Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1907/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-04-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6293 Przejęcie gospodarstw rolnych
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 156  par. 1  pkt 2
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.) Sędziowie: WSA Małgorzata Miron WSA Gabriela Nowak Protokolant specjalista Ewelina Dębna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2014 r. sprawy ze skargi L.K. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na rzecz skarżącej L.K. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z dnia [...] znak: [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ) zwanej dalej kpa – po rozpatrzeniu wniosku L. K. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z dnia [...] znak: [...], odmawiająca stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Miasta i Gminy w [...] z dnia [...] nr [...] – utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...].

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ w pierwszej kolejności organ wyjaśnił, że w aktach archiwalnych sprawy znajdują się dwa egzemplarze decyzji o tożsamym numerze ([...]) oraz opatrzone tą samą datą wydania ([...]), z których wynika, iż Naczelnik Miasta i Gminy [...] orzekł o przejęciu na własność Państwa gospodarstwa rolnego stanowiącego byłą własność L. i E. K. Pierwsza z nich została podpisana przez Naczelnika Miasta i Gminy [...] – Z.O., druga - przez Naczelnika Miasta i Gminy [...] – M. N. Treść obu decyzji jest zbliżona.

Z przeprowadzonego przez organ postępowania wyjaśniającego wynika, że w dniu wydania przedmiotowej decyzji funkcję Naczelnika Miasta i Gminy w [...] pełnił Z. O. M.N. objął natomiast funkcję Naczelnika Miasta i Gminy w [...] w dniu [...], a więc ponad [...] miesiące po wydaniu przedmiotowej decyzji. Z powyższych ustaleń wynika zatem, że M. N. na dzień [...], nie posiadał umocowania do wydania ww. decyzji. W świetle powyższego organ przyjął, że ww. dokument, podpisany przez M. N. stanowi tzw. "nieakt" administracyjny, tj. czynność mającą jedynie pewne pozory aktu administracyjnego (decyzji), lecz nie będącej nim.

Dalej, organ wskazał, że przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie jest postępowanie zakończone decyzją Naczelnika Miasta i Gminy w [...] z dnia [...] nr [...], podpisaną przez Z.O., którą przejęto na własność Państwa, za spłaty pieniężne, gospodarstwo rolne składające się z działek ewidencyjnych o numerach: [...],[...],[...],[...],[...], położone we wsi [...] o łącznej pow. [...] ha, stanowiące byłą własność L. i E.K. Decyzja ta została wydana w oparciu o przepis art. 53 ustawy z dnia 27 października 1977r. o zaopatrzeniu emerytalnym oraz innych świadczeniach dla rolników i ich rodzin (Dz. U. Nr 32, poz. 140) zgodnie z którym jeżeli właściciel gospodarstwa rolnego nie spełniał warunków do uzyskania emerytury lub renty inwalidzkiej na podstawie ustawy, nieruchomości wchodzące w skład gospodarstwa rolnego mogły być na jego wniosek w całości lub w części przejęte odpłatnie przez Państwo (ust.1). Natomiast w myśl ust. 3 ww. przepisu nieruchomości wchodzące w skład gospodarstwa rolnego mogły być przejęte w myśl ust. 1 również od właściciela, który spełniał warunki do emerytury lub renty inwalidzkiej na podstawie ww. ustawy, jeżeli nabył on prawo do emerytury lub renty na podstawie innych przepisów.

Organ podkreślił, że ze znajdującego się w aktach przedmiotowej sprawy aktu własności ziemi z dnia [...] Nr.[...] wynika, że L. i E.K. byli właścicielami gospodarstwa rolnego składającego się z działek ewidencyjnych o numerach: [...],[...],[...],[...],[...], położonego we wsi [...] o łącznej pow. [...] ha. W dniu wydania decyzji Naczelnika Miasta i Gminy w [...] z dnia [...] L. i E.K. mieli ukończone odpowiednio [...] oraz [...] lat. Tym samym nie spełniali oni warunków do otrzymania emerytury, o których mowa w art. 2 ust 1 ustawy z dnia 27 października 1977 r. Ponadto organ zaznaczył, że ze zgromadzonych w sprawie dokumentów nie wynika, aby byłym właścicielom gospodarstwa przysługiwała renta inwalidzka, o której mowa w art. 10 ww. ustawy.

Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi zaznaczył, że w dokumentach archiwalnych sprawy znajduje się wniosek L. i E. K. z dnia [...] o przejęcie na własność Państwa ww. nieruchomości.

Odnośnie podniesionego przez L. K. zarzutu we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, iż w decyzji Naczelnika Miasta i Gminy w [...] jako właściciel ww. nieruchomości wskazany został jedynie E. K., natomiast ona została pominięta, podczas gdy gospodarstwo rolne stanowiło ich współwłasność łączną organ wyjaśnił, iż istotnie było to naruszenie prawa lecz nie miało ono charakteru naruszenia rażącego bowiem zgromadzony w aktach sprawy archiwalny materiał dowodowy potwierdza fakt, iż L. i E.K., w dacie przejęcia, byli właścicielami gospodarstwa rolnego składającego się z działek ewidencyjnych o numerach: [...],[...],[...],[...],[...], położonego we wsi [...] o łącznej pow.[...] ha.

Rozpatrując kolejne zarzuty skarżącej, iż w aktach sprawy brak jest wniosku o przejęcie z dnia [...], który został przywołany w uzasadnieniu decyzji Naczelnika Miasta i Gminy w [...] jak również potwierdzenia odbioru decyzji przez L. i E. K., organ stwierdził, iż nie zasługują one na uwzględnienie. Wskazał, iż w aktach sprawy znajduje się wniosek L. i E. K. z dnia [...], co potwierdza ustalenia organu, że przejęcie ww. gospodarstwa było zgodne z wolą L. i E.K. Odnosząc się natomiast do zarzutu, iż decyzja Naczelnika Miasta i Gminy w [...] nie została doręczona byłym właścicielom ww. nieruchomości, organ wyjaśnił, iż okoliczność ta mogłaby ewentualnie być podstawą do wszczęcia odrębnego postępowania w przedmiocie wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Naczelnika Miasta i Gminy w [...] z dnia [...] nr [...], nie ma natomiast wpływu na orzekanie w zakresie wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji. Organ dodał , iż nie zasługuje także na uwzględnienie fakt pobrania przez byłych właścicieli spłat pieniężnych z tytułu przejęcia gospodarstwa rolnego na własność Państwa. Kwestia ta nie ma wpływu na orzekanie w zakresie prawidłowości decyzji Naczelnika Miasta i Gminy w [...] z dnia [...].

Reasumując Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi stwierdził, że dokumentacja zgromadzona w toku niniejszego postępowania nie wskazuje na zaistnienie podstaw stwierdzenia nieważności wnioskowanej decyzji, gdyż brak jest zaistnienia przesłanki określonej w art. 156 § 1 pkt 2 kpa, jak również pozostałych przesłanek przewidzianych w art. 156 § 1 kpa.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na opisaną wyżej decyzję złożyła L.K. wnosząc o jej uchylenie.

Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:

1). przepisów prawa materialnego, przez błędną wykładnię, iż pominięcie w decyzji Naczelnika Miasta i Gminy w [...] drugiego współwłaściciela L.K., przejętego na własność Państwa, za spłaty pieniężne, gospodarstwa rolnego o powierzchni [...] ha, składającego się z działek ewidencyjnych o numerach [...],[...],[...],[...] i [...] położonego we wsi [...], gmina [...]/Akt Własności Ziemi NR.[...] było naruszeniem prawa lecz nie miało ono charakteru naruszenia rażącego,

2). przepisów prawa procesowego poprzez błędne przyjęcie, iż zarzuty skarżącej , że w aktach sprawy o przejęcie gospodarstwa rolnego brak jest wniosku z dnia [...] pochodzącego od właścicieli przejętego gospodarstwa rolnego i który został przywołany w decyzji Naczelnika Gminy w [...], jak również i brak potwierdzenia odbioru tej decyzji przez E.K. i L.K. nie zasługują na uwzględnienie.

W ocenie skarżącej zgromadzony w sprawie materiał dowodowy jednoznacznie wskazuje, iż obie decyzje Naczelnika Miasta i Gminy w [...] z dnia [...] Nr [...] zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa i nie powinny funkcjonować w obrocie prawnym.

Zdaniem skarżącej błędnym jest przyjęcie przez organ orzekający jednej decyzji przejęciu gospodarstwa rolnego stanowiącego własność E.K., jako aktu prawnego funkcjonującego w obrocie prawnym i tym samym wywołującego skutki prawne, i jednocześnie uznanie drugiej decyzji z tej samej daty i o tym samym numerze jako "nieakt" z uwagi na fakt, iż podpisała ją osoba nie będąca w tej dacie naczelnikiem gminy. Uznanie organu orzekającego jednej z dwóch decyzji o zbliżonej treści, jako aktu prawnego bez przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego jest naganne i naruszające zasady postępowania administracyjnego.

Ponadto organ orzekający przyjmując za skuteczny wniosek z dnia [...] nie odniósł się do okresu od chwili jego złożenia do czasu wydania decyzji, tym samym nie dał wiary wyjaśnieniom skarżącej, iż nie składała żadnego wniosku w sprawie przejęcia gospodarstwa rolnego, nie podpisywała żadnego wniosku w tej sprawie, a o przejęciu przez Państwo gospodarstwa rolnego dowiedziała się dopiero w dniu [...] podczas zapoznania się z dokumentami geodezyjno - kartograficznymi w Starostwie Powiatowym w [...]. Skarżąca zwróciła uwagę na daty: wniosek uznany przez organ orzekający z dnia [...], Akt Własności Ziemi z dnia [...], decyzje Naczelników Miasta i Gminy [...] z dnia [...].

Skarżąca wskazała, że organ orzekający nie przeprowadził w tej sprawie żadnego dowodu wyjaśniającego. Nie zgadza się, iż organ nie uznał rażącego naruszenia prawa w sytuacji kiedy doszło do przejęcia gospodarstwa rolnego przez Państwo bez zgody i wiedzy drugiego współwłaściciela. Skarżąca wskazała, że przejęcie całej nieruchomości nastąpiło tylko i wyłącznie od E.K., który nie miał uprawnień do dysponowania całością gospodarstwa. Podała, że z małżonkiem prawo jakie posiadali do gospodarstwa rolnego było łączne i niepodzielne. Skarżąca podniosła, że organ orzekający przemilczał fakt, iż nadal widnieje w ewidencji gruntów jako właściciel ww. nieruchomości, za którą opłaca podatki.

W odpowiedzi na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wskazał, że skarga L.K. nie wnosi nowych okoliczności uzasadniających zmianę zajętego stanowiska i wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:

Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu (art. 145 §1 pkt 1 ppsa).

W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia wystąpiły, a zarzuty skargi okazały się uzasadnione, wobec czego skarga zasługuje na uwzględnienie.

Zaskarżona decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] oraz poprzedzająca ją decyzja tego organu z dnia [...] zapadły w trybie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, który jest nadzwyczajnym trybem postępowania administracyjnego i którego przesłanki zastosowania zostały enumeratywnie wymienione w art. 156 § 1 k.p.a. Tryb ten jest wyjątkiem od wyrażonej w art. 16 k.p.a. zasady ogólnej trwałości decyzji administracyjnej, a organ administracji publicznej orzekający w tym trybie, posiada jedynie uprawnienia kasacyjne tzn. rozstrzyga tylko i wyłącznie w kwestii istnienia bądź nieistnienia - w dacie wydania kontrolowanej w trybie stwierdzenia nieważności decyzji - przesłanek z art. 156 § 1 k.p.a., nie rozstrzyga zaś o istocie sprawy będącej przedmiotem postępowania prowadzonego w trybie zwykłym. Aby stwierdzić nieważność badanej decyzji organ zobowiązany jest bezspornie ustalić zaistnienie jednej z przesłanek enumeratywnie wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. Organ administracji publicznej zobligowany jest do stwierdzenia nieważności decyzji, która m.in.: wydana została z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.).

Rażące naruszenie prawa określane jest w orzecznictwie sądowoadministracyjnym jako oczywiste i bezsporne naruszenie przepisu prawa, a przy tym takie, które koliduje z zasadą praworządnego działania organów administracji publicznej w demokratycznym państwie prawa (zob. np. wyrok NSA z dnia 8 marca 2012 r., sygn. akt I OSK 363/11, Lex nr 1145109; wyrok NSA z dnia 7 października 2011 r., sygn. akt II OSK 1522/10, Lex nr 965193; wyrok NSA z dnia 27 września 2011 r., sygn. akt II OSK 1381/10, Lex nr 966249).

Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym, którego istotą winno być ustalenie, czy dana decyzja dotknięta została jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 kpa, a nie ponowne rozpoznanie sprawy co do istoty, jak w postępowaniu odwoławczym (por. wyrok NSA z dnia 22 maja 1987 r., IV SA 1062/86, ONSA 1987 r., nr 1, poz. 35 oraz z dnia 28 maja 1985 r., I SA 89/85, GAP 1987, nr 23, s. 43).

Zgodzić się trzeba, iż biorąc pod uwagę okoliczności przedmiotowej sprawy pierwszoplanowe znaczenie ma ocena z punktu widzenia pkt 2 art. 156 § 1 kpa przewidującego jako przesłankę stwierdzenia nieważności wydanie decyzji "bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa".

Rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa nie jest każde naruszenie prawa, ale tylko takie naruszenie, w wyniku którego powstają skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia praworządności. Treść wadliwej decyzji i czynności ją poprzedzające stanowią wtedy zaprzeczenie stanu prawnego.

Istotnie znaczenie ma też zawsze ocena skutków społeczno-ekonomicznych, jakie naruszenie prawa pociąga (por. wyrok NSA z dnia 27 sierpnia 1987 r., IV SA 926/86, GAP 1989, nr 13, s. 43, z dnia 12 grudnia 1991 r., II SA 1018/91 niepublikowany, z dnia 6 września 1984 r., II SA 737/84, GAP 1988, Nr 18, s. 44, B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, W-wa 1998, str. 813).

Przedmiotem kontroli w trybie nadzorczym była decyzja Naczelnika Miasta i Gminy w [...] z dnia [...] nr [...], którą przejęto na własność Państwa, za spłaty pieniężne, gospodarstwo rolne składające się z działek ewidencyjnych o numerach: [...],[...],[...],[...],[...] położone we wsi [...] o łącznej pow. [...] ha, stanowiące własność E.K. Decyzja ta została wydana, po rozpatrzeniu wniosku E.K., w oparciu o przepis art. 53 ustawy z dnia 27 października 1977r. o zaopatrzeniu emerytalnym oraz innych świadczeniach dla rolników i ich rodzin (Dz. U. Nr 32, poz. 140), zgodnie z którym jeżeli właściciel gospodarstwa rolnego nie spełniał warunków do uzyskania emerytury lub renty inwalidzkiej na podstawie ustawy, nieruchomości wchodzące w skład gospodarstwa rolnego mogły być na jego wniosek w całości lub w części przejęte odpłatnie przez Państwo (ust.1).

Na wstępie należy zauważyć, iż jak wynika z aktu własności ziemi z dnia [...] Nr.[...] właścicielami gospodarstwa rolnego składającego się z działek ewidencyjnych o numerach: [...],[...],[...],[...],[...], położonego we wsi [...] o łącznej pow.[...] ha, w dniu wydania kontrolowanej decyzji byli E. i L.K. na zasadzie wspólności ustawowej małżeńskiej. Tymczasem decyzja z dnia [...] rozstrzygała o przejęciu gospodarstwa rolnego stanowiącego własność jedynie E.K. Z treści decyzji wynika nadto, iż wniosek o przejęcia gospodarstwa rolnego złożył tylko E.K. Okoliczność tę potwierdza znajdujący się w aktach postępowania administracyjnego wniosek z dnia [...] skierowany do Urzędu Miasta i Gminy w [...], a podpisany jedynie przez E.K. Wprawdzie po prawej stronie u dołu dokumentu zostali wymienieni oboje małżonkowie, jednak po lewej stronie znajduje się jedynie podpis E. K. Nie można więc uznać, jak uczynił to organ, iż przejęcie gospodarstwa nastąpiło na wspólny, zgodny z ich wolą wniosek obojga małżonków. Zwłaszcza , iż z twierdzeń skarżącej popartej dokumentami np. decyzjami wymiarowymi podatku od nieruchomości rolnej czy wypisem z rejestru gruntów jak również zaświadczeniem Urzędu Miejskiego w [...] z dnia [...] wynika, iż L. K. nie miała świadomości, iż zapadła decyzja przejmująca na własność Skarbu Państwa również działki o nr ew. [...] (aktualna numeracja [...]) za którą do chwili obecnej opłacała podatki uznając się za jej właścicielkę.

Obie te okoliczności winny być przedmiotem rzetelnej oceny organu w kontekście rażącego naruszenia art. 53 ustawy z dnia 27 października 1977r. o zaopatrzeniu emerytalnym oraz innych świadczeniach dla rolników i ich rodzin (Dz. U. Nr 32, poz. 140), który określa adresata decyzji (właściciele) oraz jako warunek sine qua non przyjmuje złożenie wniosku właścicieli o przejęcie gospodarstwa rolnego. Kwestia doręczenia decyzji z dnia [...] lakonicznie potraktowana w uzasadnieniu przez organ winna być przeanalizowana w kontekście ewentualnego rażącego naruszenia art. 39 kpa oraz ustalenia czy decyzja ta weszła do obrotu prawnego.

Kwestią jednak zasadniczą w sprawie niniejszej jest okoliczność, iż w dacie [...] zapadły dwie decyzje wydane przez Naczelnika Miasta i Gminy w [...] z dnia [...] o tym samym numerze nr [...], lecz podpisane przez dwie różne osoby : Z.O. oraz M.N. jako Naczelników Miasta i Gminy [...]. Z ustaleń organu wynika, że w dniu wydania przedmiotowej decyzji funkcję Naczelnika Miasta i Gminy w [...] pełnił Z.O. zaś M.N. objął tę funkcję w dniu [...], a więc ponad [...] miesiące po wydaniu przedmiotowej decyzji. Z powyższych ustaleń wynika zatem, że M.N., na dzień [...], nie posiadał umocowania do wydania ww. decyzji. W tej sytuacji organ przyjął, że ww. dokument, podpisany przez M.N. stanowi tzw. "nieakt" administracyjny, tj. czynność mającą jedynie pewne pozory aktu administracyjnego (decyzji), lecz nie będącej nim.

W sprawie niniejszej więc istotne jest prawidłowe rozróżnianie decyzji nieważnych i nieaktów czy czynności prawnych nieistniejących. Otóż elementami konstytutywnymi czynności prawnej nieistniejącej, w tym również czynności stosowania prawa, jest zaistnienie zdarzenia faktycznego stwarzającego jedynie pozory czynności prawnej ze względu na formę, czas i miejsce powstania oraz podmiot, który je podjął (por. T. Woś, Związki postępowania administracyjnego i sądowo-administracyjnego, ZNUJ, CMXLIX, Warszawa–Kraków 1989, s. 22). Z kolei zdaniem B. Adamiak sytuacja taka może powstać w dwóch przypadkach: gdy wydano decyzję w nieistniejącym postępowaniu lub gdy w prawnie istniejącym postępowaniu wydano nieistniejącą decyzję. Pierwszy przypadek zachodzi, gdy brak zdolności do prowadzenia postępowania przez podmiot, który je podjął lub prowadzi, albo jest legitymowany podmiot, ale nie istnieje strona. Drugi przypadek zachodzi, gdy decyzja nie ma prawnych cech o charakterze zewnętrznym lub nie została doręczona stronie (por. B. Adamiak, Wadliwość decyzji administracyjnej, AUWr. nr 955, Prawo CLVI, Wrocław 1986, s. 45–50; tejże, Zagadnienie decyzji nie istniejących w postępowaniu administracyjnym, AUWr. nr 1022, Prawo CLXVIII, Wrocław 1990, s. 9–13).

Z kolei M. Kamiński podkreśla, że istnienie decyzji w znaczeniu formalnym (jako aktu) uzależnione jest od czterech warunków: realnego faktu podjęcia przez organ czynności psychofizycznej, skierowanej na wywołanie skutków prawnych, nadania tej czynności i jej przedmiotowym wytworom formy procesowej wskazującej na wolę wywołania skutków prawnych wobec oznaczonych podmiotów, faktycznego istnienia podmiotów będących adresatem aktu oraz faktycznego stworzenia adresatom możliwości zapoznania się z treścią aktu. Ziszczenie tych warunków powoduje, że mamy do czynienia z aktem, natomiast istota nieważności sprowadza się do tego, że akt istniejący formalnie jest pusty materialnie (por. M. Kamiński, Nieważność decyzji administracyjnej. Studium teoretyczne, Kraków 2006, s. 163–164).

W rozpatrywanej sprawie orzeczenie administracyjne Naczelnika Miasta i Gminy [...] z dnia [...] zostało wydane przez podmiot właściwy i skierowane do strony tego postępowania (wnioskującej o jego wydanie). Nie można zatem uznać tak wydanego orzeczenia za nieakt, czyli czynność nie wywołującą skutków prawnych. Rozpatrywane orzeczenie może się jedynie spotkać z zarzutem, że nie zawiera prawnych cech o charakterze konstytutywnym lub nie zostało doręczone stronie. Do takich elementów należy zaliczyć: oznaczenie organu administracji państwowej wydającego akt, wskazanie adresata aktu, rozstrzygnięcie o istocie sprawy oraz podpis osoby reprezentującej organ.

Należy odróżnić sytuacje, w których decyzja jest podpisana przez upoważnionego pracownika, bez wskazania w decyzji stosownego upoważnienia, od wydawania takich decyzji przez pracowników nieposiadających w ogóle takiego upoważnienia. W obu wypadkach decyzje dotknięte są wadą, niemniej - z uwagi na charakter tych wadliwości - wskazać trzeba na podstawowe różnice pomiędzy nimi. W orzecznictwie sądowym i literaturze wskazuje się, iż w pierwszym wypadku działanie ma znamiona istotnej wady, bowiem nie można stwierdzić, czy decyzja pochodzi od osoby upoważnionej, działającej w imieniu organu administracyjnego, czy też nie (wyr. NSA z dnia 13 marca 1985 r., SA/Wr 837/84, OSPiKA 1988, z. 5, poz. 123 z glosą B. Adamiak). Przypadek drugi, odnoszący się do podpisania decyzji przez osobę nieposiadającą upoważnienia organu, budzi mniej wątpliwości - decyzję taką traktuje się jako podjętą z rażącym naruszeniem prawa, a więc nieważną (J. Jendrośka (w:) J. Borkowski, J. Jendrośka, R. Orzechowski, A. Zieliński, Kodeks..., s. 194).

Tak więc za nietrafne należy uznać stanowisko organu, iż decyzja ( znajdująca się w aktach sprawy w oryginale) podpisana przez M. N. jako Naczelnika Miasta i Gminy (na uwagę zasługuje także oryginalna pieczątka imienna) jest nieaktem w odróżnieniu do decyzji podpisanej przez Z.O. (której oryginału w aktach sprawy nie ma).

Ocenie organu prowadzącego postępowanie nadzorcze pozostaje więc zarówno decyzja podpisana przez M.N. jak i Z.O. noszące tę samą datę, numer, przedmiot, rozstrzygniecie oraz adresata.

Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ weźmie pod uwagę powyższe rozważania przeprowadzając postępowanie z zachowaniem zasad określonych w art. 7 i 77 kpa w związku z art. 156 §1 kpa, zwłaszcza dotyczących oceny elementów stanowiących o rażącym naruszeniu prawa.

Mając zatem na uwadze powyższe okoliczności, ze względu na naruszenie przez organ odwoławczy przepisów postępowania, tj. art. 7 i 77 kpa w związku z art. 156 § 1 pkt 2 kpa w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku, rozstrzygniecie w pkt II wyroku opierając na treści art. 152 przywołanej ustawy.