Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 3396/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-07-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Ewidencja gruntów
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 24 ust. 2a, 2b, 2c
journal: Dz.U. 2016 poz 1629
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - tekst jedn.
article: art. 7, art. 77 par. 1, art. 80
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Łukasz Krzycki, Sędziowie sędzia WSA Leszek Kobylski (spr.), sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda, Protokolant ref. Bartłomiej Grzybowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 lipca 2018 r. sprawy ze skargi B. M. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie wprowadzenia zmian do operatu ewidencji gruntów uchyla zaskarżoną decyzję


UZASADNIENIE

Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w [...] ( dalej jako: "MWINGiK", "organ odwoławczy") Nr 216 z dnia [...]listopada 2017r., którą działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257) po rozpatrzeniu odwołania B.M. reprezentowanego przez pełnomocnika A.S. od decyzji nr [...]Starosty [...]z dnia [...]września 2017 r. znak [...] orzekającej o wprowadzeniu do operatu ewidencji gruntów zmian polegających na ujawnieniu w bazie danych punktów granicznych; modyfikacji współrzędnych i atrybutów punktów granicznych; usunięciu z bazy punktów granicznych; ujawnieniu numerycznego przebiegu granicy działki [...]położonej w obrębie [...], [...]gmina [...]; ujawnieniu numerycznego przebiegu granicy działki [...] położonej w obrębie [...], [...]gmina [...]; zmianie powierzchni działki [...]położonej w obrębie [...], [...]gmina [...]; zmianie powierzchni działki [...] położonej w obrębie [...], [...]gmina [...]; zmianie atrybutów budynków – orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji.

W uzasadnieniu powyższej decyzji organ wskazał, że decyzją nr [...] z dnia [...]września 2017 r. znak [...]Starosta [...]powołując jako podstawę prawną art.20, art.22 ust.1 i art.24 ust. 2a pkt. 1 oraz ust. 2b pkt.2 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne ( t.j Dz U z 2016r. poz. 1629, dalej jako; "u.p.g.i.k.") oraz §44 pkt.2 i §45 ust.1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków ( Dz U z 2016r. poz.1034, dalej jako: "rozporządzenie"), w trybie prostowania błędu z urzędu orzekł o wprowadzeniu do operatu ewidencji gruntów zmian polegających na ujawnieniu w bazie danych punktów granicznych; modyfikacji współrzędnych i atrybutów punktów granicznych; usunięciu z bazy punktów granicznych; ujawnieniu numerycznego przebiegu granicy działki [...]położonej w obrębie [...], [...]gmina [...]; ujawnieniu numerycznego przebiegu granicy działki [...] położonej w obrębie [...], [...]gmina [...]; zmianie powierzchni działki [...]położonej w obrębie [...], [...]gmina [...]; zmianie powierzchni działki [...] położonej w obrębie [...], [...]gmina [...]; zmianie atrybutów budynków.

Odwołanie od tej decyzji złożył A..S. pełnomocnik B.M. kwestionując decyzję Starosty [...]zarzucając jej naruszenie art. 7, art. 8, art. 11, art. 16 § 1 i 2 w związku z art. 31 ust. 2 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz § 3, 4, 5 rozporządzenia Ministrów Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 14 kwietnia 1999 r. w sprawie rozgraniczania nieruchomości (Dz. U. Nr 45, poz. 453) w związku z art. 153 kc wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji. Ponadto wpłynęło pismo P.J. pełnomocnika W.M. zawierające polemikę dotyczącą odwołania wniesionego przez B.M. ,- w którym to piśmie wniesiono o utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji.

Orzekając o utrzymaniu w mocy powyższej decyzji Starosty [...], MWINGiK przytoczył następującą argumentację faktyczną i prawną:

W związku z pismami H.M. działającej w imieniu W.M. w ramach czynności sprawdzających zasadność zawartych w powyższych pismach wniosków Starosta [...]zlecił jednostce wykonawstwa geodezyjnego wykonanie pracy polegającej na analizie danych ewidencyjnych dotyczących działek ewidencyjnych nr [...]i nr [...] z obrębu [...]gm. [...]w zakresie przebiegu granic działek ewidencyjnych. Wynik przeprowadzonej analizy wykazał, że przedstawiony w obecnym operacie ewidencyjnych przebieg granic jest niezgodny z dokumentacją archiwalną tj. w operacie kontroli ewidencji gruntów [...] oraz w operacie sporządzonym w trakcie prac związanych z uregulowaniem własności gospodarstw rolnych [...]. Mając na uwadze powyższą analizę Starosta [...]zlecił jednostce wykonawstwa geodezyjnego wykonanie pracy geodezyjnej mającej na celu aktualizację ewidencji gruntów i budynków. Operat techniczny dotyczący aktualizacji ewidencji gruntów i budynków w zakresie działek nr [...]i nr [...] został wpisany do ewidencji materiałów zasobu w dniu 28 czerwca 2017 r. pod nr Identyfikatora [...]. W zaskarżonej decyzji Starosta [...]wskazał, że "Z uwagi na zakres dokonywanych zmian organ powziął decyzję o prowadzeniu postępowania z urzędu". Zawiadomieniem z dnia 3 kwietnia 2017 r. nr [...]Starosta [...]z urzędu wszczął postępowanie administracyjne w sprawie aktualizacji ewidencji gruntów budynków dotyczące przebiegu granic działek ewidencyjnych nr [...]i nr [...] z obrębu [...]gm. [...].

Analiza operatu technicznego wpisanego do ewidencji materiałów zasobu pod nr Identyfikatora [...]wykazała, że przebieg aktualnie wykazanej granicy zachodniej, północnej i wschodniej działki nr [...]pochodzi z wektoryzacji mapy ewidencyjnej wsi [...]prowadzonej w 2003 r. zaś południowa granica działki nr [...]pochodzi z opracowania wpisanego do ewidencji materiałów zasobu pod nr Identyfikatora [...] dotyczącego wyznaczenia punktów granicznych uprzednio ujawnionych w ewidencji gruntów.

Granica zachodnia, północna działki nr [...] pochodzi z wektoryzacji mapy ewidencyjnej wsi [...]prowadzonej w 2003 r., jej wschodnia granica pochodzi z opracowania przyjętego do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego za numerem [...], zaś południowa pochodzi z opracowania wpisanego do ewidencji materiałów zasobu pod nr Identyfikatora [...]dotyczącego wyznaczenia punktów granicznych uprzednio ujawnionych w ewidencji gruntów.

Przebieg aktualnie wykazanej w operacie ewidencyjnym granicy pomiędzy działkami nr [...]i nr [...], pochodzący z wektoryzacji mapy ewidencyjnej. wsi [...]prowadzonej w 2003r., na odcinku około 30 m od ulicy [...]w kierunku południowym jest niezgodny z dokumentacją archiwalną tj. operatem z uwłaszczeń [...]oraz operatami kontroli ewidencji gruntów [...]i [...]

Przebieg granicy między działkami nr [...] (dawny numer [...]) i nr [...] (dawny numer [...]) przedstawia szkic na podkładzie mapy ewidencyjnej z miarami, sporządzony w trakcie prac uwłaszczeniowych znajdujący się w operacie technicznym włączonym do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod nr [...]. W operatach kontroli ewidencji gruntów włączonych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod nr [...] i [...] nie wykazywano zmiany przebiegu granicy powyższych działek. Z protokołów badania ksiąg wieczystych z dnia 5 czerwca 2017 r. znajdujących się w operacie technicznym wpisanym do ewidencji materiałów zasobu pod nr Identyfikatora [...] wynika, że dla działki oznaczonej w operacie ewidencyjnym nr [...] (natomiast w księdze wieczystej oznaczonej nr [...]) prowadzona jest księga wieczysta nr [...], oznaczenie nieruchomości wynika z Opisu i mapy sporządzonego w roku 1979 na podstawie operatu ewidencji gruntów [...]. Dla działki nr [...] prowadzona jest księga wieczysta nr [...], pierwotne oznaczenie nieruchomości wynika Opisu i mapy sporządzonego roku 1979 na podstawie operatu ewidencji gruntów [...], obecnie oznaczenie - na podstawie wypisu z rejestru gruntów z dnia 15 maja 2015 r.

Następnie organ odwoławczy powołał się na przepisy art.24 ust.2a pkt.1, ust.2b u.p.g.i.k. oraz § 45 ust.1 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, jako podstawę prawną dokonanego w sprawie rozstrzygnięcia.

Organ odwoławczy podniósł, że z treści powyższych przepisów wynika, że ustawodawca przewidział możliwość eliminowania błędnych informacji w bazie danych ewidencyjnych. Usuwanie błędów czy oczywistych omyłek w operacie ewidencyjnym powinno odbywać się w sytuacji gdy aktualny stan prawny lub gdy błędne wpisy w bazie danych ewidencyjnych mają charakter oczywistych - w świetle dokumentacji państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego - pomyłek. Ewidencja gruntów i budynków nie ma charakteru prawotwórczego, ma odzwierciedlać w sposób prawidłowy aktualny stan prawny, z nie go tworzyć.

Podnoszone przez skarżącego w odwołaniu między innymi naruszenie § 3, 4, 5 rozporządzenia w sprawie rozgraniczania nieruchomości jest niezasadne, gdyż prowadzone przez Starostę [...]postępowanie dotyczyło aktualizacji danych ewidencji gruntów i budynków a nie rozgraniczenia nieruchomości. Zarzut zawarty w odwołaniu dotyczący nie uwzględnienia stanu prawnego ustalonego w postępowaniu scaleniowym jest również niezasadny, gdyż jak wynika z informacji określających materiały archiwalne znajdujące się w powiatowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym, jak również analizy stanu materiałów tego zasobu znajdującej się w operacie technicznym [...] brak jest informacji, dotyczącej opracowania scaleniowego dla obrębu [...]. Operat ewidencji gruntów sporządzony w trakcie prac związanych z uregulowaniem własności gospodarstw rolnych [...], zawierający szkic sporządzony na podkładzie mapy ewidencyjnej z miarami w sposób jednoznaczny wskazuje przebieg granicy między działkami nr [...]i nr [...], w związku z powyższym zarzut, że wszystkie dokumenty w niniejszej sprawie wykluczają istnienie załamania w punkcie spornym jest niezasadny.

Nie zgadzając się z takim rozstrzygnięciem, skargę na powyższą decyzję pismem z dnia 23 listopada 2017r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył B.M. ( dalej jako; "skarżący").

W skardze mającej charakter opisowy podniósł, że nie sposób zgodzić się z rozstrzygnięciem wydanym przez organy. Skarżący kwestionuje, że w trybie prostowania z urzędu błędnych danych w operacie ewidencji gruntów i budynków dochodzi do zmian własnościowych. W jego ocenie trudno uznać, za oczywistą omyłkę zmianę położenia budynków czy zmianę kształtu działki. Oto bowiem jak wynika z mapy wydanej mu w październiku 2017 roku działki nr [...] (której jestem wyłącznym właścicielem) i nr [...] (której jestem współwłaścicielem wraz z bratem) mają kształt regularnego prostokąta i obie przylegają do ulicy [...].

Tymczasem w wyniku naprawienia oczywistych omyłek działka nr [...] zyskuje kształt odwróconej litery 1 i przylega do drogi, natomiast działka nr [...] nadal ma kształt prostokąta ale już nie przylega do ulicy! Błąd ma wynikać rzekomo z wykonanej wektoryzacji, w co nie sposób uwierzyć gdyż na skutek wektoryzacji czy przeniesienia mapy z zapisu graficznego do zapisu cyfrowego działka nie może zmieć swojego kształtu.

Co więcej działka nr [...] na skutek rzekomej wektoryzacji utraciła dostęp do drogi publicznej i co więcej straciła zbudowania do tej pory na niej się znajdujące. Na skutek wydania zaskarżonej decyzji budynki w szczególności budynek gospodarczy znajdujący się do tej pory na działce nr [...] i w konsekwencji stanowiący jego własność nagle znalazł się na działce nr [...] i w konsekwencji przestał być jego własnością.

Tym samym w drodze rzekomego usuwania błędów na skutek wektoryzacji pozbawiono go własności budynku za który płacił podatki i na który dokonywał inwestycji.

Tym samym do czasu wydania zaskarżonej decyzji zarówno on jak i jego brat W.M. byli przekonani, że nieruchomość stanowiąca zabudowaną działkę gruntu nr [...]przylega do ulicy [...], że to na niej znajduje się budynek mieszkalny. W szczególności nabywając tę działkę skarżący wywodzi, że był przekonany, że nabywa również budynek mieszkalny.

W swoim przekonaniu był utwierdzany tak przez Sąd jak i urząd, który pobierał ode niego podatek za te budynki.

Teraz po 13 latach okazuje się, że rzekomo na skutek błędów geodezyjnych ten budynek w którym mieszka, który remontował i za który płaci podatki nagle przestał być jego. Jednocześnie skarżący podniósł, że w odniesieniu do ww. nieruchomości toczą się przed Sądem Rejonowym w [...]postępowania dotyczące działu spadku oraz o eksmisję, których stronami jest on i jego brat W.M.

W oparciu o podniesione zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy przedkładając akta sprawy wniósł o jej oddalenie, podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.jedn., Dz. U. z 2016 r., poz. 1066.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.jedn. Dz. U. 2016 r., poz. 718 dalej w skrócie P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Kontrola sądu polega na zbadaniu, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do rażącego naruszenia prawa dającego podstawę do stwierdzenia nieważności, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, naruszenia prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy oraz naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd administracyjny nie rozstrzyga więc merytorycznie, lecz ocenia zgodność decyzji z przepisami prawa.

Skarga zasługiwała na uwzględnienie.

Przeprowadzona w niniejszym postępowaniu sądowym kontrola wydanych w sprawie decyzji wykazała, że przy ich wydawaniu organy nie naruszyły przepisy postępowania oraz przepisy prawa materialnego w stopniu skutkującym ich uchyleniem.

Materialnoprawną podstawę decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne ((Dz. U. z 2016 r. poz. 1629, ze. zm.) oraz przepisy wykonawcze do tej ustawy - rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2016 r., poz. 1034, zwanym dalej rozporządzeniem w sprawie ewidencji gruntów i budynków), w brzmieniu obowiązującym w dacie wydawania zaskarżonej decyzji.

Zgodnie z art. 2 ust. 8 Prawa geodezyjnego i kartograficznego ewidencja gruntów i budynków to jednolity dla kraju, systematycznie aktualizowany zbiór informacji o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach i innych osobach fizycznych lub prawnych władających tymi gruntami, budynkami lub lokalami.

Analiza art. 24 ust. 2a Prawa geodezyjnego i kartograficznego prowadzi do wniosku, że dane zawarte w ewidencji mogą podlegać aktualizacji z urzędu lub na wniosek podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt. 1 Prawa geodezyjnego i kartograficznego, czyli właścicieli nieruchomości (lub podmiotów władających na zasadzie samoistnego posiadania).

Zgodnie z art. 24 ust. 2b Prawa geodezyjnego i kartograficznego aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje: 1) w drodze czynności materialno-technicznej na podstawie : a) przepisów prawa, b) wpisów w księgach wieczystych, c) prawomocnych orzeczeń sądu, d) ostatecznych decyzji administracyjnych, e) aktów notarialnych, f) zgłoszeń budowy budynku, zawiadomień o zakończeniu budowy budynku oraz zgłoszeń rozbiórki budynku, o których mowa odpowiednio w art. 30, art. 54 oraz art. 31 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, oraz zgłoszeń dotyczących zmiany sposobu użytkowania budynku lub jego części, o których mowa w art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r.- Prawo budowlane, do których właściwy organ nie wniósł sprzeciwu, g) wpisów w innych rejestrach publicznych, h) wniosku zainteresowanego podmiotu ewidencyjnego i wskazanej w tym wniosku dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, jeżeli wnioskowana zmiana obejmuje informacje gromadzone w ewidencji gruntów i budynków dotyczące nieruchomości znajdujących się w wyłącznym władaniu wnioskodawcy albo wnioskodawców; 2) w drodze decyzji administracyjnej - w pozostałych przypadkach.

Jak wynika natomiast z treści art. 24 ust. 2c Prawa geodezyjnego i kartograficznego odmowa aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje w drodze decyzji administracyjnej.

Sama ustawa, choć określa przedmiot ewidencji i podstawowe wymagania co do jej zawartości, nie reguluje szczegółowo trybu i zasad prowadzenia ewidencji gruntów i budynków. Zasady dokonywania wpisów w ewidencji, wprowadzania zmian i aktualizacji ewidencji określa wydane - na podstawie art. 26 ust. 2 ustawy - ww. rozporządzenie w sprawie ewidencji gruntów i budynków.

Zgodnie z § 44 pkt 2 rozporządzenia, obowiązek utrzymania operatu ewidencyjnego w stanie aktualności, tj. zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi, należy do zadań własnych starosty - jako organu prowadzącego ewidencję gruntów i budynków. W orzecznictwie sądowym podkreśla się, że z istoty ewidencji jako urzędowego zbioru danych na temat gruntów, budynków i lokali wynika, że może ona spełniać swe funkcje tylko przy założeniu aktualności danych ewidencyjnych (por. wyrok NSA z 30 września 2009 r., sygn. akt I OSK 1434/08; wyrok WSA w Lublinie z 21 marca 2011 r., sygn. akt III SA/Lu 327/10; dostępne na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej CBOSA). W myśl § 45 ust. 1 rozporządzenia, aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje poprzez wprowadzanie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych w celu: 1) zastąpienia danych niezgodnych ze stanem faktycznym, stanem prawnym lub obowiązującymi standardami technicznymi odpowiednimi danymi zgodnymi ze stanem faktycznym lub prawnym oraz obowiązującymi standardami technicznymi, 2) ujawnienia nowych danych ewidencyjnych, 3) wyeliminowania danych błędnych. Do aktualizacji operatu ewidencyjnego stosuje się odpowiednio § 35 i § 36

Z powyższych regulacji wynika, że ewidencja gruntów i budynków jest tylko zbiorem informacji odzwierciedlającym aktualny stan prawny danej nieruchomości. Rejestruje ona stan prawny zaistniały uprzednio, ale w żadnym wypadku stanu prawnego nie tworzy. Nie rozstrzyga także sporów o prawa do gruntów, ani żadnych kwestii spornych związanych z ustaleniem tytułu własności. Stąd też, poprzez żądanie wprowadzenia zmian w ewidencji, nie można dochodzić ani udowadniać swoich praw właścicielskich, czy uprawnień do władania nieruchomością. Deklaratoryjny charakter wpisów oznacza, że nie kształtują one nowego stanu prawnego, a jedynie potwierdzają stan prawny wynikający z dokumentów (por. wyrok NSA z dnia 12 lipca 2012 r., sygn. akt l OSK 1004/11, dostępny na stronie internetowej CBOSA). Postępowanie mające na celu aktualizację operatu ewidencyjnego ma więc charakter rejestrowy, czyli wtórny względem zdarzeń prawnych, z których wynikają zmiany danych podlegających ujawnieniu w ewidencji. Aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje bowiem poprzez wprowadzenie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych. Dokonuje się jej niezwłocznie po uzyskaniu przez starostę odpowiednich dokumentów określających zmiany danych ewidencyjnych.

Zauważyć również trzeba, że usankcjonowany przez ustawodawcę w cytowanym wyżej art. 24 ust. 2b ustawy, pogląd o dwojakim trybie wprowadzania zmian ewidencyjnych – który wszedł w życie z dniem 12 lipca 2014 r. – już wcześniej był powszechnie przyjmowany w orzecznictwie. Dowodzi tego np. wyrok WSA w Krakowie z 16 kwietnia 2008 r., sygn. akt III SA/Kr 119/08, w którym wskazano, że: "Wprowadzenie zmian danych ewidencyjnych zgodnie z przepisami rozporządzenia z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. nr 38, poz. 454) może nastąpić w dwojakim trybie: albo w trybie czynności materialno-technicznej w postaci wprowadzenia do bazy danych zmiany na podstawie udokumentowanego zgłoszenia zmiany, o którym organ tylko zawiadamia, albo w drodze decyzji. Tę drugą formę rozstrzygnięcia, zgodnie z przepisem § 47 ust. 3 rozporządzenia, stosuje organ wtedy, gdy aktualizacja operatu ewidencyjnego wymaga wyjaśnień zainteresowanych lub uzyskania dodatkowych dowodów. Wówczas starosta przeprowadza w sprawie tej aktualizacji postępowanie administracyjne, które kończy się decyzją wprowadzającą zmiany lub odmawiającą wprowadzenia żądanej zmiany." (podobnie w wyroku NSA z 4 stycznia 2011 r., sygn. akt I OSK 343/10, dostępny na ww. stronie CBOSA). Z kolei na wniosek może być przeprowadzone przed organem ewidencji gruntów i budynków jedynie postępowanie aktualizacyjne, wprowadzające do ewidencji zmiany objęte nowym zdarzeniem prawnym, powstałym już po wprowadzeniu do ewidencji danych kwestionowanych. Jednakże katalog podmiotów mogących wystąpić z wnioskiem o zmianę zapisów w ewidencji gruntów i budynków jest katalogiem zamkniętym.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy, należy stwierdzić, że organy obydwu instancji nie zrealizowały prawidłowo postępowania w przedmiocie aktualizacji danych operatu ewidencji gruntów dotyczących ww. nieruchomości.

Analiza treści uzasadnienia decyzji organów obu instancji wskazuje, że organy nie spełniły wymagań w zakresie prawidłowego ustalenia stanu faktycznego będącego podstawą ich wydania. Wynika to przede wszystkim z faktu, że organy nie ustaliły co było podstawą przyjęcia obecnego przebiegu granic pomiędzy ww. nieruchomościami. Organy przyjęły, że nastąpiło to w trakcie przejścia z mapy prowadzonej w postaci analogowej do postaci wektorowej, który wynikał najprawdopodobniej z błędu operatora wykonującego wektoryzację mapy ewidencyjnej.

Podstawą tak istotnych ustaleń zawartych następnie w decyzji w sprawie danych ewidencji gruntów i budynków, nie mogą być domniemania i przypuszczenia organów ewidencyjnych, jak to wskazują organy w kontrolowanej sprawie.

Organy nie podjęły żadnych czynności w celu wyjaśnienia i ustalenia, czy do zmiany danych doszło wyłącznie wskutek błędu technicznego, czy też mogło to być wynikiem innych okoliczności, bądź ustaleń dokonanych w trakcie wykonywania wektoryzacji mapy ewidencyjnej. Organ nie wskazał jakie zasady obowiązywały przy wykonywaniu przedmiotowej wektoryzacji, nie wyjaśnił w szczególności czy obowiązujące w tym zakresie przepisy i zasady dopuszczały możliwość wystąpienia prawdopodobnego błędu wskazanego w zaskarżonych decyzjach, a także na czym ten błąd miał polegać.

Organy w ogóle nie podjęły jakiejkolwiek próby wyjaśnienia czy odmienne od dokonanych przez ten organ ustalenia przyjęte w trakcie wektoryzacji mogły być wynikiem odmiennych ustaleń, wynikających z obowiązujących w tym zakresie rozwiązań.

Organy w szczególności w żadnym zakresie na te zasady nie wskazały, nie dokonał ich oceny, nie podjęły próby wyjaśnienia czy w ich świetle w ogóle było możliwe wystąpienie błędu, na który powołano się w zaskarżonych decyzjach.

Powyższe w ocenie Sądu stanowi naruszenie zasad postępowania określonych w art.7, 77§1, 80 kpa.

W związku z nie wyjaśnieniem powyższych faktów i okoliczności wątpliwości budzi opracowanie geodezyjne będące podstawą dokonanych zmian w ewidencji gruntów i budynków obejmujących przedmiotowe nieruchomości.

Organy nadzoru geodezyjnego bezkrytycznie, pozostawiając nie wyjaśnione powyższe okoliczności uznały za rzetelny i poprawny operat wykonany na zlecenie organu i instancji przez geodetę.

Sąd zgadza się z twierdzeniami organów obu instancji, że ewidencja gruntów i budynków jedynie rejestruje zmiany stanów prawnych i faktycznych nieruchomości, natomiast sama nie może kształtować nowego stanu prawnego.

Jednakże w efekcie wprowadzenia do ewidencji gruntów dotyczących ww. nieruchomości zmian wynikających z treści przyjętego i wprowadzonego operatu, doszło do zmian własnościowych ww. nieruchomości pomimo że przepisy ww. rozporządzenia z 29 marca 2001 r. nie dają podstaw do kształtowania stosunków własnościowych i związanych z tymi stosunkami, wzajemnych uprawnień i obowiązków.

Jest ugruntowane w orzecznictwie sądowym, że decyzja w przedmiocie wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków nie może rozstrzygać żadnej kwestii spornej związanej z ustaleniem tytułu własności. Wszelkie spory zaistniałe w wyniku przeprowadzonych zmian ewidencyjnych dotyczące zasięgu prawa własności, w tym między innymi przebiegu granic i ustalenia powierzchni działki nie mogą więc być rozstrzygane w postępowaniu aktualizacyjnym ( vide wyrok NSA z dnia z dnia 8 października 2014 r. dostępny www. Cbois. gov.pl.).

W oparciu o powyższe Sąd doszedł do wniosku, że organ odwoławczy niezależnie od opisanych wyżej naruszeń prawa materialnego, dowolnie, z naruszeniem art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego, ocenił zebrany w sprawie materiał dowodowy, akceptując bezkrytycznie ustalenia geodety uprawnionego, że działki nr ew. [...]i [...] stanowiące własność skarżącego oraz jego współwłasność z bratem W.M. posiadają parametry i atrybuty tak jak przyjmuje opracowanie geodezyjne na zlecenie Starostwa [...].

Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 z póżn. zm.), w związku z wykazanym wyżej naruszeniem przepisów prawa materialnego ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz ww. rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków, które miało wpływ na wynik sprawy oraz naruszeniem przepisów postępowania w sposób, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W ponownym postępowaniu organ odwoławczy uwzględni ocenę prawną wyrażoną w niniejszym wyroku i w sposób zgodny z prawem oceni czy wykonany operat techniczny daje podstawę do aktualizacji danych ewidencji gruntów i budynków w kształcie wynikającym z wykonanego opracowania.