Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1030/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2009-02-03 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Wywłaszczanie nieruchomości
Skarżony organ: Minister Infrastruktury
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 156 par. 1 pkt 2 i 5
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska Sędziowie Asesor WSA Mirosław Gdesz Asesor WSA Przemysław Żmich(spr.) Protokolant Ewa Nieora po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 lutego 2009 r. sprawy ze skarg E. M. i W. M. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargi


UZASADNIENIE

Minister Infrastruktury, po rozpatrzeniu odwołania E. M. i W. M. decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r., nr [...]: 1) uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2006 r., nr [...] w części dotyczącej oceny legalności wywłaszczenia i w tym zakresie stwierdził, że decyzja Naczelnika Miasta R. z dnia [...] listopada 1981 r., nr [...] w części dotyczącej wywłaszczenia została wydana z naruszeniem prawa; 2) w pozostałej części, tj. oceny legalności odszkodowania utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2006 r.

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie sprawy.

Zarząd Gospodarki Terenami przy Naczelniku Miasta R. decyzją z dnia [...] listopada 1981 r., nr [...] orzekł o wywłaszczeniu za odszkodowaniem, pod budowę osiedla mieszkaniowego R., nieruchomości oznaczonej jako działki nr [...] o pow. [...] m2, zapisanej w księdze wieczystej Państwowego Biura Notarialnego w W. KW nr [...].

Wnioskiem z dnia 28 lutego 2006 r. E. M. i W. M. – spadkobiercy po L. M. wystąpili o stwierdzenie nieważności powyższej decyzji.

Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2006 r., nr [...] odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Zarządu Gospodarki Terenami przy Naczelniku Miasta R. z dnia [...] listopada 1981 r.

Od powyższej decyzji E. M. i W. M. wnieśli odwołanie wskazując jednocześnie, iż skierowanie decyzji do osoby nieżyjącej stanowi rażące naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 KPA.

Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r.: 1) uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2006 r., w części dotyczącej oceny legalności wywłaszczenia i w tym zakresie stwierdził, że decyzja Naczelnika Miasta R. z dnia [...] listopada 1981 r., w części dotyczącej wywłaszczenia została wydana z naruszeniem prawa; 2) w pozostałej części, tj. oceny legalności odszkodowania utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2006 r. W uzasadnieniu organ wskazał, że organ wojewódzki odmawiając stwierdzenia nieważności decyzji wywłaszczeniowej uznał, że nie zaistniała przesłanka nieważności, a jedynie przesłanka do wznowienia postępowania z art. 145 § 1 pkt 4 KPA. Zdaniem Ministra stanowisko organu pierwszej instancji jest uzasadnione, ale tylko w części dotyczącej przyznania odszkodowania.

Minister wskazał, że organ wywłaszczeniowy w kwestionowanej decyzji ustalił odszkodowanie na rzecz nieustalonych spadkobierców po L. M. Taka forma była usprawiedliwiona w sytuacji, gdy organowi nie byli znani spadkobiercy oraz postanowienie spadkowe. Z akt sprawy (postanowienia Sądu Powiatowego dla m. K. w K. z dnia [...] listopada 1972 r., sygn. akt [...]) wynika, iż właściciel przedmiotowej nieruchomości zmarł w dniu [...] grudnia 1971 r., a postanowienie w przedmiocie nabycia spadku zostało wydane wcześniej, niż wszczęcie postępowania wywłaszczeniowego.

Minister zauważył, że w toku postępowania organ zawiadomił L. M. o jego wszczęciu oraz o rozprawie, a korespondencja była odebrana przez domowników. Z akt sprawy nie wynika jednak, aby ktokolwiek powiadomił organ o spadkobiercach i przedstawił postanowienie spadkowe. Tym samym ustalenie odszkodowania na rzecz nieustalonych spadkobierców było uzasadnione, zważywszy na fakt, że postępowania wywłaszczeniowe były postępowaniami pilnymi. Zrealizowane osiedle potwierdza ten fakt. Z decyzji z dnia [...] listopada 1981 r. wynika, że przed jej wydaniem przeprowadzono rozprawę o której strony były powiadomione. Brak protokołu uniemożliwia ocenę przebiegu rozprawy. Odszkodowanie przyznano na podstawie opinii biegłego Urzędu Wojewódzkiego w G.

W ocenie Ministra, nie można uznać aby w zakresie dotyczącym ustalenia odszkodowania nastąpiło rażące naruszenie prawa. Spadkobiercy L. M. mogli odebrać przyznane im odszkodowanie po wykazaniu następstwa prawnego. Pominięcie tych osób w decyzji może, jak słusznie uznał organ wojewódzki, być jednak przesłanką do wznowienia postępowania, a nie do stwierdzenia nieważności decyzji.

Jeżeli natomiast chodzi o ocenę legalności wywłaszczenia, to organ wojewódzki nieprawidłowo ocenił decyzję z dnia [...] listopada 1981 r. Skoro bowiem w dacie wydania decyzji o wywłaszczeniu L. M. nie żył, to nie można było go wywłaszczyć, ponieważ osoba nieżyjąca nie może być podmiotem praw, ani w rozumieniu prawa cywilnego, ani w rozumieniu prawa administracyjnego. Skoro nie przysługują jej żadne prawa, to nie może ona być ich pozbawiona.

Organ zauważył, że prowadzenie postępowania administracyjnego w stosunku do osoby zmarłej i wydanie decyzji ocenione musi być jako rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 KPA, jest to bowiem uchybienie, w wyniku którego powstają skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia praworządności. Charakter strony przysługujący osobie fizycznej wygasa z jej śmiercią. Mając powyższe okoliczności na uwadze Minister uznał, że należało w tej części uchylić zaskarżoną decyzję z dnia [...] grudnia 2006 r.

Organ zauważył, że zgodnie z art. 156 § 2 KPA nie stwierdza się nieważności decyzji, gdy decyzja wywołała nieodwracalne skutki prawne. W przedmiotowej sprawie, jak wynika z wypisu z rejestru gruntów oraz odpisu księgi wieczystej KW nr [...], przedmiotowa nieruchomość stanowi obecnie działkę nr [...], które są własnością Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" z siedzibą w R. Zatem w przedmiotowej sprawie zaszły nieodwracalne skutki prawne, stanowiące przeszkodę do stwierdzenia nieważności weryfikowanych decyzji. Decyzję Zarządu Gospodarki Terenami przy Naczelniku Miasta R. z dnia [...] listopada 1981 r. w części dotyczącej wywłaszczenia Minister uznał zatem za wydaną z naruszeniem prawa.

Od decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] kwietnia 2008 r. E. M. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2006 r. oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skarżąca stwierdziła, że decyzja Ministra Infrastruktury jest błędna. Jej zdaniem decyzja Naczelnika Miasta R. stanowi jedną nierozerwalną całość. Tym samym próba jej uchylenia w części, a w pozostałym zakresie utrzymania w mocy nie może mieć miejsca. Nie można bowiem racjonalnie wywodzić, aby odszkodowanie ustalone jako następstwo wywłaszczenia dokonanego z rażącym naruszeniem prawa, mogło być uznane za zgodne z prawem. Skutki decyzji wydanej z rażącym naruszeniem prawa w zakresie wywłaszczenia rozciągają się bowiem i na ustalone odszkodowanie. Tym samym uznać należy, co do samej zasady, że ustalone odszkodowanie w punkcie 2 decyzji Naczelnika Miasta R. zostało wydane z naruszeniem prawa jako konsekwencja punktu pierwszego tej decyzji, dotyczącego wywłaszczenia, wydanej z rażącym naruszeniem prawa. Skarżąca zauważyła, że Minister Infrastruktury przyznał, że skoro w chwili wydania decyzji o wywłaszczeniu L. M. nie żył, to nie można było go wywłaszczyć a skoro tak, to nie można było ustalić odszkodowania za wywłaszczenie. Skarżąca podała, że decyzja administracyjna musi być skierowana przeciwko konkretnej osobie podczas, gdy decyzja wydana przez Naczelnika Miasta R. opiewała w części pierwszej na osobę nieżyjącą, w części zaś drugiej na spadkobierców bliżej nie określonych z imienia i nazwiska. Również i z tego względu decyzja ta winna więc zostać uchylona lub winna zostać stwierdzona jej nieważność. Decyzja administracyjna jest bowiem decyzją indywidualną, a skoro organ mógł w chwili jej wydania ustalić krąg spadkobierców bez większych problemów winien osoby te ustalić i wskazać w zaskarżonej decyzji. Decyzja winna zawierać, stosownie do treści art. 107 § 1 KPA między innymi określenie strony lub stron, co oznacza, że w przypadku osób fizycznych winna zawierać ich dane personalne.

Od decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] kwietnia 2008 r. W. M. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2006 r. bądź stwierdzenie ich nieważności oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skarżący podał, że w odwołaniu wnosił także o podjęcie wiążących ustaleń w przedmiocie właściwości organu, który wydał decyzję wywłaszczeniową. Ta kwestia została całkowicie pominięta przez Ministra Infrastruktury. Zdaniem skarżącego, zaskarżona decyzja Ministra Infrastruktury oraz decyzja Wojewody [...] naruszają zasadę praworządności i zasadę zaufania obywatela do organu administracji publicznej, a co za tym idzie godzi w treść art. 2 Konstytucji RP. W ocenie skarżącego, nie do przyjęcia jest twierdzenie Ministra, że przyznanie odszkodowania dla nieustalonych spadkobierców wynikało z zaniedbania spadkobierców L. M. Wypowiedź ta ma na celu stworzenie w ostatecznej decyzji niekorzystnej sytuacji prawnej dla skarżącego przy dochodzeniu roszczeń odszkodowawczych. W. M. podał, że skoro w dniu wydania decyzji, potencjalnie jej część o wywłaszczeniu kwalifikowała się do stwierdzenia nieważności, to druga część tej decyzji o odszkodowaniu, będąca jej prostą konsekwencją, też się kwalifikowała do stwierdzenia nieważności.

W ocenie skarżącego w niniejszej sprawie pierwszoplanową kwestią dla oceny legalności wywłaszczenia i odszkodowania, którą organ nadzoru pominął, jest sprawa właściwości organu, który wydał kwestionowaną decyzję z 1981 r. Organem tym jest, co wynika bezsprzecznie z treści decyzji, działający z upoważnienia Naczelnika Miasta R., kierownik Zarządu Gospodarki Terenami. Tymczasem - jak wynika z obowiązującego w dniu wydania decyzji stanu prawnego jak i orzecznictwa sądów administracyjnych - naczelnicy gminy nie mogli przekazywać swoich uprawnień do rozstrzygania w drodze decyzji administracyjnej spraw indywidualnych z zakresu wywłaszczeń innym jednostkom organizacyjnym, wobec braku pozytywnego przepisu, który by ich do tego upoważniał (por. wyrok NSA z dnia 15 lipca 1982 r., sygn. SA/Po 272/82 (ONSA 1982/2/77). Zdaniem skarżącego, z treści: § 2 ust. 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 15 sierpnia 19'77 r. w sprawie określenia rodzajów spraw należących do administracji państwowej, które upoważnienia terenowych organów administracji państwowej mogą załatwiać kierownicy terenowych zjednoczeń, przedsiębiorstw, zakładów i instytucji (Dz. U. Nr 27, poz. 115 ze zm.), art. 59 i 60 ustawy z dnia 25 stycznia 1958 r. o radach narodowych (Dz. U. z 1975 r. Nr 26, poz. 139 ze zm.), § 12 ust. 2 pkt 4 i ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 maja 1979 r. w sprawie zasad organizacji urzędów terenowych organów administracji państwowej (Dz. U. Nr 14, poz. 92) wynika, że w wyjątkowych wypadkach naczelnicy gmin mogli upoważniać kierowników terenowych przedsiębiorstw, zakładów i instytucji do załatwiania określonych rodzajów spraw należących administracji państwowej, ale tylko w granicach pełnomocnictw zawartych w rozporządzeniu Prezesa Rady Ministrów z dnia 15 sierpnia 1977 r. Naczelnicy Gmin jednak w żadnym przypadku nie mogli przekazywać swoich uprawnień do rozstrzygania w drodze decyzji administracyjnej spraw indywidualnych z zakresu wywłaszczeń innym jednostkom organizacyjnym. Wynika to z treści powołanych przepisów o radach narodowych i przepisów o zasadach organizacji terenowych organów administracji państwowej, a także z postanowień art. 15 i 21 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz. U. z 1974 r. Nr 10, poz. 64) w zw. z art. 57 ust. 1 pkt 1 ustawy o radach narodowych. Skarżący zauważył, że Naczelnik Gminy, na podstawie § 2 list. 1 pkt 1 lit. a cytowanego wyżej rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 15 sierpnia 1977 r., mógł upoważnić kierownika Zarządu Gospodarki Terenami jedynie do przeprowadzenia prac techniczno-organizacyjnych, związanych z toczącym się postępowaniem wywłaszczeniowym. Nie mógł natomiast upoważnić kierownika tego Zarządu do wydawania w jego imieniu decyzji o wywłaszczeniu nieruchomości, a to dlatego, że decyzje indywidualne w tym zakresie zastrzeżone zostały do jego wyłącznej właściwości. Brak właściwości podmiotu który wydał w niniejszej sprawie decyzję jest więc niepodważalny. W pozostałym zakresie W. M. podtrzymał argumentację skargi E. M.

W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury wniósł o oddalenie skarg i podtrzymał stanowisko prezentowane dotychczas w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skargi nie są uzasadnione.

W niniejszej sprawie poza sporem jest, że decyzja Naczelnika Miasta R. z dnia [...] listopada 1981 r., nr [...], w części dotyczącej wywłaszczenia obciążona jest wadą rażącego naruszenia prawa, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 KPA, skoro postępowanie wywłaszczeniowe było prowadzone w stosunku do nieżyjącego od 1971 r. L. M. właściciela działek nr [...] o pow. [...] m2, a wydaną w sprawie decyzję skierowano do nieistniejącej w sensie faktycznym i prawnym osoby.

Prawidłowe jest też stanowisko Ministra Infrastruktury, co do tego, że w sprawie wystąpiła przeszkoda do stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Miasta R. z dnia [...] listopada 1981 r., w części dotyczącej wywłaszczenia w postaci nieodwracalnych skutków prawnych, skoro w dniu orzekania przez organ nadzoru o nieważności decyzji wywłaszczeniowej przedmiotowy grunt był własnością Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" w R. (wykazy zmian gruntowych dla działek nr [...], oświadczenie zarządu Spółdzielni z dnia 27 listopada 2006 r., odpis z Kw nr [...]). Organ administracji publicznej nie ma bowiem kompetencji, aby na drodze postępowania administracyjnego uchylić skutki prawne zaistniałego po wywłaszczeniu zdarzenia w postaci nabycia prawa własności do przedmiotowego gruntu przez Spółdzielnię jako osobę prawną.

W tym więc zakresie stronie, która poniosła szkodę na skutek wydania decyzji z naruszeniem prawa przysługuje jedynie roszczenie o odszkodowanie.

W niniejszej sprawie istota problemu dotyczy tego, czy kierownik Zarządu Gospodarki Terenami przy Naczelniku Miasta R. wydając decyzję wywłaszczeniową z 1981 r. był upoważniony do działania za organ właściwy do spraw wywłaszczeń (art. 156 § 1 pkt 1 KPA), czy nieważność kwestionowanej decyzji, w części dotyczącej wywłaszczenia, sama przez się, skutkuje nieważnością tejże decyzji w zakresie dotyczącym odszkodowania i czy ustalenie odszkodowania dla nieokreślonych z imienia i nazwiska stron świadczy o kwalifikowanej wadliwości decyzji.

Odnosząc się do pierwszej z wymienionych wyżej kwestii Sąd nie podziela stanowiska skargi W. M., co do tego, że w niniejszej sprawie Naczelnik Miasta R. nie miał podstawy prawnej do upoważnienia kierownika Zarządu Gospodarki Terenami do wydania decyzji administracyjnej w sprawie o wywłaszczenie nieruchomości.

Sąd zauważa, że w dacie wydania kwestionowanej decyzji ([...] listopada 1981 r.) w miastach do 50 tys. mieszkańców organami pierwszej instancji w sprawach indywidualnych z zakresu administracji państwowej, właściwymi do wydawania decyzji byli naczelnicy miast jako terenowe organy administracji państwowej, chyba że przepisy szczególne stanowiły inaczej (art. 44 ust. 1 pkt 4 i art. 48 ust. 2 w zw. z art. 57 ust. 1 ustawy z dnia 25 stycznia 1958 r. o radach narodowych - dalej urn). Organy te mogły jednak, czego nie zauważa skarżący, wykonywać swoje zadania również przy pomocy terenowych jednostek organizacyjnych – zjednoczeń, przedsiębiorstw, zakładów i instytucji (art. 60 urn). Instytucją, o której mowa wyżej były niewątpliwie zarządy gospodarki terenami. Rację ma skarżący, że w § 2 pkt 1 lit. a, wydanego na podstawie art. 61 ust. 3 urn, rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 15 sierpnia 1977 r. w sprawie określenia rodzajów spraw należących do administracji państwowej, które z upoważnienia terenowych organów administracji państwowej mogą załatwiać kierownicy terenowych zjednoczeń, przedsiębiorstw, zakładów i instytucji przewidziano, iż naczelnicy miast mogą upoważnić kierowników zarządów gospodarki terenami do ubiegania się o nabycie lub wywłaszczenie nieruchomości niezbędnych dla planowej realizacji na terenie miasta budownictwa ogólnomiejskiego i zorganizowanego budownictwa mieszkaniowego. Skarżący pomija jednak to, że z dniem 7 września 1978 r. weszło w życie, wydane na podstawie art. 96 ust. 1 pkt 1 i art. 97 pkt 2 urn, rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 sierpnia 1978 r. w sprawie statusu naczelnika gminy (Dz. U. Nr 20, poz. 89 ze zm.), normujące prawa i obowiązki naczelnika miasta oraz szczegółowy zakres jego działania m.in. w sprawach załatwianych na podstawie przepisów ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości. Z § 14 pkt 12 w zw. z § 4 pkt 3 tego rozporządzenia wynikało, że naczelnik miasta orzekał o wywłaszczeniu i o odszkodowaniu za wywłaszczenie, w stosunku do nieruchomości, których wartość szacunkowa nie przekraczała 1 mln zł (z operatu szacunkowego z dnia 15 maja 1981 r. wynika, że grunt ma charakter budowlany; o przeznaczeniu przedmiotowego gruntu w planie na cele budowlane wspominają też skarżący w odwołaniu). W § 29 ust. 1 i § 30 tegoż rozporządzenia przewidziano zaś, że naczelnik wykonuje swe zadania w dziedzinie gospodarki terenowej także przy pomocy terenowych jednostek organizacyjnych – zjednoczeń, przedsiębiorstw, zakładów i instytucji podporządkowanych radzie narodowej (do zakresu działania miejskich rad narodowych należały sprawy gospodarki terenami – art. 15 ust. 2 pkt 2 urn) i w związku z tym może upoważnić dyrektora (kierownika) tychże jednostek do załatwiania spraw z zakresu administracji państwowej i wydawania decyzji administracyjnych w swoim imieniu, w zakresie uregulowanym odrębnymi przepisami (a więc i przepisami o wywłaszczeniu nieruchomości).

Mając na uwadze przedstawiony stan prawny nie można zatem uznać, że w 1981 r. jedyną obowiązującą regulacją w zakresie określającym właściwość takich instytucji jak zarządy gospodarki terenami było wyłącznie rozporządzenie z dnia 15 sierpnia 1977 r., skoro możliwość upoważnienia kierowników instytucji do wydawania decyzji w indywidualnych sprawach wynikała także z przepisów późniejszego aktu prawnego – rozporządzenia z 18 sierpnia 1978 r. Rozporządzenia te we wskazanym wyżej zakresie nie były ze sobą niezgodne, czy sprzeczne. W ocenie Sądu, Naczelnik Miasta R. miał więc podstawę prawną, aby upoważnić kierownika Zarządu Gospodarki Terenami do wydania decyzji wywłaszczeniowo-odzkodowawczej w swoim imieniu. Z pieczęci widniejącej na decyzji z 1981 r. wynika zaś wyraźnie, że R. H. – kierownik ZGT działała z upoważnienia Naczelnika Miasta R. Podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji nie może zaś stanowić brak w aktach sprawy dokumentu wskazującego na upoważnienie do wydawania decyzji (por. wyrok NSA z dnia 28 września 2006 r., sygn. akt I OSK 109/05, LEX nr 321167).

Wbrew temu co twierdzi W. M. znaczenia dla sprawy nie miało powoływane w skardze rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 29 maja 1979 r., ponieważ jego zakres przedmiotowy dotyczył organizacji urzędów i wchodzących w ich skład komórek organizacyjnych, przy pomocy których terenowe organy administracji państwowej wykonywały swoje zadania. Akt ten nie odnosił się do odrębnych od urzędów w sensie organizacyjnym jednostek - zjednoczeń, przedsiębiorstw, zakładów, czy instytucji.

Nie można się też zgodzić ze skarżącymi, że ustalenie odszkodowania na rzecz nieustalonych spadkobierców L. M. należy zakwalifikować jako rażące naruszenie prawa, tj. art. 107 § 1 KPA, czy art. 23 ust. 1 pkt 4 ustawy o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości. W pierwszej kolejności wypada zauważyć, że przesłanki o których mowa, w art. 156 § 1 KPA należy interpretować ścieśniająco, ponieważ stwierdzenie nieważności decyzji jest wyjątkiem od zasady stabilności decyzji administracyjnej, dlatego też nie każde, nawet oczywiste, naruszenie prawa ma charakter rażący. Zarzut zaś, iż w decyzji wywłaszczeniowej jako osoby uprawnione do otrzymania odszkodowania wskazano spadkobierców byłego właściciela bez podania ich imion, nazwisk i adresów, nie stanowi podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji, gdyż uchybienie to nie stanowiło rażącego naruszenia prawa (por. wyrok NSA z dnia 10 listopada 1998 r., sygn. akt IV SA 912/97, LEX nr 45693). Nie wystąpiła też przesłanka trwałej niewykonalności decyzji (art. 156 § 1 pkt 5 KPA), skoro przed wydaniem decyzji wywłaszczeniowej postanowieniem Sądu Powiatowego dla m. K. w K. z dnia [...] listopada 1972 r. było stwierdzone na rzecz konkretnych osób nabycie spadku po L. M.

W niniejszej sprawie nie można też przyjąć, że konsekwencją wadliwego wywłaszczenia jest wadliwe ustalenie odszkodowania. To stanowisko było by zasadne, gdyby w decyzji wywłaszczeniowej organ ustalił odszkodowanie na rzecz L. M. (nieistniejącej osoby). Tymczasem w niniejszej sprawie jako uprawnionego z tytułu odszkodowania wskazano osoby obiektywnie istniejące (spadkobierców po L. M.), choć nieustalone z imienia i nazwiska.

Sąd podziela stanowisko organu nadzoru, że niniejszej sprawie decyzja wywłaszczeniowa w części ustalającej odszkodowanie nie jest obciążona kwalifikowaną wadliwością, o której mowa w art. 156 § 1 KPA. Z akt sprawy wynika bowiem, że organ wywłaszczeniowy zachował podstawowe wymogi procedury wywłaszczeniowej w tym zakresie, określone w art. 22, art. 23 ust. 1 pkt 3 i 4, art. 7 ust. 2 i art. 12 ust. 3 ustawy o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości. Z zawiadomienia z dnia 22 października 1981 r. o wszczęciu postępowania wywłaszczeniowego i decyzji wywłaszczeniowej wynika, że organ wyznaczył rozprawę wywłaszczeniowo – odszkodowawczą na dzień 16 listopada 1981 r., a po jej przeprowadzeniu wydał w sprawie decyzję. Odszkodowanie za wywłaszczony grunt i naniesienia organ ustalił, na podstawie opinii biegłych (opinie z dnia 20 lutego 1981 r. i 15 maja 1981 r.) wydanych na podstawie wówczas obowiązującego prawa dotyczącego szacowania gruntów miejskich – ustawy o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (art. 8) i rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 września 1974 r. w sprawie zasad ustalania odszkodowań za budynki i grunty w mieście, ograniczenie prawa własności oraz za odjęcie lub ograniczenie innego prawa rzeczowego na nieruchomości (Dz. U. Nr 36, poz. 212) i zarządzenia Nr [...] Naczelnika Powiatu w W. z dnia [...] lutego 1974 r. (ustalającego wysokość stawek odszkodowania za wywłaszczenie - art. 8 ust. 9 uztwn). Organ wskazał podmioty uprawnione do odszkodowania (nieustalonych spadkobierców po L. M.), podmiot zobowiązany do jego wypłaty, termin wypłaty odszkodowania i jego wysokość.

Zgodzić należy się też z Ministrem, że brak udziału spadkobierców L. M. w postępowaniu bez ich winy stanowił podstawę do wznowienia postępowania wywłaszczeniowego (art. 145 § 1 pkt 4 KPA), a nie do stwierdzenia nieważności decyzji wywłaszczeniowej (por. wyrok NSA z dnia 27 czerwca 2005 r., sygn. akt OSK 1549/04, LEX nr 179110).

Biorąc to wszystko pod uwagę Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.