Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2052/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2010-02-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6460 Znaki towarowe
Hasła tematyczne: Własność przemysłowa
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 129 ust. 1, art. 245 ust. 1
journal: Dz.U. 2003 nr 119 poz 1117
law: Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej
article: art. 7, art. 77 par. 1, art. 80
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Śliwińska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Maria Jagielska Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Protokolant Agnieszka Gajewiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 lutego 2010 r. sprawy ze skargi Glazura S.A. z siedzibą w L. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] września 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy słowny GLAZURA ZA GROSZE oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z [...] września 2009 r. nr [...] Urząd Patentowy RP utrzymał w mocy swoją decyzję z [...] czerwca 2008 r. odmawiającą udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy słowny GLAZURA ZA GROSZE zgłoszony [...] maja 2006 roku pod numerem [...] przez spółkę G. S.A., z siedzibą w L. (dalej zwaną zgłaszającą, stroną, skarżącą).

Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ wskazał art. 245 ust. 1 oraz art. 129 ust. 1 pkt 2 oraz art. 129 ust. 2 pkt 1 i 2 w związku z art. 145 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1117 z późn. zm.) – dalej zwaną p.w.p.

Podstawę faktyczną stanowiły następujące ustalenia faktyczne:

W dniu [...] maja 2006r. za numerem [...] strona złożyła wniosek w celu uzyskania prawa ochronnego na znak towarowy słowny GLAZURA ZA GROSZE, przeznaczony do oznaczania towarów w klasie 19: budowlane materiały niemetalowe, płytki niemetalowe dla budownictwa, płytki podłogowe niemetalowe, okładziny niemetalowe dla budownictwa, płytki ceramiczne szkliwione ścienne i podłogowe, płytki ceramiczne nieszkliwione ścienne i podłogowe (po ograniczeniu wykazu zgodnie z pismem z [...] kwietnia 2008 r.).

Urząd Patentowy RP decyzją z [...] czerwca 2008 r. odmówił udzielenia prawa ochronnego na przedmiotowy znak słowny. Powołał się na art. 129 p.w.p. wskazując, że zgłoszone oznaczenie nie posiada dostatecznych znamion odróżniających. Oznaczenie GLAZURA ZA GROSZE jest jedynie ogólnoopisowym sloganem reklamowym wskazującym na rodzaj towarów oraz informującym, iż towary są atrakcyjne cenowo. Jednoznacznie sugeruje, iż glazury które produkuje zgłaszający są za "grosze" czyli w niskich cenach. Znak towarowy winien posiadać ujętą abstrakcyjnie zdolność do odróżniania, oraz ocenianą w odniesieniu do towarów lub usług dla jakich został zgłoszony zdolność odróżniającą, tj. posiadać dostateczne znamiona odróżniające. Znamion tych nie posiadają w szczególności takie oznaczenia, które składają się wyłącznie z elementów informujących o rodzaju towaru i ich walorach cenowych. Oznaczenie GLAZURA ZA GROSZE jest wyłącznie słowne, w związku z powyższym nie nadaje się do odróżniania w obrocie towarów i usług, dla których zostało zgłoszone, gdyż jest "opisowe" i wskazuje wyłącznie na rodzaj towaru. Urząd uznał, że nie można przydzielić jednemu podmiotowi gospodarczemu wyłącznego prawa do jego używania, gdyż prowadziłoby to do istotnych utrudnień w obrocie gospodarczym. Zgłoszone oznaczenie nie będzie postrzegane przez przeciętnego nabywcę jako czyjś znak towarowy, wskazujący na pochodzenie towarów/usługi od konkretnego przedsiębiorcy, a zatem podstawowa funkcja znaku towarowego (oznaczenie pochodzenia) nie będzie spełniona.

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy G. S.A. podnosiła, że jest czołowym dystrybutorem płytek ceramicznych, działającym w skali ogólnopolskiej. Sprzedaż produktów realizowana jest przez odbiorców hurtowych, własne punkty handlowe oraz własną sieć punktów franchisingowych, których aktualnie jest 17 w różnych miejscowościach kraju. To oznaczenie słowne było używane w obrocie towarów i na rynku wśród kandydatów na partnerów i wśród klientów G. S.A. w L. od początku roku 2005, kiedy Spółka podjęła intensywne działania dla rozszerzenia sprzedaży sieci detalicznej poprzez zaprojektowanie i wprowadzenie w życie unikalnego w skali kraju kanału dystrybucji płytek ceramicznych pod nazwą "GLAZURA ZA GROSZE", polegającym na stworzeniu ogólnopolskiej zintegrowanej sieci handlowej, w której sprzedaż płytek odbywa się bezpośrednio z palet w wielkogabarytowych namiotach. W punktach tych oferowane są płytki ścienne i podłogowe znanych marek w bardzo konkurencyjnych cenach. Sprzedaż w sieci GLAZURA ZA GROSZE oparta jest na zasadzie franczyzy i bazuje na ścisłym współdziałaniu z wnioskodawcą niezależnych podmiotów gospodarczych, zwanych partnerami. Jako ilustrację działalności sieci GLAZURA ZA GROSZE, przedstawiła następujące materiały: Franchising GLAZURA ZA GROSZE, fragment syntetycznego opracowania "Czym jest G." (załącznik nr 2), Ofertę współpracy dla partnerów handlowych sieci punktów GLAZURA ZA GROSZE (załącznik nr 3), umowę franchisingową - formularz [...] (załącznik nr 4), aktualny zasięg sieci (załącznik nr 5),

scenariusz spotu radiowego GLAZURA ZA GROSZE (załącznik nr 6).

Ponadto strona podnosiła, że oryginalny zestaw wyrazów "glazura za grosze", spełnia dla niej jako znak towarowy ważne funkcje w rozwijaniu krajowej sieci sklepów detalicznych, prowadzących sprzedaż płytek ceramicznych w wielkogabarytowych namiotach i działających na zasadach franchisingowych:

a/ jest słownym określeniem kanału dystrybucji produktów i stanowi jego nazwę własną;

b/ jest podstawowym elementem stosowanym we wszystkich instrumentach kompozycji marketingowej: w produkcie, w dystrybucji, cenie i promocji;

c/ stanowi podstawę do tworzenia wszystkich środków wizualnej reklamy, a także jest istotnym elementem zgłoszonych przez Spółkę słowno-graficznych znaków towarowych nr Z-310314 i Z-310315;

d/ jest podstawowym elementem reklamy radiowej;

e/ stanowi istotny, wiodący element w dokumentach tworzonych w związku z realizacją sieci GLAZURA ZA GROSZE, np. w umowach franchisingowych.

Wskazywała, że podstawowym kręgiem odbiorców towarów i usług w sieci GLAZURA ZA GROSZE są podmioty gospodarcze - osoby fizyczne, zwane partnerami, powiązane ze Spółką umowami franchisingowymi, które z pełną świadomością nawiązują współpracę ze zgłaszającą (a co z tymi, którzy nie są partnerami, nie mogą używać tego sloganu!!!!!!!!).

Ponadto podnosiła, że dokumenty między stronami umowy oznaczone są zawsze znakiem GLAZURA ZA GROSZE i firmą zgłaszającego jako organizatora i właściciela sieci. Oznaczenia tego nie można rozumieć dosłownie, gdyż takiego towaru jak płytki ścienne i podłogowe nie sprzedaje się w kwotach groszowych, jest to przenośnia językowa, metafora. Nabywca płytek wchodząc do sklepu w sieci GLAZURA ZA GROSZE nie zamierza wydać za zakupiony towar groszy, ale spodziewa się znaleźć w sklepie szeroką gamę płytek gatunkową, jakościową i cenową i liczy, że ceny towaru będą znacząco niższe niż w innych sklepach (CZYLI NABYWCA W KONSEKWENCJI SPODZIEWA SIĘ NIŻSZYCH CEN!!!!!!!!!!).

Stosowną grafikę posiadają inne zgłoszone przez stronę znaki towarowe (Z-310314, Z-310315). Ostatecznie podniosła, że skoro zgłoszony w 2006 r. znak słowny "glazura za grosze" jest używany na rynku, obrocie towarów i usług w branży płytek ceramicznych od początku roku 2005, to nabył w rozumieniu art. 130 p.w.p. charakteru dostatecznie odróżniającego.

Urząd Patentowy rozpoznając ponownie sprawę nie podzielił argumentów strony, utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję.

Zdaniem Urzędu, oznaczenie GLAZURA ZA GROSZE należy zaliczyć od oznaczeń kategorii, o której mowa w art. 129 ust 2 pkt 1 i pkt 2 p.w.p. (nie mają dostatecznych znamion odróżniających oznaczenia, które nie nadają się do odróżniania towarów, dla których zostały zgłoszone oraz takie, które składają się wyłącznie z elementów mogących służyć w obrocie do wskazania w szczególności rodzaju towaru, jego pochodzenia, jakości, ilości, wartości, przeznaczenia, sposobu wytwarzania, składu, funkcji lub oraz weszły do języka potocznego).

Stanowi ono wyrażenie złożone z trzech wyrazów: rzeczowników: glazura i grosze oraz przyimka za. Mają one w języku polskim konkretne znaczenie. Glazura to płytki ceramiczne pokryte cienką szklistą powłoką a także cienka, szklista powłoka nakładana na wyroby ceramiczne. Grosz, to jednostka monetarna występująca w Polsce będąca częścią składową złotego, (według internetowego słownika języka polskiego PWN oraz wikipedii). Natomiast samo wyrażenie za grosze oznacza w przenośni, że coś jest bardzo tanie, korzystne i atrakcyjne cenowo. Zatem wyrażenie GLAZURA ZA GROSZE stanowi czytelny, jasny i zrozumiały komunikat. W kontekście towarów, które ma sygnować to oznaczenie tj. płytek niemetalowych dla budownictwa, płytek podłogowych niemetalowych, okładzin niemetalowych dla budownictwa, płytek ceramicznych szkliwionych ściennych i podłogowych, płytek ceramicznych nieszkliwionych ściennych i podłogowych fraza GLAZURA ZA GROSZE stanowi informację o towarze. Wskazuje na rodzaj towaru oferowanego przez stronę oraz na atrakcyjne warunki cenowe. Dla przeciętnego odbiorcy ww. towarów w warunkach zwykłego obrotu rynkowego wyrażenie glazura za grosze stanowić będzie jedynie zwykłe hasło reklamowe, informujące i zachęcające w typowy sposób do zakupu konkretnego towaru po konkurencyjnych cenach. Jako krąg odbiorców towarów proponowanych pod hasłem glazura za grosze organ wskazał zarówno podmioty gospodarcze, które zaopatrują się w materiały glazurnicze dla swoich celów usługowych (np. hurtownicy czy firmy świadczące usługi układania glazury, wykańczania wnętrz) oraz osoby indywidualne poszukujące odpowiedniej glazury do urządzenia swojego mieszkania. Zarówno jedni i jak i drudzy w swoich wyborach będą kierowali się ceną poszukiwanego towaru. Hasło GLZAURA ZA GROSZE dla wskazanego kręgu odbiorców będzie czytelne i zrozumiałe w sposób bezpośredni i natychmiastowy. Nie będą oni jednak w stanie określić konkretnego źródła towarów, tj. zawsze tego samego przedsiębiorcy (PRZY CZYM OKAZUJE SIĘ, ŻE TO MA BYĆ TOWAR RÓŻNYCH PRODUCENTÓW-PARTNERÓW ZGŁASZAJĄCEGO) ponieważ samo wyrażenie za grosze stanowi popularne hasło stosowane szeroko w obrocie gospodarczym i funkcjonujące w języku polskim. Dodając do tej frazy nazwę towaru: glazura, oznaczenie będzie pełniło na rynku budowlanym jedynie funkcję informacyjną, a nie tę jaka przeznaczona jest dla znaku towarowego tj. funkcję identyfikującą na danym rynku przedsiębiorcę i odróżniającą jego towary od towarów proponowanych przez innych uczestników obrotu.

Urząd nie zgodził się, że odbiorcy mogliby odebrać hasło glazura za grosze w sposób dosłowny tj. będą sądzili, że mogą glazurę nabyć w kwotach groszowych, ponieważ odbiorcą tych towarów jest osoba dobrze poinformowana, należycie uważna i rozsądna, funkcjonująca w określonych realiach rynkowych oraz językowo-kulturowych. Fraza "za grosze" nie jest wysublimowana, stanowi wyrażenie zrozumiałe dla każdego i występujące powszechnie w języku potocznym. Slogan, jako taki, może pełnić funkcje znaku towarowego pod warunkiem, że jest on na tyle fantazyjny by utrwalić w pamięci konsumenta więź łączącą sygnowany nim towar z jego producentem. Powinien składać się z wyrażeń, które nie są powszechnie używane i mówiące o rzeczach zwykłych czy zasadach postępowania, a są nowe i składają się z kombinacji słów o pewnym stopniu pomysłowości.

Urząd nie podzielił poglądu zgłaszającego w kwestii kręgu odbiorców towarów oferowanych do obrotu, że są to tylko podmioty gospodarcze powiązane ze Zgłaszającym umowami franchisingowymi. Zdaniem Urzędu krąg odbiorców jest jednak szerszy - pośrednim odbiorcą może być kontrahent Zgłaszającego, ale docelowym, ostatecznym będzie konsument, który na postawie konkretnego, tego a nie innego znaku towarowego, będzie mógł dokonać wyboru towaru pochodzącego od konkretnego, tego a nie innego (zawsze tego samego) przedsiębiorcy. Docelowy klient na podstawie hasła GLAZURA ZA GROSZE nie będzie miał wystarczającej wskazówki o poszukiwanym towarze konkretnego przedsiębiorcy.

Urząd nie zgodził się z twierdzeniem, że przedmiotowe oznaczenie może zostać zarejestrowane, ponieważ stanowi nazwę własną kanału dystrybucji płytek ceramicznych i nie jest jedynie opisowym sloganem reklamowym wskazującym na rodzaj towarów. Urząd dokonuje oceny zgłoszonego oznaczenia wg wykazu załączonego do podania o udzielenie prawa ochronnego na znak GLAZURA ZA GROSZE. To oznaczenie to ma sygnować konkretne, takie a nie inne towary (przytoczone powyżej), nie jest wskazana forma i sposób ich rozprowadzania. Na etapie zgłoszeniowym zadaniem Urzędu jest jedynie ocena czy oznaczenie spełnia ustawowe przesłanki udzielenia prawa wyłącznego.

Oceniając przedstawione przez Zgłaszającego materiały dołączone do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wskazał na umieszczanie oznaczenia zawsze w kontekście graficznego ujęcia tej frazy, a nie jako samodzielnego, oderwanego od warstwy graficznej, hasła. W kontekście przedstawionym w załączonych materiałach oznaczenie nabiera cech znaku towarowego i staje się charakterystycznym wyróżnikiem oferowanych przez przedsiębiorcę towarów jak i samego przedsiębiorcy. Znalazło to potwierdzenie w udzielonych prawach ochronnych na znaki towarowe słowno-graficzne o numerach R-208684 oraz R-20685.

Słowne oznaczenie GLAZURA ZA GROSZE nie może nabyć charakteru dostatecznie odróżniającego, tak by można było go zarejestrować jako znak towarowy, tym bardziej, jeśli jest używane na rynku dopiero od początku 2005 roku.

Uzyskanie prawa wyłącznego pozbawiłoby możliwości posługiwania się nim przez innych uczestników obrotu gospodarczego. Hasło GLAZURA ZA GROSZE powinno pozostać do dyspozycji każdego uczestnika rynku i nie powinien monopolizować go jeden tylko podmiot, jako, że stanowi ono jedynie informację o towarze.

W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżąca Spółka wnosiła o uchylenie decyzji Urzędu Patentowego w całości i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Zarzuciła naruszenie:

1/ naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

a/ niepodjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (naruszenie art. 7 k.p.a.), tj. nieuwzględnienia przedstawionego przez stronę skarżącą stanu faktycznego, uzasadniającego potrzebę rejestracji słownego znaku towarowego i znaczenia rejestracji dla strony skarżącej oraz jej kontrahentów;

b/ niewzięcia pod uwagę wszystkich istotnych okoliczności zaistniałego stanu faktycznego które miały istotny wpływ na wynik sprawy (naruszenie art. 77 § 1 k.p.a.), tj.: nieustosunkowanie się do konkretnych dowodów wskazanych przez stronę skarżącą oraz pominięcie, przy ocenie stanu faktycznego, dowodu w postaci scenariusza spotu radiowego;

2/ naruszenie prawa materialnego przez:

a/ niewłaściwe zastosowanie art. 129 ust. 1 p.w.p., tj. uznanie, że znak towarowy GLAZURA ZA GROSZE nie ma dostatecznych znamion odróżniających;

b/ niewłaściwe zastosowanie art. 130 p.w.p., tj. uznanie, że znak towarowy GLAZURA ZA GROSZE nie nabrał, w następstwie jego używania, charakteru odróżniającego w przeciętnych warunkach obrotu.

W uzasadnieniu wskazywała zasadniczo na argumenty podane we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, które nie zostały uwzględnione: m.in., że podmioty współpracujące ze skarżącą wiedzą do kogo sieć należy, jaki asortyment jest w ramach sieci oferowany, na jakich zasadach prowadzona jest współpraca i zainteresowane są, by prowadzona przez nich działalność gospodarcza (ponoszone w związku z nią koszty) w ramach sieci franchisingowej była objęta ochroną w formie udzielenia prawa ochronnego na słowny znak towarowy GLAZURA ZA GROSZE. Czyli, organ nie ustalił zatem znaczenia, jakie na rynku oraz pomiędzy skarżącą a jej kontrahentami, ma używany slogan, jaka jest potrzeba rejestracji przedmiotowego znaku dla skarżącej i jej partnerów (kontrahentów).

Skarżąca zarzuciła organowi, iż nie rozpatrzył całego materiału dowodowego złożonego przy wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wskazującego na działalność i rozpoznawalność sieci pod nazwą GLAZURA ZA GROSZE, tj.: Franchising GLAZURA ZA GROSZE, fragment syntetycznego opracowania "Czym jest G.", ofertę współpracy dla partnerów handlowych sieci punktów GLAZURA ZA GROSZE, umowę franchisingowa formularz[...], aktualny zasięg sieci, scenariusz spotu radiowego GLAZURA ZA GROSZE.

Zarzuciła organowi, iż pobieżnie i ogólnikowo ocenił materiał dowodowy załączony do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Nie ustosunkował się do każdego z tych dowodów.

Pominął w swej ocenie tak istotny dowód jak choćby, wielokrotnie emitowany, spot radiowy. Ten dowód nie pozostaje w związku z ujęciem graficznym znaku GLAZURA ZA GROSZE.

Skarżący przyznał, że zgłoszony znak nie jest "silnym" i wysublimowanym znakiem towarowym, ale jego zdaniem, przeciętny konsument poruszający się na rynku artykułów budowlanych doskonale zdaje sobie sprawę z tego, iż niemożliwym jest kupienie glazury - płytek ściennych i podłogowych za cenę wyrażoną w groszach. Oznaczenie to jest przenośnią językową, metaforą. Przeciętny odbiorca słysząc slogan GLAZURA ZA GROSZE nie zastanawia się nad tym czy rzeczywiście glazura kosztuje grosze, tylko stara się powiązać zasłyszany lub zauważony slogan z podmiotem mogącym oferować taki właśnie towar pod tą nazwą. Sama zaś glazura, jako towar, z natury swoich właściwości, kosztów wytworzenia, kosztów transportu do miejsca przeznaczenia i kosztów sprzedaży, nie może kosztować grosze.

Skarżący stwierdził, że nabywca płytek w sieci GLAZURA ZA GROSZE spodziewa się znaleźć w sklepie szeroką gamę płytek: gatunkową, jakościową i cenową. Liczy, że ceny oferowanego mu towaru będą znacząco niższe niż w innych sklepach, np. w supermarketach. Slogan jest na tyle fantazyjny, żeby mógł utrwalić więź towarów dla jakich został zgłoszony z podmiotem, który zajmuje się ich dystrybucją. Sprzedaż w sieci GLAZURA ZA GROSZE oparta jest na zasadzie franszyzy, bazuje na ścisłym współdziałaniu ze zgłaszającą niezależnych podmiotów gospodarczych. Skoro oznaczenie to jest używane na rynku, obrocie towarów i usług w branży płytek ceramicznych od początku roku 2005, to nabyło w rozumieniu art. 130 p.w.p., charakteru odróżniającego.

W odpowiedzi na skargę Urząd Patentowy wnosił o jej oddalenie jako bezzasadnej. Podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko. Ustosunkowując się do zarzutu naruszenia art. 7 k.p.a. stwierdził, iż przyznanie wyłączności na przedmiotowe oznaczenie zamknie możliwość posługiwania się tym określeniem wszystkim innym podmiotom, które oferują glazurę po niskich cenach. Dlatego powinno pozostać do dyspozycji każdego uczestnika obrotu gospodarczego.

Odnośnie zarzutu naruszenia przepisu art. 77 § 1 k.p.a. Urząd zgodził się ze skarżącą co do braku odniesienia się organu, przy ocenie stanu faktycznego, do dowodu w postaci scenariusza spotu radiowego zawartego na płycie CD mającego stanowić dowód nabrania przez znak towarowy GLAZURA ZA GROSZE, przed datą zgłoszenia do Urzędu, wtórnej zdolności odróżniającej w następstwie jego używania.

Uznał, że brak ten stanowi naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, jednakże uchybienie to nie mogło mieć istotnego wpływu na wynik sprawy. Materiał nazwany "scenariuszem spotu radiowego" nie mógłby stanowić dowodu nabycia przez znak towarowy GLAZURA ZA GROSZE wtórnej zdolności odróżniającej w rozumieniu art. 130 p.w.p. Mógłby być jedynie dowodem używania znaku, a nie dowodem następstwa tego używania w postaci uzyskania przez znak wtórnej zdolności odróżniającej.

Art. 130 ustawy świadczy o tym, że "odmowa udzielenia prawa ochronnego na podstawie art. 129 ust. 1 pkt 2 nie może nastąpić w szczególności, jeżeli przed datą zgłoszenia znaku towarowego w Urzędzie Patentowym znak ten nabrał w następstwie jego używania, charakteru odróżniającego w przeciętnych warunkach obrotu". Odmowa udzielenia prawa ochronnego na podstawie art.129 ust. 1 pkt 2 nie może nastąpić w szczególności, jeżeli przed datą zgłoszenia znaku towarowego w Urzędzie Patentowym znak ten nabrał w następstwie jego używania, charakteru odróżniającego w przeciętnych warunkach obrotu.

Samo używanie znaku towarowego nie świadczy o uzyskaniu przez znak wtórnej zdolności odróżniającej. Wtórna zdolność odróżniająca znaku towarowego stanowi skutek używania znaku sprowadzający się do tego, że dzięki używaniu przez przedsiębiorcę znaku towarowego, towary nim oznaczane stają się dla przeciętnego odbiorcy, działającego w przeciętnych warunkach obrotu, możliwe do odróżnienia od towarów tego samego rodzaju pochodzących od innych przedsiębiorców. Strona skarżąca mając świadomość brzmienia przepisu art. 130 zd. 2 p.w.p. nie przedstawiła ani jednego dowodu na tę okoliczność.

3) Odnośnie zarzutu naruszenia przepisu prawa materialnego - tj. art. 129 p.w.p. i uznania, że znak towarowy GLAZURA ZA GROSZE nie ma dostatecznych znamion odróżniających, Urząd stwierdził, że w przedmiotowej sprawie, w rozstrzygnięciu co do istoty, wskazany został właściwy przepis prawa materialnego, tj. art. 129 p.w.p., a w szczególności art. 129 ust. 1 pkt 2 i art. 129 ust 2 pkt 1 i pkt 2 p.w.p. Zgodnie z tymi przepisami, znakiem towarowym nie możne być oznaczenie, które nie posiada dostatecznych znamion odróżniających, tj. takie oznaczenie, które nie nadaje się do odróżniania towarów, dla których zostało zgłoszone oraz takie, które składa się wyłącznie z elementów mogących służyć w obrocie do wskazania w szczególności rodzaju towaru, jego pochodzenia, jakości, ilości, wartości, przeznaczenia, sposobu wytwarzania, składu, funkcji lub które weszły do języka potocznego. Urząd dokładnie i wyczerpująco podał przyczyny, z powodu których oznaczenie GLAZURA ZA GROSZE nie posiada cechy dostatecznej odróżnialności.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwane dalej p.p.s.a.

W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja Urzędu Patentowego RP z [...] września 2009 r. i decyzja ją poprzedzająca i nie naruszają prawa w stopniu uzasadniającym ich uchylenie.

Warunkiem wstępnym formułowania wniosków na tle prawa materialnego jest - co do zasady - brak uchybień w stosowaniu prawa procesowego. Warunek ten w niniejszej sprawie został spełniony.

Zdaniem Sądu, Urząd Patentowy RP nie uchybił przepisom postępowania art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W zakresie oznaczenia GLAZURA ZA GROSZE zgłoszonego dla oznaczania produktów budowlanych: płytek niemetalowych dla budownictwa, płytek podłogowych niemetalowych, okładzin niemetalowych dla budownictwa, płytek ceramicznych szkliwionych ściennych i podłogowych, płytek ceramicznych nieszkliwionych ściennych i podłogowych w klasach 29, 30 i 31 - zbadane zostały wszystkie okoliczności stanu faktycznego. Urząd Patentowy także ponownie rozpoznał sprawę oraz odniósł się do zarzutów wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Należy uznać, że Urząd Patentowy odniósł się do zasadniczych zarzutów odwołania. Argumentacja nie jest rozbudowana, ale nie miał obowiązku szczegółowego analizowania każdego powołanego poglądu zawartego w wyrokach sądowych wydanych w innych sprawach zapadłych, w innych okolicznościach faktycznych. Istotne jest, że zgodnie z art. 107 3 k.p.a. wyraził stanowisko, dlaczego nie uwzględnił zarzutów strony.

W ocenie Sądu, Urząd Patentowy RP przy wydaniu zaskarżonej decyzji utrzymującej odmowę udzielenia prawa ochronnego na przedmiotowy znak słowny do oznaczania produktów spożywczych - co do zasady - uwzględnił rygory procedury administracyjnej, określające jego obowiązki w zakresie sposobu przeprowadzenia postępowania, a następnie końcowego rozstrzygnięcia sprawy. Zdaniem Sądu, przedkładając interes społeczny nad interes strony wyjaśnił w sposób przekonywujący, że udzielenie prawa ochronnego na taką informację w charakterze znaku towarowego, prowadziłoby do przyznania wyłączności używania jej przez jeden podmiot gospodarczy. Oznaczenie to może być bowiem stosowane przez wszystkich uczestników obrotu gospodarczego zajmujących się w szczególności produkcją i sprzedażą glazury, taniej glazury i płytek. W ten sposób wielu producentów może określać swoje produkty budowlane na opakowaniach jako "glazura za grosze", co jest prostą sugestią dla odbiorcy co do rodzaju produktu i jego atrakcyjnej ceny. Wachlarz skojarzeń odnoszących się do informacji dotyczącej taniej glazury jest szeroki. Nie ulega wątpliwości, że przekazuje informację pozytywną i ma na celu podkreślenie walorów cenowych tak oznaczonych produktów.

Innymi słowy, Urząd Patentowy w sposób wyczerpujący zebrał w tym postępowaniu cały materiał dowodowy nie uchybiając zasadom określonym w art. 7, art. 77 § 1 i ocenił go zgodnie z wolą Ustawodawcy wyrażoną w art. 80 k.p.a. W szczególności uzasadnił swoje rozstrzygnięcie według wymagań przewidzianych w przepisie art. 107 § 3 k.p.a.

Z tej przyczyny należy stwierdzić, iż w obu zaskarżonych decyzjach brak jest istotnych uchybień formalnych, które Urząd poczyniłby w toku postępowania administracyjnego, a które uniemożliwiłyby Sądowi dokonania prawidłowej oceny zarzutów skargi i wypowiedzenia się co do zasadności podjętego rozstrzygnięcia pod względem materialnoprawnym, opartym na normach art. 129 ust. 1 pkt 2 oraz art. 129 ust. 2 pkt 2 p.w.p.

Stanowią one, że nie udziela się praw ochronnych na oznaczenia, które nie mają dostatecznych znamion odróżniających. Z zastrzeżeniem art. 130 nie mają dostatecznych znamion odróżniających oznaczenia, które składają się wyłącznie z elementów mogących służyć w obrocie do wskazania w szczególności rodzaju towaru, jego pochodzenia, jakości, ilości, wartości, przeznaczenia, sposobu wytwarzania, składu, funkcji lub przydatności.

W świetle powyższego Sąd podziela dokonaną ocenę organu, że zakwestionowane oznaczenie mówi o rodzaju towarów do jakich zostało przeznaczone, zaś słowo "za grosze" sugeruje, wskazuje jego atrakcyjność cenową.

Innymi słowy, całość tego oznaczenia przeznaczonego do oznaczania produktów budowlanych, przekazuje informacje o ich rodzaju i cenie.

Zdaniem Sądu, Urząd Patentowy w sposób prawidłowy dokonał oceny dostatecznych znamion odróżniających przy uwzględnianiu towarów i usług, do których oznaczenia przeznaczony został zgłoszony do ochrony znak. Ma rację skarżący co do tego, że w orzecznictwie i literaturze przedmiotu podkreśla się znaczenie oddziaływania znaku towarowego na świadomość odbiorców, czy uczestników obrotu gospodarczego i okoliczność ta została uwzględniona przez organ przy rozpatrywaniu niniejszej sprawy.

Podkreślić należy, że pierwszoplanową funkcją znaku towarowego jest funkcja oznaczenia pochodzenia towaru (usługi), czyli funkcja odróżniania. Znak wskazuje, że towar nim opatrzony pochodzi z przedsiębiorstwa osoby używającej tego znaku albo z innych przedsiębiorstw związanych z nim organizacyjnie, gospodarczo lub prawnie w sposób, który ma wpływ na powstanie lub zbyt towarów ze znakiem.

Wobec tego zaś, że używanie znaku (sprzedaż towarów, usług ze znakiem, reklama) wywołuje u osób mających z nim styczność wyobrażenia dotyczące jakości towarów – znak towarowy pełni ponadto funkcję jakościową. Wreszcie, w tych wszystkich przypadkach, w których znak został utrwalony (w pozytywny sposób) w świadomości nabywcy towarów i zwraca uwagę na każdy towar, usługę nim opatrzoną – znak pełni funkcję reklamową.

Sąd podziela pogląd, że w obrocie gospodarczym zgłoszony znak będzie odbierany przez przeciętnego odbiorcę jako oznaczenie informacyjne, bez związku z konkretną firmą, a tym samym nie będzie realizowało funkcji, jaką powinien spełniać znak towarowy. Potencjalni nabywcy nie będą mogli na jego podstawie wskazać pochodzenia towarów.

Podkreślić należy, że Ustawodawca jednoznacznie określił w treści art. 129 ust. 2 pkt 2 p.w.p., że nie mają dostatecznych znamion odróżniających oznaczenia, które: składają się wyłącznie z elementów mogących służyć w obrocie do wskazania w szczególności rodzaju towaru, jego pochodzenia, jakości, ilości, wartości, przeznaczenia, sposobu wytwarzania, składu, funkcji lub przydatności. Także wykładnia celowościowa tego przepisu stanowi, że ma on zapobiec sytuacjom, by znak, do którego z mocy rejestracji płynie wyłączność używania, nie mógł pozbawiać konkurentów możliwości przekazywania kupującym informacji o towarze. Udzielenie prawa ochronnego na informację w charakterze znaku towarowego cenie produktów budowlanych, jego walorach cenowych, czy jakościowych płynących poprzez słowo "prawdziwe", prowadziłoby do zagwarantowania monopolu, czyli przyznania wyłączności używania jej przez jeden podmiot gospodarczy.

Innymi słowy, Urząd prawidłowo ocenił, że zgłoszony znak przekazuje informację o pochodzeniu towaru dla którego oznaczenia został zgłoszony, a nie o nim samym i mógłby pozbawiać konkurentów możliwości przekazywania kupującym informacji o ich towarze.

Ocenę te potwierdza pośrednio skarżąca, która jako argument do uwzględnienia wniosku podaje, iż podstawowym kręgiem odbiorców towarów i usług w sieci GLAZURA ZA GROSZE są podmioty gospodarcze (partnerzy), powiązani ze Spółką umowami franchisingowymi, którzy z pełną świadomością nawiązują współpracę ze zgłaszającą. Nie można pominąć, że nie wszyscy producenci, czy sprzedawcy glazury muszą być partnerami skarżącej. O ile skarżąca miałaby wyłączność na używanie w sieci zakwestionowanego znaku słownego – de facto sloganu reklamowego – z pozbawieniem takiego prawa tych, którzy partnerami nie są, ale z pewnością są konkurentami na rynku, zainteresowanymi sprzedażą glazury i pozyskaniem w tym celu klientów. Nie mogliby oni używać sloganu: "glazura za grosze".

Ma rację skarżąca co do tego, że oznaczenia tego nie można rozumieć dosłownie, gdyż takiego towaru jak płytki ścienne i podłogowe nie sprzedaje się w kwotach groszowych. Niewątpliwie jest to przenośnia językowa, metafora, czy jak wyżej wskazano slogan reklamowy. Uwaga nabywcy konkretnie oznaczonego towaru (płytek, glazury) widzącego towar, który jest "za grosze", czyli tańszy niewątpliwie zostanie przyciągnięta tą zachęcającą informacją. Nie ulega bowiem wątpliwości, że nabywca spodziewa się niższych cen.

Biorąc powyższe pod uwagę Sąd orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 p.p.s.a