Wyrok NSA, sygn. akt II FSK 2076/18
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2020-12-02 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 59 § 1 pkt 4 i 7, art. 15 § 1
journal: Dz.U. 1966 nr 24 poz 151
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
article: art. 70 § 1 i 4, art. 133 § 3
journal: Dz.U. 1997 nr 137 poz 926
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Grażyna Nasierowska, Sędzia NSA Maciej Jaśniewicz, Sędzia WSA (del.) Dominik Gajewski (spr.), po rozpoznaniu w dniu 2 grudnia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej A. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 3 listopada 2017 r., sygn. akt I SA/Kr 536/17 w sprawie ze skargi A. K. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie z dnia 28 marca 2017 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od A. K. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie kwotę 360 (słownie: trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym wyrokiem z 3 listopada 2017 r., sygn. akt I SA/Kr 536/17, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę A. K. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie z 28 marca 2017 r. w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego.

W skardze kasacyjnej wywiedzionej od ww. wyroku skarżąca zaskarżyła go w całości, wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Krakowie a także zasądzenie na jej rzecz od organu kosztów postępowania według norm prawem przepisanych, w tym kosztów zastępstwa radcy prawnego, zaskarżonemu wyrokowi zarzucając naruszenie:

I. przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

- art. 133 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") przez wydanie zaskarżonego wyroku z pominięciem całokształtu okoliczności sprawy i zgromadzonego przez organ materiału dowodowego;

- art. 145 § 1 lit a p.p.s.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a. poprzez brak uchylenia zaskarżonego postanowienia mimo naruszenia przez organ prawa materialnego;

- naruszenie art. 145 § 1 pkt. 1 lit c p.p.s.a. w zw. z art.,151 p.p.s.a. poprzez brak uchylenia zaskarżonego postanowienia mimo istnienia naruszenia przez organ wskazanych norm postępowania;

II. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:

- art. 59 § 1 pkt 4), 7) ustawy z dnia 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. 1966.24.151 ze zm. - zwana dalej "u.p.e.a."), poprzez przyjęcie, iż brak jest przesłanek dla umorzenia postępowania podczas gdy okoliczności sprawy przemawiają za jego umorzeniem;

- art. 15 § 1 u.p.e.a. poprzez nieuzasadnione przyjęcie, iż egzekucja w niniejszej sprawie mogła zostać wszczęta w sytuacji w której wierzyciel sporządzał tylko jeden egzemplarz dokumentu upomnienia i adresował oraz przesyłał tylko jedną przesyłkę poleconą a przy tym nie można obiektywnie stwierdzić któremu ze zobowiązanych można przypisać, iż doręczono mu upomnienie oraz zupełne pominięcie znaczenia prawnego upomnień sporządzonych przez organ podatkowy;

- art. 26 § 5 pkt 1 u.p.e.a. poprzez nieuzasadnione przyjęcie iż wobec braku doręczenia skarżącej tytułu wykonawczego skutecznie wszczęto wobec niej postępowanie egzekucyjne;

- art. 29 § 1 u.p.e.a. poprzez nieuzasadnione przyjęcie, iż zarzut skarżącej, iż obowiązek określony tytułem wykonawczym nie wynika z orzeczenia a to z tej racji, iż żadna decyzja podatkowa nie została jej doręczona, zmierza w istocie do niedopuszczalnego badania zasadności i wymagalności obowiązku określonego tytułem wykonawczym;

- art. 70 § 4 w zw. z art. 133 § 3 i 70 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa (Dz.U. 1997.137.926 ze zm. zwana dalej "O.p"), poprzez nieuzasadnione uznanie, iż doszło do skutecznego przerwania biegu terminu przedawnienia mimo iż wobec skarżącej nie zastosowano żadnych środków egzekucyjnych a te dotychczas stosowane były podejmowane wobec zobowiązanego M. G., o których to skarżąca nie była powiadomiona, a w konsekwencji uznanie, iż nie doszło do przedawnienia zobowiązania podatkowego skarżącej;

- art. 92 § 1 O.p. poprzez nieuzasadnione uznanie, iż mimo braku ustalenia, czy decyzje podatkowe zostały skarżącej doręczone, jest ona podatnikiem odpowiedzialnym solidarnie;

- art. 133 § 3 w zw. z art. 92 § 3 O.p. poprzez jego nieuzasadnione zastosowanie w sprawie która dotyczy egzekucji podatku od nieruchomości a nie podatku małżonków opodatkowanych łącznie od sumy swoich dochodów, a w konsekwencji zupełnie nieuzasadnione uznanie, iż wystawienie tytułu na małżeństwo oznacza, że jest to jeden podmiot, oraz że doręczenie kopii tytułu wykonawczego tylko jednemu z małżonków skutkuje wszczęciem egzekucji w stosunku do obojga z nich;

- - art. 7,9,10, 75 § 1 i 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz.U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) poprzez naruszenie tych norm postępowania w sposób mający istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Jak stanowi art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Kwalifikowane wymogi formalne skargi kasacyjnej, unormowane w art. 174 - art. 176 p.p.s.a, wiążą się z tym, że ten środek zaskarżenia nie tylko inicjuje postępowanie przed sądem administracyjnym drugiej instancji, ale także wyznacza jego merytoryczny zakres. Naczelny Sąd Administracyjny związany jest granicami skargi kasacyjnej i nie może zastępować strony w wyrażaniu, precyzowaniu, czy też uzasadnianiu jej zarzutów. Zarzuty, jak i ich uzasadnienie, powinny być ujęte ściśle i zrozumiale, zwłaszcza jeśli weźmie się pod uwagę wymóg sporządzenia skargi kasacyjnej przez profesjonalnego pełnomocnika (art. 175 p.p.s.a.). Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 1 marca 2017 r., sygn. akt II FSK 3133/16 (dostępny, podobnie jak inne orzeczenia powołane w niniejszym uzasadnieniu, w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych – orzeczenia.nsa.gov.pl), “w przypadku skargi kasacyjnej – będącej kwalifikowanym środkiem zaskarżenia – czytelność sformułowanego w niej komunikatu jest o tyle istotna, że ustawa wiąże powstanie określonych skutków procesowych nie tylko z samym faktem wniesienia tego pisma (jak w przypadku skargi czy zażalenia), ale także z jego treścią. Określenie podstaw zaskarżenia, wymienionych w art. 174 p.p.s.a., sprecyzowanie zarzutów skargi kasacyjnej oraz ich uzasadnienie w drodze racjonalnej argumentacji prawniczej, determinuje bowiem zakres zaskarżenia w postępowaniu kasacyjnym, co w konsekwencji wpływa na zakres kognicji Naczelnego Sądu Administracyjnego".

W niniejszej sprawie jest to o tyle istotne, że autor skargi kasacyjnej zdawkowo odnosi się do kwestii mających elementarne znaczenie dla rozstrzygnięcia podjętego przez Sąd pierwszej instancji. Zamiast tego, w przeważającej mierze dosłownie powtarza argumentację dotychczas prezentowaną w sprawie. Zarzuty skargi kasacyjnej stanowią niemal dosłowne powtórzenie zarzutów skargi, a uzupełniono je o stosowne zarzuty naruszenia przepisów p.p.s.a., które Sąd miał naruszyć poprzez nieuchylenie skarżonego postanowienia.

Oceniać tymczasem należy, że szereg kwestii zostało już przez Sąd pierwszej instancji wyjaśnione i prawidłowo ocenione. W sytuacji, gdy pełnomocnik konsekwentnie powtarza te same twierdzenia, nie wnosząc do sprawy nowej argumentacji, w wielu przypadkach odpowiedź WSA jawi się nie tylko jako prawidłowa, ale i jako wyczerpująca wszystkie wątpliwości strony. NSA ocenia, że WSA prawidłowo zinterpretował znajdujące w sprawie zastosowanie przepisy i wyjaśnił ich wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Tymczasem strona w skardze kasacyjnej po raz kolejny powtarza (dosłownie) te same twierdzenia, bez odpowiedniej refleksji i bez odniesienia się do istoty stanowiska zawartego w orzeczeniu.

Można więc za WSA powtórzyć, że – po pierwsze – obowiązek wystawienia tytułu wykonawczego na oboje małżonków został w niniejszej sprawie zrealizowany: odpowiednie dane w formularzu odpowiadały ustawowym wymaganiom. Strona nie wykazuje w skardze kasacyjnej, by było inaczej.

Po drugie, nie istniał w sprawie obowiązek doręczenia upomnienia przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego – wynika to z § 13 § 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. Nr 137, poz. 1541). Strona nie odnosi się do tej regulacji (wskazanej przez WSA) w skardze kasacyjnej, gdy przecież to ona właśnie stanowi podstawę rozstrzygnięcia.

Zasadnie także wyjaśniano stronie w toku sprawy, że zajmując się kwestią umorzenia postępowania egzekucyjnego organy nie badają kwestii prawidłowego doręczenia decyzji podatkowej (która stanowi podstawę tytułu wykonawczego). W istocie, przeprowadzenie kontroli w tym zakresie godziłoby w art. 29 § 1 u.p.e.a., stanowiłoby bowiem kontrolę wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym.

W sprawie nie sposób także mówić o przedawnieniu – a to ze względu na pobranie należności u zobowiązanego w dniach 19 marca, 30 kwietnia 2012 r. i 11 czerwca 2013 r. Podkreślić tutaj należy solidarny charakter odpowiedzialności skarżącej – przerwanie biegu terminu przedawnienia wobec niego odniosło skutek wobec skarżącej. Wywodu Sądu w tym zakresie strona również nie podważa, tj. nie odnosi się do niego, NSA nie jest natomiast władny domyślać się za stronę w czym dopatruje się naruszenia danych przepisów.

Konkludując Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że żaden z zarzutów, podniesionych w skardze kasacyjnej, nie okazał się uzasadniony. Wobec tego skarga kasacyjna jako pozbawiona usprawiedliwionych podstaw została oddalona na podstawie art. 184 p.p.s.a. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 w zw. z art. 205 § 2 oraz art. 209 p.p.s.a.

-----------------------

5