Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 991/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2016-02-03 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6144 Szkoły i placówki oświatowo-wychowawcze
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Oświata
Skarżony organ: Rada Gminy
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały
Powołane przepisy: article: art. 18 ust. 2 pkt 15
journal: Dz.U. 2013 poz 594
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - tekst jednolity.
article: art. 20c ust. 4 i 6, art. 20zf pkt 1
journal: Dz.U. 2004 nr 256 poz 2572
law: Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Bąk-Marciniak Sędziowie WSA Maciej Busz (spr.) WSA Józef Maleszewski Protokolant st. sekr. sąd. Justyna Hołyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 lutego 2016 r. sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego w Wolsztynie na uchwałę Rady Gminy Przemęt z dnia 9 marca 2015 r. nr VI/39/15 w przedmiocie określenia kryteriów przyjmowania kandydatów do przedszkoli samorządowych stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w całości


UZASADNIENIE

Prokurator Rejonowy w Wolsztynie (zwany również: "Prokuratorem") działając na podstawie art. 3 § 2 pkt 5, art. 50 § 1 w zw. z art. 53 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 roku poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.) oraz art. 5 ustawy z dnia 20 czerwca 1985 roku o prokuraturze (j.t. Dz.U. z 2011 roku, nr 270, poz. 1599 ze zm.) zaskarżył uchwałę Rady Gminy Przemęt Nr VI/39/15 z dnia 9 marca 2015 roku w sprawie określenia kryteriów przyjmowania kandydatów do przedszkoli samorządowych Gminy Przemęt w drugim etapie postępowania rekrutacyjnego oraz liczby punktów za poszczególne kryteria w części obejmującej § 1 w/w uchwały.

Zaskarżona uchwała została podjęta na podstawie art.18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990r o samorządzie gminnym (tj. Dz. U. z 2013 r., poz. 594 ze zm., dalej u.s.g.) oraz art. 20 c ust. 4 i 6 w zw. z art. 20 zf pkt 1 ustawy z dnia 7 września 1991 roku o systemie oświaty (Dz.U. z 2004 roku, nr 256, poz. 2572 ze zm., dalej u.s.o.). Została opublikowana w Dzienniku Urzędowym Województwa Wielkopolskiego dnia 18 marca 2015 roku (poz. 1624) i weszła w życie w terminie 14 dni od daty jej ogłoszenia.

Prokurator Rejonowy w Wolsztynie na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a. wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały.

Prokurator zarzucił tej uchwale istotne, rażące naruszenie prawa materialnego:

1. art. 20 c ust. 4 u.s.o. w zw. z art. 2 i 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, polegające na niecałkowitym wypełnieniu normy kompetencyjnej, tj. braku uwzględnienia przez organ prowadzący wśród kryteriów regulujących drugi etap rekrutacji do przedszkoli i oddziałów przedszkolnych kryterium związanego z uwzględnieniem potrzeb i sytuacji rodziców samotnie wychowujących dzieci.

W zaskarżonej uchwale Rada Gminy Przemęt określiła cztery kryteria brane pod uwagę podczas drugiego etapu postępowania rekrutacyjnego do publicznych przedszkoli prowadzonych przez Gminę Przemęt i tak:

1. dziecko, którego jeden lub oboje rodziców/prawni opiekunowie pracują, wykonują pracę na podstawie umowy cywilnoprawnej, uczą się w trybie dziennym, prowadzą gospodarstwo rolne lub pozarolniczą działalność gospodarczą uzyskują odpowiednio 4 punkty jeżeli pracują oboje i 2 punkty jeżeli pracuje jeden;

2. uczęszczanie rodzeństwa kandydata do tego samego przedszkola w roku szkolnym, na który jest prowadzona rekrutacja - 3 punkty;

3. zamieszkanie w pobliżu przedszkola przez kandydata - 1 punkt;

4. dziecko z rodziny objętej nadzorem kuratorskim lub wsparciem asystenta rodziny - 1 punkt.

W ocenie Prokuratora zaskarżona uchwała została podjęta z istotnym naruszeniem art. 20c ust. 4 u.s.o. w związku z art. 2 i art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Prokurator wskazał, że zgodnie z art. 20c ust. 4 u.s.o.: "W przypadku równorzędnych wyników uzyskanych na pierwszym etapie postępowania rekrutacyjnego lub jeżeli po zakończeniu tego etapu dane publiczne przedszkole albo dana publiczna inna forma wychowania przedszkolnego nadal dysponuje wolnymi miejscami, na drugim etapie postępowania rekrutacyjnego są brane pod uwagę kryteria określone przez organ prowadzący, z uwzględnieniem zapewnienia jak najpełniejszej realizacji potrzeb dziecka i jego rodziny, zwłaszcza potrzeb rodziny, w której rodzice albo rodzic samotnie wychowujący kandydata muszą pogodzić obowiązki zawodowe z obowiązkami rodzinnymi oraz lokalnych potrzeb społecznych. Organ prowadzący określa dokumenty niezbędne do potwierdzenia tych kryteriów". Ustawa dopuszcza również, by na drugim etapie postępowania rekrutacyjnego było brane pod uwagę kryterium dochodu na osobę w rodzinie kandydata (art. 20c ust. 5 zdanie pierwsze u.s.o.).

W oparciu o takie wytyczne - na podstawie art. 20c ust. 6 u.s.o. - organ prowadzący określa nie więcej niż 6 kryteriów oraz przyznaje każdemu kryterium określoną liczbę punktów, przy czym każde kryterium może mieć różną wartość.

Zatem realizując tę normę kompetencyjną organ prowadzący powinien, określając kryteria rekrutacji, wziąć pod uwagę wskazane w art. 20c ust. 4 u.s.o. wytyczne, które ustawodawca uznał za niezbędne przy realizacji omawianego upoważnienia. Do jednej z wytycznych należy m.in. jak najpełniejsza realizacja potrzeb rodziny, w której rodzic samotnie wychowujący dziecko musi pogodzić obowiązki zawodowe z obowiązkami rodzinnymi. Rada gminy, określając kryteria rekrutacji do przedszkoli, brane pod uwagę na drugim jej etapie, powinna zatem wyraźnie wyodrębnić kryterium związane z uwzględnieniem potrzeb i sytuacji rodzica, który samotnie wychowuje dziecko.

W ocenie Prokuratora w przypadku pierwszego kryterium nie została uwzględniona sytuacja rodzica samotnie wychowującego dziecko (dzieci). Z zapisów kryterium wskazanego w punkcie 1 wynika, iż dziecko rodzica samotnie wychowującego dziecko, ale pracującego, wykonującego pracę na podstawie umowy cywilnoprawnej, uczącego się w trybie dziennym, prowadzącego gospodarstwo rolne lub pozarolniczą działalność gospodarczą będzie "na starcie" w postępowaniu rekrutacyjnym z mniejszą ilością punków niż dziecko rodziców spełniających to samo kryterium. Pominięto w tym kryterium rodzica samotnie wychowującego dziecko, ale pracującego, wykonującego pracę na podstawie umowy cywilnoprawnej, uczącego się w trybie dziennym, prowadzącego gospodarstwo rolne lub pozarolniczą działalność gospodarczą.

Prokurator podniósł, że takie rozwiązanie sprzeczne jest z wytycznymi zawartymi w art. 20c ust. 4 u.s.o., a ponadto godzi w zasadę sprawiedliwości społecznej i zasadę równości wobec prawa. Regulacja ta prowadzi bowiem do sytuacji, w której dzieci (kandydaci) charakteryzujący się wspólną cechą będą traktowani w sposób odmienny.

Przedstawione powyżej kryteria rekrutacyjne rażąco naruszają art. 32 Konstytucji RP, zgodnie z którym wszyscy są wobec prawa równi i mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne, a nikt nie może być dyskryminowany w życiu politycznym, społecznym lub gospodarczym z jakiejkolwiek przyczyny.

Sytuacja rodzin, w których jeden rodzic (opiekun prawny) samotnie wychowuje dziecko - szczególnie akcentowana w art. 20c ust. 4 u.s.o. - musi być zawsze brana pod uwagę przez organ ustalający kryteria naboru. Konieczność realizacji potrzeb rodziny, w której rodzic samotnie wychowuje dziecko, to wymóg płynący nie tylko z ustawy o systemie oświaty, ale także z konstytucyjnej zasady sprawiedliwości społecznej regulowanej art. 2 Konstytucji RP. Obowiązek urzeczywistnienia realizacji tej zasady spoczywa także na organie stanowiącym gminy, co w materii prawnej tak wrażliwej społecznie jak nabór do przedszkoli musi znaleźć odzwierciedlenie.

Prokurator zaznaczył, że ustalenie kryteriów naboru, które w jakikolwiek sposób będą dyskryminujące dla dzieci wychowywanych samotnie przez jednego z rodziców (opiekunów prawnych) stanowi istotne naruszenie art. 20c ust. 4 u.s.o. w związku z art. 2 i art. 32 Konstytucji RP.

Wójt Gminy Przemęt reprezentujący Radę Gminy Przemęt uznał zarzut skargi. Jednocześnie podniósł, że w przedszkolach samorządowych Gminy Przemęt nie został przeprowadzony drugi etap postępowania rekrutacyjnego, ponieważ liczba miejsc w przedszkolach umożliwia przyjęcie do przedszkoli wszystkich dzieci, które o takie przyjęcie się ubiegają. Jednocześnie wskazał, że zostały podjęte działania zmierzające do podjęcia nowej uchwały określającej kryteriów przyjmowania kandydatów do przedszkoli samorządowych Gminy Przemęt w drugim etapie postępowania rekrutacyjnego oraz liczby punktów za poszczególne kryteria.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - dalej p.p.s.a.) polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a. w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną.

Zgodnie z art. 3 § 1 w zw. z § 2 pkt 5 i 6 p.p.s.a. zakres kontroli administracji publicznej obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego oraz inne akty organów jednostek samorządu terytorialnego. Sąd uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 p.p.s.a., stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności (art. 147 § 1 p.p.s.a.).

Podstawy nieważności aktu organu gminy określone zostały w art. 91 ust. 1 u.o.s.g., według którego uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne. Przy czym przez sprzeczność należy rozumieć niezgodność z przepisami prawa powszechnie obowiązującego, a więc z Konstytucją, ustawami, aktami wykonawczymi oraz z powszechnie obowiązującym prawem miejscowym (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 grudnia 2003r., P 9/02, OTK 2003/9/100).

Przechodząc do oceny zaskarżonej uchwały należy wskazać, iż wprowadzając sankcję nieważności jako następstwo naruszenia przepisu prawa, ustawodawca nie określił rodzaju naruszenia prawa. Przyjmuje się jednak, że podstawę do stwierdzenia nieważności uchwały stanowią takie naruszenia prawa, które mieszczą się w kategorii rażących naruszeń. Powyższe wynika z treści art. 91 ust. 1 zd. pierwsze w zw. z ust. 4 u.s.g., zgodnie z którymi uchwała organu gminy sprzeczna z prawem jest nieważna, chyba że naruszenie prawa ma charakter nieistotny. Pojęcie "sprzeczności z prawem" w rozumieniu art. 91 ust. 1 u.s.g. obejmuje sprzeczność postanowień uchwały z jakimkolwiek aktem prawa powszechnie obowiązującego, w tym także z rozporządzeniem.

Zgodnie z konstytucyjną zasadą praworządności, wynikającą z art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, która wiąże wszystkie organy władzy publicznej, w tym organy samorządu terytorialnego, organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa. O związaniu zasadą praworządności w zakresie stanowienia prawa miejscowego przez organy samorządu terytorialnego stanowi art. 94 Konstytucji, zgodnie z którym organy samorządu terytorialnego na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawie, ustanawiają akty prawa miejscowego obowiązujące na obszarze działania tych organów.

Zasady i tryb wydawania aktów prawa miejscowego określa ustawa. Podejmując akty prawa miejscowego na podstawie normy ustawowej, organ stanowiący musi ściśle uwzględniać wytyczne zawarte w upoważnieniu. Odstąpienie od tej zasady narusza związek formalny i materialny pomiędzy aktem wykonawczym a ustawą, co z reguły stanowi istotne naruszenie prawa. Zarówno w doktrynie, jak również w orzecznictwie ugruntował się pogląd dotyczący dyrektyw wykładni norm o charakterze kompetencyjnym. Normy kompetencyjne powinny być interpretowane w sposób ścisły, literalny, a zatem zakazuje się dokonywania wykładni zawężającej lub rozszerzającej przepisów kompetencyjnych. Przy czym odstąpienie od wytycznych zawartych w upoważnieniu ustawowym skutkujące w każdym przypadku istotnym naruszeniem prawa należy rozumieć szeroko. A mianowicie będzie nim z jednej strony wykroczenie poza zakres upoważnienia, z drugiej zaś niewypełnienie zakresu upoważnienia determinowanego: po pierwsze, przepisem upoważniającym i objętą nim materią, a po drugie: zasadami techniki prawodawczej (por. wyrok WSA we Wrocławiu z 17 czerwca 2013r., sygn. akt IV SA/Wr 171/13, CBOSA).

W badanej sprawie mamy do czynienia z niepełnym wypełnieniem normy kompetencyjnej wyrażonej w art. 20c ust. 4 u.s.o.

Zaskarżona przez Prokuratora Rejonowego w Wolsztynie uchwała Rady Gminy Przemęt nr VI/39/15 z dnia 9 marca 2015r. w sprawie określenia kryteriów przyjmowania kandydatów do przedszkoli samorządowych Gminy Przemęt w drugim etapie postępowania rekrutacyjnego oraz liczby punktów za poszczególne kryteria została podjęta na podstawie ogólnego upoważnienia ustawowego do stanowienia w innych sprawach zastrzeżonych ustawami do kompetencji rady gminy (odpowiednio rady miejskiej), zawartego w art. 18 ust. 2 pkt 15 u.s.g. oraz konkretyzującym to upoważnienie obowiązku rady gminy, określonym w art. 20c ust. 4 i 6 u.s.o.

Zgodnie z art. 20c ust. 4 u.s.o. w przypadku równorzędnych wyników uzyskanych na pierwszym etapie postępowania rekrutacyjnego lub jeżeli po zakończeniu tego etapu dane publiczne przedszkole albo dana publiczna inna forma wychowania przedszkolnego nadal dysponuje wolnymi miejscami, na drugim etapie postępowania rekrutacyjnego są brane pod uwagę kryteria określone przez organ prowadzący, z uwzględnieniem zapewnienia jak najpełniejszej realizacji potrzeb dziecka i jego rodziny, zwłaszcza potrzeb rodziny, w której rodzice albo rodzic samotnie wychowujący kandydata muszą pogodzić obowiązki zawodowe z obowiązkami rodzinnymi, oraz lokalnych potrzeb społecznych. Organ prowadzący określa dokumenty niezbędne do potwierdzenia tych kryteriów.

Organem prowadzącym jest w tym przypadku gmina, bowiem zakładanie i prowadzenie publicznych przedszkoli, stosownie do art. 5 ust. 5 u.s.o., należy do zadań własnych gmin, a na mocy art. 20 tej ustawy w przypadku publicznych przedszkoli, publicznych szkół i publicznych placówek prowadzonych przez jednostki samorządu terytorialnego zadania i kompetencje określone w art. 20 c ust. 4 - 6 wykonuje odpowiednio rada gminy, rada powiatu, sejmik województwa.

Zgodnie z art. 20c ust. 6 u.s.o. organ prowadzący określa nie więcej niż 6 kryteriów oraz przyznaje każdemu kryterium określoną liczbę punktów, przy czym każde kryterium może mieć różną wartość.

Należy wskazać, że przepis art. 20 c ust. 4 u.s.o. nakładający na organ prowadzący publiczne przedszkole lub publiczną inną formę wychowania przedszkolnego obowiązek określenia na drugim etapie postępowania rekrutacyjnego kryteriów, które powinny być ujęte w akcie prawa miejscowego, nie tworzy zamkniętego katalogu tych kryteriów.

Rada gminy, określając przedmiotowe kryteria musi brać pod uwagę wszystkie dyrektywy wskazane przez ustawodawcę w art. 20c ust. 4 u.s.o., o czym świadczy użyte w nim wyrażenie "z uwzględnieniem zapewnienia jak najpełniejszej realizacji potrzeb dziecka i jego rodziny, zwłaszcza potrzeb rodziny, w której rodzice albo rodzic samotnie wychowujący kandydata muszą pogodzić obowiązki zawodowe z obowiązkami rodzinnymi, oraz lokalnych potrzeb społecznych".

Pominięcie przez radę gminy wskazanych w tym przepisie dyrektyw skutkuje brakiem pełnej realizacji upoważnienia ustawowego i ma istotny wpływ na ocenę zgodności z prawem podjętego aktu. Rada obowiązana jest bowiem przestrzegać zakresu upoważnienia, udzielonego jej przez ustawę, także w kontekście powołanych wyżej zasad konstytucyjnych określonych w art. 7 i 94 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Niewyczerpanie zakresu przedmiotowego przekazanego przez ustawodawcę do uregulowania w drodze uchwały, skutkuje w rezultacie istotnym naruszeniem prawa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu dokonując kontroli zgodności z prawem zaskarżonej uchwały w przedstawionym wyżej aspekcie w pełni podziela zarzut Prokuratora Rejonowego w Wolsztynie, że zaskarżona uchwała podjęta została z istotnym naruszeniem prawa.

Zdaniem Sądu wadliwość zaskarżonej uchwały wyraża się w braku uwzględnienia w kryteriach obowiązujących na drugim etapie postępowania rekrutacyjnego do przedszkoli publicznych, dyrektywy odwołującej się do konieczności zapewnienia jak najpełniejszej realizacji potrzeb dziecka i jego rodziny, w której rodzic samotnie wychowujący kandydata musi pogodzić obowiązki zawodowe z obowiązkami rodzinnymi. Mając na uwadze niezbędność uwzględnienia przy ustalaniu kryteriów obowiązujących na drugim etapie postępowania rekrutacyjnego do przedszkoli wszystkich wytycznych określonych w art. 20c ust. 4 u.s.o., stwierdzić należy, że przyjęta przez Radę Gminy Przemęt uchwała nie określa w wymaganym zakresie, kryteriów uwzględniających potrzeby rodzin, w której rodzic samotnie wychowujący musi pogodzić obowiązki zawodowe z obowiązkami rodzinnymi.

W związku powyższym zasadny jest zarzut istotnego, rażącego naruszenia art. 20c ust. 4 i ust. 6 u.s.o., w związku z art. 2 i art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Rada Gminy Przemęt określiła w § 1 zaskarżonej uchwały cztery kryteria przyjmowania kandydatów do przedszkoli samorządowych prowadzonych przez Gminę Przemęt wraz z liczbą punktów za poszczególne kryteria.

Zgodnie z pierwszym kryterium dziecko, którego jeden lub oboje rodziców/prawni opiekunowie pracują, wykonują pracę na podstawie umowy cywilnoprawnej, uczą się w trybie dziennym, prowadzą gospodarstwo rolne lub pozarolniczą działalność gospodarczą otrzymuje odpowiednio 4 punkty jeżeli pracują oboje, 2 punkty jeżeli pracuje jeden.

Zgodnie z drugim kryterium uczęszczanie rodzeństwa kandydata do tego samego przedszkola w roku szkolnym, na który jest prowadzona rekrutacja powoduje przyznanie kandydatowi 3 punktów.

Zgodnie z trzecim kryterium zamieszkanie w pobliżu przedszkola przez kandydata powoduje przyznanie 1 punktu.

Zgodnie z czwartym kryterium dziecko z rodziny objętej nadzorem kuratorskim lub wsparciem asystenta rodziny otrzymuje 1 punkt.

Prokurator Rejonowy w Wolsztynie trafnie zarzucił, że w przypadku pierwszego kryterium nie została uwzględniona sytuacja rodzica samotnie wychowującego dziecko (dzieci). Dziecko rodzica samotnie wychowującego dziecko, ale pracującego, prowadzącego działalność gospodarczą lub studiującego w trybie dziennym będzie na starcie w postępowaniu rekrutacyjnym z mniejszą ilością punktów niż dziecko rodziców spełniających to kryterium. Pominięto w uchwale kryterium "rodzica samotnie wychowującego dziecko, ale pracującego, prowadzącego gospodarstwo rolne lub pozarolniczą działalność gospodarczą lub studiującego w trybie dziennym".

Takie rozwiązanie nie jest zgodne z omówionymi wyżej z wytycznymi zawartymi w art. 20c ust. 4 u.s.o., a ponadto godzi w zasadę sprawiedliwości społecznej i zasadę równości wobec prawa. Taka regulacja prowadzi bowiem do sytuacji, w której dzieci (kandydaci) charakteryzujący się wspólną cechą będą traktowane w sposób odmienny, a wręcz gorszy.

Dzieci, których obydwoje rodzice pracują, wykonują pracę na podstawie umowy cywilnoprawnej, uczą się w trybie dziennym, prowadzą gospodarstwo rolne lub pozarolniczą działalność gospodarczą otrzymają w trakcie postępowania rekrutacyjnego 4 punkty, natomiast dzieci rodziców samotnie wychowujących dziecko, którzy wykonują pracę na podstawie umowy cywilnoprawnej, uczą się w trybie dziennym, prowadzą gospodarstwo rolne lub pozarolniczą działalność gospodarczą, stosownie do kryterium określonego w punkcie 1, otrzymają w trakcie postępowania rekrutacyjnego tylko 2 punkty.

Przedstawione powyżej kryteria rekrutacyjne rażąco naruszają art. 32 Konstytucji RP, zgodnie z którym wszyscy są wobec prawa równi i mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne, a nikt nie może być dyskryminowany w życiu politycznym, społecznym lub gospodarczym z jakiejkolwiek przyczyny.

Prokurator trafnie wskazał, że ustawodawca przewidując w art. 20c ust. 4 u.s.o. sytuację, w której po pierwszym etapie rekrutacji mogą pozostać kandydaci z równorzędnymi wynikami punktowymi (w tym dzieci wychowywane samotnie przez jednego z rodziców), wyraźnie wskazał by organ prowadzący, przy określaniu kryteriów przyjęć do przedszkoli dla drugiego etapu rekrutacji, wziął pod uwagę także samotne wychowanie kandydata do przedszkola.

Prokurator słusznie zauważył, że nie można zakładać, że po pierwszym etapie rekrutacji do przedszkoli publicznych wszyscy aplikujący kandydaci, wychowywani samotnie przez jednego z rodziców, otrzymają miejsce w przedszkolu. Równorzędny wynik określonej ilości kandydatów, po przyznaniu punktów za kryteria określone w art. 20c ust. 2 u.s.o., powoduje konieczność uruchomienia drugiego etapu rekrutacji, na którym ustawodawca nakazuje organowi prowadzącemu uwzględnienie wśród 6 dopuszczalnych kryteriów m.in. tego związanego z sytuacją rodzica samotnie wychowującego dziecko, a muszącego pogodzić obowiązki zawodowe z obowiązkami rodzinnymi.

Wobec powyższego należy stwierdzić, że ustalenie przez organ stanowiący gminy kryteriów naboru, które w jakikolwiek sposób będą dyskryminujące dla dzieci wychowywanych samotnie przez jednego z rodziców (opiekunów prawnych), także poprzez nieuwzględnienie ich w kryteriach wskazanych przez organ stanowi istotne naruszenie art. 20c ust. 4 u.s.o., zarówno w związku z art. 7 i 94 Konstytucji RP ze względów wcześniej omówionych, jak i w związku z art. 2 i art. 32 Konstytucji RP.

Trafnie zauważył Prokurator, powołując się w tym zakresie na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014 r. (sygn. akt K 38/13), w którym m.in. wyjaśniono, że: "Wyrażona w art. 2 Konstytucji zasada sprawiedliwości społecznej ma bogatą i zróżnicowaną treść. Koresponduje z zasadą równości, a przy tym wyznacza obowiązki o charakterze materialnym, polegające na realizacji i ochronie wielu wartości konstytucyjnych, w tym solidarności społecznej czy bezpieczeństwa socjalnego (zob. wyrok sygn. K 28/11, cz. III, pkt 4.4). Idea sprawiedliwości rozumiana jest jako dążenie do zachowania równowagi w stosunkach społecznych i powstrzymywania się od wprowadzenia nieusprawiedliwionych oraz niepopartych obiektywnymi wymogami i kryteriami przywilejów dla wybranych grup obywateli (...). Z kolei jednym z podstawowych elementów zasady sprawiedliwości społecznej jest zakaz arbitralnego traktowania jednostek".

Reasumując powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w pełni zaaprobował przyjętą przez Prokuratora wykładnię przepisu art. 20c ust. 4 u.s.o, przyjmując tym samym, że brak uwzględnienia przez Radę Gminy Przemęt wśród kryteriów regulujących drugi etap rekrutacji do publicznych przedszkoli kryterium związanego z uwzględnieniem potrzeb i sytuacji rodziców samotnie wychowujących dzieci, stanowi niepełne wypełnienie normy kompetencyjnej wyrażonej w tym przepisie.

Powyższe oznacza, że postanowienia zaskarżonej uchwały są niekompletne, przez co w sposób istotny naruszają prawo, co w konsekwencji uzasadnia stwierdzenie jej nieważności w całości. Nie mogły się bowiem ostać się w obrocie prawnym także postanowienia zamieszczone w pozostałych punktach uchwały, bowiem podważają one możliwość funkcjonowania tych przepisów gminnych jako zwartej całości. Jeśli bowiem norma kompetencyjna skierowana do organu uchwałodawczego nie została w pełni wykorzystana (wyczerpana) względem treści całej uchwały, będącej aktem prawa miejscowego, to istotną wadliwością dotknięta jest cała uchwała, co tym samym uzasadnia stwierdzenie jej nieważności w całości.

Mając powyższe na względzie Sąd uznał, że zaskarżona uchwała narusza prawo w stopniu istotnym. To zaś uzasadnia stwierdzenie jej nieważności na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 91 ust.1 u.s.g.