Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 3593/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-09-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Prezes Agencji Rynku Rolnego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 11 pkt8,  art. 40c ust. 3 pkt 3 lit. a, art. 40d ust.3 i 4, art. 40 e
journal: Dz.U. 2012 poz 633
law: Usatwa z dnia 11 marca 2004 r. o Agencji Rynku Rolnego i organizacji niektórych rynków rolnych - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak, Sędzia WSA - Izabella Janson (spr.), Sędzia WSA - Michał Sowiński, Protokolant - st. referent Justyna Gadzialska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 września 2016 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Prezesa Agencji Rynku Rolnego z dnia (...) lipca 2015 r., nr (...) w przedmiocie częściowego przyznania dopłaty zużytego materiału siewnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi złożonej przez M. S. (dalej: "Beneficjent", "Skarżący", "Strona") jest decyzja Prezesa Agencji Rynku Rolnego wydana w dniu [...] lipca 2015 r. Nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego we [...] (dalej: "OT ARR we [...]") z dnia [...] maja 2015 r. Nr [...] o częściowym przyznaniu dopłaty z tytułu zużytego do siewu lub sadzenia materiału siewnego kategorii elitarny lub kwalifikowany.

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym.

W dniu [...] kwietnia 2015 r. M. S. złożył w OT ARR we [...] wniosek o przyznanie dopłaty z tytułu zużytego do siewu lub sadzenia materiału siewnego kategorii elitarny lub kwalifikowany.

Dyrektor OT ARR we [...] w dniu [...] maja 2015 r. wydał decyzję o wskazanym wyżej numerze o częściowym przyznaniu dopłaty z tytułu zużytego do siewu lub sadzenia materiału siewnego kategorii elitarny lub kwalifikowany w wysokości [...] zł do powierzchni gruntów ornych obsianych lub obsadzonych materiałem siewnym kategorii elitarny lub kwalifikowany: [...] ha rośliny strączkowe; [...] ha zboża; oraz odmówił przyznania dopłaty w wysokości [...] zł, do powierzchni gruntów ornych obsianych lub obsadzonych materiałem siewnym kategorii elitarny lub kwalifikowany, [...] ha zboża na podstawie faktury VAT nr [...] z dnia [...] września 2014 r.

Decyzją z dnia [...] lipca 2015 r. Prezes Agencji Rynku Rolnego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Strona wniosła odwołanie od tej decyzji. Prezes Agencji Rynku Rolnego (dalej: "Prezes ARR", "organ odwoławczy", "organ II instancji") stwierdził, że na podstawie art. 40c ust. 3 pkt 3 lit. a ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o Agencji Rynku Rolnego i organizacji niektórych rynków rolnych (Dz. U. z 2012 r. poz. 633 ze zm.), dalej: "ustawa o Agencji Rynku Rolnego", Agencja udziela dopłat do powierzchni obsianej materiałem siewnym kategorii elitarny lub kwalifikowany, jeżeli przedmiotowy materiał siewny został zakupiony od przedsiębiorcy wpisanego do właściwej ewidencji przedsiębiorców prowadzących obrót materiałem siewnym, o której mowa w przepisach o nasiennictwie.

Zgodnie z art. 84 ust. 1 ustawy z dnia 9 listopada 2012 r. o nasiennictwie (Dz. U. z 2012 r. poz. 1512 ze zm.), dalej: "ustawa o nasiennictwie", obrót materiałem siewnym roślin rolniczych i warzywnych może prowadzić przedsiębiorca, w tym przedsiębiorca wytwarzający materiał siewny, który zgłosi zamiar prowadzenia obrotu tym materiałem siewnym wojewódzkiemu inspektorowi właściwemu ze względu na miejsce zamieszkania albo siedzibę przedsiębiorcy, albo miejsce wykonywania działalności gospodarczej, jeżeli jest inne niż miejsce zamieszkania przedsiębiorcy - w przypadku gdy przedsiębiorcą jest osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą. Zgodnie z art. 89 ust. 1 ww. ustawy ewidencja przedsiębiorców, ewidencja rolników i ewidencja dostawców są jawne. Każdy ma prawo dostępu do zawartych w nich danych po złożeniu wniosku w tym zakresie do właściwego wojewódzkiego inspektora.

W toku postępowania odwoławczego organ II instancji zauważył, iż informacje dotyczące wymogu zużycia do siewu lub sadzenia materiału siewnego w kategorii elitarny lub kwalifikowany, zakupionego od przedsiębiorcy wpisanego do ewidencji przedsiębiorców prowadzących obrót materiałem siewnym, zamieszczone były w "Warunkach uzyskania dopłaty z tytułu zużytego do siewu lub sadzenia materiału siewnego kategorii elitarny lub kwalifikowany w ramach pomocy de minimis w rolnictwie’’, a M. S. w części F pkt 1 przedmiotowego wniosku oświadczył, iż zapoznał się z treścią "Warunków...’’ i zobowiązał się do ich przestrzegania.

Wskazał, iż M. S. dokonał zakupu materiału siewnego kategorii kwalifikowany od przedsiębiorcy [...] Sp. z o.o. który w momencie sprzedaży udokumentowanej fakturą o nr [...] z dnia [...] września 2014 r. nie był uprawniony do obrotu materiałem siewnym kategorii elitarny lub kwalifikowanym, zatem należy stwierdzić, że nie został spełniony wymóg zawarty w przepisie art. 40c ust. 3 pkt 3 lit. a ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o Agencji Rynku Rolnego i organizacji niektórych rynków rolnych. Wobec powyższego należało odmówić dopłaty do [...] ha powierzchni gruntów ornych obsianych zbożami, zakupionymi na podstawie przedmiotowej faktury.

W wyniku analizy całości dokumentacji zgromadzonej w sprawie organ II instancji stwierdził, iż decyzja o nr. [...] z dnia [...] maja 2015 r. zawiera prawidłowe rozstrzygnięcie w sprawie wniosku o przyznanie dopłaty z tytułu zużytego do siewu lub sadzenia materiału siewnego kategorii elitarny lub kwalifikowany mającej charakter pomocy de minimis w rolnictwie złożonego przez M. S. w dniu [...] kwietnia 2015 r. jednakże nie zawiera pełnego uzasadnienia, tj. brak jej uzasadnienia odnośnie pkt 1 rozstrzygnięcia.

Jak wskazał rozpoznając odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji, organ administracji wyższego stopnia, może uchylić zaskarżoną decyzję jedynie wówczas, gdy organ I instancji nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego w ogóle lub postępowanie to nie wyjaśniło okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia tak, że koniecznym jest przeprowadzenie tego postępowania, co najmniej w znacznej, tj. w przeważającej części. Sytuacja, kiedy ustalenia organu pierwszej instancji są niepełne a rozstrzygnięcie sprawy wymaga wyjaśnienie niektórych jedynie kwestii, w rozmiarze nie uzasadniającym przyjęcie, że jest to znaczna część ustaleń, organ administracji publicznej II instancji obowiązany jest dokonać tych ustaleń samodzielnie i orzec w sprawie merytorycznie.

W przedmiotowym przypadku organ I instancji dokonał przeprowadzenia postępowania administracyjnego, a braki w uzasadnieniu decyzji o nr [...] z dnia [...] maja 2015 roku w zakresie pkt 1 nie stanowią wady mogącej mieć wpływ na wynik sprawy, albowiem w przedmiotowym przypadku nie został naruszony słuszny interes strony.

M. S. na podstawie wniosku złożonego w dniu [...] lutego 2015 roku ubiegał się o przyznanie dopłaty do [...] ha powierzchni gruntów rolnych, obsianej jęczmieniem zakupionym na podstawie faktury o nr [...] z dnia [...] września 2014 roku , [...] ha powierzchni gruntów rolnych, obsianej grochem siewnym zakupionym na podstawie faktury o nr [...] z dnia [...] marca 2015 r. oraz do [...] ha powierzchni gruntów rolnych obsianych pszenicą ozimą zakupioną na podstawie faktury o nr [...] z dnia [...] września 2014 r.

W wyniku analizy przedmiotowych faktur organ odwoławczy stwierdził, iż w przypadku faktur o nr : [...] z dnia [...] września 2014 r. i [...] z dnia [...] marca 2015 r. został spełniony wymóg wynikający z przepisu art. 40c ust. 3 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o Agencji Rynku Rolnego i organizacji niektórych rynków rolnych tj. zakup kwalifikowanego materiału siewnego jęczmienia i grochu , nastąpił od przedsiębiorcy wpisanego do ewidencji przedsiębiorców prowadzących obrót materiałem siewnym.

Ponadto w wyniku analizy przedmiotowych faktur o nr : [...] z dnia [...] września 2014 r. i [...] z dnia [...] marca 2015 r. organ odwoławczy stwierdził, iż dokumentują zakup kwalifikowanego materiału siewnego w sposób określony w przepisie art. 40d ust. 3 i 4 ww. ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o Agencji Rynku Rolnego i organizacji niektórych rynków rolnych.

Jednocześnie wskazał iż w "Oświadczeniu dotyczącym sposobu wykorzystania materiału siewnego’’ (cześć B pkt 1 wniosku) wnioskodawca zadeklarował m.in. iż na [...] ha powierzchni gruntów ornych zużył 350 kg jęczmienia ozimego zakupionego na podstawie faktury o nr [...] oraz na [...] ha gruntów ornych zużył 1000 kg grochu siewnego zakupionego na podstawie faktury o nr [...].

W wyniku weryfikacji ww. oświadczenia oraz przedmiotowych faktur o nr [...] i [...] stwierdzono zachowanie normy wysiewu określonej w § 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 22 maja 2013 r. w sprawie minimalnej ilości materiału siewnego jaka powinna być użyta do obsiania lub obsadzenia 1 ha powierzchni gruntów ornych (Dz. U. z 2013 r. poz. 616 z późń. zm.).

Z uwagi na powyższe należało stwierdzić iż w przypadku [...] ha powierzchni gruntów rolnych obsianej jęczmieniem i [...] ha powierzchni gruntów rolnych obsianej grochem, został spełniony wymóg art. 40c ust. 3 pkt 1 ww. ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o Agencji Rynku Rolnego i organizacji niektórych rynków rolnych.

Jednocześnie organ II instancji stwierdził, iż w przypadku faktury nr [...] z dnia [...] września 2014 , nie został spełniony wymóg określony w art. 40c ust. 3 pkt 3 lit. a ww. ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o Agencji Rynku Rolnego i organizacji niektórych rynków rolnych, mówiący o tym, że dopłat do powierzchni obsianej materiałem siewnym kategorii elitarny lub kwalifikowany udziela się w przypadku zakupu materiału siewnego od przedsiębiorcy wpisanego do ewidencji przedsiębiorców prowadzących obrót materiałem siewnym.

Pismem z dnia 10 sierpnia 2015 r. Strona złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Strona zarzuciła organom naruszenie:

- prawa materialnego, a to przepisu art. 40c ust. 3 lit. a ustawy z dnia 11 marca 2004 roku o Agencji Rynku Rolnego przez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że nie została spełniona przesłanka do udzielenia Stronie dopłaty do powierzchni gruntów rolnych obsianych lub obsadzonych materiałem siewnym kategorii elitarny, z uwagi na niezgłoszenie przez Spółkę [...] Sp. z o.o. z siedzibą we [...] zamiaru prowadzenia obrotu materiałem siewnym Wojewódzkiemu Inspektorowi Ochrony Roślin i Nasiennictwa we [...], podczas gdy wszelkie przesłanki do przyznania dopłaty zostały przez Stronę spełnione, a fakt rejestracji został przez przedsiębiorcę ostatecznie dochowany za co nie powinien ponosić odpowiedzialności Skarżący;

- naruszenie przepisów prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to:

- art. 80 K.p.a. przez ich niezastosowanie i przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów, których konsekwencją było naruszenie zasady prawdy obiektywnej, a fakt niedopełnienia przez przedsiębiorcę będącego sprzedawcą materiału siewnego obowiązku rejestracji był niezależny od Skarżącego,

- art. 138 1 pkt 1 K.p.a. poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji na skutek niewyjaśnienia okoliczności sprawy, a w szczególności faktu, iż Skarżący miał znikomy wpływ na kwestię rejestracji spółki [...] Sp. z o.o. w odpowiednim rejestrze.

W odpowiedzi na skargę, wnosząc o jej oddalenie, organ podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Uprawnienie wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 2016 poz. 1066 t.j.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), dalej: "p. p. s. a.", sprowadza się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jej wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi wyeliminowanie decyzji z obrotu prawnego. Wskazać również należy, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p. p. s. a.).

Rozpoznając skargę we wskazanym wyżej zakresie Sąd uznał, że jest ona niezasadna.

Okoliczności faktyczne sprawy nie stanowią przedmiotu sporu. Z akt sprawy wynika, że M. S. na podstawie wniosku złożonego w dniu [...] kwietnia 2014 r. ubiegał się o przyznanie dopłaty do :

• [...] ha – jęczmienia ozimego

• [...] ha – grochu siewnego

• [...] ha – pszenicy ozimej

Zakup kwalifikowanego materiału siewnego grochu oraz jęczmienia udokumentowanych fakturami z dnia [...] marca 2015 roku (nr [...]) oraz z dnia [...] września 2014 roku (nr [...]) nastąpiły od przedsiębiorcy wpisanego do ewidencji przedsiębiorców prowadzących obrót materiałem siewnym, i jest udokumentowane w sposób określony w art. 40d ust. 3 i 4 ww. ustawy o Agencji Rynku Rolnego i organizacji niektórych rynków rolnych. W oświadczeniu dotyczącym sposobu wykorzystania materiału siewnego (część B pkt 1 wniosku) wnioskodawca zadeklarował, m.in. iż na [...] ha powierzchni gruntów ornych zużył 350 kg jęczmienia ozimego zakupionego na podstawie faktury nr [...] oraz na [...] ha powierzchni gruntów ornych zużył 1000 kg grochu siewnego zakupionego na podstawie faktury nr [...]. W wyniku weryfikacji ww. oświadczenia oraz przedmiotowych faktur stwierdzono zachowanie normy wysiewu określonej w § 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 22 maja 2013 r. w sprawie minimalnej ilości materiału siewnego, jaka powinna być użyta do obsiania lub obsadzenia 1 ha powierzchni gruntów ornych (Dz. U. z 2013 r. poz. 616). Jest bezsporne, że w przypadku zakupu udokumentowanego ww. fakturami został spełniony wymóg art. 40 d ust. 3 pkt 1 ustawy o Agencji Rynku Rolnego.

Natomiast w przypadku zakupu udokumentowanego fakturą nr [...] z dnia [...] września 2014 r. ustalono, iż w dniu sprzedaży wystawca przedmiotowej faktury przedsiębiorca [...] Sp. z o.o., nie był wpisany do ewidencji przedsiębiorców prowadzących obrót materiałem siewnym, co oznacza, że nie był upoważniony do prowadzenia obrotu materiałem siewnym.

Zgodnie z art. 11 pkt 8 ustawy o Agencji Rynku Rolnego, Agencja udziela dopłat z tytułu zużytego do siewu lub sadzenia materiału siewnego kategorii elitarny lub kwalifikowany. Zgodnie z art. 40c ust. 3 pkt 3 lit. a ww. ustawy o Agencji Rynku Rolnego, dopłat do powierzchni obsianej materiałem siewnym kategorii elitarny lub kwalifikowany udziela się w przypadku zakupu materiału siewnego od przedsiębiorcy wpisanego do ewidencji przedsiębiorców prowadzących obrót materiałem siewnym.

Przepisy ustawy o nasiennictwie gwarantują wysoką jakość materiału licznych obowiązków na podmioty prowadzące

obrót takim materiałem.

Ustawa o nasiennictwie wprowadza wymóg prowadzenia obrotu materiałem siewnym jedynie przez podmioty zarejestrowane przez wojewódzkiego inspektora ochrony roślin i nasiennictwa. Nabywając materiał siewny od podmiotu niezarejestrowanego Skarżący nabył materiał siewny od podmiotu nieuprawnionego do prowadzenia obrotu takim materiałem, a nabycie materiału siewnego od takiego podmiotu nie daje gwarancji właściwej jakości tego materiału. Należy zauważyć, że celem wprowadzenia mechanizmu dopłat do materiału siewnego była głównie poprawa jakości surowców roślinnych wprowadzanych do obrotu, ułatwienie pozyskiwania przez zakłady przetwórcze dużych i jednorodnych jakościowo partii produktów rolnych, zapewnienie warunków do produkcji bezpiecznej żywności i pasz oraz zapobieganie chorobom przenoszonym przez ziarno. Przedmiotem dopłat nie może być zatem jakikolwiek materiał siewny zakupiony od nieuprawnionego podmiotu, lecz materiał siewny nabyty od podmiotu zarejestrowanego we właściwym rejestrze.

Wobec powyższego zdaniem Sądu zasadnie organ odmówił przyznania dopłaty do materiału siewnego zakupionego na podstawie przedmiotowej faktury z dnia [...] września 2014 r.

W ocenie Sądu na podstawie art. 40d ust. 3 i 4, art. 40e ustawy o Agencji Rynku Rolnego i art. 54 ustawy o nasiennictwie Skarżący był zobowiązany do zakupu materiału siewnego od przedsiębiorcy wpisanego do ww. rejestru. Składając wniosek o przyznanie dopłat Skarżący powinien przedstawić fakturę potwierdzającą nabycie materiału siewnego od takiego przedsiębiorcy. Powyższe przepisy pozostają bowiem ze sobą w związku i łącznie znajdują zastosowanie w procesie przyznawania dopłat do materiału siewnego kategorii elitarny lub kwalifikowany.

O powiązaniu obu tych aktów prawnych w zakresie przyznawania dopłat świadczy również zagwarantowana ww. ustawą możliwość żądania przez dyrektora OTARR od wojewódzkiego inspektora ochrony roślin i nasiennictwa informacji o podmiotach wpisanych do rejestru podmiotów prowadzących obrót materiałem siewnym w rozumieniu przepisów ustawy o nasiennictwie.

Należy także podkreślić, iż o konieczności nabycia materiału siewnego przedstawionego do dopłaty od przedsiębiorcy wpisanego do rejestru prowadzonego przez właściwego wojewódzkiego inspektora ochrony roślin i nasiennictwa Skarżący został poinformowany. Strona oświadczyła, iż zapoznała się z treścią "Warunków uzyskania dopłaty z tytułu zużytego do siewu lub sadzenia materiału siewnego kategorii elitarny lub kwalifikowany w ramach pomocy de minimis w rolnictwie" i zobowiązała się do ich przestrzegania (część F pkt 1 wniosku).

Jednocześnie należy podkreślić, iż zgodnie z art. 89 ust. 1 ww. ustawy o nasiennictwie ewidencja przedsiębiorców, ewidencja rolników i ewidencja dostawców są jawne. Każdy ma prawo dostępu do zawartych w nich danych po złożeniu wniosku w tym zakresie do właściwego wojewódzkiego inspektora. Nie znajduje zatem uzasadnienia zarzut skargi, iż wszelkie przesłanki do przyznania dopłaty zostały przez Stronę spełnione, a Skarżący dołożył wszelkich starań, aby te przesłanki spełnić.

W ocenie Sądu Skarżący składając wniosek o przyznanie dopłat z tytułu zużytego do siewu materiału siewnego kategorii elitarny lub kwalifikowany powinien spełniać zarówno wymogi określone w ustawie o Agencji Rynku Rolnego, jak i w ustawie o nasiennictwie. Wniosek o przyznanie takich dopłat jest bowiem rozpoznawany w oparciu o regulacje zawarte w obu tych ustawach.

Odnosząc się do zarzutów skargi dotyczących naruszenia przepisów postępowania wskazać należy, iż także w tym zakresie skarga okazała się nietrafna. W ocenie Sądu organ działał na podstawie przepisów prawa i dokonał oceny w oparciu o cały materiał dowodowy zebrany i rozpatrzony w sposób wyczerpujący (art. 7, 77 i 80 K.p.a.). Organ w sposób kompletny i zrozumiały wyjaśnił także zasadnicze powody podjętego rozstrzygnięcia. Zdaniem Sądu działanie organu nie stanowi w tym zakresie naruszenia obowiązujących przepisów prawa.

W świetle powyższego zarzuty Strony skarżącej należało uznać za niezasadne.

W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p. p. s. a. oddalił skargę jako niezasadną.