Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt II SA/Lu 257/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2004-10-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Hasła tematyczne: Wywłaszczanie nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art.136, art.137, art. 229
journal: Dz.U. 2000 nr 46 poz 543
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jedn.
article: art.151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Sidor, Sędziowie Asesor WSA Wiesława Achrymowicz, Asesor WSA Wojciech Kręcisz ( spr.), Protokolant Asystent sędziego Łucja Krasińska, po rozpoznaniu w dniu 20 października 2004r. sprawy ze skargi Firmy "A" na decyzję Wojewody z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości oddala skargę.


UZASADNIENIE

II SA /Lu 257/04

U z a s a d n i e n i e

Decyzją z dnia [...] marca 2004 r. nr [...] wydaną z upoważnienia Wojewody na podstawie przepisu art. 138 § 1 ust. 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego w związku z art. 136 pkt. 3, 137, 140, 142 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2000 r. Nr 46, poz. 543, z późniejszymi zmianami) po rozpatrzeniu odwołania K.O. oraz Polskiego Górnictwa Naftowego i Gazownictwa S.A. Regionalny Oddział Przesyłu w T. od decyzji Prezydenta Miasta z [...] grudnia 2003 r. nr [...] orzekającej zwrot dz. nr 70/2 o powierzchni 2199 m² na rzecz K.O., odmawiającej zwrotu działki hipotecznej nr 20/5 o powierzchni 231 m², stanowiącej cześć działki ewidencyjnej nr 70 oraz umarzającej postępowanie o zwrot działki nr 71/2 o powierzchni 2044 m² uchylono decyzję organu I instancji w części dotyczącej odmowy zwrotu działki hipotecznej nr 20/5 o powierzchni 231 m², stanowiącej pkt. 2 decyzji i orzeczono o zwrocie na rzecz K.O. działki hipotecznej nr 20/5 o powierzchni 231 m², stanowiącej część działki ewidencyjnej nr 70, obręb W., arkusz mapy 14 położonej w L. przy ul. B., a ponadto zobowiązano wnioskodawczynię do zwrotu wypłaconego za wywłaszczoną nieruchomość odszkodowania w kwocie proporcjonalnej do zwracanej powierzchni gruntu i waloryzowanej według wskaźników cen towarów i usług, tj. w kwocie 1,346,43 zł, w pozostałej części utrzymując w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazano, iż w toku prowadzonego postępowania administracyjnego decyzją Prezydenta Miasta z [...] grudnia 2003 r. nr [...] orzeczono o zwrocie na rzecz K.O. działki nr 70/2 o powierzchni 2199 m², odmówiono zwrotu działki hipotecznej nr 20/5 o powierzchni 231 m², stanowiącej cześć działki ewidencyjnej nr 70 oraz umorzono postępowanie w przedmiocie zwrotu działki nr 20/4 o powierzchni 2044 m², stanowiącej część działki ewidencyjnej nr 71/2. Jak wskazano, podstawą dla tego rodzaju rozstrzygnięcia było to, iż w przypadku działki nr 70/2 cel wywłaszczenia nie został zrealizowany, a wobec spełnienia przesłanek wskazanych w przepisie art. 136 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, zasadnie należało orzec o jej zwrocie. Wobec zaś braku spełnienia tychże przesłanek w zakresie odnoszącym się do działki nr 20/5 orzeczono o odmowie jej zwrotu, zaś w zakresie odnoszącym się do działki nr 20/4 stanowiącej część działki ewidencyjnej nr 71/2 umorzono postępowanie stosowanie do przepisu art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami.

Jak wskazano, od decyzji tej odwołał się K.O., zarzucając tej decyzji naruszenie przepisów prawa materialnego, co wyraziło się w odmowie zwrotu działki oznaczonej nr 20/5, jak również umorzeniem postępowania w przedmiocie zwrotu działki oznaczonej nr 20/4. Odwołanie od tejże decyzji wniesione zostało również przez Polskie Górnictwo Naftowe i Gazownictwo S.A. Regionalny Odział Przesyłu w T., w części, w jakiej decyzja ta orzekała o zwrocie na rzecz K.O. działki nr 70/2. Odwołujący się zarzucał mianowicie, iż działka ta stanowi drogę dojazdową do stacji redukcyjno – pomiarowej gazu ziemnego dla EC L.– W.

Jak wskazano w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, Wojewoda odnosząc się do zarzutów formułowanych w obydwu spośród wniesionych odwołań podniósł, iż Prezydent Miasta decyzją z dnia [...] listopada 1974 r. nr [...] wywłaszczył H.M. na nieruchomości oznaczonej nr 20/2 o powierzchni 4474 m², co nastąpiło zgodnie z lokalizacją budowy bazy produkcyjnej Spółdzielni Pracy Produkcji i Usług "[...]" ustaloną przez organ ds. planowania przestrzennego i uwzględnioną w zatwierdzonych planach gospodarczych miasta L. na podstawie przepisów ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości. Jak podniesiono odszkodowanie za wywłaszczony grunt zostało ustalone i wypłacone. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, wskazano ponadto, iż z wnioskiem o zwrot wywłaszczonej nieruchomości wystąpiła K.O., spadkobierczyni po H.M. – swoja legitymacje do występowania w sprawie o zwrot wywłaszczonej nieruchomości wywodziła ona z postanowienia Sądu Rejonowego z dnia [...] października 1991 r. w sprawie sygn. akt [...], wydanego w sprawie o stwierdzenie praw do spadku. W swoim wniosku wywodziła ona, iż wywłaszczona nieruchomość nie została zagospodarowana zgodnie z celem wywłaszczenia. Jak podniesiono w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, sprawa z wniosku K.O. była kilkakrotnie przedmiotem rozpatrywania organu I, jak i II instancji, jak również w sprawie tej orzekał Naczelny Sąd Administracyjny – Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie.

Odwołując się do całokształtu zebranego w sprawie materiału dowodowego, jak również wytycznych zawartych w wyroku NSA z 14 maja 2003 r. w sprawie sygn. akt II SA/Lu 1777/01, w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazano, iż działka o numerze 70/2 stała się zbędna na cel wywłaszczenia, a to, dlatego, że mimo znacznego upływu czasu od dnia wywłaszczenia, cel, dla którego doszło do jej wywłaszczenia nie został zrealizowany. Wobec tego, organ II instancji zaakceptował stanowisko, zgodnie, z którym, skoro spełnione zostały przesłanki wskazane przepisem art. 137 ustawy o gospodarce nieruchomościami, to zasadnie należało orzec o zwrocie tejże działki i uwzględnić w tym zakresie żądanie wnioskodawczyni. W zakresie odnoszącym się do kwestii umorzenia postępowania o zwrot działki oznaczonej numerem 20/4 o powierzchni 2044 m², stanowiącej część działki ewidencyjnej nr 71/2, organ odwoławczy, jak wskazał w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji również podzielił trafność rozstrzygnięcia Prezydenta Miasta . W tym względzie zgodnie z przepisem art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami roszczenie o zwrot nieruchomości nie przysługuje, jeżeli przed dniem wejścia w życie ustawy, tj. przed dniem 1 stycznia 1998 r. nieruchomość została sprzedana albo ustanowiono na niej prawo użytkowania wieczystego na rzecz osoby trzeciej i prawo to zostało ujawnione w księdze wieczystej. Prowadzi to do wniosku, iż żądanie zwrotu nieruchomości nie powoduje wszczęcia postępowania, a jeżeli mimo tej przeszkody zostałoby ono wszczęte to podlega umorzeniu na podstawie przepisu art. 105 § 1 kpa, jako bezprzedmiotowe. W tym względzie, w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji odwołano się do analizy dokumentów, zwłaszcza zaś odpisu księgi wieczystej KW Nr [...] z treści, której wynika, iż Elektrociepłownia L.– W. spółka z o.o. jest użytkownikiem wieczystym działki nr 71/3 i 71/4 wydzielonych z działki nr 71/2. Jak podniesiono wniosek o wpis Elektrociepłowni, jako użytkownika wieczystego złożony został w dniu 12 czerwca 1996 r., tj. przed wpływem wniosku o zwrot nieruchomości. Podniesiono również, iż teren znajdujący się w użytkowaniu wieczystym Elektrociepłowni znajdował się w zarządzie Zakładu Energetycznego, a w dniu 5 grudnia 1990 r. Zakład Energetyczny z mocy prawa stał się jego użytkownikiem wieczystym na podstawie decyzji Wojewody z dnia [...] lipca 1994 r. nr [...]. W dacie zaś powstania Elektrociepłowni Zakład Energetyczny wniósł prawo użytkowania wieczystego do spółki.

W zakresie odnoszącym się do kwestii stanu zagospodarowania działki hipotecznej numer 20/5 o powierzchni 231 m², stanowiącej część działki ewidencyjnej nr 70, w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ II instancji podniósł, iż również i ta działka nie została wykorzystana na cel określony w decyzji wywłaszczeniowej. Jak zaakcentowano, materiał dowodowy zebrany w toku toczącego się postępowania administracyjnego nie dał podstaw do przyjęcia, aby na nieruchomości oznaczonej numerem 70/2 o powierzchni 2199 m² oraz na działce nr 20/5 o powierzchni 231 m², stanowiącej część działki ewidencyjnej nr 70, w ciągu 7 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna rozpoczęto prace związane z realizacją celu wywłaszczenia. Budowa bazy transportowej na przedmiotowych działkach nie została zrealizowana, co uzasadniało orzeczenie o zwrocie również i tej działki gruntu.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazano ponadto, iż przy określaniu kwoty waloryzowanego odszkodowania za grunt odstąpiono od ustalania wartości rynkowej gruntu, jako że odszkodowanie za 1 m² zwracanego gruntu jest wielokrotnie niższe od wolnorynkowych cen sprzedaży gruntu, kształtujących się z granicach 60 – 100 złotych za 1 m², i stąd też zwracane odszkodowanie nie przekracza 50% aktualnej wartości nieruchomości, o czym stanowi przepis art. 140 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Przy waloryzacji wypłaconego odszkodowania zastosowano zgodnie z przepisem art. 227 ustawy o gospodarce nieruchomościami wskaźniki cen towarów i usług konsumpcyjnych ogłoszonych przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego.

Od tej decyzji Elektrociepłownia L. – W. spółka z o.o. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji. Uzasadniając swoje stanowisko, skarżący zarzucał zaskarżonej decyzji wydanie jej z naruszeniem przepisów prawa materialnego, tj. przepisu art. 137 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, jak również wydanie jej z naruszeniem interesu prawnego strony skarżącej.

Strona skarżąca podnosiła, iż skoro zgodnie z wpisem do księgi wieczystej KW Nr [...] Elektrociepłownia L.– W. spółka z o.o. jest użytkownikiem wieczystym działki nr 71/3 wydzielonej z działki nr 71/2 oraz właścicielem wybudowanych na tej działce budynków i urządzeń (jak wywodzono teren znajdujący się w użytkowaniu wieczystym Elektrociepłowni L. – W. był pierwotnie w zarządzie Zakładu Energetycznego "[...]" S.A., który w dniu 5 grudnia 1990 r. stał się z mocy prawa użytkownikiem wieczystym na podstawie decyzji Wojewody z dnia [...] lipca 1994 r., nr [...], i który następnie w dacie powstania Elektrociepłowni wniósł prawo użytkowania wieczystego do spółki, co w rezultacie uzasadniało umorzenie postępowania administracyjnego prowadzonego w przedmiocie zwrotu działki nr 71/2, albowiem roszczenie o jej zwrot zgodnie z przepisem art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie przysługuje, jeżeli przed dniem wejścia w życie ustawy nieruchomość została sprzedana albo ustanowiono na niej prawo użytkowania wieczystego na rzecz osoby trzeciej i prawo to zostało ujawnione w księdze wieczystej), to w pełni zasadnie organ administracji powinien był rozważać wszelkie okoliczności wypływające z bezpośredniego sąsiedztwa z tą działką, działki o nr 20/5 o powierzchni 231 m². Zdaniem strony skarżącej orzeczenie o zwrocie tejże działki właśnie na rzecz K.O. jest nieprawidłowe, albowiem nie uwzględnia okoliczności w postaci tego, że nie dość, że działki te ze sobą bezpośrednio sąsiadują, to ponadto, na tejże działce mają znajdować się elementy infrastruktury technicznej, zwłaszcza zaś, że przebiega nią, jak wywodzi strona skarżąca droga dojazdowa do Elektrociepłowni L. – W., która jest równocześnie drogą pożarową, a tym samym odjęcie Elektrociepłowni tejże działki gruntu uniemożliwi jej bezkolizyjne korzystanie z tejże drogi dojazdowej. W tym kontekście, jak również odwołując się do zasad bezpieczeństwa pracy zakładu o szczególnym zagrożeniu pożarowymi, interes prawny Elektrociepłowni stanowiącej jedno z głównych źródeł systemowych zaopatrzenia miasta w ciepło, strona skarżąca wywodziła, iż zasadnie należało odmówić zwrotu tejże działki.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji wnosił o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga nie jest zasadna i nie zasługuje na uwzględnienie.

Kontrola zaskarżonej decyzji, realizowana zgodnie z zasadami wyrażonymi w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie daje podstaw ku temu, iżby zasadnie można było uczynić zadość żądaniu skarżącej Elektrowni L. – W. spółka z o.o. i uchylić zaskarżoną decyzję wydaną z upoważnienia Wojewody.

Sąd administracyjny kontroluje zaskarżone akty tylko w zakresie ich zgodności z prawem – zasada legalności – co w naturalny sposób, gdy zważyć na treść przepisu art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi determinuje zakres kognicji sądu w rozpoznawanej sprawie. Nie zwalnia to oczywiście Sądu w zakresie kontroli zaskarżonego aktu z realizacji dyspozycji przepisu art. 134 § 1 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - w tym względzie, podnieść należy, iż Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przywołany przepis ma podstawowe znaczenie dla określenia zakresu kognicji Sądu. W jego świetle, prawem a także obowiązkiem Sądu jest dokonanie oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji niezależnie od tego, czy dany konkretny zarzut został w skardze sformułowany. Oznacza to, iż Sąd nie jest związany i skrępowany sposobem sformułowania skargi, przywołanymi w niej argumentami, podnoszonymi wnioskami, zarzutami i żądaniami. Jest natomiast związany granicami sprawy, w której skarga została wniesiona. Tym samym granice rozpoznania skargi są z jednej strony wyznaczane przez kryterium legalności działań administracji publicznej, z drugiej zaś przez całokształt tylko prawnych aspektów i tylko tego stosunku administracyjno prawnego, który został objęty treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia – skarga ma, więc wyłącznie walor niewiążącej informacji o wadliwości zaskarżonego aktu lub czynności, a właściwych czynników determinujących – w płaszczyźnie prawnej – zakres kognicji Sądu upatrywać należy w przesłance zaskarżania aktów i czynności (bezczynności) organów administracyjnych; jest nią kryterium zgodności z prawem spełniające w tej płaszczyźnie funkcje granic, w jakich następuje rozpoznanie skargi.

Orzekając w granicach sprawy i odnosząc się do wszystkich zarzutów strony skarżącej, Sąd doszedł do przekonania, iż zaskarżona decyzja wydana z upoważnienia Wojewody czyni zadość obowiązującym przepisom prawa tak procesowego, jak i materialnego, które stanowiły podstawy prawne rozpoznawania i rozstrzygania niniejszej sprawy zainicjowanej wnioskiem K.O. Tym samym nie sposób zasadnie bronić tezy, iżby można było skutecznie zarzucić wydającemu ją organowi, iż przepisy te naruszył. Punktem wyjścia dla formułowanych w tym względzie ocen i wniosków jest analiza przepisów postępowania, na podstawie, których procedowano w sprawie niniejszej, jak również analiza przepisów prawa materialnego, na podstawie, których organ II instancji rozstrzygnął sprawę, co do jej istoty ustalając konsekwencje stosowania normy prawa materialnego w stosunku do adresata decyzji.

Analiza akt sprawy, zgromadzonych i przeprowadzonych w niej dowodów, w tym również akcentowana w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji okoliczność wielokrotnego rozpatrywania sprawy przez organy administracji publicznej I i II instancji, fakt orzekania w przedmiotowej sprawie również Naczelnego Sądu Administracyjnego – Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie, który wyrokiem z dnia 14 maja 2003 r. w sprawie sygn. akt II SA/Lu 1777/01 w sprawie ze skargi K.O. uchylił decyzję Wojewody L. z dnia [...] października 2001 r. utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta odmawiającą wnioskodawczyni zwrotu działek oznaczonych numerami 70/2 i 20/5 stanowiącej część działki nr 70 i umarzającej postępowanie w sprawie zwrotu działki nr 71/2, ponad wszelką wątpliwość przekonuje o tym, iż znajdujący się w niej materiał dowodowy został poddany gruntownej ocenie. W tym kontekście, nie budzi też żadnych wątpliwości, iż zważywszy zwłaszcza na: treść rozstrzygnięcia organu I instancji – decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] 2003 r. nr [...]; treść żądań zawartych w odwołaniach od tej decyzji K.O. i Polskiego Górnictwa Naftowego i Gazownictwa S.A. Regionalny Odział Przesyłu w T.; treść rozstrzygnięcia organu II instancji zawartego w zaskarżonej decyzji; treść skargi Polskiego Górnictwa Naftowego i Gazownictwa S.A. w W. Regionalny Odział Przesyłu w T. skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na decyzję organu II instancji z marca 2004 r., przy równoczesnym nie zaskarżeniu jej do sądu administracyjnego skargą przez K.O., w przedmiotowej sprawie nie jest w żaden sposób kwestionowane rozstrzygnięcie podjęte w przedmiocie umorzenia na podstawie przepisu art. 105 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego w związku z przepisem art. 229 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami postępowania w sprawie zwrotu działki oznaczonej nr 20/4 o powierzchni 2044 m² stanowiącej część działki ewidencyjnej nr 71/2. Ustalenia poczynione w tym względzie w toku toczącego się postępowania administracyjnego – sprowadzają się one do wyników badania księgi wieczystej KW Nr [...], z której wynika, iż Elektrociepłownia L. – W. spółka z o.o. jest użytkownikiem wieczystym działki nr 71/3 i 71/4 wydzielonych z działki nr 71/2; że wniosek o wpis Elektrociepłowni, jako użytkownika wieczystego złożony został w dniu 12 czerwca 1996 r., tj. zarówno przed 1 stycznia 1998 r., tj. przed datą wejścia w życie ustawy o gospodarce nieruchomościami, jak i przed wpływem wniosku o zwrot nieruchomości; że teren znajdujący się w użytkowaniu wieczystym Elektrociepłowni znajdował się w pierwotnie w zarządzie Zakładu Energetycznego, a w dniu 5 grudnia 1990 r. Zakład Energetyczny z mocy prawa stał się jego użytkownikiem wieczystym na podstawie decyzji Wojewody z dnia [...]lipca 1994 r. nr [...], zaś w dacie powstania Elektrociepłowni Zakład Energetyczny wniósł prawo użytkowania wieczystego do spółki – w pełni uzasadniają, iżby zgodnie z przepisem art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami uznać, iż ziściły się wszelkie wskazane w nim przesłanki do przyjęcia, iż roszczenie o zwrot tejże nieruchomości nie przysługuje, tj. tak jak w realiach niniejszej sprawy, jeżeli przed dniem wejścia w życie ustawy, tj. przed dniem 1 stycznia 1998 r. nieruchomość została sprzedana albo ustanowiono na niej prawo użytkowania wieczystego na rzecz osoby trzeciej i prawo to zostało ujawnione w księdze wieczystej. Stąd też w pełni uprawnione na gruncie normatywnym jest rozstrzygnięcie o umorzeniu postępowania administracyjnego w tym zakresie. Jak wyżej wskazano, również strony postępowania rozstrzygnięcie to, znajdujące oparcie w przepisach prawa akceptują.

W zakresie odnoszącym się do kwestii rozstrzygnięcia o zwrocie na rzecz wnioskodawczyni K.O. działek oznaczonych numerami 70/2 o powierzchni 2199 m² - co uczyniono w postępowaniu przed organem I instancji, i które to rozstrzygnięcie organ II instancji utrzymał w mocy oraz 20/5 o powierzchni 231 m², stanowiącej część działki ewidencyjnej o numerze 70 – co, do której organ I instancji rozstrzygnął o odmowie jej zwrotu, zaś organ II instancji rozstrzygnięcie to uchylił orzekając odmiennie co do istoty, tj. orzekając o jej zwrocie – w przekonaniu Sądu w pełni zasadnie należy podzielić stanowisko wyrażone w tej mierze w zaskarżonej decyzji. Wyraża się ono, jak wskazano wyżej, w afirmowaniu rozstrzygnięcia organu I instancji (działka nr 70/2) i w uchyleniu pkt. 2 decyzji Prezydenta Miasta w części dotyczącej odmowy zwrotu działki nr 20/5 i orzeczeniu o jej zwrocie. Orzeczenie o zwrocie na rzecz wnioskodawczyni wskazanych działek gruntu znajduje swoje normatywne uzasadnienie w przepisach ustawy o gospodarce nieruchomościami. Prawno materialną podstawę przedmiotowego rozstrzygnięcia stanowi przepis art. 137 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Stanowi on, iż nieruchomość uznaje się za zbędną na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, jeżeli pomimo upływu 7 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, nie rozpoczęto prac związanych z realizacją tego celu albo, jeżeli utraciła moc decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji lub decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu, a cel ten nie został zrealizowany. Ni mniej ni więcej, wskazany przepis ustawy zawiera legalną definicję normatywnego pojęcia "zbędności nieruchomości na cel określony w decyzji wywłaszczeniowej". Budowana jest ona na dwojakiego rodzaju alternatywnie rozłącznych kryteriach, z których pierwsze przybiera postać kryterium faktycznego, drugie zaś prawno faktycznego. Tym samym, skoro wyrazem woli racjonalnie zachowującego się ustawodawcy było określenie jasnych, przejrzystych i jednoznacznych kryteriów orzekania w przedmiocie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości, co warunkowane jest uznaniem jej zbędności nas cel określony w decyzji wywłaszczeniowej, a co z kolei uzależnione jest od spełnieniem jednego z dwóch wyżej wskazanych normatywnych kryteriów – faktycznego albo faktyczno – prawnego – zasadnie należy przyjąć, iż punktem wyjścia dla dokonywania jakiejkolwiek refleksji prawnej w tym względzie jest nakaz ustalenia w toku postępowania istnienia przesłanek, od spełnienia, których uzależnione jest uznanie nieruchomości za zbędną na cel wskazany w decyzji wywłaszczeniowej (art. 137 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami), a jeżeli tak to konsekwencją tego jest również bezwzględny nakaz rozstrzygnięcia o zwrocie nieruchomości w stosunku, do której przesłanki te lub też jedna z nich, a to wobec ich alternatywnej rozłączności, się ziściły. Analizowany przepis, w zakresie, w jakim w pełni zasadnie uznać go należy za imperatywny, nie doznaje też żadnych ograniczeń w zakresie odnoszącym się do istnienia jakiegokolwiek rodzaju odstępstw od jego stosowania, w warunkach, w których doszłoby w rezultacie toczącego się postępowania do ustalenia istnienia, którejkolwiek ze wskazanych alternatywnie rozłącznych przesłanek.

Konfrontując treść przywołanego przepisu ustawy, stanowiącego jednocześnie podstawową regulację prawną, w oparciu, o którą dochodzi do orzekania w przedmiocie zwrotu nieruchomości, z dokonanymi w toku toczącego się postępowania ustaleniami faktycznymi – 1) decyzja Prezydenta Miasta z [...] listopada 1974 r. nr [...] o wywłaszczeniu od H.M. na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości oznaczonej na planie numerem 20/2 o powierzchni 4474 m² na cel uwzględniający lokalizację budowy bazy produkcyjnej Spółdzielni Produkcji i Usług "[...]" ustaloną przez organ planowania i zatwierdzona w planach gospodarczych miasta L.; 2) spełnienie przesłanek w stosunku do działki hipotecznej oznaczonej numerem 20/4 o powierzchni 2044 m² stanowiącej część działki 71/2 przesłanek wskazanych w przepisie art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami skutkujących umorzeniem postępowania w przedmiocie jej zwrotu; 3) podejmowanie w zakresie odnoszącym się do realizowania władztwa nad działką wskazaną w pkt 2) aktów wyrażających się uzyskiwaniu decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia [...] sierpnia 1997 r., decyzjach o zatwierdzeniu projektów budowlanych i pozwoleniu na budowę (decyzje z [...] września 1998 r., [...]maja 1999 r.), przy jednoczesnym braku podejmowania w okresie 7 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, jakichkolwiek faktycznych i formalno prawnych działań, przedmiotem, których byłoby zagospodarowywanie zgodnie z celem wywłaszczenia terenu działek o nr 70/2 o powierzchni 2199 m² i 20/5 o powierzchni 231 m² (por. pkt. 2 ust. 1 art. 137); 4) wniosku K.O. z 6 lipca 1998 r. spadkobierczyni po H.M. o zwrot wywłaszczonej nieruchomości; 5) braku realizacji celu, na który nieruchomość została wywłaszczona, co znalazło swoje odzwierciedlenie w protokołach oględzin oraz protokołach rozprawy administracyjnej – zasadnie, więc należało stwierdzić, tak jak uczynił to organ II instancji w zaskarżonej decyzji, iż zwrotowi na rzecz K.O. niezależnie od działki nr 70/2 o powierzchni 2199 m², podlega również działka oznaczona numerem 20/5 o powierzchni 231 m², w przedmiocie, której organ I instancji odmówił zwrotu. W przekonaniu Sądu, odwołując się do wyżej poczynionych ustaleń, zwłaszcza zaś normatywnych podstaw orzekania o zwrocie wywłaszczonej nieruchomości, nie sposób zasadnie akceptować sytuacji, w której doszłoby do wydania dwóch radykalnie odmiennych rozstrzygnięć w przedmiocie dwóch sąsiadujących ze sobą działek gruntu, w stosunku, do których w takim samym stopniu i zakresie spełnione są normatywne przesłanki nakazujące ich zwrot, a mimo to organ administracji publicznej odwołując się do poza normatywnych, funkcjonalnych kryteriów orzeka o zwrocie jednej z nich odmawiając jednocześnie zwrotu drugiej. Tego rodzaju rozstrzygnięcie nie dość, że nie koresponduje z treścią przepisu art. 137 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, to również nie daje się pogodzić z zasadą zaufania obywatela do państwa w zakresie, w jakim funkcjonuje ona w płaszczyźnie stosowania prawa i wyraża się w jak najbardziej uzasadnionym oczekiwaniu, iż podmiot stosujący prawo w tożsamych rodzajowo sprawach będzie wydawał tożsame w swej treści i istocie rozstrzygnięcia, co gwarantować będzie jednolitość aktów stosowania prawa, tym samym również ich przewidywalność i pewność. W przekonaniu Sądu, zaskarżona decyzja, gdy uwzględnić wzorzec normatywny zawarty w przepisie art. 137 ustawy o gospodarce nieruchomościami, na podstawie, którego dochodzi do orzekania w przedmiocie zwrotu nieruchomości – przesłanka zwrotu nieruchomości wyrażająca się w uznaniu jej zbędności na cel określony w decyzji wywłaszczeniowej została, bowiem spełniona w sensie, w jakim wynika on z pkt 1 ust. 1 art. 137 - zwłaszcza, gdy zważyć również na przepis art. 136 tejże ustawy, z którego wynika, iż wywłaszczona nieruchomość nie może być użyta na inny cel niż określony w decyzji o wywłaszczeniu, w kontekście dokonanych w sprawie ustaleń faktycznych musi być uznana za trafną i zgodną z przepisami obowiązującego prawa (por. w tym względzie również adekwatne orzecznictwo Sądu Najwyższego i Naczelnego Sądu Administracyjnego przywołane w: J. Szachułowicz, M. Krassowska, A. Łukaszewska, Gospodarka nieruchomościami. Przepisy i komentarz, Warszawa 2002, s.390-391; jak również zachowujące swoją aktualność i adekwatność w sprawie niniejszej: wyrok NSA z 17 grudnia 1999 r. w sprawie sygn. akt IV SA 2070/97, wyrok NSA z 7 czerwca 1999 r. w sprawie sygn. akt IV SA 927/97). Ocena ta, uwzględnia również, nie dość, że zgodność zaskarżonego rozstrzygnięcia z przepisami prawa materialnego, to również jego zgodność z przepisami postępowania, tj. zwłaszcza przepisami art. 6, 7, 8, 77§ 1 i 80 kodeksu postępowania administracyjnego.

Tym samym nie sposób, więc podzielić zarzutu strony skarżącej, iżby naruszała ona przepis art. 137 ustawy o gospodarce nieruchomościami, jak również, aby naruszała interes prawny strony skarżącej. W tym kontekście, w przekonaniu Sądu, nie sposób zaakceptować stanowiska strony skarżącej wywodzącej, iż skoro na spornej działce sąsiedniej, w stosunku do działki znajdującej się w użytkowaniu wieczystym Elektrociepłowni, tj. działki nr 71/2 znajdują się urządzenia infrastruktury technicznej, to zasadnie należało odmówić jej zwrotu. W tym względzie, bowiem, brak jest jakichkolwiek prawnych podstaw, iżby zasadnie można było uznać ten zarzut za istotny i przekonujący. Jak bowiem już wyżej wskazano imperatywny przepis art. 137 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami w nie budzący żadnych wątpliwości sposób określa normatywne pojęcie "zbędności nieruchomości na cel określony w decyzji wywłaszczeniowej" i w kontekście alternatywnie rozłącznych i jedynych przesłanek faktycznej i faktyczno – prawnej, nie dopuszcza jakichkolwiek odstępstw od jego stosowania. Kwestia kwalifikowania infrastruktury technicznej, jako rzeczywiście istniejącego elementu świadczącego o zagospodarowaniu działki, może mieć znaczenie dla rozstrzygania w sprawie o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, w sensie uznania, iż cel wywłaszczenia został zrealizowany, tylko i wyłącznie wówczas, gdy elementy tejże infrastruktury ze swej istoty, w obiektywny sposób są związane z realizowaniem celu, dla którego doszło do wywłaszczenia konkretnej nieruchomości. Obrazując to stanowisko, dla porównania odwołać się można chociażby do wyroku NSA z 20 stycznia 1999 r. w sprawie sygn. akt IV SA 2033/96, w którym zasadnie wywiedziono, iż celu wywłaszczenia nieruchomości na budowę osiedla mieszkaniowego nie niweczy realizacja infrastruktury tego osiedla, albowiem jak wskazano, osiedle mieszkaniowe obejmuje, bowiem nie tylko domy mieszkalne, lecz również infrastrukturę i urządzenia służące mieszkańcom. Ze stanowiska tego jednoznacznie wynika, iż aby bronić tezy prezentowanej przez stronę skarżącą muszą został spełnione następujące warunki, a mianowicie: 1) zachowanie tożsamości celu wywłaszczenia; 2) przedmiotowa tożsamość celu podstawowego i towarzyszącej mu, jako konsekwencja jego realizacji infrastruktury, w tym technicznej i 3) funkcjonalny ich związek. W realiach sprawy niniejszej brak jest jakichkolwiek podstaw, iżby zasadnie uznać, że warunki te są spełnione, zwłaszcza, gdy skonfrontować zarzut stawiany przez stronę skarżącą z treścią decyzji wywłaszczeniowej i wskazanego w niej celu wywłaszczenia - budowa bazy produkcyjnej Spółdzielni Produkcji i Usług "[...]" – z czego jednoznacznie wynika brak jakiejkolwiek korespondencji między nimi. Nie sposób też zasadnie wywodzić, iżby zaskarżona decyzja w rezultacie skutkowała ograniczeniem stronie skarżącej dostępy do działki 71/2. Podnoszona kwestia, sprowadzająca się do wprowadzenia w istocie rzeczy, w porównaniu ze stanem sprzed wydania decyzji, ograniczenia dostępności do tej działki, nie może przecież skutkować tym, iżby, iż już sam fakt poruszania się pojazdów strony skarżącej przez sporną działkę miał uzasadniać powstanie na określonym jej terenie wykorzystywanym przez stronę skarżącą drogi i to bez przeprowadzenia w tym względzie jakiegokolwiek postępowania. Z całą pewnością nie może tego rodzaju stanowiska uzasadniać okoliczność w postaci wykonywania przez stronę skarżącą, nota bene po złożeniu wniosku o zwrot nieruchomości, prac polegających na budowie krawężników wydzielających pas ruchu dla pojazdów strony skarżącej, czy też wykonywanie prac polegających na utwardzaniu nawierzchni poprzez wysypywanie jej kamieniami.

W świetle powyższego nie sposób uczynić zadość żądaniu strony skarżącej i podzielić zasadność jej zarzutów. Kontrola zaskarżonej decyzji nie uzasadnia, bowiem stanowiska, aby naruszały ona przepisy obowiązującego prawa – orzekając w granicach sprawy, Sąd nie znalazł żadnych podstaw, które w rozumieniu przepisu art. 145 § 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, miałyby uzasadniać uchylenie zaskarżonej decyzji.

Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.