Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 633/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2011-06-02 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6460 Znaki towarowe
Hasła tematyczne: Własność przemysłowa
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1, art. 152, art. 200, art. 255(8) ust. 1 i ust. 2
journal: Dz.U. 2003 nr 119 poz 1117
law: Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Sędziowie Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas (spr.) Sędzia WSA Jolanta Królikowska-Przewłoka Protokolant ref. staż. Monika Piotrowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 czerwca 2011 r. sprawy ze skargi T. S.A. z siedzibą w T. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] maja 2010 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej na rzecz T. S.A. z siedzibą w T. kwotę 1617 (jeden tysiąc sześćset siedemnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

W dniu [...] grudnia 2008 r. do Urzędu Patentowego RP działającego w trybie postępowania spornego wpłynął wniosek C. z siedzibą w W., [...] (dalej uczestnik lub wnioskodawca) o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy Háppy o numerze [...] w części dotyczącej towarów z klasy 03: "kosmetyki dla dzieci takie jak oliwki, szampony, olejki" z powodu nieużywania znaku we wskazanym zakresie. Uprawnionym do prawa ochronnego na sporny znak towarowy są T. Spółka Akcyjna z siedzibą w T. a znak przeznaczony jest do oznaczania towarów w klasach 03 i 16.

Wnioskodawca jako podstawę prawną swojego żądania wskazał przepis art. 169 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 315 ust. 1 i 2 ustawy Prawo własności przemysłowej. Zdaniem wnioskodawcy sporny znak towarowy dotychczas nie był używany na terytorium Polski w sposób rzeczywisty dla oznaczania wskazanych w niniejszym wniosku towarów z klasy 03 objętych tym prawem.

Wnioskodawca swój interes prawny w żądaniu częściowego wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy Háppy o numerze [...] wywiódł z faktu naruszenia przez rejestrację spornego znaku towarowego praw do zarejestrowanych jego rzecz podobnych znaków towarowych: C. o numerze [...], C. o numerze [...], HAPPY o numerze [...], C. o numerze [...], C. o numerze [...] i C. o numerze [...] przeznaczonych do oznaczania wszelkiego rodzaju kosmetyków w klasie 03. Niezależnie od powyższego, wnioskodawca jako źródło interesu prawnego w żądaniu częściowego wygaśnięcia prawa ochronnego na sporny znak towarowy wskazał normy prawne, gwarantujące swobodne prowadzenie działalności gospodarczej tj. art. 20 i art. 22 Konstytucji RP oraz art. 6 i 17 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej.

W piśmie z dnia [...] stycznia 2009 r. uprawniony do spornego znaku towarowego wniósł o oddalenie wniosku o częściowe stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy Háppy o numerze [...], podnosząc, iż istniały ważne powody nieużywania przedmiotowego znaku towarowego. Jako ważne powody nieużywania spornego znaku towarowego w części dotyczącej towarów z klasy 03: "kosmetyki dla dzieci takie jak oliwki, szampony, olejki'' uprawniony wskazał toczące się przez Urzędem Patentowym RP działającym w trybie spornym sprawy o unieważnienie praw ochronnych na znaki towarowe Háppy o numerze [...] (sygn. akt [...]), Háppy o numerze [...] (sygn. akt [...]) i H. o numerze [...] (sygn. akt [...]) udzielonych na rzecz T. Spółka Akcyjna z siedzibą w T. na skutek złożonych przez C., [...] z siedzibą w W., [...] sprzeciwów uznanych przez uprawnionego na bezzasadne oraz rozpoczęte na początku 2007 r. i trwające niemalże do końca listopada 2008 r. negocjacje pomiędzy stronami niniejszego postępowania w sprawie zapisów umowy o koegzystencji znaków "happy".

Do niniejszego pisma uprawniony do spornego znaku towarowego załączył m.in. kserokopię protokołu z rozprawy przeprowadzonej w dniu [...] listopada 2008 r. w sprawie o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy "Happy" o numerze [...] o sygn. akt [...] (akta, tom [...], k. [...]-[...]) i wydruki prowadzonej w formie elektronicznej korespondencji pomiędzy stronami niniejszego postępowania w sprawie zawarcia umowy o koegzystencji znaków (akta, tom [...], k. [...] i k. [...]-[...]).

W piśmie z dnia [...] kwietnia 2009 r. uprawniony do prawa ochronnego na sporny znak towarowy podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.

W piśmie z dnia [...] października 2009 r. wnioskodawca odnosząc się do poszczególnych twierdzeń i dowodów przedstawionych przez uprawnionego w pismach z dnia [...] stycznia 2009 r. i [...] kwietnia 2009 r. podkreślił, iż uprawniony dotychczas nie przedstawił żadnego dowodu na okoliczność używania spornego znaku towarowego Háppy o numerze [...] w obrocie gospodarczym na terytorium RP w wymaganym okresie czasu, zaś podniesione przez uprawnionego okoliczności nie stanowią ważnych powodów usprawiedliwiających nieużywanie spornego znaku towarowego we wskazanym przez wnioskodawcę zakresie przytoczył na poparcie swoich twierdzeń orzecznictwo WSA w Warszawie.

Wnioskodawca w niniejszej sprawie została przeprowadzona rozprawa administracyjna w dniu [...] maja 2010 r., na której strony podtrzymały dotychczasowe stanowiska w sprawie.

Decyzją z dnia [...] maja 2010 r. Urząd Patentowy, działając na podstawie art. 169 ust. 1 pkt1, ust. 2 i 6 oraz art. 171 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2003 r., Nr 119 poz. 1117 ze zm.) dalej p.w.p. stwierdził wygaśnięcie prawa ochronnego na znak towarowy Háppy o numerze [...] w części dotyczącej towarów z klasy 03: "kosmetyki dla dzieci takie jak oliwki, szampony, olejki" z dniem [...] sierpnia 2008 r.

W uzasadnieniu wskazał między innymi, że:

Celem instytucji stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy jest eliminowanie z obrotu gospodarczego znaków towarowych, które nie są faktycznie używane w obrocie. Uzyskanie prawa wyłącznego na znak towarowy wiąże się bowiem z ustawowym obowiązkiem używania znaku dla oznaczania towarów (usług) objętych zakresem tego prawa. Nieużywanie znaku może zatem skutkować, w określonych przez prawo sytuacjach, stwierdzeniem wygaśnięcia danego prawa ochronnego.

Postępowanie sporne o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy Háppy o numerze [...] w części dotyczącej towarów z klasy 03: "kosmetyki dla dzieci takie jak oliwki, szampony, olejki" zostało wszczęte na wniosek C., [...] z siedzibą w W., [...] doręczony do Urzędu Patentowego RP w dniu [...] grudnia 2008 r., tj. już w dacie obowiązywania ustawy Prawo własności przemysłowej, a zatem przepisy tej ustawy będą stanowić podstawę prawną przy rozstrzyganiu przedmiotowego wniosku.

Zgodnie z treścią przepisu art. 255 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo własności przemysłowej sprawy o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy rozpatrywane są przez Urząd Patentowy RP w trybie postępowania spornego.

Zgodnie z przepisem art. 169 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo własności przemysłowej prawo ochronne na znak towarowy wygasa na skutek nieużywania zarejestrowanego znaku w sposób rzeczywisty dla towarów objętych prawem ochronnym w ciągu nieprzerwanego okresu pięciu lat, po dniu wydania decyzji o udzieleniu prawa ochronnego, chyba że istnieją ważne powody jego nieużywania.

Zgodnie z treścią przepisu art. 171 ustawy pwp jeżeli przyczyna wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy dotyczy jedynie niektórych towarów, wygaśnięcie prawa odnosi się tylko do tych towarów.

W świetle przepisu art. 169 ust. 2 ustawy pwp Urząd Patentowy RP, w przypadkach o których mowa w ust. 1 tegoż artykułu, wydaje decyzję stwierdzającą wygaśnięcie prawa ochronnego na znak towarowy na wniosek każdej osoby, która ma w tym interes prawny.

Następnie w sposób szczegółowy Urząd Patentowy zdefiniował pojęcie interesu prawnego wskazując jednocześnie dlaczego w postępowaniu spornym dotyczącym wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy ma wprost zastosowanie przepis art. 28 kpa. Organ powołał się przy tym na orzecznictwo sądów administracyjnych. W konkluzji stwierdził, że wnioskodawca posiada interes prawny w żądaniu stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy Happy o nr [...], w części dotyczącej towarów z klasy 03: "kosmetyki dla dzieci takie jak oliwki, szampony, olejki".

W rozpatrywanej sprawie bezsporna pomiędzy stronami niniejszego postępowania była okoliczność, iż w analizowanym okresie sporny znak towarowy Háppy o numerze [...] nie był używany przez T. Spółka Akcyjna z siedzibą w T. do oznaczania następujących towarów z klasy 03: "kosmetyki dla dzieci takie jak oliwki. szampony, olejki". Istota sporu sprowadzała się natomiast do uznania, czy wskazane przez uprawnionego do prawa ochronnego na sporny znak towarowy powody jego nieużywania we wskazanym powyżej zakresie wyczerpują przesłankę z art. 169 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (Dz.U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1117 z późn. zm.) usprawiedliwiającą nieużywanie znaku.

Ustawa Prawo własności przemysłowej nie zawiera zarówno definicji "ważnych powodów" nieużywania znaku towarowego jak również przykładowego wyliczenia okoliczności objętych tą przesłanką.

W literaturze przedmiotu podkreśla się, iż do ważnych powodów uzasadniających niewykonanie obowiązku używania znaku zalicza się przede wszystkim zdarzenia nadzwyczajne, zewnętrzne i niemożliwe do zapobieżenia (vis cui humana infirmitas resistere non potest), tj. zdarzenia o charakterze siły wyższej. Do niniejszej kategorii zaliczane są zdarzenia o charakterze katastrof przyrodniczych (np. powodzie, huragany, trzęsienia ziemi) lub nadzwyczajnych zaburzeń życia zbiorowego (np. wojna, rozruchy, stan wojenny). Do ważnych powodów nieużywania znaku towarowego zalicza się także poważne przeszkody natury faktycznej lub prawnej "nieobciążające" uprawnionego, których nie można przypisać jego niedbalstwu czy niezaradności (por. U. Promińska, Prawo własności przemysłowej, Wydawnictwo Prawnicze Lexis Nexis, Warszawa 2005, s. 254; Marcin Trzebiatowski, Obowiązek używania znaku towarowego. Studium z prawa polskiego na tle prawnoporównawczym, Wydawnictwo C. H. Beck, Warszawa 2007, s.384-385). W doktrynie i orzecznictwie powszechnie przyjmowany jest również pogląd, zgodnie z którym działania uprawnionego objęte pojęciem tzw. ryzyka przedsiębiorcy, których skutkiem jest nieużywanie znaku, uchylają zarzut niewykonywania obowiązku używania znaku towarowego, jeśli postępował on w sposób właściwy dla "rozsądnego przedsiębiorcy", a jego działaniu nie można przypisać winy (tak: np. R. Skubisz w artykule "Obowiązek używania znaku towarowego", PiP 1992/11/62).

Kolegium Orzekające nie podzieliło stanowiska uprawnionego do spornego znaku towarowego zgodnie z którym toczące się przed Urzędem Patentowym RP działającym w trybie spornym sprawy o unieważnienie praw ochronnych na znaki towarowe Happy o numerze [...] (sygn. akt [...]), Háppy o numerze [...] (sygn. akt [...]) i H. o numerze [...] (sygn. akt [...]) udzielonych na rzecz T. Spółka Akcyjna z siedzibą w T. na skutek złożonych przez C., [...] z siedzibą w W., [...] sprzeciwów uznanych przez uprawnionego za bezzasadne, stanowią ważne powody nieużywania spornego znaku towarowego Háppy o numerze [...] w części dotyczącej towarów z klasy 03: "kosmetyki dla dzieci takie jak oliwki, szampony, olejki". Zdaniem Kolegium Orzekającego istniejący pomiędzy stronami niniejszego postępowania spór dotyczący praw ochronnych na znaki towarowe Happy o numerze [...] (sygn. akt [...]), Háppy o numerze [...] (sygn. akt [...]) i H. o numerze [...] (sygn. akt [...]) udzielonych na rzecz T. Spółka Akcyjna z siedzibą w T. nie stanowi okoliczności usprawiedliwiającej nieużywanie przez uprawnionego spornego znaku towarowego we wskazanym przez wnioskodawcę zakresie.

W ocenie Kolegium Orzekającego, toczące się od [...] lutego 2007 r. do [...] listopada 2008 r. negocjacje pomiędzy stronami niniejszego postępowania w sprawie zapisów ""(...) umowy o koegzystencji znaków "happy" (...)", zgodnie z którą ""(...) T. SA miałyby korzystać z oznaczeń zawierających słowo "happy" dla pieluszek, chusteczek nasączanych płynami itp., ale miałyby nie korzystać i nie rejestrować znaków z oznaczeniem "happy" dla kosmetyków, w tym kosmetyków dla dzieci"" natomiast ""(...) w zamian firma C. miałaby wycofać złożone sprzeciwy dot. znaków towarowych "happy" (zarówno w P. jak i w N.)"" nie stanowią ważnych powodów usprawiedliwiających nieużywanie spornego znaku towarowego we wskazanym przez wnioskodawcę zakresie.

Odnosząc się do zawartego w piśmie z dnia [...] stycznia 2009 r. oświadczenia uprawnionego do prawa ochronnego na sporny znak towarowy, iż obecnie T. Spółka Akcyjna z siedzibą w T. zakończyły proces przygotowania produkcji wyrobów kosmetycznych pod marką "happy" i przystępują do ich sprzedaży, Kolegium Orzekające stwierdza, iż w toku niniejszego postępowania spornego uprawniony nie przedłożył do akt sprawy jakiegokolwiek materiału dowodowego na potwierdzenie wskazanych powyżej okoliczności faktycznych, a w konsekwencji powyższe stwierdzenie uprawnionego należy uznać za gołosłowne. Jednocześnie Kolegium Orzekające podzieliło pogląd Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zawarty w przywoływanym przez wnioskodawcę uzasadnieniu wyroku z dnia 13 grudnia 2007 r. (sygn. akt VI SA/Wa 1515/07), w którym Sąd uznał, iż "Sam zamiar używania znaku, albo samo przygotowanie do używania znaku nie wystarczy do uznania, że do używania doszło ani nie wystarczy do uznania, że istniały ważne przyczyny nieużywania znaku. Musi zostać wykazane przez uprawnionego, że mimo, iż miał bezpośredni zamiar używania znaku i mimo, iż podjął działania przygotowawcze do używania, zaistniała ważna przeszkoda, która spowodowała, że nie doszło do wdrożenia używania znaku. Musi istnieć wyraźny związek przyczynowy między zaistnieniem przeszkody i nieużywaniem znaku". W ocenie Kolegium Orzekającego, nie można utożsamiać czynności przygotowawczych do podjęcia w wymaganym zakresie używania znaku towarowego z wystąpieniem przyczyny usprawiedliwiającej nieużywanie znaku towarowego. Samo bowiem podjęcie określonych czynności przygotowawczych bez związku z ważną przyczyną uniemożliwiającą używanie znaku towarowego nie może determinować oddalenia wniosku o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy.

Zgodnie z przywoływanym powyżej przepisem art. 169 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo własności przemysłowej prawo ochronne na znak towarowy wygasa na skutek nieużywania zarejestrowanego znaku w sposób rzeczywisty dla towarów objętych prawem ochronnym w ciągu nieprzerwanego okresu pięciu lat, po dniu wydania decyzji o udzieleniu prawa ochronnego, chyba że istnieją ważne powody jego nieużywania, przy czym zgodnie z treścią art. 169 ust. 6 niniejszej ustawy obowiązek wykazania używania znaku towarowego lub istnienia ważnych powodów usprawiedliwiających nieużywanie znaku spoczywa na uprawnionym z tytułu prawa ochronnego.

Zgodnie z powszechnie przyjętym w orzecznictwie sądów administracyjnych stanowiskiem wyrażonym w uchwale siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 kwietnia 2008 r. (sygn. akt II GPS 1/08) bieg pięcioletniego okresu, o którym mowa w przepisie art. 169 ust. 1 pkt 1 pwp, będzie rozpoczynał się po dniu wydania decyzji o udzieleniu prawa ochronnego przy niepodjęciu w ogóle używania znaku lub od dnia zaprzestania jego używania.

W rozpoznawanej sprawie decyzja o udzieleniu prawa ochronnego na znak towarowy Háppy o numerze [...] została wydana w dniu [...] sierpnia 2003 r., a zatem w przypadku niepodjęcia w ogóle przez uprawionego używania spornego oznaczenia we wskazanym we wniosku zakresie pięcioletni okres, o którym mowa w przepisie art. 169 ust. 1 pkt 1 pwp, rozpoczął bieg w dniu następującym po dniu wydania decyzji o udzieleniu prawa ochronnego tj. w dniu [...] sierpnia 2003 r. i upłynął w dniu [...] sierpnia 2008 r.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł uprawniony z przedmiotowego znaku – T. S.A. zwana dalej skarżącym. Zaskarżonej decyzji zarzuciły:

1. art. 7, art. 77 § 1, art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 252 ustawy Prawo własności przemysłowej,

2. art. 169 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 2 i 6 oraz art. 171 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (tekst jednolity: Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1117 z późn. zm.).

W uzasadnieniu skargi wskazał między innymi, że stanowisko UP uznające, iż uczestnik posiada interes prawny w rozumieniu art. 169 ust. 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej zdaniem skarżącego jest nietrafne.

Zdaniem skarżącego, uczestnik nie posiada interesu prawnego w rozpatrywanej sprawie, ponieważ interes jego nie ma charakteru bezpośredniego, konkretnego i realnego. Nie potwierdzają go również okoliczności faktyczne sprawy, co skarżący w sposób szczegółowy uzasadnił.

Skarżący podniósł, że uczestnik postępowania nie prowadzi w Polsce działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy o swobodzie działalności gospodarczej.

Fakt sprzedawania na terytorium Polski wyrobów oznaczonych znakami towarowymi uczestnika przez inne podmioty niż uczestnik nie jest dowodem prowadzenia przez niego działalności gospodarczej w Polsce, co ze swej istoty wyklucza, by sporny znak towarowy skarżącego przeszkadzał uczestnikowi w prowadzeniu przez niego działalności gospodarczej w Polsce.

Nie kreuje interesu prawnego uczestnika w żadnym razie sam fakt wprowadzania do obrotu na terytorium Polski towarów podobnych oznaczonych jego znakami towarowymi.

Ponadto w ocenie skarżącego orzekający w niniejszej sprawie organ naruszył art. 169 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo własności przemysłowej przyjmując, iż po stronie skarżącego nie istniały ważne powody nieużywania znaku.

Wskazał, że w swych sprzeciwach z dnia [...] sierpnia 2006r. wniesionych do Urzędu Patentowego uczestnik zażądał unieważnienia znaków Skarżącego [...] (słowny "happy") oraz [...] (słowno-graficzny "happy"). Znaki uczestnika (słowny C. [...] z pierwszeństwem od [...] stycznia 1997r. oraz C. [...] z pierwszeństwem od dnia [...] lipca 2002 r.) w ocenie Urzędu są kolizyjnie podobne do znaków Skarżącego zawierających słowo "happy". Urząd podniósł, iż sporny znak Skarżącego jest w sferze słownej (użycie słowa "happy") oraz w sferze graficznej (charakterystyczny sposób pisania słowa "happy" oraz apostrof nad literą "a") identyczny z jego znakami, których unieważnienia domagał się Uczestnik. Co więcej, Urząd Patentowy decyzjami z kwietnia 2010r. unieważnił wskazane znaki Skarżącego.

Skarżący jest zdania, iż wskazane decyzje UP błędnie zakładają kolizyjne podobieństwo wskazanych znaków i zaskarżył wskazane decyzje po ich doręczeniu do sądu administracyjnego. Do czasu jednak prawomocnego zakończenia sprawy przed sądami administracyjnymi sytuacja prawna skarżącego jest niepewna i ryzyko niekorzystnego jej zakończenia istnieje.

Nie ulega wątpliwości, iż wprowadzenie na rynek towarów oznaczonych określonymi znakami towarowymi wiąże się z odpowiednimi kosztownymi przygotowaniami o charakterze technicznym i organizacyjnym (maszyny, opakowania, badania rynku) oraz finansowym (skalkulowanie kosztów produkcji w cenie towaru). Wymagane jest również dostosowanie nowej działalności gospodarczej do już wcześniej prowadzonej (por. wyrok NSA z dnia 11 grudnia) 2006r. w sprawie sygn. akt II GSK 127/07). Takie przygotowania do wprowadzenia towarów oznaczonych spornym znakiem podjął skarżący w 2006r. Zostały one jednak wstrzymane wobec wniesienia przez Uczestnika opisanych sprzeciwów oraz groźby poniesienia realnych strat, w tym zwłaszcza finansowych, ale też rynkowych w razie stwierdzenia, iż znaki uczestnika są podobne kolizyjnie do znaków skarżącego.

Od momentu wszczęcia przez uczestnika postępowania o unieważnienie znaków skarżącego istniały - zdaniem Skarżącego - ważne powody nieużywania przez skarżącego spornego znaku towarowego. Skarżący zachował się w sposób racjonalny unikając ewentualnych negatywnych konsekwencji. Uczestnik odwołuje się do stanowiska NSA z dnia 2 marca 2009r. w sprawie II GSK 698/08 (publik, na stronie internetowej NSA w Warszawie). Powyższe argumenty upoważniają skarżącego do podniesienia zarzutu naruszenia art. 169 ust. 1 ustawy

Prawo własności przemysłowej.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie szczegółowo ustosunkowując się do zarzutów skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują nadzór nad działalnością administracji publicznej, przy czym ta kontrola zgodnie z § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany wnioskami i zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. nr 153, poz. 1270-zw. ppsa).

Badając skargę wg powyższych kryteriów Sąd uznał, że skarga zasługuje na

uwzględnienie. Zaskarżona decyzja narusza bowiem prawo w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.

Jak zostało wyżej wskazane Sąd bada decyzję pod względem jej zgodności z prawem, a więc ocenia decyzję pod względem przepisów prawa materialnego jak i prawa procesowego, przy czym zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a. Sąd uchyla zaskarżoną decyzję z powodu naruszenia przepisów prawa procesowego tylko w wypadku, jeżeli powyższe naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W niniejszej sprawie w ocenie składu orzekającego, do takiego naruszenia nie doszło.

Jak wynika z przepisów p.w.p. postępowanie w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy toczy się w trybie spornym (art. 255 p.w.p.), a więc mają w niniejszej sprawie zastosowanie przepisy regulujące postępowanie sporne.

Zgodnie z art. 2558 ust. 1 prawo własności przemysłowej decyzja powinna zawierać:

1) oznaczenie organu orzekającego;

2) datę wydania decyzji;

3) imiona i nazwiska członków składu orzekającego i protokolanta;

4) oznaczenie stron;

5) oznaczenie przedmiotu sprawy i jej rozstrzygnięcie;

6) powołanie podstawy prawnej rozstrzygnięcia;

7) rozstrzygnięcie co do kosztów postępowania;

8) uzasadnienie faktyczne i prawne;

9) pouczenie o trybie zaskarżania;

10) podpisy członków składu orzekającego.

Natomiast ust. 2 powyższego przepisu wskazuje, że pisemne uzasadnienie decyzji sporządza się z urzędu w terminie 30 dni od dnia jej ogłoszenia. Uzasadnienie podpisuje przewodniczący składu orzekającego i członek składu orzekającego, który sporządził uzasadnienie. Odpis decyzji wraz z uzasadnieniem doręcza się stronom.

Zaskarżona decyzja jak wynika z jej oryginału znajdującego się w aktach sprawy została podpisana przez cały skład orzekający Kolegium, tj. przez przewodniczącego i dwóch członków. Zgodnie z art. 2558 ust. 1 p.w.p. uzasadnienie jest obowiązkowym składnikiem każdej decyzji administracyjnej wydawanej w trybie postępowania spornego.

Kwestia sporządzenia i podpisania uzasadnienia została uzgodniona jak wyżej wskazana w art. 2558 ust. 2 p.w.p. Zgodnie z tym przepisem uzasadnienie podpisuje przewodniczący i członek składu orzekającego, który sporządził uzasadnienie. Jak wynika z oryginału uzasadnienia decyzji znajdującej się w aktach sprawy uzasadnienie zostało podpisane jedynie przez członka składu orzekającego. Ponadto pod uzasadnieniem znajduje się adnotacja, z której wynika, że przyczyną braku podpisu przewodniczącej T. O. jest ustanie, przed datą sporządzenia przedmiotowego uzasadnienia, stosunku pracy tego eksperta w Urzędzie Patentowym. Taki sposób podpisania uzasadnienia stoi i w oczywistej sprzeczności z treścią art. 2558 ust. 2 p.w.p.

Sąd zauważa, że zarówno ustawa prawo własności przemysłowej, jak i przepisy kodeksu postępowania administracyjnego, do których odsyła p.w.p. (art. 256 ust. 1 p.w.p.) nie zawierają regulacji w tym zakresie, nie mniej jednak nie upoważnia to organu do stosowania w drodze analogii przepisów postępowania cywilnego. W postępowaniu spornym przepisy postępowania cywilnego stosuje się tylko w odniesieniu do kosztów postępowania.

Uzasadnienie, które nie zostało podpisane w sposób wskazany w bezwzględnie obowiązującym art. 2558 ust. 2 p.w.p. stanowi w ocenie składu orzekającego projekt uzasadnienia, który nie podlega weryfikacji Sądu.

W związku z powyższym należy uznać, że zaskarżona decyzja zawiera braki formalne – brak uzasadnienia, skutkujące jej uchyleniem, gdyż jest wadliwa w świetle art. 2558 ust. 1 i 2 p.w.p. i z tego powodu nie poddaje się kontroli Sądu.

Uzasadnienie jest istotnym elementem decyzji, który pozwala prześledzić Sądowi tok rozumowania organu, który doprowadził do zaskarżonego rozstrzygnięcia. Bezspornym jest, że decyzje wydawane przez Kolegium Orzekające Urzędu Patentowego w trybie spornym są wydawane przez trzy osoby i stanowią wyraz woli członków składu orzekającego. Z mocy art. 2558 ust. 1 i 2 członkowie składu orzekającego są nie tylko upoważnieni, ale przede wszystkim zobowiązani do podpisania decyzji jak i uzasadnienia w sposób wskazany w w/w artykule. W niniejszej sprawie członkowie orzekający w sposób oczywisty naruszyli powołany przepis co skutkuje uchyleniem zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.w.p. O niewykonalności orzeczono w oparciu o art. 152 p.w.p., a o kosztach w oparciu o art. 200 p.w.p.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Urząd Patentowy zastosuje się do treści art. 2558 p.w.p. w celu umożliwienia Sądowi weryfikacji decyzji.

Na marginesie sprawy należy zaznaczyć, że ustanie stosunku pracy Przewodniczącej T. O. nie jest przeszkodą do podpisania uzasadnienia zaskarżonej decyzji, gdyż uzasadnienie tej decyzji powinno istnieć w swoich zarysach w fazie podejmowania decyzji. W ten tylko bowiem sposób można zapewnić zgodność decyzji z rozstrzygnięciem. Sporządzenie uzasadnienia – a więc motywy pisemne powinny być odzwierciedleniem rzeczywistych racji decyzyjnych, które wydając stosowane rozstrzygnięcie zaakceptowała Przewodnicząca T. O.