Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt I SA/Ke 391/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2011-09-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne: Podatek dochodowy od osób fizycznych
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 55 ust. 7,
journal: Dz.U. 1989 nr 29 poz 154
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego w Rzeczypospolitej Polskiej.
article: art. 180 par. 1, art. 191, art. 187 par. 1, art. 188, art.121- 122, art. 210 par. 1 pkt 6, par. 4, art. 124
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Surma, Sędziowie Sędzia SO (del.) Janusz Bociąga (spr.),, Sędzia WSA Ewa Rojek, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Anna Szyszka, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 29 września 2011r. sprawy ze skargi R.L. i M.L. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...]. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2006r. oddala skargę.


UZASADNIENIE

Dyrektor Izby Skarbowej w K. decyzją z dnia [...]. nr [...]utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w O. Ś. z dnia [...]. nr [...],[...]w sprawie określenia R. i M. L. zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006r. w wysokości 58.215zł.

Organ drugiej instancji ustalił, że w dniu 3 stycznia 2008r. małżonkowie R. i M. L. złożyli w Urzędzie Skarbowym w O. Ś. korektę zeznania podatkowego PIT-36, w której do opodatkowania zadeklarowali dochód podatnika z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej, umowy o pracę i umowy o dzieło w łącznej kwocie 263.121,89 zł. M. L. nie wykazała dochodu do opodatkowania. Od w/w dochodu podatnik odliczył składki na ubezpieczenie społeczne w łącznej kwocie 1.407,06 zł oraz kwotę 100.000zł z tytułu darowizn na kościelną działalność charytatywno-opiekuńczą. Po uwzględnieniu powyższych odliczeń dochód do opodatkowania stanowił kwotę 161.714,83 zł, a obliczony podatek dochodowy za 2006r. wyniósł 40.670,56 zł. Po odliczeniu składek na ubezpieczenie zdrowotne w kwocie 22.179,87 zł podatek dochodowy od osób fizycznych należny od małżonków R. i M.L.. za 2006r. wyniósł 18.491zł.

Zakwestionowano zasadność odliczenia od dochodu kwoty 100.000zł z tytułu darowizn na kościelną działalność charytatywno-opiekuńczą, przekazanych na rzecz Caritas Parafii Św. Jerzego w E.. Na potwierdzenie przekazania darowizn podatnik okazał akty darowizn wraz z dowodami wpłaty na rachunek bankowy obdarowanej jednostki z dnia 24 listopada 2006r., 7 grudnia 2006r. i 13 grudnia 2006r., w kwotach stanowiących odpowiednio: 20.000zł, 50.000zł i 30.000zł.

R. L. przedłożył sprawozdania z dnia 20 listopada 2008r. i z dnia 6 grudnia 2008r. otrzymane od Caritas w E. z wykorzystania przedmiotowych darowizn. Sprawozdanie z dnia 20 listopada 2008r. dotyczyło wykorzystania darowizny w kwocie 20.000zł, natomiast sprawozdanie z dnia 6 grudnia 2008r. - wykorzystania darowizn w łącznej kwocie 80.000zł.

Naczelnik Urzędu Skarbowego w E. przeprowadził w Caritas Parafii Św. Jerzego w E. kontrolę podatkową mającą na celu zweryfikowanie zgodności przedstawionych sprawozdań ze stanem faktycznym. W toku kontroli Proboszcz Parafii w E. - ksiądz L. W. potwierdził do protokołu z kontroli podatkowej przekazanie przez podatnika w/w darowizn. Okazał sprawozdania z dnia 20 listopada 2008r. oraz 6 grudnia 2008r. sporządzone na okoliczność darowizn przekazanych przez R. L. Przedstawił także sprostowanie z dnia 27 stycznia 2009r. do sprawozdania z dnia 6 grudnia 2008r., według którego kwota 32.000zł przeznaczona została na kolonie zimowe dla dzieci w miejscowości R.-Z., nie zaś na kolonie letnie w M., jak błędnie wskazano w treści sprawozdania.

Na potwierdzenie organizowanych przez Caritas Parafii Św. Jerzego wyjazdów na coroczne zimowiska do R. przedstawił pismo z dnia 29 sierpnia 2008r. D. B., właścicielki Firmy Usługi Turystyczne w R. Z.. Okazał także 30 sztuk zdjęć z organizowanych wyjazdów na zimowiska do R., pielgrzymek, festynów i spotkań z emerytami.

W dniu 26 października 2009r. do Urzędu Skarbowego w O. Ś. wpłynęły sporządzone przez Caritas Parafii w E. sprawozdania, którymi uszczegółowiono informacje na temat wykorzystania środków pochodzących z darowizn.

Dyrektor Izby Skarbowej w K., powołując treść art. 55 ust. 7 ustawy z dnia 17 maja 1989r. o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego w Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 29, poz. 154 z późn. zm.) stwierdził, że sprawozdanie o którym mowa w tym przepisie powinno mieć postać dokumentu zdatnego do uzasadnienia prawa do dokonania odliczeń. Dokument ten powinien posiadać takie cechy, które pozwalają na sprawdzenie jego treści w postępowaniu podatkowym. W związku z tym sprawozdanie powinno oprócz daty i podpisu osoby sporządzającej dokument, zawierać opis zdarzeń z taką, dokładnością, aby organy podatkowe mogły dokonać kontroli opisanych w nim faktów. Dokument ten powinien wskazywać cel spożytkowania konkretnej kwoty, czy też rzeczy, datę tej czynności, identyfikację osób, którym przekazano część darowizny, a także inne dane umożliwiające sprawdzenie, czy darowizna została wykorzystana na cel wskazany w ustawie.

Organ stwierdził, że nie został spełniony warunek przedstawienia przez kościelną osobę prawną sprawozdania z przeznaczenia otrzymanych od podatnika darowizn na cele charytatywno-opiekuńcze. Pisma nazwane sprawozdaniami, jak również sprawozdania-uszczegółowienia z dnia 20 listopada i dnia 6 grudnia 2008r. stanowią w istocie jedynie oświadczenia, w których potwierdza się, że przekazane przez podatnika darowizny w łącznej kwocie 100.000zł zostały przeznaczona na określony cel. Sprawozdania te natomiast nie wskazują danych osób, do których skierowana została pomoc sfinansowana z tych darowizn. Dokumenty nie posiadają waloru sprawozdań, brak im bowiem minimum cech takiego dokumentu, który ze swej istoty powinien zawierać opis przebiegu zdarzeń, zdanie sprawy z czegoś, raport.

W oparciu o zawarte w przedmiotowych sprawozdaniach informacje organ podatkowy pierwszej instancji podjął próby ich zweryfikowania w odniesieniu do pomocy materialnej przekazywanej na rzecz S. P., uczniów Szkoły Podstawowej Nr 4 w E. oraz dzieci korzystających z wypoczynku w R. Z..

Okazało się jednak niemożliwe przesłuchanie S. P. z uwagi na brak możliwości ustalenia miejsca pobytu świadka. Urząd Miasta i Gminy E. poinformował, że S. P. nie figuruje w kartotece obecnych ani też byłych mieszkańców gminy. Ponadto z protokołu przesłuchania księdza L. W. z dnia 25 sierpnia 2010r. wynika, że świadek nie wskazał danych obdarowanego. Danych tych nie dostarczył organom podatkowym również w terminie późniejszym.

Dyrektor Szkoły Podstawowej Nr 4 w E. - J. S. zeznała, że jedynie od dzieci, pedagoga i rodziców wie, że uczniowie korzystają z różnych form pomocy z Caritas Parafii w E. (wyjazdy wakacyjne, przybory szkolne, odzież). Oświadczyła również, że ksiądz nie zwracał się do Szkoły o wskazanie dzieci, które wymagałyby pomocy i nie potrafi wskazać, które dzieci i jaką pomoc otrzymały.

D. B., właścicielka Firmy Usługi Turystyczne w R. Z. stwierdziła, że w sezonie zimowym i letnim w 2008r. w prowadzonym przez nią pensjonacie wypoczywały dzieci z Parafii Św. Jerzego w E.. Pobyt dzieci w pensjonacie był nieodpłatny.

Organ wskazał, że podjęte przez organ podatkowy czynności nie pozwoliły na zweryfikowanie zgodności spornych sprawozdań w zakresie przeznaczenia darowizn przekazanych przez R. L. na cele charytatywno-opiekuńcze. Nie pozwoliły na ustalenie kręgu osób, których dotyczyła pomoc i nie potwierdziły wydatkowania środków pochodzących z darowizn podatnika na wskazane cele. Weryfikacji nie umożliwił również Caritas Parafii w E.. Do protokołów kontroli podatkowej nie okazano dokumentów potwierdzających poniesienie wydatków na cele wskazane w sprawozdaniach.

Zdaniem organu, bezzasadne są zarzuty podatnika dotyczące braku należytego ustalenia stanu faktycznego sprawy poprzez zaniechanie przesłuchania dzieci, ich rodziców i pedagoga ze Szkoły Podstawowej Nr 4 w E., a także zaniechanie ustalenia miejsca pobytu obdarowanego S. P.. Okoliczność rozdysponowania darowizn na konkretne cele charytatywno-opiekuńcze nie może być bowiem wykazana zeznaniami świadka.

Sprawozdania z przeznaczenia darowizn przekazanych przez podatnika, w ocenie organu odwoławczego, nie poddają się kontroli z punktu widzenia wymogów wskazanych w art. 55 ust 7 cytowanej ustawy o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego w Rzeczypospolitej Polskiej. W przypadku, gdy podatnik przedkłada dokument nieprzydatny należy przyjąć, iż nie spełnił warunków do odliczenia od dochodu ponieważ nie został wykazany fakt wykorzystania darowizn na cele charytatywno-opiekuńcze w sposób przewidziany w ustawie. Pojęcie "sprawozdanie" jest na tyle zrozumiałe, że w warunkach dysponowania przeciętną wiedzą ogólną i doświadczeniem życiowym, zbędne jest posiłkowanie się definicją normatywną tego pojęcia. Dokumenty przedstawione przez podatnika poza ogólnie sformułowanymi oświadczeniami nie zawierają wystarczających "elementów sprawozdawczych".

Organ nie zgodził się również z twierdzeniem, że przepisy prawa kanonicznego nie wymagają ewidencjonowania przez kościelne osoby prawne zdarzeń związanych z udzielaną pomocą materialną. Przepisy te nie stanowią podstawy rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie, jednakże można z nich wywieść obowiązek skrupulatnego rozliczania i ewidencjonowana otrzymanych darowizn.

W ocenie organu odwoławczego bezzasadnie strona kwestionuje także zakwalifikowanie przez organ podatkowy pierwszej instancji przychodów R. L. osiągniętych z tytułu kontraktu o profesjonalne uprawianie piłki nożnej zawartego z Klubem Sportowym Z. B. S.A. do przychodów z działalności wykonywanej osobiście, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

R. L. w dniu 30 czerwca 2006r. zawarł kontrakt o profesjonalne uprawianie piłki nożnej z Klubem Sportowym Z. B. S.A. Z przepisów ustawy o sporcie kwalifikowanym wynika, że to nie sportowcy, ale kluby prowadzą i organizują działalność sportową zaś zawodnicy w nich zrzeszeni nie prowadzą działalności w sposób zorganizowany, lecz pozostając w dyspozycji klubu podporządkowują się w ramach zawartej umowy prowadzonej przez ten klub działalności sportowej.

Organ wskazał na osobisty charakter czynności wykonywanych przez zawodnika w ramach umowy zawartej z klubem sportowym. Przychód ten może uzyskać jedynie konkretna osoba z uwagi na swoje zdolności czy umiejętności. Ta właśnie okoliczność odróżnia w istotny sposób przychody z działalności wykonywanej osobiście od przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej.

Należy zauważyć, iż art. 13 pkt 2 ustawy wymienia przychody z uprawiania sportu jako przychody z działalności wykonywanej osobiście, określonej w art. 10 ust. 1 pkt 2 ustawy, wyklucza więc zakwalifikowanie przychodów uzyskanych przez podatnika z tego tytułu do przychodów z działalności gospodarczej, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy, nawet wówczas gdyby przychody te uzyskane były w ramach prowadzonej przez podatnika działalności gospodarczej.

W sprawie nie wystąpiły przesłanki zastosowania przepisu 199a § 3 Ordynacji podatkowej. Organy podatkowe dokonały oceny kontraktu zawartego przez R. L. w dniu 30 czerwca 2006r. z Klubem Sportowym Z. B. S.A. i nie miały wątpliwości co do istnienia czynności prawnej wynikającej z tego kontraktu i jej skutków w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych.

Końcowo organ za nieuzasadniony uznał zarzut naruszenia przepisów postępowania, a w szczególności art. 121, art. 122, art. 155, art. 180, art. 187 i art. 191 i art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 ustawy Ordynacja podatkowa.

Na powyższą decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 27 maja 2011r. R. L. i M. L. złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K.. Decyzji zarzucili naruszenie:

- art. 121 § 1 w zw. z art. 124 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez prowadzenie postępowania podatkowego w sposób niestaranny i niebudzący zaufania do organów podatkowych, w postaci przyjęcia, wbrew dowodom zgromadzonym w toku postępowania, że sprawozdania kościelnej osoby prawnej nie uprawniają do odliczenia uczynionej darowizny od dochodu;

- art. 187 w związku z art. 122 ustawy Ordynacja podatkowa, poprzez nie podjęcie wszelkich niezbędnych działań zmierzających do wyczerpującego ustalenia okoliczności faktycznych sprawy, w szczególności nie przesłuchanie rodziców, dzieci i pedagoga wskazanego przez świadka J. S. oraz nie zobligowanie księdza L. W. do przedstawienia danych S. P. - co doprowadziło do błędnego uznania, iż cel darowizn nie został osiągnięty;

- art. 191 ustawy Ordynacja podatkowa, poprzez uznanie, wbrew zgromadzonemu materiałowi dowodowemu, iż sprawozdanie kościelnej osoby prawnej nie pozwala na ustalenie sposobu wykorzystania przedmiotu darowizny;

- art. 55 ust. 7 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego w Rzeczypospolitej Polskiej przez jego niezastosowanie, mimo że sprawozdanie przedstawione przez kościelną osobę prawną posiada przymiot sprawdzalności, co pozwala na identyfikację wydatków poniesionych przez nią w ramach działalności opiekuńczo-charytatywnej.

W związku z zarzutami skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w K..

W uzasadnieniu zarzucili, że wszelkie wątpliwości powstałe w zakresie czy środki otrzymane przez Caritas zostały wykorzystane na działalność charytatywno-opiekuńczą, organ podatkowy rozstrzygnął na niekorzyść strony. Zdaniem skarżących, zarówno proboszcz L. W. jak i J. S. jednoznacznie potwierdzili, że dzieci ze szkoły Podstawowej nr 4 w E. otrzymały pomoc finansową z Caritas, pomoc, która mogła zostać udzielona dzięki środkom przekazanym Caritas przez R. L. w drodze darowizny, co potwierdza treść sprawozdań przygotowanych przez proboszcza L. W.. Również D. B. wskazała, że w jej pensjonacie wypoczywały dzieci z Caritas Parafii w E.. Jakkolwiek stwierdziła, że nie pobierała opłat za pobyt, to jednak nie można na tej podstawie uznać, że kosztów przejazdów, utrzymania, opieki nad dziećmi nie poniósł organizator tego wyjazdu w kwocie, jaką wskazał w ww. sprawozdaniach.

Zeznania oraz oświadczenia nie wymieniają z imienia i nazwiska beneficjentów pomocy, niewątpliwie jednak potwierdzają fakt samego udzielania pomocy, pomocy którą opisano w sprawozdaniach z okoliczność przeznaczenia darowizny na cele charytatywno-opiekuńcze. Wątpliwości powstałe przy zeznaniach świadków przesłuchanych w postępowaniu oraz niemożliwość przesłuchania S. P. rozstrzygnięto na niekorzyść podatników. O powyższym świadczy postępowanie organu w zakresie zeznań świadka J. S., która stwierdziła, że o różnych formach pomocy (tj. wyjazdów wakacyjnych, przyborów, odzieży) parafialnego Caritas wie od dzieci, pedagoga i rodziców. Stanowi, to, zdaniem skarżących, wystarczające potwierdzenie zeznań proboszcza L. W. oraz faktów przywołanych w sporządzonych przez niego sprawozdaniach. Zakres pomocy, jaki wymienił ww. świadek odpowiada wskazaniom sprawozdania z wykorzystania darowizn. Jednak organ podatkowy uznał uzyskane od świadka informacje za niewystarczające, przy czym zaniechał przesłuchania osób wspomnianych przez J.S..

Zaniechanie tej czynności i uznanie, że zeznania świadka nie pozwalają na potwierdzenie okoliczności przedstawionych w sprawozdaniu, stoi w sprzeczności z zasadą prowadzenia postępowania podatkowego w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych. Podobny wniosek należy sformułować w zakresie wyjaśnień D.B., która potwierdziła pobyt dzieci wskazany w sprawozdaniu z wydatkowania darowizny. To że osoba ta wskazała, że nie pobierała wynagrodzenia za przebywanie dzieci w ośrodku nie może prowadzić do wniosku, iż Caritas nie przeznaczył sumy wskazanej w sprawozdaniu na ten cel, bowiem sprawozdanie wskazywało całkowity koszt organizacji wyjazdu, a nie koszt zakwaterowania. Organ chcąc przyjąć taki wniosek powinien przeprowadzić dalsze czynności dowodowe, jeżeli uznawał za niewystarczający fakt, że dzieci przebywały w ośrodku D. B.. Przy czym sprawozdanie przekazane przez Caritas określało okres ich wypoczynku, liczbę dzieci z niego korzystających oraz łącznie poniesione z tego tytułu wydatki.

Zdaniem skarżących, działanie organów w zakresie wniosków i ocen wyprowadzonych z zeznań ww. świadków naruszają normę art. 121 Ordynacji podatkowej. Organ zinterpretował wszelkie występujące w sprawie wątpliwości na niekorzyść podatników, a fakty przemawiające na ich korzyść przemilczał i pominął.

Dalej skarżący podnieśli, że obowiązkiem organu było także poszukiwanie S. P. z E.. Organ nie powinien poprzestać na sprawdzeniu, czy S. P. widnieje w ewidencji ludności zameldowanej w gminie E.. Obowiązkiem organu było wystąpienie do Centralnej Ewidencji Ludności prowadzonej przez MSWiA i ustalenie w ten sposób miejsca pobytu S. P.. Ponadto, skoro ksiądz L. W. zeznał, że dysponuje sposobem dotarcia do danych dotyczących S. P., organ był zobowiązany wezwać księdza do wskazania tych danych w trybie, wezwania z art. 155 Ordynacji podatkowej. Proboszcz nie był stroną postępowania, ani nie został zobligowany do przedstawienia tych danych. Okoliczność, że nie przedstawił tych danych dobrowolnie nie może więc skutkować rozstrzygnięciem tej okoliczności na niekorzyść stron, tzn. że S. P. nie otrzymał pomocy z Caritas. Takie postępowanie organów podatkowych stoi w sprzeczności z przepisami z art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej oraz z art. 122 tej ustawy.

Skarżący odnosząc się do rozumienia pojęcia "sprawozdanie" podnieśli, że w przypadku, gdy dokument ten pozwala na ustalenie, czy darowizna została faktycznie spożytkowana na cel ustawowo preferowany i można to zweryfikować, to należy go uznać za sprawozdanie w rozumieniu art. 55 ust. 7 ustawy z 1989 r. o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego w Rzeczypospolitej Polskiej. Wszystkie przedstawione przez Caritas Parafii w E. sprawozdania powyższe cechy wypełniają. Zawierają bowiem:

- przedstawienie czynności z jaką wiązał się wydatek (np. wyjazd wakacyjny dzieci, pomoc pogorzelcom, zakup podręczników dla uczniów SP nr 4 w E., pielgrzymki seniorów do miejsc kultu tj. C., G., Ś. L., L., wyjazdy edukacyjne dla dzieci),

- datę tej czynności (np. 25-26.08.2008 r. wyjazd seniorów do C., 12-21.01.2008 r. pobyt na zimowisku dzieci w R.),

- kwotę wydatku przy każdej z czynności lub ich rodzaju,

- wskazanie liczby uczestników lub obdarowanych (np. S. P., 30 dzieci uczestniczących w zimowisku w R. w dniach 12-21.01.2008 r., 50 seniorów uczestniczących w wyjeździe seniorów do C. w dniach 25-26.08.2008 r.)

Skarżący podnieśli, że termin "sprawozdanie", według reguł języka polskiego, oznacza ustne lub pisemne przedstawienie przebiegu jakiejś działalności, zdanie sprawy z czegoś, opis jakichś zdarzeń, wypadków; relacja, raport. Definicji tej odpowiadają sprawozdania przekazane skarżącym.

Zatem wbrew twierdzeniu Dyrektora Izby Skarbowej w K., z samych dowodów zgromadzonych w toku postępowania, na podstawie informacji zawartych w sprawozdaniach proboszcza L. W., zdaniem skarżących możliwa była weryfikacja, czy środki przekazane w darowiźnie zostały spożytkowane na cele, z którymi ustawa wiąże odliczenie od dochodu. Świadczą o tym podjęte w toku postępowania podatkowego czynności dowodowe, które potwierdziły fakty wskazane w sprawozdaniu.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w K. powtórzył argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 1 §1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) w związku z art. 1 i 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej ustawa P.p.s.a), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę organów administracji publicznej. Kontrola, o której mowa, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowo – administracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Stosownie do przepisu art.145 § 1 pkt 1 ustawy P.p.s.a, sąd uchyla decyzję, gdy stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź gdy stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także gdy stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Przedmiotem sporu jest prawo skarżących M.L. i R. L. do odliczenia od dochodu uzyskanego w 2006r. wartości darowizny w łącznej kwocie 100.000zł przekazanej na działalność charytatywno - opiekuńczą kościelnej osoby prawnej.

Przyjęty przez organ odwoławczy stan faktyczny sąd uznaje za prawidłowy. Na wstępie należy zauważyć, że rozważana ulga podatkowa z tytułu darowizny stanowi odstępstwo od konstytucyjnej zasady równości i powszechności opodatkowania. Zatem z tego zasadniczego powodu na podatniku ciąży szczególny obowiązek udowodnienia w postępowaniu podatkowym prawa do skorzystania z tego tytułu do obniżenia podatku.

Ma racje organ podatkowy że posiadane przez skarżących dokumenty – sprawozdania określonych wymagań nie spełniają i jako nie poddające się kontroli były dla postępowania podatkowego niedostatecznie przydatne. Nie było więc podstaw do przyznania podatnikowi wnioskowanego odliczenia. Ponadto, okoliczność ta czyni bezprzedmiotowym zarzut nie przeprowadzenia postępowania dowodowego przez organy podatkowe "wszelkich niezbędnych działań zmierzających do wyczerpującego ustalenia okoliczności faktycznych sprawy", gdyż przepisy prawa przenosiły ciężar dowodu na podatnika. W rozpatrywanej sprawie skarżący wymogowi temu nie podołał i brak ten nie mógł być uzupełniony innymi dowodami.

Materialno – prawną podstawę rozstrzygnięcia stanowi art. 55 ust. 7 ustawy z dnia 17 maja 1989r. o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego w Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 29, poz. 154 ze zm.), zgodnie z którym darowizny na kościelną działalność charytatywno-opiekuńczą są wyłączone z podstawy opodatkowania darczyńców podatkiem dochodowym i podatkiem wyrównawczym, jeżeli kościelna osoba prawna przedstawi darczyńcy pokwitowanie odbioru oraz - w okresie dwóch lat od dnia przekazania darowizny - sprawozdanie o przeznaczeniu jej na tę działalność. Przepis ten, mimo, że zamieszczony został w ustawie regulującej stosunki Państwa i Kościoła Katolickiego, jest przepisem podatkowym regulującym w sposób szczególny zakres opodatkowania, jego zastosowanie może bowiem wpływać w sposób istotny na wysokość podatku należnego od podatnika.

Realizacja ww. ulgi następuje poprzez spełnienie przez darczyńcę wszystkich wymogów (łącznie) przewidzianych w ww. przepisie. Wymogi te to: przekazanie darowizny na kościelną działalność charytatywno-opiekuńczą, otrzymanie pokwitowania odbioru darowizny pochodzące od kościelnej osoby prawnej oraz dysponowanie sprawozdaniem pochodzącym od kościelnej osoby prawnej o przeznaczeniu darowizny na kościelną działalność charytatywno-opiekuńczą, przekazanym darczyńcy w okresie dwóch lat od dnia przekazania darowizny.

Odnośnie interpretacji pojęcia sprawozdanie, które jest nieodzownym elementem jednego z warunków skorzystania z przedmiotowej ulgi podatkowej, to prawidłowe jest stanowisko organu podatkowego, że złożone przez podatnika dokumenty z dnia 20 listopada 2008r. i 6 grudnia 2008r. a także ich uszczegółowienia nie posiadają waloru sprawozdań. Stanowią w istocie oświadczenia, w których potwierdza się jedynie, że przekazane przez podatnika darowizny w łącznej kwocie 100.000 zł zostały przeznaczone na określony cel.

W ustawie o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego w Rzeczypospolitej Polskiej brak jest wskazania jakie cechy powinno posiadać takie sprawozdanie ale zdaniem Sądu, definicja ustawowa jest zbędna wobec oczywistego znaczenia tego pojęcia w języku polskim. Sprawozdanie w języku polskim oznacza ustne lub pisemne przedstawienie przebiegu jakiejś działalności, szczegółowe zdanie sprawy z czegoś, opis jakichś zdarzeń, wypadków; relację, raport. Użycie zaś przez ustawodawcę pojęcia sprawozdania nie było przypadkowe. Celem przedstawienia przez darczyńcę sprawozdania jest udowodnienie, że kościelna osoba prawna faktycznie wykorzystała otrzymaną od niego darowiznę na wskazany cel. Należy jednoznacznie stwierdzić, że ulgi podatkowej nie implikują same intencje darczyńcy, ale ich realizacja przez stronę obdarowaną. Realizacja ta ma być opisana w sprawozdaniu o przeznaczeniu darowizny. Gdyby pojęcie sprawozdania miało odnosić się do niezrealizowanych planów, zamiarów, czy też intencji, jego użycie w przedmiotowym przepisie byłoby całkowicie nieuzasadnione.

Wobec powyższego należy stwierdzić, iż niezaprzeczalnymi elementami owego sprawozdania powinny być konkretne dane o wykorzystaniu darowizny na działalność charytatywno opiekuńczą, dane poddające się weryfikacji, kontroli. Sprawozdanie jest w rozumieniu prawa dokumentem prywatnym. Dokument taki, na podstawie art. 180 par. 1 op, może stanowić dowód w postępowaniu podatkowym. Jednak dokument prywatny nie jest wyposażony w domniemanie zgodności z prawdą złożonych w nim oświadczeń, lecz jedynie w domniemanie wyłączającą potrzebę dowodu, że osoba, która dokument podpisała, złożyła w nim oświadczenie. Formalna moc dowodowa dokumentu prywatnego nie przesądza tak zwanej mocy materialnej dokumentu, w tym przede wszystkim oświadczenia, które zawiera. Zatem, sprawozdanie, o którym mowa w art. 55 ust, 7 ustawy o stosunku Państwa do Kościoła, powinno zawierać dane na tyle dokładne i konkretne, aby umożliwić podatnikowi w samoobliczeniu podatku, a następnie organowi podatkowemu w ewentualnym postępowaniu podatkowym ustalenie, sprawdzenie, zweryfikowanie danych o wykorzystaniu darowizny na cele charytatywno-opiekuńcze.

Należy również podnieść, że stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego odnośnie kwestii sprawozdania z przeznaczenia darowizny jest utrwalone i jednolite, a cechuje się znacznym rygoryzmem w tym zakresie (por. wyrok NSA z dnia 8 października 2009r., sygn. akt II FSK 758/08, z dnia 23 czerwca 2009r., sygn. akt II FSK 362/08, z dnia 3 listopada 2009r. sygn. akt II FSK 858/08, z dnia 11 lutego 2009r., sygn. akt II FSK 1575/07, z dnia 14 lutego 2007r. sygn. akt I FSK 262/06 - dostępne na www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy Sąd stwierdził, iż dokonana przez organ podatkowy ocena pism z dnia 20 listopada 2008r. i 6 grudnia 2008r. oraz ich uszczegółowień, jest prawidłowa. Pisma te bowiem nie są sprawozdaniami, mimo, że zostały tak nazwane. Stanowią one tylko pisemne oświadczenie, informację, że przekazane przez podatnika darowizny zostały przeznaczone na określony cel.

Pisma te nie zawierają cech sprawozdania wskazanych wyżej. Tylko ogólnie wskazują one na dofinansowanie wyjazdów pielgrzymkowych, kolonijnych, zimowisk, nazwy miejscowości do których te wyjazdy się odbywały, częściowo także liczbę uczestników. Nie zawierają natomiast konkretnych danych ani co do osób w tych wyjazdach uczestniczących ani co do sposobu rozdysponowania kwot w trakcie tych wyjazdów takich jak koszty przejazdu, zakwaterowania, wyżywienia, bilety wstępu itp. Brak jest podania sprawdzalnych danych na temat osób, które pomoc tę otrzymały.

W stwierdzeniach zawartych w opisanych wyżej dokumentach nie ma żadnych informacji dających możliwość podjęcia przez organ podatkowy jakichkolwiek czynności kontrolnych w tym zakresie.

Należy w tym miejscu zauważyć, że złożenie sprawozdania nie jest uprawnieniem obdarowanego lecz jego obowiązkiem prawnym. W ocenie Sądu osoba, która wydatkuje pieniądze na cele charytatywne, obowiązana jest zachować należytą staranność oraz zadbać o faktyczne wykorzystanie przeznaczonych środków na wskazany w ustawie cel.

Poza tym dodatkowo w przedmiotowej sprawie składający sprawozdania zobowiązany był także Statutem "Caritas Parafii" do szczegółowego dokumentowania działalności. W art. 7 statutu nakazuje się dokumentacje działalność przez prowadzenie kartotek osób potrzebujących i ewidencje wydatków ( k 18).

Niezasadny jest zarzut skarżących niepodjęcia przez organ podatkowy działań w celu ustalenia pełnego stanu faktycznego sprawy. Organ pierwszej instancji podjął weryfikacji danych w oparciu o zawarte w przedmiotowych sprawozdaniach informacje, w kierunku sprawdzenia sposobu wykorzystania darowizn, w odniesieniu do pomocy materialnej przekazywanej na rzecz S. P., uczniów Szkoły Podstawowej Nr 4 w E. oraz dzieci korzystających z wypoczynku w R. Z.. Weryfikacja jednak okazała się niemożliwa.

Jedyna określona z imienia i nazwiska osoba wskazana w sprawozdaniach okazała się niemożliwą do przesłuchania z uwagi na brak możliwości ustalenia miejsca pobytu. S. P. nie figuruje w kartotece obecnych ani też byłych mieszkańców gminy. Ksiądz L. W. nie wskazał danych obdarowanego. Danych tych nie dostarczył organom podatkowym również w terminie późniejszym. Organy podatkowe podjęły nawet próbę ustalenia adresu S. P. . Ustaliły jednak że na terenie Gminy osoba o takim nazwisku nie figuruje w kartotece obecnych i byłych mieszkańców. Możliwości ustalenia adresu świadka praktycznie zostały wyczerpane albowiem osób o tym popularnym imieniu i nazwisku z całą pewnością w Polsce jest, jeżeli nie kilkaset, to na pewno duża ilość, których sprawdzenie uniemożliwiałoby normalne funkcjonowanie miejscowych organów podatkowych. Ponadto to właśnie na podatniku spoczywał obowiązek dostarczenia dowodów, podatnik nie wykazał się stosowną współpracą w tym zakresie.

J. S. Dyrektor Szkoły Podstawowej Nr 4 w E. zeznała, że jedynie od dzieci, pedagoga i rodziców wie, że uczniowie korzystają z różnych form pomocy z Caritas Parafii w E. (wyjazdy wakacyjne, przybory szkolne, odzież). Oświadczyła również, że ksiądz nie zwracał się do Szkoły o wskazanie dzieci, które wymagałyby pomocy. Nie potrafi wskazać, które dzieci i jaką pomoc otrzymały. Zatem te zeznania nie pozwoliły na identyfikacje kto i w jakim zakresie otrzymał pomoc z Caritas parafii Sw. Jerzego w E..

D. B., właścicielka firmy Usługi Turystyczne w R. Z. wskazała,: że w sezonie zimowym i letnim w 2008r. w prowadzonym przez nią pensjonacie wypoczywały dzieci z Parafii w E. Pobyt dzieci w pensjonacie był nieodpłatny. W tym przypadku jak i innych brak jest zestawienia osób korzystających z pobytu, zestawienia wydatkowany kwot, dowodów potwierdzających wydatki. Nie może być żadnych wątpliwości wydatki muszą być dokumentowane, szczególnie jeżeli pochodzą z darowizny przeznaczonej na określony cel. Jest to standard w każdej dziedzinie życia gospodarczego i społecznego, chyba, że stosowny przepis wyraznie od takiego obowiązku zwalnia.

Reasumując podjęte przez organ podatkowy czynności w oparciu o sprawozdania i z urzędu nie, pozwoliły na zweryfikowanie zgodności spornych sprawozdań w zakresie przeznaczenia darowizn przekazanych przez R. L. na cele , charytatywno-opiekuńcze. Przede wszystkim nie pozwoliły na ustalenie kręgu osób, których dotyczyła pomoc i nie potwierdziły wydatkowania środków pochodzących z darowizn podatnika na wskazane cele. Wprawdzie na podstawie art. 180 par. 1 Op jako dowód należy dopuścić wszystko , co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a co nie jest sprzeczno z prawem. Organy podatkowe, jednak bez naruszenia uprawnień kościelnej osoby prawnej oraz wkraczania w sferę prywatności osób, które skorzystać mogły z pomocy charytatywno-opiekuńczej, nie mogły z urzędu ustalać kręgu potencjalnych beneficjentów pomocy, szczególnie że Caritas Parafii Św. Jerzego w E. nie posiadała żadnych dokumentów potwierdzających poniesienie wydatków na cele wskazane w sprawozdaniach ani wykazu osób korzystających z udzielonej pomocy. W tych warunkach i ograniczeniach wnioski skarżącego odnośnie konieczności prowadzenia postępowania dowodowego w zakresie przesłuchiwania rodziców, oraz dzieci czy pedagoga są bezzasadne.

Należy również wskazać na niekonsekwencje w dostarczaniu sprawozdań. Na żądanie organu podatkowego podatnik w dniu 12 lutego 2009r przedłożył sprawozdania z dnia 20 listopada i 6 grudnia 2008r, jak stwierdził, które otrzymał od Caritas. Następnie dopiero 26 pazdziernika 2009r przedłożono kolejne sprawozdania-uszczegółowienia z tej samej daty co poprzednio. Z tym że sprawozdanie-uszczegółowienie z dnia 6 grudnia 2008r nie zgadzało się ze sprawozdaniem z tej samej daty, co w efekcie spowodowało w dniu 27 stycznia 2009r sprostowanie przez Caritas miejsca wypoczynku dzieci. Zdziwienie budzi także zawarta informacja w "sprawozdaniu-uszczegółowienie" z 6 grudnia 2008r jakoby dzieci będące na feriach zimowych w R. w dniu 18 stycznia 2008r były na basenach termalnych w B. T.. Baseny te bowiem otwarto dopiero 6 grudnia 2008r, co jest faktem powszechnie znanym.

Zgodnie z art. 191 Op organy podatkowe mają prawo i obowiązek dokonania oceny na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Przedstawione sprawozdania są niewątpliwie dowodami zgromadzonymi w postępowaniu podatkowym i podlegały ocenie organów. Dokonując tej oceny organy podatkowe odmawiając wiary przedstawionym sprawozdaniom nie przekroczyły granic swobodnej oceny dowodów, gdyż podjęły niezbędne działania zmierzające do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, a zgromadzony materiał dowodowy rozpatrzyły w sposób wyczerpujący co znajduje odzwierciedlenie w uzasadnieniach wydanych decyzji. Ponadto należy podzielić stanowisko organu podatkowego że okolicznością decydującą o możliwości skorzystania przez podatników z odliczenia darowizny na działalność charytatywno-opiekuńczą jest otrzymanie przez darczyńców w wymaganym okresie odpowiedniego sprawozdania. Przepis art. 55 ust 7 ustawy o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego, odmiennie niż art. 180, art. 187 § 1 i art. 188 Ordynacji podatkowej, zawiera wskazanie jakimi środkami dowodowymi może być udowodnione prawo do odliczenia darowizny od podstawy opodatkowania. Okoliczność rozdysponowania darowizn na konkretne cele charytatywno-opiekuńcze nie może być wykazana zeznaniami świadków.

Sporządzone przez Caritas Parafii w E. sprawozdania z przeznaczenia darowizn przekazanych przez podatnika nie poddają się kontroli z punktu widzenia wymogów wskazanych w art. 55 ust 7 cytowanej ustawy o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego w Rzeczypospolitej Polskiej.

Ustawa zaś jednoznacznie zobowiązuje podatników do uzyskania sprawozdania ze sposobu wykorzystania darowizny. Nakłada tym samym na podatnika obowiązek dowodzenia uprawnienia do dokonywania odliczeń wartości darowizny przy pomocy tego dokumentu. W przypadku, gdy podatnik przedkłada dokument nieprzydatny należy przyjąć, iż nie spełnił warunków do odliczenia od dochodu ponieważ nie został wykazany fakt wykorzystania darowizn na cele charytatywno-opiekuńcze w sposób przewidziany w ustawie.

Nie można przerzucać na organy podatkowe obowiązku wykazania, w jaki sposób wydatkowane są kwoty darowizny, skoro taki obowiązek z mocy ustawy ciąży na stronach tej czynności. Gdyby podatnicy posiadali sprawozdanie, które zawierałoby dane dające się w toku postępowania podatkowego zweryfikować, wówczas zaniechanie tego obowiązku przez organy podatkowe czyniłoby uzasadniony zarzut naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 122 i 187 § 1 oraz art. 191 Ordynacji podatkowej. Przedstawione natomiast pisma tymi sprawozdaniami nie były. Dlatego nie zachodziła konieczność prowadzenia dalszego postępowania dowodowego

.W przedmiotowej sprawie, jak wyżej wykazano, organ podatkowy pierwszej instancji podjął wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Szczegółowo rozpatrzył i rzetelnie przeanalizował wszelkie zgromadzone dowody. W ramach prowadzonego postępowania ocena dowodów dokonywana była zgodnie z normami prawa procesowego z zachowaniem reguł tej oceny, tj. oparto się na materiale dowodowym zebranym w toku prowadzonego postępowania podatkowego, ocena oparta była na wszechstronnej analizie całokształtu zgromadzonego materiału dowodowego, dokonano oceny znaczenia i wartości poszczególnych dowodów dla toczącego się postępowania.

Zaskarżona decyzja, stosownie do art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 Ordynacji podatkowej, zawiera należyte uzasadnienie faktyczne i prawne.

Wobec powyższego za nieuzasadniony należy uznać zarzut naruszenia, art. 55 ust.7 ustawy o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego, a także przepisów postępowania, a w szczególności art. 121, art. 122, art. 124, art. 180, art. 187 i art. 191 ustawy Ordynacja podatkowa.

W związku z powyższym Sąd uznając skargę za nieuzasadnioną na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.