Wyrok NSA oz. we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 379/99
NSA oz. we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2001-01-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 601  Budownictwo, nadzór architektoniczno-budowlany i specjalistyczny, ochrona przeciwpożarowa
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Administracyjne postępowanie
Powołane przepisy: article: art. 5 ust. 1 pkt 6
journal: Dz.U. 1994 nr 89 poz. 414
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.
Teza: Znaczne podwyższenie terenu przy budowie ogrodzenia z muru oporowego może spowodować zmianę stosunków gruntowo-wodnych na działkach sąsiadów, co uzasadnia uznania ich za stronę postępowania w procesie budowlanym dotyczącym planowanej inwestycji, a tym samym, że zachodzi w sprawie podstawa do uznania wnioskodawców za stronę postępowania w świetle treści art. 5 ust 1 pkt 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./.

TEZY

Znaczne podwyższenie terenu przy budowie ogrodzenia z muru oporowego może spowodować zmianę stosunków gruntowo-wodnych na działkach sąsiadów, co uzasadnia uznania ich za stronę postępowania w procesie budowlanym dotyczącym planowanej inwestycji, a tym samym, że zachodzi w sprawie podstawa do uznania wnioskodawców za stronę postępowania w świetle treści art. 5 ust 1 pkt 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny Po rozpoznaniu sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa Produkcyjno-Usługowego "R." Sp. z o.o. we W. na decyzję Wojewody D. z dnia 16 lutego 1999 r. (...) w przedmiocie wznowienia postępowania - oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 16.10.1998 r. (...) Prezydent W., powołując się na przepis art. 104 Kpa oraz art. 149 par. 3 Kpa, po rozpatrzeniu wniosku Wandy i Zdzisława W. oraz Ingrid i Jana Ch., odmówił wznowienia postępowania w sprawie uchylenia decyzji (...)z dnia 8.06.1995 r. dotyczącej zabudowy i zagospodarowania terenu przy ul. S. 3/7 we W. oraz decyzji (...)z dnia 5.04.1996 r. zezwalającej na budowę ogrodzenia terenu w formie muru oporowego przy ul. S. 3/7 we W.

W uzasadnieniu podał, że w dniu 21 września 1998 r. Wanda i Zdzisław W. oraz Ingrid i Jan Ch. wystąpili z wnioskiem o wznowienie postępowania i uchylenia decyzji z dnia 8.06.1995 r. (...) oraz decyzji z dnia 5.04.1996 r. (...) dotyczących robót budowlanych na posesji przy ulicy S. 3/7 we W.

Ustalił, że pismem z dnia 24 marca 1998 r. Wanda i Zdzisław W., zam. przy ul. O. nr 35 we W. oraz Ingrid i Jan Ch., zam. przy ul. O. nr 37 we W. zostali poinformowani o wydaniu decyzji Prezydenta W. (...) z dnia 31.05.1996 r., która została wydana w oparciu o decyzję (...) z dnia 8.06.1995 r. o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu zezwalającej na adaptację istniejącej hali produkcyjnej na montaż i składowanie okien oraz decyzji (...) z dnia 5.04.1996 r. zezwalającej na budowę ogrodzenia w formie muru oporowego ozdobnego przy ulicy S. 3/7 we W.

Ustalił, że zgodnie z art. 148 Kpa podanie o wznowienia postępowania wnosi się do organu administracji państwowej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji w terminie 1 miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania.

Wskazał, że w tej sytuacji wniosek Wandy i Zdzisława W. oraz Ingrid i Jana Ch. wpłynął po terminie.

W odwołaniu od powyższej decyzji Zdzisław W. i Jan Ch. podnieśli, że nie byli informowani o decyzjach wydanych w sprawie robót budowlanych prowadzonych przez inwestora na sąsiedniej działce położonej we W. przy ul. S. nr 3/7. Wydane w tej sprawie decyzje (...) nie zostały im doręczone.

Wyjaśnili, że pismo z dnia 24.03.1998 r. otrzymane w związku ze złożoną przez nich w grudniu 1997 r. skargą na prowadzenie robót budowlanych na sąsiedniej działce otrzymali dopiero w maju 1998 r. Z pisma tego wynikało jedynie tyle, że inwestor uzyskał komplet wymaganych przepisami decyzji, tzn. decyzję (...) oraz, że budowa prowadzona jest w oparciu o decyzję (...). Pismo to w ich ocenie niczego nie wyjaśniało w związku z czym przyjęcie przez organ I instancji, że wówczas podjęli wiadomość o wydanych w sprawie decyzjach nie jest zasadne.

Wskazując na powyższe domagali się uchylenia wydanych w sprawie decyzji.

Wojewoda D. decyzją z dnia 16 lutego 1999 r. (...), wydaną na podstawie art. 138 par. 2 Kpa oraz art. 138 par. 3 Kpa po rozpatrzeniu odwołania Zdzisława W. i Jana Ch. od decyzji Prezydenta W. z dnia 16.10.1998 r., (...) odmawiającej wznowienia postępowania w części dotyczącej decyzji Prezydenta W. z dnia 5 kwietnia 1996 r. (...) o pozwoleniu na budowę muru oporowego na terenie przy ul. S. 3/7 we W. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

W uzasadnieniu wskazał, że pismem z dnia 30.11.1998 r. organ I instancji przekazał odwołanie od decyzji (...) i zażalenie Bogusława Rz. na postanowienie z dnia 16.10.1998 r. (...) o wstrzymaniu wykonania robót związanych z budową muru oporowego.

Zaskarżona decyzja (...) odmawia wznowienia postępowania w sprawie dwóch decyzji:

1. z dnia 8.06.1995 r. (...) o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na adaptacji istniejącej hali produkcyjnej, budowę domu mieszkalnego i zagospodarowanie terenu, na terenie przy ul. S. we W. Organem odwoławczym w sprawie tej decyzji jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Tam też organ I instancji zobowiązany jest przesłać odwołanie stron dotyczące tej decyzji, o której stanowi decyzja (...),

2. z dnia 5.04.1996 r. (...) o pozwoleniu na budowę muru oporowego.

Z powyższych względów odwołanie od decyzji (...) rozpatrzono jedynie w zakresie dotyczącym decyzji (...).

Zdaniem organu odwoławczego zaskarżona decyzja jest błędna. Organ ten wskazał, że pismem z dnia 24 marca 1998 r. organ I instancji powiadomił strony, że zostały wydane decyzje z dnia 31.05.1996 r. - (...) oraz z dnia 5.04.1996 r. - (...), lecz decyzji tych stronom nie doręczono.

W tej sytuacji nietrafne jest stanowisko organu I instancji odnośnie uchybienia przez strony terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Strony bowiem nie miały możliwości zapoznania się z treścią decyzji.

Organ ten wskazał dalej, że pismem z dnia 8 grudnia 1997 r. Zdzisław W. i Jan Ch. zwrócili się do organu I instancji z prośbą o interwencję w sprawie budowy muru oporowego na granicy działek, na którego budowę nie wyrażają zgody. Ponieważ strony nie znały treści decyzji ostatecznej o pozwoleniu na budowę tego muru, pismo powyższe powinno być potraktowane przez organ I instancji jako wniosek o wszczęcie postępowania w tej sprawie.

Dodał, iż z niekompletnych akt sprawy wynika, że wydano jeszcze inne decyzje dotyczące inwestycji na działce przy ul. S. 3/7 we W. i decyzji tych nie doręczono stronom i stron tych nie wymieniono w decyzjach, co jest niedopuszczalne w świetle przepisów Kpa.

Ponadto w trakcie postępowania dotyczącego decyzji (...) organ I instancji, na podstawie przepisu art. 50 prawa budowlanego, postanowieniem z dnia 16 października 1998 r., (...) wstrzymał wykonanie tej decyzji.

Na postanowienie to zażalenie wniosła firma P.P.U. "R." Sp. z o.o. Przekazując powyższą sprawę organowi odwoławczemu pismem z dnia 30 listopada 1998 r. organ I instancji nie powiadomił, czy w sprawie tej została wydana decyzja na podstawie przepisu art. 51 prawa budowlanego. Zgodnie z przepisem art. 50 ust. 4 prawa budowlanego, postanowienie wydane na podstawie przepisu art. 50 prawa budowlanego traci ważność po upływie 2 miesięcy od dnia doręczenia, jeżeli w tym terminie nie zostanie wydana na podstawie przepisu art. 51 ust 1 odpowiednia decyzja.

Wskazał, że wobec zmiany treści rozdziału 8 prawa budowlanego /Dz.U. 1998 nr 106 poz. 668/ organem właściwym do rozpatrzenia zażalenia na postanowienie wydane na podstawie przepisu art. 50 prawa budowlanego jest Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego.

Mając powyższe na uwadze organ odwoławczy orzekł jak w wydanej decyzji.

Skargę na powyższą decyzję złożyło Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Usługowe "R." Sp. z o.o. we W. Podnosząc zarzut naruszenia przepisu art. 146 par. 2 Kpa oraz art. 148 Kpa domagało się jej uchylenia i utrzymania w mocy decyzji organu I instancji.

Przyznało, że organ I instancji nie doręczył odwołującym się decyzji o pozwoleniu na budowę muru oporowego na nieruchomości ul. S. 8 we W. Zdaniem skarżącej doręczenie decyzji było zbędne. Wyjaśniła, że mur oporowy o wysokości 3,7 m miał być wzniesiony na działce należącej do skarżącej zgodnie z prawem w odległości nie mniejszej niż 3 m od granicy z działkami odwołujących się sąsiadów. Wskazała, że zgodnie z art. 109 Kpa decyzję doręcza się stronom na piśmie. Natomiast stroną /w myśl art. 28 Kpa/ "jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek." Wskazany w przepisie "interes prawny" wywodzić należy w każdej sytuacji z konkretnego przepisu prawa materialnego, np. prawa budowlanego. Skoro przepisy prawa nie wymagają uzgodnień z sąsiadami dla budowy muru oporowego położonego na nieruchomości właściciela w odległości nie mniejszej niż 3 m od granicy z sąsiednimi posesjami, to w jej ocenie sąsiedzi nie mogą negować takiej inwestycji. Nie został więc naruszony ich interes prawny. Nie byli stronami postępowania w związku z czym organ wydający decyzję nie miał obowiązku doręczenia jej sąsiadom, tj. małżonkom W. i małżonkom Ch. Nie mieli oni bowiem przymiotu strony w rozumieniu art. 28 Kpa. Nie są nimi również w obecnej chwili, kiedy nie jest realizowany mur oporowy wskazany w decyzji (...), a tylko ogrodzenie położone w całości na nieruchomości właściciela. Ponadto na budowę owego ogrodzenia nie są wymagane żadne pozwolenia, w tym także sąsiadów.

Strona skarżąca dodała, że faktycznie zaniechała budowy tego muru oporowego od strony działek małżonków W. i małżonków Ch. Mur ten nie powstał on do chwili obecnej. Wyjaśnili, że z większością sąsiadów zostały dokonane uzgodnienia i na granicach z ich nieruchomościami zostało postawione ogrodzenie o wysokości około 2,2-2,4 m. Dotyczy to także m małżonków W., z którymi zawarto pisemną umowę w dniu 10.03.1998 r. na darmową wymianę dwóch okien w domu na kwotę ok. 7 tys. zł. w zamian za ustępstwa w budowie ogrodzenia. Wprawdzie w umowie nie są dokładnie określone warunki jakim powinno odpowiadać ogrodzenie ale nie może, zdaniem skarżącej, ulegać niczyjej wątpliwości, że rekompensata w tej kwocie może mieć miejsce tylko za pewne ustępstwa. Ustnych porozumień dokonano również wstępnie z małżonkami Ch. W wyniku przeciągających się rozmów prowadzonych z małżonkami Ch., którzy sprzeciwiali się budowie muru oporowego zgodnego z pozwoleniem (...) na przeciw ich nieruchomości, zostało uzgodnione z nimi, że zamiast muru oporowego wybudowane zostanie ogrodzenie na rzeczywistej granicy nieruchomości, o części pełnej do wysokości istniejącego ogrodzenia z siatki i drutu kolczastego, a w pozostałej części ażurowe. Pismem z dnia 10.09.1998 r. Zdzisław W., powołując się na wady oświadczenia woli z art. 84 Kc złożył oświadczenie o uchyleniu się od skutków prawnych oświadczenia woli i odstąpieniu od zawartej umowy. Brak konsensusu zmusił inwestora do realizowania ogrodzenia, a nie muru oporowego, które zgodnie z art. 29 par. 1 pkt 7 prawa budowlanego nie wymaga pozwolenia. Odpowiada ono także wymogom technicznym przewidzianym w par. 41 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. Wykonywane ogrodzenie usytuowane jest w odległości 60 cm od granicy nieruchomości małżonków W. i małżonków Ch., a więc w całości na działce inwestora. Spełnia także warunki techniczne określone w par. 42 ww. rozporządzenia. O tych faktach Urząd Miejski, jak i Wojewoda W. byli poinformowani. Obecnie realizowane jest ogrodzenie o części pełnej około 1 m. Skoro więc nie jest realizowana decyzja (...), od której chcą się odwołać małżonkowie W. i małżonkowie Ch., to wszelkie rozważania, jak i przywracanie terminu w tej sprawie są zdaniem skarżącej zbędne.

Przyjęcie, że przez sam fakt wydania pozwolenia na budowę muru na działce skarżących wnoszący o wznowienie postępowania stali się stroną prowadziłby do absurdalnego - zdaniem skarżącej - wniosku, że w każdym wypadku wydania pozwolenia na budowę właściciele sąsiednich działek powinni mieć doręczoną decyzję o pozwoleniu.

Z ostrożności procesowej skarżąca podniosła, że gdyby organ II instancji uznał, że zachodzi okoliczność przewidziana w art. 145 par. 1 pkt 4 Kpa, to mógł samodzielnie ocenić sprawę i stwierdzając prawidłowość wydanego pozwolenia na budowę na podstawie art. 146 par. 2 Kpa, odmówić uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę muru oporowego bez potrzeby uchylania decyzji organu I instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, co usprawniłoby całe postępowanie.

Skarżąca zarzuciła dalej, że organ II instancji dopuścił się także obrazy art. 148 Kpa. Z decyzji organu I instancji wynika, że wnoszący o wznowienie postępowania nie dochowali terminu 30 dni, jaki ustawa ustanawia licząc od dnia, w którym dowiedzieli się o okolicznościach będących podstawą wznowienia do dnia złożenia formalnego wniosku o wznowienie postępowania. Formalny wniosek złożono dopiero w styczniu 1998 r., gdy tymczasem budowę zakładu i muru oporowego od strony ul. S. rozpoczęto już w 1996 r.

Dodali, że wniosek o wznowienie postępowania złożył tylko jeden z zainteresowanych oraz, że wniosek ten dotyczył budowy ogrodzenia, nie zaś muru oporowego, którego nie wzniesiono, zaś w sprawie wzniesienia ogrodzenia nie występuje tryb pozwolenia na budowę i takie nie zostało wydane. Nie można więc żądać wznowienia postępowania w tym zakresie.

W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie.

Zdaniem strony przeciwnej zarzut, że użytkownicy wieczyści lub właściciele działek graniczących bezpośrednio z działką inwestora nie są stronami w sprawie - jest chybiony. Wskazała, że interes prawny tych osób wynika bezpośrednio z przepisu art. 5 ust 1 pkt 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./. W przepisie art. 5 ust. 2 owej ustawy wymieniono, które w szczególności interesy osób trzecich podlegają ochronie. Wyliczenie to nie wyczerpuje jednak wszystkich przypadków, w których interesy te muszą być chronione. Wskazał, że przykładem na to jest przepis par. 42 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Przepis ten wymaga, aby ogrodzenie było ażurowe co najmniej powyżej 0,6 m od poziomu terenu - że względu na naturalny przewiew powietrza. Z przepisu tego wynika też, że poza przypadkami wymienionymi w przepisie par. 42 ust. 2 nie można budować pełnych ogrodzeń. Z tego więc względu sąsiedzi są stronami w sprawie. Dodała, że projekt ogrodzenia z muru oporowego przewiduje, że mur ten będzie miał wysokość 3,80 m od poziomu istniejącego terenu oraz, że teren inwestora zostanie podwyższony o około 1,80 m w stosunku do poziomu terenu istniejącego. Wskazała, że tak znaczne podwyższenie terenu może spowodować zmiany stosunków gruntowo-wodnych na działkach sąsiadów, a tym samym może naruszyć przepis art. 5 ust 1 pkt 6 prawa budowlanego.

Z treści skargi i załączonego projektu ogrodzenia wynika, że zamiast muru oporowego wykonywane jest ogrodzenie o wysokości ok. 3,0 m z tym, że do wysokości 2,0 m jest to ogrodzenie pełne. Z powołanego przepisu par. 42 ust. 1 wynika, że takie ogrodzenie nie może być realizowane, gdyż narusza powołany przepis. Z przepisu art. 30 ust 1 pkt 2 prawa budowlanego wynika, że inwestor budując opisane ogrodzenie naruszył powyższy przepis, gdyż nie zgłosił zamiaru jego wykonania, a ogrodzenie ma większą wysokość niż 2,20 m.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Zgodnie z przepisem art. 21 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ Sąd ten sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Kontrola ta obejmuje zgodność decyzji z prawem materialnym oraz z przepisami postępowania administracyjnego.

Przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie jest kwestia wznowienia postępowania i jedynie w tym zakresie Sąd bada zgodność zaskarżonej decyzji z prawem.

Rozpatrując stan faktyczny i prawny niniejszej sprawy Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżona decyzja w niczym nie narusza przepisów prawa. Jest zatem prawidłowa. W tej sytuacji skarga jako pozbawiona uzasadnionych podstaw podlegała oddaleniu.

Wskazać należy, że wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą możliwość prawną ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła, było dotknięte kwalifikowaną wadliwością wyliczoną wyczerpująco w przepisach prawa procesowego /W. Dawidowicz: "Ogólne postępowanie administracyjne", Zarys wykładu, str. 242, Warszawa 1983/.

Wznowienie postępowania dopuszczalne jest tylko w sprawie zakończonej decyzją ostateczną. W przepisach Kpa przyjęto rozwiązanie wyczerpującego wyliczenia podstaw wznowienia postępowania, co oznacza niedopuszczalność wznowienia postępowania na podstawie nie wymienionej w art. 145 par. 1 i art. 145a par. I Kpa. Art. 16 par. I Kpa ustanawia zasadę ogólną trwałości decyzji administracyjnej, następstwem czego jest zarówno niedopuszczalność wznowienia postępowania w oparciu o wadliwość nie wyliczoną w art. 145 par. 1 i art. 145a par. 1 Kpa, jak i rozszerzająca wykładnia podstaw wyliczonych w art. 145 par. 1 i art. 145a par. 1 Kpa. Granica postępowania w sprawie wznowienia postępowania jest wyznaczona zakresem rozstrzygniętej decyzją ostateczną sprawy administracyjnej. Wznowienie postępowania następuje w drodze postanowienia. Postanowienie to stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy /art. 149 par. 1 i par. 2 Kpa/.

Przepis art. 149 w par. 3 Kpa stanowi, że odmowa wznowienia postępowania następuje w drodze decyzji. Wskazać jednak należy, że wydanie decyzji odmawiającej wznowienia postępowania jest możliwe tylko w razie, gdy wznowienie postępowania z przyczyn przedmiotowych lub podmiotowych jest niedopuszczalne albo gdy strona złożyła żądanie wznowienia postępowania z uchybieniem ustawowego terminu określonego w art. 148 par. 1 i par. 2 Kpa, a nie ma podstaw do jego przywrócenia.

W sprawie będącej przedmiotem rozpoznania przez Naczelny Sąd Administracyjny organ I instancji odmówił wznowienia postępowania, a więc wydał decyzję o treści wskazanej w art. 149 par. 3 Kpa. Z treści tej decyzji wynika, że organ ten odmówił wznowienia postępowania w dwóch sprawach:

I. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Prezydenta W. z dnia 8.06.1995 r. (...) o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na adaptacji istniejącej hali produkcyjnej, budowie domu mieszkalnego i zagospodarowanie terenu, na terenie przy ul. S. 3/7 we W.;

II. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Prezydenta W. z dnia 5.04.1996 r. (...) o pozwoleniu na budowę muru oporowego.

Decyzje te zostały wydane na rzecz strony skarżącej będącej inwestorem.

Z powyższego wynika, że organ I instancji połączył do wspólnego postępowania sprawę zakończoną decyzją ostateczną Prezydenta W. z dnia 8.06.1995 r. (...) dotyczącą ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla opisanej w niej inwestycji oraz sprawę zakończoną decyzją ostateczną Prezydenta W. z dnia 5.04.1996 r. (...) dotyczącą pozwolenia na budowę muru oporowego. Prawidłowo, mając na względzie przepis art. 62 Kpa organ odwoławczy uznał ową decyzję za błędną. W świetle bowiem treści powołanego przepisu prawa dopuszczalność rozpatrzenia kilku spraw w jednym postępowaniu uzależniona jest od łącznego wystąpienia trzech przesłanek:

- przesłanki identycznego stanu faktycznego,

- identycznej podstawy prawnej,

właściwości jednego organu administracji publicznej, zarówno rzeczową, jak i miejscową.

W sprawach objętych decyzją organu I instancji o wznowieniu postępowania przesłanki te nie występują. Każda bowiem z tych spraw oparta jest na innej podstawie prawnej, a do ich rozpatrzenia w drugiej instancji właściwy jest inny organ administracji publicznej. Trafnie w tej sytuacji organ odwoławczy uznał wydaną w sprawie przez organ I instancji decyzję za błędną.

Ponadto zgodzić się należy ze stanowiskiem organu odwoławczego, że dokonana przez organ I instancji ocena zachowania przez wnioskodawców terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania jest nietrafna. Z akt sprawy wynika, że już pismem z dnia 8 grudnia 1997 r. Zdzisław W. i Jan Ch. zwrócili się do organu I instancji z prośbą o interwencję w sprawie budowy muru oporowego na granicy działek, na którego budowę nie wyrażają zgody. Nie ulega wątpliwości, że w tym czasie strony nie znały treści decyzji ostatecznej o pozwoleniu na budowę tego muru, jak również treści innych decyzji wydanych przez organ I instancji na rzecz strony skarżącej, a dotyczących planowanej inwestycji, ponieważ żadnej z tych decyzji im nie doręczono. Już zatem treść tego pisma wskazywała na wolę stron wznowienia postępowania w sprawie prowadzonej inwestycji. Organ I instancji winien był wówczas zgodnie z przepisem art. 8 i art. 9 Kpa poinformować autorów owego pisma o okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy, a więc o wydanych w tej mierze decyzjach oraz ich treści, czego wbrew powyższym obowiązkom nie uczynił. Gdyby zaś miał wątpliwości co do treści żądania wnioskodawców, winien był zwrócić się do nich o sprecyzowanie ich woli wyrażonej we wspomnianym piśmie z dnia 8 grudnia 1997 r. Obowiązek ten wynika z treści wymienionych wyżej przepisów prawa. Zgodzić się należy w tej sytuacji ze stanowiskiem organu odwoławczego, że już pismo Zdzisława W. i Jana Ch. z dnia 8 grudnia 1997 r. powinno być potraktowane przez organ I instancji jako wniosek o wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania w sprawie prowadzonej inwestycji.

Wbrew zarzutom skargi, trafnie organ odwoławczy uznał, że pisma organu I instancji z dnia 24 marca 1998 r. skierowanego do małżonków W. i Ch. nie można uznać za to, z którego treści małżonkowie W. i Ch. powzięli wiadomość o wydanej w sprawie decyzji albowiem z jego treści nie wynika w sposób wyczerpujący i jednoznaczny jakiej treści decyzje zostały w sprawie kwestionowanej inwestycji wydane, a odpisów owych decyzji organ administracji I instancji wnioskodawcom nie przesłał do wiadomości.

Wbrew także odmiennemu w tym względzie stanowisku strony skarżącej, małżonkowie W. i Ch., będący właścicielami nieruchomości sąsiednich są stronami postępowania w sprawie pozwolenia na budowę muru oporowego. O tym bowiem kto jest stroną postępowania administracyjnego decydują nie tylko przepisy Kpa, w szczególności art. 28 lecz także przepisy szczególne. W prawie budowlanym /Dz.U. 1994 nr 89 poz. 414 ze zm./ kwestię tę reguluje przepis art. 5 ust. 1 pkt 6 i ust. 2 dotyczący uzasadnionych interesów osób trzecich. Przez te osoby w procesie budowlanym należy rozumieć zarówno sąsiadów inwestycji, jak i inne osoby, które w związku z działalnością inwestycyjną lub w jej następstwie doznają albo mogą doznać ograniczeń lub uciążliwości o charakterze przykładowo wskazanym w art. 5 ust. 2 ustawy Prawo budowlane. Uprawnienia osób trzecich wskazane jedynie przykładowo w wymienionym przepisie prawa, a więc nie w sposób wyczerpujący, stanowią ich interes prawny wynikający z przepisów techniczno-budowlanych /rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie - Dz.U. 1995 nr 10 poz. 46 ze zm./, jak też z przepisów innych ustaw szczególnych, np. z ustawy o ochronie środowiska, chroniących przed uciążliwościami powodowanymi przez hałas, wibracje, zanieczyszczenie powietrza, wody lub gleby, zakłócenia elektryczne i promieniowanie, czy z przepisów prawa wodnego. W świetle zatem przepisu art. 5 ust. 1 pkt 6 i ust. 2 Prawa budowlanego pojęcie ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich należy rozumieć bardzo szeroko. Z powyższego - wbrew odmiennemu w tym względzie stanowisku skarżącej - wynika, że o tym kogo należy w procesie budowlanym uznać za stronę postępowania decydują nie tylko przepisy ustawy Prawo budowlane i przepisy wykonawcze do tejże ustawy ale także przepisy innych ustaw szczególnych dotyczące tej kwestii oraz przepisy aktów wykonawczych do tychże ustaw. Każda osoba trzecia będąca stroną w postępowaniu administracyjnym powinna być powiadomiona przez organ administracji o wszczęciu postępowania /art. 61 par. 1 Kpa/ i uczestniczyć w tym postępowaniu zgodnie z przepisami Kpa. Trafnie, mając powyższe na uwadze, organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji przesądził, że autorzy wniosku o wznowienie postępowania są stronami postępowania w procesie budowlanym dotyczącym budowy muru oporowego, jeśli się zważy, że projekt ogrodzenia z muru oporowego przewiduje, że mur ten będzie miał wysokość 3,80 m od poziomu istniejącego terenu oraz, że teren inwestora zostanie podwyższony o około 1,80 m w stosunku do poziomu terenu istniejącego. Zgodzić się należy ze stanowiskiem organu II instancji, że tak znaczne podwyższenie terenu może spowodować zmianę stosunków gruntowo-wodnych na działkach sąsiadów, co uzasadnia uznanie wnioskodawców za stronę postępowania w procesie budowlanym dotyczącym planowanej inwestycji, której niniejsze postępowanie dotyczy, a tym samym że zachodzi w sprawie podstawa do uznania wnioskodawców za stronę postępowania w świetle treści art. 5 ust 1 pkt 6 prawa budowlanego.

Bez znaczenia natomiast na tym etapie postępowania pozostaje podnoszona w skardze okoliczność, że skarżąca ostatecznie odstąpiła od budowy muru oporowego w takim kształcie, jaki wynika z zatwierdzonego projektu i pozwolenia na budowę. Bez wpływu także na wynik niniejszego postępowania pozostają inne podnoszone w skardze okoliczności dotyczące uzgodnień poczynionych przez skarżącą z sąsiadami przed przystąpieniem do realizacji zamierzenia inwestycyjnego.

W świetle powyższego decyzję zaskarżonej treści uznać należy za prawidłową. W niczym bowiem nie narusza ona zarówno przepisów prawa materialnego jak i procedury administracyjnej. Skarga zatem jako pozbawiona uzasadnionych podstaw podlegała oddaleniu, co orzeczono na podstawie art. 27 ust. 1 powołanej wyżej ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym.