Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 165/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2022-04-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 105
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Bąk-Marciniak Sędziowie WSA Monika Świerczak WSA Maria Grzymisławska-Cybulska (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 27 kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2022 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] stycznia 2022 r., nr [...], Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru budowlanego w K. z dnia [...] listopada 2021 r., nr [...] o umorzeniu w całości postępowania administracyjnego w sprawie legalności budowy infrastruktury elektroenergetycznej zasilającej budynek banku (siedziba S. .), tj. linii kablowej niskiego napięcia przebiegającej przez działki nr [...], [...], [...], [...], [...] w K..

Powyższe decyzje zapadły w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:

Pismem z dnia [...] lutego 2020 r. M. S. (zwany dalej także "wnioskodawcą" lub "stroną") zwrócił się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. (zwanym dalej także "PINB" lub "organem I instancji") o wszczęcie postępowania w sprawie legalności budowy i użytkowania infrastruktury elektroenergetycznej usytuowanej na działce nr [...] (wcześniej nr [...]) w K. przy ul. P. (wcześniej przy ul. L. ).

W dniu [...] lutego 2020 r. PINB zwrócił się do Starostwa Powiatowego w K., Wydział Geodezji, Kartografii, Katastru i Gospodarki Nieruchomościami, o udostępnienie wypisów z ewidencji gruntów dla działek położonych w K. przy ul. P. . Następnie, dnia [...] marca 2020 r. sporządzono wezwanie do E. S.A. w K. o przedłożenie dokumentów świadczących o legalności wybudowania i użytkowania infrastruktury elektroenergetycznej.

Pismem z dnia [...] marca 2020 r. PINB zawiadomił stronę o konieczności odszukania przez E. S.A. dokumentacji archiwalnej oraz o tym, że kontrola nieruchomości z uwagi na zagrożenie epidemiologiczne odbędzie się w późniejszym terminie.

W następnej kolejności PINB wezwał Starostę K. oraz S. S.A. w W. o udzielenie informacji w sprawie. Wezwaniem z dnia [...] maja 2020 r. PINB zwrócił się D. P. i M. P. (poprzednich właścicieli nieruchomości) o przedłożenie archiwalnych dokumentów. Następnie, PINB ponownie wezwał S. S.A. w W. do udzielania niezbędnych informacji w sprawie.

Zawiadomieniem z dnia [...] czerwca 2020 r. PINB poinformował strony o zaplanowanej na dzień [...] czerwca 2020 r. kontroli nieruchomości.

W dniu [...] czerwca 2020 r. przeprowadzono kontrolę nieruchomości, po czym w dniu [...] lipca 2020 r. PINB zawiadomił strony o wszczęciu na wniosek postępowania administracyjnego w sprawie legalności budowy infrastruktury elektroenergetycznej zasilającej budynek banku (siedziba S. S.A), tj. linii kablowej niskiego napięcia przebiegającej przez działki nr [...], [...], [...], [...] w K..

Pismem z dnia [...] lipca 2020 r. PINB zwrócił się do Starostwa K. o udzielenie dalszych informacji w sprawie, a pismami z dnia [...] lipca 2020 r. oraz z dnia [...] sierpnia 2020 r. PINB wezwał S. S.A. w W. o udostępnienie dokumentacji niezbędnej do rozpatrzenia wniosku.

Pismem z dnia [...] października 2020 r. PINB wezwał M. S. do udzielenia informacji na temat spotkania jakie miało miejsce w 2015 r. w B. i ustaleń zawartych w pkt 3 notatki służbowej z dnia [...] sierpnia 2015 r.: "W związku z położeniem kabli przez E. w K. w roku 1996 Pan M. S. anuluje ten punkt z pisma.".

W dniu [...] października 2020 r. do PINB wpłynęła odpowiedź M. S. i B. O. z dnia [...] października 2020 r. wraz z dodatkową dokumentacją w tym między innymi decyzją podziałową, wypisami z rejestrów gruntów, mapką z projektem podziału (po podziale) wraz ze skargą na przewlekłości i bezczynność organu.

Pismem z dnia [...] listopada 2020 r., PINB wezwał Miasto i Gminę K. oraz P. G. K. i M. Sp. z o.o. o udzielenie informacji na temat budowy infrastruktury elektroenergetycznej zasilającej tzw. linii niskiego napięcia przebiegającej na działach nr [...], [...], [...], [...], [...] w K.. W odpowiedzi na to wezwanie, Urząd Miejski w K. poinformował, że w archiwum nie znaleziono dokumentów archiwalnych dotyczących wyrażenia zgody na przebieg linii kablowej niskiego napięcia przez działkę [...].

Wezwaniem z dnia [...] listopada 2020 r. PINB ponownie wezwał E. S.A., Odział w K., do złożenia wyjaśnień w sprawie. W odpowiedzi na to wezwanie, E. S.A., Odział w K., wskazała, że inwestorem linii był "W. SA Odział K.."

Postanowieniem z dnia [...] lutego 2021 r. nr [...], PINB zobowiązał E. S.A. Odział w K. do wstrzymania prowadzenia robót budowlanych infrastruktury elektroenergetycznej zasilającej budynek banku (siedziba S. S.A.), tj. linii kablowej niskiego napięcia przebiegającej przez działki nr [...], [...], [...], [...], [...] w K., oraz nałożył obowiązek przedstawienia w terminie do dnia [...] maja 2021 r. decyzji Burmistrza K. o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, dokumentów o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3 P.b., tj. czterech egzemplarzy projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi oraz zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7 P.b., aktualnym na dzień opracowania projektu, oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła E. S.A. z siedzibą w G. , reprezentowana profesjonalnego pełnomocnika, po którego rozpoznaniu postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2021 r., nr [...], WWINB uchylił zaskarżone postanowienie w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

Zawiadomieniem z dnia [...] kwietnia 2021 r. PINB poinformował E. S.A. z siedzibą w G. o uznaniu za stronę postępowania.

Następnie, pismem z dnia [...] kwietnia 2021 r. poprosił stronę o odniesienie się do złożonych przez E. S.A. pism w sprawie oraz jednoznacznego wskazania czy infrastruktura elektroenergetyczna zasilająca budynek banku przebiegająca przez działki nr [...], [...], [...], [...] w K. powstała w wyniku robót budowlanych, polegających na budowie, przebudowie sieci kablowej/przyłącza kablowego, a tym samym wskazania w jaki sposób był zasilany budynek banku przed rozbudową położony w K. przy ul. S. . Pismem z dnia [...] maja 2021 r. E. S.A. odniosła się do sprawy.

Pismem z dnia [...] lipca 2021 r. PINB zwrócił się do Burmistrza Miasta K. z prośbą o udzielenie informacji czy na wskazanym wyżej terenie budowa sieci niskiego napięcia obejmuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. W odpowiedzi na powyższe pismo, Burmistrz Miasta K. wskazał, że dla działek objętych postępowaniem nie ma planu zagospodarowania przestrzennego i działki nie mają określonej funkcji urbanistycznej.

W związku z powyższym pismami z dnia [...] sierpnia 2021 r. oraz z dnia [...] września 2021 r. PINB zwrócił się do E. S.A. z prośbą o wyjaśnienie treści pism z dnia [...] maja 2021 r., a otrzymawszy w dniu [...] października 2021 r. odpowiedź na to wezwanie, PINB poinformował strony o możliwości zapoznania się z aktami sprawy przed wydaniem decyzji w sprawie zawiadomieniem z dnia [...] października 2021 r.

Decyzją z dnia [...] listopada 2021 r., [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. umorzył w całości postępowanie administracyjne w sprawie legalności budowy infrastruktury elektroenergetycznej zasilającej budynek banku (siedziba S. S.A.), tj. linii kablowej niskiego napięcia przebiegającej przez działki nr [...],[...], [...], [...], [...] w K..

W uzasadnieniu PINB wyjaśnił, że przedmiotem postępowania jest infrastruktura elektroenergetyczna zasilająca budynek banku (obecnie siedziba S. S.A., dawniej W. S.A.), tj. linia kablowa niskiego napięcia przebiegająca przez działki nr [...], [...], [...], [...], [...], w K.. Linia ta jest podziemną linią kablową.

W oparciu o przeprowadzone postępowanie wyjaśniające oraz zebrany materiał dowodowy w sprawie, PINB nie stwierdził naruszeń ustawy Prawo budowlane w niniejszej sprawie. Wobec powyższego, PINB uznał, że nie zachodziły przesłanki do prowadzenia dalszego postępowania dotyczącego naruszenia przepisów ustawy Prawo budowlane w zakresie legalności budowy infrastruktury elektroenergetycznej, co przesądziło o bezprzedmiotowości postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. PINB wskazał, że postępowanie administracyjne może się toczyć jedynie w sytuacji, kiedy ma ono swój przedmiot. Natomiast, w przypadku ustalenia przez organy nadzoru budowlanego, że nie doszło do naruszenia przepisów Prawa budowlanego, a wykonane prace nie podpadają pod tę ustawę, to brak było w takim przypadku podstaw do rozstrzygania o istocie postępowania i wydawania decyzji w przedmiocie nałożenia jakichkolwiek obowiązków na podstawie Prawa budowlanego.

Jak wskazał PINB, z pozyskanych w sprawie informacji przedstawionych przez E. S.A. Oddział w K. wynika, że inwestorem budowy przedmiotowych linii kablowych był "W. SA Oddział K.", które przekazał na majątek ówczesnej E. S.A. z dniem odbioru technicznego, tj. z dniem [...] listopada 1996 r. Linie kablowe niskiego napięcia są liniami czynnymi i służą do zasilania S. S.A. E. S.A. Oddział w K. przekazała do PINB kopię protokołu nr [...] z dnia [...] listopada 1996 r. z odbioru technicznego linii n.n. napowietrznej kablowej w K. ul. [...] - linia podstawowa, zasilanie ze stacji transformatorowej nr [...], dł. 58 mb i kopię protokołu nr [...] z dnia 21 listopada 1996 r. z odbioru technicznego linii n.n. kablowej w K. ul. L. - linia rezerwowa, zasilanie ze stacji transformatorowej nr [...] oraz kopię dokumentów przekazanych jej przez inwestora, tj. kopię decyzji Urzędu Rejonowego w K. z dnia [...] maja 1996 r., nr [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę W. SA Oddział K., obejmującą rozbudowę i modernizację budynku bankowego, na działce położonej w K. przy ul. S. i kopię mapy sytuacyjno-wysokościowej z inwentaryzacją powykonawczą kabla energetycznego w K. przy ul. L. z dnia [...] czerwca 1996 r. wraz ze szkicem geodezyjnym.

W dalszej kolejności, zaznaczono, że w dniu [...] czerwca 2020 r. PINB przeprowadził czynności inspekcyjno-kontrolne na nieruchomości położonej w K. przy ul. P. , dz. nr [...]. Podczas kontroli nie było możliwości dokonania odkrywek infrastruktury elektroenergetycznej usytuowanej na działce nr [...]. Z przedstawionej jednakże podczas kontroli dokumentacji fotograficznej przez właściciela nieruchomości M. S. ustalono, że kabel energetyczny przebiega najprawdopodobniej od stacji transformatorowej nr [...] poprzecznie przez ulicę P. oraz wzdłuż ogrodzenia murowanego na długości ok. 4,50 m od ogrodzenia od ulicy do załamania, a następnie najprawdopodobniej przechodzi przez ogrodzenie odgradzające nieruchomości w kierunku budynku siedziby S. S.A. Po lewej stronie wjazdu do garażu jest umieszona skrzynka - złącze kablowe. Według oświadczenia przedstawiciela E. S.A. Oddział w K. od 1996 r. do chwili obecnej trasa kabla energetycznego zasilającego bank od stacji trafo do budynku nie uległa zmianie. Przedstawiciel S. S.A. oświadczył natomiast, że nie posiada żadnej dokumentacji archiwalnej dotyczącej budowy budynku banku oraz jego rozbudowy i modernizacji. Nieruchomość przy ul. S. w K. została sprzedana w dniu [...] lipca 2019 r. D. i M. P. na mocy aktu notarialnego Rep. [...] bez żadnej dokumentacji budowlanej. M. P. obecny właściciel nieruchomości oświadczył, że S. S.A. nie przekazał mu żadnych dokumentów budowlanych, a książkę obiektu budowlanego założył w 2019 r. po zakupie przedmiotowej nieruchomości. M. S. oświadczył dalej, że jest właścicielem nieruchomości przy ul. P. w K. od 2000 r. i w momencie kupna nie posiadał wiedzy, że przez jego nieruchomość przebiega przedmiotowy kabel energetyczny. Kabel energetyczny został odkryty przypadkowo około 2016 r. podczas wykonywania robót budowlanych związanych z izolacją pionową ogrodzenia. Przedmiotowy kabel energetyczny jest jednak zainwentaryzowany na mapach geodezyjnych od 1996 r.

PINB uznał, że wykonane roboty budowlane były budową przyłącza kablowego.

Przywołując definicję przyłącza zawartą w rozporządzeniu Ministra Gospodarki z dnia 04 maja 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków funkcjonowania systemu elektroenergetycznego (Dz.U. z 2007 r., Nr 93, poz. 623), znowelizowanym rozporządzeniem Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 11 listopada 2020 r. (Dz.U. z 2020 r., poz. 2026) oraz zwracając uwagę na podstawową zasadę prowadzenia robót budowlanych na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę i wyjątków od tej zasady, PINB zaznaczył, że budowa przyłączy: elektroenergetycznych wodociągowych, kanalizacyjnych, gazowych, cieplnych i telekomunikacyjnych nie wymaga pozwolenia na budowę, zgodnie z art. 30 ust 1 pkt 1a w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 20 P.b. Zdaniem PINB, przyłącza, o których mowa w art. 29 ust. 1 pkt 20 P.b., mogą być realizowane w trzech formach: po pierwsze, na podstawie pozwolenia na budowę wówczas, gdy przyłącze jest tylko częścią większej inwestycji budowlanej (np. osiedla mieszkaniowego, domu wielomieszkaniowego, zakładu), względnie, po drugie, na podstawie zgłoszenia, lub też, po trzecie, bez pozwolenia na budowę i zgłoszenia - do czego upoważnia pod określonymi warunkami art. 29a P.b. Inwestor w zależności od swojej woli może wybudować określone w art. 29 ust. 1 pkt 20 P.b. przyłącza bez obowiązku ich zgłoszenia, o ile spełni wymogi określone w art. 29a P.b. Zdaniem PINB, w oparciu o art. 29a P.b. możliwe jest także alternatywnie sporządzenie planu sytuacyjnego na kopii aktualnej mapy zasadniczej lub mapy jednostkowej, która została przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Wyłącznie na etapie poprzedzającym rozpoczęcie wykonywania robót przy planowanym przyłączu, to inwestor decyduje, którą z procedur w konkretnym przypadku wdroży.

PINB uznał, że w przedmiotowej inwestor skorzystał z przepisu art. 29a P.b., a niniejszej sprawie została dołączona kopia aktualnej mapy przyjętej do zasobu geodezyjnego i kartograficznego, zatem obowiązki wynikające z brzmienia art. 29a ust. 1 P.b zostały przez inwestora spełnione. Toteż postępowanie stało się bezprzedmiotowe, za czym podlegało umorzeniu w całości.

Ponadto, odnosząc się do informacji przekazanych przez E. S.A., wskazujących jakoby infrastruktura elektroenergetyczna zasilająca budynek siedziby S. S.A. powstała w wyniku przebudowy istniejącego przyłącza kablowego, PINB wyjaśnił, że w zebranym materiale dowodowym nie znalazł jednoznacznego potwierdzenia tego faktu. Co prawda PINB wskazał, że jest w posiadaniu mapy pochodzącej sprzed 1996 r., z której wynika, że przyłącze kablowe już istniało, jednakże obszar obejmujący przebudowę tegoż przyłącza wskazany przez E. S.A. na kopii mapy załączonej do pisma z dnia [...] października 2021 r. nie jest tożsamy z obszarem na mapie sprzed 1996 r.

Odwołanie z dnia [...] listopada 2021 r. od decyzji powyżej przywołanej PINB z dnia [...] listopada 2021r. w ustawowym terminie złożyli M. S. oraz B. O., zaskarżając ją w całości i wnosząc o jej uchylenie.

W odwołaniu poniesiono, że usytuowanie przyłącza elektroenergetycznego w innym miejscu nie jest, w ocenie Odwołujących się, przebudową, a budową takiego obiektu w innym miejscu. Podniesiono, że PINB nie wskazał żadnego dowodu na fakt legalnego istnienia przyłącza elektroenergetycznego na działce nr [...]. Zdaniem Odwołujących, wybór uprawnienia określonego w art. 29a ust. 1 P.b. jest pozostawiony inwestorowi jedynie na etapie poprzedzającym budowę przyłącza, a więc przed realizacją inwestycji. Oznacza to, że plan sytuacyjny sporządzony winien być przed przystąpieniem do budowy przyłącza. W takiej sytuacji, wykonanie inwentaryzacji (wykonanie prac geodezyjnych) to nie sporządzenie planu sytuacyjnego, a PINB nie przedstawił żadnego dowodu potwierdzającego fakt istnienia przed rozpoczęciem robót zgłoszenia, bądź też planu sytuacyjnego.

Decyzją z dnia [...] stycznia 2022 r., nr [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru budowlanego w K. z dnia [...] listopada 2021 r., nr [...], o umorzeniu w całości postępowania administracyjnego w sprawie legalności budowy infrastruktury elektroenergetycznej zasilającej budynek banku (siedziba Santander Bank Polska S.A.), tj. linii kablowej niskiego napięcia przebiegającej przez działki nr [...], [...], [...], [...], [...], w K..

W uzasadnieniu decyzji WWINB wyjaśnił, że z informacji pozyskanych od E. S.A. Oddział w K. wynika, że inwestorem budowy przedmiotowych linii kablowych był W. S.A. Oddział K., który przekazał z dniem [...] listopada 1996 r. na majątek E. S.A. linie niskiego zasilania, które obecne zasilają S. S.A. Zdaniem E. S.A. Oddział w K., linie od 1996 r. przebiegają w tym samym miejscu i ich trasa nie uległa zmianie. Kabel energetyczny jest zinwentaryzowany na mapkach geodezyjnych od 1996 r. i został dołączony do pisma z dnia [...] października 2021 r. (k. 183). Ponadto, jak podkreślił WWINB, pozwolenie na rozbudowę i modernizacje budynku bankowego przy ul. S. w K. W. SA. Oddział w K. uzyskał w dniu [...] maja 1996 r. Dodano, że M. P., właściciel nieruchomości przez którą przebiega trasa oświadczył, że od 2000 r. (odkąd jest właścicielem nieruchomości) nie były wykonywane prace związane z kablem, który dopiero w 2016 r. podczas robót budowlanych związanych z ogrodzeniem został odkryty. Zdaniem WWINB, o budowie linii kablowej niskiego napięcia przed 1996 r. może świadczyć mapka sytuacyjna z 1962 r. dotycząca budowy N. – K., na której widoczny jest przebieg linii, a która stanowi załącznik do decyzji z dnia [...] listopada 1964 r. wydanej przez Prezydium P. w K. (do k. 71). WWINB uznał zatem, że powyższe ustalenia świadczą o tym, że linia energetyczna istniała już przed 1996 r., a na pewno w 1996 r. Potwierdza to także stanowisko E. S.A. wyrażone piśmie z dnia [...] maja 2021 r.

WWINB ocenił, że skoro linia wysokiego napięcia istniała na mapce z 1962 r., a więc przed 1970 r., to zgodnie z art. 1 ust. 4 pkt 5 obowiązującej wówczas ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. Prawo budowlane (Dz.U. Nr 7, poz. 46, dalej zwanej także "P.b. z 1961 r.") obiektem inżynierskim były między innymi elektroenergetyczne sieci użytku publicznego. Linia stanowiła zatem obiekt inżynierski będący obiektem budowlanym, na budowę którego wymagane było uzyskanie pozwolenia na budowę w myśl przepisów P.b. z 1961 r. Jednakże, budowa mogła mieć miejsce zgodnie z ustawą z dnia 28 czerwca 1950 r. o powszechnej elektryfikacji wsi i osiedli (t.j. Dz. U. z 1954 r., Nr 32, poz. 135, dalej zwaną także "u.p.e."). W tym kontekście pozwolenie na budowę nie miało charakteru samoistnego, lecz było koniecznym etapem zakończenia procedury elektryfikacji wynikającej z u.p.e.

WWINB podkreślił, że w dacie realizacji inwestycji przepisy nie zobowiązywały do przechowywania dokumentacji budowlanej przez cały okres istnienia obiektu, w szczególności Prawo budowlane z 1974 r. nie zawierało odpowiednika art. 63 Prawa budowlanego z 1994 r.

WWINB zauważył ponadto, że obecna infrastruktura energetyczna służąca do zasilania siedziby S. S.A. powstała w wyniku przebudowy infrastruktury energetycznej, co potwierdza spółka w piśmie z dnia [...] maja 2021 r. (k. 147), wskazującym, że przebudowana w 1996 r. przez ówczesny B. SA infrastruktura energetyczna stanowi przyłącze kablowe. Zgodnie z ogólnymi warunkami przyłączenia nr [...] oraz opracowaną dokumentacją projektową przebudowana w 1996 r. przez ówczesny bank infrastruktura energetyczna stanowi przyłącze kablowe zasilania podstawowego oraz rezerwowego. WWINB podkreślił, że zdaniem E. S.A. wyrażonym na wezwanie PINB w piśmie z dnia [...] października 2021 r.: "nie jest wiadome, by wskutek przebudowy przyłącza kablowego doszło do zmiany jakichkolwiek parametrów charakterystycznych tego przyłącza, w szczególności trasy, położenia w gruncie, czy zajętego przez nią obszaru działki. Przebudowa dotyczyła w istocie zamiany parametrów przyłącza.".

W świetle powyższych ustaleń, zdaniem WWINB, PINB właściwie określił, że w sprawie mamy do czynienia z rozbudową przyłącza kablowego poprzez zwiększenie jego mocy.

Zwracając uwagę na art. 3 pkt 1 P.b., art. 3 pkt 3 P.b. oraz art. 3 pkt 3a P.b., a także stosując przepisy P.b. w brzmieniu sprzed 19 września 2020 r. (na mocy art. 25 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw, Dz.U. z 2020 r., poz. 471), WWINB uznał, że stosowanie do brzmienia art. 29 ust. 2 pkt 11 P.b pozwolenia na budowę nie wymaga wykonanie robót budowlanych polegających na przebudowie sieci gazowych oraz elektroenergetycznych innych niż wymienione w ust. 1 pkt 19 a lit. a, tj. elektroenergetycznych obejmujących napięcie znamionowe nie wyższe niż 1 kV. Natomiast zgodnie z art. 29 a ust. 1 pkt 20 P.b. budowa przyłączy nie wymaga pozwolenia na budowę, ale stosowanie do art. 30 ust. 1 pkt 1 a wymaga zgłoszenia. Dodatkowo, stosowanie do art. 29 a P.b., budowa przyłączy o których mowa w art. 29 ust. 1 pkt 20, oraz stacji ładowania, w rozumieniu art. 2 pkt 27 ustawy z dnia 11 stycznia 2018 r. o elektromobilności i paliwach alternatywnych, wymaga sporządzenia planu sytuacyjnego na kopii aktualnej mapy zasadniczej lub mapy jednostkowej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. WWINB uznał zatem, że w oparciu o art. 29a P.b. możliwe jest także alternatywnie - sporządzenie planu sytuacyjnego na kopii aktualnej mapy zasadniczej lub mapy jednostkowej, która została przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Wyłącznie na etapie poprzedzającym rozpoczęcie wykonywania robót przy planowanym przyłączu, to inwestor decyduje, którą z procedur w konkretnym przypadku wdroży.

W związku z tym, że w toku wszczętego postępowania nie odnaleziono dokumentów mogących wskazywać na to, że inwestor na wykonanie przyłącza posiadał pozwolenia na budowę albo zgłoszenie, PINB podjął działania mające na celu zweryfikowanie, czy inwestor skorzystał z przepisu art. 29a P.b., który umożliwia inwestorom realizację przyłączy bez potrzeby zgłoszenia, jak też uzyskiwania pozwolenia na budowę, ale pod warunkiem sporządzenia planu sytuacyjnego na kopii aktualnej mapy zasadniczej lub mapy jednostkowej, która została przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. WWINB zwrócił uwagę, że w niniejszej sprawie E. S.A. przedstawiła kopię mapy przyjętej do zasobu geodezyjnego i kartograficznego wpisaną do ewidencji w dniu [...] czerwca 1996 r.

W tym stanie rzeczy WWINB uznał, że obowiązki wynikające z art. 29 a ust. 1 P.b zostały przez inwestora spełnione.

Odnosząc się do zarzutów sformułowanych w odwołaniu, WWINB wskazał, że niemożność odnalezienia pozwolenia na budowę inwestycji zrealizowanej w tak odległym czasie nie jest wystarczającą przesłanką dla uznania, że obiekt budowlany powstał bez tego pozwolenia, gdyż samowoli budowlanej nie można domniemywać. Zauważono dodatkowo, że w prowadzonym postępowaniu nie stwierdzono, aby przeprowadzenie w 1996 r. przyłącza kablowego przez nieruchomość Odwołujących nastąpiło z naruszeniem obowiązujących w czasie budowy tej linii przepisów. W szczególności nie można określić wykonanych robót jako samowoli budowlanej. Zatem w sprawie nie zaistniały żadne podstawy, by w trybie decyzji administracyjnej nałożyć na właściciela wybudowanej infrastruktury elektroenergetycznej obowiązek jej rozbiórki czy przesunięcia w inne miejsce. W konsekwencji WWINB ocenił, że PINB prawidłowo umorzył postępowanie w całości jako bezprzedmiotowe.

Pismem z dnia [...] lutego 2022 r. M. S. (zwany dalej także "Skarżącym"), reprezentowany przez pełnomocnika profesjonalnego, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na decyzję Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2022 r., utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru budowlanego w K. z dnia [...] listopada 2021 r. o umorzeniu w całości postępowania administracyjnego w przedmiocie legalności budowy infrastruktury elektroenergetycznej zasilającej budynek banku (siedziba S. S.A.), tj. linii kablowej niskiego napięcia przebiegającej przez działki nr [...], [...], [...], [...], [...], w K., zaskarżając ją w całości. W skardze sformułowano wnioski o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz o zasądzenie od organu na rzecz Skarżącego kosztów postępowania w kwocie [...]zł.

W uzasadnieniu wyjaśniono, że podczas wykonywania prac remontowych ogrodzenia murowanego w 2016 r. Skarżący przypadkowo odkrył, że na jego nieruchomości - działce nr [...], a przed podziałem nr [...], a jeszcze wcześniej działce nr [...], przy murze ogrodzeniowym z bankiem na długości około [...] m przebiegają kable. Skarżący wskazał, że nie widział o wspomnianych kablach, dokonując zakupu nieruchomości w 2000 r. Dodano, że z opaski identyfikującej kable można było stwierdzić, że kable te pochodzą z 1996 r. Skarżący podniósł, że przedmiotowe kable stanowią istotne utrudnienie w zagospodarowaniu działki skarżącego, gdyż uniemożliwiają jej zagospodarowanie, tj. budowę garażu przy granicy działki, która ma szerokość mniejszą niż [...] m. Dodano, że żądanie Skarżącego z dnia [...] lutego 2020 r. obejmowało tylko i wyłącznie tę cześć infrastruktury elektroenergetycznej, która znajdowała się na działce Skarżącego, a nie całej infrastruktury elektroenergetycznej usytuowanej przy ul. P. (a wcześniej ul. L. ).

Zdaniem Skarżącego, owe kable mogą stanowić samowolę budowlaną, a postępowanie administracyjne w istocie potwierdziło fakt owej samowoli, a mimo to, organ I instancji umorzył postępowanie, a organ II instancji utrzymał to rozstrzygnięcie w mocy. Zdaniem Skarżącego, potwierdzeniem budowy zupełnie nowej infrastruktury energetycznej jest stwierdzenie zawarte na str. 6 zaskarżonej decyzji WWINB, iż dokumentacja projektowa została opracowana na podstawie wydanych warunków przyłączenia nr [...] Dodano, że samowola budowlana w polskim prawie nie ulega "przedawnieniu".

W przekonaniu Skarżącego, w miejscu, w którym odkrył on przedmiotowe kable w 1996 r. nie było żadnych kabli, co zdaniem Skarżącego oznacza, że w sprawie niedoszło do przebudowy. Na potwierdzenie tego stanowiska Skarżący przywołał treść decyzji organu I instancji (str. 10) dotyczącą tego, że zebrany materiał dowodowy nie potwierdza faktu przebudowy.

Skarżący podniósł, że żaden z organów nie przywołał jakiegokolwiek dowodu - dokumentu (dokumentacji projektowej), z którego wynikałoby, że zaprojektowano trasę linii kablowej na działce Skarżącego. Skarżący nie zanegował natomiast tego, że przy ul. L. istniała wcześniej linia kablowa, ale zdaniem Skarżącego nie przebiegała ona przez jego działkę. Wskazano jednakże, że pierwszym dokumentem potwierdzającym usytuowanie kabla na działce Skarżącego jest mapa sytuacyjno-wysokościowa z inwentaryzacją powykonawczą kabla energetycznego w K. przy ul. L. wykonana przez geodetę W. A. z dnia [...] czerwca 1996 r. z informacją o wpisaniu do ewidencji w dniu [...] czerwca 1996 r. pod nr [...]. Podniesiono za tym, że żadna mapa wcześniejsza, ani inny dokument, nie zawiera jakichkolwiek informacji o tym, aby na działce Skarżącego były usytuowane jakiekolwiek kable w tym miejscu. Przypomniano, że w toku postępowania ustalono bezspornie, że w rejestrze pozwoleń na budowę z lat 1996-1998 nie odnaleziono informacji o wydanym pozwoleniu na budowę kabla [...]. Zdaniem Skarżącego, przedmiotowe roboty w 1996 r. były reglamentowane przez prawo. Zarówno budowa linii kablowej, jak i przyłącza elektroenergetycznego, nie była zwolniona z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, co oznacza, że na wykonanie przedmiotowych robót budowlanych konieczne było uprzednie uzyskanie pozwolenia na budowę. Dopiero w Prawie budowlanym w 2003 r. pojawia się natomiast kwestia zwolnienia budowy przyłączy z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę.

Zdaniem Skarżącego, w przedmiotowej sprawie ustalono ponad wszelką wątpliwość, że w 1996 r. nie było wydane jakiekolwiek pozwolenia na przedmiotową budowę, a to oznacza, że nie mogło ono zaginąć. Nie jest bowiem możliwe zaginięcie decyzji o pozwoleniu na budowę, która to decyzja nie została w ogóle wydana (która po prostu nie istnieje). Dodano, że jednakże nie podjęto nawet próby ustalenia czy przedmiotowe roboty zostały zgłoszone, a jak twierdzi Skarżący w owym czasie poza rejestrem pozwoleń istniał także rejestr zgłoszeń.

Zauważono za tym, że próby usprawiedliwienia owej samowoli budowalnej planem sytuacyjnym (art. 29a Prawa budowlanego) są całkowicie zbyteczne (zbędne), gdyż plan sytuacyjny jako alternatywa do zgłoszenia pojawił się dopiero w 2005 r., a zatem 9 lat po wybudowaniu przedmiotowej linii kablowej niskiego napięcia, bądź nawet przyłącza kablowego.

W ocenie Skarżącego, potwierdzeniem samowoli budowlanej w sprawie jest także przedstawiona sekwencja zdarzeń, gdzie najpierw wykonano inwentaryzację powykonawczą kabla energetycznego z czerwca 1996 r., a dopiero we wrześniu 1996 r. (por. str. 4 decyzji organu I instancji) opracowano projekt techniczny przyłącza kablowego dla W. S.A. przez techn. J. G..

W odpowiedzi na skargę Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi w całości, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Organ podkreślił, że w przedmiotowej decyzji bardzo szczegółowo przedstawiono stan faktyczny i prawny sprawy, a także w sposób obszerny zebrano materiał dowodowy i dokonano jego właściwej oceny. Wskazano za tym, że wbrew zarzutom Skarżącego przedmiotowe postępowanie administracyjne nie potwierdziło samowoli budowlanej, a samo stwierdzenie zawarte na str. 10 decyzji PINB, iż materiał dowodowy nie potwierdza faktu a także stwierdzenie zawarte na str. 6 zaskarżonej decyzji WWINB, iż dokumentacja projektowa została opracowana na podstawie warunków przyłączenia nr: [...] przebudowy - nie przesądzają o budowie zupełnie nowej infrastruktury. Zdaniem Organu, powyższa argumentacja jest oderwana od kontekstu faktycznego i oceny prawnej dokonanej przez organ w zaskarżonej decyzji. Organ podtrzymał, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Na wstępie należy zaznaczyć, że niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 1842, z późn. zm.), w brzmieniu obowiązującym na dzień wydania ww. zarządzenia Przewodniczącego Wydziału.

Stosownie do treści przepisu art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2022, poz. 329 – dalej jako: p.p.s.a.) sąd administracyjny uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b),inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).

Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej również jako: "WINB") Sąd nie dostrzegł naruszenia przepisów prawa materialnego - które miało wpływ na wynik sprawy - jak również przepisów postępowania, które - mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie dostrzegł też naruszenia prawa dającego podstawę wznowienia postępowania administracyjnego. Podkreślenia wymaga, że uchylenie decyzji z powodu naruszenia prawa materialnego doznaje ograniczenia, bowiem może ono nastąpić tylko wówczas, jeżeli uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy. Podobnie, w przypadku naruszenia przepisów postępowania, przez możliwość istotnego wpływu na wynik sprawy należy rozumieć prawdopodobieństwo oddziaływania naruszeń prawa procesowego na treść decyzji, a więc na ukształtowanie w nich stosunku administracyjnoprawnego (por. T. Woś, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 458). Jednocześnie przyjmuje się, że brak takiego wpływu wystąpi w sytuacji gdy przy prawidłowym zastosowaniu prawa materialnego treść decyzji byłaby taka sama (por. A. Kabat [w;] B. Dauter, A. Kabat, Małgorzata Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2016, s. 624). Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji Sąd musi zatem mieć na uwadze, czy uchylenie zaskarżonego aktu z uwagi na stwierdzone uchybienia może doprowadzić do wydania decyzji o innej treści na skutek ponownego rozpoznania sprawy.

Podstawę prawną rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2020, poz. 1333 ze zm.) oraz ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. 2021, poz. 735 ze zm. – dalej jako: k.p.a.).

Poza sporem w sprawie pozostaje, że wniosek M. S. (właściciela dz. nr [...]) zainicjował postępowanie administracyjne w sprawie legalności infrastruktury elektroenergetycznej usytuowanej na jego działce.

Kwestią bezsporną pozostaje, że działka nr [...] powstała na skutek podziału działki nr [...], którego dokonano w 2011 r., na wniosek M. S., decyzją Burmistrza K. z [...] października 2011 r. nr [...] (załącznik nr 3 do pisma z [...].10.2020r. - k. 80 akt adm.). Kwestią pozostającą poza sporem jest też fakt, że od 2000 r. (s. 2 Protokołu z [...].06.2020r. – k. 36 akt adm.) właścicielem działki nr [...] (z której, na mocy podziału powstała w 2011 r. działka nr [...]) jest M. S.. Kwestią niesporną pozostaje, że działka ta stanowiła wcześniej własność Miasta i Gminy K. (zał. nr 1 do pisma z [...].10.2020 na k. 80 akt adm.). Bezsporne pozostaje również, że działka nr [...] (z której, powstała w 2011 r. działka nr [...]), stanowiła wcześniej dz. nr [...] (k. 7 akt adm. – numeracja na dole strony).

Poza sporem pozostaje też, że na długości około [...] wzdłuż ogrodzenia na dz. nr [...] przebiega podziemna linia kablowa niskiego napięcia, zasilająca siedzibę S. S.A.

Poza sporem pozostaje, że choć nie zachowała się pełna dokumentacja projektowa i realizacyjna linii niskiego napięcia, to już na mapce z [...] października 1962 r. istniała linia wysokiego napięcia (por. mapa za z.p.o. na k.70 akt adm.).Mapa ta stanowiła załącznik do decyzji Prezydium P. w K. z dnia [...] listopada 1964 r. nr [...] wydanej po rozpoznaniu wniosku N. – K. o pozwolenie na nadbudowę i rozbudowę N. K. (karta nienumerowana). Niesporne pozostaje również, że Burmistrz Miasta i Gminy K. decyzją z dnia [...] maja 1996 r. nr [...] rozpoznał wniosek W. w P. S.A. (dalej również jako: "WBK") i "ustalił warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na Modernizacji istniejącego obiektu /bank/ oraz rozbudowę w kierunku zachodnim" (karta nienumerowana). Następnie decyzją z dnia [...] maja 1996 r. nr [...] Kierownik Urzędu Rejonowego w K. udzielił WBK pozwolenia na budowę obejmującą "rozbudowę i modernizację budynku bankowego na działce położonej w K. przy ul. S. w granicach oznaczonych kolorem żółtym (k. 5 akt adm. – numeracja na dole strony).

Poza sporem pozostaje też, że linia niskiego napięcia na dz. [...] (z której w 2011 r. powstała m.in. dz. nr [...] ) pozostaje ujawniona na mapie z [...] czerwca 1996 r. (k. 7 akt adm. – numeracja na dole strony). Natomiast E. S.A. wskazała, że nie jest jej wiadome aby w skutek przebudowy przyłącza kablowego w 1996 r. doszło do zmiany trasy położenia przyłącza na gruncie. Wyjaśniono, że wg dokumentacji mapowej (którą załączono) urządzenia energetyczne po przebudowie miały to samo położenie co przed przebudową (k. 183 akt adm.)

Niesporne w sprawie pozostaje nadto, że Skarżący wskazuje, iż o lokalizacji podziemnego kabla niskiego napięcia na terenie jego nieruchomości dowiedział się podczas prac budowlanych około 2016 r. (36 akt adm.).

Istota sporu ogniskuje się wokół legalności lokalizacji kabla niskiego napięcia na terenie dz. nr [...].

Skarżący stoi na stanowisku, że w miejscu, w którym odkrył on przedmiotowe kable "w 1996r. nie było żadnych kabli. O jakiejkolwiek przebudowie w tej sytuacji nie może być mowy".

Organy stoją na stanowisku, że brak dowodów wskazujących na samowolny charakter realizacji spornej linii na terenie działki, oznaczonej aktualnie nr [...].

W ocenie Sądu, dokumentacja akt sprawy wskazuje, że to WINB ma rację.

Przede wszystkim, należy wskazać, że M. S. (jak oświadczył podczas kontroli w dniu [...] czerwca 2020 r. – k. 36 akt adm.) właścicielem działki, stanowiącej aktualnie dz. nr [...] jest od 2000r. To oznacza, że już w dacie kiedy Skarżący nabywał nieruchomość obejmującą aktualnie dz. nr [...] jawna była informacja o położeniu na terenie tej działki (wówczas nr [...]) linii niskiego napięcia. Fakt ten dokumentuje mapa z [...] czerwca 1996 r. (k. 7 akt adm. – numeracja na dole strony). Pomimo to, Skarżący, (jak również oświadczył podczas kontroli w dniu [...] czerwca 2020 r. – k. 36 akt adm.) w momencie nabywania nieruchomości nie wiedział, że przez jego nieruchomość przebiega sporny kabel, a wiedzę na ten temat powziął ok. 2016 r. podczas wykonywania prac budowlanych. W tym kontekście, całkowicie gołosłowne pozostaje stwierdzenie skargi jakoby "w 1996r. nie było żadnych kabli. O jakiejkolwiek przebudowie w tej sytuacji nie może być mowy". Skarżący ani w skardze, ani w toku postępowania nie wskazał na czym - konkretnie - opiera swoje przekonanieo samowolnej lokalizacji kabla na terenie jego działki.

Tymczasem, Organy nadzoru budowlanego przeprowadziły wnikliwe i wyczerpujące postępowanie administracyjne, w celu zebrania wszystkich zachowanych dokumentów projektowych związanych z realizacją spornego kabla niskiego napięcia. Wyniki tych ustaleń pozostają udokumentowane w aktach sprawy. W wyniku prowadzonych ustaleń stwierdzono, że realizację inwestycji (której część stanowią aktualnie m.in. kable na działce nr [...]) rozpoczęto przed 1970 r., a więc musiała ona toczyć się w trybie przepisów ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 1961 r. nr 7, poz. 46). Kwestią bezsporną pozostaje ujawnienie na mapie z [...] czerwca 1996 r. informacji o położeniu na terenie działki nr [...] (wówczas nr [...]) linii niskiego napięcia (k. 7 akt adm. – numeracja na dole strony). Dokumentacji tej wiarę daje Sąd. Mapa z [...] czerwca 1996 r. została załączona do akt sprawy, a twierdzenia Skarżącego (który nieruchomość nabył w roku 2000), iż "w 1996 r. nie było kabli" pozostają całkowicie gołosłowne.

Sąd wziął pod uwagę, że pomimo starań organów i rzetelności czynionych ustaleń, nie udało się ustalić - kluczowej dla sprawy kwestii - a mianowicie, kiedy doszło do zlokalizowania kabla sieci niskiego napięcia na terenie działki oznaczonej dziś nr [...]. Niemożliwe okazało się bowiem odnalezienie pełnej dokumentacji inwestycji. Jednocześnie, E. S.A. wskazała, że nie jest jej wiadome aby w skutek przebudowy przyłącza kablowego w 1996 r. doszło do zmiany trasy położenia przyłącza na gruncie, natomiast wg dokumentacji mapowej (którą załączono) urządzenia energetyczne po przebudowie miały to samo położenie co przed przebudową (k. 183 akt adm.).

Należy zauważyć, że z samego tylko faktu braku dokumentacji danego zamierzenia budowlanego nie można - jak czyni to Skarżący - wyciągnąć wniosku, że zostało ono zrealizowane w warunkach samowoli budowlanej. Wbrew zarzutom skargi, brak urzędowego potwierdzenia faktu wydania decyzji o pozwoleniu na budowę odcinka inwestycji, której realizację prowadzono już 1964 r. nie jest tożsamy z tym, że "owa budowa była samowolą budowlaną" (s. 3 skargi).Zarówno w świetle przepisów ustawy z dnia 24 października 1974 r. (dalej: "Prawo budowlane 1974 r.), jak i Prawa budowlanego z 1994 r., zniszczenie lub zaginięcie dokumentacji związanej z konkretnym zamierzeniem inwestycyjnym nie powoduje, że staje się on samowolą budowlaną, jeżeli w rzeczywistości zrealizowano je na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. W postępowaniu w sprawie tzw. samowoli budowlanej podstawowe znaczenie ma - jednoznaczne - ustalenie, czy do takiej samowoli w danych okolicznościach w ogóle doszło, a więc czy kontrolowana inwestycja została zrealizowana bez pozwolenia na budowę lub niezgodnie z wydanym pozwoleniem na budowę bądź zatwierdzonym tym pozwoleniem projektem budowlanym. Tej kwestii nie sposób rozstrzygnąć na podstawie przekazanej Sądowi dokumentacji. Nie jest bowiem wiadome przede wszystkim - kiedy dokładnie - zlokalizowano na terenie dzisiejszej działki nr [...] linię niskiego napięcia, ani jakie konkretnie prace budowlane były realizowane na działce stanowiącej aktualnie własność Skarżącego w 1996 r. W związku z powyższym kluczowego znaczenia w tej sprawie nabiera zagadnienie, kogo obciążał ciężar udowodnienia faktu realizacji spornego odcinka linii niskiego napięcia na terenie dzisiejszej dz. nr [...] na podstawie, tudzież bez pozwolenia na budowę, w sytuacji, gdy – w przeciwieństwie do obecnie obowiązującego przepisu art. 63 § 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, w myśl którego właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany przechowywać przez okres istnienia obiektu dokumenty, o których mowa w art. 60 (tj. dokumentację budowy i dokumentację powykonawczą, inne dokumenty i decyzje dotyczące obiektu, a także, w razie potrzeby, instrukcje obsługi i eksploatacji: obiektu, instalacji i urządzeń związanych z tym obiektem), oraz opracowania projektowe i dokumenty techniczne robót budowlanych wykonywanych w obiekcie w toku jego użytkowania – żaden przepis Prawa budowlanego z 1974 r., nie nakazywał ich dysponentowi (tj. właścicielowi, czy zarządcy) przechowywania dokumentacji budowy ani dokumentacji powykonawczej. W okolicznościach badanej sprawy, nie ma sporu, co do tego, że realizację linii elektroenergetycznej rozpoczęto w latach `60 XX w. Należy zauważyć zatem, że było to jeszcze przed wejściem w życie rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej I Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 r. w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego (Dz.U. z 1975 r., Nr 8, poz. 48 z późn. zm., zwanego dalej: rozporządzenie z 1975 r.), zgodnie § 34 ust. 2 którego właściciel lub zarządca obiektu budowlanego miał obowiązek przechowywania przez okres istnienia obiektu planu realizacyjnego i projektu ze wszystkimi rysunkami zamiennymi lub naniesionymi zmianami, wprowadzonymi w toku wykonywania robót budowlanych. Rozporządzenie to weszło w życie 01 kwietnia 1975 r. i utraciło moc dopiero 01 stycznia 1995 r. Należy przy tym zauważyć, że przepisy ustawy Prawo budowlane z 1974 r. jak i przepisy wykonawcze nie nakazywały inwestorowi przechowywania kompletu dokumentów dotyczących inwestycji. Przywołany przepis rozporządzenia nakładał obowiązek przechowywania w odniesieniu do planu realizacyjnego i projektu ze wszystkimi rysunkami zamiennymi lub naniesionymi zmianami wprowadzonymi w toku wykonywania robót budowlanych. Analiza tego przepisu prowadzi zatem do wniosku, że wolą prawodawcy było, aby zachowały się te dokumenty, które oddają rzeczywisty stan zrealizowanego obiektu. Niemniej jednak, omawiane regulacje weszły w życie ponad 10 lat po rozpoczęciu realizacji linii elektroenergetycznej, a - nie ustalono kiedy - dokładnie nastąpiła realizacji odcinka tej linii poprzez teren działki Skarżącego. Zdaniem Sądu należy natomiast przyjąć, że jeżeli w świetle – obowiązujących w dacie realizacji inwestycji - regulacji prawnych inwestor (właściciel, inny dysponent obiektu) mógł całkowicie legalnie pozbyć się dokumentów budowy zaraz po zakończeniu budowy, to obecnie nie sposób czynić jemu zarzutu, iż takich dokumentów nie posiada; ani tym bardziej wyprowadzać z tego faktu negatywnych dla - jego następców prawnych - konsekwencji. Podkreślić należy, że analiza treści skargi i akt sprawy nie daje odpowiedzi na pytanie, z czego konkretnie Skarżący wywodzi swoje ustalenie, że sporny odcinek linii elektroenergetycznej został zrealizowany w 1996 r., ani że jego realizacja miała charakter samowolny, skoro - jak wynika z akt sprawy - do 2016 r. nie miał on nawet wiedzy o lokalizacji kabla, ujawnionego na mapie inwentaryzacyjnej z 1996 r. na terenie jego działki.

Nie budzi wątpliwości Sądu, że brak reakcji państwa na samowolę budowlaną oznaczałby lepsze traktowanie inwestora realizującego samowolę budowlaną, względem inwestora rzetelnie prowadzącego proces budowlany. Należy jednak mieć na uwadze, że w pierwszej kolejności trzeba jednoznaczne ustalić, czy do takiej samowoli w danych okolicznościach w ogóle doszło. Nie można bowiem podejmować działań oczywiście nieadekwatnych lub nieracjonalnych albo niewspółmiernie dotkliwych. Za niesprawiedliwe należałoby uznać przyjęcie założenia, że nie ma znaczenia w sprawie, czy inwestor (właściciel nieruchomości) - realizując obowiązki nałożone przez normy prawne - miał obowiązek przechowywać dokumentację inwestycyjną. Jeżeli obowiązek taki nie ciążył na inwestorze, to domniemywanie po latach - wyłącznie na podstawie braku dokumentacji inwestycyjnej - samowoli budowlanej i formułowanie nakazów prawnych wobec następców prawnych dawnych inwestorów, stałoby w jaskrawej sprzeczności z wywodzoną z art. 2 Konstytucji RP zasadą zaufania do państwa i stanowionego przez nie prawa. (por. wyrok TK z dnia 18 lipca 2013 r. sygn. SK 18/09). Państwo (organy administracji publicznej) nie mogą swoimi działaniami podważać ufności obywateli w sprawiedliwość i racjonalność swoich działań.

W opisanych okolicznościach uznać należało, że zgromadzone w sprawie dowody nie pozwalają na jednoznaczne stwierdzenie, czy realizacja spornego odcinka linii elektroenergetycznej niskiego napięcia, na terenie działki oznaczonej aktualnie nr [...] nastąpiła w warunkach samowoli budowlanej (bez wymaganego pozwolenia na budowę), czy też pozwolenie takie zostało udzielone. Nie jest też jasne kiedy dokładnie sporny odcinek linii elektroenergetycznej niskiego napięcia, na terenie działki oznaczonej aktualnie nr [...] został zrealizowany. Bezspornie miało to miejsce, jeszcze przed zmianą numeracji działki, którą na mapie w 1996 r. inwentaryzacyjnej opisano jako "[...]". Fakt ujawnienia kabla na mapie nie może być utożsamiany z jego realizacją, i to w sytuacji gdy E. wskazuje, że nie jest jej wiadome aby podczas przebudowy doszło do zmiany trasy przyłącza kablowego.

W tej sytuacji, w ocenie Sądu nie sposób organom zarzucić naruszenia prawa w stopniu mogącym choćby mieć wpływ na wynik sprawy. Postępowanie dowodowe przeprowadzono bowiem rzetelnie i prawidłowo udokumentowano.

W ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie analiza akt sprawy nie pozostawia wątpliwości, iż ustalenia organów są prawidłowe i znajdują oparcie w materiale dowodowym. Jakkolwiek, Sąd nie w pełni zgadza się z treścią argumentacji uzasadnień zaskarżonych decyzji, to stwierdza, że rozstrzygniecie organów jest prawidłowe i doprowadziło organy do prawidłowego wniosku o zasadności umorzenia postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie.

Zaakcentować też trzeba, że Skarżący nie zarzuca organom wadliwości poczynionych ustaleń faktycznych, ale polemizuje z dokonaną przez organ oceną zebranego materiału dowodowego.

Tymczasem, na podstawie art. 75 § 1 zd. 1 k.p.a. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Tak też stało się w niniejszej sprawie. Z kolei na podstawie art. 80 k.p.a. organ administracji publicznej ocenia na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Dokonana przez organ odwoławczy ocena materiału dowodowego może być, skutecznie podważona w przypadku, gdy brak jest logiki w wiązaniu wniosków z zebranymi dowodami, lub gdy rozumowanie organu wykracza poza reguły logiki albo, wbrew zasadom doświadczenia życiowego, nie uwzględnia związku przyczynowo-skutkowego. Ocena dowodów przez organ staje się dowolną wtedy, gdy w danej sprawie przekroczone zostaną granice swobodnej oceny dowodów. Taka sytuacja nie ma jednak miejsca w badanej sprawie. Nie ulega wątpliwości, że zarówno materiał dowodowy, jak i jego ocena winny, zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. znaleźć swoje odzwierciedlenie w treści uzasadnienia decyzji administracyjnej. Uzasadnienie faktyczne decyzji powinno zawierać, w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, którym dał wiarę, oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności. Uzasadnienie prawne musi zaś zawierać wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa. Uzasadnienie faktyczne winno być spójne i logiczne, tak by z jego treści w sposób niebudzący wątpliwości wynikał ustalony przez organ administracji publicznej stan faktyczny, stanowiący podstawę rozstrzygnięcia. W okolicznościach badanej sprawy ocena materiału dowodowego dokonana przez organ jest przekonująca, a stanowisko Skarżącego, wobec gołosłownych zarzutów skargi, w ocenie Sądu, nie podważa jej prawidłowości.

Mając zatem na uwadze, że zarzuty skargi nie mają uzasadnionych podstaw oraz, że Sąd nie dostrzegł z urzędu takich naruszeń przepisów prawa procesowego lub materialnego - które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy - skargę należało oddalić.

Wobec powyższego na podstawie art. 151 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, orzekł jak w sentencji.