Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1858/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-12-03 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 107 § 3
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 81c ust. 2, art. 88 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2019 poz 1186
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.
article: art.151
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Grzegorz Antas, Sędziowie sędzia WSA Andrzej Siwek (spr.), asesor WSA Elżbieta Granatowska, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 3 grudnia 2021 r. sprawy ze skargi [...] sp. z o.o. w [...] na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]czerwca 2021 r. znak [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku przedłożenia ekspertyzy technicznej oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] czerwca 2021 r., znak: [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej jako "GINB", "organ II instancji"), na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 735, ze zm., dalej jako "k.p.a."), po rozpatrzeniu zażalenia H. Sp. z o.o. z/s w K. (dalej jako "strona skarżąca", "skarżąca", "skarżąca spółka"), na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej jako "organ I instancji" "[...]WINB") z dnia [...] maja 2021 r., znak: [...], nakładające na H. Sp. z o.o. z/s w K. obowiązek przedłożenia, w terminie do dnia 30 września 2021 r., ekspertyzy technicznej syfonu kanału hutniczego w km 0+535 rzeki M., na działce nr ewid. [...], obręb [...], msc. O. – utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy.

Postanowienie wydane zostało w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Decyzją Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2016 r., znak: [...], na podstawie art. 122 ust. 1 pkt 1, art. 123 ust. 2, art. 127 ust. 1, ust. 2 i ust. 3, art. 140 ust. 1 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (jednolity tekst, Dz.U. z 2015 r., poz. 469 z późń. zm.) oraz art. 104 k.p.a., po rozpatrzeniu wniosku H. Sp. z o.o. z/s w K. udzielono jej pozwolenia wodnoprawnego na szczególne korzystanie z wód w zakresie: poboru wód powierzchniowych z rzeki K. w km 65+180 do celów technologicznych, za pomocą istniejącego kanału otwartego którego lokalizację określają współrzędne: [...]",[...]", pod pewnymi warunkami, wprowadzania oczyszczonej mieszaniny ścieków technologicznych i ścieków opadowych ze zlewni, placów i terenów utwardzonych przedsiębiorstw usytuowanych przy ulicach Ś. i K. w O. do wód rzeki K.(S.) w km 0+250, za pomocą istniejącego wylotu o średnicy Ø 800 którego lokalizację określają współrzędne: [...]",[...]", pod pewnymi warunkami. Ustalono punkt kontrolno – pomiarowy do badania jakości mieszaniny odprowadzanych ścieków technologicznych i ścieków opadowych na wylocie kolektora ściekowego do rzeki K. Zobowiązano uzyskującego pozwolenie wodnoprawne do:

• konserwacji i utrzymania urządzeń do poboru wody w odpowiednim stanie technicznym i sanitarnym oraz ich eksploatacji zgodnie z instrukcją obsługi;

• bieżącego utrzymania i konserwacji kanału hutniczego oraz dwukrotnego w roku wykoszenia jego skarp;

• konserwacji i utrzymania urządzeń do oczyszczania i odprowadzania ścieków w odpowiednim stanie technicznym i sanitarnym oraz ich eksploatacji zgodnie z instrukcją obsługi;

• konserwacji rzeki K. na odcinku od wylotu kolektora do ujścia rzeki K. do rzeki K. w zakresie i na warunkach uzgodnionych z jej administratorem;

• przeprowadzania przeglądów eksploatacyjnych urządzeń do odprowadzania ścieków 2 razy w ciągu roku;

• wykonywania analiz jakości odprowadzanych ścieków w zakresie podanym w punkcie I.2.c niniejszej decyzji z częstotliwością 2 razy do roku;

• wykonywanie pomiarów ilości wprowadzanych do wody ścieków w okresie pogody deszczowej z częstotliwością 2 razy do roku;

• określania ilości pobieranej wody powierzchniowej na podstawie wydajności i czasu pracy pomp z częstotliwością 1 raz dziennie i prowadzenia rejestru w tym zakresie;

• określania ilości odprowadzanych ścieków technologicznych na podstawie ilości pobieranej wody i prowadzenia rejestru w tym zakresie;

• prowadzenia książki eksploatacji oczyszczalni.

Pismem z dnia 17 lutego 2021 r. Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie zawiadomiło skarżącą, iż w okresie październik – listopad 2020 r. została wykonana pięcioletnia ocena stanu technicznego i stanu bezpieczeństwa prawego i lewego wału przeciwpowodziowego rzeki M. zgodnie z zaleceniem pokontrolnym Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. W wyniku przeprowadzonych prac stwierdzono zły stan techniczny obiektu wbudowanego w wały – syfonu kanału hutniczego w km 0+525 stanowiącego integralną część przedmiotowego kanału, zlokalizowanego na działce ewid. nr [...], obr. [...], miejscowość O. Zgodnie z protokołem z ww. kontroli okresowej pięcioletniej, stwierdzono zły stan obiektu (m.in. liczne uszkodzenia betonu, znaczną degenerację konstrukcji) przez co został zaliczony do nieprawidłowości, które mogą powodować lub powodują m.in. zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia, bądź środowiska, a w szczególności katastrofę budowlaną. W związku z powyższym zalecono skarżącej dokonanie remontu konstrukcji, do czego została zobowiązana decyzją Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2016 r., znak: [...].

W dniu 6 maja 2021 r. upoważnieni pracownicy [...]WINB przeprowadzili kontrolę stanu technicznego syfonu kanału hutniczego zlokalizowanego w km 0+525 rzeki M., na działce nr ewid. [...], obręb [...], msc. O. W wyniku kontroli ustalono, iż w km 0+525 wału przeciwpowodziowego rzeki M. zlokalizowany jest syfon kanału hutniczego. Na powierzchniach betonowych syfonu stwierdzono ubytki materiału betonowego, pęknięcia, rysy, wykruszenia betonu, ubytki otuliny i odsłonięcie prętów zbrojeniowych. Na kładce technicznej syfonu stwierdzono spękania na pomoście oraz ubytki betonu z odsłonięciem zbrojenia pomostu kładki. Na kaskadzie syfonu stwierdzono odspojenia i ubytki betonu w strefie zmiennego zwierciadła wody.

Obecny w trakcie kontroli P. S., przedstawiciel Wód Polskich, oświadczył, że syfon zlokalizowany na kanale hutniczym nigdy nie był na stanie Wód Polskich. Służy do przekazywania wód z rzeki K. do terenów przemysłowych. Stanowi integralną część kanału hutniczego. Natomiast S. P. - pełnomocnik skarżącej spółki - oświadczył, że w operacie wodnoprawnym z marca 2016 r. są wskazane obiekty wchodzące w skład instalacji służących do pobierania wód z rzeki K. W operacie tym nie ma takiego obiektu jak syfon. Zgodnie z pozwoleniem wodnoprawnym nałożono na H. Sp. z o.o. obowiązek utrzymywania i konserwacji kanału hutniczego, który nie obejmuje syfonu.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] maja 2021 r., znak: [...], na podstawie art. 81c ust. 2 w zw. z art. 83 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 1333, ze zm., dalej jako "p.b.") oraz art. 123 k.p.a. nałożył na H. Sp. z o.o. z/s w K. obowiązek przedłożenia w terminie do dnia 30 września 2021 r. ekspertyzy technicznej syfonu kanału hutniczego w km 0+525 rzeki M., na działce nr ewid. [...], obręb [...], msc. O. W uzasadnieniu postanowienia organ I instancji wskazał, iż z uwagi na stwierdzone podczas kontroli nieprawidłowości, istnieje konieczność dokonania wnikliwej oceny stanu technicznego syfonu, w oparciu o specjalistyczną wiedzę z tego zakresu tj. zbadanie parametrów jakościowych wszystkich betonowych elementów konstrukcyjnych syfonu, ustalenie wpływu uszkodzeń widocznych na powierzchniach betonowych na stan całej konstrukcji syfonu tj. na jego stateczność, trwałość i bezpieczeństwo użytkowania, a także wskazanie niezbędnych do wykonania robót naprawczych. Organ I instancji nie był w stanie za pomocą posiadanej wiedzy i środków, którymi dysponował, rozstrzygnąć powstałych wątpliwości. Ustalając zobowiązanego do sporządzenia ekspertyzy nałożonej niniejszym postanowieniem organ I instancji wziął pod uwagę zapisy znajdujące się w pozwoleniu wodnoprawnym z dnia [...] czerwca 2016 r. Zgodnie z brzmieniem pkt III, podpunkt 2 przedmiotowego pozwolenia H. sp. z o.o. z/s w K. zobowiązana została do bieżącego utrzymania i konserwacji kanału hutniczego oraz dwukrotnego w roku wykoszenia jego skarp. Syfon znajdujący się na kanale hutniczym stanowi jego integralną część i jest niezbędny do przeprowadzania wody pod korytem rzeki M. Organ I instancji podniósł, iż skarżąca użytkuje przedmiotowy kanał hutniczy, a co za tym idzie również syfon i odnosi z tego użytkowania korzyści. Nie ma bowiem innej możliwości przeprowadzenia wód kanałem hutniczym do terenów przemysłowych jak tylko przez przedmiotowy syfon, gdyż kanał hutniczy krzyżuje się z płynącą rzeką M.

Z takim rozstrzygnięciem organu nie zgodziła się strona skarżąca, wnosząc zażalenie na postanowienie [...]WINB z dnia [...] maja 2021 r... Zaskarżonemu postanowieniu strona skarżąca zarzuciła:

1) niewłaściwe ustalenie, że H. Sp. z o.o. z/s w K. jest podmiotem obowiązanym do przedłożenia w organie I instancji ekspertyzy technicznej ww. syfonu,

2) zaniechanie ustalenia, jaki jest stan prawny nieruchomości, na której znajduje się syfon i jakie są uprawnienia skarżącej spółki w stosunku do tego obiektu, co było niezbędne do rozstrzygnięcia, czy może być ona podmiotem nałożonego obowiązku;

3) zaniechanie ustalenia i błędne przyjęcie, że syfon stanowi integralną część kanału hutniczego;

4) błędne przyjęcie, że decyzja wydana przez Starostę [...] z dnia [...] czerwca 2016 r. nakłada na skarżącą obowiązek konserwacji i utrzymania syfonu w odpowiednim stanie technicznym;

5) pominięcie, że Operat Wodnoprawny stanowiący podstawę wydania przez Starostę [...] ww. decyzji z dnia [...] czerwca 2016 r., w części wymieniającej obiekty wchodzące skład instalacji służącej do pobierania wód powierzchniowych z rzeki K. nie wskazuje syfonu usytuowanego w km 0+535 rzeki M. jako urządzenia do poboru wody;

6) pominięcie, że omawiany syfon jest obiektem wbudowanym w korpus wałów rzeki M., a zarządcą przedmiotowego wału jest Polskie Gospodarstwo Wodne Wody Polskie Nadzór Wodny w O.

Strona skarżąca wskazała, iż nie ulega wątpliwości, iż nigdy nie była uczestnikiem jakiegokolwiek procesu budowlanego związanego z omawianym syfonem oraz nie była właścicielem lub zarządcą syfonu. Mając powyższe na uwadze strona skarżąca stoi na stanowisku, iż [...]WINB dokonał wyboru H. Sp. z o.o. z/s w K. jako adresata obowiązku wynikającego z art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego w sposób nieadekwatny do ustalonego stanu faktycznego i prawnego sprawy.

Po rozpatrzeniu zażalenia, GINB postanowieniem z dnia [...] czerwca 2021 r., znak: [...], utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji.

W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, iż nie ulega wątpliwości, że prawa właścicielskie co do przedmiotowego kanału hutniczego wykonują Wody Polskie. Jednakże dla określenia jego zarządcy decydujący jest fakt udzielenia H. Sp. z o.o. z/w K. przez Starostę [...] pozwolenia wodnoprawnego z dnia [...] czerwca 2016 r. na korzystanie z przedmiotowego kanału hutniczego, które jednoznacznie wskazuje stronę odpowiedzialną za utrzymanie i konserwację obiektu budowlanego. Przedmiotowy syfon znajduje się na kanale hutniczym i stanowi jego integralną część. Bez niego nie byłoby możliwe przeprowadzenie wody pod korytem rzeki M., a zatem korzystanie z kanału hutniczego. GINB wskazał, iż argument podnoszony przez stronę skarżącą wskazujący, że przedmiotowy syfon jest obiektem wbudowanym w korpus wałów rzeki M., a jego zarządcą jest Polskie Gospodarstwo Wodne Wody Polskie Nadzór Wodny w O., nie ma wpływu na wynik sprawy, gdyż jest to obiekt, który nie jest w żaden sposób powiązany funkcjonalnie z ww. wałami.

Pismem z dnia 2 sierpnia 2021 r. H. Sp. z o.o. z/s w K., złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia GINB i umorzenie postępowania oraz o zasądzenie na jej rzecz od organu zwrotu kosztów postępowania.

Na wstępie strona skarżąca podniosła zarzut bezprzedmiotowości postępowania administracyjnego z uwagi na fakt wygaśnięcia z dniem 30 czerwca 2021 r. decyzji Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2016 r.

Następnie strona skarżąca zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie:

1. przepisów prawa materialnego, tj. art. 81c ust. 2 p.b., gdyż błędnie zostało przyjęte, że skarżąca jest podmiotem obowiązanym do przedłożenia organowi I instancji ekspertyzy technicznej ww. syfonu,

2. przepisów prawa materialnego, tj. art. 188 ust. 2 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne, (t.j. Dz. U. z 2021 poz. 624 ze zm.) poprzez jego błędne zastosowanie w sprawie jak też błędne przyjęcie, że skarżąca spółka jako odnosząca korzyści z kanału hutniczego, a co za tym idzie również z syfonu, bezpośrednio uczestniczy w kosztach utrzymywania syfonu pomimo, że nie jest właścicielem syfonu.

W uzasadnieniu strona skarżąca podniosła, iż z dniem 30 czerwca 2021 r. wygasła decyzja Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2016 r., udzielającej skarżącej pozwolenia wodnoprawnego na szczególne korzystanie z wód w zakresie poboru wód powierzchniowych z rzeki K. w km 65+180 do celów technologicznych, za pomocą istniejącego kanału otwartego, a co za tym idzie strona skarżąca z dniem 30 czerwca 2021 r. zaprzestała korzystania z przedmiotowego kanału hutniczego i nie jest już stroną odpowiedzialną za utrzymanie i konserwację kanału hutniczego czy też jakiegokolwiek obiektu budowlanego, w tym syfonu, co do którego nałożono na skarżącą obowiązek przedłożenia ekspertyzy technicznej. Strona skarżąca wskazała, iż nie była uczestnikiem procesu budowlanego związanego z budową syfonu, nie jest właścicielem ani też zarządcą syfonu. Nałożenie zatem na nią obowiązku przedłożenia ekspertyzy technicznej syfonu, którego właścicielem są Wody Polskie narusza przepis art. 81c ust. 2 p.b.. Na koniec strona skarżąca wskazała, iż w niniejszej sprawie Wody Polskie nie złożyły wniosku o dokonanie podziału kosztów utrzymania kanału hutniczego w tym syfonu, jak też nie uzyskały stosownej decyzji w tym zakresie. Przyjęcie zatem, że na stronie skarżącej ciąży obowiązek przedłożenia ekspertyzy technicznej syfonu, którego właścicielem są Wody Polskie narusza przepis art. 188 ust. 2 ustawy Prawo wodne. Ponadto bezzasadne jest przyjęcie, że nałożony na stronę skarżącą wygasłą w dniu 30 czerwca 2021 r. decyzją Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2016 r. obowiązek konserwacji i utrzymania urządzeń do poboru wody obejmuje syfon oraz obejmuje obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz, o których mowa w art. 81c ust. 2 p.b.. Strona skarżąca podniosła, iż wbrew twierdzeniom GINB, nie jest ona jedyną stroną użytkującą kanał hutniczy, a co za tym idzie również syfon. Kanał hutniczy służy między innymi do doprowadzania wody do stawu będącego własnością gminy O., a syfon jest użytkowany przez osoby fizyczne zamieszkałe w jego pobliżu, które przechodzą przez kanał kładką usytuowaną na syfonie oraz korzystają z instalacji gazu ziemnego przebiegającej przez syfon.

W odpowiedzi na skargę, GINB podtrzymał dotychczasowe stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi. GINB podkreślił, że skarżąca przemilczała okoliczność, iż wystąpiła o udzielenie nowego pozwolenia wodnoprawnego, tożsamego w swej treści z dotychczasowym, co należy rozumieć jako wolę podtrzymania dotychczasowego sposobu gospodarowania i zarządzania obiektem.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 2107), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.– Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; zwana dalej p.p.s.a.). Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd dokonując oceny zaskarżonego aktu rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Mając na uwadze powyższe kryteria kontroli sądowej, stwierdzić należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie bowiem zarówno zaskarżone, jak i poprzedzające ją postanowienie I instancji nie naruszają przepisów prawa.

Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2021 r., utrzymujące w mocy postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (z dnia [...] maja 2021 r., znak: [...], nakładające na H. Sp. z o.o. z/s w K. obowiązek przedłożenia, w terminie do dnia 30 września 2021 r., ekspertyzy technicznej syfonu kanału hutniczego w km 0+535 rzeki M., na działce nr ewid. [...], obręb [...], msc. O.

Podstawę materialnoprawną powyższych rozstrzygnięć stanowił art. 81c ust. 2 p.b. Zgodnie z ww. przepisem, organy administracji architektoniczno – budowlanej i nadzoru budowlanego, w razie powstania uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowalnych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego, mogą nałożyć, w drodze postanowienia, na osoby, o których mowa w ust. 1 (tj. uczestników procesu budowlanego, właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego), obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz. Koszty ocen i ekspertyz ponosi osoba zobowiązana do ich dostarczenia.

Postanowienie, o którym wyżej mowa ma charakter dowodowy, co oznacza, że postępowanie, w którym jest ono podejmowane, stanowi część innego, już toczącego się postępowania przewidzianego w Prawie budowlanym bądź jest elementem wyjaśnienia przez organ okoliczności, które mogłyby uzasadniać wszczęcie takiego postępowania (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 maja 2012 r., sygn. akt II OSK 353/11, LEX nr 1219138).

Z uwagi na użycie w komentowanym przepisie nieostrych pojęć "uzasadnione wątpliwości" oraz "odpowiednie ekspertyzy" zarówno określenie zakresu żądanej przez organ oceny technicznej czy ekspertyzy, jak i uzasadnienie podjętych działań w trybie komentowanego przepisu muszą być oparte na szczegółowej analizie stanu faktycznego konkretnej sprawy i wymagają wyczerpującego uzasadnienia (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 maja 2011 r., sygn. akt II OSK 865/10, publ. w CBOSA). Skorzystanie z rozwiązania zawartego w powyższym przepisie musi być powodowane uzasadnionymi wątpliwościami, a ponadto organ powinien precyzyjnie wskazać, jaką ekspertyzę i w jakim zakresie strona ma przedłożyć. Rozwiązanie to daje organowi uprawnienie do nałożenia obowiązku dostarczenia ocen technicznych lub ekspertyz, gdy istnieją uzasadnione wątpliwości, a więc nie jakiekolwiek, lecz o charakterze kwalifikowanym. Stosując wzmiankowany przepis, nie można dokonywać wykładni rozszerzającej. Stąd też organ, wydając postanowienie, obowiązany jest udowodnić, że istnieją uzasadnione wątpliwości, czyli wykazać spełnienie ustawowej przesłanki w danym konkretnym stanie faktycznym.

Skorzystanie z tej instytucji musi odnosić się jedynie do takich sytuacji, gdy wiedza pracowników organu nie jest wystarczająca. Nadzór budowlany jest fachowym pionem administracji publicznej, zatem co do zasady ewentualne wątpliwości powinien rozstrzygać we własnym zakresie, w ramach swoich kompetencji. Przepis art. 81c ust. 2, który faktycznie przerzuca na stronę koszty ustalenia stanu technicznego budynku, powinien być wykorzystywany tylko w sytuacjach wyjątkowych, kiedy organy nadzoru budowlanego nie są w stanie za pomocą posiadanej wiedzy i środków, którymi dysponują, rozstrzygnąć powstałych wątpliwości; omawiany przepis nie może być nadużywany (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 maja 2013 r., sygn. akt II OSK 192/12, publ. CBOSA). Pracownicy organów nadzoru budowlanego mogą co do zasady samodzielnie dokonywać ustaleń w przedmiocie stanu technicznego. Jeśli w wyniku tych ustaleń stwierdzone zostanie, że obiekt budowlany jest w nienależytym stanie technicznym, pracownicy ci mogą również samodzielnie określać jakie czynności należy przedsięwziąć w celu doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu umożliwiającego jego bezpieczne użytkowanie. Przepis art. 81c ust. 2 p.b. winien być stosowany tylko wówczas, gdy wiedza pracowników nadzoru budowlanego nie jest wystarczająca do samodzielnego poczynienia ustaleń faktycznych niezbędnych do wydania rozstrzygnięcia. (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 lutego 2009 r. sygn. akt II OSK 213/08, publ. w CBOSA).

W ocenie Sądu w przedmiotowej sprawie organy wykazały konieczność zastosowania art. 81 c ust. 2 p.b. Podkreślić należy, że ze znajdującego się w aktach sprawy dokumentu noszącego tytuł "Pięcioletnia ocena stanu technicznego i stanu bezpieczeństwa lewego wału rzeki M. w m. O. w km. 0+000 – 1+550, Tom I (część opisowa)" – stwierdzono zły stan techniczny obiektu wbudowanego w wały – syfonu kanału hutniczego w km 0+525 stanowiącego integralną część przedmiotowego kanału, zlokalizowanego na działce ewid. nr [...], obr. [...], miejscowość O. Wskazano m.in. na. liczne uszkodzenia betonu, ubytki otuliny – odsłonięcie prętów zbrojeniowych, wegetację roślinności niskiej na powierzchni kaskady syfonu, znaczną niejednorodność betonu i znaczną degenerację konstrukcji, nierówne osiadanie obiektu przez co został zaliczony do nieprawidłowości, które mogą zagrażać bezpieczeństwu. Także przeprowadzona w dniu 6 maja 2021 r. przez organ I instancji kontrolę stanu technicznego omawianego syfonu kanału hutniczego potwierdziła istniejące powierzchniach betonowych syfonu ubytki materiału betonowego, pęknięcia, rysy, wykruszenia betonu, ubytki otuliny i odsłonięcie prętów zbrojeniowych. Na kaskadzie syfonu stwierdzono odspojenia i ubytki betonu w strefie zmiennego zwierciadła wody. Podkreślić należy, że fakt stwierdzenia złego stanu technicznego syfonu nie był negowany przez stronę skarżącą.

W ocenie Sądu słusznie organ II instancji wskazał, że zebrana w trakcie postępowania dokumentacja w zakresie samego syfonu nie zawiera jakichkolwiek wskazań czy zaleceń co do ewentualnych środków zmierzających do jego poprawy, Znajdująca się w aktach sprawy pięcioletnia ocena stanu technicznego i stanu bezpieczeństwa jednoznacznie wskazuje, że przeprowadzone badania z wykorzystaniem młotka Schmidta (badania sklerometryczne) dają jedynie informacyjne wyniki o jednorodności konstrukcji i minimalnej wytrzymałości betonu na ściskanie. Jednak w przypadku planowania remontu, bądź przebudowy obiektu należy wykonać badania metodami inwazyjnymi, które dają wyniki dokładniejsze i uwzględniające właściwości betonu w głębszych warstwach konstrukcji.

Tym samym prawidłowo wskazano na konieczność sporządzenia ekspertyzy technicznej, na podstawie której będzie możliwe określenie, czy dla poprawy stanu technicznego obiektu wystarczające będą roboty o charakterze remontu, czy też konieczna będzie dalej idąca przebudowa obiektu albo wręcz częściowa jego rozbiórka i wykonanie od podstaw.

Sporne jest natomiast w niniejszej sprawie, na kogo należy nałożyć obowiązek sporządzenia omawianej ekspertyzy technicznej syfonu kanału hutniczego w km 0+525 rzeki M., na działce nr ewid. [...], obręb [...], msc. O. Wskazać należy, że adresatem postanowień przewidzianych w art. 81 c ust. 2 p.b. w przypadku istniejącego obiektu może być wyłącznie właściciel lub zarządca obiektu budowlanego, a stroną postępowania administracyjnego prowadzonego w trybie art. 81 c ust 2 p.b. jest wyłącznie uczestnik procesu budowlanego, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego. Postanowienie wydane w trybie tego przepisu organ może skierować do właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego. W przedmiotowej sprawie w ocenie Sądu bezsporne jest, że właścicielem omawianego kanału hutniczego oraz będącego jego integralną częścią syfonu są Wody Polskie. Jednakże w sprawie także prawidłowo ustalono, że zarządcą omawianego kanału hutniczego wraz ze spornym syfonem jest H. Sp. z o.o. z/s w K.. Powyższe słusznie wywnioskowano m.in. z treści udzielonego skarżącej spółce decyzją Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2016 r. pozwolenia wodnoprawnego na szczególne korzystanie z wód w zakresie: poboru wód powierzchniowych z rzeki K. w km 65+180 do celów technologicznych, za pomocą istniejącego kanału otwartego wprowadzania oczyszczonej mieszaniny ścieków technologicznych i ścieków opadowych ze zlewni, placów i terenów utwardzonych przedsiębiorstw usytuowanych przy ulicach Ś. i K. w O. do wód rzeki K. (S.) w km 0+250, za pomocą istniejącego wylotu o średnicy Ø 800. W pozwoleniu tym (pkt III, podpunkt 2) wskazano, że skarżąca jest zobowiązana do bieżącego utrzymania i konserwacji kanału hutniczego oraz dwukrotnego w roku wykoszenia jego skarp. Sąd w pełni podziela stanowisko organów, że syfon (przepust syfonowy) znajdujący się na kanale hutniczym stanowi jego integralną część, gdyż bez niego nie byłoby możliwe przeprowadzanie wody pod korytem rzeki M. (kanał hutniczy krzyżuje się z płynącą rzeką M.), a tym samym korzystanie z kanału hutniczego na podstawie ww. pozwolenia wodnoprawnego. Słusznie podkreślono, że skarżąca użytkuje przedmiotowy kanał hutniczy, a co za tym idzie również syfon i odnosi z tego użytkowania korzyści. Syfon, wbrew twierdzeniom strony skarżącej, nie jest funkcjonalnie związany z wałami rzeki M. Powyższe w pełni potwierdza zgromadzona w aktach dokumentacja fotograficzna.

Odnosząc się do zarzutów strony skarżącej wskazać należy, że ma rację skarżąca, iż w pozwoleniu wodnoprawnym omawiany syfon nie został wymieniony. W ocenie Sądu brak wykazania syfonu w pozwoleniu wodnoprawnym jest błędny, co jednak nie zmienia ww. ustaleń, uznanych za Sąd za słuszne, iż syfon (przepust syfonowy) znajdujący się na kanale hutniczym (w pozwoleniu zwany kanałem otwartym) stanowi jego integralną część. Jednakże już w operacie wodnoprawnym, odnoszącym się do powyższego pozwolenia wodnoprawnego, wskazano, że kanał przecina się z rzeką M, a przecież właśnie na tym "przecięciu" usytuowany jest omawiany syfon.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 188 ust. 2 Prawa wodnego wskazać należy, że w myśl art. 188 ust.1 tejże ustawy utrzymywanie urządzeń wodnych należy do ich właścicieli i polega na eksploatacji, konserwacji oraz remontach w celu zachowania ich funkcji. Natomiast w myśl ust. 2 tego przepisu w kosztach utrzymywania urządzeń wodnych uczestniczy ten, kto odnosi z nich korzyści. Przepis stosuje się także w przypadku ochrony przed powodzią lub suszą, żeglugi, poboru wód, energetycznego wykorzystania urządzeń wodnych, wprowadzania ścieków lub odprowadzania wody do urządzeń wodnych oraz innych usług wodnych, a także działalności gospodarczej związanej z wykorzystaniem urządzeń wodnych do celów rekreacyjnych, z wyłączeniem działalności wykonywanej przez uprawnionych do rybactwa. W świetle art. 188 ust. 2 na wniosek właściciela urządzenia wodnego organ właściwy w sprawach pozwoleń wodnoprawnych na wykonywanie urządzeń wodnych, w drodze decyzji, dokonuje podziału kosztów utrzymywania urządzeń wodnych, o których mowa w ust. 2. Jednakże zdaniem Sądu niezłożenie takiego wniosku przez właściciela omawianego kanału hutniczego oraz syfonu w niniejszej sprawie nie powoduje, że za niebyły należy uznać fakt odnoszenia przez skarżącą spółkę korzyści z użytkowania kanału oraz syfonu.

Ponadto, wbrew twierdzeniom strony skarżącej, nie można uznać, że syfon jest użytkowany przez osoby fizyczne zamieszkałe w pobliżu, które przechodzą kładką usytuowaną na syfonie oraz korzystają z instalacji gazu ziemnego przebiegającego przez syfon. Kładka jest odrębnym obiektem, także opisaną w ww. ocenie stanu technicznego, jednakże nie objętą niniejszym postępowanie. Fakt istnienia instalacji gazu ziemnego nie wynika z załączonej dokumentacji. Jednakże jeśli taka instalacja istnieje, także stanowi odrębny obiekt nie związany z użytkowaniem syfonu i kanału hutniczego. Nie poparte żadnymi dowodami są twierdzenia skarżącej spółki, że kanał służy do doprowadzania wody do stawu będącego własnością Gminy O.

Ustosunkowując się do kwestii wygaśnięcia pozwolenia wodnoprawnego i zaprzestała korzystania przez skarżącą z przedmiotowego kanału hutniczego, wskazać należy, że skarżąca spółka nie ustosunkowała się do twierdzeń organu zawartych w odpowiedzi na skargę, że skarżąca wystąpiła o udzielenie nowego pozwolenia wodnoprawnego, tożsamego w swej treści z dotychczasowym. Tym samym uznać należy, że skarżąca wyraziła wolę dalszego zarządzania ww. obiektem.

Dokonując analizy zarówno zaskarżonego postanowienia organu odwoławczego jak i poprzedzającego go postanowienia organu I instancji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że organy wyczerpująco zbadały wszystkie okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą, zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej i oficjalności (art. 7 k.p.a.). Ponadto, zdaniem Sądu, organy, wydając obie sporne postanowienia oparły się na materiale zgromadzonym w sprawie. Organy dokonały również wszechstronnej oceny całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszym postępowaniu, oceniając przy tym w sposób pełny znaczenie i wartość poszczególnych dowodów i argumentów strony dla toczącej się sprawy.

Biorąc powyższe pod uwagę, należy - zdaniem Sądu - uznać, iż w zaskarżonym postanowieniu brak jest jakichkolwiek istotnych uchybień formalnych, które organ odwoławczy poczyniłby w toku postępowania administracyjnego, a które uniemożliwiłyby Sądowi przeprowadzenie prawidłowej oceny zarzutów skargi i wypowiedzenie się co do zasadności podjętego rozstrzygnięcia pod względem materialnoprawnym. Uzasadnienie zaskarżonego rozstrzygnięcia zasługuje na aprobatę, zaś postawione zarzuty skargi stanowią jedynie polemikę z organem , uzasadnioną interesem skarżącej.

Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie uznał, że uzasadnienie zaskarżonego postanowienia spełnia wymogi ustawowe określone w przepisie art. 107 § 3 k.p.a., albowiem organ wyraźnie wskazał wszelkie istotne przesłanki zarówno faktyczne, jak i prawne, wyjaśniając przy tym dokładnie ich znaczenie dla strony skarżącej.

Biorąc powyższe pod uwagę należy przyjąć, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie i z tej przyczyny podlega oddaleniu na podstawie przepisu art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.