Postanowienie WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 145/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2013-10-15 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Zwolniono od kosztów sądowych
Ustanowiono radcę prawnego
Powołane przepisy: article: art. 246 § 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjnego w Szczecinie w składzie następującym: sędzia WSA Ewa Wojtysiak po rozpoznaniu w dniu 15 października 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 10 grudnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia, po wznowieniu postępowania, decyzji ostatecznej określającej w podatku od towarów i usług za I, II, III kwartał 2005 r. kwoty zobowiązania podatkowego p o s t a n a w i a: 1) zwolnić skarżącą od kosztów sądowych, 2) ustanowić radcę prawnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 4 września 2013 r. Sąd oddalił skargę J. K. na opisaną wyżej decyzję Dyrektora Izby Skarbowej.

Wyrok z uzasadnieniem doręczono stronie skarżącej w dniu 24 września

2013 r.

Skarżąca J. K., reprezentowana przez męża I. K., złożyła w dniu 16 września 2013 r. wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego Wniosek ten strona uzupełniła w dniu 29 września 2013 r.

W uzasadnieniu wniosku skarżąca podała, że z uwagi na sytuację materialną spowodowaną "bezprawnym działaniem organów egzekucyjnych" nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych w sprawie.

Skarżąca prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z mężem I. oraz [...] letnim synem K.

Źródłem utrzymania rodziny jest wynagrodzenie za pracę skarżącej

w wysokości brutto [...] zł, dochód męża skarżącej z działalności gospodarczej (osoba współpracująca w firmie) w wysokości [...] zł brutto miesięcznie. Syn K. jest studentem nieosiągającym dochodów.

Odnośnie do stanu majątkowego, skarżąca oświadczyła, że posiada dom

o powierzchni [...] m², syn K. udział w ½ części do prawa wieczystej dzierżawy nieruchomości o powierzchni [...] m². Innych nieruchomości, wartościowych rzeczy ruchomych, oszczędności oraz papierów wartościowych skarżąca nie wykazała.

Strona wyjaśniła, że całość osiąganych przez skarżącą i jej męża dochodów jest przeznaczana na bieżące utrzymanie, na opłacenie energii elektrycznej, wody, kanalizacji, ogrzewania. Wydatki z tego tytułu wynoszą ok. [...] zł miesięcznie. Utrzymanie syna wynosi ok. [...] zł miesięcznie.

Strona podała również, że jest osobą niepełnosprawną i na leki przeznacza ok. [...] zł miesięcznie.

Oświadczyła, że przychody z działalności gospodarczej, "którą prowadzi mąż jako osoba współpracująca wyniosły w 2 kwartale [...] zł".

Wraz z wnioskiem strona złożyła kopie następujących dokumentów:

- faktur na zakupy leków z 17 maja 2013 r. na kwotę [...] zł, z 15 lutego 2013 r. na kwotę [...] zł, oraz z 5 maja 2010 r. na kwotę [...] zł,

- faktur za energię elektryczną za okres od 7 maja do 5 lipca 2013 r. na kwotę [...] zł,

- faktur za pobór paliwa gazowego za okres od 1 stycznia do 31 stycznia 2013 r. na kwotę [...] zł,

- faktur za wodę i wywóz nieczystości za sierpień 2013 r. na kwotę [...] zł,

- faktury za wywóz nieczystości stałych za czerwiec 2013 r. na kwotę [...] zł,

- faktury za telefon z dnia 3 lipca 2013 r. na kwotę [...] zł,

- wydruk karty wynagrodzeń J. K. za 2012 rok oraz za styczeń, luty, marzec 2013 r.,

- deklaracji VAT-7 za 2 kwartał 2013 r..

- protokołu Sądu Rejonowego z dnia 7 sierpnia 2013 r. o próbie zawarcia ugody pomiędzy J. K. i J. B.,

-orzeczenia o stopniu niepełnosprawności J. K. z dnia 19 marca 2013 r. (niepełnosprawność w stopniu lekkim),

- wniosku o zawieszenie egzekucji administracyjnej z dnia 13 sierpnia 2013 r. dot. kwoty [...] zł z tytułu podatku VAT za 2006 rok,

- postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 30 sierpnia 2013 r. uchylającego postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 30 kwietnia 2013 r. w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji,

- postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 4 marca 2013 r. uchylającego postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 14 stycznia 2013 r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie o umorzenie postępowania egzekucyjnego dot. zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za okres od 2004-2007 r.

W odpowiedzi na wezwanie Sądu z dnia 20 września 2013 r. pełnomocnik nadesłał kopie następujących dokumentów:

- wydanej w stosunku do J. K. decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 30 stycznia 2013 r. w sprawie ustalenia wysokości stawki karty podatkowej na rok podatkowy 2013,

- PIT-11 – informacji o dochodach J. K. oraz pobranych zaliczkach na podatek dochodowy za 2012 r. wydanej przez płatnika Starostwo Powiatowe,

-wyciągu z rachunku bankowego J. K. za okres od 27 lipca 2013 r. do 26 sierpnia 2013 r. (pierwsza strona),

-deklaracji VAT-7 J. K. za 2 kwartał 2013 r. z wykazaną: dostawą na kwotę [...] zł, nabyciem towarów na kwotę [...] zł,

- oraz oświadczenie męża skarżącej o tym, że nie posiada rachunku bankowego oraz o tym, że nie składa "oświadczenia majątkowego", a z podatku dochodowego rozlicza się w formie karty podatkowej.

Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje:

Stosownie do art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej: p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym.

W niniejszej sprawie wnioskodawca ubiega się o przyznanie prawa pomocy

w zakresie całkowitym.

Zgodnie z art. 245 § 2 p.p.s.a prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.

Strona występująca na drogę postępowania sądowego winna mieć świadomość obowiązku ponoszenia kosztów tego postępowania i wnosząc

o zwolnienie od tego obowiązku uprawdopodobnić w sposób wiarygodny i rzetelny, że zachodzą przesłanki do uwzględnienia wniosku. Jedynym kryterium oceny wniosku o przyznanie prawa pomocy jest bowiem kryterium finansowe (por. postanowienie NSA z 27 września 2011 r. sygn. akt II GZ 434/11 oraz z 19 stycznia 2010 r., sygn. akt I GZ 1/10, opubl. orzeczenia.nsa.gov.pl).

Podnieść też należy, że opłaty sądowe, stanowią rodzaj danin publicznych. Zwolnienie od ponoszenia tego rodzaju danin stanowi odstępstwo od konstytucyjnego obowiązku ich powszechnego i równego ponoszenia, wynikającego z art. 84 Konstytucji RP. Dlatego też mogą być stosowane w sytuacjach wyjątkowych, gdy istnieją uzasadnione powody do przerzucenia ciężaru dotyczącego danej osoby na współobywateli (por.: M. Niezgódka – Medek [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka – Medek: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2005, s. 594) i gdy zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe.

Przyznanie lub odmowa przyznania prawa pomocy powinno wynikać

z wzajemnej oceny dwóch elementów: kosztów, jakie musi ponieść strona na poczet prowadzonego postępowania i jej aktualnej kondycji finansowej. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy należy również mieć na uwadze, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wyjaśnienia oraz udokumentowania sytuacji majątkowej, uzasadniającej przyznanie prawa pomocy, do Sądu natomiast należy ocena przytoczonych okoliczności.

Zdaniem Sądu, skarżąca wykazała, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy.

Wskazać należy, że aktualnie skarżąca jest zobowiązana do poniesienia

w dwóch zawisłych przed Wojewódzkim Sadem Administracyjnym w Szczecinie sprawach (sygn. akt I SA/Sz 145/13 i I SA/Sz 146/13), kosztów sądowych sprowadzających się na obecnym etapie postępowania do opłaty kancelaryjnej za sporządzenie uzasadnienia wyroku. Z uzasadnienia wniosku wynika, że skarżąca zamierza zaskarżyć wyroki sądu w obydwu ww. sprawach.

J. K. uzyskuje wraz z mężem na utrzymanie trzyosobowej rodziny, z tytułu prowadzonej działalności oraz tytułu umowy o pracę kwotę ok. [...] zł brutto, to jest ok. [...] zł brutto na osobę. Przedstawione dokumenty potwierdzają, że miesięczne wydatki na energię elektryczną, gaz, wodę, wywóz nieczystości, lekarstwa i telefon wynoszą średnio ok. [...] zł miesięcznie.

Uwzględniając powyższe oraz mając na uwadze ponoszone dodatkowo wydatki związane z utrzymaniem studiującego syna (według oświadczenia, ok. [...] zł), udokumentowaną stałą niepełnosprawność skarżącej (w stopniu lekkim) oraz prowadzone wobec niej postępowanie egzekucyjne, należało uznać wniosek skarżącej za uzasadniony.

Dlatego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., należało orzec, jak

w sentencji.