Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 732/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2011-12-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 67 ust. 1
journal: Dz.U. 2010 nr 243 poz 1623
law: Ustawa  z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Halina Kremis Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak Sędzia WSA Ireneusz Dukiel (sprawozdawca) Protokolant: Anna Biłous po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 7 grudnia 2011 r. sprawy ze skargi A. B. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia ...., w przedmiocie nakazu rozbiórki całkowitej budynku stodoły oddala skargę.


UZASADNIENIE

Na żądanie C. P., dalej zwanego uczestnikiem postępowania, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie Wrocławskim wszczął postępowanie administracyjne w sprawie złego stanu technicznego, grożącej zawaleniem, stodoły na działce nr ... we wsi G...., gmina K..

W dniu 21 lipca 2010 r. organ I instancji przeprowadził dowód z oględzin przedmiotowego obiektu, a następnie postanowieniem nr 148/2010 z dnia 19 sierpnia 2010 r. nałożył na A. B., dalej zwaną stroną lub skarżącą, jako właścicielkę obowiązek dostarczenia w terminie do dnia 2 listopada 2010 r. oceny technicznej odnoszącej się do stanu technicznego budynku stodoły, grożącego zawaleniem, w części należącej do strony.

W przedłożonej ocenie technicznej autor opracowania wskazał, iż "część budynku położona na działce 406/1 znajduje się w stanie awaryjnym. W wielu fragmentach elementy nośne budynku uległy całkowitemu zniszczeniu. Kwalifikuje się on do rozbiórki. Budynek od kilku lat nie jest eksploatowany. Nie przeprowadzono koniecznych napraw i remontów zapewniających prawidłowe funkcjonowanie poszczególnych elementów budynku."

We wnioskach i zaleceniach autor opracowania podniósł, iż "z dokonanych oględzin wynika, ze większość elementów konstrukcji i wyposażenia budynku nadaje się do rozbiórki bądź naprawy. Ze względu na brak eksploatacji budynku (część na działce ....) i planów jego wykorzystania w przyszłości najbardziej zasadnym rozwiązaniem jest rozbiórka części budynku położonej na działce .... Jednakże, przed podjęciem decyzji o rozbiórce części budynku na działce ... należy ocenić stan techniczny części leżącej na działce ..... Uszkodzenia zewnętrzne połaci dachowej i ścian zewnętrznych pozwalają przypuszczać, że stan techniczny elementów budynku znajdujących się na działce .... wymaga wykonania remontu lub rozbiórki. Zasadnym wydaje się ustalenie czy właściciel części stodoły na działce ... będzie ją remontował i dalej wykorzystywał lub zdecyduje się ją rozebrać ze względu na zbyt wysokie koszty remontu."

Wskazując na zakres prac do wykonania przy wariancie pozostawienia części budynku na działce .... autor opracowania zalecił m.in., że "w projekcie rozbiórki w pierwszej kolejności zaprojektować i wykonać nową ścianę w granicy posesji zamykającą pozostałą część budynku. Zakres prac związanych z budową ściany wykonać przed przystąpieniem do rozbiórki. Nową ścianę wykonać najlepiej wraz z ewentualnym remontem pozostającej części budynku na działce ...., aby zapewnić dobre połączenie nowo wzniesionej ściany z pozostałymi elementami budynku. Po wykonaniu podziału budynku rozbiórkę wykonać zgodnie z wykonanym projektem."

W dniu 18 maja 2011 r. przeprowadzono rozprawę, na której obecni byli pełnomocnik strony oraz uczestnik postępowania. W protokole rozprawy odnotowano jedynie, iż "p. ...- pełnomocnik p. ... deklaruje chęć dokonania rozbiórki cz. stodoły należącej do p. B. (znajdującej się na działce nr ... w G.. P.. zgadza się na dokonanie przedmiotowej rozbiórki."

D.Wojewódzki Konserwator Zabytków we W. pismem z dnia 23 maja 2011 r. poinformował, iż nie wnosi uwag do ewentualnej rozbiórki budynku gospodarczego położonego na terenie działki nr .....

Pismem z dnia 23 maja 2011 r. organ I instancji zawiadomił o zamiarze wydania w sprawie rozstrzygnięcia w formie decyzji oraz o prawie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów, przejrzenia akt sprawy oraz złożenia końcowego oświadczenia w terminie 7 dni od dnia otrzymania zawiadomienia. Powyższe pismo zostało doręczone pełnomocnikowi strony w dniu 25 maja 2011 r., zaś uczestnikowi w dniu 3 czerwca 2011 r.

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie W. decyzją z dnia 9 czerwca 2011 r., nr 201/2011, na podstawie art. 67 ust. 1 i art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. jedn. z 2010 r. Dz. U. Nr 143 poz. 1623 ze zm., dalej w skrócie u.p.b.) nakazał A.- jako właścicielce, rozbiórkę całkowitą budynku stodoły położonej na działce nr .... w miejscowości G., gmina K. oraz uporządkowanie terenu w terminie od 25 lipca 2011 r. do 31 października 2011 r. Roboty rozbiórkowe należy prowadzić pod kierownictwem osoby posiadającej uprawnienia budowlane w specjalności konstrukcyjno- budowlanej. Z uwagi na podwyższony stopień skomplikowania, nakazał prowadzenie robót rozbiórkowych uwzględniając bezpieczne przeniesienie obciążeń - zabezpieczenie przed naruszeniem konstrukcji sąsiedniej części stodoły znajdującej się na działce nr 406/4, poprzez wymurowanie w granicy posesji ściany zamykającej pozostałą część budynku.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji podniósł, że przedmiotowy obiekt jest częścią "poniemieckiej" stodoły, a jej całość stanowi współwłasność A. B. (użytkuje działkę nr ...) i C. P. (użytkuje działkę nr ...), jednakże nie istnieje ściana ogniowa oddzielająca obydwie części, ustalona jest jedynie przez sąsiadów granica fizyczna użytkowania obiektu. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie Wrocławskim poinformował, że zebrany w toku postępowania materiał dowodowy wskazuje, że stodoła położona na działce nr ..., znajduje się na bardzo wysokim poziomie degradacji technicznej, wskazującym na daleko idące lekceważenie przez właściciela nieruchomości obowiązków określonych przez ustawodawcę przepisami Prawa budowlanego. Do obowiązków tych należy utrzymanie obiektu w należytym stanie technicznym, czyli w takim stanie sprawności obiektu budowlanego, oraz jego urządzeń, instalacji i innych elementów, który nie wymaga żadnych napraw. Organ podkreślił, że na skutek niedopełnienia tych obowiązków obiekt stanowi zagrożenie, gdyż znajduje się w bardzo złym stanie technicznym. Dodał, że biorąc pod uwagę ustalenia dokonane przez niego podczas przeprowadzonych w dniu 21 lipca 2010 r. oględzin obiektu, a nadto uwzględniając ocenę i wskazania zawarte w przedłożonym egzemplarzu oceny technicznej, a także stanowisko strony powzięte na rozprawie administracyjnej w dniu 18 maja 2011 r. (chęć rozbiórki przedmiotowej stodoły), to w jego ocenie zasadnym stało się zastosowanie w sprawie art. 67 ust. 1 u.p.b., ponieważ stan techniczny przedmiotowego budynku jest nieodpowiedni oraz zagraża życiu, zdrowiu i mieniu ludzkiemu. W pouczeniu decyzji znalazła się informacja, że z uwagi na nadanie jej rygoru natychmiastowej wykonalności wniesienie odwołania nie wstrzymuje jej wykonania.

W innym postępowaniu administracyjnym, datowaną na ten sam dzień decyzją nr ..., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie W., na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3 i art. 83 ust. 1 u.p.b. oraz art. 104 k.p.a., nakazał C. P. usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości w terminie do 15 sierpnia 2011 r. w budynku stodoły na działce ...., poprzez wykonanie określonych robót budowlanych (...), a mianowicie: - uzupełnić spoiny w ścianach murowanych,

- zabezpieczyć elementy konstrukcji drewnianej środkami ochrony biologicznej i przeciwpożarowej (w przypadku stwierdzenia, w czasie prowadzenia prac, złego stanu jakiegoś elementu- należy go wymienić na nowy o takich samych parametrach, jak istniejący),

- poddać ogólnej naprawie drewniane wrota,

- uzupełnić brakujące dachówki.

W piśmie z dnia 25 czerwca 2011 r. skarżąca złożyła odwołania od obu tych decyzji organu I instancji, przy czym co do decyzji nr ... zaskarżyła ją w części dotyczącej ustalonego terminu wykonania rozbiórki, nałożenia na skarżącą obowiązku wymurowania w granicy jej posesji ściany zamykającej pozostałą część budynku oraz, o ile został nadany, rygor natychmiastowej wykonalności tej decyzji, natomiast co do decyzji nr .... zaskarżyła ją w części dotyczącej ustalonego terminu i zakresu prac do wykonania.

Strona domagała się zmiany tych decyzji poprzez:

1. ustalenia terminu wykonania prac rozbiórkowych stodoły na działce nr ... po zakończeniu prac remontowych przez C. P. -właściciela stodoły na działce nr ...,

2. obciążenie obowiązkiem wymurowania ściany zamykającej część stodoły na działce nr ...jej właściciela,

3. określenie konkretnych czynności do wykonania oraz elementów do wymiany przy remoncie stodoły na działce nr ... przez nakazanie opracowania projektu remontu, w którym wymienione zostaną elementy wymagające naprawy i wymiany,

4. uchylenie - jeżeli został nałożony - rygoru natychmiastowej wymagalności decyzji.

Strona ewentualnie zażądała uchylenia zaskarżonych decyzji i przekazanie spraw do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

W uzasadnieniu tych odwołań strona stwierdziła, że o ile decyzja o rozbiórce (nr ...) co do zasady uwzględnia jej wolę, gdyż z uwagi na wieloletni brak eksploatacji budynku i brak planów do jego wykorzystania w przyszłości zamierzała ona rozebrać należącą do niej część budynku, tym niemniej jednak- jej zdaniem- zakres obowiązków nałożonych na nią przedmiotową decyzją jest nieprawidłowy i ewidentnie narusza jej słuszny interes.

Strona w pierwszej kolejności podniosła, że nie wie czy zaskarżonej decyzji organ I instancji nadał rygor natychmiastowej wykonalności, gdyż nie został on określony w sentencji decyzji, a jedynie jest o nim wzmianka w pouczeniu znajdującym się pod decyzją. Strona zauważyła, że jeśli zaskarżonej decyzji jednak taki rygor nadano, to uczyniono to z naruszeniem art. 108 § 1 k.p.a., gdyż argumentacja organu, iż "stan techniczny przedmiotowego budynku stanowi zagrożenie życia, zdrowia i mienia" nie znajduje potwierdzenia w rzeczywistym stanie rzeczy, a w szczególności w sporządzonych w sprawie ocenach technicznych budynku. Nadto wskazała, że nadanie takiego rygoru w okolicznościach sprawy jest nielogiczne, gdyż po pierwsze- w zaskarżonej decyzji na wykonanie wskazanych w niej obowiązków określono konkretny termin, a po drugie- nie nadano takiego rygoru decyzji nr 202/2011 pomimo stwierdzenia, że część stodoły użytkowana przez C. P. również jest w nieodpowiednim stanie technicznym i dopiero po przeprowadzeniu prac w tej części stodoły (wskazanych przez autorów oceny technicznej) nie będzie ona stwarzać powyższego zagrożenia.

Strona zarzuciła również, iż organ I instancji nie uwzględnił regulacji art. 31 ust. 1 pkt 1 u.p.b., zgodnie z którą rozbiórka obiektu o wysokości powyżej 8 m wymaga pozwolenia na rozbiórkę, jeżeli odległość od granicy działki nie jest większa od połowy wysokości. Tymczasem przedmiotowy budynek ma 15 m wysokości i znajduje się na granicy działki, a zatem pozwolenie na rozbiórkę jest konieczne i jest to kompetencja starosty, a nie organu nadzoru budowlanego.

Skarżąca szczególnie uwypukliła, że również nałożony na nią obowiązek "zabezpieczenia przed naruszeniem konstrukcji sąsiedniej części stodoły znajdującej się na działce nr .., poprzez wymurowanie w granicy posesji ściany zamykającej pozostałą część budynku" jest bezprawny i bezpodstawny, gdyż powinien on być nałożony (o ile zachodzi taka potrzeba) na właściciela działki nr .... Dodała, że jej zdaniem wybudowanie tej ściany nie będzie i tak służyło skutecznemu zabezpieczeniu przed naruszeniem konstrukcji budynku albowiem konstrukcja stodoły opiera się w całości na drewnianej więźbie konstrukcyjnej, którą na swój koszt powinien wymienić C. P..

Strona zaznaczyła także, iż w tej sytuacji nieprawidłowo określona została kolejność prac do wykonania w przedmiotowym budynku, gdyż w przypadku remontowania stodoły na działce nr ... należy najpierw dokonać podziału fizycznego budynku na dwie części przez wykonanie ściany, a po jej wykonaniu przystąpić do remontu stodoły na działce nr ... i dopiero po wykonaniu remontu tej części stodoły, możliwe będzie przystąpienie do rozbiórki jej drugiej części.

Reasumując w ocenie strony przy wydaniu przedmiotowej decyzji organ I instancji naruszył przepisy art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 11, art. 19, art. 77 i art. 108 k.p.a., co skutkować musi zmianą decyzji ewentualnie uchyleniem ich i ponownym rozpoznaniem sprawy przez organ I instancji.

D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W. decyzją z dnia .... r., nr ..., uchylił zaskarżoną decyzję nr ... w części określającej termin wykonania powyższego obowiązku i wyznaczył nowe terminy: rozpoczęcie robót rozbiórkowych od 19 września 2011 r., a ich zakończenie w terminie do 30 listopada 2011 r.

W pozostałym zakresie zaskarżoną decyzję organ II instancji utrzymał w mocy wskazując w uzasadnieniu, że w jego ocenie decyzja ta została wydana w oparciu o właściwą podstawę prawną, a treść nakazanych obowiązków mieści się w upoważnieniu ustawowym zawartym w powołanej przez organ I instancji podstawie prawnej. Organ odwoławczy wskazał, iż w zaskarżonej decyzji jako podstawę nałożenia na stronę obowiązku "wymurowania w granicy posesji ściany zamykającej pozostałą część budynku" przywołano fakt zaniedbań, jakich dopuściła się strona doprowadzając tym samym do zaistnienia złego stanu technicznego budynku.

Organ II instancji ustosunkowując się do kolejnych zarzutów odwołania zaznaczył, że decyzja wydana na podstawie art. 67 u.p.b. zastępuje decyzję wydaną na podstawie art. 28 ust. 1 powołanej ustawy, a zastosowanie przez organ I instancji na podstawie art. 108 § 1 k.p.a. rygoru natychmiastowej wykonalności nie jest możliwe z uwagi na treść § 7 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 30 sierpnia 2004 r. w sprawie warunków i trybu postępowania w sprawach rozbiórek nieużytkowanych lub niewykończonych obiektów budowlanych (Dz. U. z 2004 r. Nr 198, poz. 2043, dale jako rozp. MI) zgodnie z którym to przepisem, właściwy organ przewiduje wyznaczenie właścicielowi lub zarządcy obiektu budowlanego odpowiedni, technicznie uzasadniony termin przystąpienia do rozbiórki i terminu jej zakończenia oraz uporządkowania terenu, przy czym równocześnie przepis ten wprowadza ograniczenie w stosunku do terminu rozpoczęcia rozbiórki, który nie może być krótszy niż 6 tygodni, licząc od dnia doręczenia właścicielowi lub zarządcy obiektu budowlanego decyzji o nakazie rozbiórki.

D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia ..., uchylił także decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie W. z dnia ...., w części określającej termin wykonania obowiązku usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości i wyznaczył nowy termin do 30 września 2011 r., w pozostałym zakresie utrzymując zaskarżoną decyzję w mocy.

W uzasadnieniu swojej decyzji organ odwoławczy wskazał, iż zalecone prace zostały ustalone w ocenie technicznej przez osoby posiadające odpowiednie uprawnienia zawodowe, a w samej sentencji zaskarżonej decyzji zawarto warunek, aby roboty budowlane przeprowadzić pod kierownictwem osoby posiadającej uprawnienia budowlane w specjalności konstrukcyjno- budowlanej.

Odnosząc się natomiast do argumentu skarżącej w przedmiocie terminu wykonania prac wynikających z zaskarżonej decyzji, to z uwagi na szczególną sytuację, związaną z faktem, iż w rozpoznawanej sprawie mamy do czynienia z jednym obiektem budowlanym, który stanowi współwłasność (z ustaloną granicą fizyczną) zasadnym jest orzeczenie o wykonaniu prac wynikających z nałożonych obowiązków w jednym terminie, gdyż pozwoli to na wyeliminowanie potencjalnych trudności w realizacji orzeczonych obowiązków.

Strona zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu decyzję organu odwoławczego z dnia ...., w części zobowiązującej skarżącą do "zabezpieczenia przed naruszeniem konstrukcji sąsiedniej części stodoły znajdującej się na działce nr 406/4, poprzez wymurowanie w granicy posesji ściany zamykającej pozostałą część budynku", zarzucając jej naruszenie prawa materialnego, tj.:

a) art. 67 ust. 1 u.p.b oraz § 7 ust. 1 rozp. MI poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, polegające na nałożeniu na skarżącą obowiązku nieprzewidzianego tymi przepisami;

b) art. 28 w zw. z art. 61 u.p.b. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na obciążeniu obowiązkami polegającymi na zabezpieczeniu budynku (wymurowanie ściany w budynku) niewłaściwego podmiotu (tj. innej osoby niż właściciela lub zarządcę budynku).

Nadto strona zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik postępowania, tj.:

a) art. 6 k.p.a. w zw. z art. 67 u.p.b., polegające na naruszeniu zasady praworządności, poprzez nałożenie na skarżącą określonego obowiązku bez podstawy prawnej;

b/ art. 7 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie słusznego interesu skarżącej i nałożenie na nią obowiązku godzącego w jej interes;

c/ art. 8, art. 9 i art. 11 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób naruszający zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów władzy publicznej, a ponadto z naruszeniem zasady informowania oraz przekonywania, albowiem nie budziło żadnych wątpliwości organu I instancji prowadzącego rozprawę administracyjną, iż to właściciel części stodoły nie podlegającej rozbiórce obowiązany będzie do zamknięcia budynku poprzez wymurowanie ściany zewnętrznej, natomiast w decyzji kończącej postępowanie obowiązkiem tym obciążono skarżącą, a rzekomą podstawą takiego rozstrzygnięcia ma być art. 28 u.p.b. oraz okoliczność faktyczna w postaci "zaniechania" niezbędnych remontów przez skarżącą.

W uzasadnieniu skargi strona, oprócz powtórzenia wcześniejszej argumentacji, wskazała nadto, że art. 67 ust. 1 u.p.b. nie przewiduje, by w wydawanej na jego podstawie decyzji organ nakładał na stronę inne obowiązki niż te, które są w nim wymienione, tj. rozbiórkę budynku, uporządkowanie terenu i określenie terminu rozpoczęcia i zakończenia prac. Dodała, że organ pominął przy dokonywaniu swych ustaleń treść oceny technicznej budynku w zakresie, w jakim wskazywała ona, że konstrukcja budynku opiera się na tzw. wiązarach, które znajdują się w części budynku stodoły położonej na działce nr ..... Zdaniem strony, już tylko na tej podstawie stwierdzić należy, iż powód obciążenia skarżącej obowiązkiem wymurowania przedmiotowej ściany jest fikcyjny i nieprawdziwy, a ponadto praktycznie niewykonalny. Strona uważa, że nie może wybudować ściany w granicy swojej posesji w celu zabezpieczenia konstrukcji sąsiedniej części stodoły, skoro elementy konstrukcyjne znajdują się na posesji sąsiedniej. Zarzuciła nadto, iż bezprawnym i niecelowym jest nakazywanie jej budowania ściany w celu zabezpieczenia przed naruszeniem konstrukcji, skoro z przyczyn oczywistych wiadomo, że wybudowana ściana nie będzie temu służyła, gdyż konstrukcja stodoły opiera się w całości na drewnianej więźbie konstrukcyjnej, w tym na wiązarach, krokwiach, słupach i podporach. W ocenie strony nie ma żadnych powodów, aby budowała ona ani nawet by partycypowała w kosztach wybudowania na działce sąsiada ściany, którą może- i powinien- wybudować właściciel części stodoły na działce 406/4 na podstawie art. 61 u.p.b.

Strona zarzuciła także, iż uwzględniając jedynie możliwie stanowisko, że jedynie właściciel może być zobowiązany do wybudowania ściany dzielącej budynek stodoły na dwie części i zamykającej część na działce nr ...., to zaskarżona decyzja winna uwzględniać kolejność prac do wykonania i termin rozpoczęcia prac rozbiórkowych przez skarżącą po zakończeniu remontu przez właściciela pozostałej części stodoły.

D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i powtórzył argumentację wskazaną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:

Sądy administracyjne, zgodnie z art. 1 § 2 ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola wojewódzkiego sądu administracyjnego obejmuje kwestie związane z procesem stosowania prawa w postępowaniu podatkowym, a więc to, czy organ dokonał prawidłowych ustaleń co do obowiązywania zaskarżonej normy prawnej, czy normę tę właściwe interpretował i czy nie naruszył zasad ustalenia określonych faktów za udowodnione.

Konsekwencją takiego unormowania jest konstatacja, iż uchylenie decyzji może nastąpić jedynie w sytuacji, gdy wydanie zaskarżonej decyzji nastąpiło w wyniku naruszenia prawa materialnego lub procesowego, które to naruszenie miało lub mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co wynika jednoznacznie z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. w skrócie u.p.p.s.a).

W zakresie tak określonej kognicji Sąd stwierdza, iż zaskarżona decyzja D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia ... r. nie narusza prawa.

Biorąc pod uwagę podnoszone przez skarżącego zarzuty w pierwszej kolejności należy mieć na względzie, że podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji są przepisy art. 67 ust. 1 u.p.b., które nakładają na organ nadzoru budowlanego obowiązek wydania nakazu rozbiórki nieużytkowanego lub niewykończonego obiektu budowlanego, jeżeli nie nadaje się on do remontu, odbudowy lub wykończenia. Podmiotami, na które organ ten może nałożyć obowiązek dokonania rozbiórki obiektu budowlanego mogą być jedynie właściciel lub zarządca takiego obiektu. Decyzja nakazująca rozbiórkę obiektu winna w swojej treści zawierać także obowiązek uporządkowania terenu oraz wskazanie terminu przystąpienia do robót rozbiórkowych i datę ich zakończenia.

W judykaturze, jak i w doktrynie, dominuje pogląd, iż przesłankami do nakazania rozbiórki jest ustalenie przez organ, że obiekt jest nieużytkowany, niewykończony lub zniszczony i że w każdym z tych przypadków nie nadaje się do remontu, wykończenia lub odbudowy. Odnosi się to nie tylko do obiektywnej niemożności doprowadzenie obiektu do właściwego stanu technicznego, ale również do braku zamiaru właściciela lub zarządcy doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem. Decyzja o nakazie rozbiórki może być zatem wydana dopiero po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, którego celem jest również ustalenie czy właściciel lub zarządca obiektu planuje - poprzez remont, odbudowę lub wykończenie - przywrócić dany obiekt do stanu technicznego zgodnego z przepisami prawa budowlanego i czy zapewnienia te są miarodajne.

Stanowisko powyższe znajduje pełne oparcie w treści § 2 pkt 1 rozp. MI, który nakazuje organowi ustalenie przyczyn niewykonania przez właściciela lub zarządcę obiektu remontu, odbudowy lub wykończenia obiektu, a także w dalszym § 6 tego rozporządzenia jednoznacznie stanowiącym, iż na podstawie ustaleń wynikających z oględzin, rozprawy oraz ekspertyzy technicznej, jeśli był nałożony obowiązek jej sporządzenia, właściwy organ, po stwierdzeniu, że obiekt budowlany lub jego część nie nadaje się do remontu, wykończenia lub odbudowy, wydaje decyzję o nakazie rozbiórki.

W przedmiotowym postępowaniu spór nie ogniskował się jednak na zasadności nakazu rozbiórki części budynku stodoły, gdyż sama skarżąca nie tylko nie kwestionowała dokonanych ustaleń co do złego stanu technicznego przynależnej jej części budynku, lecz potwierdziła także istnienie po swojej stronie braku zamiaru doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem, skoro planowała rozebranie tej części stodoły "z uwagi na wieloletni brak eksploatacji budynku i planów do jego wykorzystania w przyszłości". Skarżąca nie zgadzała się natomiast z nałożeniem na nią, w ramach robót rozbiórkowych, obowiązku wykonania prac zabezpieczających w postaci wymurowania w granicy posesji ściany zamykającej pozostałą część budynku, zarzucając z jednej strony brak podstaw do rozszerzenia zakresu obowiązków wymienionych w art. 67 ust. 1 u.p.b. (tj. poza rozbiórkę budynku, uporządkowanie terenu oraz określenie terminu rozpoczęcia i zakończenia prac), jak też brak przyczyn techniczno-konstrukcyjnych uzasadniających potrzebę wykonania takich prac, skoro w jej przekonaniu nie tylko, że "elementy konstrukcyjne znajdują się na posesji sąsiedniej", ale "konstrukcja stodoły opiera się w całości na drewnianej więźbie konstrukcyjnej, w tym na wiązarach, krokwiach, słupach i podporach", z drugiej zaś kwestionując prawidłowość określenia adresata tego obowiązku, gdyż jej zdaniem winien być to właściciel pozostałej części budynku.

Wtórnym do tej grupy zarzutów pozostaje kwestia prawidłowego określenia terminu prac rozbiórkowych, które w ocenie skarżącej winny uwzględniać termin zakończenia remontu przez właściciela pozostałej części stodoły, które to prace remontowe powinno wyprzedzać dokonanie podziału fizycznego budynku na dwie części poprzez wykonanie, staraniem i na koszt tego właściciela (tj. sąsiada skarżącej), nowej ściany szczytowej.

Rozpoczynając rozważania należy zwrócić uwagę, iż w niniejszej sprawie mamy do czynienia ze szczególną sytuacją faktyczną i prawną polegającą na tym, że jeden w sensie technicznym budynek gospodarczy (stodoła) znajduje się na dwóch działkach ewidencyjnych (działki nr ...i nr ...), stanowiących własność dwóch różnych osób fizycznych (skarżącej i uczestnika), przy czym brak jest przegrody budowlanej (ściany), która wyznaczałaby ustalony podział użytkowania tego obiektu (granicę fizyczną). Ta szczególna sytuacja wymagała w ocenie Sądu odpowiedniego stanowiska organu nadzoru budowlanego, zajętego co do zasady w jednym postępowaniu administracyjnym. Tymczasem organ I instancji wszczął i prowadził dwa odrębne postępowania, które zakończył dwiema różnymi decyzjami, tj. nakazem rozbiórki części budynku i nakazem usunięcia nieprawidłowości co do pozostałej części budynku. Stwierdzone naruszenie przepisów postępowania nie miało jednakże wpływu na wynik niniejszego postępowania, gdyż w istocie oba postępowania toczyły się równolegle, zaś strona i uczestnik postępowania aktywnie brali w nich udział, m. in. składając oceny techniczne budynku stodoły, uczestnicząc w rozprawie administracyjnej, czy też w przypadku skarżącej wnosząc odwołania, a następnie skargi na decyzje w obu tych postępowaniach.

Jak wynika z zebranego materiału dowodowego w sprawie, czego w zasadzie skarżąca nie kwestionowała, poszczególne części budynku znajdowały się w różnym stanie technicznym, w złym w części należącej do skarżącej, co uniemożliwiało jego remont (sporządzający jego ocenę określił go mianem "stanu awaryjnego"), oraz w nieodpowiednim w części należącej do uczestnika postępowania, co umożliwiało jednak doprowadzenie go właściwego stanu technicznego poprzez usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości.

W tym kontekście słusznym zatem było przyjęcie w niniejszej sprawie rozstrzygnięcia w oparciu o przepis art. 67 ust. 1 u.p.b. nakazującego skarżącej całkowitą rozbiórkę należącej do niej części budynku stodoły.

Orzekając rozbiórkę części budynku organ nadzoru budowlanego zobowiązany był wziąć pod uwagę wykonalność tej decyzji z punktu widzenia warunków technicznych, tj. możliwości dokonania prac rozbiórkowych bez stworzenia niebezpieczeństwa dla pozostałej części tego budynku, który nie należy do skarżącej, lecz do uczestnika postępowania. Wbrew zarzutom skarżącej konstrukcja przedmiotowego budynku stodoły nie opiera się wyłącznie na więźbie dachowej, lecz z oczywistych względów również na pozostałych elementach konstrukcyjnych, do których z całą pewnością należą fundamenty i ściany zewnętrzne wzmocnione pilastrami. Trudno zatem przypuszczać, iż wyburzenie istniejącej ściany szczytowej stodoły o wysokości 12 m, jak też części bocznych ścian zewnętrznych (do granicy z sąsiednią posesją) wraz z odpowiadającymi im częściami fundamentów, nie będzie miało znaczenia dla bezpieczeństwa konstrukcyjnego tego budynku, tym bardziej, iż część więźby dachowej jest zniszczona lub znacznie nadwyrężona.

Co się zaś tyczy kwestii zakresu obowiązków (elementów) nałożonych decyzją rozbiórkową to zdaniem Sądu podstawę do nakazania skarżącej wykonania prac zabezpieczających w postaci wymurowania ściany zamykającej pozostała część budynku wywieść można nie tylko z ogólnych uprawnień organu nadzoru budowlanego wynikających z art. 84 ust. 1 pkt 1 u.p.b. (kontrola przestrzegania i stosowania przepisów prawa budowlanego), ale także z zawartego w art. 67 ust. 1 u.p.b. obowiązku uporządkowania terenu objętego rozbiórką. Wymurowanie nowej ściany szczytowej, oprócz omówionych wyżej walorów konstrukcyjnych, stanowi niewątpliwie również czynność o charakterze porządkującym, gdyż przyczyni się do poprawy estetyki zachowanej części budynku, a tym samym i jego najbliższego otoczenia.

Trudno za zasadny uznać również zarzut niewłaściwego określenia adresata obowiązku wykonania prac zabezpieczających nałożonych decyzją rozbiórkową. W tym miejscu wskazać trzeba, iż powyższy obowiązek został określony w drodze decyzji administracyjnej w trybie przepisów Prawa budowlanego, opartych na zasadach odbiegających od regulacji cywilnoprawnych. Prawdą jest, iż skarżąca jako właścicielka i następczyni prawna poprzednich właścicieli części budynku stodoły nie wywiązała się z nałożonego mocą art. 61 pkt 1 w zw. z art. 5 ust. 2 u.p.b. obowiązku utrzymywania obiektu budowlanego w należytym stanie technicznym i estetycznym, dopuszczając do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych i sprawności technicznej. Jednakże to nie naruszenie powyższych przepisów, lecz przysługujący jej atrybut właściciela (dysponenta) praw do zrujnowanej części budynku nakłada na nią obowiązek spełnienia nakazu administracyjnego. Ewentualne rozliczenie poniesionych kosztów wykonania tego obowiązku, o ile zaistnieją podstawy do jego przeprowadzenia, może nastąpić jedynie w ramach regulacji cywilnoprawnych.

Nie można uznać za trafny także zarzutu co do termin przeprowadzenia prac rozbiórkowych przez skarżącą, gdyż jak to słusznie podniósł organ odwoławczy, uzasadniając uchylenie decyzji pierwszoinstancyjnej w części odnoszącej się właśnie do terminów rozpoczęcia i zakończenia prac rozbiórkowych, z uwagi na szczególną sytuację, związaną z faktem, iż w rozpoznawanej sprawie mamy do czynienia z jednym obiektem budowlanym, który stanowi współwłasność (z ustaloną granicą fizyczną) zasadnym było orzeczenie o wykonaniu prac wynikających z nałożonych obowiązków w jednym terminie, co miało pozwolić na wyeliminowanie potencjalnych trudności w realizacji orzeczonych obowiązków.

Na zakończenie stwierdzić należy, iż nie znajdują potwierdzenia zarzuty skarżącej co do naruszenia art. 8, art. 9 i art. 11 k.p.a. sprowadzające się do twierdzenia, iż nie budziło żadnych wątpliwości organu I instancji prowadzącego rozprawę administracyjną, iż to właściciel części stodoły nie podlegającej rozbiórce obowiązany będzie do zamknięcia budynku poprzez wymurowanie ściany zewnętrznej, gdyż w protokole rozprawy administracyjnej z dnia 18 maja 2011 r. odnotowano jedynie, iż "p. D. - pełnomocnik p. A. deklaruje chęć dokonania rozbiórki cz. stodoły należącej do p. B.(znajdującej się na działce nr ... w .... P.. zgadza się na dokonanie przedmiotowej rozbiórki."

Podsumowując rozważania stwierdzić należy, iż w rozpoznawanej sprawie nie doszło do naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, ani do naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, czy też do innego naruszenia przepisów postępowania mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a tylko takie uchybienia uprawniają sąd administracyjny do wyeliminowania z obrotu prawnego wadliwego aktu administracyjnego.

Z tych względów, na podstawie art. 151 u.p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.