Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1188/14
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2016-01-29 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok oraz decyzję organu administracji
Powołane przepisy: article: art. 138 par. 1 i 2
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jolanta Rajewska Sędziowie: Sędzia NSA Wiesław Morys Sędzia del. WSA Sławomir Antoniuk (spr.) Protokolant: starszy inspektor sądowy Kamil Wertyński po rozpoznaniu w dniu 29 stycznia 2016 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A.W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 23 stycznia 2014 r. sygn. akt III SA/Lu 780/13 w sprawie ze skargi A. W. na decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w L. z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia rozkazu personalnego o zwolnienie ze służby w Policji 1. uchyla zaskarżony wyrok i zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w L. na rzecz A. W. kwotę 180 (sto osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 23 stycznia 2014 r. sygn. akt II SA/Lu 780/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę A. W. na decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia rozkazu personalnego o zwolnieniu skarżącego ze służby w Policji.

W uzasadnieniu powyższego orzeczenia Sąd pierwszej instancji wskazał, że postanowieniem z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] Komendant Powiatowy Policji w [...] wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji A. W., pomocnika dyżurnego Zespołu Dyżurnych Wydziału [...] Komendy Powiatowej Policji w [...], na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 7 w zw. z art. 45 ust. 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 ze zm. – dalej jako ustawa o Policji).

Rozkazem personalnym z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] Komendant Powiatowy Policji w [...] zwolnił A. W. ze służby w Policji z dniem 18 czerwca 2013 r. i nadał decyzji rygor natychmiastowej wykonalności.

W motywach rozstrzygnięcia organ pierwszej instancji wskazał, że A. W. od dnia 6 czerwca 2012 r. do dnia 17 kwietnia 2013 r. nieprzerwanie przebywał na zwolnieniach lekarskich i z powodu choroby był niezdolny do służby. W dniu 18 kwietnia 2013 r. skarżący skierowany został na badania kontrolne, jednak nie zgłosił się na badania do poradni Profilaktycznej w [...], nie poinformował bezpośredniego przełożonego o trudnościach w tym przedmiocie, nie pełnił służby i nie zgłosił gotowości do służby. Następnie w dniu 19 kwietnia 2013 r. został przyjęty do Szpitala Specjalistycznego MSW w [...] na Oddział Leczenia Zaburzeń Nerwowych na okres od 19 kwietnia 2013 r. do 12 czerwca 2013 r. Mając powyższe ustalenia na względzie Komendant Powiatowej Policji w [...] stwierdził, iż w analizowanym przypadku została spełniona przesłanka zwolnienia policjanta ze służby określona w art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji, z którego to przepisu wynika, że można zwolnić policjanta ze służby w przypadku upływu 12 miesięcy od dnia zaprzestania prowadzenia służby z powodu choroby.

Komendant Powiatowej Policji w [...] podniósł, że udokumentowana nieobecność A. W. spowodowana chorobą trwała od 6 czerwca 2012 r. i brak zwolnienia lekarskiego w dniu 18 kwietnia 2013 r. nie spowodował przerwania biegu okresu 12 miesięcy. Natomiast nieobecność w służbie wymienionego funkcjonariusza dezorganizowała pracę Wydziału [...] KPP w [...] , budziła również niezadowolenie i brak motywacji do służby wśród pozostałych funkcjonariuszy.

Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności z uwagi na ważny interes społeczny wyrażający się zadaniami Policji, związanymi z obowiązkiem utrzymania bezpieczeństwa i porządku publicznego.

W odwołaniu od powyższej decyzji A. W. zarzucił organowi pierwszej instancji naruszenie przepisu art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., ponieważ organ ten nie zawiesił postępowania w sprawie zwolnienia ze służby w sytuacji, gdy strona złożyła wniosek o wyłączenie Komendanta Powiatowego Policji w [...] od prowadzenia postępowania. Podniósł, iż kwestionowana decyzja została wydana przed rozpoznaniem zażalenia na postanowienie Komendanta Powiatowego Policji w [...] o wszczęciu postępowania administracyjnego w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji. Podniósł także, iż w okolicznościach niniejszej sprawy nie wystąpiły przesłanki do zwolnienia ze służby na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji, ponieważ jego choroba nie trwała 12 miesięcy, gdyż w dniu 18 kwietnia 2013 r. zgłosił on gotowość do służby. Zatem twierdzenia organu pierwszej instancji nie znajdowały oparcia w zgromadzonym materiale dowodowym. Organ nie ustalił również faktycznych przyczyn nieobecności policjanta w służbie. Odwołujący się funkcjonariusz zarzucił także brak należytego uzasadnienia zastosowania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji.

Rozkazem personalnym z dnia [...] sierpnia 2013 r. Nr [...] [...] Wojewódzki Komendant Policji uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podniósł, że uchylona decyzja została wydana przed rozpatrzeniem sprawy wpadkowej, czyli wniosku skarżącego o wyłączenie organu przez organ wyższego stopnia.

Nadto organ drugiej instancji uznał, że uzasadnienie faktyczne rozkazu personalnego z dnia [...] czerwca 2013 r. jest niepełne, gdyż organ pierwszej instancji nie wskazał wyraźnie argumentów uzasadniających potrzebę zwolnienia skarżącego ze służby w Policji z powodu choroby. Organ pierwszej instancji skupił się na interpretacji przepisu dotyczącego przerwania biegu terminu 12 miesięcy zaprzestania służby. Natomiast w dniu 18 kwietnia 2013 r. nastąpiło przerwanie ciągłości zwolnienia lekarskiego, ale nie nastąpiło przerwanie okresu nieświadczenia służby od czasu jej zaprzestania z powodu choroby, ponieważ faktyczne podjęcie służby przez policjanta nie miało miejsca, gdyż w tym dniu skarżącemu nie powierzono do wykonywania żadnych obowiązków służbowych.

Organ odwoławczy podniósł, że twierdzenia Komendanta Powiatowego Policji w [...], iż nieobecność skarżącego budziła niezadowolenie i brak motywacji do służby wśród pozostałych funkcjonariuszy nie znajdują potwierdzenia w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym. Komendant Powiatowy Policji w [...] nie podjął ponadto działań zmierzających do ustalenia czy policjant będzie w stanie kiedykolwiek wykonywać obowiązki służbowe oraz czy ustała choroba będąca powodem zaprzestania służby.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie A. W. wniósł o uchylenie w całości rozkazu personalnego z dnia [...] sierpnia 2013 r. Zarzucił naruszenie art. 138 § 2 k.p.a., poprzez wadliwe jego zastosowanie i uchylenie rozkazu personalnego z dnia [...] czerwca 2013 r. w całości w sytuacji, gdy organ powinien rozpoznać odwołanie merytorycznie i wydać decyzję na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 lub pkt 2 k.p.a. Podniósł, iż zaskarżona decyzja nie zwiera wytycznych określających, w jaki sposób ma postąpić organ pierwszej instancji przy ponownym rozpoznaniu sprawy. Skarżący zarzucił również brak uzasadnienia, dlaczego organ orzekł na podstawie art. 138 § 2 k.p.a.

W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Komendant Policji wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Sąd pierwszej instancji, nie podzielając zarzutów skargi wskazał, iż decyzja wydana w oparciu o art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji, jest rozstrzygnięciem podjętym w ramach uznania administracyjnego. Organ podejmując takie rozstrzygnięcie jest więc obowiązany uzasadnić, dlaczego mając wybór pomiędzy pozostawieniem policjanta nadal w służbie a zwolnieniem go ze służby, decyduje się na jego zwolnienie.

Analiza akt sprawy doprowadziła Sąd Wojewódzki do wniosku, że [...] Wojewódzki Komendant Policji prawidłowo stwierdził, iż Komendant Powiatowy Policji w [...] nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego zgodnie z zasadami wynikającymi z przepisów art. 7 i art. 77 K.p.a. i nie uzasadnił decyzji godnie z wymogami przepisu art. 107 § 3 K.p.a. Obowiązkiem każdego organu administracji jest wyczerpujące wskazanie okoliczności faktycznych i prawnych, którymi kierował się przy podejmowaniu rozstrzygnięcia oraz uzasadnienie go zgodnie z wymogami określonymi w art. 107 § 3 k.p.a. W niniejszej zaś sprawie organ pierwszej instancji skupił się na ocenie przesłanki upływu 12 miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby. Nie rozważył natomiast i nie przedstawił okoliczności przemawiających za zwolnieniem skarżącego ze służby, nie poczynił żadnych ustaleń dotyczących szans na powrót skarżącego do zdrowia. Nie podjął kroków mających na celu ustalenie, jaki jest stan zdrowia skarżącego i jego zdolność do dalszej służby w Policji. Komendant Powiatowy Policji podał jako okoliczności uzasadniające zwolnienie skarżącego ze służby dezorganizację pracy jednego z pionów Policji, niezadowolenie i brak motywacji do służby pozostałych funkcjonariuszy z powodu nieobecności skarżącego. Powyższe argumenty organu pierwszej instancji, jak słusznie zauważył organ odwoławczy, nie znajdują jednak odzwierciedlenia w zgromadzonym materiale dowodnym. Komendant Powiatowy Policji w [...] nie przedstawił żadnych dowodów na okoliczność, że nieobecność skarżącego z powodu choroby negatywnie wpływa na funkcjonowanie jednostki.

W tych okolicznościach, w ocenie Sądu I instancji, uzasadnione było zastosowanie przez [...] Wojewódzkiego Komendanta Policji przepisu art. 138 § 2 k.p.a.

Odnosząc się do zarzutu skarżącego, że [...] Wojewódzki Komendant Policji nie zawarł w zaskarżonej decyzji wytycznych dla organu pierwszej instancji, Sąd wojewódzki stwierdził, że nie zasługiwał on na uwzględnienie. Organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji zawarł bowiem wyraźne wytyczne dla organu pierwszej instancji, aby ustalił czy ustała choroba będąca powodem zaprzestania służby przez skarżącego oraz czy skarżący będzie w stanie kiedykolwiek wykonywać obowiązki służbowe. Zwrócił uwagę, że skarżący został zwolniony ze służby bez skierowania na badania przez właściwą komisję lekarską i oceny jego zdolności do służby. Organ odwoławczy wskazał zatem, zgodnie z art. 138 § 2 k.p.a., jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.

Jako podstawę prawną wyroku Sąd pierwszej instancji wskazał art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. – dalej jako p.p.s.a.).

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 23 stycznia 2014 r. sygn. akt III SA/Lu 780/13 stał się przedmiotem skargi kasacyjnej wniesionej przez A. W. do Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Pełnomocnik skarżącego kasacyjnie zakwestionował wyrok w całości (błędnie przy tym zaskarżone orzeczenie nazwał postanowieniem) i zarzucił naruszenie norm prawa procesowego mogące mieć istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia (podstawy z art. 174 pkt. 2 p.p.s.a.), poprzez niewłaściwe zastosowanie art. art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 138 § 2 K.p.a. w zw. z art. 41 ust. 2 pkt. 7 i art. 43 ust. 1 ustawy o Policji, a tym samym oddalenie skargi na decyzję kasacyjną w sytuacji, gdy zachodziły wszelkie podstawy ku temu, aby w postępowaniu odwoławczym wydana została decyzja merytoryczna, to jest utrzymująca w mocy lub zmieniająca skarżoną odwołaniem decyzję organu I instancji.

Z podanych względów skarżący kasacyjnie wniósł o: 1) uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie, 2) zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym wg. norm przepisanych, 3) rozważanie możliwości podjęcia uchwały przez Naczelny Sąd Administracyjny w składzie poszerzonym, 4) prowadzenie rozprawy także pod nieobecność skarżącego lub jego pełnomocnika.

Skarżący kasacyjnie nie zgodził się z rozstrzygnięciem i tezami zawartymi w uzasadnieniu wyroku Sądu pierwszej instancji. Zasygnalizował, iż w toku rozpoznawania niniejszej sprawy ujawniły się zagadnienia prawne budzące szczególne wątpliwości w orzecznictwie, a mianowicie będące już przedmiotem odmiennych rozstrzygnięć. Wobec tego rzeczą Naczelnego Sądu Administracyjnego w niniejszej sprawie powinno być zbadanie, czy w świetle art. 41 ust. 2 pkt 7 i art. 43 ust. 1 ustawy o Policji, istnieją podstawy do dokonywania ustaleń dotyczących możliwości poprawy stanu zdrowia policjanta, jeśli przepisy te wymagają upływu okresu 12 miesięcy nieobecności w służbie wywołanej chorobą, a tym samym do podjęcia decyzji o uchyleniu i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia na podstawie art. 138 § 2 K.p.a., zamiast decyzji merytorycznej.

Autor skargi kasacyjniej nie zgodził się ze stanowiskiem Sądu I instancji przedstawionym w uzasadnieniu wyroku, iż dla zastosowania wymienionych w treści zarzutu przepisów koniecznym jest dla istoty sprawy ustalenie, czy stan zdrowia policjanta rokuje szansę na poprawę, czy też nie. Przywołane bowiem w zarzucie przepisy ustawy o Policji nie wymagają podjęcia takiego ustalenia. Ustalenia takiego mógłby dokonać zarówno organ pierwszej, jaki i drugiej instancji. Postępowanie odwoławcze nie jest bowiem postępowaniem rewizyjnym polegającym na ocenie jedynie rozstrzygnięcia organu I instancji, lecz zmierza do ponownego rozpoznania sprawy jak gdyby od początku przez organ odwoławczy. Tym samym decyzja organu odwoławczego winna być decyzją merytoryczną.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Komendant Wojewódzki Policji w [...] wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania wg. norm przepisanych. W uzasadnieniu pisma procesowego organ podzielił stanowisko Sądu pierwszej instancji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwym zastosowaniu (pkt 1); naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2).

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, co oznacza, że zakres jego kontroli ograniczony jest wyłącznie do oceny zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej. Z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania (art. 183 § 1 p.p.s.a.), której przesłanki określa przepis art. 183 § 2 p.p.s.a. W rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania.

Skarga kasacyjna jest zasadna.

W pierwszej kolejności należy stwierdzić, iż wniosek skarżącego kasacyjnie o rozważenie możliwości podjęcia przez Naczelny Sąd Administracyjny uchwały w składzie poszerzonym nie został uzasadniony. Trudno zatem dociec, jakie w istocie zagadnienie prawne budzi poważne wątpliwości interpretacyjne autora skargi kasacyjnej. W świetle art. 187 § 1 p.p.s.a., jeżeli przy rozpoznawaniu skargi kasacyjnej wyłoni się zagadnienie prawne budzące poważne wątpliwości, Naczelny Sąd Administracyjny może odroczyć rozpoznanie sprawy i przedstawić to zagadnienie do rozstrzygnięcia składowi siedmiu sędziów tego Sądu. W art. 187 § 1 p.p.s.a. chodzi więc o zagadnienie prawne o szczególnej doniosłości. Uwzględniając bowiem sens wyrazu "poważne", należy przyjąć, że w przepisie tym mowa jest tylko o takich zagadnieniach prawnych, których wyjaśnienie ma zasadnicze znaczenie przy rozstrzyganiu konkretnej sprawy (R. Hauser, A. Kabat, Uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego w nowych regulacjach..., s. 33). W niniejszej zaś sprawie wątpliwości interpretacyjne przepisów powołanych w skardze kasacyjnej nie występują.

Przechodząc do oceny zasadności zarzutu niewłaściwego zastosowania przez Sąd pierwszej instancji art. art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 138 § 2 K.p.a. w zw. z art. 41 ust. 2 pkt. 7 i art. 43 ust. 1 ustawy o Policji, należy stwierdzić, iż zarzut ten ma usprawiedliwione podstawy.

Oceniając prawidłowość zastosowania art. 138 § 2 k.p.a. wskazać trzeba, że zgodnie z brzmieniem tego przepisu organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie; przy czym przekazując sprawę organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.

Określona w powołanym przepisie konstrukcja prawna decyzji kasacyjnej opiera się zatem na dwóch kumulatywnych przesłankach, którymi są: 1) stwierdzenie przez organ odwoławczy, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów postępowania, 2) uznanie przez organ odwoławczy, że konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Uchylenie decyzji organu I instancji i przekazanie mu sprawy do ponownego rozpoznania jest wyjątkiem od zasady, wedle której organ odwoławczy ma obowiązek rozpoznania sprawy co do meritum. Powody więc, dla których organ odwoławczy tego rodzaju postanowienie podejmuje, muszą ściśle odpowiadać przesłankom z art. 138 § 2 k.p.a. Związek przyczynowy między koniecznym do wyjaśnienia zakresem sprawy a jej rozstrzygnięciem musi być związkiem rzeczywistym, bowiem należy wykazać, że rzeczywiście na skutek naruszenia przepisów postępowania nie wyjaśniono sprawy w koniecznym zakresie i brak ten w istocie wpływa na jej rozstrzygnięcie. Ów związek wymaga przy tym wskazania, że wpływa istotnie na rozstrzygnięcie sprawy, tzn. że naruszenia przepisów postępowania wyjaśniającego są do tego stopnia poważne, iż niewyjaśnienie sprawy w koniecznym zakresie ma wpływ na treść zaskarżonej decyzji. Nie wystarczy zatem ogólne wymienienie dostrzeżonych czy domniemanych uchybień. Konieczne jest, aby wynikiem stwierdzonych i realnie istniejących wad postępowania przed organem I instancji, konieczne było ponowne przeprowadzenie postępowania.

Decyzja kasacyjna nie rozstrzyga merytorycznie o uprawnieniu lub obowiązku strony, a jedynie nakazuje ponowne przeprowadzenie postępowania administracyjnego przez organ I instancji. W rozpatrywanej sprawie organ odwoławczy – [...] Komendant Wojewódzki Policji przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia w pierwszej instancji uznając, że sprawa ta nie została należycie wyjaśniona. Ten zasadniczy motyw rozstrzygnięcia, zaakceptowany przez Sąd pierwszej instancji, nie jest uzasadniony, gdyż Komendant Powiatowy Policji w [...] poczynił istotne dla końcowego rozparzenia sprawy ustalenia, a niedostatki w materiale dowodowym sprawy mogły zostać z powodzeniem uzupełnione w toku postępowania prowadzonego przez organ odwoławczy.

Wskazania wymaga, iż już na etapie postępowania odwoławczego [...] Komendant Wojewódzki Policji postanowieniem z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] o odmowie wyłączenia organu – Komendanta Powiatowego Policji w [...] od prowadzania postępowania administracyjnego w sprawie, orzekł o zasadności wniosku strony w tym zakresie, usuwając tym samym dostrzeżoną przeszkodę procesową, będącą udziałem postępowania przed organem pierwszej instancji.

W niniejszej sprawie podstawę materialnoprawną decyzji o zwolnieniu funkcjonariusza Policji stanowił art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji, który przewiduje, że policjanta można zwolnić ze służby w przypadku upływu 12 miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby. Hipotezą normy objęto takie przypadki, gdy doszło do zaprzestania przez policjanta służby z powodu choroby przez okres co najmniej 12 miesięcy. Konieczne jest zatem spełnienie równocześnie trzech przesłanek: zaprzestanie służby, choroba funkcjonariusza powodująca to zaprzestanie oraz upływ 12 miesięcy. Przepis wymaga koniunkcji tych trzech przesłanek, które muszą być interpretowane wąsko.

W aktach administracyjnych znajdują się zwolnienia lekarskie przedkładane przez A. W., potwierdzenie i zaświadczenie (z dnia 2 maja 2013 r.) stwierdzające przyjęcie wymienionego do szpitala w dniu 19 kwietnia 2013 r. i jego dalszy pobyt tej placówce. Materiał dowodowy zgromadzony w sprawie pozwala zatem przyjąć za prawidłowe ustalenia organu pierwszej instancji odnoszące się do absencji chorobowej A. W. w okresie od 6 czerwca 2012 r. do 12 czerwca 2013 r. Oznacza to, że ustalony stan faktyczny sprawy pozwalał na dokonanie przez Komendanta Wojewódzkiego Policji oceny zaistnienia bądź nie przesłanek z art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji.

Sporną kwestię stanowiło jedynie to, co akcentuje skarga kasacyjna, czy organ rozpatrujący odwołanie był władny wydać decyzję reformatoryjną w sytuacji, gdy stwierdził, że rozważania organu pierwszej instancji nie pozwoliły przyznać prymatu interesowi społecznemu (tożsamemu z interesem służby) przed słusznym interesem strony.

Decyzja w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji ma charakter fakultatywny i podejmowana jest w ramach uznania administracyjnego. Wprawdzie decyzja w tym przedmiocie pozostaje pod kontrolą sądowoadministracyjną, jednak zakres tej kontroli jest ograniczony, bowiem sąd bada wyłącznie zgodność z prawem podjętego rozstrzygnięcia, nie wnikając natomiast w jego celowość. Z tego względu kontrola sądowa takich decyzji zmierza do ustalenia, czy na podstawie obowiązujących przepisów prawa dopuszczalne było wydanie decyzji, czy organ przy jej wydaniu nie przekroczył granic uznania administracyjnego oraz czy uzasadnił rozstrzygnięcie dostatecznie zindywidualizowanymi przesłankami, w ten sposób, aby nie można mu było zarzucić dowolności. Badaniu podlega, czy przy podjęciu decyzji spełniona została, zawarta w art. 7 k.p.a., powinność uwzględnienia słusznego interesu społecznego i słusznego interesu strony oraz czy respektowana była konstytucyjna zasada równości wobec prawa. Ponadto, zaakceptowanie zakresu, w jakim organ Policji uczynił użytek z przyznanego mu uprawnienia, zależy od ustalenia, czy stan faktyczny sprawy został wszechstronnie wyjaśniony w świetle wszystkich przepisów prawa materialnego, mających zastosowanie w sprawie. Sam wybór rozstrzygnięcia, dokonywany przez organ na podstawie kryteriów słuszności i celowości, pozostaje już jednak poza granicami kontroli sądowej.

Biorąc za wyznacznik przedstawiony wzorzec kontroli decyzji uznaniowej trzeba stwierdzić, że Sąd Wojewódzki w swym uzasadnieniu bezpodstawnie przyjął, iż organ I Instancji nie rozważył i nie przedstawił okoliczności przemawiających za zwolnieniem skarżącego ze służby. W istocie, wskazany organ nie podjął kroków mających na celu ustalenie, jaki jest stan zdrowia skarżącego i jego zdolność do dalszej służby w Policji, lecz nie jest to przesłanka wynikająca z mającego w sprawie zastosowanie przepisu materialnoprawnego. Okoliczność ta może mieć jedynie wpływ na ocenę sytuacji strony w kontekście uwzględnienia jej słusznego interesu. Lektura uzasadnienia decyzji Komendanta Powiatowego Policji w [...] z dnia [...] czerwca 2013 r. wskazuje jednak, że organ ten przedstawił argumenty przemawiające za zwolnieniem skarżącego ze służby. Wskazał bowiem, iż A. W. w okresie ostatnich dwóch lat (od sierpnia 2011 r. do 12 czerwca 2013 r.) przebywał łącznie 481 dni na zwolnieniu lekarskim, zaś służbę w tym okresie pełnił jedynie przez 200 dni. Braki w obsadzie Komendy Powiatowej Policji [...] spowodowane długą absencją chorobową skarżącego utrudniały właściwy proces organizacji służby w pionie jednostki, w której wymieniony pełnił służę. Przyczyniały się do powstawania nadgodzin, a w konsekwencji miały wpływ na wywiązywanie się z ustawowych zadań tej komórki organizacyjnej. Powodowały również napięcia i nieporozumienia wśród funkcjonariuszy zmuszonych do zastępowania skarżącego. Brak dyspozycyjności A. W., wynikający z licznej nieobecności w służbie z powodu choroby, pozostawał w oczywistej sprzeczności z interesem służby.

Z urzędu jest organom Policji wiadome, że wszystkie zadania przypisane do poszczególnych jednostek organizacyjnych Policji muszą być na bieżąco realizowane. Oczywistym zatem jest, że zdania związane z zajmowanym przez skarżącego stanowiskiem musiały być powierzane innym funkcjonariuszom. Policjanci ci wykonywali je albo dodatkowo albo w wydłużonym czasie własnej służby, co mogło niekorzystnie wpływać na poziom i terminowości ich własnych czynności służbowych. Okoliczność ta w powiązaniu z trudnościami kadrowymi Policji i związana z nimi konieczność jak najbardziej efektywnego wykorzystania każdego posiadanego przez tę formację etatu, musi być oceniana jako sprzeczna z interesem służby.

Skoro rozpatrując odwołanie organ drugiej instancji dopatrzył się braku w materiale dowodowym potwierdzenia okoliczności przywołanych przez Komendanta Powiatowego Policji w [...], to powinien dostrzeżone wady postępowania, jako niedecydujące o sposobie jej rozpatrzenia (stwierdzone braki dowodowe nie odnoszą się bowiem do przesłanek materialnoprawnych lecz procesowych), konwalidować. Organ odwoławczy ma bowiem obowiązek podjęcia wszystkich zgodnych z prawem czynności mających na celu ustalenie stanu faktycznego. W swej ocenie organ odwoławczy nie jest ograniczony ani tymi ustaleniami, ani granicami odwołania. Jeżeli dojdzie do wniosku, że w materialne dowodowym zebranym w postępowaniu przed organem pierwszej instancji znajdują się luki może, na podstawie art. 136 K.p.a, przeprowadzić uzupełniające postępowanie dowodowe lub zlecić przeprowadzenie takiego postępowania organowi I instancji. W sprzeczności z art. 138 § 2 K.p.a. pozostaje wydanie decyzji kasacyjnej, zarówno w przypadku gdy decyzja pierwszoinstancyjna jest dotknięta błędami natury prawnej, jak i w przypadku gdy postępowanie wyjaśniające pierwszej instancji jest dotknięte niewielkimi brakami, które jak w tym przypadku, z powodzeniem można uzupełnić w postępowaniu odwoławczym.

W związku z powyższym za zasadne należało uznać zarzuty skargi kasacyjnej wskazujące na naruszenie przez Sąd I instancji art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 138 § 2 k.p.a.

Biorąc pod uwagę, że istota sprawy została dostatecznie wyjaśniona, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok i rozpoznał skargę. Ze wskazanych wyżej względów Sąd doszedł do przekonania, iż [...] Komendant Wojewódzki Policji błędnie zastosował art. 138 § 2 k.p.a., uchylając decyzję organu pierwszej instancji i przekazując temu organowi sprawę do ponownego rozpatrzenia, choć był on władny do wydania decyzji w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 lub 2 K.p.a. W związku z tym Naczelny Sąd Administracyjny - na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. - uchylił decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] sierpnia 2013 r. W tej sprawie uznać bowiem należy, iż wskazany organ jest władny dokonać niezbędnych ustaleń uzupełniających, ocenić ustalony stan faktyczny sprawy przez pryzmat przesłanek wskazanych w art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji i wydać decyzję kończącą postępowanie w sprawie. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 203 pkt 1 p.p.s.a. i art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a.