Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 466/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2013-10-03 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6343 Świadczenia pieniężne z tytuły pracy przymusowej
Hasła tematyczne: Kombatanci
Inne
Skarżony organ: Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 153, art. 200, art. 205 par. 2
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 1, art. 2 pkt 2
journal: Dz.U. 2011 nr 72 poz 380
law: Ustawa z dnia 25 lutego 2011 r. o zmianie ustawy o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz  osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich

SENTENCJA

Dnia 3 października 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Barbara Rymaszewska Sędziowie Sędzia WSA Czesława Nowak-Kolczyńska (spr.) Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska Protokolant specjalista Dominika Janicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 października 2013 roku sprawy ze skargi E. Z. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania uprawnienia do świadczenia pieniężnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na rzecz skarżącego E. Z. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. a.bł.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] nr [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych utrzymał w mocy decyzję własną "o odmowie uchylenia" decyzji ostatecznej dotyczącej odmowy przyznania E. Z. uprawnienia do świadczenia pieniężnego.

Jak wynika z akt sprawy decyzją z dnia [...], utrzymaną w mocy decyzją z dnia [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, na podstawie art. 2 pkt 2 i art. 4 ust. 1, 2 i 4 ustawy z dnia 31 maja 1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonych w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich (Dz. U. Nr 87, poz. 395 ze zm.), odmówił E. Z. przyznania uprawnienia do świadczenia pieniężnego. Decyzja ta stała się ostateczna.

Wnioskiem z dnia 12 października 2011 r. E. Z. na podstawie art. 1 ustawy z dnia 25 lutego 2011 r. o zmianie ustawy o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich (Dz. U. z 2011 r. Nr 72, poz. 380) wystąpił do organu o przyznania uprawnienia do świadczenia pieniężnego.

Decyzją z dnia [...] utrzymaną w mocy decyzją z dnia [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych odmówił stronie uprawnienia do świadczenia pieniężnego. Organ uznał, że w sprawie nie zaistniał fakt deportacji do pracy przymusowej, bowiem wysiedlenie rodziny E. Z. z miejsca zamieszkania nie miało na celu skierowania do pracy, lecz było związane z utworzeniem poligonu wojskowego.

Wyrokiem z dnia 13 listopada 2012 r. sygn. akt II SA/Łd 712/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżoną decyzję z dnia [...] i poprzedzającą ją decyzję z dnia [...]. Sąd orzekający uznał, że w stanie faktycznym sprawy doszło do uchybienia art. 7, 77 § 1 i art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego, a organ powinien ustalić, czy w sprawie miała miejsce deportacja w rozumieniu art. 2 pkt 2 ustawy nadanym wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 16 grudnia 2009 r. Zauważył, że z dokumentów załączonych do akt administracyjnych wynika, iż strona w marcu 1941 r. wspólnie z rodziną została wywieziona z rodzinnej miejscowości. Sąd zakwestionował pogląd organu, iż strona była deportowana na skutek działań wojennych (z uwagi na zorganizowanie w rodzinnej miejscowości poligonu), a nie w celu wykonywania pracy. Podkreślił, iż fakt zorganizowania poligonu w rodzinnej miejscowości skarżącego nie jest okolicznością sporną w sprawie, okoliczność ta nie wyklucza jednakże deportacji do pracy przymusowej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 31 maja 1996 r. Zdaniem Sądu, przy okazji zorganizowania w danej miejscowości poligonu wojskowego jej mieszkańcy mogli być deportowani do pracy przymusowej. Przyjęcie przeciwnego poglądu, w sytuacji gdy skarżący wykazał, iż na deportacji świadczył pracę, wymaga wykazania racji organu odpowiednimi dowodami, a w każdym razie zakwestionowania faktu świadczenia pracy przez skarżącego podczas deportacji.

Ponownie rozpoznając sprawę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzją z dnia [...] nr [...], na podstawie art. 1 pkt 1 i art. 2 ustawy z dnia 25 lutego 2011 r. o zmianie ustawy o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich odmówił uchylenia decyzji własnej z dnia [...] i poprzedzającej ją decyzji z dnia [...] o odmowie przyznania E. Z. uprawnienia do świadczenia pieniężnego. W uzasadnieniu decyzji organ przytoczył dotychczasowy przebieg postępowania, wskazując jednocześnie, że sąd administracyjny uchylając wydane uprzednio w sprawie rozstrzygnięcia nie zakwestionował trybu rozpoznania sprawy prowadzonej w oparciu o przepis art. 2 ustawy z dnia z dnia 25 lutego 2011 r. o zmianie ustawy o świadczeniu pieniężnym (...). Zgodził się ze stanowiskiem sądu, iż okoliczność zorganizowania poligonu wojskowego w rodzinnej miejscowości strony nie wyklucza deportacji do pracy przymusowej. Stwierdził jednak, że dla wydania decyzji pozytywnej na podstawie art. 2 pkt 2 ustawy o świadczeniu pieniężnym (...) konieczne jest jednak łączne wystąpienie następujących przesłanek:

• osoba została deportowana (wywieziona) do pracy przymusowej w granicach terytorium państwa polskiego sprzed dnia 1 września 1939 r. lub z tego terytorium na terytorium III Rzeszy i terenów przez nią okupowanych w okresie wojny w latach 1939-1945,

• oraz, praca była wykonywana w warunkach deportacji przez okres co najmniej 6 miesięcy.

Wskazał, że w uzasadnieniu wyroku z dnia 13 listopada 2012 r. sąd nie zalecił organowi dokonania kolejnych czynności dowodowych w sprawie lecz jedynie ustalenia, czy w sprawie miała miejsce deportacja w rozumieniu art. 2 ust. 2 ustawy o świadczeniu pieniężnym. Wskazał zatem, że z dokonanych ustaleń wynika jednoznacznie, iż rodzina strony (wraz z innymi mieszkańcami W.) została wysiedlona z rodzinnej miejscowości z uwagi na budowę poligonu na tym terenie. Nie budzi również wątpliwości organu fakt, iż rodzice strony przebywając na wysiedleniu w różnych miejscowościach (W., B., C.) zobowiązani byli do podjęcia pracy. W ocenie organu brak jest dowodów, iż rodzice wnioskodawcy zostali wywiezieni do pracy przymusowej, tj. pracy podjętej w wykonaniu wyraźnych zarządzeń czy nakazów władz okupacyjnych. Dodał, że takie ustalenie organu były podstawą wydania decyzji ostatecznej Kierownika Urzędu z dnia [...] i podkreślił, że w obrocie prawnym pozostaje i obowiązuje prawomocna i ostateczna decyzja administracyjna odmawiająca przyznania E. Z. uprawnienia do świadczenia pieniężnego. Kierownik Urzędu potraktował podanie strony z dnia 12 października 2011 r., jako domagające się rozstrzygnięcia w oparciu o art. 2 noweli do ustawy o świadczeniu pieniężnym (...). Wskazał jednak, że przedmiotem sprawy rozstrzyganej przez Kierownika Urzędu jest obecnie odmowa zmiany decyzji ostatecznych orzekających o odmowie przyznania prawa do świadczenia pieniężnego, a nie odmowa przyznania uprawnienia do świadczenia. Decyzjom ostatecznym ustawodawca przydaje określoną cechę trwałości, przy czym nowela do ustawy o świadczeniu może być potraktowana jako "ustawa szczególna" w rozumieniu cyt. art. 16 § 1 k.p.a. Jednocześnie organ wskazał, że art. 2 noweli do ustawy o świadczeniu stanowi, że zmiana decyzji ostatecznych odmawiających prawa do świadczenia przysługującego na podstawie przepisów ustawy w jej dotychczasowym brzmieniu, osobom deportowanym (wywiezionym) do pracy przymusowej na okres co najmniej 6 miesięcy w granicach terytorium państwa polskiego sprzed dnia 1 września 1939 r. następuje na wniosek strony. Zdaniem organu wobec faktu prawomocnego rozstrzygnięcia co do charakteru represji, jakim poddany był E. Z., podczas gdy przesłanką odmowy przyznania świadczenia w prawomocnej decyzji z dnia [...] nie było zastosowanie art. 2 pkt 2 ustawy o świadczeniu w brzmieniu zakwestionowanym przez Trybunał Konstytucyjny w wyroku K 49/07, prowadzenie postępowania wyjaśniającego w sprawie prowadziłoby do obejścia zakazu rozstrzygania ponownie w sprawie już uprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną (res iudicata).

Z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy wystąpił E. Z., zarzucając organowi naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 1 pkt 1 i art. 2 ustawy z dnia 25 lutego 2011 r. o zmianie ustawy o świadczeniu pieniężnym (...) poprzez przyjęcie, że wysiedlenie wnioskodawcy nie miało charakteru deportacji do pracy przymusowej. Zdaniem strony, Kierownik pominął treść wydanego w sprawie wyroku sądu administracyjnego, wedle którego został udowodniony fakt deportacji wnioskodawcy do pracy przymusowej. Ponadto, E. Z. uznał za błędne przyjęcie przez organ, że nie nastąpiła zmiana decyzji ostatecznych z dnia [...] i [...], bowiem postępowanie zostało wszczęte na wniosek wnioskodawcy z dnia 12 października 2011 r. w oparciu o przepisy ustawy z dnia 25 lutego 2011 r. i na skutego którego wszczęto nowe postępowanie, wydano dwie nowe decyzje uchylone następnie przez sąd administracyjny. Wskazał, że intencją jego wniosku z dnia 12 października 2011 r. nie było wzruszenie decyzji ostatecznych w trybie nadzwyczajnym, lecz przyznanie uprawnienia do świadczenia pieniężnego w oparciu o nowy stan prawny wynikający z ustawy z dnia 25 lutego 2011 r. o zmianie ustawy o świadczeniach pieniężnych (...). Zdaniem strony okoliczność, wedle której organ uwzględniał treść orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego z dnia 16 grudnia 2009 r. sygn. akt K 49/07 nie wyłącza prawa do złożenia po zmianie normy art. 2 ust. 2 ustawy, wniosku o zmianę decyzji opartego na przepisie art. 2 ustawy zmieniającej z dnia 25 lutego 2011 r. E. Z. zarzucił, że organ nie wystąpił do niego o wyjaśnienie w jakim trybie złożył wniosek tj. art. 154 czy 155 k.p.a. Zarzucił też naruszenie art. 6, 7, 8, 16 § 1, 77 § 1, 80, 107 § 1 i § 3 k.p.a.

Wspomnianą na wstępie decyzją z dnia [...] nr [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] o odmowie uchylenia decyzji ostatecznej dotyczącej odmowy przyznania E. Z. uprawnienia do świadczenia pieniężnego. W treści uzasadnienia organ podniósł, że z wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 13 listopada 2012 r. nie wynika, iż rodzina strony została deportowana do pracy przymusowej. Sąd stwierdził jedynie, iż akta sprawy wskazują na wywiezienie zainteresowanego i jego rodziców z rodzinnej miejscowości. Zdaniem organu z ustaleń Sądu nie wynika, iż rodzina strony została wywieziona z rodzinnej miejscowości w celu wykonywania pracy przymusowej, przy czym tylko deportacja do pracy przymusowej na skutek wyraźnych zarządzeń czy nakazów władz okupacyjnych uprawnia do przyznania uprawnienia do świadczenia pieniężnego. Ponadto, z ustaleń dokonanych przez Kierownika Urzędu wynika jednoznacznie, iż rodzina strony (wraz z innymi mieszkańcami W.) została wysiedlona z rodzinnej miejscowości z uwagi na budowę poligonu na tym terenie, przy czym brak jest dowodów, iż rodzice wnioskodawcy zostali wywiezieni do pracy przymusowej. Rodzice strony przebywając na wysiedleniu w różnych miejscowościach (W., B., C.) zobowiązani byli do podjęcia pracy, jednakże podjęcie pracy przymusowej już na wysiedleniu (nawet z nakazu miejscowych władz) nie uprawnia, zdaniem organu, do nabycia uprawnienia do świadczenia pieniężnego. Podkreślił, że to na wniosek strony sprawa została rozpoznana w trybie art. 2 ustawy z dnia z dnia 25 lutego 2011 r. o zmianie ustawy o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich, czego sąd administracyjny nie kwestionował. Zgodził się ze stroną, iż okoliczność uwzględnienia w poprzednich decyzjach podjętych w sprawie, orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego z dnia 16 grudnia 2009 r. sygn. akt K 49/07 nie wyłącza prawa do złożenia po zmianie treści normy art. 2 ust. 2 ustawy, wniosku o zmianę decyzji opartego na przepisie art. 2 ustawy zmieniającej z dnia 25 lutego 2011 r., jednakże brak jest podstaw do ponownego prowadzenia postępowania wyjaśniającego w oparciu o przepis art. 2 znowelizowanej ustawy jeżeli sprawa była wcześniej zakończona decyzją ostateczną, podjętą w oparciu o przepis art. 2 ustawy o świadczeniu pieniężnym w brzmieniu nadanym wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 16 grudnia 2009 r. Prowadzenie postępowania wyjaśniającego w sprawie prowadziłoby wtedy do obejścia zakazu rozstrzygania ponownie w sprawie już uprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną (res iudicata).

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wniósł E. Z., powielając argumentację wskazaną w odwołaniu i jednocześnie zarzucając naruszenie art. 1 pkt 1 i art. 2 pkt 2 lit a ustawy z dnia 31 maja 1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich poprzez przyjęcie, że wysiedlenie wnioskodawcy nie miało charakteru deportacji do pracy przymusowej. Zarzucił dodatkowo naruszenie art. 1, art. 2, art. 7 i art. 32 Konstytucji RP, w sytuacji gdy organ nie zaprzeczył przyznaniu prawa do świadczenia pieniężnego osobom wysiedlonym z tej samej miejscowości lub miejscowości sąsiednich, znajdujących się w identycznej sytuacji faktycznej i prawnej. Zarzucił dodatkowo sprzeczność ustaleń faktycznych w treści decyzji z ustaleniami poczynionymi przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 13 listopada 2012 r. i przyjęcie, że brak jest dowodów na okoliczność wywiezienia jego rodziców do pracy przymusowej na wysiedleniu, a praca przymusowa na wysiedleniu nie uprawnia do nabycia uprawnienia do świadczenia pieniężnego. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej, nadto o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, sąd administracyjny bada, czy zaskarżony akt administracyjny (decyzja, postanowienie) jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi, normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej.

Zgodnie natomiast z art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Ocena prawna dotyczyć może w szczególności stanu faktycznego sprawy, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego oraz kwestii zastosowania określonego przepisu prawa materialnego lub procesowego do wydania danego rozstrzygnięcia. Związanie sądu, w rozumieniu tego przepisu, oznacza że nie może on formułować nowych ocen prawnych, sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie. Podkreślić należy, że związanie treścią wyroku oraz jego uzasadnieniem dotyczy tak sądu ponownie rozpoznającego daną sprawę, jak i organu administracji.

Istota związania oceną prawną orzeczenia sądu polega bowiem na tym, że kwestie, które były już przedmiotem oceny sądu i których strona nie kwestionowała poprzez zaskarżenie orzeczenia sądowego, ponownie oceniane być nie mogą (por. wyrok NSA z dnia 16 listopada 2010 r. sygn. akt I GSK 468/09, nr LEX 744798). Co więcej, organ administracji obowiązany jest rozpatrzyć sprawę ponownie, stosując się do oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu wyroku, bez względu na poglądy prawne wyrażone w orzeczeniach sądowych w innych sprawach. Zapatrywania prawne wynikające z oceny prawnej sądu mają moc wiążącą do czasu aż wyrok zostanie wzruszony w przewidzianym do tego trybie. Dotyczy to również sytuacji sporu co do stanu faktycznego będącego podstawą subsumcji prawa, a więc i oceny prawnej lub odmiennej interpretacji prawa albo nawet możliwości niezgodności oceny sądu z prawem obowiązującym. Odmienna ocena materiału dowodowego stanowi prawnie niedopuszczalną polemikę z prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego wydanym w danej sprawie (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 28 stycznia 2013 r. sygn. akt I SA/Gl 207/12 nr LEX 1295860).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w wyroku z dnia 13 listopada 2012 r., sygn. akt II SA/Łd 712/12 przyjął, że E. Z. w marcu 1941 r. wspólnie z rodziną został wywieziony z rodzinnej miejscowości. Rodzina wielokrotnie zmieniała miejsce zamieszkania przebywając zarówno w polskich domach, jak i w gospodarstwach rolnych zarządzanych przez Niemców. W rodzinnej miejscowości utworzony był poligon wojskowy. Podczas deportacji skarżący był dzieckiem, urodził się w 1937 r. W czasie okupacji rodzice skarżącego zostali skierowani do pracy przymusowej w gospodarstwie rolnym zarządzanym przez Niemca. Następnie ojciec skarżącego otrzymał nakaz pracy w niemieckiej firmie budowlanej. Również skarżący, będąc kilkuletnim dzieckiem, pracował przymusowo przy wypasie zwierząt, wykonując prace polowe i w gospodarstwie rolnym. Do domu rodzina powróciła po zakończeniu wojny. Przy takich ustaleniach, Sąd ocenił, iż fakt deportacji skarżącego tj. wywiezienia do pracy przymusowej nie budzi żadnych wątpliwości, co znajduje pełne potwierdzenie w zgromadzonym materiale dowodowym. Jak słusznie zauważył Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, Sąd nie nałożył na organ obowiązku ponownego przeprowadzenia postępowania dowodowego w tym zakresie. Wskazał zaś, iż wykazania wymaga przyjęcie przeciwnego stanowiska, wedle którego skarżący nie świadczył pracy na deportacji. Do tych wskazówek organ się nie zastosował, naruszając tym samym art. 153 p.p.s.a. Ocena stanu faktycznego i zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego dokonana przy ponownym rozpoznawaniu sprawy pozostaje w sprzeczności z oceną dokonaną przez Sąd. Organ nie zakwestionował, w wyniku przeprowadzenia dalszego postępowania dowodowego, faktu świadczenia pracy przez skarżącego. Obowiązany był zatem do przyjęcia oceny dokonanej przez Sąd w prawomocnym wyroku.

Zwrócić uwagę należy, iż Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych prowadził postępowanie na podstawie ustawy z dnia 25 lutego 2011 r. o zmianie ustawy o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich, zgodnie z wnioskiem strony z dnia 12 października 2011 r., a trybu tego nie zakwestionował Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z 13 listopada 2012 r. (sygn. akt II SA/Łd 712/12). Za prawidłowe więc należy uznać orzekanie w oparciu o przepisy tej ustawy.

Na marginesie wskazać trzeba, w odniesieniu do zarzutu strony skarżącej o braku ustalenia przez organ podstawy uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej, w oparciu o art. 154 czy art. 155 k.p.a., iż jest on niezasadny. Zgodnie z art. 16 § 1 k.p.a. decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, są ostateczne. Uchylenie lub zmiana takich decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub ustawach szczególnych. Ustawa z dnia 25 lutego 2011 r. o zmianie ustawy o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik jest ustawą szczególną w stosunku do przepisów k.p.a., a zatem zmiana decyzji w trybie art. 2 noweli jest zmianą wynikającą z przepisów szczególnych, a nie zmianą z art. 154 czy 155 k.p.a. (por. wyrok NSA z dnia 1 lutego 2013 r. sygn. akt II OSK 1874/12, dostępny na www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Ponownie rozpoznając sprawę organ winien uwzględnić treść przedstawionych rozważań, stosując się do oceny prawnej i wskazań Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zawartych w wyroku z dnia 13 listopada 2012 r., w sprawie sygn. akt II SA/Łd 712/12.

Mając powyższe na względzie Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania sądowego rozstrzygnął na podstawie art. 200 i 205 § 2 p.p.s.a.

LP