Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 1095/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2005-03-02 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Sygn. akt 3 II SA/Gd 1095 / 03 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 02 marca 2005r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Marek Gorski, Sędzia WSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz, Asesor WSA Krzysztof Gruszecki (spr.), Protokolant Beata Kaczmar, po rozpoznaniu w dniu 02 marca 2005r., na rozprawie sprawy ze skargi K. S. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 4 czerwca 2003r. nr [...] w przedmiocie wydalenia ze służby. oddala skargę.


UZASADNIENIE

3 II SA/Gd 1095/03

U z a s a d n i e n i e

Wojewódzki Komendant Policji decyzją z dnia 4 czerwca 2003 r. Nr [...] po rozpatrzeniu odwołania K. S. utrzymał w mocy decyzję Komendanta Miejskiego Policji z dnia 5 maja 2003 r. nr [...] mocą której uznano K. S. winnym tego, że w dniu 29 listopada 2002 r. w G. powiat B. woj. [...], działając wspólnie i w porozumieniu z A. S., w wyniku uchylenia się od obowiązku celnego sprowadził z Federacji Rosyjskiej do Rzeczypospolitej Polskiej, wbrew przepisom ustawy wyroby tytoniowe i alkoholowe objęte obowiązkiem oznaczania polskimi znakami skarbowymi akcyzy, bez tych znaków, bez wymaganego zgłoszenia organowi celnemu oraz z naruszeniem zasad reglamentacji pozataryfowej w obrocie z zagranicą w postaci 305 paczek papierosów różnych marek oraz 10 butelek o poj. po 1 litrze każda alkoholu 40% o nazwie [...] o łącznej szacunkowej wartości celnej 1.620 złotych, przez co naraził Skarb Państwa na uszczuplenie należnego podatku akcyzowego w kwocie 18.587 złotych tj. czynu określonego w 63 § 1 i 3 Kodeksu karnego skarbowego w związku z art. 86 § 2 i 4 K.k.s., w zw. z art. 7 § 1 K.k.s. za co wymierzono karę wydalenia ze służby.

W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia stwierdzono, że w dniu 24 grudnia 2002 r. do Komendy Miejskiej Policji zostało przesłane zawiadomienie z Prokuratury Rejonowej w B. o wydaniu w śledztwie sygn. akt Ds. [...] postanowienia o przedstawieniu zarzutów K. S. podejrzanemu o popełnienie przestępstwa z art. 63 § 1 i 3 K.k.s. w zb. z art. 86 § 2 i 4 K.k.s. w zw. z art. 7 § 1 K.k.s.

Powyższa informacja stanowiła podstawę wszczęcia postępowania dyscyplinarnego przeciwko K. S. oraz zawieszenia w czynnościach służbowych na okres 1 (jednego) miesiąca, na podstawie art. 39 ust. 1 ustawy o Policji, w związku z przedstawieniem zarzutu popełnienia przestępstwa umyślnego, ściganego z oskarżenia publicznego.

Na podstawie § 20 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w postępowaniu dyscyplinarnym wykorzystano dowody zebrane w postępowaniu przygotowawczym, w którym K.S. w dniu 19 grudnia 2002 r. przesłuchany w charakterze podejrzanego nie przyznał się do popełnienia zarzucanego czynu i odmówił składania wyjaśnień.

Również w dniu 18 marca 2003 roku - K. S. przesłuchany w charakterze obwinionego nie przyznał się do popełnienia zarzucanego czynu i odmówił składania wyjaśnień. W tym samym dniu został zapoznany z aktami postępowania dyscyplinarnego i złożył wniosek o uzupełnienie postępowania, który to wniosek prowadzący rozpatrzył i uzupełnił materiały.

Następnie, K. S. prawidłowo powiadomiony o czynnościach zapoznania z materiałami postępowania i wezwany na dzień 09 kwietnia 2003 roku nie stawił się na wezwanie.

Wobec powyższego w dniu 14 kwietnia 2003 r. postępowanie dowodowe zostało zamknięte, a w dniu 18 kwietnia 2003 r., zgodnie z dyspozycją § 22 ust. 8 cyt. rozporządzenia, do K. S. wysłano wezwanie, celem stawienia się do raportu i zapoznania z wnioskami prowadzącego postępowanie dyscyplinarne. Wobec niestawiennictwa obwinionego Komendant Miejski Policji, wyznaczył kolejny termin raportu na dzień 05 maja 2003 r., obwiniony jednak również w tym terminie nie stawił się do raportu. W związku z tym orzeczenie o ukaraniu zostało wysłane do K. S. listem poleconym za zwrotnym potwierdzeniem odbioru, który to dokument obwiniony odebrał w dniu 9 maja 2003 r.

Komendant Miejski Policji wydając decyzję merytorycznie kończącą postępowanie dyscyplinarne, dokonał oceny faktów związanych z zaistnieniem zarzucanego policjantowi czynu w oparciu o dowody zebrane w prowadzonym postępowaniu przygotowawczym, w którym w dniu 28 lutego 2003 r. prokurator Prokuratury Rejonowej w B. skierował do Sądu Rejonowego w B. akt oskarżenia przeciwko K.i S. i A. S.

W ocenie organ I instancji zgromadzony materiał dowodowy, a w szczególności dowody z zeznań funkcjonariuszy Straży Granicznej czynią oczywistym popełnienie przez K. S. zarzucanego czynu. Dokonując oceny prawidłowości przeprowadzonego postępowania organ odwoławczy stwierdził, że nie jest trafny zarzut skarżącego, że skoro w sprawie nie zostało zakończone postępowanie karne potwierdzające fakt popełnienia przez niego przestępstwa, to wydanie w tej sprawie orzeczenia dyscyplinarnego należy uznać za naruszające prawo, gdyż tylko sąd jest uprawniony do orzekania o popełnieniu czynu stanowiącego przestępstwo. Zgodnie bowiem z art. 132 ustawy o Policji, policjant ponosi odpowiedzialność za popełnione przestępstwa i wykroczenia niezależnie od odpowiedzialności karnej. Ponadto § 21 ust. 2 cytowanego rozporządzenia dopuszcza możliwość orzekania kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby przed zakończeniem postępowania karnego, jeżeli popełnienie przez policjanta czynu jest oczywiste. Powyższa regulacja prawna upoważnia do stwierdzenia, że postępowanie dyscyplinarne jest postępowaniem samodzielnym i niezależnym od postępowania karnego.

Ponadto stwierdzono, że jest rzeczą oczywistą, iż od funkcjonariusza Policji wymaga się szczególnie przestrzegania prawa, a osoba mająca postawiony zarzut popełnienia przestępstwa umyślnego nie może i nie powinna pełnić obowiązków służbowych. Taka sytuacja prawna K. S. spowodowała, że utracił on cechę osoby o nieposzlakowanej opinii, która jest jednym z ustawowych wymogów warunkujących pełnienie służby w Policji.

W tym stanie sprawy postępowanie organu administracji zostało uznane za prawidłowe.

Na powyższą decyzję skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł K. S. zarzucając jej naruszenie przepisów prawa, to jest:

- art. 42 ust. 3 Konstytucji RP,

- art. 134 ust. 1 pkt 10 ustawy o Policji,

- art. 156 § 1 pkt 1 K.p.a. oraz § 43 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia MSWiA w sprawie

szczegółowych zasad i trybu udzielania wyróżnień oraz przeprowadzania postępo-

wania dyscyplinarnego w stosunku do policjantów

przez to, że:

- na dzień wydania orzeczeń był osobą niewinną, gdyż wina dopuszczenia się jakiegokolwiek

przestępstwa nie została stwierdzona prawomocnym wyrokiem sądu,

- organ I instancji w sentencji orzeczenia nie przywołał podstawy prawnej dopuszczenia się

czynu przestępczego lub przestępstwa, aczkolwiek wymierzył karę wydalenia ze służby

w Policji, jak za dokonanie przestępstwa,

- orzeczenie organu odwoławczego zostało wydane z naruszeniem przepisów o właściwości,

i jest dotknięte wadą nieważności z art. 156 § 1 pkt. 1 K.p.a. oraz § 43 ust. 1 pkt. 2

rozporządzenia MSWiA w sprawie szczegółowych zasad i trybu udzielania wyróżnień oraz

przeprowadzania postępowania dyscyplinarnego w stosunku do policjantów.

W odpowiedzi na powyższą skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie powtarzając argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).

Art. 1 § 1 oraz art. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) stanowi, iż sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.

Skarga jest niezasadna, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa w sposób mający wpływ na rozstrzygnięcie sprawy.

Postępowanie dyscyplinarne w przedmiotowej sprawie zostało przeprowadzone przy zastosowaniu regulacji zawartej w rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie szczegółowych zasad i trybu udzielania wyróżnień oraz przeprowadzania postępowania dyscyplinarnego w stosunku do policjantów, które zostało wydane na podstawie delegacji zawartej w art. 139 ust. 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. Nr 30, poz. 179 ze zm.). Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 8 października 2002 r., sygn. akt K 36/00 (OTK-A 2002/5/63) orzekł o niezgodności art. 139 ust. 2 cyt. wyżej ustawy z art. 92 ust. 1 Konstytucji. Jednocześnie Trybunał Konstytucyjny uznał, że niniejszy przepis traci moc z dniem 30 września 2003 r., gdyż natychmiastowe wejście w życie orzeczenia o jego niekonstytucyjności spowodowałoby, że bez unormowania prawnego pozostałoby postępowanie dyscyplinarne. Oznacza to, że organ II instancji, wydając w dniu 4 czerwca 2003 r. zaskarżoną decyzję mógł przeprowadzić postępowanie dyscyplinarne i wydać rozstrzygnięcie w oparciu o przepisy powołanego wyżej rozporządzenia z dnia 19 grudnia 1997 r.

Zgodnie z art. 132 ustawy o Policji, w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji, policjant ponosi odpowiedzialność dyscyplinarną za popełnione przestępstwa i wykroczenia - niezależnie od odpowiedzialności karnej. Nadto stosownie do art. 133 ust. 1 cytowanej ustawy, policjant podlega odpowiedzialności dyscyplinarnej za naruszenie dyscypliny służbowej oraz w innych przypadkach określonych w ustawie.

Ustawa o Policji w dacie wydawania zaskarżonej decyzji nie zawierała definicji pojęcia "naruszenie dyscypliny służbowej". Natomiast definicję niniejszego pojęcia można było wyprowadzić z brzmienia § 9 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 19 grudnia 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu udzielania wyróżnień oraz przeprowadzenia postępowania dyscyplinarnego w stosunku do policjantów. Z treści wskazanego przepisu wynika mianowicie, iż "naruszenie dyscypliny służbowej" stanowić może czyn policjanta popełniony w czasie służby lub podczas wykonywania zadań albo czynności służbowych, polegający na zawinionym niewykonaniu obowiązków wynikających z ustawy, przepisów wykonawczych lub rozkazów i poleceń wydawanych przez uprawnionych przełożonych na podstawie tych przepisów; wyjątkowo może również być to czyn popełniony przez policjanta poza czasem służby lub nie związany z wykonywaniem zadań albo czynności służbowych, jeżeli przepisy szczególne przewidują odpowiedzialność dyscyplinarną.

W przedmiotowej sprawie skarżącemu postawiony został zarzut naruszenia dyscypliny opisany we wstępnej części uzasadnienia, stanowiący jednocześnie przestępstwo. Zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie regułami został on precyzyjnie określony w sentencji rozstrzygnięcia a następnie udowodniony w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

W związku z tym za chybione należy uznać zarzuty skarżącego zmierzające do wykazania, że nie powinien on ponosić odpowiedzialności dyscyplinarnej przed zakończeniem postępowania karnego. Jak wynika bowiem z treści zacytowanych art. 132 i 133 ust. 1 ustawy o Policji odpowiedzialność dyscyplinarna ma charakter niezależny od odpowiedzialności karnej.

Również zarzut naruszenia przepisów o właściwości należy uznać za chybiony. Zgodnie bowiem z postanowieniami § 30 ust. 1 cytowanego wyżej rozporządzenia od orzeczenia dyscyplinarnego obwiniony ma prawo wnieść odwołanie do wyższego przełożonego nad przełożonym, który wydał orzeczenie. W rozpatrywanym przypadku organem takim był Komendant Wojewódzki Policji w imieniu, którego działał Pierwszy Zastępca. Praktyka taka jest zgodna z postanowieniem § 6 ust. 2 rozporządzenia, który stanowi, iż policjant, który w zastępstwie pełni obowiązki na danym stanowisku służbowym, posiada władzę dyscyplinarną przysługującą osobie zastępowanej. Dlatego też w rozpatrywanym przypadku nie miało miejsca naruszenie przepisów o właściwości.

Sąd nie dopatrzył się również innych uchybień mogących mieć wpływ na prawidłowość zaskarżonego rozstrzygnięcia. Dlatego mając na uwadze powyższe okoliczności na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.