Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt I SA/Łd 1151/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2010-03-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Opłata targowa
Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 3 ust. 1 pkt 1 i 2, art. 15, art. 16
journal: Dz.U. 2006 nr 121 poz 844
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity
article: art. 46 par. 1, art. 47 par. 1
journal: Dz.U. 1964 nr 16 poz 93
law: Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.
article: art. 122, art. 187 par. 1, art. 191
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Dnia 11 marca 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Ewa Cisowska-Sakrajda Sędziowie: sędzia NSA Wiktor Jarzębowski sędzia NSA Teresa Porczyńska (spr.) Protokolant: asystent sędziego Maciej Dębski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 marca 2010 roku przy udziale sprawy ze skargi J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w opłacie targowej za lata 2003, 2004, 2005, 2006, 2007 i 2008 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz J. S. kwotę 1535 (tysiąc pięćset trzydzieści pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

I SA/Łd 1151/09

UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., po rozpatrzeniu odwołania J. S. od decyzji Burmistrz Miasta T. z dnia [...] w sprawie odmowy stwierdzenia nadpłaty w opłacie targowej za lata 2003 – 2008, utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze przychyliło się do oceny stanu faktycznego i prawnego zaprezentowanego w decyzji organu I instancji. W zaskarżonej decyzji wyjaśniono, że zgodnie z art.15 ust.1 i ust.2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych ( t. j. Dz. U. z 2006 r. Nr 121, poz.844 ze zm.; dalej "u.p.o.l.") opłatę targową pobiera się od osób fizycznych, osób prawnych oraz jednostek organizacyjnych niemających osobowości prawnej, dokonujących sprzedaży na targowiskach. Strona prowadzi działalność usługową polegającą na sprzedaży żywności, napojów. Jest to sprzedaż prowadzona w ramach działalności gastronomicznej – bar. Odpłatne podawanie klientom produktów nie pozbawia tych usług cech sprzedaży. W ocenie organu odwoławczego dokonanie sprzedaży należy interpretować szeroko, obejmując tym pojęciem nie tylko sprzedaż w rozumieniu art.535 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U. Nr 16, poz.93 ze zm.; dalej "K.c."), ale również czynności mające miejsce prze sprzedażą t. j. oferowanie towaru, jego eksponowanie, prowadzenie negocjacji. Sama gotowość dokonania sprzedaży, która przejawia się zajęciem miejsca na targowisku i wyeksponowaniem towaru jest wystarczającą przesłanką do poboru opłaty targowej przez inkasenta. Dokonywanie sprzedaży to nie tylko sprzedaż towarów ale i usług. Według ustaleń organów skarżący prowadzi sprzedaż na terenie targowiska w rozumieniu przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Pawilon gastronomiczny, w którym prowadzona jest działalność skarżący wybudował na gruncie prywatnym, dzierżawionym przez niego. Grunt ten jest częścią zlokalizowanego targowiska. Mimo, że skarżący wybudował pawilon, nie jest on jego właścicielem w świetle art. 46 par.1 K.c. w zw. z art.48 K.c., jako że pawilon jest częścią składową gruntu i z mocy prawa jego właścicielem jest właściciel gruntu.

W tej sytuacji organ odwoławczy potwierdził stanowisko organu I instancji, że zgodnie z art.15 ust.1 i ust.2 u.p.o.l. skarżący zobowiązany był do płacenia opłaty targowej, jako że opłatę tą pobiera się od podmiotów dokonujących sprzedaży na targowiskach, a targowiskami są wszelkie miejsca, w których prowadzony jest handel, z zastrzeżeniem art.15 ust.2a tej ustawy. Zastrzeżenie to, wyłączające z obowiązku ponoszenia opłaty targowej sprzedaż dokonywaną w budynkach lub ich częściach, z wyjątkiem targowisk pod dachem oraz hal używanych do targów aukcji i wystaw, jak też zwolnienie z opłaty targowej na podstawie art.16 osób i jednostek wymienionych w art. 15 ust. 1, które są podatnikami podatku od nieruchomości w związku z przedmiotami opodatkowania położonymi na targowiskach, nie dotyczy strony skarżącej według wywodów uzasadnienia decyzji.

Wobec tego, że opłata targowa pobrana została należnie, w zaskarżonej decyzji nie znaleziono podstaw do stwierdzenia nadpłaty w tej opłacie za lata 2003 – 2008 na podstawie art.72 par.1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( j. t. Dz.U. Z 2005 r. Nr 8, poz.60 ze zm.; dalej "u.O.p.").

W skardze na powyższą decyzję skarżący wniósł o jej uchylenie, zarzucając organowi odwoławczemu naruszenie art.15 ust 2a u.p.o.l. poprzez jego niezastosowanie. Skarżący twierdzi, że prowadzi sprzedaż produktów do spożycia w pawilonie gastronomicznym, który w świetle art.3 pkt.2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. prawo budowlane (j. t. Dz.U. z 2006 r. nr 156, poz.1118 ze zm; dalej "u.p.bud.") jest budynkiem. Organy nie uwzględniły w postępowaniu podatkowym dokumentacji budowlanej złożonej przez skarżącego i nie oceniły istnienia w przypadku skarżącego wyłączenia obowiązku uiszczania opłaty targowej wobec uregulowania wynikającego z powołanego art.15 ust.2a, naruszając tym przepisy art.122, art.187 i art.191 u.O.p. W tej sytuacji odmowa stwierdzenia nadpłaty w opłacie targowej uiszczonej nienależnie stanowi zdaniem skarżącego naruszenie także art.72 par.1 pkt.1 u.O.p. Skarżący wywodzi, że działka, na której wybudowano pawilon nie jest terenem targowiska.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej uchylenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny wyposażony został w funkcje kontrolne, co oznacza, że w przypadku zaskarżenia decyzji, Sąd ogranicza się do zbadania zgodności zaskarżonego rozstrzygnięcia z przepisami prawa (art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz. 1269/ w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./). Rozpoznając sprawę w tak zakreślonej kognicji Sąd zważył co następuje.

Ocena zasadności obciążenia skarżącego opłatą targową wymaga przeanalizowania przepisów art.15 i art.16 u.p.o.l.

Zgodzić się należy z zaprezentowanym w decyzji stanowiskiem, że skarżący nie może skorzystać ze zwolnienia od opłaty targowej wynikającego z art.16 u.p.o.l. – jako podatnik podatku od nieruchomości, gdyż nie jest w świetle art.46 i art.48 K.c. właścicielem pawilonu i nie jest też jego samoistnym posiadaczem, co uzasadniałoby - w rozumieniu art.3 ust.1 pkt.1 i 2 u.p.o.l. – przyjęcie, że skarżący jest podatnikiem podatku od nieruchomości. Z wywodu zaprezentowanego w uzasadnieniu decyzji wynika, że pawilon jest nieruchomością trwale związaną z gruntem i jest w związku z tym częścią składową gruntu, na którym został wybudowany. Potwierdzają ten stan: przepis art.46 par.1 K.c. stanowiący, że nieruchomościami są między innymi budynki trwale związane z gruntem oraz przepis art.48 K.c., zgodnie z którym do części składowych gruntu należą między innymi budynki i inne urządzenia trwale związane z gruntem.

Wobec powyższego, skoro przepis art.47 par.1 K.c. stanowi, że część składowa rzeczy nie może być odrębnym przedmiotem własności i innych praw rzeczowych, to skarżący, nie będący właścicielem gruntu, nie jest właścicielem pawilonu wybudowanego na cudzym gruncie.

Z analizy natomiast przepisów art.15 u.p.o.l. tych wynika, że opłatę targową pobiera się od wszystkich podmiotów (osób fizycznych, prawnych, jednostek organizacyjnych nie mających osobowości prawnej), dokonujących sprzedaży na targowiskach (art.15 ust.1). Sąd podziela pogląd organów, że zwrot "dokonywanie sprzedaży", to także sprzedaż produktów żywnościowych przygotowanych w ramach prowadzonej jednocześnie działalności gastronomicznej.

Nie ma też znaczenia dla potrzeb poboru opłaty targowej, kto jest właścicielem lub posiadaczem targowiska, ani też, czy miejsce to jest targowiskiem zorganizowanym przez gminę, czy też innym miejsce, w którym prowadzony jest w danym momencie handel (wyrok WSA Lublin z 2007-04-16 I SA/Lu 166/07 Legalis). Zatem dokonywanie sprzedaży w jakimkolwiek miejscu, także poza obszarem wyznaczonego targowiska, rodzi obowiązek ponoszenia opłaty targowej, stosownie do art.15 ust.2, który stanowi, że targowiskami są wszelkie miejsca, w których prowadzony jest handel, jednakże z zastrzeżeniem ust.2a. Ten właśnie przepis ma istotne znaczenie w analizowanej sprawie.

Wskazany przepis art.15 ust.2a wyłącza z obowiązku ponoszenia opłaty targowej sprzedaż dokonywaną w budynkach lub ich częściach z wyjątkiem targowisk pod dachem oraz hal używanych do targów, aukcji i wystaw. Uzasadnione byłoby więc pobieranie opłaty targowej w przypadku sprzedaży dokonywanej w budynku, ale tylko takim, który byłby targowiskiem pod dachem bądź halą używaną do targów, aukcji i wystaw.

Wprawdzie wyrokiem TK z 2009-12-08 K 7/08 Dziennik Ustaw 2009/215/1674/17066 orzeczono niezgodność art.15 ust.2a u.p.o.l. z art. 2 w związku z art. 217 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, jednakże w części II wyroku TK stwierdził, że przepis ten traci moc obowiązującą z upływem 18 (osiemnastu) miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej.

Jednakże do upływu wskazanych 18 miesięcy przepis ten musi być uwzględniany w ocenach stanów faktycznych mieszczących się w wynikających z niego przesłankach.

W związku z powyższym stwierdzić należy, że orzekając w przedmiocie obowiązku ponoszenia przez skarżącego opłaty targowej w analizowanym stanie faktycznym organy powinny, zgodnie z art.1a ust.1 pkt.1 u.p.o.l., dokonać także ustaleń, czy pawilon, w którym skarżący prowadzi działalność jest budynkiem w rozumieniu przepisów u.p.bud., w którym dokonywanie sprzedaży jest wyłączone, bądź nie, z obowiązku ponoszenia opłaty targowej. Takich ustaleń nie poczyniono, co stanowi naruszenie art.122, art.187 par.1 i art.191 u.O.p. Podkreślenia wymaga, że wykładnia gramatyczna art.15 ust.2a prowadzi do wniosku, iż nawet w sytuacji gdyby budynek, w którym prowadzona jest sprzedaż, stał na terenie targowiska, sprzedaż ta nie podlegałaby opłacie targowej.

Naruszenie wskazanych przepisów w sposób mogący mieć wpływ na wynik postępowania uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji.

W tej sytuacji Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art.145 par.1 pkt.1 lit.c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz.1270 ze zm.). Orzeczenie w przedmiocie kosztów postępowania wydane zostało na podstawie art. 200 w zw. z art.205 par.2 powołanej wyżej ustawy.

M.D.