Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt III SA/Lu 843/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2015-03-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono decyzje I i II instancji w części
Powołane przepisy: article: art. 24 ab ust. 1-2
journal: Dz.U. 2007 nr 35 poz 217
law: Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej - Tytuł zmieniony przez art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 lutego 2008 r. (Dz.U.08.44.262) na: "o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego"
article: 33 fd ust. 1
journal: Dz.U. 2003 nr 223 poz 2221
law: Ustawa z dnia 19 grudnia 2003 r. o organizacji rynków owoców i warzyw, rynku chmielu, rynku tytoniu oraz rynku suszu paszowego.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Drwal (sprawozdawca), Sędzia WSA Ewa Ibrom,, Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak, Protokolant Asystent sędziego Małgorzata Olejowska, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 5 marca 2015 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] w przedmiocie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2013 I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] kwietnia 2014 r., Nr [...] w części dotyczącej płatności uzupełniającej dla producentów surowca tytoniowego; II. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz M. K. kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia r. Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] przyznał [...] w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2013 jednolitą płatność obszarową (JPO) w kwocie (...) zł oraz uzupełniającą płatność obszarową do powierzchni grupy upraw podstawowych (UPO) w wysokości (...) zł. Odmówił natomiast przyznania uzupełniającej płatności dla producentów surowca tytoniowego (płatności niezwiązanej do tytoniu) z argumentacją, że (...) nie spełniał określonych ustawą z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przesłanek (z art. 24 ab ust. 1 i 2). Płatność niezwiązana do tytoniu przysługuje – zgodnie z art. 24 ab ust. 1 pkt 2 - bowiem tym osobom, które w dniu (...) r. były wpisane do rejestru, o którym mowa w art. 33 fd ust. 1 ustawy z dnia 19 grudnia 2003 r. o organizacji rynków owoców i warzyw, rynku chmielu, rynku tytoniu, rynku suszu paszowego oraz rynków lnu i konopi uprawianych na włókno. (...) nie był osobą wpisaną do wspomnianego rejestru. W rejestrze tym figurował (...). (...) nie nabył w całości gospodarstwa rolnego od osoby, która w tym dniu była wpisana do w/w rejestru. Na mocy aktu notarialnego (umowy darowizny) z dnia (...) r. nabył od (...) i (...) (...) nie całe gospodarstwo rolne, ale tylko jedną działkę nr (...) oraz udział ½ w działce nr (...). Nabywcami pozostałej części gospodarstwa rolnego byli (...) i (...). Przepis art. 24 ab ust. 2 pkt 3 ustawy z 2007 r. o płatnościach (...) stanowi, że płatność niezwiązana do tytoniu może zostać przyznana rolnikowi, który w dniu (...) r. nie był wpisany do rejestru, jeżeli rolnik lub jego małżonek nabył w całości gospodarstwo rolne odo osoby, która w tym dniu była wpisana do rejestru, a zbywca gospodarstwa wyraził pisemna zgodę na przyznanie płatności niezwiązanej do tytoniu nabywcy. Wnioskowana płatność do tytoniu nie mogła być przyznana w tej sytuacji, mimo zawarcia umowy z dnia (...) r. o nieodpłatnym przekazaniu przez (...) (...) prawa do uzyskania tej płatności na rzecz (...) (...), złożenia przez (...) i (...) oświadczeń z dnia (...) r. o przekazaniu [...] w dzierżawę działki nr (...) i nr 12 oraz oświadczenia (...) (...) z dnia (...) r. o wyrażeniu zgody na przyznanie płatności [...].

Płatność niezwiązana do tytoniu może być również przyznana – w myśl art. 24 ab ust. 2 pkt 4 – rolnikowi, który do dnia (...) r. nabył z mocy ustawy prawo, o którym mowa w art. 33 fb ust. 1 ustawy organizacji rynków owoców (...), a nabycie tego prawa nie zostało potwierdzone decyzją, o której mowa w art. 33 fb ustawy organizacji rynków owoców (...). W celu zweryfikowania, czy (...) spełnia powyższy warunek, w dniu (...) r. organ wystąpił do Prezesa Agencji Rynku Rolnego z wnioskiem o wyrażenie opinii w tej sprawie. Prezes (...) w postanowieniu z dnia (...) (utrzymanym w mocy po przeprowadzeniu kontroli instancyjnej postanowieniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia (...)) stwierdził, że (...) nie spełnia przesłanki z art. 24 ab ust. 2 pkt 4 ustawy i wyjaśnił dodatkowo, że do rejestru podmiotów posiadających prawo do płatności niezwiązanej do tytoniu wpisany był (...), któremu określono indywidualną ilość referencyjną w wysokości (...) kg tytoniu odmiany Virginia.

W odwołaniu (...) zarzucił, że wadliwym jest rozstrzygnięcie Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w [...] w części dotyczącej odmowy przyznania płatności do tytoniu.

Decyzją z dnia (...) r. Dyrektor (...) Oddziału Regionalnego ARiMR rozpoznał odwołanie (...) (...). Nie podzielił jego zarzutów o rażącym naruszeniu prawa przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w [...] oraz nie uwzględnił stanowiska strony, że w świetle ustawy z 2007 r. o płatnościach (...) nabycia gospodarstwa rolnego nie należy utożsamiać z przeniesieniem jego własności. W tych warunkach Dyrektor (...) Oddziału Regionalnego ARiMR utrzymał w mocy decyzję organu I instancji z dnia r. wyjaśniając dodatkowo, że wymóg nabycia w całości gospodarstwa rolnego będzie spełniony w przypadku uzyskania przez nabywcę prawa własności całego gospodarstwa i niewystarczającym jest samo przeniesienie jego posiadania.

(...) zaskarżył do WSA w Lublinie decyzję Dyrektora (...) Oddziału Regionalnego ARiMR w części odmawiającej prawa do płatności do tytoniu, zarzucając naruszenie:

- art. 24 ab ustawy z 2007 r. o płatnościach (...), poprzez pominięcie przez organ faktu, że skarżący spełniał warunki do przyznania płatności ponieważ był legalnym posiadaczem, na podstawie pisemnie stwierdzonych tytułów prawnych, całości gospodarstwa rolnego należącego do rolnika, który w dniu (...) r. był wpisany do rejestru, o którym mowa w art. 33 fd ust. 1 ustawy o organizacji rynków owoców (...);

- art. art. 6, 7, 8 i 107 § 1 k.p.a. poprzez bezpodstawne zawężenie kręgu osób uprawnionych do uzyskania płatności.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Sąd zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna ponieważ z naruszeniem art. 24 ab ust. 2 pkt 3 ustawy z 2007 r. o płatnościach (...) odmówiono skarżącemu przyznania płatności uzupełniającej dla producentów surowca tytoniowego (płatności niezwiązanej do tytoniu). Z powyższego przepisu wynika, że płatność niezwiązana do tytoniu może zostać przyznana rolnikowi, który w dniu (...) r. nie był wpisany do rejestru, o którym mowa w art. 33 fd ust. 1 ustawy z dnia 19 grudnia 2003 r. o organizacji rynków owoców i warzyw, rynku chmielu, rynku tytoniu, rynku suszu paszowego oraz rynków lnu i konopi uprawianych na włókno, jeżeli rolnik lub jego małżonek nabył w całości gospodarstwo rolne od osoby, która w tym dniu była wpisana do rejestru, a zbywca gospodarstwa wyraził pisemną zgodę na przyznanie płatności niezwiązanej do tytoniu nabywcy tego gospodarstwa. Powołany wyżej art. 24 ab ust. 2 pkt 3 przyznaje rolnikowi prawo do płatności, jeżeli spełnia on określone w tym przepisie warunki. Po pierwsze, prawo to przysługuje, jeżeli rolnik nabył w całości gospodarstwo rolne. Po drugie, jeżeli rolnik nabył gospodarstwo od osoby, która w dniu (...) r. była wpisana do rejestru, o którym mowa w art. 33 fd ust. 1 ustawy z dnia 19 grudnia 2003 r. o organizacji rynków (...). Po trzecie, jeżeli zbywca gospodarstwa wyraził, pisemną zgodę na przyznanie płatności nabywcy gospodarstwa rolnego. W komentowanym przepisie jest mowa o nabyciu w całości gospodarstwa rolnego, a nie o uzyskaniu przez rolnika prawa własności całego gospodarstwa. Oznacza to, że rolnik nie musi nabyć na własność całego gospodarstwa rolnego, a tym samym, w przypadku kiedy ubiega się o przyznanie płatności do tytoniu, nie musi być właścicielem wszystkich gruntów wchodzących w skład gospodarstwa rolnego zbywcy. Pojęcia nabycia w całości gospodarstwa rolnego w aspekcie materialnoprawnych przesłanek przyznawania płatności (przewidzianych omawianą ustawą z 2007 r. i nawiązującą – w myśl jej art. 1 - do szeregu przepisów unijnych zawartych między innymi w rozporządzeniu Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającym wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników) nie można utożsamiać z cywilistycznym pojęciem nabyciem na własność wszystkich składników majątkowych, które wchodzą w skład gospodarstwa rolnego, w tym z nabyciem na własność nieruchomości (gruntów rolnych) tworzących gospodarstwo. Taka wykładnia art. 24 ab ust. 2 pkt 3 ustawy i interpretacji pojęcia nabycia w całości gospodarstwa rolnego jest konieczna nie tylko ze względu na treść art. 2 lit. a/ i b/ rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 wyjaśniającego, że do celów tego rozporządzenia mają zastosowanie definicje - "rolnika" oznaczającego osobę fizyczną lub prawną lub grupę osób fizycznych lub prawnych, bez względu na status prawny takiej grupy i jej członków w świetle prawa krajowego, których gospodarstwo znajduje się na terytorium Wspólnoty (...), która prowadzi działalność rolniczą, oraz - "gospodarstwa" traktowanego jako wszystkie jednostki produkcyjne zarządzane przez rolnika znajdujące się na terytorium tego samego państwa członkowskiego. Za szerokim rozumieniem pojęcia nabycia w całości gospodarstwa rolnego przemawia również definicja "przekazania gospodarstwa" zawarta w rozporządzeniu Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. W świetle art. 82 ust. 1 lit. a/ powołanego rozporządzenia, przekazanie gospodarstwa oznacza sprzedaż, dzierżawę lub jakikolwiek inny podobny rodzaj transakcji z tytułu przedmiotowych jednostek produkcyjnych.

Przenosząc te uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy należy stwierdzi, że skarżący (...) nabył od (...) i (...) (...) na własność jedną działkę nr (...) oraz udział ½ w działce nr (...). Nabywcami pozostałej części gospodarstwa rolnego byli (...) i (...). Według złożonych przez nich oświadczeń z dnia (...) r. przekazano [...] w dzierżawę działki nr (...) i nr 12. Zatem skarżący dysponował i zarządzał – w dacie składania wniosku o przyznanie spornej płatności - wszystkimi działkami gruntu wchodzącymi w skład gospodarstwa rolnego należącego do (...) i (...) (...). Skarżący w ten sposób nabył w całości gospodarstwo rolne w rozumieniu art. 24 ab ust. 2 pkt 3 ustawy. Uzyskał również pisemną zgodę (...) (...) na przyznanie płatności do tytoniu. Dowodem tego była zarówno umowa z dnia (...) r. o nieodpłatnym przekazaniu prawa do uzyskania płatności, jak i oświadczenie (...) (...) z dnia (...) r. o wyrażeniu zgody na przyznanie płatności [...]. Z akt sprawy wynikało także, że wszystkie działki (nr (...), (...) i (...)) objęto wnioskiem o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok (...). W myśl art. 18 ust. 1 ustawy, płatność do tytoniu jest przyznawana na wniosek rolnika. Zgodnie z art. 18 ust. 3, we wniosku o przyznanie płatności obszarowych rolnik podaje wszystkie grunty rolne będące w jego posiadaniu. Ubocznie należy podnieść, że ustawa z 2007 r. o płatnościach (...) w art. 2 określając pojęcia gospodarstwa rolnego (pkt 2) oraz rolnika (pkt 14) odsyła wprost do definicji tych pojęć zawartych w rozporządzeniu nr 73/2009.

W świetle powyższych rozważań zaskarżoną decyzję oraz decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] z dnia r. w części, w jakiej odmówiono przyznania skarżącemu płatności do tytoniu wydano z naruszeniem prawa materialnego (art. 24 ab ust. 2 pkt 3 ustawy). Naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy. Z tego powodu obie decyzje w zaskarżonej części podlegały uchyleniu przez Sąd na mocy art. 145 § 1 lit. b/ p.p.s.a. O zwrocie kosztów postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a.

-----------------------

5