Wyrok NSA, sygn. akt II FSK 537/10
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2011-09-02 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne: Podatek dochodowy od osób fizycznych
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art.153, art.170, art.171, art.141 par. 4
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jacek Brolik (sprawozdawca), Sędziowie NSA Anna Dumas, WSA del. Sławomir Presnarowicz, Protokolant Szymon Mackiewicz, po rozpoznaniu w dniu 2 września 2011 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej J. D. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 19 listopada 2009 r. sygn. akt I SA/Po 643/09 w sprawie ze skargi J. D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia 11 maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2003 r. 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od J. D. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w P. kwotę 1.800 (jeden tysiąc osiemset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 3 kwietnia 2006 r. Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w K., na podstawie art. 207 w zw. z art. 21 § 3, art. 24 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. 2005, Nr 8, poz. 60, ze zm.; zwanej dalej: Ordynacja podatkowa) oraz art. 45 ust. 6 ustawy z dnia 6 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. 2000, Nr 14, poz. 176, ze zm.; dalej:u.p.d.o.f.), określił J.D. wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2003r. w kwocie 63.462,00 zł oraz wysokość straty z pozarolniczej działalności gospodarczej poniesionej w tym roku w kwocie 55.603,82 zł. W uzasadnieniu tej decyzji organ pierwszej instancji wskazał, iż J. D. od roku 1992 była właścicielką nieruchomości zabudowanej, położonej w K. przy ul. W. składającej się z działek nr [...] o pow. 1.61.30 ha. Aktem notarialnym z dnia 9 grudnia 1994r. rep. nr [...] podatniczka sprzedała wymienioną nieruchomość D.C. za kwotę 70.000 zł. Wobec niewywiązania się z zapłaty przez kupującą, strony zawarły ugodę sądową (I Co 672/99), na mocy której D.C. przeniosła na J.D. prawo własności nieruchomości w zamian za zapłatę kwoty 20.000 zł tytułem zwrotu wpłaty pierwszej raty należności. Nieruchomość ta została przyjęta do używania w dniu 1 stycznia 2000r. Naczelnik podkreślił, iż z treści powyższej ugody nie wynika, że strony rozwiązały poprzednią umowę sprzedaży nieruchomości, ale zawarły nową umowę przeniesienia własności nieruchomości składając do protokołu sądowego odpowiednie oświadczenie woli. Ponadto w zawartej ugodzie nie określiły wartości nieruchomości innej niż wynikająca z aktu notarialnego z 9 grudnia 1994r., a jej opis nie różni się od opisu przedstawionego w tym akcie, brak jest bowiem informacji o ewentualnych ulepszeniach dokonanych przez zbywcę – D.C., mogących podwyższyć wartość nieruchomości. W związku z tym, w ocenie Naczelnika, nie było przesłanek do zastosowania wyceny początkowej nieruchomości, o której mowa w § 6 ust. 6 rozporządzenia Ministra Finansów z 17 stycznia 1997r. w sprawie amortyzacji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych (Dz. U. Nr 6, poz. 35, ze zm.), tj. na podstawie wyceny rynkowej nieruchomości, wartość początkową należało bowiem ustalić w sposób przewidziany w § 6 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 4a i 4b rozporządzenia (cena nabycia). Organ podatkowy zwrócił również uwagę, iż podatniczka nie przedstawiła żadnych dowodów potwierdzających poniesienie przez nią nakładów na przedmiotową nieruchomość, które mogłyby podwyższać jej wartość początkową zgodnie z § 6 ust. 3 rozporządzenia. Wobec tego organ stwierdził, iż wartość początkowa środków trwałych została zawyżona o kwotę 1.470.000,00 zł, a obliczony odpis amortyzacyjny za 2003r. - o kwotę 37.110,00 zł. Tym samym podwyższył koszty uzyskania przychodów z tytułu najmu za omawiany rok o kwotę 1.750,00 zł.

Organ podatkowy pierwszej instancji ustalił również, iż w dniu 3 stycznia 2000 r. J.D. (wynajmująca) zawarła umowę najmu z Przedsiębiorstwem Wielobranżowym "D." Sp. z o.o. z siedzibą w K., przy ul. W. (najemca). Przedmiotem najmu była działka nr [...] położna w K., przy ul. W. Przedmiotową umowę zawarto na czas określony od 1 stycznia 2000r. do 31 grudnia 2004r., natomiast czynsz miał wynosić 400.000 zł netto za cały okres trwania umowy i być płatny w ratach. W dniu 4 czerwca 2003r. umowa ta została rozwiązana za porozumieniem stron - w drodze ugody, w której strony stwierdziły, iż najemca zalega wynajmującemu z płatnością czynszu na kwotę 227.877,00 zł brutto, liczonym do dnia 30 czerwca 2003r. oraz że nie dysponuje środkami pieniężnymi na zaspokojenie płatności, wobec czego przekaże wynajmującemu środki trwałe o wartości księgowej netto 81.966,88 zł wymienione w zał. nr 1 do umowy. Ponadto najemca zobowiązał się do zapłaty zadośćuczynienia za utratę przyszłych dochodów w wysokości 30.000 zł, płatnego w ratach kwartalnych do końca 2004r. Jak wynikało z oświadczenia J.D. z dnia 17 września 2004r., w roku 2003 nie otrzymała ona przedmiotowej kwoty. W związku z zawartą ugodą, J D. w dniu 8 lipca 2003r. wystawiła fakturę VAT nr [...] dotycząca czynszu zgodnie z porozumieniem - ugodą na wartość netto 82.000,00 zł. Kwotę wynikającą z tej faktury zaksięgowano po stronie przychodów z najmu. Natomiast w dniu 3 lipca 2003r. Spółka "D." wystawiła fakturę nr [...] w przedmiocie sprzedaży składników majątku na rzecz firmy J.D. na kwotę 82.000,00 zł netto, która została zaliczona do kosztów uzyskania przychodów z najmu. Mając na uwadze powyższe Naczelnik uznał, iż strona zawyżyła koszty uzyskania przychodów z tytułu najmu o kwotę 82.000,00 zł. Wartości maszyn i urządzeń nie można było bowiem zaliczyć do kosztów, skoro zostały one przekazane podatniczce jako zapłata zaległego zobowiązania a ich nabycie nie wiązało się z poniesieniem przez nią wydatków. Stwierdził jednocześnie, iż po jej stronie wystąpił, zgodnie z art. 16 ust. 1 u.p.d.o.f., przychód z nieruchomości odstąpionych bezpłatnie w całości lub w części do używania innym osobom fizycznym lub prawnym w kwocie 107.017,00 zł, stanowiącej różnicę pomiędzy kwotą czynszu do 30 czerwca 2003r. (227.877,00 zł brutto), a kwotą częściowej zapłaty w postaci maszyn i urządzeń (82.000,00 zł netto) i kwotą zaliczoną do przychodu z nieruchomości odstąpionych bezpłatnie w 2002r. (38.860,00 zł). Podkreślił przy tym, iż nie twierdzi, że na skutek zawartej ugody zmienił się stosunek prawny z umowy najmu na użyczenie, jednak z dokonanych ustaleń wynika, że przedmiotowa nieruchomość była użytkowana przez najemcę nieodpłatnie.

Organ pierwszej instancji stwierdził także, iż w dniu 23 czerwca 2003r. J. D. (wydzierżawiająca) zawarła umowę dzierżawy z PHU "C." M.R. (dzierżawca). Przedmiotem umowy była nieruchomość położona w K., przy ul. W. (działki nr ...). Umowę zawarto na czas określony od 1 sierpnia 2003r. do 2 sierpnia 2033r., a czynsz ustalono w wysokości 10.000,00 zł netto rocznie, zastrzegając jednocześnie, iż dzierżawcy przysługuje karencja w rozpoczęciu płatności w okresie 1 sierpnia 2003r. - 1 sierpnia 2006r. w związku z jego zobowiązaniem do remontu nieruchomości na własny koszt. Wobec powyższych ustaleń, Naczelnik uznał, iż przedmiotowa nieruchomość przez 5 miesięcy była użytkowana nieodpłatnie, co skutkowało osiągnięciem przez J.D. przychodu z tego tytułu w kwocie 4.166,65 zł (art. 16 ust. 1 u.p.d.o.f.).

Organ podatkowy zaliczył do kosztów uzyskania przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej kwotę 82.000,00 zł, wymienione bowiem na fakturze nr [...] składniki majątkowe sprzedawane były przez P.P.H. "J." jako towary handlowe. Ponadto skarżąca nie ujęła w spisie z natury sporządzonym na dzień 31 grudnia 2003r. wartości niesprzedanych maszyn i urządzeń otrzymanych od Spółki "D." w kwocie 21.700,00 zł. Tym samym Naczelnik pomniejszył koszty uzyskania przychodów o wymienioną kwotę.

W ocenie Naczelnika, podatniczka bezzasadnie zaliczyła do kosztów uzyskania przychodów kwotę 1.200,00 zł z tytułu opłaty czynszu na podstawie umowy najmu zawartej 2 stycznia 1998r. z wynajmującym - Spółką "D". Z uwagi na fakt, iż od dnia 15 września 1999 r. podatniczka jest właścicielem wynajmowanej nieruchomości, zaliczenie do kosztów uzyskania przychodu czynszu wynikającego z tej umowy, nie znajduje racjonalnego uzasadnienia. J.D. nie mogła być bowiem jednocześnie najemcą oraz wynajmującym tego samego przedmiotu najmu.

Orzekając na skutek wniesionego odwołania, Dyrektor Izby Skarbowej w P. decyzją z dnia 31 sierpnia 2006 r. utrzymał ww. rozstrzygnięcie w mocy.

Wyrokiem z dnia 13 stycznia 2009 r., sygn. akt I SA/Po 1410/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu – po rozpoznaniu skargi - uchylił decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z 31 sierpnia 2006r. W uzasadnieniu wyroku Sąd stwierdził, iż kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia wartości początkowej nieruchomości położonej w K. przy ul. W. ma treść uzasadnienia wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 stycznia 2008r. w sprawie o sygn. akt II FSK 1592/06. W świetle argumentacji zawartej w powołanym orzeczeniu, za nieuzasadnione Sąd uznał przyjęcie przez organy podatkowe za podstawę amortyzacji ceny nabycia nieruchomości wynikającej z aktu notarialnego sporządzonego 9 grudnia 1994 r. Sąd podkreślił, iż przepis § 6 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 17 stycznia 1997r. w sprawie amortyzacji środków trwałych odnosi się do sytuacji, w której nieruchomość jest kupowana, a nie sprzedawana. O cenie nabycia przedmiotowej nieruchomości może być mowa jedynie w odniesieniu do umowy z dnia 5 listopada 1992r., z której wynika, że skarżąca nabyła tą nieruchomość za 50.000 zł. (po denominacji). Cena ta nie może jednak stanowić podstawy do ustalenia wartości początkowej środków trwałych, ponieważ od jej zawarcia do chwili wprowadzenia środków trwałych do ewidencji upłynął znaczny okres czasu, w którym dokonano nakładów. W celu ustalenia prawidłowego dokonania wyceny środków trwałych niezbędne jest więc przeprowadzanie postępowania dowodowego z uwzględnieniem ustaleń co do poczynionych przez skarżącą nakładów na nieruchomość.

Odnosząc się do kwestii wysokości przychodu z nieruchomości odstąpionej nieodpłatnie, Sąd uznał zasadność argumentacji organów skarbowych. Wskazał, iż z niekwestionowanych przez skarżącą ustaleń wynika, że w dniu 1 stycznia 2000r. zawarła ona jako wynajmująca ze Spółką z o.o. "D." umowę, mocą której oddała Spółce w najem całą działkę położoną w K., przy ul. W. wraz z budynkami i zagospodarowaniem podstawowym. Umowa ta została rozwiązana ugodą z dniem 30 czerwca 2003r. Zgodnie z jej treścią część zaległości w kwocie 82.000,00 zł. została pokryta składnikami majątkowymi (faktura nr ...). Skarżąca zaliczyła w 2002r. kwotę 38.860,00 zł do przychodów z nieruchomości odstąpionych bezpłatnie. Zaległość "D." wobec skarżącej z tytułu czynszu najmu na dzień 30 czerwca 2003r. wynosiła 227.877,00 zł. Kwoty tej skarżąca nie kwestionowała. Za prawidłowe Sąd uznał więc stwierdzenie organów podatkowych, że pozostała nierozliczona kwota wynosi 107.017,00 zł.Sąd podkreślił również, iż próba sprawdzenia w Spółce z o.o. "D." sposobu ewidencjonowania zobowiązań wynikających z umowy najmu ze skarżącą oraz z zawartej ugody nie dała rezultatu, ze względu na niemożność ustalenia siedziby Spółki. W kontekście powyższego Sąd wyraził pogląd, iż w sytuacji, w której najemca związany umową najmu nie wywiązywał się z tej umowy i nieruchomość była przez niego użytkowana nieodpłatnie uzasadnione było zastosowanie art. 16 ust. 1 u.p.d.o.f. przez uznanie, że kwota 107.017,00 zł. stanowi przychód z nieruchomości odstąpionych bezpłatnie do używania.

W ocenie Sądu, organy podatkowe prawidłowo uznały także, iż skarżąca zaniżyła przychód z najmu o kwotę 4.166,75 zł. Z treści umowy zawartej w dniu 23 czerwca 2003r. przez skarżącą z PHU "C." wynika, że od 1 sierpnia 2003r. nieruchomość objęta umową dzierżawy była do końca roku 2003 użytkowana nieodpłatnie, co przyznała sama skarżąca w swoich wyjaśnieniach zawartych w protokole kontroli z 5 października 2004r. Niesporne jest bowiem, że za rok 2003 czynsz dzierżawny nie został skarżącej zapłacony. W sprawie nie mógł mieć przy tym zastosowania art. 11 ust. 1 u.p.d.o.f., albowiem w roku 2003 skarżąca faktycznie odstąpiła nieruchomość nieodpłatnie dzierżawcy.

Ponadto, zdaniem Sądu, brak było podstaw do zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów kwoty 1.200,00 zł. Koszty podnajmowania pomieszczeń użytkowych w nieruchomości, której skarżąca jest właścicielem, a którą oddała w nieodpłatne korzystanie nie stanowią bowiem wydatku w celu osiągnięcia przychodu (art. 22 ust. 1 zd. pierwsze u.p.d.o.f.). Zwrócił przy tym uwagę, iż organy podatkowe, korzystając z zasady autonomicznego charakteru prawa podatkowego, mają prawo analizować rzeczywistą treść zawieranych przez podatnika umów cywilnoprawnych w aspekcie skutków podatkowych. Skutki dobrowolnej rezygnacji z zysków z tytułu umów najmu nie mogą być natomiast przenoszone na Skarb Państwa.

Rozpoznając ponownie sprawę, Dyrektor Izby Skarbowej w P., decyzją z dnia 11 maja 2009r., na podstawie przepisu art. 233 § 1 pkt 2 lit. a Ordynacji podatkowej, uchylił decyzję z dnia 3 kwietnia 2006 r., w części określającej zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych i określił to zobowiązanie w wysokości 48.618,00 zł, utrzymując zaskarżoną decyzję w mocy w pozostałym zakresie - określenia wysokości straty.

Organ odwoławczy skonstatował, iż brak jest możliwości dokonania wyceny środka trwałego z uwzględnieniem poczynionych przez skarżącą nakładów ze względu na upływ czasu. Wobec tego, w zakresie ustalenia wartości początkowej środka trwałego (nieruchomości), przyjął wartość wykazaną w przedstawionym przez skarżącą operacie szacunkowym sporządzonym przez biegłego oraz w prowadzonej w firmie skarżącej ewidencji środków trwałych. Tym samym Dyrektor uznał, że łączne koszty uzyskania przychodów z najmu nieruchomości wyniosły 40.890,33 zł.

Odnośnie kwoty 107.017,00 zł oraz 4.166,75 zł, Dyrektor Izby Skarbowej uznał je za przychód z nieruchomości odstąpionych bezpłatnie do używania, podzielając stanowisko wyrażone w decyzji Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w K. Przyjął ponadto, iż skarżąca zawyżyła koszty uzyskania przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej o kwotę 1.200,00 zł z tytułu czynszu za lokal użytkowy.

Na powyższą decyzję J.D. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, domagając się jej uchylenia w całości i zarzucając naruszenie przepisów: art. 16 ust. 1, art. 22 ust. 1 w zw. z art. 23 ust. 1 u.p.d.o.f., art. 122, art. 180 § 1, art. 187 § 1 oraz art. 210 § 1 pkt 6 Ordynacji podatkowej.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie.

Wyrokiem z dnia 19 listopada 2009 r., sygn. akt I SA/Po 643/09, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę J. D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia 11 maja 2009 r. w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2003 r. oraz wysokości straty poniesionej w 2003 r. z pozarolniczej działalności gospodarczej.

W pierwszej kolejności Sąd pierwszej instancji podkreślił, że z treści uzasadnienia wyroku z dnia 13 stycznia 2009r., I SA/Po 1410/08, wynika, iż Sąd zakwestionował sposób ustalenia przez organy podatkowe wartości początkowej środka trwałego przyjętego do używania (nieruchomości), nakazując, w celu prawidłowego dokonania jego wyceny, przeprowadzanie postępowania dowodowego z uwzględnieniem ustaleń co do poczynionych przez skarżącą nakładów na nieruchomość. Natomiast Dyrektor Izby Skarbowej w zaskarżonej decyzji stwierdził, iż brak jest możliwości dokonania wyceny środka trwałego z uwzględnieniem poczynionych przez skarżącą nakładów ze względu na upływ czasu. Wobec tego, w zakresie ustalenia wartości początkowej środka trwałego, przyjął wartość wykazaną w przedstawionym przez skarżącą operacie szacunkowym sporządzonym przez biegłego oraz w prowadzonej w firmie skarżącej ewidencji środków trwałych. Wobec powyższego, Sąd uznał, że organ odwoławczy, zgodnie z dyspozycją art. 153 p.p.s.a., zrealizował wytyczne dotyczące ustalenia wartości początkowej nieruchomości. Nie doszło zatem do naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, jak również przepisów prawa dających podstawę do wznowienia postępowania bądź innych przepisów postępowania, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, czy wreszcie nie zaistniały przesłanki do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji.

Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi, Skład orzekający stwierdził, iż były one już przedmiotem rozważań Sądu w wyroku z dnia 13 stycznia 2009 r., I SA/Po 1410/08. Nie nastąpiła bowiem zmiana stanu prawnego, powodująca, że pogląd Sądu w powołanym wyroku stałby się nieaktualny. Wbrew twierdzeniu skarżącej nie doszło również do zmiany istotnych okoliczności faktycznych czy też wzruszenia orzeczenia zawierającego ocenę prawną w przewidzianym dla niego trybie.

Od powyższego wyroku J. D. wniosła skargę kasacyjną zarzucając w niej naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy to jest naruszenie art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; zwanej dalej p.p.s.a.), poprzez przyjęcie przez Sąd pierwszej instancji niezgodnego z rzeczywistością stanu faktycznego sprawy; naruszenie art.151 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., poprzez oddalenie skargi, pomimo naruszenia przez organy podatkowe art.122 Ordynacji podatkowej w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy oraz naruszenie art. 153 p.p.s.a., poprzez przyjęcie przez Sąd pierwszej instancji, iż organ podatkowy nie był zobowiązany do przeprowadzenia dodatkowego postępowania dowodowego.

Wskazując na powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Poznaniu, a także o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Autor skargi kasacyjnej wskazywał, że koniecznym było przeprowadzenie dodatkowego postępowania dowodowego na okoliczność umów zawieranych w 2002 r. oraz na okoliczność rozwiązania umowy z firmą "D." i rozliczeń z nią dokonanych.

Odpowiadając na skargę kasacyjną Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Brak jest podstaw do uwzględnienia skargi kasacyjnej.

Po analizie postawionych w petitum skargi kasacyjnej zarzutów (art.141 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 151,art. 153 p.p.s.a., art.122 Ordynacji podatkowej) oraz lekturze uzasadnienia tychże zarzutów można dojść do wniosku, że w gruncie rzeczy skarżąca po raz kolejny kwestionuje ocenę organów podatkowych zaakceptowaną przez Sąd pierwszej instancji w zakresie uznania kwoty 107.017 zł za przychód z nieruchomości odstąpionych bezpłatnie stosownie do art. 16 ust. 1 u.p.d.o.f.

Zaznaczyć wobec tego w tym miejscu należy, że w uprzednio wydanym wyroku z dnia 13 stycznia 2009 r., sygn. akt I SA/Po 1410/08, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, ocenił, że: nie powinno budzić sporu stwierdzenie organów skarbowych, że kwota 107.017 zł została uznana za przychód skarżącej w roku 2003. Podkreślił, że próba sprawdzenia w Spółce z o.o. "D." sposobu ewidencjonowania zobowiązań wynikających z umowy najmu ze skarżącą oraz z zawartej ugody nie dała rezultatu, ze względu na niemożność ustalenia siedziby Spółki. W sytuacji, w której najemca związany umową najmu nie wywiązywał się z tej umowy i nieruchomość była przez niego użytkowana nieodpłatnie uzasadnione było zastosowanie art. 16 ust. 1 u.p.d.o.f. przez uznanie, że kwota 107.017 zł stanowi przychód z nieruchomości odstąpionych bezpłatnie do używania.

Ocena prawna dokonana w powyższym wyroku nie została przez skarżącą poddana weryfikacji. Skarżąca nie złożyła bowiem właściwego środka odwoławczego - skargi kasacyjnej, w której mogła by prowadzić dyskurs prawny z zaprezentowanymi przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu konstatacjami odnośnie ustaleń przychodu uzyskanego z nieruchomości odstąpionych bezpłatnie do używania i oceny materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie przez organy podatkowe (m.in. ustaleń dotyczących siedziby spółki "D." i zawieranych z nią umów).

Wobec nie zaskarżenia przez spółkę wzmiankowanego powyżej wyroku stał on się prawomocny, posiada w świetle regulacji prawnej art. 171 p.p.s.a. powagę rzeczy osądzonej, to znaczy kończy określony spór między stronami postępowania sądowoadministracyjnego, którego przedmiotem jest rozbieżność co do oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu lub czynności.

Ponadto, w świetle art. 170 p.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby.

Stosownie natomiast do art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia.

W kontekście zatem cytowanego powyżej przepisu zarówno Dyrektor Izby Skarbowej w P., wydając decyzję z dnia 11 maja 2009 r., jak i Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w zaskarżonym wyroku, był związany oceną prawną i wskazaniami zawartymi w rozstrzygnięciu z dnia 13 stycznia 2009 r. Zgodnie z powyższymi konstatacjami Wojewódzki Sąd Administracyjny dokonał więc w zaskarżonym wyroku oceny pod względem zgodności z prawem działań Dyrektora Izby Skarbowej w ramach zakreślonych w wyroku z dnia 13 stycznia 2009 r. dotyczących konieczności dokonania wyceny wartości początkowej środków trwałych (nieruchomości) z uwzględnieniem ustaleń co do poczynionych przez skarżącą nakładów na nieruchomość. Sąd pierwszej instancji uznał, że prawidłowo Dyrektor Izby Skarbowej w zaskarżonej decyzji stwierdził, iż brak jest możliwości dokonania wyceny środka trwałego z uwzględnieniem poczynionych przez skarżącą nakładów ze względu na upływ czasu. Wobec tego, w zakresie ustalenia wartości początkowej środka trwałego, przyjął wartość wykazaną w przedstawionym przez skarżącą operacie szacunkowym sporządzonym przez biegłego oraz w prowadzonej w firmie skarżącej ewidencji środków trwałych. Wobec powyższego, Sąd uznał, że organ odwoławczy, zgodnie z dyspozycją art. 153 p.p.s.a., zrealizował wytyczne dotyczące ustalenia wartości początkowej nieruchomości.

Sąd pierwszej instancji nie prowadził natomiast własnych rozważań w kwestiach przesądzonych w wyroku z dnia 13 kwietnia 2009 r., a jedynie przypomniał zawarte w nim oceny prawne jako wiążące dla niego w świetle art. 153 p.p.s.a. Można zatem stwierdzić, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w zaskarżonym wyroku zastosował się w pełni do art. 153 p.p.s.a.

Kierując się powyższymi konstatacjami uznać należy, że także pozostałe zarzuty zaprezentowane w skardze kasacyjnej nie zasługują na uwzględnienie. Po pierwsze, nieuzasadniona jest polemika, którą prowadzi strona skarżąca z ocenami zawartymi w prawomocnym wyroku Sądu, w uzasadnieniu skargi kasacyjnej od innego wyroku przy niezmienionym stanie faktycznym i prawnym. Po wtóre, jak zaznaczono w niniejszym uzasadnieniu, problematyka, którą strona porusza w rozpoznawanej skardze kasacyjnej, była już przedmiotem rozważań i ocen prawnych w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 13 stycznia 2009 r. Po trzecie, skarżąca nie może kwestionować zaakceptowanych przez Sąd pierwszej instancji ustaleń i ocen organów podatkowych wyłącznie przy pomocy art. 122 Ordynacji podatkowej. W art. 122 Ordynacji podatkowej zawarta została zasada prawdy obiektywnej, z której wynika, że organ podatkowy zobowiązany jest do zebrania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą, aby w ten sposób stworzyć jej rzeczywisty obraz i uzyskać podstawę do trafnego zastosowania przepisu prawa. Realizację tej zasady zapewniają gwarancje zawarte w przepisach regulujących postępowanie dowodowe (np. art. 187, art.191, art.188, art.180 Ordynacji podatkowej), których jednak strona nie wskazywała jako naruszone w analizowanej skardze kasacyjnej. Słusznie też zwraca uwagę organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę kasacyjną (na str. 8), że strona nie wskazuje żadnych nowych kwestii, na okoliczność których miałoby zostać przeprowadzone dodatkowe postępowanie dowodowe.

W związku z powyższym przypomnieć należy, że Naczelny Sąd Administracyjny jest związany granicami skargi kasacyjnej stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. Oznacza to, że zawarte w skardze kasacyjnej podstawy determinują zakres kognicji Naczelnego Sądu Administracyjnego. Nie może on zatem, poza przypadkami przesłanek nieważności postępowania sądowego, samodzielnie podjąć z własnej inicjatywy żadnych badań w celu ustalenia innych wad zaskarżonego orzeczenia i musi co do zasady skoncentrować swoją uwagę wyłącznie na weryfikacji zarzutów sformułowanych przez skarżącego.

Naczelny Sąd Administracyjny nie dopatrzył się także, zarzucanego zaskarżonemu wyrokowi, naruszenia art. 141 § 1 p.p.s.a. Przepis ten stanowi, że "uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu faktycznego sprawy, zarzutów przedstawionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie..." Wszystkie te elementy kwestionowany wyrok zawierał.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a.