacja pomiędzy dyrektorem Przedszkola, a rodzicami dzieci niepełnosprawnych w zakresie rozpoznawania i zabezpieczania potrzeb dzieci;

- polecanie pracownikom niepedagogicznym wykonywanie prac niezwiązanych w żadnym razie z realizacją ich obowiązków pracowniczych, a dotyczących wyłącznie spraw prywatnych dyrektora, tj. przygotowywanie posiłków dla dyrektora, pranie i prasowanie odzieży dyrektora, wożenie do domu;

- polecanie pracownikom niepedagogicznym wykonywanie ciężkich prac fizycznych, ponad ich siły lub w niesprzyjających wysiłkowi fizycznemu warunkach atmosferycznych (upał);

- poniżanie pracowników i wydawanie im polecenia, których wykonanie było uwłaczające dla godności pracownika.

17. Na podstawie postanowienia Rzecznika Dyscyplinarnego dla Nauczycieli przy Wojewodzie O. z dnia [...], nr [...], że postanowieniem tym umorzono postępowanie wyjaśniające wszczęte wobec A. J., na polecenie [...] Kuratora Oświaty w związku z zawiadomieniem Burmistrza K. skierowanym do Komisji Dyscyplinarnej dla Nauczycieli przy Wojewodzie O., a to wobec nie potwierdzenia sytuacji, które miałyby znamiona uchybienia godności zawodu nauczyciela lub obowiązkom, o których mowa w art. 6 Karty Nauczyciela.

18. Na podstawie postanowienia Komisji Dyscyplinarnej dla Nauczycieli przy Wojewodzie O., z dnia [...], nr [...], że postanowieniem tym utrzymane zostało w mocy postanowienie Rzecznika Dyscyplinarnego dla Nauczycieli przy Wojewodzie O. z dnia [...], nr [...], umarzające postępowanie wyjaśniające wszczęte wobec A. J.

19. Na podstawie zawiadomień o możliwości popełnienia przestępstwa z dnia 19 maja 2020 r. i z dnia 3 lipca 2020 r., złożonych przez Burmistrza K. do Komendy Powiatowej Policji w K., jego wniosku o informację o sprawie z dnia 30 kwietnia 2021 r. oraz odpowiedzi Komendy Powiatowej Policji w K. dnia 6 maja 2021 r., że Burmistrz K. dokonał zawiadomienia o możliwości popełnienia przestępstw przez A. J., pełniącą funkcję dyrektora Przedszkola, które to zgodnie z zawiadomieniem z dnia 19 maja 2020 r. miało polegać na przywłaszczeniu pieniędzy i nieudzielaniu urlopów wypoczynkowych podległym pracownikom w czasie dla nich dogodnym a z dnia 3 lipca 2020 r. na mobbingu. Do daty podjęcia zaskarżonego zarządzenia nie przedstawiono skarżącej w postępowaniu karnym żadnych zarzutów i toczy się postępowanie w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje:

Skarga podlegała oddaleniu.

I. Zgodnie z przepisem art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 2021, poz. 137 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury zasad współżycia społecznego czy słuszności. Badana jest wyłącznie zgodność z prawem (legalność) aktu administracyjnego, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa do zaistniałego stanu faktycznego, trafność ich wykładni oraz prawidłowość przyjętej procedury.

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, dalej też P.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie a kontrola obejmuje także akty organów jednostek samorządu terytorialnego inne niż akty prawa miejscowego w sprawach z zakresu administracji publicznej (zob. art. 3 § 2 pkt 5 i 6 P.p.s.a.).

Na podstawie art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

II. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym nie budzi wątpliwości, że powołanie lub odwołanie dyrektora szkoły, przedszkola i innej placówki oświatowej, dla której organem prowadzącym jest gmina, jest sprawą administracyjną, a wydawany w tym przedmiocie akt powinien przyjąć formę zarządzenia wójta (burmistrza, prezydenta miasta), należącego do katalogu określonego w art. 3 § 2 pkt 6 P.p.s.a. Jest to akt władczy o charakterze personalnym w sprawie należącej do zakresu zadań publicznych (zob. uchwałę 7 sędziów NSA z 16 grudnia 1996 r., sygn. akt OPS 6/96, dostępną na stronie Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl, podobnie jak wszystkie pozostałe orzeczenia). Przy tym rozpoznawana sprawa nie dotyczy dochodzenia przez stronę skarżącą indywidualnych roszczeń pracowniczych, dla których właściwym jest sąd powszechny - sąd pracy.

Przedmiotem kontroli Sądu administracyjnego jest zgodność z prawem aktu organu jednostki samorządu terytorialnego, innego niż akt prawa miejscowego, podjętego z zakresu administracji publicznej.

W przypadku uwzględnienia wniesionej skargi na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 P.p.s.a., sąd administracyjny - stosownie do art. 147 § 1 P.p.s.a. - stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności. Przez skutecznie wniesioną skargę rozumieć należy skargę wniesioną przez uprawniony podmiot z zachowaniem wymogów formalnych.

W niniejszej sprawie wymogi formalne wniesienia skargi zostały spełnione. Zgodnie z art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. 2020 r. poz. 713) dalej też: u.s.g., każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego.

Strona skarżąca posiadała legitymację do zaskarżenia zarządzenia organu gminy w sprawie odwołania jej ze stanowiska dyrektora Przedszkola. Akt odwołujący daną osobę ze stanowiska dyrektora przed upływem kadencji dotykał wprost jej uprawnień, mających swe źródło w przepisach prawa administracyjnego.

Z tego względu przyjąć należy, że taka osoba ma własny interes prawny do skarżenia do sądu administracyjnego aktu odwołującego ze stanowiska dyrektora placówki (por. wyrok NSA z 9 grudnia 2008 r., sygn. akt I OSK 637/08).

III. W sprawie znaczenie ma wykładnia dokonana przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia z 3 września 2013 r., sygn. akt I OSK 1157/13 wydanym na tle art. 106 § 3 P.p.s.a.

Nie akceptując poglądu WSA w Opolu wyrażonego w sprawie II SA/Op 60/13, odnośnie braku podstaw do przeprowadzenia postępowania dowodowego w toku postępowania sądowego Naczelny Sąd Administracyjny zauważył, że ograniczenia dowodowe nie dotyczą kontroli przez sąd administracyjny działań lub zaniechań organów administracji publicznej w postępowaniu w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania albo akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej bądź akty jednostek samorządu terytorialnego i ich związków inne niż określone w punkcie 5 § 2 art. 3 P.p.s.a. podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej a takim jest zaskarżone zarządzenie organu prowadzącego placówkę w K.

Według wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego sygn. akt I OSK 1157/13 w wymienionych postępowaniach sąd administracyjny I instancji nie przeprowadza co do zasady kontroli ustaleń dokonanych przez właściwy organ w sposób zgodny z regułami obowiązującymi w zwykłej procedurze administracyjnej, lecz dokonuje ustaleń faktów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy z punktu widzenia kontroli zaskarżonego aktu lub czynności.

Zarządzenie Burmistrza, w przeciwieństwie do postępowań zakończonych decyzją administracyjną, nie zapadło w wyniku przeprowadzenia przez organ postępowania rozpoznawczego, zgodnie z regułami obowiązującymi w procedurze administracyjnej.

Uzasadnienie zarządzenia w istocie zawiera twierdzenia o faktach, które organ uznał za przemawiające za skorzystaniem z trybu odwołania z art. 64 ust. 1 punkt 2 ustawy Prawo oświatowe. Dlatego także druga strona może skutecznie – zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego - podnosić twierdzenia o faktach bądź przedkładać dowody w zakresie istotnym dla rozstrzygnięcia sprawy, także przed sądem administracyjnym, co też w niniejszej sprawie miało miejsce. Z tego prawa skarżąca skorzystała a Sąd wnioskowane dowody dopuścił w całości w ramach zasady równości broni.

Według powołanego wyżej wyroku NSA Sąd I instancji nie może pominąć w postępowaniu ze skargi odwołanego dyrektora dokumentów urzędowych bądź odpisów dokumentów urzędowych pochodzących od właściwych organów państwowych, które wypowiedziały się odmiennie niż to przyjął organ prowadzący w zaskarżonym zarządzeniu. Dopiero prawidłowe ustalenia dotyczące faktów istotnych dla rozstrzygnięcia kontrolowanej sprawy mogą pozwolić na prawidłowa ocenę czy liczba a zwłaszcza ciężar zarzutów przemawiały za zastosowaniem w tamtym konkretnym przypadku i dacie rozstrzygania art. 38 ust. 1 pkt. 2 uso, obecnie art. 64 ust. 1 punkt 2 ustawy Prawo oświatowe.

Realizując tak zaprezentowaną wykładnię przepisów art. 106 § 3 P.p.s.a. w związku z art. 3 § 1 i art. 141 § 4 P.p.s.a. dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 3 września 2013 r., sygn. akt I OSK 1157/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając sprawę przeprowadził dowody z dokumentów oraz orzeczeń zawartych w aktach między innymi Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego dla Nauczycieli i Komisji Odwoławczej przy Wojewodzie O., Komisji Odwoławczej przy MEN, PSSE w K., Okręgowego Inspektora Pracy w O., i wyników kontroli doraźnej przeprowadzonej przez Gminę K., wizyty monitorującej Fundacji B w W. i innych instytucji wymienionych w postanowieniu dowodowym Sądu .

Wyniki tych postępowań Sąd omówił w części ustaleń faktycznych uzasadnienia.

IV. Przeprowadzone dodatkowo przez Sąd czynności dowodowe spowodowały sytuację, w której Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w rozpatrywanej sprawie nie jest związany tylko treścią uzasadnienia zaskarżonego zarządzenia. Sąd nie jest ograniczony uzasadnieniem zarządzenia Burmistrza w tym sensie, iż zgodnie z art. 106 § 3 P.p.s.a. mógł z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów (i tylko z dokumentów). Sąd natomiast nie mógł weryfikować postępowania organu i Rady Miejskiej poprzez ponowne przesłuchanie strony i świadków składanych w postępowaniu administracyjnym przed Komisją Rady Miejskiej, w zakresie nadzoru pedagogicznego i w postępowaniu dyscyplinarnym przed organami oświatowymi na okoliczność treści ich zeznań złożonych w tamtych postępowaniach.

Oznacza to, że Sąd obecnie rozpoznający sprawę mógł ocenić zarzuty postawione w zarządzeniu organu prowadzącego w oparciu o szerszy materiał dowodowy, w tym wypadku o wyniki kontroli i ustaleń ujawnionych także po dacie wydania zarządzenia np. kontroli Inspekcji Pracy.

Po tak przeprowadzonym postępowaniu dowodowym zdaniem Sądu treści zarządzenia o odwołaniu skarżącej znajdują potwierdzenie w zebranym materiale dowodowym i mogą być podstawą zastosowania art. 66 ust. 1 pkt. 2 ustawy. Organ ustalił przewinienia będące wynikiem oczywistego i rażącego zaniedbywania obowiązków i takiego naruszania przepisów oświatowych, pracowniczych i finansowych, które dyskwalifikują natychmiast stronę skarżącą jako kierownika jednostki oświatowej, powodując jednocześnie destabilizację funkcji dydaktycznej, wychowawczej i oświatowej placówki. Są to zdarzenia - choć oczywiście nie wszystkie - o wyjątkowym, charakterze, wykraczające w oczywisty sposób poza bieżące rutynowe działania i których wyjątkowość nakazywała niezwłoczne odsunięcie dyrektora od pełnionej funkcji.

V. Odwołanie nauczyciela ze stanowiska kierowniczego w przedszkolu, dla którego organem prowadzącym jest gmina, następuje w formie zarządzenia organu gminy. Odwołanie to ma charakter kompetencji władczej, przysługującej organowi na podstawie przepisów prawa administracyjnego, związanej z wykonywaniem publicznoprawnych zadań w zakresie oświaty. Dlatego też mimo, że ma ono charakter personalny, nie jest aktem prywatnoprawnym, gdyż obsada stanowiska dyrektora jest formą zarządzania szkołą publiczną, co wchodzi w zakres administrowania sprawami publicznymi. Nie oznacza to jednak, że organ prowadzący ma pełną swobodę w tym względzie.

Przepisy u.s.g. przewidują dwa rodzaje naruszeń prawa, które mogą być wywołane przez organy gminy przy wydawaniu aktów innych niż decyzje administracyjne. Mogą być to naruszenia istotne lub nieistotne (art. 91 u.s.g.). Zgodnie z normą wyrażoną w art. 91 ust. 1 zdanie pierwsze u.s.g. uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne. W przypadku nieistotnego naruszenia prawa organ nadzoru nie stwierdza nieważności uchwały lub zarządzenia, ograniczając się do wskazania, iż uchwałę lub zarządzenie wydano z naruszeniem prawa (art. 91 ust. 4 u.s.g.).

Za istotne naruszenie procedury uznawane jest w szczególności np. brak uzasadnienia aktu wydawanego w ramach tzw. uznania administracyjnego. Art. 66 ustawy Prawo oświatowe, który uprawnia do odwołania ze stanowiska dyrektora szkoły nie wprowadza w tym względzie obowiązku. Jednak na uznaniowy charakter odwołania wskazuje w szczególności użyty przez ustawodawcę w art. 66 ust. 1 pkt 2 ustawy zwrot "może odwołać".

W świetle zasady demokratycznego państwa prawnego i adresowanego do wszystkich organów władzy publicznej nakazu działania na podstawie i w granicach prawa (art. 2 i art. 7 Konstytucji RP) niedopuszczalne jest podejmowanie aktów władzy publicznej - w tym aktów organów jednostek samorządu terytorialnego - bez ujawnienia przyczyn przemawiających za konkretnym rozstrzygnięciem

Wymóg działania na podstawie prawa, w połączeniu z zasadą zaufania, rodzi po stronie organów władzy publicznej obowiązek motywowania jej rozstrzygnięć. Ponadto, obowiązek powyższy jest elementem zasady jawności działania władzy publicznej, będąc zaliczanym do standardów demokratycznego państwa prawnego (por. wyrok NSA z 14 lutego 2013 r., sygn. akt II OSK 2522/12).

Skoro zaś przepis ten przewiduje możliwość odwołania tylko w przypadkach szczególnie uzasadnionych, oznacza to, że zarówno ocena, jak i uznanie organu, który powierzył nauczycielowi stanowisko kierownicze, a następnie zamierza odwołać go z tej funkcji, nie mogą mieć charakteru dowolnego ani arbitralnego, lecz powinny być dokładnie oraz szczegółowo wywiedzione i umotywowane w uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia, tak aby ów wywód i argumentacja prawna mogły podlegać wnikliwej analizie zarówno organu nadzoru, jak i sądu (por. wyrok NSA z dnia 27 września 2012 r., sygn. akt I OSK 1386/12).

VI. Na potrzeby niniejszego uzasadnienia konieczne jest już na początku jedno zastrzeżenie. Wobec regulacji tak ustawy o systemie oświaty, ustawy Prawo oświatowe jak i aktów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw używane w tekście określenia: "dyrektor szkoły", "dyrektor przedszkola" czy "dyrektor placówki" są praktycznie tożsame, bo w wielu zapisach normatywnych ustawodawca używając pojęcia "szkoła" odnosi je automatycznie do "przedszkola" lub "placówki oświatowej" (np. art. 3 pkt 2 Karty Nauczyciela lub art. 4 pkt 1 Prawa oświatowego), tak jak dyrektor szkoły do dyrektora przedszkola (placówki).

VII. W sprawie miały zastosowanie powołane przez organ przepisy ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela (Dz. U. z 2019 r., poz. 967 ze zm.) dalej też: Karta Nauczyciela oraz ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (Dz. U. z 2020 r., poz. 910 ze zm.) dalej też: Prawo oświatowe lub ustawa, a także ustawy z 28 marca 1990 o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2020 r. poz. 713) dalej też: u.s.g.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 Karty Nauczyciela ustawie podlegają nauczyciele, wychowawcy i inni pracownicy pedagogiczni zatrudnieni w publicznych przedszkolach, szkołach i placówkach oraz placówkach doskonalenia nauczycieli działających na podstawie ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe (obecnie Dz. U. z 2021 r. poz. 1082), z zastrzeżeniem ust. 2 pkt 1a, 1b oraz pkt 2 lit. a.

Zgodnie z art. 3 pkt 1 i pkt 2 Karty Nauczyciela ilekroć w ustawie jest mowa o:

1) nauczycielach bez bliższego określenia - rozumie się przez to nauczycieli, wychowawców i innych pracowników pedagogicznych zatrudnionych w przedszkolach, szkołach i placówkach wymienionych w art. 1 ust. 1;

2) szkołach bez bliższego określenia - rozumie się przez to przedszkola, szkoły i placówki oraz inne jednostki organizacyjne wymienione w art. 1 ust. 1, a także odpowiednio ich zespoły.

W myśl art. 6a ust. 1 Karty Nauczyciela praca nauczyciela, z wyjątkiem pracy nauczyciela stażysty, podlega ocenie. Ocena pracy nauczyciela może być dokonana w każdym czasie, nie wcześniej jednak niż po upływie roku od dokonania oceny poprzedniej lub oceny dorobku zawodowego, o której mowa w art. 9c ust. 5a, z inicjatywy dyrektora szkoły lub na wniosek:

1) nauczyciela;

2) organu sprawującego nadzór pedagogiczny, a w przypadku nauczycieli placówek doskonalenia nauczycieli - kuratora oświaty;

3) organu prowadzącego szkołę;

4) rady szkoły;

5) rady rodziców (...);

Ocena pracy dyrektora szkoły dotyczy stopnia realizacji obowiązków określonych w art. 6 i art. 7 oraz w art. 68 ust. 1, 5 i 6 ustawy - Prawo oświatowe, a w przypadku realizowania przez dyrektora szkoły zajęć dydaktycznych, wychowawczych i opiekuńczych - także obowiązków określonych w art. 42 ust. 2 oraz w art. 5 ustawy - Prawo oświatowe (art. 6a ust. 1f);

Na ocenę pracy nauczyciela i dyrektora szkoły nie mogą mieć wpływu jego przekonania religijne i poglądy polityczne, a także odmowa wykonania przez niego polecenia służbowego, gdy odmowa taka wynikała z uzasadnionego przekonania, że wydane polecenie było sprzeczne z dobrem ucznia albo dobrem publicznym (art. 6a ust. 1g). (...)

W myśl art. 6a ust. 6 Karty Nauczyciela oceny pracy dyrektora szkoły, nauczyciela, któremu czasowo powierzono pełnienie obowiązków dyrektora szkoły, oraz nauczyciela pełniącego w zastępstwie obowiązki dyrektora szkoły przez okres co najmniej 6 miesięcy dokonuje organ sprawujący nadzór pedagogiczny w porozumieniu z organem prowadzącym szkołę, a w przypadku gdy organ prowadzący szkołę jest jednocześnie organem sprawującym nadzór pedagogiczny - oceny dokonuje ten organ. W przypadku placówek doskonalenia nauczycieli oceny pracy dyrektora placówki doskonalenia nauczycieli, nauczyciela, któremu czasowo powierzono pełnienie obowiązków dyrektora placówki doskonalenia nauczycieli, oraz nauczyciela pełniącego w zastępstwie obowiązki dyrektora placówki doskonalenia nauczycieli przez okres co najmniej 6 miesięcy dokonuje kurator oświaty w porozumieniu z organem prowadzącym placówkę.

Organ, o którym mowa w ust. 6, dokonuje oceny pracy dyrektora szkoły, nauczyciela, któremu czasowo powierzono pełnienie obowiązków dyrektora szkoły, oraz nauczyciela pełniącego w zastępstwie obowiązki dyrektora szkoły przez okres co najmniej 6 miesięcy po zasięgnięciu opinii rady szkoły i zakładowych organizacji związkowych działających w tej szkole (art. 6a ust. 7);

Do oceny pracy, o której mowa w ust. 6, przepisy ust. 1, 2, 2b, 4, 8 i 8a stosuje się odpowiednio (art. 6a ust. 7a);

Ocenę pracy ustala się po zapoznaniu nauczyciela z jej projektem oraz wysłuchaniu jego uwag i zastrzeżeń (art. 6a ust. 8).

Zgodnie z art. 7 Karty Nauczyciela szkołą kieruje dyrektor, który jest jej przedstawicielem na zewnątrz, przełożonym służbowym wszystkich pracowników szkoły, przewodniczącym rady pedagogicznej. Dyrektor sprawuje opiekę nad dziećmi i młodzieżą uczącą się w szkole.

2. Dyrektor szkoły odpowiedzialny jest w szczególności za:

1) dydaktyczny i wychowawczy poziom szkoły;

2) realizację zadań zgodnie z uchwałami rady pedagogicznej i rady szkoły, podjętymi w ramach ich kompetencji stanowiących, oraz zarządzeniami organów nadzorujących szkołę;

3) tworzenie warunków do rozwijania samorządnej i samodzielnej pracy uczniów i wychowanków;

4) zapewnienie pomocy nauczycielom w realizacji ich zadań i ich doskonaleniu zawodowym;

5) zapewnienie w miarę możliwości odpowiednich warunków organizacyjnych do realizacji zadań dydaktycznych i opiekuńczo-wychowawczych;

6) zapewnienie bezpieczeństwa uczniom i nauczycielom w czasie zajęć organizowanych przez szkołę. (...)

Zgodnie z art. 17 ust. 1 Karty Nauczyciela zasady powierzania stanowisk kierowniczych w szkole określają odrębne przepisy.

Zgodnie z zapisami Rozdziału 10 Karty Nauczyciela "Odpowiedzialność dyscyplinarna", w szczególności art. 75 ust. 1 nauczyciele podlegają odpowiedzialności dyscyplinarnej za uchybienia godności zawodu nauczyciela lub obowiązkom, o których mowa w art. 6.

Zgodnie z art. 77 ust. 1 Karty Nauczyciela w sprawach dyscyplinarnych nauczycieli orzekają komisje dyscyplinarne:

1) w pierwszej instancji:

a) komisja dyscyplinarna przy wojewodzie właściwa dla nauczycieli wszystkich szkół funkcjonujących na terenie województwa,

b) komisja dyscyplinarna przy ministrze właściwym do spraw oświaty i wychowania właściwa dla nauczycieli, o których mowa w art. 1 ust. 2 pkt 1a;

2) w drugiej instancji:

a) odwoławcza komisja dyscyplinarna przy ministrze właściwym do spraw oświaty i wychowania,

b) odwoławcza komisja dyscyplinarna przy ministrze właściwym do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego.

Zgodnie z art. 85t ust. 1 Karty Nauczyciela dyrektor szkoły może zawiesić w pełnieniu obowiązków nauczyciela, a organ prowadzący szkołę - nauczyciela pełniącego funkcję dyrektora szkoły, przeciwko któremu wszczęto postępowanie karne lub złożono wniosek o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego, jeżeli ze względu na powagę i wiarygodność wysuniętych zarzutów celowe jest odsunięcie nauczyciela od wykonywania obowiązków w szkole. W sprawach niecierpiących zwłoki nauczyciel i nauczyciel pełniący funkcję dyrektora szkoły mogą być zawieszeni przed złożeniem wniosku o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego. (...)

3. Nauczyciel i nauczyciel pełniący funkcję dyrektora szkoły zostają z mocy prawa zawieszeni w pełnieniu obowiązków w razie ich tymczasowego aresztowania lub w razie pozbawienia ich wolności w związku z postępowaniem karnym.

4. Zawieszenie w pełnieniu obowiązków nie może trwać dłużej niż 6 miesięcy, chyba że przeciwko nauczycielowi lub nauczycielowi pełniącemu funkcję dyrektora szkoły toczy się jeszcze postępowanie karne lub postępowanie dyscyplinarne, w związku z którym nastąpiło zawieszenie.

5. Od decyzji o zawieszeniu w pełnieniu obowiązków odpowiednio nauczycielowi albo nauczycielowi pełniącemu funkcję dyrektora szkoły przysługuje odwołanie do komisji dyscyplinarnej pierwszej instancji, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji, za pośrednictwem odpowiednio dyrektora szkoły albo organu prowadzącego szkołę.

6. Komisja dyscyplinarna pierwszej instancji rozpatruje odwołanie od decyzji o zawieszeniu w pełnieniu obowiązków w składzie 3 członków, na posiedzeniu niejawnym, które powinno odbyć się w terminie 7 dni od dnia otrzymania odwołania. Art. 82 stosuje się odpowiednio.

7. Komisja dyscyplinarna pierwszej instancji wydaje postanowienie o utrzymaniu w mocy lub uchyleniu decyzji o zawieszeniu w pełnieniu obowiązków.

8. Komisja dyscyplinarna pierwszej instancji uchyla decyzję o zawieszeniu w pełnieniu obowiązków, jeżeli w toku postępowania wyjaśniającego nie został uprawdopodobniony zarzut uchybienia godności zawodu lub obowiązkom nauczyciela, o których mowa w art. 6, a także gdy rzecznik dyscyplinarny przy komisji dyscyplinarnej pierwszej instancji wniósł o wymierzenie kary, o której mowa w art. 76 ust. 1 pkt 1, i jednocześnie ze względu na powagę i wiarygodność zarzutów niecelowe jest odsunięcie odpowiednio nauczyciela albo nauczyciela pełniącego funkcję dyrektora szkoły od wykonywania obowiązków w szkole.

9. Na postanowienie komisji dyscyplinarnej pierwszej instancji organowi, który wydał decyzję o zawieszeniu w pełnieniu obowiązków, nauczycielowi albo nauczycielowi pełniącemu funkcję dyrektora szkoły służy zażalenie do odwoławczej komisji dyscyplinarnej w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia, za pośrednictwem komisji, która wydała postanowienie.

10. Odwoławcza komisja dyscyplinarna rozpatruje odwołanie od decyzji o zawieszeniu w pełnieniu obowiązków w składzie 3 członków, na posiedzeniu niejawnym, które powinno odbyć się w terminie 14 dni od dnia otrzymania odwołania. Art. 82 stosuje się odpowiednio.

11. Postanowienie odwoławczej komisji dyscyplinarnej jest ostateczne.

Z kolei zgodnie z zapisami ustawy Prawo oświatowe, Rozdział 3 "Zarządzanie szkołami i placówkami publicznymi" kurator oświaty i organ prowadzący dysponują następującymi środkami nadzoru.

Zgodnie z art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy kurator oświaty, w imieniu wojewody, wykonuje zadania i kompetencje w zakresie oświaty określone w ustawie i przepisach odrębnych na obszarze województwa, a w szczególności sprawuje nadzór pedagogiczny nad publicznymi i niepublicznymi przedszkolami, innymi formami wychowania przedszkolnego, szkołami, placówkami oraz kolegiami pracowników służb społecznych, które znajdują się na obszarze danego województwa, z zastrzeżeniem art. 53 ust. 2a.

Zgodnie z art. 55 ust. 1-8 ustawy nadzór pedagogiczny polega na:

1) obserwowaniu, analizowaniu i ocenianiu przebiegu procesów kształcenia i wychowania oraz efektów działalności dydaktycznej, wychowawczej i opiekuńczej oraz innej działalności statutowej szkół i placówek;

2) ocenianiu stanu i warunków działalności dydaktycznej, wychowawczej i opiekuńczej oraz innej działalności statutowej szkół i placówek;

3) udzielaniu pomocy szkołom i placówkom, a także nauczycielom w wykonywaniu ich zadań dydaktycznych, wychowawczych i opiekuńczych;

4) inspirowaniu nauczycieli do poprawy istniejących lub wdrożenia nowych rozwiązań w procesie kształcenia, przy zastosowaniu innowacyjnych działań programowych, organizacyjnych lub metodycznych, których celem jest rozwijanie kompetencji uczniów.

W zakresie wymienionym w ust. 1 pkt 1 i 2 nadzorowi podlega w szczególności:

1) posiadanie przez nauczycieli wymaganych kwalifikacji do prowadzenia przydzielonych im zajęć;

2) realizacja podstaw programowych i ramowych planów nauczania;

3) przestrzeganie zasad oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów oraz przeprowadzania egzaminów, a także przestrzeganie przepisów dotyczących obowiązku szkolnego oraz obowiązku nauki;

4) przestrzeganie statutu szkoły lub placówki;

5) przestrzeganie praw dziecka i praw ucznia oraz upowszechnianie wiedzy o tych prawach;

6) zapewnienie uczniom bezpiecznych i higienicznych warunków nauki, wychowania i opieki.

Nauczyciele, o których mowa w art. 60 ust. 8, wykonujący czynności z zakresu nadzoru pedagogicznego mają prawo:

1) wstępu do szkół i placówek;

2) wglądu do prowadzonej przez szkołę lub placówkę dokumentacji dotyczącej przebiegu nauczania, wychowania i opieki oraz organizacji pracy;

3) wglądu do znajdujących się w szkole lub placówce dokumentów nauczycieli potwierdzających kwalifikacje do prowadzenia przydzielonych im zajęć oraz dokumentów osób, o których mowa w art. 15, potwierdzających przygotowanie do prowadzenia danych zajęć;

4) udziału w posiedzeniu rady pedagogicznej, po uprzednim powiadomieniu dyrektora szkoły;

5) wstępu w charakterze obserwatora na zajęcia dydaktyczne, wychowawcze, opiekuńcze i inne zajęcia organizowane przez szkołę lub placówkę;

6) przeprowadzania badań służących ocenie efektywności działalności dydaktycznej, wychowawczej oraz opiekuńczej szkół i placówek.

Nauczyciele, o których mowa w art. 60 ust. 8, mogą wydawać dyrektorom szkół i placówek zalecenia wynikające z przeprowadzonych czynności wraz z terminem ich realizacji.

Dyrektor szkoły lub placówki, w terminie 7 dni od dnia otrzymania zaleceń, o których mowa w ust. 4, może zgłosić wobec nich zastrzeżenia do organu sprawującego nadzór pedagogiczny.

Dyrektor szkoły lub placówki, w terminie 30 dni od dnia otrzymania zaleceń, o których mowa w ust. 4, a w przypadku wniesienia zastrzeżeń zgodnie z ust. 5 - w terminie 30 dni od dnia otrzymania pisemnego zawiadomienia o nieuwzględnieniu zastrzeżeń, jest obowiązany powiadomić:

1) organ sprawujący nadzór pedagogiczny o sposobie realizacji zaleceń;

2) organ prowadzący szkołę lub placówkę o otrzymanych zaleceniach oraz o sposobie ich realizacji.

W razie stwierdzenia istotnych uchybień w działalności szkoły lub placówki, organ sprawujący nadzór pedagogiczny niezależnie od środków, o których mowa w ust. 4, zawiadamia o stwierdzonych uchybieniach organ prowadzący szkołę lub placówkę.

Organ sprawujący nadzór pedagogiczny może wydawać organowi prowadzącemu szkołę lub placówkę zalecenia wynikające z czynności nadzoru. Przepisy ust. 5 i 6 stosuje się odpowiednio.

W myśl art. 56 ust. 1 ustawy, jeżeli szkoła lub placówka albo organ prowadzący prowadzi działalność z naruszeniem przepisów niniejszej ustawy lub ustawy o systemie oświaty albo rozporządzeń wydanych na ich podstawie, organ sprawujący nadzór pedagogiczny może polecić, w drodze decyzji, usunięcie uchybień w wyznaczonym terminie, z zastrzeżeniem ust. 7.

2. W przypadku stwierdzenia niedostatecznych efektów kształcenia lub wychowania w szkole lub placówce organ sprawujący nadzór pedagogiczny poleca dyrektorowi szkoły lub placówki opracowanie, w uzgodnieniu z organem prowadzącym, programu i harmonogramu poprawy efektywności kształcenia lub wychowania. Wdrożenie programu następuje w terminach określonych w harmonogramie, zaakceptowanych przez organ sprawujący nadzór pedagogiczny. Program musi uwzględnić uwagi i wnioski zgłoszone przez organ sprawujący nadzór pedagogiczny.

3. Jeżeli dyrektor szkoły lub placówki nie usunie w wyznaczonym terminie uchybień, o których mowa w ust. 1, nie opracuje lub nie wdroży w określonych w harmonogramie terminach programu poprawy efektywności kształcenia lub wychowania albo nie uwzględni w tym programie zgłoszonych uwag i wniosków, organ sprawujący nadzór pedagogiczny występuje do organu prowadzącego szkołę lub placówkę z wnioskiem o odwołanie dyrektora szkoły lub placówki z końcem albo w czasie roku szkolnego bez wypowiedzenia. Wniosek złożony w tej sprawie przez organ sprawujący nadzór pedagogiczny jest wiążący dla organu prowadzącego szkołę lub placówkę.

4. W przypadku szkoły i placówki prowadzonych przez ministra, w sytuacji określonej w ust. 3, właściwy minister odwołuje dyrektora szkoły lub placówki z końcem albo w czasie roku szkolnego bez wypowiedzenia.

5. W przypadku szkoły prowadzonej przez osobę prawną lub fizyczną, z wyjątkiem szkoły prowadzonej przez jednostkę samorządu terytorialnego, niewykonanie polecenia, o którym mowa w ust. 1 lub 2, może stanowić podstawę cofnięcia, w drodze decyzji, zezwolenia na założenie tej szkoły. Cofnięcie zezwolenia na założenie szkoły jest równoznaczne z postawieniem jej w stan likwidacji.

6. Jeżeli szkoła lub placówka prowadzone przez jednostkę samorządu terytorialnego, a także sama jednostka samorządu terytorialnego, nie usunie uchybień, o których mowa w ust. 1, organ sprawujący nadzór pedagogiczny zawiadamia o tym fakcie wojewodę sprawującego nadzór nad działalnością jednostek samorządu terytorialnego.

7. Przepisów ust. 1 i 6 nie stosuje się, jeżeli naruszenie, o którym mowa w ust. 1, nastąpiło w uchwale lub zarządzeniu organu jednostki samorządu terytorialnego. W tym przypadku kurator oświaty jest obowiązany niezwłocznie powiadomić o tym naruszeniu wojewodę.

Przepis art. 57 Prawa oświatowego reguluje nadzór nad działalnością szkoły w zakresie spraw finansowych i administracyjnych.

W myśl art. 57 ust. 1 ustawy organ prowadzący szkołę lub placówkę sprawuje nadzór nad jej działalnością w zakresie spraw finansowych i administracyjnych, z uwzględnieniem odrębnych przepisów.

2. W zakresie wymienionym w ust. 1 nadzorowi podlega w szczególności:

1) prawidłowość dysponowania przyznanymi szkole lub placówce środkami budżetowymi oraz pozyskanymi przez szkołę lub placówkę środkami pochodzącymi z innych źródeł, a także gospodarowania mieniem;

2) przestrzeganie obowiązujących przepisów dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy pracowników i uczniów;

3) przestrzeganie przepisów dotyczących organizacji pracy szkoły i placówki.

3. Do wykonywania nadzoru, o którym mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio przepisy art. 55 ust. 3 pkt 1 i 2 oraz ust. 4-6.

4. Organ prowadzący szkołę lub placówkę, nieposiadający uprawnień do sprawowania nadzoru pedagogicznego, może występować w sprawach dydaktyczno-wychowawczych i opiekuńczych z wnioskami do dyrektora szkoły lub placówki i organu sprawującego nadzór pedagogiczny. Dyrektor lub organ, który otrzymał wniosek, jest obowiązany do udzielenia odpowiedzi w terminie 14 dni.

Zgodnie z art. 68 ust. 1 pkt 1-10 ustawy dyrektor szkoły lub placówki w szczególności:

1) kieruje działalnością szkoły lub placówki oraz reprezentuje ją na zewnątrz;

2) sprawuje nadzór pedagogiczny, z zastrzeżeniem art. 62 ust. 2;

3) sprawuje opiekę nad uczniami oraz stwarza warunki harmonijnego rozwoju psychofizycznego poprzez aktywne działania prozdrowotne;

4) realizuje uchwały rady szkoły lub placówki oraz rady pedagogicznej, podjęte w ramach ich kompetencji stanowiących;

5) dysponuje środkami określonymi w planie finansowym szkoły lub placówki zaopiniowanym przez radę szkoły lub placówki i ponosi odpowiedzialność za ich prawidłowe wykorzystanie, a także może organizować administracyjną, finansową i gospodarczą obsługę szkoły lub placówki;

6) wykonuje zadania związane z zapewnieniem bezpieczeństwa uczniom i nauczycielom w czasie zajęć organizowanych przez szkołę lub placówkę;

7) wykonuje inne zadania wynikające z przepisów szczególnych;

8) współdziała ze szkołami wyższymi w organizacji praktyk pedagogicznych;

9) stwarza warunki do działania w szkole lub placówce: wolontariuszy, stowarzyszeń i innych organizacji, w szczególności organizacji harcerskich, których celem statutowym jest działalność wychowawcza lub rozszerzanie i wzbogacanie form działalności dydaktycznej, wychowawczej, opiekuńczej i innowacyjnej szkoły lub placówki;

10) odpowiada za realizację zaleceń wynikających z orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego ucznia.

Zgodnie z art. 68 ust. 6 ustawy dyrektor szkoły lub placówki w wykonywaniu swoich zadań współpracuje z radą szkoły lub placówki, radą pedagogiczną, rodzicami i samorządem uczniowskim.

Zgodnie z art. 72 ust. 2 i 3 ustawy rada pedagogiczna może wystąpić z wnioskiem o odwołanie nauczyciela ze stanowiska dyrektora lub z innego stanowiska kierowniczego w szkole lub placówce. W przypadku określonym w ust. 2, organ uprawniony do odwołania jest obowiązany przeprowadzić postępowanie wyjaśniające i powiadomić o jego wyniku radę pedagogiczną w ciągu 14 dni od dnia otrzymania wniosku.

Zgodnie z art. 73 ust. 1-3 ustawy uchwały rady pedagogicznej są podejmowane zwykłą większością głosów w obecności co najmniej połowy jej członków. Uchwały rady pedagogicznej podejmowane w sprawach związanych z osobami pełniącymi funkcje kierownicze w szkole lub placówce lub w sprawach związanych z opiniowaniem kandydatów na takie stanowiska podejmowane są w głosowaniu tajnym. Rada pedagogiczna ustala regulamin swojej działalności. Zebrania rady pedagogicznej są protokołowane. Osoby biorące udział w zebraniu rady pedagogicznej są obowiązane do nieujawniania spraw poruszanych na zebraniu rady pedagogicznej, które mogą naruszać dobra osobiste uczniów lub ich rodziców, a także nauczycieli i innych pracowników szkoły lub placówki.

Wreszcie w art. 66 Prawa oświatowego uregulowano przesłanki odwołania ze stanowiska kierowniczego.

1. Organ, który powierzył nauczycielowi stanowisko kierownicze w szkole lub placówce:

1) odwołuje nauczyciela ze stanowiska kierowniczego w razie:

a) złożenia przez nauczyciela rezygnacji, za trzymiesięcznym wypowiedzeniem,

b) ustalenia negatywnej oceny pracy lub negatywnej oceny wykonywania zadań wymienionych w art. 57 ust. 2 w trybie określonym przepisami w sprawie oceny pracy nauczycieli - bez wypowiedzenia,

c) złożenia przez organ sprawujący nadzór pedagogiczny wniosku, o którym mowa w art. 56 ust. 3;

2) w przypadkach szczególnie uzasadnionych, po zasięgnięciu opinii kuratora oświaty, a w przypadku szkoły i placówki artystycznej oraz placówki, o której mowa w art. 2 pkt 8, dla uczniów szkół artystycznych prowadzonej przez jednostkę samorządu terytorialnego - ministra właściwego do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego, może odwołać nauczyciela ze stanowiska kierowniczego w czasie roku szkolnego bez wypowiedzenia.

VIII. W sprawie miały zastosowanie także przepisy wykonawcze wydane na podstawie ustawy Prawo oświatowe, a w szczególności rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej:

- z dnia 9 sierpnia 2017 r. w sprawie warunków organizowania kształcenia, wychowania i opieki dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych, niedostosowanych społecznie i zagrożonych niedostosowaniem społecznym (Dz. U. z 2020 r. poz.1309);

- z dnia 9 sierpnia 2017 r. w sprawie zasad organizacji i udzielania pomocy psychologiczno-pedagogicznej w publicznych przedszkolach, szkłach i placówkach (Dz. U. z 2020 r. poz. 1280 );

- z dnia 24 sierpnia 2017 r. w sprawie organizowania wczesnego wspomagania rozwoju dzieci (Dz. U. z 2017 r. poz. 1635);

- z dnia 25 sierpnia 2017 r. w sprawie sposobu prowadzenia przez publiczne przedszkola, szkoły i placówki dokumentacji przebiegu nauczania, działalności wychowawczej i opiekuńczej oraz rodzajów tej dokumentacji (Dz. U. z 2017 r. poz. 1646);

- z dnia 25 sierpnia 2017 r. w sprawie nadzoru pedagogicznego (Dz. U. z 2020 r. poz. 1551)

- z dnia 20 marca 2020 r. w sprawie szczególnych rozwiązań w okresie czasowego ograniczenia funkcjonowania jednostek systemu oświaty w związku z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 (Dz. U. z 2020 r. poz. 493);

- z dnia 25 marca 2020 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie szczególnych rozwiązań w okresie czasowego ograniczenia funkcjonowania jednostek systemu oświaty w związku z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 (Dz. U. z 2020 r. poz. 530). Akty te zostaną w zakresie istotnym dla sprawy także powtórzone poniżej.

IX. W uzasadnieniu projektu powołanego wyżej rozporządzenia z 20 marca 2020 r. podkreślono, że stanowi wykonanie upoważnienia zawartego w art. 30c ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe (Dz. U. z 2019 r. poz. 1148, z późn. zm.), wprowadzonego art. 28 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374).

Na podstawie art. 30c ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe Minister Edukacji Narodowej może, w drodze rozporządzenia, wyłączyć stosowanie niektórych przepisów ustawy - Prawo oświatowe, ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty oraz ustawy z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych w odniesieniu do wszystkich lub niektórych jednostek systemu oświaty, o których mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 30b, w szczególności w zakresie przeprowadzania postępowania rekrutacyjnego, oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów, przeprowadzania egzaminów, organizacji roku szkolnego i organizacji pracy tych jednostek, a także wprowadzić w tym zakresie odrębne unormowania, tak aby zapewnić prawidłową realizację celów i zadań tych jednostek.

Wobec wzrastającej liczby zachorowań wywołanych rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 Minister Edukacji Narodowej zdecydował o podjęciu działań profilaktycznych, zapobiegających rozprzestrzenianiu się wirusa wśród dzieci i młodzieży.

Przepisami rozporządzenia z dnia 11 marca 2020 r. w sprawie czasowego ograniczenia funkcjonowania jednostek systemu oświaty w związku z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 (Dz. U. poz. 410) Minister Edukacji Narodowej zdecydował o ograniczeniu - w terminie od 12 do 25 marca 2020 r. - działalności niektórych jednostek systemu oświaty.

Wobec braku możliwości określenia do jakiego momentu konieczne będzie utrzymanie ograniczeń w funkcjonowaniu szkół i placówek niezbędne było przygotowanie rozwiązań umożliwiających szkołom i placówkom pracę w zmienionych warunkach kształcenia, z wykorzystaniem metod i technik kształcenia na odległość.

W rozporządzeniu zaproponowano rozwiązania, które umożliwią realizację procesu kształcenia w zmienionych warunkach organizacyjnych:

Określono zadania dyrektora szkoły związane z organizowaniem kształcenia z wykorzystaniem metod i technik kształcenia na odległość lub w inny sposób uzgodniony z organem prowadzącym (§ 1).

Dyrektora szkoły zobowiązano do:

1) przekazania uczniom, rodzicom i nauczycielom informacji o sposobie i trybie realizacji zadań szkoły/placówki w okresie czasowego ograniczenia jej funkcjonowania,

2) koordynowania współpracy nauczycieli z uczniami lub rodzicami,

3) ustalenia, we współpracy z nauczycielami, tygodniowego zakresu treści nauczania do zrealizowania w poszczególnych oddziałach klas (semestrów) oraz na zajęciach realizowanych w formach pozaszkolnych,

4) ustalenia, we współpracy z nauczycielami, sposobu monitorowania postępów uczniów oraz sposobu weryfikacji wiedzy i umiejętności uczniów, w tym również informowania uczniów lub rodziców o postępach ucznia w nauce, a także uzyskanych przez niego ocenach;

5) ustalenia warunków i sposobu przeprowadzania egzaminu klasyfikacyjnego, egzaminu poprawkowego, egzaminu semestralnego i sprawdzianu wiadomości i umiejętności oraz warunków i sposobu ustalania rocznej oceny klasyfikacyjnej zachowania w przypadku wniesienia zastrzeżenia do trybu ustalenia tej oceny, o których mowa w rozdziale 3a ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty, a także warunków i sposobu zaliczania zajęć realizowanych w formach pozaszkolnych;

6) ustalenia warunków, sposobu i terminu przeprowadzania egzaminów dyplomowych w szkołach artystycznych, w których przeprowadzane są te egzaminy,

7) ustalenia sposobu dokumentowania realizacji zadań jednostki systemu oświaty;

8) wskazania, we współpracy z nauczycielami, źródeł i materiałów niezbędnych do realizacji zajęć, w tym materiałów w postaci elektronicznej, z których uczniowie lub rodzice mogą korzystać;

9) zapewnienia każdemu uczniowi lub rodzicom możliwość konsultacji z nauczycielem prowadzącym zajęcia oraz przekazania im informacji o formie i terminach tych konsultacji;

10) ustalenia z nauczycielami potrzeby modyfikacji odpowiednio zestawu programów wychowania przedszkolnego i szkolnego zestawu programów nauczania.

Dyrektor szkoły organizujący pracę zdalną uczniów musi uwzględnić zasady bezpiecznego i higienicznego korzystania przez uczniów z urządzeń umożliwiających komunikację elektroniczną. Dzienny rozkład zajęć uczniów oraz dobór narzędzi pracy zdalnej powinny uwzględniać możliwości psychofizyczne ucznia, jego wiek i etap edukacyjny oraz zalecenia medyczne odnoszące się do czasu korzystania z urządzeń umożliwiających pracę zdalną. W szczególności uwzględnić należy:

1) równomierne obciążenie uczniów w poszczególnych dniach tygodnia,

2) zróżnicowanie zajęć w każdym dniu,

3) możliwości psychofizyczne uczniów podejmowania intensywnego wysiłku umysłowego w ciągu dnia,

4) łączenie przemienne kształcenia z użyciem monitorów ekranowych i bez ich użycia,

5) ograniczenia wynikające ze specyfiki zajęć.

Wskazano obowiązki organu nadzoru pedagogicznego w zakresie nadzoru nad tym kształceniem (§ 6 ust. 1) oraz organu prowadzącego w zakresie wspomagania szkół w realizacji tego zadania (§ 6 ust. 2).

Przepisy § 7 rozporządzenia określają zasady rozliczania czasu pracy nauczycieli przeznaczonego na realizowanie zajęć z wykorzystaniem metod i technik kształcenia na odległość lub innego sposobu kształcenia. Zajęcia te będą realizowane przez nauczycieli w ramach obowiązującego ich dotychczas tygodniowego obowiązkowego wymiaru godzin zajęć dydaktycznych, wychowawczych i opiekuńczych, prowadzonych bezpośrednio z uczniami albo na ich rzecz. Po przekroczeniu tego wymiaru zajęcia te będą mogły być realizowane w ramach godzin ponadwymiarowych. Zasady zaliczania do wymiaru godzin poszczególnych zajęć realizowanych z wykorzystaniem metod i technik kształcenia na odległość lub innego sposobu kształcenia określa dyrektor jednostki systemu oświaty.

W projekcie rozporządzenia określając warunki organizowania zajęć z wykorzystaniem metod i technik kształcenia na odległość uwzględniono kształcenie specjalne, zajęcia rewalidacyjno - wychowawcze i wczesne wspomaganie rozwoju dziecka.

W realizacji zajęć z wykorzystaniem metod i technik kształcenia na odległość nauczyciele i specjaliści uwzględniają specjalne potrzeby edukacyjne uczniów, dostosowują sposoby i metody pracy do potrzeb i możliwości uczniów, w tym wynikające z indywidualnych programów edukacyjno-terapeutycznych uczniów objętych kształceniem specjalnym.

W przypadku niepełnosprawności intelektualnej w stopniu umiarkowanym lub znacznym oraz niepełnosprawności intelektualnej w stopniu głębokim, nauczyciele przygotują dla rodziców informację o dostępnych materiałach i możliwych formach ich realizacji. Podobnie w przypadku dziecka objętego zajęciami wczesnego wspomagania rozwoju.

X. Przepis art. 66 ust. 1 pkt 2 Prawa oświatowego ma tożsame brzmienie z przepisem art. 38 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2016 r. poz. 1943, ze zm.), uchylonym przez art. 15 pkt 54 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. zmieniającej ustawę o systemie oświaty z dniem 1 września 2017 r. (Dz. U. 2017 r. poz. 60). Dlatego stanowisko orzecznictwa i judykatury odnoszące się do omawianej kwestii, regulowanej obecnie przez art. 66 ust. 1 pkt 2 Prawa oświatowego, zachowało pełną aktualność.

"Przypadki szczególnie uzasadnione", o których stanowi art. 66 ust. 1 pkt 2 Prawa oświatowego, są wąsko ujmowane w orzecznictwie sądowoadministracyjnym - jako sytuacje, w których doszło do rażących uchybień niepozwalających na dalsze zajmowanie stanowiska, zatem prowadzących do konieczności natychmiastowego odsunięcia osoby pełniącej funkcję kierowniczą w szkole lub placówce oświatowej od pracy na tym stanowisku w trakcie roku szkolnego bez wypowiedzenia. Dotyczą sytuacji drastycznych, rażąco sprzecznych z celami powołania na stanowisko, a więc innych od tych, dla których przewidziany jest "normalny" tryb odwołania ze stanowiska z końcem roku szkolnego. Tymczasem art. 66 ust. 1 pkt 2 Prawa oświatowego ze względu na charakter i konsekwencje z niego wynikające, musi być stosowany wyjątkowo -

"w szczególnie uzasadnionych przypadkach", który to zwrot należy interpretować przy zastosowaniu metody wykładni zawężającej. Związane jest to z objęciem nauczycieli szczególnymi regulacjami łączącymi m.in. z gwarancjami dla stabilności zatrudnienia. Zatem, wszelkie akty niweczące te gwarancje muszą być szczególnie i rygorystycznie traktowane. O wystąpieniu takich przypadków można więc mówić tylko wówczas, gdy konieczne jest natychmiastowe zaprzestanie wykonywania przez dyrektora funkcji, bowiem dalsze jej wykonywanie godziłoby w interes szkoły, powodowałoby destabilizację w jej funkcjonowaniu w zakresie zadań dydaktycznych, wychowawczych i opiekuńczych lub stanowiłoby zagrożenie dla interesu publicznego.

Ustawodawca w przepisie posłużył się słowem "może", co oznacza, że orzeczenie o odwołaniu ze stanowiska oparte jest na uznaniu administracyjnym, które nie może być dowolne i musi zostać uzasadnione, w którym przedstawione muszą być okoliczności spełniające przesłankę "przypadku szczególnie uzasadnionego".

Ocenie Sądu zatem podlegało to, czy przedstawione w uzasadnieniu zarządzenia okoliczności obligowały organ do zastosowania trybu nadzwyczajnego, uregulowanego w art. 66 ust. 1 pkt 2 Prawa oświatowego. Podkreślić należy, że spełniony został wymóg wynikający z art. 66 ust. 1 pkt 2 Prawa oświatowego. Kurator Oświaty wyraził opinię w sprawie odwołania skarżącej ze stanowiska Dyrektora w trakcie roku szkolnego, była to opinia negatywna. Opinia ta nie jest wiążąca dla organu prowadzącego.

Przepis art. 66 ust. 1 pkt 2 ustawy należy do szerszego katalogu regulacji przewidujących możliwość odwołania nauczyciela z funkcji kierowniczej, przy czym jest to katalog zamknięty, co ma na celu zapewnienie stabilności stosunku zatrudnienia. Jako przesłanki odwołania z funkcji dyrektora ustawodawca wskazał rezygnację ze stanowiska za trzymiesięcznym wypowiedzeniem (pkt a), negatywną ocenę pracy lub negatywną ocenę wykonywania zadań administracyjnych i finansowych w trybie określonym przepisami w sprawie oceny pracy nauczycieli (lit. b) oraz złożenie przez organ sprawujący nadzór pedagogiczny wniosku o odwołanie dyrektora w związku z nieusunięciem w wyznaczonym terminie uchybień i brak opracowania programu naprawczego (lit. c).

W tych przypadkach organ prowadzący szkołę jest z mocy prawa zobligowany do odwołania dyrektora placówki. Natomiast przesłanka określona w art. 66 ust. 1 pkt 2 ustawy jest przesłanką fakultatywną, na co wskazuje użyty w tym przepisie zwrot "może odwołać".

Ponadto, z brzmienia komentowanego przepisu wynika, że ustawodawca zezwala na odwołanie z funkcji dyrektora w czasie roku szkolnego bez wypowiedzenia, obwarowując jednak to zdarzenie przesłanką formalnoprawną w postaci konieczności zasięgnięcia opinii kuratora oświaty, a także przesłanką materialnoprawną określoną, jako "przypadek szczególnie uzasadniony", co daje organowi prowadzącemu pewną swobodę w ocenach, jednak swoboda ta nie może być utożsamiana z uznaniem administracyjnym i nie może oznaczać całkowitej dowolności, skoro wkracza w stabilność wykonywania funkcji dyrektora.

Wskazany wyżej obowiązek działania organu Gminy na podstawie prawa, w połączeniu z zasadą zaufania, stwarza po stronie organów władzy publicznej (także samorządowej) obowiązek uzasadniania podejmowanych przez nie rozstrzygnięć, który zalicza się do standardów demokratycznego państwa prawnego (por. wyrok NSA z 8 czerwca 2006 r., sygn. akt II OSK 410/06). Prawidłowość wydanego przez organ prowadzący zarządzenia o odwołaniu ze stanowiska dyrektora placówki oświatowej należy oceniać na podstawie faktów, które zostały wskazane w jej uzasadnieniu. Okoliczności te muszą być przy tym konkretne i dowiedzione w stosownym postępowaniu poprzedzającym wydanie zarządzenia oraz znajdować pełne potwierdzenie w zebranym materiale dowodowym. Istotne są również wywody przytoczone przez organ, gdyż - jak wywiedziono już wyżej - to, jakie zdarzenia uznał on za przesłanki odwołania, musi wynikać bezpośrednio z uzasadnienia zarządzenia. Tylko takie wywody, w zestawieniu z zebranym w sprawie materiałem dowodowym, pozwalają na ustalenie motywów, jakimi kierował się organ, pozbawiając dyrektora dotychczasowej funkcji kierowniczej oraz umożliwiają ocenę, czy podane przez organ przyczyny rzeczywiście można uznać za "szczególnie uzasadniony przypadek" w rozumieniu art. 66 ust. 1 pkt 2 ustawy o systemie oświaty.

Konstruując powyższy przepis, ustawodawca wzmocnił zwrot "uzasadniony przypadek" - używany w innych normach prawnych ustawy o systemie oświaty - stosując dodatkowy kwalifikator "szczególnie". Zabieg ten jednoznacznie sygnalizuje wolę wyeksponowania tego określenia.

Odkodowując treść użytego w omawianym przepisie art. 66 ust. 1 pkt 2 ustawy pojęcia "szczególnie uzasadnionego przypadku" zaznaczyć trzeba, że musi być ono rozumiane wąsko i oznaczać może albo nagłe zdarzenia powodujące konieczność niezwłocznego przerwania czynności dyrektora albo naruszenie prawa przez dyrektora czy inne jego zachowania (nawet niezawinione), które muszą być na tyle istotne, że mogą prowadzić do destabilizacji działalności placówki oświatowej lub zagrażać interesowi publicznemu.

Jak zasadnie wskazuje się w orzecznictwie, szczególnie uzasadnione przypadki to takie zdarzenia (działanie lub zaniechanie) o charakterze zupełnie wyjątkowym, nadzwyczajnym (wykraczającym poza działanie rutynowe, codzienne), wyraźnie mające charakter niedopełnienia obowiązków lub naruszenia uprawnień, określonych prawem, przez nauczyciela – dyrektora przedszkola, które powodują destabilizację w realizacji funkcji dydaktycznej, wychowawczej i oświatowej placówki i dlatego konieczne jest natychmiastowe pozbawienie dyrektora funkcji kierowniczej, przed zakończeniem okresu, na który został powołany, albowiem dalsze zajmowanie stanowiska dyrektora godzi w interes placówki jako interes publiczny.

XI. Sąd orzekający stwierdził, że zaskarżone zarządzenie zawiera należyte uzasadnienie do poszczególnych zarzutów, które można uznać za wystarczające w świetle art. 66 ust. 1 pkt 2 ustawy i wynikającej z niego konieczności wykazania "szczególnie uzasadnionego przypadku", a stanowiącej podstawę do natychmiastowego odwołania skarżącej z funkcji dyrektora. Wśród wielu zdarzeń opisanych przez organ znajdują się sytuacje odpowiadające wymaganiom dla wąsko pojmowanej, kwalifikowanej przesłanki, określonej jako "szczególnie uzasadniony przypadek", w której ze względu na stopień naruszeń obowiązków nie jest możliwe pełnienie przez nauczyciela funkcji kierowniczej i zachodzi konieczność natychmiastowego przerwania wykonywania funkcji dyrektora z uwagi na zagrożenie dla interesu publicznego a przede wszystkim dobra dzieci.

W ramach zakreślonych na wstępie granic kognicji sądu administracyjnego, rolą Sądu orzekającego nie jest poszukiwanie argumentacji przemawiającej za prawidłowością stanowiska prezentowanego w kontrolowanym akcie. To rzeczą organu jest wykazanie, iż zaistniał "szczególnie uzasadniony przypadek" uzasadniający odwołanie skarżącego z zajmowanego stanowiska w trybie art. 66 ust. 1 pkt 2 ustawy. Takie okoliczności organ wykazał. Organ powiązał stawiane zarzuty z opisywanymi zdarzeniami faktycznymi i wyjaśnił, jak zarzucane naruszenia mogą na dzień wydania zaskarżonego zarządzenia, zagrażać realizacji przez placówkę podstawowych jej funkcji dydaktycznych, oświatowych i wychowawczych oraz wskazał dlaczego uważa, że opisywane okoliczności kwalifikują się do kategorii uznawanej za "szczególnie uzasadniony przypadek".

XII. Kategoria "szczególnie uzasadnionych przypadków" jest wyjątkowa. Jest to pojęcie niedookreślone. Oznacza to, że każdy przypadek należy badać i oceniać indywidualnie, a orzecznictwo sądowe wypowiedziało się przy następujących stanach faktycznych:

- stwierdzone uchybienia nauczyciela-dyrektora muszą być tego rodzaju, że powodują destabilizację w realizacji szeroko rozumianych funkcji szkoły (dydaktycznej, wychowawczej i opiekuńczej) i dlatego konieczne jest natychmiastowe zaprzestanie ich wykonywania przez tego konkretnego dyrektora, dalsze bowiem zajmowanie przez niego stanowiska godzi w interes szkoły jako interes publiczny (por. wyrok NSA z 14 lutego 2013 r., sygn. akt I OSK 1797/12);

- zdarzenia mające charakter niedopełnienia obowiązków lub naruszenia określonych prawem uprawnień innych osób przez nauczyciela - dyrektora szkoły (por. wyrok WSA w Olsztynie z 18 czerwca 2013, sygn. akt II SA/Ol 209/13);

- różne okoliczności mogą uniemożliwiać pozostawienie nauczyciela na zajmowanym stanowisku kierowniczym, jego postępowanie jest bowiem w takim stopniu naganne w różnych aspektach, że stanowiska mu powierzonego sprawować dalej nie może, naganność ta może dotyczyć tak pracy na stanowisku, jak i jego zachowania czy postępowania poza szkołą (por. wyrok NSA z 19 lipca 2011 r., sygn. akt I OSK 712/11);

- różne sytuacje, w których nie jest możliwe spełnianie przez nauczyciela funkcji kierowniczych, ponieważ zachodzi konieczność natychmiastowego przerwania jego czynności z uwagi na zagrożenie interesu publicznego; naruszenie prawa przez dyrektora musi być na tyle istotne, że nie pozwala na dalsze wykonywanie przez niego obowiązków w ramach funkcji kierowniczych, w tym także kierowanie przez niego sprawami szkoły (por. wyrok WSA w Kielcach z 15 grudnia 2011 r., sygn. akt II SA/Ke 681/11);

- pojęcie "szczególnie uzasadnionych przypadków" zostało zawężone do sytuacji wyjątkowych gdy organ odwołujący ma pełne prawo ocenić, że dalsze kierowanie szkołą przez konkretną osobę stanowi istotne zagrożenie dla osiągnięcia jej celów lub z jakichkolwiek innych, obiektywnie ważnych względów (por. wyrok WSA w Poznaniu z 14 marca 2012 r., sygn. akt IV SA/Po 1047/11);

- naruszenie prawa przez dyrektora musi być na tyle istotne, że nie pozwala na dalsze wykonywanie obowiązków, ten tryb zbliżony jest bowiem swoją konstrukcją do przepisów Kodeksu pracy mówiących o tym, że pracodawca może rozwiązać umowę o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika w razie ciężkiego naruszenia przez pracownika podstawowych obowiązków pracowniczych, popełnienia przez pracownika w czasie trwania umowy o pracę przestępstwa, które uniemożliwia dalsze zatrudnianie go na zajmowanym stanowisku, jeżeli przestępstwo jest oczywiste lub zostało stwierdzone prawomocnym wyrokiem lub w przypadku zawinionej przez pracownika utraty uprawnień koniecznych do wykonywania pracy na zajmowanym stanowisku. Nie mieści się w nim każde naruszenie prawa, lecz tylko takie, które uniemożliwia dalsze sprawowanie funkcji kierowniczych, a pozostawienie dyrektora na dotychczasowym stanowisku może pozbawić szkołę/placówkę realnego kierownictwa i uniemożliwi jej funkcjonowanie. Musi mieć ono zatem taką postać, aby uniemożliwiać nauczycielowi dalsze zajmowanie stanowiska kierowniczego - zarówno z przyczyn od niego niezależnych, jak i leżących po jego stronie (por. wyrok WSA w Gliwicach z 2 kwietnia 2012 r., sygn. akt IV SA/G1830/11);

- przypadki, które obiektywnie powodują destabilizację pod względem dydaktycznym, wychowawczym czy opiekuńczym jednostki oświatowej kierowanej przez nauczyciela, a jedyną możliwością zapobiegnięcia takiej sytuacji jest odwołanie dyrektora w trakcie roku szkolnego (por. wyrok NSA z 9 kwietnia 2013 r., sygn. akt I OSK 2703/12);

- likwidację, względnie przekształcenie szkoły samodzielnej w szkołę filialną, jako że nie sposób dopatrzyć się w tej sytuacji zasadności utrzymywania samodzielnego stanowiska kierowniczego przy braku szkoły/placówki oświatowej, która miałaby być przez niego kierowana; sytuacja taka może wystąpić także w sytuacji utraty przez szkołę/placówkę samodzielności uzasadniającej utrzymywanie odrębnego stanowiska dyrektora placówki (por. wyrok WSA w Krakowie z 25 lutego 2014 r., sygn. akt III SA/Kr 947/13);

- błędy organizacyjne, które postawiły placówkę w stan zagrożenia likwidacją (por. wyrok WSA w Gliwicach z 17 czerwca 2014 r., sygn. akt IV SA/Gl 970/13);

- poniżanie, upokarzanie i ignorowanie pracownika oraz wykorzystywanie pracowników do remontu mieszkania dyrektora (por. wyrok WSA z 4 marca 2014 r., sygn. akt I OSK 2853/13);

- zatrudnianie w szkole przez dyrektora osoby bliskiej, bez uprawnień (por. wyrok NSA z 13 marca 2012 r., sygn. akt I OSK 2408/11);

- konflikt interesów w konkurencyjnych ośrodkach, zmniejszenie liczby oddziałów dla dzieci niepełnosprawnych (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 11 kwietnia 2017 r., sygn. akt IV SA/GL 991/16);

- pobranie wynagrodzenia za nieodbyte w rzeczywistości godziny lekcyjne (por. wyrok WSA w Warszawie z 26 kwietnia 2021 r., sygn. akt II SA/Wa 2542/20);

- brak nadzoru nad dokumentacją księgową i brak uiszczenia należności za posiłki spożywcze w stołówce placówki oświatowej (por. wyrok WSA w Warszawie z 26 kwietnia 2021 r., sygn. akt II SA/Wa 2542/20);

- brak nadzoru nad księgową, a poprzez to nad wydawaniem publicznych pieniędzy (por. wyrok WSA w Szczecinie z 23 września 2021 r., sygn. akt II SA/Sz 733/21);

- zaniedbania w gospodarce finansowej polegające na dokonywaniu wydatków z przekroczeniem zakresu upoważnienia wynikającego z planu finansowego jednostki, nie przeprowadzenie inwentaryzacji w formie spisu z natury środków trwałych, aktywów pieniężnych i rzeczowych naruszające ustawę o rachunkowości, nieprawidłowe relacje między dyrektorem a radą pedagogiczną, brak umiejętności rozwiązywania problemów i konfliktów, brak współpracy z Radą Rodziców, rezygnacja wice Dyrektora szkoły z powodu braku możliwości dalszej współpracy z dyrektorem (por. wyrok WSA w Łodzi z 21 lutego 2019 r., sygn. akt III SA/Łd 902/18);

- prawidłowość dysponowania przyznanymi szkole środkami budżetowymi oraz pozyskanymi przez szkołę środkami pochodzącymi z innych źródeł, niewłaściwe gospodarowanie mieniem, przestrzeganie przepisów dotyczących organizacji pracy szkoły, brak ewidencji czasu pracy nauczycieli w zakresie prowadzonych zajęć dydaktycznych, brak prawidłowej organizacji pracy szkoły w zakresie prowadzenia świetlicy szkolnej, przekraczanie maksymalnej liczny dzieci w oddziale przedszkolnym, (por. wyrok WSA w Łodzi z 14 maja 2019 r., sygn. akt III SA/Łd 1047/19);

- scedowanie obowiązków dyrektora szkoły na inną osobę nawet podczas obecności w pracy dyrektora, brak przygotowania arkusza organizacyjnego albo sprzeczność innego arkusza z wymogami rozporządzenia MEN z 17 marca 2017 r. w sprawie szczegółowej organizacji publicznych szkół i przedszkoli (por. wyrok NSA z 15 maja 2019 r., sygn. akt I OSK 4188/18);

- bezprawne udostępnianie danych osobowych, zatrudnienie żony dyrektora bez podstawy prawnej, kierowanie żony dyrektora na kursy tuż przed osiągnięciem wieku emerytalnego, używanie telefonu służbowego do celów prywatnych, brak poinformowania Wójta o wypadku w szkole, brak przedstawienia Wójtowi arkusza organizacyjnego szkoły, postawienie na terenie szkolnym znaku drogowego wbrew przepisom (por. wyrok WSA w Kielcach z 16 maja 2019 r., sygn. akt II SA/Ke 190/19);

- nierzetelne prowadzenie dzienników zajęć (por. wyrok WSA w Warszawie z 8 marca 2021 r., sygn. akt II SA/Wa 1984/20);

- udział dzieci spoza placówki w wycieczce szkolnej finansowanej z budżetu gminy (por. wyrok WSA w Białymstoku z 17 września 2021 r., sygn. akt II SA/Bk 607/21);

- niezawiniony i niezależny od dyrektora placówki stan faktyczny, w którym nastąpiło połączenie szkół (por. wyrok WSA w Gdańsku z 25 marca 2021 r., sygn. akt III SA/Gd 872/20).

XIII. Postępowanie, które doprowadziło organ do zastosowania art. 66 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo oświatowe nie ma ustalonych procedur, w tym sensie, że Prawo oświatowe reguluje w wybranym zakresie postępowanie (obowiązek konsultacji z kuratorem oświaty i prawo wniosku o odwołanie składanego przez radę pedagogiczną w trybie art. 72 ust. 2 tej ustawy), a przepisy ustawy o samorządzie gminnym w art. 30 ust. 2 pkt 5 przypisując Wójtowi zadanie w postaci zatrudniania i zwalniania kierowników gminnych jednostek organizacyjnych nie wprowadzają odrębnej procedury dla takich zarządzeń organu gminy. Należy też wskazać, że art. 91 ust. 5 u.s.g. stanowi o odpowiednim stosowaniu przepisów K.p.a., lecz tylko dla procedury nadzorczej uruchamianej w stosunku do uchwał lub zarządzeń organu gminy.

Podejmując zaskarżone zarządzenie [...] Burmistrz dysponował nie tylko opisanymi w stanie faktycznym skargami Rady Pedagogicznej, nauczycieli, pracowników niepedagogicznych i rodziców dzieci uczęszczających do przedszkola ale także wynikami :

- kontroli PSSE w K. z lat 2017-2018;

- kontroli doraźnej przeprowadzonej przez Kuratorium Oświaty w O.;

- wynikami audytu przeprowadzonego przez Gminę w roku 2020;

- kontrolą Państwowej Inspekcji Pracy Okręgowy Inspektorat Pracy w O.;

- wynikami nadzoru Fundacji B w W.;

- protokołami posiedzeń Komisji Skarg, Wniosków i Petycji Rady Miejskiej w K.;

- uchwałami Rady Miejskiej w K. z dnia [...];

- czynnościami Rzecznika Dyscyplinarnego dla Nauczycieli przy Wojewodzie O. i Komisji Dyscyplinarnej dla Nauczycieli przy Wojewodzie O. oraz Odwoławczej Komisji Dyscyplinarnej przy MEN.

Podkreślić należy, że wymienione organy administracji publicznej, instytucje, organy samorządowe działały niezależnie od siebie, według własnych procedur, opartych na odrębnych przepisach.

Znaczenie ma także okres, w którym opisane w stanie faktycznym zdarzenia miały miejsce oraz, w którym rozpoczęło się postępowanie wyjaśniające Burmistrza.

W dniu 13 marca 2020 r. ogłoszono w kraju stan zagrożenia epidemicznego a z dniem 20 marca 2020 r. stan epidemii w związku z rozprzestrzenianiem się choroby zakaźnej COVID-19, wywoływanej przez wirus SARS-CoV-2.

Rozporządzeniami z dnia 20 marca 2020 r. i 25 marca 2020 r. MEN czasowo ograniczył funkcjonowanie jednostek systemu oświaty, co oznaczało zamknięcie szkół i przedszkoli i tzw. zdalne nauczanie, w okresie ogłoszonego przez Radę Ministrów lockdownu.

To w tym momencie pojawia się nakaz wprowadzenia konspektów zajęć z dziećmi oparty na rozporządzeniu MEN z 20 marca 2020 r. Zgodnie z § 2 rozporządzenia zajęcia z wykorzystaniem metod i technik kształcenia na odległość mogą być (czytaj: mają być) realizowane w szczególności z wykorzystaniem materiałów i funkcjonalności Zintegrowanej Platformy Edukacyjnej udostępnionej przez ministra oświaty i wychowania na stronie ministerstwa.

Była to zupełnie nowa sytuacja, której skarżąca nie sprostała.

Podkreślenia wymaga szczególny rodzaj placówki, którą kierowała skarżąca, a to: przedszkole z oddziałami integracyjnymi. Placówka ta była jedyną tego rodzaju w okolicy. Dzieci uczęszczające do niej miały różne schorzenia i stopień niepełnosprawności. Wymagało to znacznego zaangażowania, koordynacji i współpracy między dyrektorem, rodzicami dzieci i kadrą pedagogiczno-wychowawczo-terapeutyczną przedszkola. Szczególna rola przypadła dyrektorom placówek oświatowych w czasie tego ograniczenia funkcjonowania jednostek systemu oświaty.

Zgodnie z § 1 rozporządzenia MEN z 20 marca 2020 r. dyrektor jednostki odpowiadał za organizację realizacji zadań z wykorzystaniem metod i technik kształcenia na odległość w tym :

1) przekazuje uczniom, rodzicom i nauczycielom informację o sposobie i trybie realizacji zadań (...);

2) koordynuje współpracą nauczycieli z uczniami lub rodzicami uwzględniając potrzeby edukacyjne i możliwości psychofizyczne dzieci i uczniów, w tym dzieci i uczniów objętych kształceniem specjalnych, dzieci objętych wczesnym wspomaganiem rozwoju lub uczęszczających na zajęcia rewalidacyjno- wychowawcze;

3) ustala we współpracy z nauczycielami tygodniowy zakres treści nauczania do zrealizowania w poszczególnych oddziałach klas oraz zajęciach pozaszkolnych;

4) ustala we współpracy z nauczycielami sposób monitorowania postępów uczniów oraz sposób weryfikacji wiedzy i umiejętności (...);

7) ustala sposób dokumentowania realizacji zadań jednostki;

8) wskazuje, we współpracy z nauczycielami źródła i materiały niezbędne do realizacji zajęć, w tym materiały w postaci elektronicznej, z których uczniowie lub rodzice mogą korzystać;

9) zapewnia każdemu uczniowi możliwość konsultacji z nauczycielem (...);

10) ustala z nauczycielami potrzebę modyfikacji odpowiednio zestawu programów wychowania przedszkolnego i szkolnego (...).

W § 2 rozporządzenia MEN z 20 marca 2020 r. ustalono, że zajęcia "zdalne" mogą być realizowane w szczególności: (...)

3) z wykorzystaniem środków komunikacji elektronicznej zapewniających wymianę informacji między nauczycielami, uczniem i rodzicem.

4) przez informowanie rodziców o dostępnych materiałach i możliwych formach ich realizacji przez dziecko lub ucznia w domu w przypadku dzieci objętych wychowaniem przedszkolnym, edukacją wczesnoszkolną wczesnym wspomaganiem rozwoju, zajęciami rewalidacyjno - wychowawczymi oraz uczniów z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu umiarkowanym lub znacznym lub niepełnosprawnościami sprzężonymi.

Ten szczególny zakres obowiązków i odpowiedzialności dyrektora placówki oświatowej, w tym przedszkola rozwijał zakres kompetencji przypisanych dyrektorowi w art. 68 Prawa oświatowego, w tym obowiązek:

1) kierowania działalnością placówki,

3) opieki nad uczniami,

4) realizowania uchwał rady pedagogicznej,

5) ponoszenia odpowiedzialności za dysponowanie środkami finansowymi,

10) realizacji zadań wynikających z orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego ucznia.

Zgodnie z art. 68 ust. 6 Prawa oświatowego dyrektor placówki w wykonywaniu swoich zadań współpracuje z radą pedagogiczną i rodzicami.

W tych okolicznościach faktycznych i prawnych dochodzi do sytuacji, w której w dniu 26 marca 2020 r. czyli od dnia gdy rozpoczęto pracę zdalną nauczyciele otrzymują konspekt zajęć z przedszkolakami do przekazania rodzicom a który - według ich twierdzenia - jest nieczytelny, niezrozumiały. Proszą panią dyrektor o rozmowę, do której nie dochodzi. Telefonują ale nie otrzymują wyjaśnień na temat konspektów.

W dniu 15 kwietnia 2020 r. wszyscy nauczyciele pracujący zdalnie zbierają się przed przedszkolem prosząc o wyjaśnienie zasad pracy z konspektami, tak aby mogli rzetelnie przekazać tą wiedzę rodzicom dzieci i aby była ona przydatna, Dyrektorka Przedszkola nie wyraża zgody na rozmowę z wszystkimi, poza 2 osobami, które nie rozumieją wyjaśnienia złożonego przez przełożoną w jaki sposób pracować z projektem konspektu, aby był zrozumiały przez rodziców dzieci przedszkolnych.

Ponadto w okresie pracy zdalnej skarżąca jako dyrektor przedszkola telefonicznie (SMS) zawiadamia 9 kwietnia 2020 r. wszystkich nauczycieli, że w dniu następnym mają wpisany urlop (korzystają z urlopu wypoczynkowego), mimo, że o taki urlop nie wnioskowali.

Zdarzenia te stają się impulsem do złożenia przez różne grupy zawodowe osób zatrudnionych w przedszkolu i rodziców dzieci skarg opisanych wyżej, poczynając od 15 kwietnia 2020 r. do 27 czerwca 2020 r., które – jak wynika z ich treści – są wyrazem desperacji.

Skargi te uruchomiły działania organu prowadzącego. Burmistrz K. skierował skargi do Komisji Skarg, Wniosków i Petycji Rady Miejskiej w K. Prace Komisji zakończone zostają uchwałami Rady Miejskiej – szerzej przytaczanymi poniżej. Jednocześnie wskutek skarg różnych grup zawodowych pracowników przedszkola i z inicjatywy organu prowadzącego dochodzi między innymi do kontroli doraźnej organu nadzoru pedagogicznego nad przedszkolem czyli Kuratora Oświaty, kontroli przestrzegania przepisów prawa pracy przez Okręgowego Inspektora Pracy w O., Fundacji B w W. w zakresie realizacji programu Erasmus + Edukacja Szkoła (Akcja mobilność kadry edukacji szkolnej).

Równocześnie w ramach uprawnień organu prowadzącego Gmina K. przeprowadziła audyt w jednostkach organizacyjnych, w tym w przedszkolu w zakresie "Finansowania wydatków na zadania wymagające stosowania specjalnej organizacji nauki i metod pracy dla dzieci oraz wczesne wspomaganie rozwoju dziecka". Zakwestionowano sposób wydawania środków przekazywanych w subwencji oświatowej na realizację zadań związanych z organizacją kształcenia specjalnego w rozumieniu art. 127 Prawa oświatowego. Wskazując na przykłady wydatków związanych z realizacją zaleceń zawartych w orzeczeniu o potrzebie kształcenia specjalnego wymieniono wydatki na zatrudnienie kadry wspierającej (nauczyciela wspomagającego), zajęcia rewalidacyjne, zajęcia z pomocy psychologiczno-pedagogicznej, pomoce dydaktyczne dla dzieci niepełnosprawnych, zajęcia indywidualne. Pomimo zmiany przepisów w 2018 r. badane wydatki budżetowe za 2019 r. były niewłaściwie klasyfikowane, to prowadziło do błędnego sprawozdania budżetowego za 2019 r. i wynikało także z braku należytej współpracy między Dyrektorem Przedszkola Publicznego Nr [...] a Gminnym Centrum Usług Wspólnych w K. Na nieprawidłowe wydatkowanie środków finansowych zwracała skarżącej uwagę J. Z. z Wydziału Oświaty Urzędu Miejskiego, według ustaleń organu bezskutecznie.

Wreszcie organ prowadzący decyzjami z [...] i [...] wskazanymi wyżej w stanie faktycznym zawiesił skarżącą w pełnieniu obowiązków dyrektora Przedszkola, które to zawieszenia zostały utrzymane w mocy postanowieniami Odwoławczej Komisji Dyscyplinarnej dla Nauczycieli przy MEN, która w postanowieniu z [...] stwierdziła, że przedszkole nie może być miejscem waśni i konfliktów, które mają wpływ na przebywające w nim dzieci i ich rodziców.

Natomiast w postanowieniu z [...] oceniając zasadność kolejnego zawieszenia skarżącej w pełnieniu obowiązków dyrektora Odwoławcza Komisja Dyscyplinarna MEN, odwołując się do brzmienia art. 6 Kart Nauczyciela, podzieliła zarzuty organu prowadzącego odnośnie do zagrożenia destabilizacją pracy przedszkola w wyniku niewypełnienia zadań dydaktycznych, wychowawczych i opiekuńczych, Komisja przyjęła, że niewłaściwe i nieetyczne zachowanie dyrektora ma wpływ na funkcjonowanie przedszkola i jego rolę opiekuńczo – wychowawczą. Powaga i wiarygodność zarzutów - zdaniem Komisji - przemawiały za celowością odsunięcia dyrektora od obowiązków.

Jednocześnie odnotować należy, że zawiadomienia organu prowadzącego z 22 maja 2020 r. i 14 października 2020 r. o popełnieniu przez dyrektora czynów zagrożonych odpowiedzialnością dyscyplinarną nie doprowadziły do postawienia zarzutów skarżącej przez Rzecznika Dyscyplinarnego dla Nauczycieli przy Wojewodzie O.

Rzecznik umarzając [...] postępowanie wyjaśniające na podstawie art. 85 ust. 4 pkt 1 i 2 Karty Nauczyciela stwierdził że Burmistrz K. powinien rozpatrzyć i zająć stanowisko wobec zarzutów kierowanych pod adresem Dyrektora Przedszkola przez nauczycieli, rodziców i pracowników niepedagogicznych, gdyż odpowiada za działalność placówki i do jego zadań należy wykonywanie czynności w sprawach prawa pracy w stosunku do dyrektora.

Wymaga podkreślenia, że ocena dokonana w zaskarżonym zarządzeniu znalazła potwierdzenie nie tylko w różnych aktach organów Gminy K. Chodzi o uchwały Rady Miejskiej z [...] uznające za zasadne skargi :

- nauczycieli oraz byłych pracowników, uchwała Nr [...],

- rodziców dzieci niepełnosprawnych, uchwała Nr [...],

- pracowników niepedagogicznych, uchwała Nr [...],

oraz wyniki audytu przeprowadzonego w 2020 r.

W uzasadnieniu uchwał, odwołując się do protokołów Komisji i złożonych przed nią wyjaśnień zainteresowanych osób Rada Miejska potwierdziła część zarzutów postawionych w skargach dyrektor Przedszkola. Jak zaznaczono wyjaśnienia składane przez osoby podpisane na skargach były spójne, uzupełniały się i wzajemnie uwiarygodniały. Podkreślono, że liczba przesłuchanych osób dodatkowo uwierzytelnia zasadność zarzutów.

Ocena zawarta w zarządzeniu znalazła wyraz także w wynikach kontroli o czynnościach podjętych przez organy oświatowe (Komisja Dyscyplinarna dla Nauczycieli przy Wojewodzie O. i MEN, Rzecznik Odpowiedzialności Dyscyplinarnej Nauczycieli) i inne (Okręgowy Inspektor Pracy w O. Państwowej Inspekcji Pracy, Fundacja B w W.).

Kontrolą inspektorów Państwowej Inspekcji Pracy objęto m.in. prawidłowość gospodarowania środkami Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych w latach 2018 - 2020, stwierdzając w tym zakresie brak udostępnienia pracownikom regulaminu ZFŚS oraz wzoru wniosku o przyznanie świadczeń, co np. uniemożliwiło wystąpienie o dofinansowanie części pracownikom w 2019 r.

Kontrolując akta osobowe pracowników PIP stwierdził brak zakresów czynności niektórych zatrudnionych w przedszkolu osób, co w zasadzie powinno wyłączyć - według orzecznictwa Sądu Najwyższego – kontrolę wykonywania obowiązków i świadczenia pracy przez pracodawcę.

Badając dokumentację PIP ustaliła liczne naruszenia zasad prowadzenia akt osobowych pracowników, wydawanie świadectw pracy osób bez badań lekarskich, bez przeszkolenia bhp, brak zapoznania pracowników z oceną ryzyka zawodowego.

Kontrola PIP ustaliła także w odniesieniu do lat 2018 – 2020 liczne przypadki naruszenia zasad rozliczania pracy w dni wolne i godzin nadliczbowych przez wydanie w zamian dnia wolnego od pracy lub wypłacenia dodatkowego wynagrodzenia. To tylko niektóre przykłady jaskrawych naruszeń podstawowych przepisów prawa pracy przez Dyrektora Przedszkola, która jako pracodawca (kierownik zakładu pracy) odpowiada za wszelkie uchybienia w tym zakresie, nawet jeżeli część "zawinienia" i odpowiedzialności dotyczy podległych jej służb zatrudnionych w przedszkolu.

XIV. Odnośnie do zarzutu naruszenia prawa procesowego – przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego zapewniających stronie prawo czynnego udziału w postępowaniu.

Organ prowadzący (tu: Burmistrz K.) w ramach władzy dyskrecjonalnej organu administracji samorządowej stosuje prawo w ramach przysługującego mu władztwa (imperium) otrzymując skargi na dyrektora przedszkola, jako jednostki organizacyjnej gminy, nie rozstrzyga o ich zasadności decyzją, lecz uruchamia procedurę zgodną z Kodeksem postępowania administracyjnego, ustawą o samorządzie gminnym i statutem gminy (tu: uchwała Rady Miejskiej Nr [...] z [...]).

W szczególności na podstawie art. 18b ust. 1 i ust. 3 u.s.g. Burmistrz przekazuje skargi Radzie Gminy a ta przekazuje Komisji stałej. Zasady i tryb działania Komisji skarg, wniosków i petycji określa statut (w rozpatrywanym przypadku jest to Rozdział VII § 110 i nast. Statutu Gminy K.).

Komisja działa według zasad K.p.a. Prowadzi postępowanie dowodowe, przeprowadza dostępne dowody i składa sprawozdanie Radzie Gminy. Rada Gminy uchwałą rozstrzyga o zasadności skarg. Taka procedura miała miejsce w niniejszej sprawie.

Burmistrz jako organ prowadzący szkołę podjął czynności wyjaśniające, po złożeniu skarg opisanych wyżej grup nauczycieli, pracowników i rodziców złożonych między 15 kwietnia a 27 czerwca 2020 r. W szczególności wniesione skargi na dyrektora Przedszkola jako kierownika gminnej jednostki organizacyjnej przekazał Radzie Miejskiej. W ramach Rady – zgodnie ze Statutem Gminy – działa Komisja Skarg, Wniosków i Petycji. Komisja prowadziła czynności na podstawie przepisów K.p.a. odtwarzając stan faktyczny, po czym zwróciła materiały i dokumentację sprawy skargowej Radzie Miejskiej. Rada podjęła opisane wyżej uchwały z dnia [...] uznające skargi za zasadne. Strony wnoszące skargi administracyjne otrzymują odpowiedź na podstawie przepisów Kodeksu (art. 237 § 3 K.p.a.). Komisja (Rada Gminy) rozpatrując skargi powinna przestrzegać terminów jej załatwienia, a o przyczynach niezałatwienia informować wnoszącego skargę. Z przedstawionych Sądowi akt Komisji i Rady nie wynika stosowanie art. 36-38 K.p.a., lecz nie jest to naruszenie, które samo w sobie dyskwalifikuje wydane później zarządzenie Burmistrza, albo które ma wpływ na samą możliwość wydania zarządzenia.

W sprawie z zakresu administracji publicznej, w której organ stosuje art. 66 ust. 1 pkt 2 Prawa oświatowego Burmistrz wydając zaskarżone zarządzenie działał w ramach władzy dyskrecjonalnej. Nie jest to władza niczym nieograniczona. Zakres swobody służącej organowi prowadzącemu przy odwołaniu nauczyciela ze stanowiska dyrektora jest ograniczony przepisami Prawa oświatowego. Procedura Prawa oświatowego stanowi samodzielną regulację, jedynym wymogiem jest uzyskanie opinii kuratora. Opinia ta musi być uprzednia w stosunku do zarządzenia, ale nie jest wiążąca.

Zarządzenie organu odwołujące dyrektora na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 2 Prawa oświatowego to akt wiedzy. Organ samodzielnie ustala stan faktyczny i to czy ziściła się przesłanka art. 66 ust. 1 pkt 2 Prawa oświatowego. W tym sensie organ prowadzący nie kontynuuje postępowania skargowego Rady Gminy, lecz prowadzi własne ustalenia stanu faktycznego, przy czym może korzystać z materiału dowodowego Rady.

Odnośnie do naruszenia art. 72 ust. 3 Prawa oświatowego.

Przepis ten, którego treść wyżej zacytowano, związany jest z art. 72 ust. 2 czyli wnioskiem Rady pedagogicznej o odwołanie nauczyciela ze stanowiska dyrektora.

Jak zaznaczył Burmistrz w piśmie do Rady Pedagogicznej z dnia 22 lutego 2021 r. uchwała nr [...] z dnia [...] o odwołaniu dyrektora została przez niego uwzględniona w ocenie całokształtu sprawy lecz jednocześnie zaznaczył, że "postępowanie wyjaśniające polegało na analizie materiału dowodowego zgromadzonego przez Radę Miejską w trakcie rozpatrywania skarg na dyrektora Przedszkola".

Skarżąca zarzuciła uchybienie 14 dniowego terminu przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego. Zdaniem Sądu jest to termin instrukcyjny, którego upływ nie wpływa na ważność późniejszego procedowania i możliwość wydania przez organ prowadzący zarządzenia. Poza wszystkim oceniając kwestionowane przez skarżącą czynności Rady Pedagogicznej trzeba podkreślić, że wniosek Rady zgłoszony na podstawie art. 72 ust. 2 Prawa oświatowego, nie był jedynym powodem odwołania dyrektora. Ponadto organ prowadzący czerpał wiedzę o okolicznościach wykonywania przez skarżącą obowiązków dyrektora z licznych innych czynności i postępowań. Był bowiem inicjatorem dwukrotnego zawieszenia dyrektora w czynnościach, zawiadomienia Rzecznika Dyscyplinarnego dla Nauczycieli o potrzebie wszczęcia postępowania z art. 85 Karty Nauczyciela, ale także np. adresatem wyników audytu Gminy w Przedszkolu jako jednostce organizacyjnej oraz wizyty monitorującej Fundacji B i innych wyżej opisanych procedur.

Niezależnie od tego materiału dowodowego już tylko dokumentacja i wyniki pracy Komisji Skarg, Wniosków i Petycji Rady Miejskiej były w konsekwencji zgłoszenia i badania kilkudziesięciu zarzutów tak obszerne, że wykluczały możliwość dochowania przez Radę terminów załatwienia skarg z K.p.a., a cóż powiedzieć o 14 dniowym terminie na przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego z art. 72 ust. 3 Prawa oświatowego. W okolicznościach sprawy przy konieczności wysłuchania kilkudziesięciu osób i potrzebie sięgnięcia do setek stron dokumentów wskazane terminy były nierealne do ich zachowania. Trzeba podkreślić, że akta organu przedstawione z odpowiedzią na skargę liczą 665 stron, które należy uzupełnić o dalsze kilkaset stron akt Rzecznika Dyscyplinarnego, Komisji Odwoławczej dla Nauczycieli, itd.

Skarżąca zwraca uwagę i zarzuca błędną numerację uchwał Rady Pedagogicznej, która może sugerować antydatowanie uchwały Nr [...] z dnia 15 września 2020 r. w sprawie uchwalenia regulaminu Rady Pedagogicznej. Sąd stwierdza, że zarzut ten nie znajduje potwierdzenia w materiale dowodowym czy to w podejmowanych w związku z tym działaniach innych organów, czy też działaniach samej strony (złożenie zawiadomienia o przestępstwie sfałszowania dokumentu albo droga służbowa i wniosek o sprostowanie albo wyjaśnienie przez Radę Pedagogiczną przyczyn takiego stanu rzeczy). Nawet przy przyjęciu, że jest on prawdziwy, to jak zaznaczono wyżej, nie może spowodować uwzględnienia skargi, bo wniosek zgłoszony w trybie art. 72 ust. 2 nie był ani jedynym, ani zasadniczym powodem odwołania dyrektora. Przede wszystkim zaś nie jest wymogiem formalnym do prawidłowego zastosowania art. 66 ust. 1 pkt 2 Prawa oświatowego, tak jak wymóg opinii kuratora oświaty,

Odnośnie do zarzutu naruszenia art. 66 ust. 1 pkt 2 Prawa oświatowego.

Skarżąca zarzuca, że akt odwołania ze stanowiska dyrektora Przedszkola nie podaje okoliczności wykazujących istnienie "przypadku szczególnie uzasadnionego", a przez to brak przesłanek do zastosowania tej normy prawa materialnego.

Zdaniem Sądu zaskarżone zarządzenie jest prawidłowe. Przede wszystkim trzeba odrzucić argument, że organ nie wysłuchał skarżącej. Poza rozmową z Burmistrzem przeprowadzoną bezpośrednio po wniesieniu skarg w połowie 2020 r., skarżąca w toku prac Komisji Rady Miejskiej przedstawiała swoje racje tak w formie pisemnej odnosząc się osobiście lub przez pełnomocnika kilkakrotnie do skarg grup nauczycieli, pracowników i rodziców, jak i będąc wysłuchaną przez Komisję i uczestnicząc w przesłuchaniach pracowników (por. np. pisma i odpowiedzi na skargi z dnia 18 maja 2020 r., 21 maja 2020 r., 17 sierpnia 2020 r., 22 października 2020 r., 29 października 2020 r.). Jej wypowiedzi były przedmiotem analizy organu wraz z całym materiałem dowodowym przed podjęciem zarządzenia o odwołaniu ze stanowiska dyrektora.

Sąd nieprzypadkowo odwołuje się wyżej do sytuacji w Przedszkolu i w kraju w I połowie 2020 r. oraz wskazuje na prawne regulacje odnoszące się do dyrektora oraz relacji podmiotów: dyrektor, nauczyciele, terapeuci, rodzice dzieci.

Powołane wyżej uzasadnienie rozporządzenia MEN z dnia 20 marca 2020 r. w sprawie szczegółowych rozwiązań w okresie czasowego ograniczenia funkcjonowania jednostek systemu oświaty w związku z zapobieganiem i zwalczaniem COVID-19, akcentowało, że dyrektor jednostki systemu oświaty miał koordynować oraz ustalać we współpracy z nauczycielami i rodzicami wszelkie działania, uwzględniając potrzeby edukacyjne i możliwości psychofizyczne dzieci i uczniów, w tym objętych kształceniem specjalnym, objętych wczesnym wspomaganiem rozwoju i uczęszczających na zajęcia rewalidacyjno-wychowawcze.

Te regulacje wprowadzone na okres epidemii rozwijały tylko zakres obowiązków dyrektora każdej placówki oświatowej. Słowa "współpraca", "koordynacja", "współdziałanie" są w przepisach Karty Nauczyciela, Prawa oświatowego i powołanych wyżej rozporządzeniach wykonawczych cytowane we wszystkich przypadkach. Tymczasem działania dyrektorki Przedszkola były przeciwieństwem pożądanych przepisami zachowań w relacji z Radą Pedagogiczną, Radą Rodziców, nauczycielami, rodzicami, terapeutami i pozostałymi pracownikami. Opisuje je szczegółowo zaskarżone zarządzenie.

Można zadać retoryczne pytanie. Jak miał się zachować organ prowadzący po zapoznaniu się z wynikami prac Komisji Rady Miejskiej i wysłuchań osób składających skargi przed Komisją Rady Miejskiej, w których podnoszono m.in., że dyrektor Przedszkola:

- na co dzień poniżała personel przez obraźliwe słowa "nierób", "złodziej", "idiotka", "kretynka";

- przetrzymała członków Rady Pedagogicznej do późnych godzin wieczornych w celu wymuszenia podpisania pozytywnej opinii o jej pracy;

- oświadczyła w czasie Rady Pedagogicznej, że nie przyjmuje zwolnień lekarskich tylko akty zgonu;

- przymuszała do świadczenia pracy w okresie zwolnień lekarskich;

- konfliktowała poszczególne grupy zawodowe obmawiając i przeciwstawiając nauczycieli, rodziców, obsługę, terapeutów;

- nakazała nauczycielce okłamać rodziców dziecka z autyzmem, że nie nawiązało silnej więzi z innym, dlatego rozdzielenie dzieci na różne grupy terapeutyczne nie ma znaczenia dla procesu wychowawczego tego konkretnego dziecka;

- zmusiła pracownicę do wejścia do kontenera na śmieci w celu poszukiwania paragonu z zakupu odzieży pani dyrektor;

- lekceważyła i okłamywała rodziców dzieci niepełnosprawnych;

- nie zapewniła odpowiedniego wyposażenia sal terapeutycznych mimo posiadania środków finansowych, a nabyte sprzęty leżały miesiącami zapakowane;

- złośliwie zmieniała terapeutów np. dzieci z autyzmem wbrew dobru dziecka i bez jakiegokolwiek uzasadnienia;

- zmuszała pracowników obsługi do posługiwania jej w prywatnych potrzebach (dowóz, pranie odzieży, posiłki w Przedszkolu);

- wypisywała urlopy wypoczynkowe bez wniosku pracownika, albo udzieliła urlopu 10 kwietnia 2020 r. wszystkim pracownikom SMS-em;

- bezzasadnie odmawiała udzielenia urlopu okolicznościowego;

- zmieniała samodzielnie na wnioskach pracowników o świadczenia ZFŚS dane o zarobkach;

- nie wypłacała wynagrodzenia za nadgodziny lub nie zapewniała czasu wolnego od pracy.

To tylko przykładowe zachowania skarżącej ustalone przez organ prowadzący w postępowaniu wyjaśniającym, na które powołuje się zarządzenie. Zdaniem Sądu nagromadzenie tych negatywnych zachowań i ich ciężar gatunkowy dowodzą, że skarżąca w zakresie wykonywania obowiązków dyrektora zasługiwała na jednoznacznie negatywną ocenę organu.

Okoliczności nagromadzone w zarządzeniu ujawniane w miarę badania skarg pracowników Przedszkola mogły bezwzględnie być objęte pojęciem "przypadku szczególnie uzasadnionego". Ich liczba i częstotliwość jest tak znaczna, że organ nie mógł zachować się inaczej.

Zwłaszcza, że kolejne organy i instytucje przeprowadzając czynności kontrolne niezależnie od siebie (z wyjątkiem Rzecznika Dyscyplinarnego, Komisji Odwoławczej przy Wojewodzie i PSSE w K., ale co do lat 2017-2018) ustalały fakty i okoliczności korespondujące nie tylko ze sobą, ale przede wszystkim potwierdzające i uwiarygodniające wyjaśnienia i oświadczenia rodziców dzieci, nauczycieli, terapeutów i pracowników obsługi Przedszkola.

Co do czasu trwania postępowania wyjaśniającego to stwierdzić należy, że przypadek skarżącej wymagał – jak się okazało – natychmiastowej reakcji organu prowadzącego, ale działanie w trybie art. 66 ust. 1 pkt 2 Prawa oświatowego nie mogło odbyć się kosztem obiektywnej oceny. Ta natychmiastowa reakcja przejawiła się zawieszeniem dyrektora w czynnościach.

Jak już zaznaczono wyżej obszerność i szczegółowość zarzutów wyłączała i czyniła nierealnym załatwienie sprawy w ciągu kilku tygodni. Zwłaszcza, że początek sprawy przypadł na stan epidemii, zamknięcie urzędów administracji publicznej, ograniczenie wszelkiej działalności różnych instytucji i osób fizycznych.

Z pozoru chaotyczne relacje pisemne skarg i wyjaśnień osób skarżących ostatecznie ułożyły się w logiczną całość, a ocena Burmistrza pozostała zbieżna z oceną innych organów kontrolnych, które wydały dla Przedszkola nakazy, zalecenia i zobowiązania.

XV. W ocenie Sądu powołane w zarządzeniu okoliczności są konkretne i dowiedzione w stosownym postępowaniu poprzedzającym wydanie zarządzenia oraz znajdują pełne potwierdzenie w szeroko zgromadzonym materiale dowodowym. Istotne są również wywody przytoczone przez organ, gdyż to, jakie zdarzenia uznał on za przesłanki odwołania, wynika bezpośrednio z uzasadnienia wydanego w tym zakresie zarządzenia.

Takie wywody w zestawieniu z zebranym w sprawie materiałem dowodowym jasno ukazały motywy, jakimi kierował się organ, pozbawiając dyrektora dotychczasowej funkcji kierowniczej oraz pozwoliły Sądowi na ocenę, czy podane przez organ przyczyny rzeczywiście można uznać za szczególnie uzasadniony przypadek, w rozumieniu art. 66 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo oświatowe.

W ocenie Sądu uznanie przez skarżącą, że powołane w zaskarżonym zarządzeniu zdarzenia nie były zdarzeniami nagłymi i jako takie nie mogą uzasadniać zastosowania trybu z art. 66 ust. 1 pkt 2 (czyli jej odwołania w trybie natychmiastowym) wynika z błędnej wykładni przesłanki szczególnie uzasadnionego przypadku, ograniczającej ją tylko do przypadków "nagłych", podczas gdy "szczególnie uzasadnionym przypadkiem" jest albo zdarzenie nagłe powodujące natychmiastową konieczność odwołania dyrektora albo naruszanie prawa przez dyrektora czy inne jego zachowania, które muszą być na tyle istotne, że mogą prowadzić do destabilizacji działalności placówki, w zakresie zadań dydaktycznych, wychowawczych i opiekuńczych, zagrażając przez to interesowi publicznemu, w tym szeroko rozumianemu dobru dzieci.

Dlatego oceniając i rozważając wszystkie powyżej wskazane okoliczności sprawy Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. skargę oddalił.