Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 856/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2013-12-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję II i I instancji
Powołane przepisy: article: art. 15b ust. 1, 5 i 6
journal: Dz.U. 2006 nr 139 poz 992
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - tekst jednolity.
article: art. 3
journal: Dz.U. 2010 nr 50 poz 301
law: Ustawa z dnia 5 marca 2010 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze  środków publicznych
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a,  art. 135
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jacek Hyla (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Alina Dominiak, Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Kinga Czernis, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi Rzecznika Praw Obywatelskich na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia 3 kwietnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie jednorazowej zapomogi z tytułu urodzenia dziecka uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy [...] z dnia 27 lipca 2012 r. nr [...].


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 27 lipca 2012 r. nr [...] Wójt Gminy, na podstawie art. 2, art. 4, art. 15b, art. 20 i art. 30 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych odmówił przyznania M. K. jednorazowej zapomogi z tytułu urodzenia dziecka.

W uzasadnieniu organ wskazał, że zgodnie z art. 15 b ust. 5-6 ustawy o świadczeniach rodzinnych, zapomoga z tytułu urodzenia dziecka przysługuje, jeżeli kobieta pozostawała pod opieką medyczną nie później niż od 10 tygodnia ciąży do porodu. Przedstawione zaświadczenie lekarskie stwierdza, że wnioskodawczyni pozostawała pod opieką lekarska po 10 tygodniu ciąży, tym samym nie zostały spełnione przesłanki przyznania świadczenia.

Odwołanie od powyższej decyzji wniosła M. K. podnosząc, że nie mogła pozostawać pod opieką lekarza do 10 tygodnia ciąży, bowiem miała objawy miesiączki i dopiero, gdy w sierpniu 2012 r. nie miesiączkowała, udała się do lekarza, a był to już 14 tydzień ciąży. Z powodów ściśle biologicznych nie była w stanie zorientować się przed 10 tygodniem, że może być w ciąży.

Decyzją z dnia 3 kwietnia 2013 r., sygn. akt [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w G. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu wskazano, że M. K. urodziła córkę w dniu 28 marca 2012 r., a wniosek o przyznanie jednorazowej zapomogi z tytułu urodzenia się dziecka złożyła w dniu 29 czerwca 2012 r. Z zaświadczenia lekarskiego, wystawionego w dniu 31 maja 2012r. wynika, że pozostawała pod opieką medyczną w okresie ciąży od 14 tygodnia ciąży, zaś pierwsza wizyta odbyła się w dniu 22 września 2011 r.

Organ wskazał, że zgodnie z art. 15 b ust. 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych zapomoga przysługuje, jeżeli kobieta pozostawała pod opieką medyczną nie później niż od 10 tygodnia ciąży do porodu; ustawa nie przewiduje wyjątków od tej zasady. Organ stwierdził, że nie kwestionuje twierdzeń skarżącej, że nie była w stanie zorientować się, że jest w ciąży od 10 tygodnia ciąży, z przyczyn ściśle biologicznych. Jednakże jeżeli kobieta pozostawała pod opieką medyczną po 10 tygodniu ciąży, niezależnie od przyczyn, które stały na przeszkodzie zachowania tego terminu, zapomoga nie przysługuje.

Organ odwoławczy wskazał, że w jego ocenie art. 15b ust.5 ustawy o świadczeniach rodzinnych jest niezgodny z art. 31 ust. 3 i art. 71 w zw. z art. 2 Konstytucji RP, bowiem ustawodawca uzależnił nabycie prawa do świadczenia pieniężnego od warunku, którego obywatel nie może spełnić z przyczyn od siebie niezależnych. SKO wskazało, że nie posiada uprawnień do wystąpienia do Trybunału Konstytucyjnego z wnioskiem o stwierdzenie niezgodności przepisu ustawowego z Konstytucją RP. Jako organ administracji publicznej jest związany treścią przepisu art.15b ust. 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych. W tej sytuacji zmuszone było do utrzymania zaskarżonej decyzji w mocy.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. na powyższą decyzję organu odwoławczego złożył Rzecznik Praw Obywatelskich, domagając się jej uchylenia w całości.

Zaskarżonej decyzji zarzucił:

- naruszenie prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy, tj. przepisu art. 15 b ust.5 w zw. z art. 15 b ust.1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, prowadzące do błędnego uznania, że nie została spełniona obligatoryjna przesłanka przyznania M. K. jednorazowej zapomogi z tytułu urodzenia się dziecka w postaci pozostawania pod opieką medyczną nie później niż od 10 tygodnia ciąży do porodu, podczas gdy obowiązek wykazania pozostawania pod tą opieką jej nie obejmował,

- naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności prawnych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy.

W uzasadnieniu skargi wskazano, że art. 15b ust. 5 i 6 ustawy o świadczeniach rodzinnych został wprowadzony do ustawy na mocy art. 7 pkt 3 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o zmianie ustawy - Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 237, poz. 1654). W myśl art. 18 ustawy nowelizującej wskazany wyżej obowiązek potwierdzenia opieki medycznej od nie później niż 10 tygodnia ciąży wszedł w życie z dniem 1 listopada 2009 r. Jednakże na mocy art. 3 ustawy z dnia 5 marca 2010 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. 2010 r. Nr 50, poz. 301) - odroczono obowiązek stosowania art. 15 b ust. 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Zgodnie z tym przepisem jednorazowa zapomoga z tytułu urodzenia się dziecka, o której mowa w art. 15 b ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, do dnia 31 grudnia 2011 r. przysługiwała po przedstawieniu zaświadczenia lekarskiego lub zaświadczenia wystawionego przez położną, potwierdzającego co najmniej jedno badanie kobiety w okresie ciąży przez lekarza ginekologa lub położną.

Rzecznik powołał się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 czerwca 2010 r. ,sygn. akt VIII SA/Wa 208/2010, w którym wskazano, że przez obowiązek potwierdzenia opieki medycznej należy rozumieć obowiązek lekarzy do wydawania zaświadczeń, uprawnienie zainteresowanych do składania żądań o wydanie zaświadczenia oraz obowiązek organów do wymagania stosownych zaświadczeń. Zatem, stosownie do art. 3 ustawy z dnia 5 marca 2010 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, obowiązkiem lekarzy jest wydawanie zaświadczeń w stosunku do kobiet, które z dniem 1 stycznia 2012 r. znajdą się w 10 tygodniu ciąży, zaś obowiązkiem kobiety jest zabieganie o stosowną dokumentację medyczną, która z dniem porodu może stanowić podstawę do wykazania pozostawania pod opieką od 10 tygodnia ciąży. Obowiązek ten dotyczy kobiet znajdujących się od dnia 1 stycznia 2012 r. w dziesiątym tygodniu ciąży, bowiem do dnia 31 grudnia 2011 r. stosowanie art. 15 b ust. 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych było zawieszone. Tym samym w stosunku do kobiet, które urodziły żywe dzieci, ale nie mogły ubiegać się o założenie medycznej dokumentacji ciążowej od 10 tygodnia ciąży, gdyż w dniu 1 stycznia 2012 r. upłynął już względem nich ostatni dzień dziesiątego tygodnia ciąży, nie można wymagać przedstawienia zaświadczenia określonego w art. 15 b ust. 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Skarżący podkreślił, że dla prawidłowego zastosowania przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych dotyczących przedmiotowego świadczenia istotna jest data, w której miało miejsce zdarzenie, od którego przepisy te uzależniają otrzymanie danego świadczenia, nie zaś data złożenia wniosku o jego wypłatę.

Skarżący wskazał, że w dniu 1 stycznia 2012 r. upłynął już wobec uczestniczki ostatni dzień dziesiątego tygodnia ciąży. W tej sytuacji, będąc nie później niż w 10 tygodniu ciąży, nie mogła ubiegać się o założenie medycznej dokumentacji ciążowej od 10 tygodnia ciąży albowiem zastosowanie przepisu art. 15b ust. 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych było wówczas zawieszone. Zatem obowiązek przedstawienia zaświadczenia jej nie dotyczył. Zastosowanie art. 15 b ust. 5 cytowanej ustawy zostało zawieszone do dnia 31 grudnia 2011 r., a więc możliwość jego zastosowania powstała dopiero z dniem 1 stycznia 2012 r., czyli w czasie, gdy w odniesieniu do uczestniczki upłynął już ostatni dzień dziesiątego tygodnia ciąży. Odmienna interpretacja treści art. 15 b ust. 5 o świadczeniach rodzinnych oraz art. 3 ustawy z dnia 5 marca 2010 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych prowadziłaby do naruszenia zasady lex retro non agit.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o wystąpienie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym, co do zgodności art. 15 b ust. 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych z art. 31 ust. 3 i art. 71 w zw. z art. 2 Konstytucji RP i wydanie wyroku stosownie do orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. W przypadku nieuwzględnienia wniosku wniosło o oddalenie skargi.

Organ podkreślił, że celem przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych, w tym art. 15 b tej ustawy jest wsparcie finansowe rodziny i realizacja celów wskazanych w art. 71 Konstytucji RP, czyli udzielenie pomocy rodzinom znajdującym się w trudnej sytuacji materialnej oraz pomoc matce po urodzeniu dziecka. Regulacje zawarte obecnie w art. 15 b ust. 5 ustawy zostały wprowadzone do ustawy o świadczeniach rodzinnych w drodze nowelizacji tej ustawy, dokonanej ustawą z dnia 6 grudnia 2008 r. o zmianie ustawy - Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw, przy czym art. 18 tej ustawy stanowił, że obowiązek potwierdzenia opieki medycznej nad kobietą w ciąży, o którym mowa w art. 9 i 15b ustawy zmienianej w art. 7, stosuje się od dnia 1 listopada 2009r. Celem regulacji art. 15b ust.5 ustawy o świadczeniach rodzinnych jest zwiększenie dbałości kobiet o zdrowie własne i zdrowie dziecka w okresie ciąży. Uzależnia on jednak nabycie prawa do świadczeń z tytułu urodzenia dziecka od tego, by kobieta pozostawała pod opieką lekarską najpóźniej od 10 tygodnia ciąży w sposób bezwzględny. Jeżeli zatem kobieta pozostawała pod opieką lekarską po 10 tygodniu ciąży, z przyczyn od siebie niezależnych, jakich nie mogła pokonać przy zachowaniu największej staranności, świadczenia z tytułu urodzenia dziecka nie będą jej przysługiwały. Ustawodawca nie wziął pod uwagę tej okoliczności, że kobiety z przyczyn ściśle biologicznych, nie będą w stanie zorientować się przed 10 tygodniem ciąży, że w istocie są ciężarne, a tym samym nie będą one w stanie zgłosić się na pierwsze badanie lekarskie najpóźniej do 10 tygodnia ciąży.

W sytuacji, gdy ustawodawca uzależnia nabycie prawa do świadczenia pieniężnego, stanowiącego pomoc rodzinie znajdującej się w trudnej sytuacji materialnej, od spełnienia warunku, którego obywatel nie może spełnić z przyczyn od siebie niezależnych, mamy do czynienia z naruszeniem zasady proporcjonalności, wyrażonej w art. 31 ust. 3 Konstytucji RP. Wprowadzona regulacja stanowi naruszenie również art. 71 Konstytucji RP, bowiem niweczy cel główny ustawy, jakim jest realizacja konstytucyjnego prawa rodzin i matek, znajdujących się w trudnej sytuacji materialnej, do szczególnej pomocy ze strony władz publicznych. Regulacja ustawowa, w której ustawodawca w sposób nie uznający wyjątków uzależnia nabycie prawa do świadczeń finansowych od warunków, których obywatel nie jest w stanie spełnić z przyczyn niezależnych od niego, nie pozostaje w zgodności z zasadą demokratycznego państwa prawa, wyrażoną w art. 2 Konstytucji RP.

Organ odwoławczy uznał za błędną wykładnię art. 3 ustawy z dnia 5 marca 2010r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Z wykładni językowej tego przepisu wynika, że dotyczy on jedynie momentu przyznania świadczenia (złożenia wniosku o świadczenie), a nie momentu upływu 10 tygodnia ciąży. Obowiązek potwierdzenia opieki medycznej nad kobietą w ciąży od najpóźniej 10 tygodnia ciąży stosuje się od dnia 1 listopada 2009 r. ( art. 18 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o zmianie ustawy - Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw). Zawieszenie do dnia 31 grudnia 2011 r. dotyczyło obowiązku legitymowania się zaświadczeniem o treści wymienionej w art. 15 b ust. 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych w chwili złożenia wniosku o świadczenie, bowiem do tego dnia świadczenie przyznawano po przedłożeniu zaświadczenia potwierdzającego tylko co najmniej jedno badanie kobiety w okresie ciąży przez lekarza lub położną. Zdaniem organu niezasadne jest twierdzenie, że strona nie mogła ubiegać się o założenie medycznej dokumentacji ciążowej od 10 tygodnia ciąży, albowiem zastosowanie przepisu art. 15 b ust. 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych było wówczas zawieszone. Dokumentacja medyczna nie jest prowadzona w oparciu o przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych ani w celu uzyskania prawa do tych świadczeń. Wzór nowego zaświadczenia lekarskiego wszedł w życie w dniu 1 stycznia 2012 r. i od tego dnia osoba ubiegająca się o przyznanie świadczenia obowiązana jest dołączyć zaświadczenie sporządzone wedle tego wzoru.

Zaświadczenie obejmuje także datę udzielenia świadczeń zdrowotnych w trzecim trymestrze ciąży. Strona trzeci trymestr ciąży rozpoczęła już po dniu 1 stycznia 2012 r. i mogła ubiegać się o wypełnienie druku zaświadczenia wedle wzoru wynikającego z rozporządzenia z dnia 14 września 2010 r. w sprawie formy opieki medycznej nad kobietą w ciąży, uprawniającej do dodatku z tytułu urodzenia dziecka oraz wzoru zaświadczenia potwierdzającego pozostawanie pod tą opieką (Dz. U. Nr 183, poz. 1234). Strona była objęta obowiązkiem przedłożenia stosownego zaświadczenia w chwili złożenia wniosku, tj. w dniu 29 czerwca 2012 r. O odmowie przyznania jej świadczenia z tytułu urodzenia się dziecka zdecydował niekonstytucyjny zapis w art. 15 b ust. 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych, wprowadzający niską granicę czasową dla uzyskania przez kobietę pierwszego świadczenia zdrowotnego w okresie ciąży.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej jako p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skarga zasługiwała na uwzględnienie.

Podstawę prawną wydania decyzji odmawiającej M. K. przyznania jednorazowej zapomogi z tytułu urodzenia się dziecka stanowił art. 15 b ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych ( tj. Dz.U. z 2006 r., nr 139, poz. 992 ze zm.), zwanej dalej "ustawą", który stanowi, że z tytułu urodzenia się żywego dziecka przyznaje się jednorazową zapomogę w wysokości 1.000 zł na jedno dziecko. Świadczenie to przysługuje matce lub ojcu dziecka, opiekunowi prawnemu albo opiekunowi faktycznemu dziecka - niezależnie od wysokości dochodów ( art. 15 b ust. 2 ustawy). Zgodnie natomiast z art. 15 b ust. 5 ustawy, jednorazowa zapomoga przysługuje, jeżeli kobieta pozostawała pod opieką medyczną nie później niż od 10 tygodnia ciąży do porodu. Pozostawanie pod opieką medyczną potwierdza się zaświadczeniem lekarskim lub zaświadczeniem wystawionym przez położną. Przepisy wydane na podstawie art. 9 ust. 8 stosuje się odpowiednio ( art. 15 b ust. 6 ustawy).

Celem wprowadzenia przez ustawodawcę unormowania polegającego na uzyskaniu przez rodziców czy też opiekunów dziecka dodatkowego wsparcia finansowego związanego z urodzeniem się dziecka była chęć zmotywowania kobiet do jak najwcześniejszego zgłaszania się do lekarza lub położnej oraz do systematycznego zgłaszania się na badania kontrolne. Realizacja tego celu następuje wówczas, gdy kobieta ciężarna udaje się do lekarza lub położnej celem przeprowadzenia pierwszego badania kontrolnego. Z chwilą zgłoszenia się w zakładzie opieki zdrowotnej kobiet ciężarna powinna znaleźć się pod opieką medyczną. Z art. 68 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej wynika, że władze publiczne są obowiązane do zapewnienia szczególnej opieki zdrowotnej kobietom ciężarnym.

Niesporne w sprawie było, że uczestniczce postępowania wystawiono zaświadczenie lekarskie o pozostawaniu pod opieką medyczną w dniu 31 maja 2012 r. i wynikało z niego, że uczestniczka pozostawała pod opieką medyczną od 14 tygodnia ciąży do porodu, czyli od 22 września 2011 r.

W ocenie Sądu trafne jest stanowisko skarżącego Rzecznika Praw Obywatelskich, zgodnie z którym wymóg legitymowania się zaświadczeniem o pozostawaniu kobiety ciężarnej pod opieką medyczną nie później niż od 10 tygodnia ciąży dotyczy tylko tych kobiet, w stosunku do których 10 tydzień ciąży upłynął po dniu 1 stycznia 2012 r., tj. po dniu wejścia w życie na mocy art. 3 ustawy z dnia 5 marca 2010 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. Nr 50, poz. 301) przepisów art. 15 b ust. 1 i 5 ustawy, gdyż odmienna interpretacja prowadziłaby do sytuacji naruszenia zasady lex retro non agit. Pogląd ten został powszechnie zaaprobowany przez sądy (por. wyrok WSA w Olsztynie z dnia 26 czerwca 2012 r. sygn. akt II SA/Ol 397/12 , wyrok WSA w Warszawie z dnia 23 października 2012 r., sygn. akt VIII SA/Wa 432/12; wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 24 października 2012 r., sygn. akt II SA/Go 771/12; wyrok WSA w Poznaniu z dnia 6 września 2012 r., sygn. akt II SA/Po 563/12; wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 19 grudnia 2012 r., sygn. akt II SA/Bd 1070/12; wyrok WSA w Olsztynie z dnia 31 stycznia 2013 r., sygn. akt II SA/Ol 18/13; wyrok WSA w Szczecinie z dnia 6 lutego 2013 r., sygn. akt II SA/Sz 1166/12; wyrok WSA w Krakowie z dnia 17 kwietnia 2013 r., sygn. akt III SA/Kr 1057/12, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych).

Przeważająca część przywołanych wyżej orzeczeń dotyczyła co prawda świadczeń określonych w art. 9 ustawy ( dodatku z tytułu urodzenia się dziecka), jednak z uwagi na podobny sposób unormowania warunku przyznania obu tych świadczeń, argumentacja w nich przedstawiona odnosi się także do świadczenia, o jakim mowa w art. 15b ustawy.

Z akt sprawy wynika, że uczestniczka postępowania córkę M. K. urodziła w dniu 28 marca 2012 r. Zatem 10 tydzień ciąży uczestniczki postępowania przypadał na sierpień 2011r.

W tym okresie M. K., z uwagi na powołane wyżej regulacje, nie obciążał obowiązek uzyskania zaświadczenia o pozostawaniu pod opieką lekarską, od którego zależne byłoby otrzymanie jednorazowej zapomogi z tytułu urodzenia się żywego dziecka. Zastosowanie przepisu art. 15b ust. 5 ustawy zostało bowiem zawieszone do dnia 31 grudnia 2011 r. Możliwość jego zastosowania powstała zatem dopiero z dniem 1 stycznia 2012 r., czyli w czasie, gdy w odniesieniu do M. K. upłynął już ostatni dzień dziesiątego tygodnia ciąży.

Zdaniem Sądu odmienna interpretacja treści art. 15b ustawy oraz art. 3 powołanej ustawy z dnia 5 marca 2010 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych prowadziłaby do sytuacji naruszenia zasady lex retro non agit.

Skoro stosowanie przepisu art. 15b ust. 5 ustawy było zawieszone w czasie gdy M. K. była w 10 tygodniu ciąży, a w czasie tym dla uzyskania jednorazowej zapomogi z tytułu urodzenia dziecka wystarczyło jedynie przedłożenie zaświadczenia lekarskiego lub wystawionego przez położną potwierdzającego co najmniej jedno badanie kobiety w okresie ciąży, to wymaganie od strony przedłożenia stosownego zaświadczenia dotyczącego okresu, gdy zaświadczenie takie nie było wymagane do otrzymania stosownego uprawnienia, stanowi naruszenie zasady nie działania prawa wstecz.

Reasumując, należy stwierdzić, iż obowiązek wykazania stosownym zaświadczeniem pozostawania pod opieką medyczną nie później niż od 10 tygodnia ciąży do porodu nie dotyczył uczestniczki postępowania M. K., a tym samym brak było podstaw do odmowy przyznania jej jednorazowej zapomogi z tytułu urodzenia się dziecka z uwagi na niespełnienie przesłanki określonej w art. 15b ust. 5 ustawy, w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2012 r.

Stwierdzić należy, że z uwagi na przyjęte powyżej stanowisko nie było podstaw do wystąpienia przez Sąd do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym.

Mając na uwadze powyższe Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a w zw. z art. 135 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.

Rozpoznając ponownie sprawę, organy wezmą pod uwagę powyższe wskazania Sądu i dokonają właściwej interpretacji przepisów prawa materialnego mających zastosowanie w niniejszej sprawie oraz ponownie przeanalizują i dokładnie zbadają stan faktyczny sprawy, wydając stosowną decyzję.