Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2621/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2011-04-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6170 Adwokaci i aplikanci adwokaccy
Hasła tematyczne: Zawody prawnicze
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną uchwałę
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c, art. 152, art. 200, art. 205 par. 1, art. 106
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 78d, art. 78e, art. 78f. art. 78h
journal: Dz.U. 2009 nr 146 poz 1188
law: Ustawa z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze - tekst jednolity.
article: art. 80, art. 77 par. 1, art. 7, art. 107 par. 3, art. 8
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Paulina Paczkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 kwietnia 2011 r. sprawy ze skargi F. A. na uchwałę Komisji Egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości w celu rozpatrzenia odwołań od wyników egzaminu adwokackiego z dnia [...] października 2010 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu adwokackiego 1. uchyla zaskarżoną uchwałę; 2. stwierdza, że uchylona uchwała nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Komisji Egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości w celu rozpatrzenia odwołań od wyników egzaminu adwokackiego na rzecz skarżącego F. A. kwotę 200 (dwieście)złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną uchwałą z dnia [...] października 2010 r. Komisja Egzaminacyjna II Stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości powołana w celu rozpatrzenia odwołań od wyników egzaminu adwokackiego (dalej jako Komisja), działając na podstawie art. 78h ust. 1, ust. 9 i ust. 12 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze (tj. Dz. U. z 2009 r., Nr 146, poz. 1188 ze zm.- dalej jako p.o.a.) w związku z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania F. A. od uchwały nr [...] z dnia [...] lipca 2010 r. Komisji Egzaminacyjnej Nr [...] do przeprowadzenia egzaminu adwokackiego przy Ministrze Sprawiedliwości z siedzibą w W. w sprawie ustalenia wyniku egzaminu adwokackiego, utrzymała w mocy zaskarżoną uchwałę.

Do powyższego rozstrzygnięcia doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym;

W dniach [...]czerwca – [...] lipca F. A. przystąpił do egzaminu adwokackiego na postawie art. 77b p.o.a. Komisja Egzaminacyjna do przeprowadzenia egzaminu adwokackiego przy Ministrze Sprawiedliwości z siedzibą w W. uchwałą nr [...] z dnia [...] lipca 2010 r. stwierdziła, że F. A. uzyskał wynik negatywny z egzaminu adwokackiego.

Z uzasadnienia tej uchwały wynika, że zdający z części pierwszej egzaminu otrzymał ocenę dobrą, z drugiej części egzaminu - ocenę dostateczną, z trzeciej części egzaminu - ocenę niedostateczną, z czwartej - ocenę dobrą oraz z piątej - ocenę dobrą. Powołując się na treść przepisu art. 78 f ust 1 p.o.a., który to przepis określa, że pozytywny wynik z egzaminu adwokackiego otrzymuje zdający, który z każdej części egzaminu adwokackiego otrzymał ocenę pozytywną, Komisja wskazała, iż zdający F. A. uzyskał wynik negatywny z egzaminu adwokackiego.

Dokonując oceny zasadności postawionych zarzutów egzaminatorzy sprawdzający pracę skarżącego z części trzeciej egzaminu (prawo cywilne), gdzie skarżący sporządził opinie o niecelowości wniesienia apelacji, wskazali na następujące uchybienia, które skutkowały wystawieniem przez obu egzaminatorów ocen niedostatecznych:

Adwokat E. G. wskazał, że sporządzona przez kandydata apelacja od wyroku Sądu Okręgowego w L. z [...] maja 2010 r. sygn. akt [...] oddalającego powództwo spełnia przesłanki formalne apelacji jako środka odwoławczego przewidzianego w dyspozycji art. 368 k.p.c., jak i wymaganego dla każdego pisma procesowego myśl art. 126, art. 1261, art. 1262 k.p.c. Zawierała też prawidłowy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Zakresem zaskarżenia objęto w całości wyrok adekwatnie do wskazanej wartości zaskarżenia w kwocie 2000.000 zł. Wniosek o zmianę wyroku został sformułowany i określony w sposób prawidłowy.

Jednakże przedstawiony jako pierwszy zarzut z art. 231 k.p.c. w sformułowanym kształcie nie dotyka podstawy rozstrzygnięcia sądu, o ile sąd w ustaleniach przyjął, że "biorąc pod uwagę rodzaj wykonywanych we wcześniejszych latach badań, prawdopodobieństwo zakażenia wirusem C było najwyższe w Szpitalu im. [...] ze względu na rodzaj zabiegów". Natomiast wskazany jako drugi zarzut naruszenia art. 6 kc jest nieuprawniony, o ile sąd nie oddalił powództwa jako nieudowodnionego przez stronę powodową, zarzut ten stanowi w istocie powtórzenie w odwróconej relacji zarzutu pierwszego. Zarzut w tym kształcie nie dotyka istoty wadliwości wyroku. W kolejnym zarzucie apelujący wadliwie łączy zarażenie wirusem zapalenia wątroby typu C z odpowiedzialnością za rozwój pierwotnego raka wątroby, co nie wynika z ustaleń sądu, a jest w sprzeczności z opinią biegłego, na którą apelujący się powołuje. Zdający sporządzając apelację ograniczył się wyłącznie do wskazania na fakt zakażenia w szpitalu i na tej konstatacji poprzestaje, natomiast brak jest powiązania zarzutów i ich uzasadnienia z żądanym zadośćuczynieniem, nie dotyka w ogóle problemu doznanego uszczerbku i rozmiaru zadośćuczynienia. Wskazał także, że język pracy jest poprawny, a styl nie budzi zastrzeżeń. Uzasadnienie jest jednakże bardzo powierzchowne i lakoniczne, wręcz skrótowe, odnosi się wyłącznie do zagadnienia dowodu prima facie wskazując na możliwości zastosowania tego dowodu w sprawie. Apelacja nie dotyka Istoty sprawy i w tym sensie, choć od strony formalnej w pełni poprawna, z uwagi na zawartość merytoryczną uzasadnia wątpliwość, czy w dostatecznym zakresie wypełnia postawione przed zdającym zadania.

Natomiast drugi egzaminator – Sędzia Sądu Apelacyjnego A. M. – podniosła, że wymogi formalne zostały zachowane, apelacja została wniesiona w terminie zawiera niezbędne elementy i wniosek o zwolnienie od kosztów, wyrok zaskarżono w całości, wniosek o zmianę jest prawidłowy, poza łącznym żądaniem kosztów za obie instancje. Jednakże wskazała, że apelacja zawiera wyłącznie zarzuty procesowe, które w części są sprzeczne z materiałem sprawy. I tak w kontekście art. 233 k.p.c. zdający zarzuca dowolną ocenę materiału przez uznanie, że w ubezpieczonym szpitalu nie doszło do zakażenie wirusem żółtaczki odpowiedzialnym za raka wątroby. Zarzut naruszenia art. 6 k.c. jest niesłuszny, bo dowodzenie faktu z wykorzystaniem domniemania faktycznego nie powoduje przerzucenia ciężaru dowodów, a domniemanie faktyczne może być obalone poprzez wykazanie nieprawidłowości rozumowania. Podniosła, że uzasadnienie sporządzonej apelacji jest krótkie, sprowadza się do zacytowania orzeczenia Sądu Najwyższego na temat stosowania art. 231 k.p.c. w tak zwanych procesach lekarskich. Apelacja nie zawiera żadnego odniesienia do ustaleń odnośnie choroby nowotworowej i rozróżnienia zakresu żądań nie mówiąc już o wysokości dochodzonej kwoty, co w ocenie oceniającej pracę wskazuje na niezrozumienie problemu, jaki zawarty został w zadaniu. Sąd Okręgowy w L. ustalił bowiem, że do zakażenie HCV mogło dojść z dużym prawdopodobieństwem u ubezpieczonego, natomiast zakażenie, które wpłynąć mogło na powstanie choroby nowotworowej musiałoby powstać dużo wcześnie. Istotą zadania było rozgraniczenie skutków zakażenia wzw typu C od choroby nowotworowej, która zgodnie z materiałem akt nie miała związku z tym zakażeniem. Po takim rozgraniczeniu skutków należało rozważyć wysokość zadośćuczynienia, żadnego z tych elementów w pracy nie ma.

W świetle tak stwierdzonych uchybień egzaminatorzy ocenili pracę na ocenę niedostateczną.

Odwołanie od ww. uchwały wniósł F. A., zwany dalej skarżącym, wnosząc o uchylenie uchwały w całości oraz o stwierdzenie, że uzyskał pozytywny wynik z egzaminu adwokackiego.

Postawił zarzut rażącego naruszenia art. 78e w związku z z art. 78d. ust. 1 i 10 p.o.a. polegające na wystawieniu skrażącemu dwóch niedostatecznych ocen cząstkowych z części trzeciej egzaminu (prawo ctwilne) skutkujących negatywnym wynikiem egzaminu adwokackiego w nastepstwie przyjęcia przez egzaminatorów dowolnych, oderwanych od rzeczywiście dokonanych w uzasadnieniu wyroku ustaleń faktycznych, bez wymaganego poinformowania zdających o własnej istotnej modyfikacji kazusu, w oparciu o którą dokonywano oceny prawidłowości zarzutów i wniosku apelacji. Ponadto obie oceny cząstkowe mają charakter jednostronny gdyż pomijają konieczność uwzględnienia iunctim wszystkich kryteriów ocen wskazanych w przepisie art. 78 e ust. 2 p.o.a. Konsekwencją zastosowania takiej niewłaściwej metody ocen jest zdyskwalifikowanie wartości pracy egzaminacyjnej skarżącego w sytuacji, gdy w zgodniej opinii obojga egzaminatorów jest ona poprawna formalnie, a wniosek o zmianę zaskarżonego wyroku jest właściwy. Formalnej poprawności pracy egzaminacyjnej skarżącego nie należy sprowadzać wyłącznie do jej formalnej zgodności z przepisami art. art. 367 § 1 i 2, art. 368 oraz art. 369 § 1 k.p.c., a trzeba ją odnieść do konkretnej sprawy, w której apelacja została sporządzona. Jeśli więc za poprawne uznać: zakres zaskarżenia wyroku w całości (w granicach którego sąd drugiej instancji rozpoznający apelację, kontroluje wszystkie naruszenia prawa materialnego popełnione przez sąd pierwszej instancji niezależnie od tego czy zostały wytknięte w apelacji), złożenie wniosku o zwolnienie powódki od opłaty sądowej od apelacji, a w szczególności uznać za poprawny w świetle przepisów art. 386 k.p.c. wniosek o zmianę zaskarżonego judykatu, to tak skonstruowana apelacja, w świetle choćby uchwały Sądu Najwyższego z dnia 31 stycznia 2008 r. - III CZP 49/07, miała szansę powodzenia.

Skarżący wskazał, że egzaminatorzy sprawdzający pracę pisemną z zakresu prawa cywilnego przyjęli dowolne, odmiene od wynikających de facto z ustaleń sądu zawartych w kazusie egzaminacyjnym założeń, podstaw oraz kryteriów pracy, które nie zostały sprecyzowane i ujawnione egzaminowanym. Brak wyraźnego wskazania przyjętych przez egzaminatorów kryteriów oceny pracy cząstkowej z prawa cywilnego, które miały decydujący wpływ na jej wysokość, doprowadził do sytuacji, w której część zdających egzamin osób, które wskazały tę samą wartość przedmiotu zaskarżenia, a nadto sformułowały tego samego rodzaju zarzuty oraz wnioski apelacji, uzyskały w przeciwieństwie do skarżącego cząstkowe oceny pozytywne z prawa cywilnego. Zdaniem skarżącego zakładanego wyłącznie przez autorów ocen cząstkowych, niewątpliwego ustalenia przez Sąd Okręgowy w L. istnienia adekwatnego związku przyczynowego pomiędzy pobytem powoda w lutym 2006 r. w Wojewódzkim Szpitalu im. dra [...] a zakażeniem go wirusem HCV skutkującym doznaniem krzywdy zasługującej na zadośćuczynienie określone w przepisie art. 445 § 1 k.c. nie daje się w sposób niewątpliwy wywieść z metodologicznie poprawnej interpretacji ustaleń i rozważań Sądu (str. 41 i 43 akt zadania egzaminacyjnego).

Ponadto zdaniem skarżącego egzaminatorzy pominęli kategoryczne i jasne ustalenie Sądu Okregowego w L., z którego wynika, że “w niniejszej sprawie wymienione przesłanki odpowiedzialności strony pozwanej nie zostały spełnione". Wobec takiego ustalenia śądu autor apelacji był wręcz zobowiązany sformułować i przedstawić zarzut procesowy obrazy przepisu art. 231 k.p.c., skoro z treści uzasadnienia zaskarżonego wyroku wprost wynika, że sąd I-szej Instancji nie przyjął domniemania faktycznego z art. 231 k.p.c., nie ustalił by nastąpiła krzywda w rozumieniu przepisu art. 445 § k.c. uzasadniająca zadośćuczynienie oraz wprost ustalił brak adekwatnego związku przyczynowego.

Skarżący zarzucił także pominięcie przez egzaminatorów, że w sprawie, która była przedmiotem apelacji, brak było jakichkolwiek merytorycznie uzasadnionych podstaw do takiej interpretacji petitum pozwu, jakiej dokonał Sąd Okręgowy w L. Z treści żądania pozwu wynikało wszak wprost, że powód domagał się zadośćuczynienia z tytułu zakażenia wirusem zapalenia wątroby typu C, którego następstwem była długotrwała, ciężka i zagrażająca życiu choroba. Nie ulega zatem wątpliwości, że powód jako podstawę swego roszczenia wskazał szkodę, której przyczyną było zainfekowanie go wirusem zapalenia wątroby typu C. Dodatkowym dowodem na potwierdzenie tej tezy są wszak zeznania powódki M. K. złożone przed sądem w dniu [...] maja 2010 r. Treść tego dowodu wskazuje bez najmniejszych wątpliwości, że J. K. swe żądanie zadośćuczynienia za krzywdę opierał wyłącznie na fakcie zarażenia go wirusem HCV. Dowód z zeznań powódki miał istotne znaczenie dla wszechstronnej i rzetelnej oceny wysokości petitum pozwu. Pominięcie w uzasadnieniu wyroku tak newralgicznego dowodu stanowiło oczywiste naruszenie przepisu art. 328 § 2 k.p.c. i skarżący słusznie i w dobrze pojętym interesie reprezentowanej strony zarzut ten podniósł.

Wskazał także na pominięcie przez egzaminatorów wymogu egzaminacyjnego w postaci weryfikacji stanu wiedzy prawnniczej zdającego w kontekście przyszłej biegłości koniecznej dla prawidłowego wykonywania zawodu adwokata (art. 78d ust. 1 p.o.a.). W sytuacji, gdy sąd w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku całkowicie pominał kwestię zasadności i wysokości dochodzonego zadość uczynienia, a powództwo oddalił w caolości samowolne ograniczanie przez pełnomocnika wartości przedmiotu zaskarżenia tylko dlatego, że Sąd ten stwierdził, iż w przypadku WZW typu C uszczerbek na zdrowiu ustala się na 30 - 40 %, (byłoby rażąco niewłaściwe, zwłaszcza jeśli nie zapomina się, że aktualnie w judykaturze dominuje stanowisko, zgodnie z którym nie ma podstaw do kierowania się przy zasądzeniu zadośćuczynienia za krzywdę określonego w przepisie art. 445 § 1 k.c. jako wiodącym kryterium procentowo ustalonym uszczerbkiem na zdrowiu.

Skarżący w dalszej części uzasadnienia odwołania podkreślił, że działająca równolegle i równocześnie Komisja Egzaminacyjna nr [...] w W. dla oceny pracy pisemnej z prawa cywilnego przyjęła inne założenia i kryteria, zgodnie z którymi zarzuty procesowe obrazy przepisów art. 231 i 233 k.p.c oraz wniosek o zmianę zaskarżonego wyroku i zasądzenie na rzecz powódki zadośćuczynienia wysokości 200.000 zł nie były oceniane negatywnie. Egzamin pisemny z prawa cywilnego polegał na rozwiązaniu problemu polegającego na sporządzeniu przez wszystkich zdających apelacji w charakterze pełnomocnika powódki w tej samej wcześniej przygotowanej odpowiednio sprawie. W ramach jednej komisji egzaminacyjnej wszystkie prace pisemne poprawiane były wyłącznie przez dwoje tych samych egzaminatorów. Jeśli zatem mimo tak transparentnej, zunifikowanej i zdawałoby się zobiektywizowanej metody egzaminacyjnej dochodzi do odmiennych ocen prac zawierających te same rozwiązania, odmiennych tak radykalnie, że część prac jest oceniona niedostatecznie z powodu przyjęcia tych samych założeń których przyjęcie przez innych zdających daje podstawę do uzyskania pozytywnej oceny, to zarzut rażącego wręcz naruszenia przepisów art. 78e ust. 2 w zw. z art. 78 d ust. 1 i 10 p.o.a. wydaje się w pełni uzasadniony.

Skarżący podkreslił także, że kierując interesem reprezentowanej strony i formułując poprawne i uzasadnione zarzuty procesowe nie ryzkował oddaleniem skargi. Kierował sie treścią uchwały uchwały Sądu Najwyższego z dnia 31 stycznia 2008 r. - III CZP 49/07, zgodnie z którą Sąd drugiej instancji rozpoznając sprawę na skutek apelacji nie jest związany przedstawionymi w niej zarzutami dotyczącymi naruszenia prawa materialnego, a wiążą go za to zarzuty dotyczące naruszenia prawa procesowego.

Komisja Egzaminacyjna II Stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości powołana w celu rozpatrzenia odwołań od wyników egzaminu adwokackiego uchwałą z dnia [...] października 2010 r. utrzymała w mocy uchwałę I instancji.

Ustosunkowując się do zarzutów zawartych w odwołaniu Komisja podzieliła wątpliwości skarżącego co do poglądu przyjętego przez sprawdzających pracę Sędziego Sądu Apelacyjnego A. M. i adwokata E. G., że prawidłowe rozwiązanie zadania z prawa cywilnego powinno polegać na sporządzeniu apelacji opartej wyłącznie na zarzucie naruszenia prawa materialnego. Zaprezentowany pogląd został oparty na nieprawdziwym założeniu, że sąd I instancji dokonał niebudzących wątpliwości, kategorycznych ustaleń faktycznych dotyczących miejsca i źródła zakażenia powoda wirusem HCV, wywołującym wirusowe zapalenie wątroby typu C. Tymczasem lektura materiałów przygotowanych na potrzeby kazusu prawa cywilnego pozwala jedynie na przyjęcie, że powodem oddalenia w całości powództwa o zadośćuczynienie było ustalenie przez sąd okręgowy, że brak jest związku przyczynowego pomiędzy pobytem powoda w Szpitalu im. [...], a ujawnioną u niego ciężką chorobą - nowotworem wątroby. Z uzasadnienia orzeczenia sądu I instancji nie wynika, że sąd przyjął za ustalenia własne istnienie związku przyczynowego pomiędzy pobytem powoda i zabiegiem wykonywanym w szpitalu im. [...], a zakażeniem wirusem HCV, skutkującym doznaniem krzywdy zasługującej na zadośćuczynienie określone w przepisie art. 445 § 1 k.c. W tej sytuacji organ odwoławczy uznał za uzasadniony zarzut odwołania skarżącego, że w świetle nieprecyzyjnych ustaleń sądu, nie było błędem konstruowanie apelacji w oparciu o zarzuty naruszenia prawa procesowego.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisu art. 231 k.p.c. sformułowanego przez skarżącego organ wskazał, że dopuszczalne było powołanie takiego zarzutu, w pełni jednak należy podzielić zapatrywania egzaminatorów, że uzasadnienie pracy egzaminacyjnej (apelacji) było lakoniczne, powierzchowne i wręcz skrótowe oraz, że odnosiło się wyłącznie do zagadnienia stosowania dowodu prima facie w tzw. procesach lekarskich. W pracy brak wywodów dotyczących ustaleń sądu poczynionych odnośnie choroby nowotworowej i ewentualnego rozróżnienia zakresu żądań - co zasadnie wytknęła A. M.Skarżący nie dostrzegł istoty zadania z zakresu prawa cywilnego, która polegała na rozgraniczeniu skutków zakażenia WZW typu C od choroby nowotworowej, która nie miała związku z tym zakażeniem (co w pełni odzwierciedlał przygotowany na potrzeby kazusu materiał dowodowy w postaci dwóch opinii lekarskich).

W ocenie organu redakcja drugiego zarzutu procesowego - naruszenia przepisu art. 233 k.p.c. - potwierdza, że skarżący wadliwie połączył zarażenie wirusem zapalenia wątroby typu C z odpowiedzialnością za rozwój pierwotnego nowotworu wątroby, co nie wynikało przecież z ustaleń sądu, a ponadto pozostawało w rażącej sprzeczności z opinią biegłego sądowego dr [...], na którą skarżący powoływał się w treści zarzutu pierwszego z art. 231 k.p.c.. Redakcja tego zarzutu odnoszącego się do przekroczenia przez sąd granic swobodnej oceny dowodów w połączeniu z redakcją kolejnych dwóch zarzutów naruszenia przepisu art. 6 k.c. oraz art. 328 § 2 k.p.c. przy jednoczesnym braku omówienia stawianych zarzutów w uzasadnieniu przygotowanego środka odwoławczego poddaje w wątpliwość, czy praca skarżącego była w pełni samodzielna. Przede wszystkim jednak poddaje w wątpliwość podlegającą ocenie umiejętność stosowania i interpretacji przepisów prawa.

Odnosząc się do wytkniętego, nieuprawnionego sformułowania zarzutu naruszenia przepisu art. 6 k.c. organ wskazał, że powołanie tego zarzutu było wynikiem przyjęcia przez skarżącego, iż sąd I instancji nie przyjął konstrukcji domniemania faktycznego określonego w przepisie art. 231 k.p.c. i oddalił powództwo w całości. Samo powołanie się na naruszenie reguł dowodzenia, określonych w dyspozycji przepisu art. 6 k.c., w omawianej sytuacji nie jest wadliwe, słusznie jednak stwierdza adwokat E. G., że taka redakcja zarzutu stanowi w istocie powtórzenie w odwróconej relacji zarzutu pierwszego z art. 231 k.p.c.

Jednakże mając na uwadze poczynione na wstępie zastrzeżenia dotyczące redakcji uzasadnienia wyroku sądu I instancji i przejrzystości poczynionych ustaleń faktycznych – organ odwoławczy podniósł, że także postawienie w apelacji zarzutu naruszenia przepisu art. 328 § 2 k.p.c. należy uznać za w pełni dopuszczalne. Wielokrotnie w praktyce naruszenie powołanego przepisu art. 328 § 2 k.p.c. łączy się bezpośrednio z zarzutem naruszenia przepisu art. 233 § 1 k.p.c., polegającym na braku wszechstronnego rozważenia zebranego w danej sprawie materiału dowodowego. Zgodnie bowiem z dyspozycją przepisu art. 328 § 2 k.p.c., sąd jest zobowiązany do wskazania, na jakich dowodach się oparł i dlaczego oraz jakim dowodom odmówił przymiotu wiarygodności. Zaproponowany przez skarżącego sposób sformułowania naruszenia cytowanego przepisu dotyczy wyłącznie pominięcia przez sąd zeznań żony zmarłego powoda i nie dotyka oceny kluczowych dowodów w sprawie, w postaci wykonanych na zlecenie sądu opinii lekarskich. W pracy brak jakiegokolwiek uzasadnienia postawionego zarzutu, czego nie mogą sanować wywody zawarte w uzasadnieniu odwołania, zmierzające do wykazania, że przeprowadzony przez sąd dowód z przesłuchania strony miał istotne znaczenie dla wszechstronnej i rzetelnej oceny wysokości żądania okreslonego w petitum pozwu.

Komisja Egzaminacyjna II Stopnia reasumując wskazała, że podziela w całości oceny egzaminatorów, nie dostrzegając w nich istotnych uchybień, które powodowałyby konieczność podwyższenia ocen cząstkowych.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie F. A. wniósł o uchylenie zaskarżonej uchwały oraz poprzedzającej ja uchwały organu I instancji oraz zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania. Zarzucił naruszenie:

- art. 78d ust. 1 i 10 oraz art. 78e ust. 2 p.o.a. przez ich niewłaściwe zastosowanie, polegające na sprawdzeniu w toku postępowania odwoławczego przygotowania prawniczego skarżącego z części trzeciej egzaminu adwokackiego z pominięciem zawartych w hipotezie ww. przepisów kryteriów i skali ocen, albowiem w sytuacji, gdy Komisja Egzaminacyjna I Stopnia ustaliła, że rozwiązując zadanie z zakresu prawa cywilnego skarżący dochował wszelkich wymogów formalnych apelacji cywilnej, sformułował prawidłowy dla interesów reprezentowanej strony wniosek o zmianę zaskarżonego wyroku oraz użył poprawnego języka, natomiast Komisja Egzaminacyjna II Stopnia modyfikując te ustalenia dodatkowo stwierdziła, ze nie było błędem skarżącego konstruowanie apelacji w oparciu o zarzuty prawa procesowego, to decyzja Komisji Egzaminacyjnej II Stopnia utrzymująca w mocy uchwalę zawierającą negatywny wynik z egzaminu adwokackiego, narusza wskazane przepisy prawa materialnego;

- art. 32 Konstytucji RP przez jego nie zastosowanie, polegające na przyjęciu przez Komisje II Stopnia nieobiektywnych założeń i rażąco nierównych kryteriów oceniania odwołań oraz prac z zakresu prawa cywilnego w stosunku do skarżących, którzy opierali sporządzone na egzaminie adwokackim apelacje na tych samych zarzutach obrazy przepisów prawa procesowego. Wyżej wskazane naruszenie prawa skutkowało podjęciem przez ten sam organ administracji, wobec osób znajdujących się w takiej samej sytuacji faktycznej i prawnej, różnych i zupełnie rozbieżnych w swej treści uchwał.

- art. 7 i 8 k.p.a. oraz art. 107 § 3 w zw. z art. 140 k.p.a. poprzez ich wadliwe zastosowanie polegające na rażąco dowolnym przyjęciu na stronie 6 uzasadnienia zaskarżonej uchwały, ze "Redakcja zarzutu (...) poddaje w wątpliwość, czy praca skarżącego była w pełni samodzielna", w sytuacji gdy Komisja II stopnia nie wskazała podstawy prawnej ani dowodu w oparciu, o który przyjęła powyższe założenie. Zarzut niesamodzielności, sprowadzający się de facto do zarzutu nieuczciwego zachowania się skarżącego w trakcie egzaminu adwokackiego z zakresu prawa cywilnego, jest tym bardziej niezrozumiały i niedopuszczalny, ze Komisja nr [...] do przeprowadzenia egzaminu adwokackiego z siedzibą w W., która bezpośrednio nadzorowała skarżącego w trakcie egzaminu nie miała żadnych wątpliwości i obiekcji co do samodzielności sporządzonej przez niego apelacji cywilnej;

- art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. przez naruszenie zasady prawdy obiektywnej i wewnętrzną sprzeczność uzasadnienia zaskarżonej uchwały, polegającą na:

a) uznaniu na str. 7 uzasadnienia ww. uchwały, zarzutów odwołania skarżącego za chybione, w sytuacji gdy na str. 5 i 6 uzasadnienia zaskarżonej uchwały Komisja II Stopnia przy ministrze Sprawiedliwości wprost stwierdza, że należy uznać za uzasadniony zarzut odwołania skarżącego, "że w świetle nieprecyzyjnych ustaleń sądu, nie było błędem konstruowanie apelacji w oparciu o zarzuty naruszenia prawa procesowego" oraz dalej przyznaje, ze konstruowane przez skarżącego zarzuty naruszenia przepisów art. 231 i 328 § 2 k.p.c. były dopuszczalne, a postawienie zarzutu naruszenia art. 6 k.c. w omawianej sytuacji nie jest wadliwe, szczególnie w sytuacji gdy poprawność sporządzonej apelacji cywilnej, postawionych zarzutów i wniosków nie budzi wątpliwości zarówno pod względem zgodności z obowiązującymi przepisami prawa, jak i pod kątem zgodności z poglądami doktryny i orzecznictwa sadowego;

b) dowolnym ustaleniu, że "skarżący nie dostrzegł istoty zadania z zakresu prawa cywilnego, która polegała na rozgraniczeniu skutków zakażenia WZW typu C od choroby nowotworowej, która nie miała związku z zakażeniem" podczas, gdy uważna analiza zawartego w pracy egzaminacyjnej zarzutu naruszenia przepisu art. 233 § 1 k.p.c. oraz w uzasadnieniu apelacji prowadzi do wniosku odmiennego.

Ponadto skarżący wniósł o zwrócenie się przez Wojewódzki Sąd Administracyjny W Warszawie do organu II instancji o udzielenie uwierzytelnionego odpisu uchwały tego organu z dnia [...] października 2010 r. nr [...], w której zapadła uchwała uwzględniająca odwołanie wobec innego odwołującego się (R. G.), która przyjęła tożsamą do skarżącego koncepcję zarzutów naruszenia przepisów postępowania. Zdaniem skarżącego zapoznanie się z treścią wnioskowanej uchwały pozwoli sądowi skontrolować prawidłowość, legalność i stopień zobiektywizowania przyjętych przez Komisję Egzaminacyjną II Stopnia kryteriów oceny odwołań.

W odpowiedzi na skargę Komisja Egzaminacyjna II Stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości wnosząc o jej oddalenie podtrzymała dotychczasową argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały. Dodatkowo podniosła, że nie jest zasadny zarzut naruszenia przepisów Konstytucji RP wskazany w skardze. Zasada równości wobec prawa, o której mowa w art. 32 ust. 1 Konstytucji nie może w żadnym razie stanowić o jednakowej ocenie pracy egzaminacyjnej dwóch różnych osób. Oczywistym jest bowiem, iż każdy z egzaminowanych obowiązany jest pisać pracę samodzielnie, co w konsekwencji powoduje indywidualny proces oceny tejże pracy. Kryteria oceny są określone w przepisach ustawy — Prawo o adwokaturze a komisje egzaminacyjne w pełni kryteria te stosowały, podejmując w konsekwencji stosowne uchwały. Z tych samych względów uchwała, o której dołączenie skarżący wniósł w petitum skargi, nie może stanowić podstaw oceny jego pracy.

Na rozprawie w dniu 6 kwietnia 2011 r. Sąd postanowił na podstawie art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej cyt. jako p.p.s.a., przeprowadzić dowód uzupełniający z kopii uchwały Komisji Egzaminacyjnej II Stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości w celu rozpatrzenia odwołań od wyników egzaminu adwokackiego z [...] października 2010 r. w sprawie o sygn. [...].

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W myśl art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, sąd administracyjny bada akty lub czynności z zakresu administracji publicznej pod kątem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

Rozpoznając sprawę w świetle powołanych kryteriów, należy uznać, iż skarga na uchwałę z dnia [...] października 2010 r. Komisji Egzaminacyjnej II Stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości powołanej w celu rozpatrzenia odwołań od wyników egzaminu adwokackiego, zasługuje na uwzględnienie.

Postępowanie związane z egzaminem adwokackim regulują przepisy ustawy z dnia 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze. Podstawowe przepisy dotyczące rozpoznawanej sprawy mają następujące brzmienie:

Art. 78d. 1. Egzamin adwokacki polega na sprawdzeniu przygotowania prawniczego osoby przystępującej do egzaminu adwokackiego, zwanej dalej "zdającym", do samodzielnego i należytego wykonywania zawodu adwokata, w tym wiedzy z zakresu prawa i umiejętności jej praktycznego zastosowania z zakresu: materialnego i procesowego prawa karnego, materialnego i procesowego prawa wykroczeń, prawa karnego skarbowego, materialnego i procesowego prawa cywilnego, prawa rodzinnego i opiekuńczego, prawa gospodarczego, spółek prawa handlowego, prawa pracy i ubezpieczeń społecznych, materialnego i procesowego prawa administracyjnego, postępowania sądowoadministracyjnego, prawa Unii Europejskiej, prawa konstytucyjnego oraz prawa o ustroju sądów i prokuratur, samorządu adwokackiego i innych organów ochrony prawnej działających w Rzeczypospolitej Polskiej oraz warunków wykonywania zawodu adwokata i etyki tego zawodu.

2. Egzamin adwokacki składa się z pięciu części pisemnych.

3. Pierwsza część egzaminu adwokackiego polega na rozwiązaniu testu składającego się z zestawu 100 pytań zawierających po trzy propozycje odpowiedzi, z których tylko jedna jest prawidłowa oraz z karty odpowiedzi. Zdający może wybrać tylko jedną odpowiedź, którą zaznacza na karcie odpowiedzi. Za każdą prawidłową odpowiedź zdający uzyskuje 1 punkt.

4. Prawidłowość odpowiedzi ocenia się według stanu prawnego obowiązującego w dniu egzaminu adwokackiego.

5. Druga część egzaminu adwokackiego polega na rozwiązaniu zadania z zakresu prawa karnego polegającego na przygotowaniu aktu oskarżenia lub apelacji, albo w przypadku uznania, iż brak jest podstaw do ich wniesienia, na sporządzeniu opinii prawnej w oparciu o opracowane na potrzeby egzaminu akta lub przedstawiony stan faktyczny.

6. Trzecia część egzaminu adwokackiego polega na rozwiązaniu zadania z zakresu prawa cywilnego polegającego na przygotowaniu pozwu lub wniosku albo apelacji, albo w przypadku uznania, iż brak jest podstaw do ich wniesienia, na sporządzeniu opinii prawnej w oparciu o opracowane na potrzeby egzaminu akta lub przedstawiony stan faktyczny.

7. Czwarta część egzaminu adwokackiego polega na rozwiązaniu zadania z zakresu prawa gospodarczego polegającego na przygotowaniu umowy albo pozwu lub wniosku albo apelacji, albo w przypadku uznania, iż brak jest podstaw do ich wniesienia, na sporządzeniu opinii prawnej w oparciu o opracowane na potrzeby egzaminu akta lub przedstawiony stan faktyczny.

8. Piąta część egzaminu adwokackiego polega na rozwiązaniu zadania z zakresu prawa administracyjnego polegającego na przygotowaniu skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego lub skargi kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego albo w przypadku uznania, iż brak jest podstaw do ich wniesienia, na sporządzeniu opinii prawnej w oparciu o opracowane na potrzeby egzaminu akta lub przedstawiony stan faktyczny.

10. Egzaminatorzy dokonują oceny za część drugą do piątej egzaminu adwokackiego przy zastosowaniu następującej skali ocen:

1) oceny pozytywne:

a) celująca (6),

b) bardzo dobra (5),

c) dobra (4),

d) dostateczna (3);

2) ocena negatywna - niedostateczna (2).

Art. 78e. 2. Oceny rozwiązania każdego z zadań z części drugiej do piątej egzaminu adwokackiego dokonują niezależnie od siebie dwaj egzaminatorzy z dziedzin prawa, których dotyczy praca pisemna, jeden spośród wskazanych przez Ministra Sprawiedliwości, drugi spośród wskazanych przez Naczelną Radę Adwokacką biorąc pod uwagę w szczególności zachowanie wymogów formalnych, właściwość zastosowanych przepisów prawa i umiejętność ich interpretacji, poprawność zaproponowanego przez zdającego sposobu rozstrzygnięcia problemu z uwzględnieniem interesu strony, którą zgodnie z zadaniem reprezentuje.

3. Każdy z egzaminatorów sprawdzających pracę pisemną wystawia ocenę cząstkową i sporządza pisemne uzasadnienie wystawionej oceny cząstkowej i przekazuje je niezwłocznie przewodniczącemu komisji egzaminacyjnej, który załącza wszystkie uzasadnienia ocen cząstkowych dotyczące prac zdającego do protokołu z przebiegu egzaminu adwokackiego.

Art. 78f. 1. Pozytywny wynik z egzaminu adwokackiego otrzymuje zdający, który z każdej części egzaminu adwokackiego otrzymał ocenę pozytywną.

Art. 78h. 1. Od uchwały o wyniku egzaminu adwokackiego zdającemu przysługuje odwołanie do komisji egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości w terminie 14 dni od dnia otrzymania uchwały, o której mowa w art. 78f ust. 2.

9. Do zadań komisji odwoławczej należy rozpatrywanie odwołań od wyników egzaminu adwokackiego.

12. Do postępowania przed komisją odwoławczą stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.

Stwierdzić należy, iż uchwały Komisji Egzaminacyjnej, które są oparte na ocenie członków tej Komisji dokonanej w określonej w ustawie skali ocen korzystają ze swoistego "luzu decyzyjnego" i mają charakter rozstrzygnięć uznaniowych. Niemniej należy - zdaniem Sądu – stanowczo podkreślić, że organ administracji publicznej jest obowiązany kierować się zasadą prawdy obiektywnej także wówczas, gdy decyzja wydana w sprawie indywidualnej ma charakter uznaniowy. Korzystanie z uznania administracyjnego oznacza, że organ ma prawo wyboru treści rozstrzygnięcia. Wybór taki nie może być jednak dowolny, a więc musi on wynikać z wszechstronnego i dogłębnego rozważenia wszystkich okoliczności faktycznych sprawy (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 lutego 1996 r., sygn. akt II SA 2875/95, Wokanda 1996, Nr 6, s. 32; podobnie /w:/ wyroku NSA z dnia 19 lipca 1982 r., II SA 883/82, PiP 1983, Nr 6, s. 141).

Kontrola decyzji uznaniowej przez sąd administracyjny polega w szczególności na sprawdzeniu, czy jej wydanie poprzedzone było prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem oraz wyjaśnieniem stanu faktycznego sprawy. Sąd administracyjny kontroluje, czy w toku postępowania administracyjnego podjęto wszelkie niezbędne kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, czy zebrano zatem wszystkie dowody w celu ustalenia istnienia bądź nieistnienia ustawowych przesłanek decyzji uznaniowej oraz, czy podjęta na ich podstawie decyzja nie wykracza poza granice uznania administracyjnego, czyli nie nosi cech dowolności.

Zarzut dowolności wykluczają dopiero ustalenia dokonane w całokształcie materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.), zgromadzonego i zbadanego w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 k.p.a.), a więc przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku niezbędnego wydania decyzji o przekonywującej treści (tak m.in. /w:/ wyrok Sądu Najwyższego z dnia 23 listopada 1994 r., III ARN 55/94, OSNAPiUS 1995, Nr 7, poz. 83).

W świetle przepisu art. 7 k.p.a. organy administracji publicznej, stojąc na straży praworządności oraz dążąc do załatwienia sprawy zgodnie z prawdą obiektywną, mają obowiązek uwzględniać z urzędu słuszny interes obywatela oraz interes społeczny, który w przedmiotowej sprawie w świetle art. 78d ust. 1 p.o.a. należy rozumieć jako rzetelne i obiektywne sprawdzenie przygotowania prawniczego osoby przystępującej do egzaminu adwokackiego do samodzielnego i należytego wykonywania zawodu adwokata, w tym wiedzy z zakresu prawa i umiejętności jej praktycznego zastosowania.

Należy stwierdzić, iż Komisja Egzaminacyjna II Stopnia winna wyjaśnić w sposób precyzyjny i jednoznaczny, dlaczego przyjęła, iż skarżący uzyskał wynik negatywny z egzaminu adwokackiego, potwierdzający że nie posiada on przygotowania prawniczego do samodzielnego i należytego wykonywania zawodu adwokata.

W niniejszej sprawie kandydat – F. A. - otrzymał ocenę niedostateczną z trzeciej części egzaminu (prawo cywilne), co w myśl art. 78f p.o.a. oznacza ocenę negatywną z egzaminu jako całości.

W 2010 r. trzecia część egzaminu adwokackiego polegała na rozwiązaniu zadania z zakresu prawa cywilnego polegającego na przygotowaniu apelacji (jako prawidłowo umocowany pełnomocnik powódki M. K.), albo w przypadku uznania, iż brak jest podstaw do jej wniesienia, sporządzenia opinii o braku podstaw do wywiedzenia apelacji (z uwzględnieniem interesu reprezentowanej przez siebie strony) w odniesieniu do wyroku Sądu Okręgowego w L. [...] Wydział Cywilny z dnia [...] maja 2010 r. sygn. akt [...] oddalającego powództwo M. K. przeciwko P. w L. o 200.000 zł zadośćuczynienia. Postępowanie sądowe zostało zainicjowane pozwem J.K. z dnia [...] października 2008 r., w którym na podstawie art. 420 w związku z art. 445 § 1 k.c. powód wnosił o zasądzenie ww. kwoty zadośćuczynienia. W pozwie podniesiono iż podczas zabiegu usunięcia przepukliny pachwinowej lewostronnej w trakcie pobytu J.K. w Wojewódzkim Szpitalu im [...] L. w dniach [...]-[...] lutego powód zakażony został wirusem zapalenia wątroby typu C, co zostało ujawnione w czasie badania w dniu [...] maja 2008 r. Zdaniem powoda zakażenie spowodowało ciężką i nieuleczalną chorobę łącznie ze zmianami nowotworowymi wątroby, a co za tym idzie – znaczne cierpienia, ograniczenia zdolności do pracy, trwały uszczerbek na zdrowiu i złe rokowania na przyszłość.

Kandydat F. A. sporządził apelację od powyższego wyroku Sądu Okręgowego w L., wnosząc o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uwzględnienie powództwa w całości. Postawił zarzut naruszenia art. 231 k.p.c. polegającego na nie przyjęciu za ustalone faktów istotnych dla rozstrzygnięcia , tj. niedbalstwa Szpitala im. [...] w L., pomimo istniejących ku temu przesłanek, podczas gdy okoliczności faktyczne zgromadzone w toku postępowania sprawiają, że stwierdzenia strony powodowej, iż zmarły J. k. doznał zarażenia wirusem zapalenia wątroby typu C, obdarzone są walorem wysokiego prawdopodobieństwa i stanowią domniemanie faktyczne, które nie zostało obalone przeciwdowodem przez pozwanego. Postawił także zarzut naruszenia art. 6 k.c. przez jego niewłaściwą interpretację i obarczenie ciężarem dowodu powoda w sytuacji, gdy przyjęciu domniemania winy pozwanego to nami spoczywał ciężar wskazania przeciwdowodu, który skutecznie obaliły podstawę faktyczna roszczeń powoda. Zarzucił naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. polegające na zupełnie dowolnej, niewszechstronnej ocenie zebranego materiału dowodowego bez należytego zachowania granic swobodnej oceny dowodów przez uznanie, że nie jest możliwe, aby w ww. szpitalu doszło do zarażenia wirusem zapalenia wątroby typu C odpowiedzialnym za rozwój pierwotnego wraka wątroby u J. K. oraz że zakażenie, które do raka doprowadziło, musiało powstać znacznie wcześniej, podczas gdy z pisemnej oraz uzupełniającej ustnej opinii dr. n. med. C. N. wprost wynika, że istnieje graniczące z pewnością prawdopodobieństwo, że do zakażenia J. K. doszło ww. szpitalu. Postawił także zarzut naruszenia art. 328 § 2 k.p.c. polegającego na pominięciu w podstawie faktycznej wyroku dowodu z przesłuchania powódki w charakterze strony, a w konsekwencji na nierozważeniu wiarygodności i mocy dowodowej tegoż dowodu, który w całości koresponduje z twierdzeniami pozwu.

W ocenie Sądu należy zgodzić się z ustaleniami organów obydwu instancji, że skarżący w sporządzonej apelacji od omawianego wyroku Sądu Okręgowego w L. nie zawarł wywodów dotyczących ustaleń sądu poczynionych odnośnie choroby nowotworowej i ewentualnego rozróżnienia zakresu zaskarżenia. Nie podzielił stanowiska Sądu, iż braku jest związku przyczynowego pomiędzy ewentualnym zakażeniem powoda wirusem zapalenia wątroby typu C w 2006 r. a pojawieniem się u powoda zmian nowotworowych. Jednakże wskazać należy, że Komisja Egzaminacyjna II Stopnia podważyła istotę oceny organu I instancji, stwierdzając, że nie podziela poglądu obydwu egzaminatorów sprawdzających pracę kandydata, iż prawidłowe rozwiązanie zadania z prawa cywilnego powinno polegać na sporządzeniu apelacji opartej wyłącznie na zarzucie naruszenia prawa materialnego. Podkreśliła, że nie było błędem konstruowanie apelacji w oparciu o zarzuty naruszenia prawa procesowego. Podniosła także, odmiennie niż organ I instancji, iż dopuszczalne było postawienie zarzutu naruszenia art. 231 k.p.c. oraz art. 238 § 2 k.p.c. oraz że nie jest wadliwe postawienie zarzutu naruszenia art. 6 k.c. Ponadto Komisja Egzaminacyjna II Stopnia nie zanegowała ustaleń organu I instancji, że skarżący prawidłowo rozwiązał zadanie składając apelację, która spełniała wszelkie wymogi formalne, język apelacji jest poprawny a styl nie budzi zastrzeżeń. Jednakże pomimo powyższego Komisja Egzaminacyjna II Stopnia wskazała, iż nie dostrzega w ocenach zawartych w opiniach egzaminatorów organu I instancji istotnych uchybień, które powodowałyby konieczność podwyższenia ocen cząstkowych. Stwierdziła, iż uzasadnienie pracy było lakoniczne, powierzchowne i wręcz skrótowe, odnosiło się wyłącznie do zagadnienia stosowania dowodu prima facie w tzw. procesach lekarskich.

Zdaniem Sądu w świetle powyższego doszło do naruszenia przez Komisję Egzaminacyjną II Stopnia art. 78d ust. 1 oraz art. 78e ust. 2 p.o.a.. Przy ocenie zadań z części drugiej do piątej egzaminu adwokackiego należy brać pod uwagę w szczególności zachowanie wymogów formalnych, właściwość zastosowania przepisów prawa i umiejętność ich interpretacji oraz poprawność zaproponowanego przez zdającego sposobu rozstrzygnięcia problemu z uwzględnieniem interesu strony, który zgodnie z zadaniem reprezentuje. W świetle art. 78d ust. 10 p.o.a., przy ocenie zadań, egzaminatorzy mogą zastosować szeroką skalę ocen od oceny niedostatecznej (2) do celującej (6). W przedmiotowej sprawie bezsporne jest, iż sporządzona przez skarżącego w rozwiązaniu zadania z prawa cywilnego apelacja i przedstawione w niej zarzutu zmierzały do uwzględnienia powództwa zgodnie z interesem powódki. Organ II instancji w znacznej części zanegował pogląd obydwu egzaminatorów sprawdzających pracę kandydata, nie podważył tez poprawności formalnej apelacji. Jednakże w zaskarżonej uchwale w jakikolwiek sposób nie wskazano, dlaczego pomimo ww. okoliczności ocena pracy skarżącego w zakresie zadania z prawa cywilnego nie zasługuje na podwyższenie np. na ocenę dostateczną. Nie starano się wykazać wpływu niedostrzeżenia przez skarżącego wszystkich problemów, jakie postawiono w omawianym zadaniu, oraz skrótowości uzasadnienia apelacji na ostateczną ocenę pracy, pomimo poprawnego rozwiązania zadania polegającego na sporządzeniu apelacji zawierającej zarzuty procesowe i spełniającej wszelkie formalne przesłanki wynikające z przepisów k.p.c.

Ponadto zdaniem Sądu zawarcie w zaskarżonej uchwale stwierdzenia, iż redakcja zarzutu naruszenia art. 233 k.p.c. poddaje w wątpliwość, czy praca skarżącego była w pełni samodzielna, stanowi naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 107 § 3 k.p.a. Organ II instancji w żaden sposób nie wskazał dowodów w oparciu, o który przyjęła powyższe założenie. Znajdujący się w aktach administracyjnych sprawy protokół z przebiegu egzaminu adwokackiego przeprowadzonego w dniach [...] czerwca – [...] lipca 2010 przez Komisję Egzaminacyjną nr [...] do przeprowadzenia egzaminu adwokackiego z siedzibą w W., nie zawiera żadnych zapisów, które wzbudzałyby wątpliwość co do samodzielności sporządzonej przez skarżącego apelacji podczas trzeciej części egzaminu adwokackiego.

Zaskarżona uchwała narusza również art. 8 k.p.a. w związku z art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. W myśl art. 32 ust. 1 Konstytucji wszyscy są wobec prawa równi i wszyscy mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne. Jak podkreśla się w orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego zasada równości wymaga, aby podmioty traktowane były w równym stopniu równo, jeśli charakteryzują się daną cechą. Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 6 lutego 2002 r. (sygn. akt SK 11/01, OTK-A 2002/1/2) stwierdził, iż istotą zasady równości wobec prawa nie jest traktowanie wszystkich jednakowo, a tylko - równe traktowanie określonej grupy obywateli, wyróżnionej ze względu na cechę prawnie relewantną (patrz: wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 7 czerwca 2004 r., sygn. akt P 4/03, OTK-A 2004/6/55, wyrok Trybunału z dnia 10 kwietnia 2002 r., sygn. akt K 26/00, OTK-A 2002/2/18). Sprawą podstawową dla oceny dochowania zasady równości jest ustalenie cechy istotnej, z uwagi na którą przepisy prawa dokonały zróżnicowania sytuacji prawnej swoich adresatów. Zdaniem Trybunału Konstytucyjnego różnicowanie sytuacji prawnej obywateli jest wtedy sprzeczne z Konstytucją, jeżeli traktuje się w sposób różny podmioty lub sytuacje podobne, a takie różnice traktowania nie znajdują należytego uzasadnienia konstytucyjnego (patrz: orzeczenie TK z dnia 16 grudnia 1997 r., sygn. akt K 8/97). Na gruncie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego wymóg równości obywateli wobec prawa wywodzi się z normy art. 8 k.p.a., zgodnie z którym organy administracji publicznej obowiązane są prowadzić postępowanie w taki sposób, aby pogłębiać zaufanie obywateli do organów Państwa oraz świadomość i kulturę prawną obywateli. Wynikająca z art. 32 ust. 1 Konstytucji zasada równości wobec prawa oraz prawo do równego traktowania przez władze publiczne wyraża się w sferze prawa administracyjnego m.in. tym, że podmioty o tym samym statusie prawnym mogą na gruncie tych samych przepisów oczekiwać takich samych rozstrzygnięć o przyznaniu lub odmowie przyznania uprawnień, które z tych przepisów wynikają. Ten sam podmiot, działając na podstawie tych samych przepisów, w tej samej sytuacji prawnej, może oczekiwać na wydanie tożsamych co do istoty decyzji administracyjnych.

W przedmiotowej sprawie skarżący już w odwołaniu wskazał, że brak wyraźnego wskazania przyjętych przez egzaminatorów przez egzaminatorów kryteriów oceny pracy cząstkowej z prawa cywilnego, które miały decydujący wpływ na jej wysokość, doprowadził do sytuacji, w której część zdających egzamin osób, które wskazały tę samą wartość przedmiotu zaskarżenia, a nadto sformułowały tego samego rodzaju zarzuty oraz wnioski apelacji, uzyskały w przeciwieństwie do niego cząstkowe oceny pozytywne z prawa cywilnego. Organ w zaskarżonej uchwale nie ustosunkował się do powyższego zarzutu. Na rozprawie w dniu 6 kwietnia 2011 r. Sąd, przychylając się do wniosku zawartego w skardze, postanowił na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a., przeprowadzić dowód uzupełniający z kopii uchwały Komisji Egzaminacyjnej II Stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości w celu rozpatrzenia odwołań od wyników egzaminu adwokackiego z [...] października 2010 r. w sprawie o sygn. [...].Z przedmiotowej uchwały wynika, iż Komisja Egzaminacyjna II Stopnia uchyliła uchwałę nr [...] z dnia [...] lipca 2010 r. Komisji Egzaminacyjnej Nr [...] do przeprowadzenia egzaminu adwokackiego przy Ministrze Sprawiedliwości z siedzibą w W. w sprawie ustalenia wyniku egzaminu adwokackiego i stwierdziła, że R. G. uzyskała wynik pozytywny z egzaminu adwokackiego. Z uzasadnienia uchwały wynika, iż R. G. przystąpiła do egzaminu adwokackiego przed tym samym organem I instancji co skarżący. Także jej praca z zakresu prawa cywilnego była oceniana przez adwokata E. G. i Sędziego Sądu Apelacyjnego A. M. R. G. analogicznie jak skarżący rozwiązując zadanie sporządziła apelację, w której zawarła zarzuty naruszenia art. 233 § 1 k.p.c., art. 231 k.p.c., art. 238 § 2 k.p.c. i art. 6 k.c. i także uzyskała ocenę niedostateczną. Podobnie jak w przypadku skarżącego w uchwale II instancji podważono znaczną część zarzutów egzaminatorów, wskazując m.in. iż sformułowanie zarzutu prawa materialnego wchodzi w rachubę tylko wtedy, gdy stan faktyczny będący podstawą zaskarżonego wyroku nie budzi zastrzeżeń. Komisja Egzaminacyjna II Stopnia, inaczej niż u skarżącego uznała, iż odwołanie jest zasadne i podwyższyła ocenę R. G.z zadania z prawa cywilnego do oceny dostatecznej.

Zdaniem Sądu z powyższego wynika, że organ odwoławczy nie stosował jednolitych kryteriów oceny przy rozpatrywaniu odwołań z zakresu zadania z prawa cywilnego. Podkreślić należy, iż jednym z celów nowelizacji ustawy - Prawo o adwokaturze polegającej na wprowadzeniu aktualnie obowiązującego systemu egzaminu adwokackiego było ujednolicenie poziomu egzaminu na terenie całego kraju (patrz: uzasadnienie projektu ustawy z dnia 20 lutego 2009 r. o zmianie ustawy - Prawo o adwokaturze, ustawy o radcach prawnych oraz ustawy - Prawo o notariacie). Konieczność stosowania jednolitych kryteriów ocen przy rozpoznawaniu odwołań do uchwał dotyczących egzaminów prawniczych znajduje swe odzwierciedlenie w orzecznictwie sądów administracyjnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 10 listopada 2010 r. sygn. akt VI SA/Wa 1410/10 uchylając uchwałę Komisji egzaminacyjnej II Stopnia w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu radcowskiego stwierdził, iż w związku ze znajdującą się w aktach administracyjnych uchwałą dotyczącą innej egzaminowanej osoby stwierdzić należy, iż niedopuszczalne i sprzeczne z zasadami ogólnymi k.p.a. jest przyjmowanie innych kryteriów i stanowiska w sprawach, których istota oparta jest na tym samym zadaniu egzaminacyjnym. Sąd podkreślił, iż nie chodzi przy tym o ocenę pracy innych kandydatów, tylko o to, że w innej sprawie dokonana przez Komisję ocena zadania diametralnie się różni.

Organ, ponownie rozpoznając odwołanie, powinien dokonać pełnej oceny pracy skarżącego z egzaminu adwokackiego uwzględnieniem powyższych uwag i wskazówek, a także ogólnych wynikających z powołanej ustawy zasad oceny w tym w szczególności wprowadzonej skali oceny prac cząstkowych, która pozwala na wydanie oceny od celującej do oceny tylko dostatecznej.

W tym stanie, zaskarżona uchwała podlega uchyleniu stosownie do przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Stosownie do art. 152 powyższej ustawy, uchylona chwała nie podlega wykonaniu. O kosztach postępowania orzeczono na zasadzie art. 200 i art. 205 § 1 wyżej powołanej ustawy.