Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt III SA/Po 62/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2009-06-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Rada Gminy
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 7 ust. 3
journal: Dz.U. 2002 nr 9 poz 84
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity
article: zał. IV do art.22
journal: Dz.U. 2004 nr 90 poz 864
law: Traktat podpisany w Atenach w dniu 16 kwietnia 2003 r. między Królestwem Belgii, Królestwem Danii, Republiką Federalną Niemiec, Republiką Grecką, Królestwem Hiszpanii, Republiką Francuską, Irlandią, Republiką Włoską, Wielkim Księstwem Luksemburga, Królestwem Niderlandów, Republiką Austrii, Republiką Portugalską, Republiką Finlandii, Królestwem Szwecji, Zjednoczonym Królestwem Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej (Państwami Członkowskimi Unii Europejskiej) a Republiką Czeską, Republiką Estońską, Republiką Cypryjską, Republiką Łotewską, Republiką Litewską, Republiką Węgierską, Republiką Malty, Rzecząpospolitą Polską, Republiką Słowenii, Republiką Słowacką dotyczący przystąpienia Republiki Czeskiej, Republiki Estońskiej, Republiki Cypryjskiej, Republiki Łotewskiej, Republiki Litewskiej, Republiki Węgierskiej, Republiki Malty, Rzeczypospolitej Polskiej, Republiki Słowenii i Republiki Słowackiej do Unii Europejskiej,
article: art. 94
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.
article: art. 3 par. 2 pkt 5, art. 134 par. 1,  art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 40 ust. 1, art. 91 ust. 1,  art. 91 ust. 4, art. 40 ust. 1
journal: Dz.U. 2001 nr 142 poz 1591
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - t. jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Maria Lorych-Olszanowska Sędzia WSA Beata Sokołowska WSA Walentyna Długaszewska (spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Piotrowska-Żyła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 maja 2009 r. przy udziale sprawy ze skargi A. S. i W. S. na uchwałę Rady Gminy S. z dnia 30 grudnia 2003 roku Nr XV/102/03 w przedmiocie zwolnienia w podatku od nieruchomości oddala skargę /-/W. Długaszewska /-/M. Lorych-Olszanowska /-/B. Sokołowska WSA/wyr.1 – sentencja wyroku


UZASADNIENIE

.III SA/Po 62/09

UZASADNIENIE

W dniu 30 grudnia 2003 roku, Rada Gminy Strzałkowo podjęła uchwałę nr XV/102/03 w sprawie zwolnień w podatku od nieruchomości. W podstawie prawnej powołano art. 18 ust. 2 pkt 8 oraz art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym (t. j.: Dz. U. z 2001 roku, Nr 142, poz. 1591 z późn. zm.), art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 roku o podatkach i opłatach lokalnych (tj. z 2002 roku Dz. U. Nr 9, poz. 84 z późn. zm.) oraz art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2002 r. o warunkach dopuszczalności i nadzorowaniu pomocy publicznej dla przedsiębiorców (Dz. U. z 2002 roku, Nr 141, poz. 1177 z późn. zm.).

W uchwale ustanowione zostały warunki, jakie powinni spełnić przedsiębiorcy prowadzący działalność gospodarczą na terenie gminy, aby uzyskać zwolnienie od podatku od nieruchomości. Na mocy uchwały z podatku od nieruchomości zwolnione zostały grunty, budynki, budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, budynki mieszkalne lub ich części zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej będące własnością lub w posiadaniu podmiotów rozpoczynających działalność gospodarczą na terenie Gminy Strzałkowo po dniu wejścia w życie niniejszej uchwały, zatrudniających, co najmniej 5 osób zamieszkałych i zameldowanych na pobyt stały na terenie Gminy Strzałkowo, przy czym ww. osoby w ogólnej strukturze zatrudnienia danego podmiotu stanowią co najmniej 60%".

Zgodnie z § 7 uchwała weszła w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Województwa Wielkopolskiego.

Na powyższą uchwałę A. i W. S., na podstawie art. 101 ust. 1 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2001 roku, Nr 142, poz. 1591, z późn. zm.) wnieśli dnia [...] lutego 2009 roku do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę, domagając się stwierdzenia, że uchwała została wydana z naruszeniem prawa - ze względu na zaistnienie przesłanek z art. 147 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 94 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym; ewentualnie - stwierdzenia, że uchwała ta jest niezgodna z prawem – w przypadku uznania, że nie zachodzą przesłanki wskazane w powyższych przepisach.

Zaskarżonej uchwale Skarżący zarzucili:

1) naruszenie przepisów prawa materialnego:

a) przepisu art. 5 ust. 2 oraz art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 roku o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2002 roku, Nr 9, poz. 84, z późniejszymi zmianami);

b) art. 87 oraz art. 88 Traktatu ustanawiającego Europejską Wspólnotę Gospodarczą z dnia 13 listopada 1962 roku (tekst traktatu opublikowany w Dz. U. z 2004 roku, Nr 90, 864/2);

c) art. 4 rozporządzenia Komisji (WE) nr 70/2001 z dnia 12 stycznia 2001 roku w sprawie zastosowania art. 87 i 88 Traktatu WE w odniesieniu do pomocy państwa dla małych i średnich przedsiębiorstw (Dz.U.UE.L.01.10.33);

d) przepisów art. 2, 7 oraz 9 Konstytucji RP (Dz. U. z 1997 roku, Nr 78, poz. 483)

2) naruszenie przepisów postępowania - przepisu art. 7 i 8 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004roku o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (t.j.: Dz. U. z 2008 roku, Nr 06, poz. 14);

W uzasadnieniu skargi wskazali, że Uchwała nr XV/102/03 z dnia 30 grudnia 2003 roku podjęta przez Radę Gminy Strzałkowo zawiera następujące przesłanki uzyskania zwolnienia w podatku od nieruchomości:

a) nieruchomość powinna być związana z prowadzeniem działalności gospodarczej;

a) nieruchomość powinna stanowić własność lub być w posiadaniu podmiotów rozpoczynających działalność gospodarczą na terenie gminy Strzałkowo;

b) podmiot rozpoczynający działalność powinien zatrudnić co najmniej 5 osób zamieszkałych i zameldowanych na terenie gminy Strzałkowo, przy czym osoby te powinny stanowić co najmniej 60% w ogólnej strukturze zatrudnienia w danym podmiocie.

Skarżący wyjaśnili, że na podstawie powyższej uchwały zakupili nieruchomość położoną w S. przy ul. D., w celu prowadzenia działalności gospodarczej. A. S. prowadzi działalność gospodarczą pod firmą: "Z. P.", natomiast W. S. prowadzi działalność gospodarczą pod firmą: "Z. S. – W. S. – S.". A. S. uznała, że spełnia wymogi uchwały konieczne do uzyskania zwolnienia w podatku od nieruchomości, bowiem rozpoczęła prowadzenie działalności gospodarczej od dnia [...] marca 2005 roku i zatrudnia 5 osób zamieszkałych na terenie Gminny Strzałkowo.

W dalszej części uzasadnienia Skarżący wskazali na wydanie przez Wójta Gminy Strzałkowo decyzji z dnia [...] lutego 2005 roku, nakładającej na skarżących obowiązek zapłaty podatku od powyższej nieruchomości oraz podatku rolnego w łącznej wysokości [...] złotych. Następnie dnia [...] marca 2005 roku skarżący skierowali do Wójta wniosek o umorzenie części podatku od nieruchomości. W wyniku przeprowadzonego postępowania Wójt Gminy Strzałkowo wydał w dniu [...] sierpnia 2005 roku decyzję, w której odmówił zmiany decyzji z dnia [...] lutego 2005 roku, co oznaczało odmowę zwolnienia z podatku od nieruchomości.

A. i W. S. dnia [...] września 2005 roku złożyli do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. odwołanie od decyzji Wójta.

Decyzją z dnia [...] grudnia 2005 roku Kolegium utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy Strzałkowo. W związku z niekorzystnym rozstrzygnięciem SKO, skarżący wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na decyzję z dnia [...] grudnia 2005 roku.

Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 9 listopada 2006r., w sprawie I SA/Po 107/06 oddalił skargę A. i W. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. w przedmiocie odmowy zmiany nakazu płatniczego w sprawie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2005r. w podatku od nieruchomości i podatku rolnym.

Skarżący powołali wydane orzeczenie Sądu uznając m.in., że uchwała nr XV/102/03 nie może być stosowana, ponieważ stanowi ona rodzaj pomocy publicznej dla przedsiębiorców, która wymaga notyfikacji Komisji Europejskiej, co w niniejszym przypadku nie zostało przez Radę Gminy Strzałkowo uczynione.

W konkluzji uzasadnienia Skarżący podnieśli, że uchwała Rady Gminy Strzałkowo nr XV/102/03 z dnia 30 grudnia 2003 roku nie może pozostawać w obrocie prawnym jako obowiązująca i ważna.

Wskutek ostatecznego orzeczenia NSA, który wyrokiem z dnia 4 kwietnia 2008r. oddalił skargę kasacyjną wniesioną przez skarżących od wskazanego wyżej wyroku, w dniu [...] października 2008 roku A. i W. S. wezwali Radę Gminy Strzałkowo do usunięcia naruszenia prawa poprzez zmianę lub uchylenie uchwały nr XV/102/03 z dnia 30 grudnia 2003 roku. Wskazali, że od dnia 1 maja 2004 roku (tj. od dnia przystąpienia Polski do Wspólnot Europejskich), istnieje ogólny zakaz przyznawania pomocy publicznej podmiotom gospodarczym, natomiast dozwolona jest jedynie pomoc w wąskim zakresie, na szczególnych warunkach ustalonych przez Komisję Europejską oraz pod jej stałą kontrolą.

Skarżący zwrócili także uwagę na przepisy art. 87 i 88 Traktatu WE oraz regulacje zawarte w art. 4 rozporządzenia Komisji WE nr 70/2001, wskazując, że uchwałę Rady Gminy Strzałkowo nr XV/102/03 uznać należy za niezgodną z zasadami wspólnego rynku. Według bowiem treści art. 87 Traktatu, pomoc przyznawana przez Państwo Członkowskie jest niezgodna ze wspólnym rynkiem w zakresie, w jakim wpływa na wymianę handlową między Państwami Członkowskimi. Uchwała taka powinna podlegać notyfikacji Komisji Europejskiej. Zdaniem Skarżących, jeśli uchwała nr XV/102/03 z dnia 30 grudnia 2003 roku nie została przedłożona do akceptacji organom UE zgodnie z odpowiednią procedurą - stanowi ona niedozwoloną formę pomocy publicznej dla przedsiębiorców. Z tego powodu uchwałę tę należy uznać za niezgodną z prawem.

Jednocześnie, ze względu na to, że uchwała nr XV/102/03 została wydana w roku 2003, natomiast zgodnie z art. 94 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym (t.j.: Dz. U. z 2001 roku, Nr 142, poz. 1591, z późn. zm.) za nieważną można uznać daną uchwałę organu samorządu terytorialnego w ciągu jednego roku od dnia jej podjęcia, w przedmiotowej sprawie konieczne jest orzeczenie o wydaniu uchwały z naruszeniem prawa - art. 94 ust. 1 lub też o jej niezgodności z prawem - art. 94 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym.

Uchwałą Nr XXV/149/08 z dnia 4 grudnia 2008 r. w sprawie rozpatrzenia wezwania do usunięcia naruszenia prawa, Rada Gminy Strzałkowo uznała przedmiotowe wezwanie za bezzasadne i odmówiła uchylenia bądź zmiany uchwały Nr XV/102/03 z dnia 30 grudnia 2003 r. w sprawie zwolnień w podatku od nieruchomości.

W odpowiedzi na skargę Rada Gminy Strzałkowo wniosła o jej oddalenie.

Organ zaznaczył, że w treści wezwania do usunięcia naruszenia prawa nie wskazano, jakie przepisy prawa zostały naruszone przy podjęciu uchwały. Zwrócono jedynie uwagę, że wobec braku notyfikacji tej uchwały, nie może ona być podstawą do udzielania pomocy publicznej przedsiębiorcy w formie zwolnienia podatkowego - w zakresie objętym § 2 i 3 uchwały i dlatego winna zostać uchylona lub zmieniona jako akt prawa miejscowego sprzeczny z ogólnymi zasadami prawa powszechnego.

Ustosunkowując się do podniesionych w skardze wniosków i zarzutów organ zaznaczył, że przepisy na podstawie, których skarga została wniesiona tj. art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym oraz art. 50 §1 p.p.s.a., warunkują wniesienie skargi wykazaniem przez Skarżących ich interesu prawnego lub uprawnienia, które zostały naruszone zaskarżoną uchwałą. W opinii organu okoliczność ta nie została wykazana w skardze. Organ podkreślił, że istotą sądowej kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne jest ocena legalności zaskarżonych uchwał i aktów według stanu prawnego obowiązującego w dacie ich podjęcia. Badając legalność zaskarżonej uchwały należy, zatem uwzględnić obowiązujący w dacie jej wydania stan prawny. Skarżący, zarzucają zaskarżonej uchwale naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. przepisu art. 5 ust. 2 i art. 7 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, bez dookreślenia, na czym to naruszenie polega. Organ wyjaśnił, że przepis art. 5 ust. 2 przyznaje radzie gminy przy określaniu stawek podatku od nieruchomości, prawo różnicowania ich wysokości dla poszczególnych rodzajów przedmiotów opodatkowania, uwzględniając w szczególności lokalizację, rodzaj prowadzonej działalności, rodzaj zabudowy, przeznaczenie i sposób wykorzystywania gruntu. Przepis ten nie miał zastosowania przy podejmowaniu zaskarżonej uchwały. Zdaniem organu, niezrozumiałym jest także zarzut naruszenia art. 7 ust. 3, gdyż przepis ten przewiduje dla rady gminy kompetencję do wprowadzenia innych zwolnień przedmiotowych niż określone w art. 7 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Rada Gminy Strzałkowo podejmując zaskarżoną uchwałę z tego prawa skorzystała wprowadzając inne zwolnienia przedmiotowe.

Ustosunkowując się do zarzutu naruszenia przepisu art. 87 i art. 88 Traktatu ustanawiającego Europejską Wspólnotę Gospodarczą organ stwierdził, że w związku z przystąpieniem Polski do Unii Europejskiej z dniem 1 maja 2004 r. na jej terytorium obowiązuje wspólnotowe prawo pomocy publicznej przedsiębiorcom. W myśl wskazanych przepisów Traktatu WE odstąpienie od reguł wolnej konkurencji, poprzez udzielenie pomocy publicznej jest możliwe tylko w wyjątkowych sytuacjach i każda forma pomocy wymaga zgłoszenia Komisji Europejskiej. Organ zgodził się ze stanowiskiem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. zawartym w decyzji z dnia [...] grudnia 2005 r. oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wyrażonym w wyroku z dnia 9 listopada 2006 r., iż zaskarżona uchwała podjęta 30 grudnia 2003 r., aby mogła stanowić podstawę do udzielania pomocy publicznej w formie zwolnienia podatkowego po 1 maja 2004 r. winna podlegać procesowi notyfikacji. Jednakże wobec faktu, iż notyfikacji nie dokonano, to zgodnie z art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (Dz. U. Nr 123, poz. 1291) nie można na podstawie tej uchwały udzielać pomocy publicznej przedsiębiorcom w formie zwolnienia podatkowego. Organ podkreślił, że zaskarżona uchwała została podjęta w stanie prawnym, gdy taki obowiązek jeszcze nie istniał, a organ podatkowy po 1 maja 2004 r. takiej pomocy zgodnie z art. 6 ust. 2 nie zastosował. Rada zauważyła przy tym, iż żaden przepis prawa nie obligował organów stanowiących jednostek samorządu terytorialnego do przeprowadzenia notyfikacji, a jedynie określił w art. 6 ust. 2 ustawy z 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej, konsekwencje jej nie przeprowadzenia. Biorąc powyższe pod uwagę podejmując zaskarżoną uchwałę nie mogło dojść do naruszenia przepisów art. 87 i art. 88 Traktatu WE, gdyż przepisy te nie miały jeszcze zastosowania. Rada Gminy nie zgodziła się również z zarzutem naruszenia przepisów art. 7 i 8 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej, gdyż przepisy te weszły w życie po podjęciu zaskarżonej uchwały i określają tryb notyfikacji projektów programów pomocowych po wejściu do Unii Europejskiej.

W piśmie procesowym z dnia [...] maja 2009r. pełnomocnik skarżących wskazał, iż interesem skarżących w niniejszej sprawie jest możliwość uzyskania – na podstawie uchwały nr XV/102/03 Rady Gminy Strzałkowo ( aktu prawa miejscowego) zwolnienia w podatku od nieruchomości, ze względu na to, ze spełnili oni wszystkie warunki wskazane w zaskarżonej uchwale, ponosząc przy tym koszty dostosowania swoich zakładów do wymogów tej uchwały.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie

Zgodnie z art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269) i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz 1270 ze zm.; dalej p.p.s.a.) stosownie do przysługujących sądowi administracyjnemu kompetencji, kontrola zaskarżonego aktu prawa miejscowego organów jednostki samorządu terytorialnego dokonywana jest przez sąd pod względem zgodności z prawem przy uwzględnieniu stanu prawnego obowiązującego w dacie wydania zaskarżonego aktu (art.3 § 2 pkt.5 p.p.s.a.). Sąd nie bierze natomiast pod uwagę sposobu wykonywania zaskarżonego aktu prawa miejscowego.

Stosownie do przepisu art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8.03.1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organy gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego.

Badając na wstępie dopuszczalność wniesionej przez A. i W. S. skargi z punktu widzenia legitymacji skarżących do zaskarżenia uchwały nr XV/102/03 Rady Gminy Strzałkowo, zauważyć przede wszystkim należy, iż - stosownie do wskazanego wyżej przepisu ustawy o samorządzie gminnym - wykazanie istnienia takiej legitymacji wymaga wskazania, jaki indywidualny interes prawny lub uprawnienie wnoszącego skargę naruszone zostało przepisami zaskarżonej uchwały. Jak to niejednokrotnie już podkreślono w orzecznictwie sądów administracyjnych (por.: np. wyrok NSA z dnia 18.09.2003 r., II SA 2637/02, publ. system inform. LEX nr 80699), interes prawny skarżącego, do którego wprost nawiązuje art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, wynikać musi z normy prawa materialnego kształtującej sytuację prawną podmiotu wnoszącego skargę i musi on charakteryzować się bezpośredniością, konkretnością i realnością. Wymóg istnienia takiego związku eliminuje zatem sytuacje, w jakich kolejne dopiero skutki wcześniejszej konkretyzacji normy prawnej w odniesieniu do jednego podmiotu pośrednio wpływają na sytuację prawną innego podmiotu, jaka wynika z zastosowania wobec niego innej już normy prawnej.

Jak wskazuje na to bezspornie treść uchwały będącej przedmiotem skargi w rozpatrywanej sprawie, uchwała ta, przewidująca określone i mające swe źródło we wskazanych w niej przepisach ustawowych przywileje podatkowe – zwolnienie z podatku od nieruchomości, kształtuje sytuacje prawnopodatkowe działających na terenie gminy przedsiębiorców, na których ciąży obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości. Adresatami zawartych w niej norm są zatem podmioty gospodarcze będące aktualnie lub w przyszłości podatnikami tego podatku. Należało zatem przyjąć, iż przepisy zaskarżonej uchwały bezpośrednio i realnie kształtowały lub kształtować mogły sytuację prawnopodatkową skarżących będących podatnikami podatku od nieruchomości z tytułu należących do nich nieruchomości .

Dalej zauważyć należy, iż zdaniem skarżących naruszenie przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych ( art. 5 ust. 2 i art. 7 ust. 3 ) wyraża się w tym, ze oparcie uchwały nr XV/102/03 na tych właśnie podstawach, spowodowało obowiązek notyfikacji tej uchwały Komisji Europejskiej, czego Rada Gminy Strzałkowo nie uczyniła.

Zarzut naruszenia przepisu art. 4 rozporządzenia Komisji (WE) nr 70/2001 z dnia 12 stycznia 2001 roku w sprawie zastosowania art. 87 i 88 Traktatu WE w odniesieniu do pomocy państwa dla małych i średnich przedsiębiorstw ( Dz.U.UE.L.01.10.33) polega w ocenie skarżących na tym, iż zgodnie z tym przepisem, notyfikacji Komisji Europejskiej podlega każdy rodzaj i forma udzielenia pomocy publicznej przedsiębiorcom przez organy państwa stanowiące prawo, poza pomocą, która spełnia kryteria wyraźnie w tym przepisie wskazane.

Naruszenie zaś , wskazanych w skardze przepisów Konstytucji , skarżący upatrują w tym, że organy Gminy Strzałkowo udzielając przedsiębiorcom pomocy publicznej na podstawie uchwały niezgodnej z przyjętym przez Polskę prawem wspólnotowym, postąpiły wbrew zasadzie demokratycznego państwa prawnego, wyrażonej w art. 2 Konstytucji.

Dalej , zdaniem skarżących, uchwalenie aktu prawnego ( uchwały nr XV/102/03 przy niezachowaniu obowiązującej procedury notyfikowania każdej pomocy publicznej, stanowi naruszenie zasady prawnej wyrażonej w art. 7 Konstytucji oraz obowiązku przestrzegania przyjętego przez Polskę prawa międzynarodowego ( art. 9 Konstytucji).

Stosownie do art. 91 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym nieważna jest uchwała jednostki samorządu terytorialnego sprzeczna z prawem. Z kolei art. 91 ust. 4 u.s.g., przewiduje, że w wypadku nieistotnego naruszenia prawa nie stwierdza się nieważności uchwały, lecz tylko wskazuje się, że została ona wydana z naruszeniem prawa. Zdaniem T. Wosia (T. Woś (w:) T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Postępowanie..., s. 310) przytoczone unormowania uzasadniają przyjęcie, że przesłanki nieważności aktów jednostek samorządu terytorialnego nie pokrywają się z przyczynami nieważności decyzji i postanowień z art. 156 k.p.a., w związku z czym na podstawie argumentacji a contrario należy przyjąć, że "każde "istotne naruszenie prawa" aktem organów gmin, powiatów, województw oraz związków gmin i związków powiatów oznacza ich nieważność" (T. Woś, tamże, s. 310). W wypadku zatem ustalenia, że zaskarżony akt został wydany z istotnym naruszeniem prawa, uwzględnienie skargi na podstawie art. 147 będzie polegać na stwierdzeniu nieważności tego aktu.

W rozpatrywanej sprawie, co wynika ze stanowiska strony skarżącej, istotnym naruszeniem prawa dającym podstawę do stwierdzenie nieważności jest brak notyfikacji uchwały nr XV/102/03 Komisji Europejskiej.

Istnienie obowiązku notyfikacji uchwały Rady Gminy Strzałkowo nr XV/102/03 z dnia 30 grudnia 2003r. stwierdził Wojewódzki Sąd Administracyjny w powołanym wyżej - prawomocnym wyroku z dnia 9 listopada 2006r. I S.A./Po 107/06, oddalając skargę A. i W. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P., wydaną w przedmiocie odmowy zmiany nakazu płatniczego w sprawie zobowiązania pieniężnego za 2005r. w podatku od nieruchomości i podatku rolnym. We wskazanym wyroku Sąd przyjął, że prawidłowo Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało, że skoro w rozpatrywanej sprawie przedmiotowa uchwała Rady Gminy z dnia 30 grudnia 2003 roku w sprawie zwolnień od podatku od nieruchomości nie została przedłożona Komisji Europejskiej do notyfikacji, w trybie art. 88 ust. 3 TWE i nie została wyłączona z obowiązku notyfikacji na podstawie rozporządzenia Rady Europy Nr 994/98, w tym również w związku z rozporządzeniem 70/2001, to zgodnie z art.6 ust.2 ustawy o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej, nie można na jej podstawie - po dniu 1 maja 2004 roku - udzielić pomocy w formie zwolnienia od podatku od nieruchomości.

W ocenie skarżących zaskarżona uchwała, pomimo jej ustanowienia przed wejściem w życie Traktatu Akcesyjnego z dniem 1 maja 2004r., podlega regulacjom unijnym zawartym w prawie traktatowym. Należy bowiem mieć na względzie, że Polska zobowiązała się do przyjęcia przed przystąpieniem do Wspólnot Europejskich i stosowania niektórych regulacji unijnych ( w tym w zakresie udzielania pomocy publicznej) na mocy tzw. Traktatu stowarzyszeniowego ze Wspólnotami z dnia 16 grudnia 1991r. W ocenie skarżących w dniu wydania uchwały nr XV/102/03 istniały przepisy zobowiązujące Polskę do stosowania się do unijnego zakazu udzielania pomocy publicznej oraz dopuszczalności jej stosowania tylko w wyjątkowych przypadkach.

Zdaniem Sądu, z racji tego, na co wskazano już wyżej, iż istotą sądowej kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne jest ocena legalności zaskarżonych aktów i czynności według stanu faktycznego i prawnego sprawy obowiązującego w dacie podjęcia uchwały , nie może budzić wątpliwości, iż brak zachowania odpowiednich procedur związanych z notyfikacją uchwały Rady Gminy nr XV/102/03 z dnia 30 grudnia 2003 roku, po dniu 1 maja 2004r., co pozbawiło stronę skarżącą możliwości skorzystania ze zwolnienia w podatku od nieruchomości, na co wskazał Sąd w powołanym wyżej wyroku I S.A./Po 107/06, z uwagi na zakaz udzielania pomocy publicznej na podstawie przepisów tej uchwały, pozostaje bez wpływu na ocenę wystąpienia przesłanek skutkujących stwierdzeniem nieważności tego aktu.

Stosownie do art. 94 Konstytucji RP organy samorządu terytorialnego oraz terenowe organy administracji rządowej, na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawie, ustanawiają akty prawa miejscowego obowiązujące na obszarze działania tych organów. Zasady i tryb wydawania aktów prawa miejscowego określa ustawa. Przepis art.40 ust.1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. nr 142 poz.1591 ze zm.; dalej u.s.g.), stanowi , że na podstawie upoważnień ustawowych gminie przysługuje prawo stanowienia aktów prawa miejscowego obowiązujących na obszarze gminy. Taki charakter ma w niniejszej sprawie przepis art. 7 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Treść przepisu w sposób wyraźny wskazuje, iż rada gminy może wprowadzić (inne niż wymienione w ustawie) zwolnienia przedmiotowe. Art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2002r., Nr 9, poz. 84 z późn. zm. t.j.).był podstawą ustanowienia uchwały Rady Gminy w dniu 30 grudnia 2003 roku. Na podstawie tego właśnie przepisu, przed wejściem Polski do Unii Europejskiej, rady gmin w uchwałach stanowiły o zwolnieniach z podatku od nieruchomości. Uchwały te w poprzednim stanie prawnym - w czasie obowiązywania ustawy z dnia 27 lipca 2002 r. o warunkach dopuszczalności i nadzorowaniu pomocy publicznej dla przedsiębiorców (Dz. U. Nr 141, poz. 1177 z póżn. zm.) - były zatwierdzane przez Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Zauważyć przy tym należy , że podstawą prawną uchwały Rady Gminy nie był art. 5 ust. 2, którego naruszenie zarzucają skarżący. Uchwała ta nie stanowiła bowiem w kwestii wysokości stawek, ale wydana została w sprawie zwolnień w podatku od nieruchomości.

W konsekwencji przepis art. 5 ust.2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych nie miał w rozpatrywanej sprawie zastosowania.

Według zaś założeń przyjętych w załączniku nr IV do art. 22 Traktatu Akcesyjnego z dnia 16 kwietnia 2003r. ( Dz. U. z 2004r. Nr 90, poz. 864 ), na który powołują się skarżący, pomoc publiczna funkcjonująca przed akcesją w krajach przystępujących do WE powinna była być notyfikowana przez Komisję WE w trybie prawa wspólnotowego, jeżeli dane państwo nadal zamierzało udzielać tej pomocy po akcesji. Traktat Akcesyjny w załączniku nr IV przewidywał również możliwość uproszczonej notyfikacji programów pomocowych przedłożonych Komisji przed dniem akcesji. Istniała więc możliwość przedstawienia do notyfikacji Komisji Europejskiej projektu programu pomocowego jeszcze przed uzyskaniem członkostwa UE i wówczas po 1 maja 2004 roku programy te uznawane były za istniejące i nie było potrzeby ponownego ich zgłaszania do Komisji. Powyższe dotyczy jednakże wyłącznie sposobu wykonywania zaskarżonego aktu prawa miejscowego, nie zaś jego stanowienia. Przepisy Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską oraz rozporządzenia Rady (WE) Nr 659/99 z dnia 22 marca 1999 roku ustanawiającej szczegółowe zasady stosowania art.93 Traktatu WE (Dz.Urz. WE L Nr 83, poz.1 z 27 marca 1999 roku, dalej rozporządzenie 659/99) oraz ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (Dz. U. Nr 123, poz.1291, wskazujące na odpowiednie obowiązki w zakresie notyfikacji aktów dotyczących przyznawania pomocy, obowiązują z dniem 1 maja 2004r.

Reasumując, brak notyfikacji Komisji Europejskich uchwały Rady Gminy z dnia 30 grudnia 2003r. w sprawie zwolnień w podatku od nieruchomości skutkuje brakiem możliwości udzielenia na jej podstawie - po dniu 1 maja 2004 roku - pomocy w formie zwolnienia od podatku od nieruchomości. Niedochowanie procedur notyfikacyjnych wynikających z wyżej wskazanych przepisów wspólnotowych i procedur z ustawy o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej może oznaczać, że do czasu ostatecznego rozstrzygnięcia sprawy legalności pomocy Komisja może wydać nakaz wstrzymania pomocy i nakaz tymczasowego zwrotu pomocy do organu ( por. Lachiewicz W. , Finanse komunalne,2005 nr 4 str.11-12). Jednakże wskazane okoliczności, jak wskazano wyżej, nie stanowią przesłanki do stwierdzenia nieważności zaskarżonej uchwały.

Z tych powodów na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym Sąd orzekł jak w sentencji .

/-/ W. Długaszewska /-/ M. Lorych- Olszanowska /-/ B. Sokołowska

D.W.d