Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 923/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2020-02-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 33 par. 1 pkt 1, 4 i 6, art. 34 par. 1a i 4
journal: Dz.U. 2018 poz 1314
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Dnia 5 lutego 2020 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Wolna-Kubicka Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Nikodem (spr.) Sędzia WSA Barbara Rennert po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 5 lutego 2020 roku sprawy ze skargi [...] sp. z o.o. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zarzutów na postępowanie egzekucyjne oddala skargę


UZASADNIENIE

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej postanowieniem z [...] września 2019 r. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z [...] lipca 2019 r. w sprawie stwierdzenia [...] Sp. z o.o. (skarżącej) niedopuszczalności zarzutów nieistnienia obowiązku i błędu co do osoby zobowiązanego, zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym na podstawie tytułu wykonawczego z [...] sierpnia 2018 r. wystawionego przez Prezydenta Miasta [...]

Organ przyjął następujące ustalenia:

Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] prowadzi postępowanie egzekucyjne wobec skarżącej m.in. na podstawie wystawionego przez Prezydenta Miasta [...] tytułu wykonawczego z dnia [...] sierpnia 2018 r. obejmującego zaległości z tytułu podatku od nieruchomości za miesiące od stycznia do grudnia 2017 r. w łącznej wysokości [...] zł należności głównej.

Zawiadomieniem z [...] listopada 2018 r. dokonał zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego skarżącej. Zawiadomienie doręczono dłużnikowi [...] listopada 2018 r. oraz skarżącej – wraz z odpisem tytułu wykonawczego – [...] listopada 2018 r.

Pismem z [...] grudnia 2018 r. skarżąca, reprezentowana przez doradcę podatkowego, wniosła na podstawie art. 33 § 1 pkt 1 i 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 1438 ze zm., zwanej dalej u.p.e.a.) zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie ww. tytułu wykonawczego, podnosząc nieistnienie dochodzonego obowiązku i błąd co do osoby zobowiązanego.

Organ egzekucyjny przekazał zarzuty wierzycielowi celem uzyskania jego stanowiska i jednocześnie zawiesił postępowanie egzekucyjne do czasu wydania ostatecznego postanowienia w przedmiocie wniesionych zarzutów oraz wstrzymał realizację zajęcia dokonanego w banku.

Postanowieniem z [...] stycznia 2019 r. wierzyciel – Prezydent Miasta [...] stwierdził niedopuszczalność zarzutów zgłoszonych na podstawie art. 33 § 1 pkt 1 i 4 u.p.e.a.

W wyniku rozpatrzenia wniesionego przez skarżącą zażalenia, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] postanowieniem z [...] kwietnia 2019 r. utrzymało w mocy powyższe rozstrzygnięcie wierzyciela.

Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego [...] postanowieniem z [...] lipca 2019 r. stwierdził niedopuszczalność zarzutów nieistnienia obowiązku i błędu co do osoby zobowiązanego zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym na podstawie tytułu wykonawczego z [...] sierpnia 2018 r. wystawionego prze Prezydenta Miasta [...] Powołując się na wiążące stanowisko wierzyciela, wskazał, że okoliczności te były już weryfikowane w postępowaniu administracyjnym w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2017 r. zakończonym ostateczną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] kwietnia 2018 r. utrzymującą w mocy rozstrzygnięcie Prezydenta Miasta [...] [...] stycznia 2018 r.

W zażaleniu na powyższe rozstrzygnięcie skarżąca zarzuciła naruszenie:

1) art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. poprzez błędne przyjęcie, że niniejszy zarzut skarżącej jest nieuzasadniony, w przypadku, gdy skarżąca nie może być traktowana jako podatnik podatku od nieruchomości;

2) art. 33 § 1 pkt 4 u.p.e.a. poprzez błędne przyjęcie, że nie nastąpił błąd co do osoby zobowiązanego, podczas, gdy skarżąca nie może być traktowana jako podatnik podatku od nieruchomości,

3) art. 6, art. 7, art. 8 § 1 k.p.a., w związku z art. 18 u.p.e.a. poprzez naruszenie:

a) zasady praworządności poprzez wydanie postanowienia z naruszeniem przepisów postępowania egzekucyjnego w administracji,

b) zasady prawdy obiektywnej poprzez brak ustalenia, czy skarżąca jest podatnikiem podatku od nieruchomości,

c) zasady pogłębiania zaufania do organów publicznych poprzez brak wyjaśnienia wszelkich okoliczności sprawy.

Postanowieniem z [...] września 2019 r., wskazanym we wstępie, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy.

W uzasadnieniu przytoczył stosowne przepisy u.p.e.a. oraz podzielił twierdzenie o niedopuszczalności pozostałych zarzutów, ponieważ kwestia obciążenia zaległością podatkową innego podmiotu były już przedmiotem badania w postępowaniu prowadzonym w zakresie określenia wysokości zobowiązania podatku od nieruchomości za 2017 r. zakończonym ostatecznie decyzją SKO w [...] z [...] kwietnia 2018 r., utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z [...] stycznia 2018 r. określającą skarżącej zobowiązanie z tytułu podatku od nieruchomości za 2017 r. w wysokości [...] zł należności głównej. Wydanie odmiennego od oczekiwanego rozstrzygnięcia nie może być utożsamiane przez skarżącą z naruszeniem reguł określonych we wskazanych przepisach ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm., zwanej dalej K.p.a.).

W skardze na powyższe rozstrzygnięcie skierowane do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skarżąca, reprezentowana przez doradcę podatkowego, wniosła o uchylenie postanowień obu instancji oraz zasądzenie kosztów. Zarzuciła naruszenie:

1) art. 138 § 2 w związku z art. 144 K.p.a. poprzez ich niezastosowanie i utrzymanie w mocy postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] w [...] z [...] lipca 2019 r;

2) art. 34 § 4 u.p.e.a. polegające na nieuwzględnieniu zarzutów na przedmiotowy tytuł wykonawczy i w rezultacie niewydanie w sprawie postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego, pomimo faktu, że przedmiotowy tytuł wykonawczy został wydany z naruszeniem art. 33 § 1 pkt 6 u.p.e.a oraz art. 33 § 1 pkt 1 i 4 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt. 2 w zw. z art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz.U. z 2017 r., poz. 1785 ze zm., zwanej dalej u.p.o.l.);

3) art. 59 § 1 pkt 2, 4 i 7 u.p.e.a. w zw. z art. 3 ust. 1 pkt. 2 w zw. z art. 3 ust. 3 u.p.o.l., polegające na ich niezastosowaniu i dokonaniu czynności egzekucyjnej w sytuacji, gdy postępowanie egzekucyjne powinno być umorzone z uwagi na fakt, iż zobowiązanie w podatku od nieruchomości w stosunku do spółki nie istniało, zaś postępowanie egzekucyjne jest prowadzone w stosunku do niewłaściwego podmiotu - spółki - która w związku z tym, iż nie była posiadaczem samoistnym nieruchomości nie jest podatnikiem podatku od nieruchomości.

4) art. 6 oraz 8 §1 K.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. polegające na nieuwzględnieniu skargi na czynność egzekucyjnego pomimo, że przedmiotowa egzekucja została wszczęta pomimo błędów, jakimi obarczony jest tytuł wykonawczy nr [...], a więc naruszenia następujących zasad:

a) zasady praworządności,

b) zasady budzenia zaufania do organów podatkowych.

W uzasadnieniu skarżąca stwierdziła, że w przedmiotowym okresie była właścicielem nieruchomości, ale faktycznie posiadaczem samoistnym był inny podmiot. Zdaniem spółki skoro faktycznie nieruchomością władał inny podmiot, który powinien być uznany za podatnika, postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec skarżącej spółki powinno zostać umorzone.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga jako niezasadna podlega oddaleniu.

Zgodnie z art. 33 § 1 pkt 1 i 4 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1314 ze zm., zwanej dalej u.p.e.a.). Zgodnie z ww. przepisem, podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku (pkt 1) lub błąd co do osoby zobowiązanego (pkt 4).

Ponadto w myśl art. 34 § 1a u.p.e.a. jeżeli zarzut zobowiązanego jest lub był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu administracyjnym, podatkowym lub sądowym albo zobowiązany kwestionuje w całości lub w części wymagalność należności pieniężnej z uwagi na jej wysokość ustaloną lub określoną w orzeczeniu, od którego przysługują środki zaskarżenia, wierzyciel wydaje postanowienie o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu. Organ egzekucyjny, po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela lub postanowienia o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu, wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów, a jeżeli zarzuty są uzasadnione - o umorzeniu postępowania egzekucyjnego albo o zastosowaniu mniej uciążliwego środka egzekucyjnego, o czym stanowi art. 34 § 4 u.p.e.a.

W niniejszej sprawie zaskarżonym postanowieniem z [...] września 2019 r. organ odwoławczy – Dyrektor Izby Administracji Skarbowej – utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji – Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] – z [...] lipca 2019 r. w sprawie stwierdzenia niedopuszczalności zarzutów [...] Sp. z o.o. (skarżącej) nieistnienia obowiązku i błędu co do osoby zobowiązanego, zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym na podstawie tytułu wykonawczego z [...] sierpnia 2018 r. wystawionego przez Prezydenta Miasta [...] (wierzyciela). Wierzyciel – Prezydent Miasta [...] postanowieniem z [...] stycznia 2019 r. stwierdził niedopuszczalność zarzutów zgłoszonych na podstawie art. 33 § 1 pkt 1 i 4 u.p.e.a.. Postanowienie to zostało utrzymane w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] postanowieniem z [...] kwietnia 2019 r.

Wskazano, że okoliczności podnoszone przez skarżącą w zarzutach opartych na art. 33 § 1 pkt 1 i 4 u.p.e.a. były już weryfikowane w postępowaniu administracyjnym w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2017 r. zakończonym ostateczną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] kwietnia 2018 r., która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z [...] stycznia 2018 r. w przedmiocie określenia skarżącej zobowiązania z tytułu podatku od nieruchomości za 2017 r. w wysokości [...] zł należności głównej. Sądowi jest przy tym wiadomo z urzędu, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z 20 września 2018 r., sygn. akt I SA/Sz [...] oddalił skargę spółki na powyższą decyzję.

W orzecznictwie podkreśla się, że brak jest uzasadnienia merytorycznego rozpatrywania zarzutów dotyczących istnienia oraz wymagalności należności, jeżeli została ona określona lub ustalona w orzeczeniu, od którego przysługują odrębne środki zaskarżenia lub zarzut był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu. Celem art. 34 § 1a ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie jest ograniczenie zakresu merytorycznych kompetencji organów, ale usprawnienie postępowania egzekucyjnego. Przepis ten pozbawia wierzyciela i organ egzekucyjny możliwości merytorycznego badania zarzutu wniesionego w postępowaniu egzekucyjnym, jeśli kwestia ta była już przedmiotem rozpoznania w innym postępowaniu dotyczącym tego samego obowiązku. Stwierdzenie, że taka okoliczność miała miejsce, obliguje zatem organ działający jako wierzyciel do wydania postanowienia o stwierdzeniu niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu (zob. wyrok NSA z 16 stycznia 2019 r., sygn. akt II FSK 297/17).

Mając powyższe na uwadze nie mogą znaleźć uzasadnienia zarzuty podnoszone przez skarżącą dotyczące kwestii podmiotu zobowiązanego w podatku od nieruchomości, które były już przedmiotem rozpoznania w postępowaniu wymiarowym, w który określa się podatnika i wysokość zobowiązania podatkowego. W związku z powyższym w tym zakresie organy zasadnie stwierdziły niedopuszczalność zarzutów opartych o art. 33 § 1 pkt 1 i 4.

Niezrozumiały jest również, niczym nieuzasadniony, zarzut skarżącej naruszenia art. 33 § 1 pkt 6 u.p.e.a., który nie podlegał rozpoznaniu przez organy w niniejszej sprawie, ponieważ nie był podniesiony przez zobowiązaną spółkę w zarzutach.

Wobec uznania, że wydane postanowienia odpowiadają prawu, a podnoszone przez skarżącą zarzuty są niezasadne, Sąd, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325), oddalił skargę.