Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SAB/Wa 718/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-01-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Dyrektor Szkoły
Treść wyniku: Zobowiązano ... i stwierdzono, że bezczynność miała miejsce bez rażącego naruszenia prawa
Powołane przepisy: article: art. 149 par. 1, art. 200. art. 120, art. 119 pkt 3
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Antoniuk, Sędzia WSA Ewa Kwiecińska, Asesor WSA Karolina Kisielewicz (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 24 stycznia 2020 r. sprawy ze skargi J. J. na bezczynność Dyrektora Szkoły Podstawowej nr [...] w [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia 13 września 2019 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. zobowiązuje Dyrektora Szkoły Podstawowej nr [...] w [...] do rozpoznania wniosku skarżącego J. J. z dnia 13 września 2019 r. o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Dyrektora Szkoły Podstawowej nr [...] w [...] na rzecz skarżącego J. J. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

J. J. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Dyrektora Szkoły Podstawowej nr [...] w P. w rozpoznaniu jego wniosku z [...] września 2019 r. o udostępnienie informacji publicznej.

Z okoliczności faktycznych sprawy wynika, że skarżący w dniu [...] września 2019 r. na podstawie art. 2 ust. 1 ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2019 r. poz. 1429), zwrócił się do Dyrektora Szkoły Podstawowej nr [...] w P. o udostępnienie protokołów posiedzeń rad pedagogicznych Szkoły Podstawowej nr [...] w P., które odbyły się [...] września 2016 r. i [...] maja 2018 r.) wraz z uchwałami i innymi załączonymi do nich załącznikami. Wnioskodawca podał, że "informację odbierze osobiście".

Dyrektor Szkoły Podstawowej nr [...] w P., w dniu [...] września 2019 r., w odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej, poinformowała skarżącego, że "zgodnie z obowiązującymi w (...) placówce aktami prawa wewnętrznego, protokołów z Rad Pedagogicznych (...) nie można kopiować, kserować i fotografować, ale w związku z faktem, że informacja w nich zawarta jest informacją publiczną (z wyłączeniem ewentualnych danych podlegających ochronie jako sfera prywatności oraz dobra osobiste) zostaną one udostępnione (...) do zapoznania się na miejscu". Dyrektor dodała, że prawo do informacji publicznej nie może służyć innym celom, niż te, do których zostało stworzone. W związku z "podejrzeniem uzyskania (...) informacji dla realizacji celów osobistych lub komercyjnych", zwróciła się o wykazanie przez wnioskodawcę, w jaki sposób wykorzysta te informacje dla ochrony interesu publicznego lub poprawy funkcjonowania organów administracji publicznej.

W skardze do Sądu z dnia 2 października 2019 r. J. J. wniósł o zobowiązanie Dyrektora Szkoły Podstawowej nr [...] w P. do rozpoznania jego wniosku z dnia [...] września 2019 r., w terminie 14 dni od daty otrzymania prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej będącej w jej posiadaniu powinien udostępnić żądaną informację zgodnie z żądaniem określonym w tym wniosku. J. J. dodał, że żądane kopie protokołów nie stanowią informacji publicznej przetworzonej, w związku z tym nie było podstaw do żądania wykazania interesu w ich uzyskaniu.

Dyrektor Szkoły Podstawowej nr [...] w P. w odpowiedzi na skargę podniósł, że zgodnie z § 9 Regulaminu Rady Pedagogicznej Szkoły Podstawowej, protokołów z Rad Pedagogicznych nie można kopiować, kserować i fotografować, a protokół z posiedzenia Rady udostępnia się wyłącznie na terenie szkoły. Dyrektor podkreślił, że w terminie o którym mowa w art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej poinformował wnioskodawcę, że informacja publiczna nie może być udostępniona w sposób lub w formie określonej we wniosku o udostępnienie informacji publicznej i stosownie do art. 14 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej, wskazał w jaki sposób może być ona udostępniona. Skarżący nie skorzystał z zaproponowanej mu możliwości zapoznania się z żądnymi informacjami "na miejscu" (w siedzibie szkoły), a więc doszło do umorzenia postępowania. Z tego wynika, że zarzut bezczynności nie jest uzasadniony.

Dyrektor Szkoły Podstawowej w P. dodał, że celem ustawy o dostępie do informacji publicznej nie jest zaspokajanie indywidualnych (prywatnych) potrzeb w postaci pozyskiwania informacji wprawdzie publicznych, lecz przeznaczonych dla celów innych niż wyżej wymienione.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga jest uzasadniona.

Na wstępie należy wyjaśnić, że Sąd rozstrzygając sprawę ze skargi na bezczynność w zakresie udostępnienia informacji publicznej, w pierwszej kolejności ocenia czy określony podmiot jest zobowiązany do udzielenia informacji publicznej i czy żądana informacja stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Z bezczynnością w udostępnieniu informacji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy żądaniem wniosku jest objęta informacja mająca walor informacji publicznej, a podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej (art. 6 ustawy) nie udostępnia tej informacji (art. 13 ust. 1 ustawy) w ustawowym 14 - dniowym terminie, nie wydaje decyzji o odmowie jej udostępnienia (art. 16 ust. 1 ustawy), ewentualnie nie informuje wnioskodawcy o niemożności udzielenia informacji publicznej w wyznaczonym terminie i o przyczynach opóźnienia i nowym terminie wydania informacji, nie dłuższym niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku w tej sprawie (art. 13 ust. 2), nie informuje o przeszkodach technicznych w uzyskaniu informacji w żądanej formie (art. 14 ust. 2), nie informuje, że danej informacji nie posiada, bądź że istnieje odrębny tryb dostępu do tej informacji (art. 1 ust. 2 ustawy).

Szkoła podstawowa prowadzona przez jednostkę samorządu terytorialnego (gminę) jest jednostką organizacyjną gminy, która realizuje zadania własne gminy w zakresie edukacji publicznej (art. 7 ust. 1 pkt 8 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, Dz. U. z 2018 r. poz. 994) na zasadach określonych w ustawie z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (Dz. U. z 2018 r., poz. 996). Dyrektor szkoły podstawowej, który, obok rady pedagogicznej jest jej organem, i który kieruje i reprezentuje szkołę na zewnątrz (art. 7 ust. 1 ustawy Karta Nauczyciela) oraz wykonuje zadania publiczne, związane z realizacją prawa każdego obywatela do kształcenia się, jest niewątpliwie zobowiązany do udostępnienia informacji publicznych stosownie do art. 4 ust. 1 pkt 1 i pkt 4 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Zgodnie z tym przepisem obowiązane do udostępniania informacji publicznej są organy władzy publicznej (pkt 1) oraz podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego.

W rozpatrywanej sprawie nie ma w istocie sporu miedzy stronami postępowania co do tego, że dokumenty których udostępnienia domaga się skarżący stanowią informację publiczną, co zresztą nie budzi wątpliwości Sądu i znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądowym (por. np. wyroki: Naczelnego Sądu Administracyjnego z 14 września 2011 r. sygn. akt I OSK 2291/11, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 maja 2014 r. sygn. akt II SAB/Wa 80/14, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 27 kwietnia 2017 r. sygn. akt IV SAB/Wa 197/16) oraz w judykaturze (por. np. Mateusz Pilich, Komentarz do art. 43 ust. 3 ustawy o systemie oświaty, LEX). Informacja publiczna dotyczy bowiem sfery faktów. Jest nią treść dokumentów wytworzonych lub odnoszących się do władz publicznych, a także wytworzonych lub odnoszących się do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Należy dodać, że z przepisu art. 2 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej wynika, że prawo dostępu do informacji publicznej, mające umocowanie w Konstytucji (art. 61) przysługuje każdemu, bez względu na interes prawny lub faktyczny, na zasadach określonych w tej ustawie.

Prowadzi to do wniosku, że skoro protokoły z zebrań rady pedagogicznej są danymi publicznymi, stanowiącymi informację publiczną, to powinny zostać udostępnione na żądanie wnioskodawcy, chyba że istnieją podstawy do odmowy jej udostępnienia, o których mowa w art. 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej. W takim przypadku stanowisko dyrektora szkoły - jako organu właściwego do załatwienia wniosku o udostępnienie informacji publicznej - powinno przybrać postać decyzji odmawiającej dostępu do informacji publicznej. Inną kwestią jest dostęp do niektórych danych zawartych w dokumentach rady w kontekście tzw. tajemnicy rady pedagogicznej. A zatem jeśli jakaś informacja nie może zostać udostępniona, to organ musi ustalić, jakie informacje podlegają ochronie ze względu na to, że są objęte tajemnicą. Musi zatem wskazać, że informacje te podlegają ochronie danych osobowych, czy też ze względu na prawo do prywatności, ochronę informacji niejawnych, skarbową lub statystyczną (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 30 maja 2014 r. sygn. akt II SAB/Wa 80/14 oraz powołany komentarz do art. 43 ust. 3 ustawy o systemie oświaty, Mateusz Pilich LEX).

Zdaniem Sądu, odpowiedź udzielona skarżącemu przez podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej, nie pozwala uznać, że Dyrektor Szkoły nie jest w tej sprawie bezczynny. Z bezczynnością w postępowaniu mamy bowiem do czynienia wówczas, gdy organ (podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej) w terminie określonym w przepisach prawa nie udostępnił informacji publicznej, ewentualnie nie poinformował wnioskodawcy o niemożności udzielenia informacji publicznej w wyznaczonym terminie i o przyczynach opóźnienia i nowym terminie wydania informacji, nie dłuższym niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku w tej sprawie (art. 13 ust. 2 ustawy), nie poinformował, że danej informacji nie posiada, bądź że istnieje odrębny tryb dostępu do tej informacji (art. 1 ust. 2 ustawy). Sąd dodaje, że powoływanie się przez podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej na regulamin Rady Pedagogicznej Szkoły Podstawowej (§ 9), nie jest uzasadnione, ponieważ jako akt prawa wewnętrznego, nie odnosi się on do skarżącego J. J..

Przepis art. 149 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stanowi, że Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4, 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miał miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § la ustawy). Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (art. 149 § 2).

Biorąc powyższe pod uwagę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na postawie art. 149 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zobowiązał Dyrektora Szkoły Podstawowej nr [...] w P. do rozpoznania wniosku skarżącego z dnia [...] września 2019 r. o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy.

Sąd uznał, że bezczynność organu w tej sprawie nie jest rażąca. Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ terminów załatwienia sprawy. To "przekroczenie" musi być znaczne oraz pozbawione racjonalnego uzasadnienia, niemożliwe do zaakceptowania w demokratycznym państwie prawa i wywoływać dotkliwe skutki społeczne lub indywidualne (por. np. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 11 kwietnia 2018 r. sygn. akt II SAB/Go 9/18 oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 10 lipca 2018 r. sygn. akt II SAB/Łd 73/18, wszystkie powołane orzeczenia są dostępne w centralnej bazie orzeczeń sądów administracyjnych). Działanie organu (a raczej jego brak), aczkolwiek naganne, nie jest zachowaniem godzącym w ład demokratycznego państwa prawa. Nie wywołuje też dotkliwych skutków dla skarżącego, ponieważ nie dotyczy świadczenia mogącego mieć istotne znaczenie dla ich codziennej, materialnej egzystencji. W ocenie Sądu, bezczynność Dyrektora Szkoły Podstawowej w załatwieniu niniejszej sprawy nie jest efektem zaniechać organu, które można zinterpretować jako celowe unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, ale wynika z nieprawidłowego zastosowania przepisów prawa.

Mając to wszystko na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i § 1a oraz art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji. Sąd rozpoznał sprawę w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym stosownie do art. 119 pkt 3 i art. 120 powołanej ustawy.