Postanowienie WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 530/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2012-11-13 00:00:00+01:00 ()
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego I Kartograficznego
Treść wyniku: Pozostawiono wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania
Pozostawiono wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania
Powołane przepisy: article: art. 252 par. 2, art. 257
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Maciej Dybowski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 listopada 2012 r. wniosku B. P. i P. P. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w P. z dnia [...] maja [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o żądanej treści postanawia pozostawić wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania


UZASADNIENIE

Zarządzeniem z dnia [...] października 2012 r. IV SA/Po 530/12, referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w P. pozostawił bez rozpoznania wniosek B. P. i P. P. (dalej Skarżący) o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania.

W uzasadnieniu referendarz sądowy opisując dotychczasowy przebieg postępowania w sprawie wyjaśnił, że Skarżący wnieśli skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w P. z dnia [...] maja [...] r. nr [...] w przedmiocie wydania zaświadczenia o żądanej treści. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu w kwocie 100 zł, Skarżący wnieśli o przyznanie prawa pomocy [k. 23, 24, 25-26 akt sądowych].

Wniosek o przyznanie prawa pomocy złożono jednak z uchybieniem art. 252 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 – dalej ppsa), zgodnie z którym wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. Mając powyższe na uwadze, Sąd pismami z 17 sierpnia 2012 r. (odebranymi w dniu 5 września 2012 r.) przesłał Skarżącym urzędowy formularz i pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania wezwał do jego wypełnienia i złożenia w terminie 7 dni. Skarżący nie odpowiedzieli na powyższe wezwanie (k. 34 akt sądowych).

Sprzeciw od zarządzenia pismem z dnia [...] listopada 2012 r. wniósł P. P., wskazując na brak doręczenia druku oświadczenia (k. 42 akt sądowych).

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Sprzeciw wniesiony przez Skarżącego nie zasługiwał na uwzględnienie.

Wniesienie sprzeciwu na postanowienie referendarza sądowego skutkuje tym, że traci ono moc, a wniosek strony skarżącej podlega ponownemu rozpatrzeniu - art. 260 ppsa.

Ogólną zasadą dotyczącą kosztów postępowania sądowoadministracyjnego wyrażoną w art. 199 ppsa jest obowiązek ich ponoszenia przez każdą ze stron, w związku z jej udziałem w sprawie. Wyjątkiem od przedmiotowej zasady są przepisy rozdziału 3 działu V ppsa, zatytułowanego "Zwolnienie od kosztów sądowych". Obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, stanowiących element składowy kosztów postępowania, nie mają zarówno podmioty wprost wymienione w art. 239 ppsa, jak i osoby, którym zostało przyznane prawo pomocy. Przesłanki jego przyznania osobie fizycznej określono w art. 246 § 1 ppsa. Dla ich zaistnienia niezbędne pozostaje zapoznanie się przez Sąd z sytuacją majątkową wnioskodawcy. Temu celowi służy obligatoryjne złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu, według ustalonego wzoru, o czym stanowi art. 252 § 2 ppsa. Formularz ten stanowi ułatwienie zarówno dla wnioskodawcy, który dzięki niemu uzyskuje orientację odnośnie niezbędnych okoliczności, jakie należy przedstawić celem uzyskania zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika procesowego, jak i dla Sądu, który na podstawie faktów podanych w wypełnionym formularzu w szybki i precyzyjny sposób może określić zasadność przyznania tego prawa. Poza tym, wprowadzenie do postępowania sądowoadministracyjnego urzędowego formularza podyktowane jest potrzebą stosowania jednolitych kryteriów dla wszystkich podmiotów ubiegających się o prawo pomocy, a nadto wymuszeniem na wnioskodawcy zawarcia we wniosku informacji niezbędnych do podjęcia rozstrzygnięcia (postanowienie NSA z dnia 01.02.2011 r. II FZ 9/11, Lex nr 742773). Niezachowanie określonego w art. 252 § 2 ppsa wymogu złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu jest brakiem formalnym, o jakim mowa w art. 49 § 1 w związku z art. 257 ppsa, który podlega usunięciu przez wezwanie strony do złożenia wniosku na urzędowym formularzu, bez względu na to, czy wniosek złożyła osoba fizyczna, czy osoba prawna lub inna jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej (uchwała NSA z 21.4.2008 r. I OPS 1/08, ONSAiWSA 2008/5/74). Stosownie do art. 257 ppsa, wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania.

W rozpoznawanej sprawie P. P. (dalej Skarżący) wezwaniem z [...] sierpnia 2012 r. (k. 29 akt sądowych) doręczono urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy (dalej formularz PPF) wraz z pouczeniem o następstwie niezłożenia oświadczenia na urzędowym formularzu. Skarżący odebrał wezwanie dnia 5 września 2012 r. (k. 32 akt sądowych). Mimo tego Skarżący zaniechał dopełnienia powyższego obowiązku. Tym samym w sprawie zaistniały przesłanki do pozostawienia złożonego przezeń wniosku bez rozpoznania. Twierdzenie Skarżącego zawarte w sprzeciwie o braku dołączenia do wezwania urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy nie zostało poparte jakimikolwiek dowodami, a nawet próbą uprawdopodobnienia.

Skarżący nie podważył skutecznie wiarygodności dokumentu urzędowego (art. 106 § 5 ppsa w zw. z art. 244 § 1 kpc), potwierdzającego datę i fakt doręczenia formularza PPF wraz z wezwaniem (k. 22, 29-32 akt sądowych), jakim jest zwrotne potwierdzenie odbioru. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalonym jest pogląd, że potwierdzenie odbioru stanowi dokument urzędowy, który jeśli jest sporządzony w przepisanej formie przez uprawniony do tego podmiot, stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo zaświadczone. Korzysta on z domniemania prawdziwości i zgodności z prawdą tego, co zostało w nim stwierdzono. Domniemanie to może być oddalone, jednakże podejmując próbę dokonania tego należy mieć na względzie, że dokumenty urzędowe są najbardziej wiarygodnymi środkami dowodowymi. Dowody przeciwne muszą być zdecydowanie przekonywujące, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca (postanowienie NSA z: 17.7.2007 r. I FSK 782/07; 26.10.2009, II FSK 1754/09; wyrok NSA z 5.5.2011 II OSK 782/10, cbois).

W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego i Sądu Najwyższego utrwalonym jest pogląd, że ustalenie treści doręczonego stronie przez sąd zarządzenia może być oparte na domniemaniu faktycznym (postanowienie SN z 21.6.2001 r. IV CZ 58/01, OSNC 2002/2/24, akceptowane przez T. Erecińskiego w: Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz, Lexis Nexis 2012 t. 1 s. 1087, uw. 14 i J. Gudowskiego, Kodeks postępowania cywilnego, tekst, orzecznictwo, piśmiennictwo, Lexis Nexis 2004 wymiennokartkowy – 237/7). Tym samym z zarządzenia Przewodniczącego z 17 sierpnia 2012 r. IV SA/Po 527/12, wezwań z 17 sierpnia 2012 r. – wykonanych przez doświadczonego starszego sekretarza sądowego i zwrotnych potwierdzeń odbioru przesyłek sądowych z 17 sierpnia 2012 r. (k. 24, 29-32 akt sądowych) wynika fakt prawidłowego doręczenia każdemu ze Skarżących formularza PPF dnia 5 września 2012 r.

Poza tym Sąd rozpoznając niniejszą sprawę miał na uwadze, że Skarżący ma duże doświadczenie życiowe i procesowe (k. 44-45 akt sądowych), na co wskazuje timbr pism procesowych, ma zatem łatwy dostęp do wszelkich formularzy urzędowych, w tym również formularza w przedmiocie uzyskania prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym (załącznik nr 1 do rozporządzenia rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy - Dz. U. nr 227, poz. 2245 oraz wzór w Lex przy art. 252 ppsa).

Mając na uwadze powyższe Sąd działając na podstawie art. 257 ppsa orzekł jak w sentencji.

ja