Wyrok NSA, sygn. akt OSK 1871/04
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2005-09-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 184
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zbigniew Rausz ( spr. ), Sędziowie NSA Janina Antosiewicz, Zygmunt Zgierski, Protokolant Iwona Sadownik, po rozpoznaniu w dniu 20 września 2005 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Henryka J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 15 września 2004 r. sygn. akt 3/II SA/Łd 819/03 w sprawie ze skargi Henryka J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia 10 kwietnia 2003 r. (...) w przedmiocie wymiany prawa jazdy 1. oddala skargę kasacyjną; 2. odstępuje od zasądzenia na rzecz Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. od Henryka J. zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z 15 września 2004 r. 3/II SA/Łd 819/03 oddalił skargę Henryka J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z 10 kwietnia 2003 r. (...) w przedmiocie wymiany prawa jazdy.

W uzasadnieniu wyroku Sąd podniósł, że decyzją z 30.01.2003 r. (...) Prezydent Miasta Ł. działając na podstawie art. 97 ust. 1, art. 150 ustawy z 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym /Dz.U. nr 98 poz. 602 ze zm./ w związku z par. 5 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 29.04.2002 r. w sprawie wymiany praw jazdy /Dz.U. nr 69 poz. 640 ze zm./ i par. 7 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 14.12.2001 r. w sprawie wydawania uprawnień do kierowania pojazdami /Dz.U. nr 150 poz. 1680/ odmówił Henrykowi J. wymiany prawa jazdy kategorii ABCE wydanego 29.03.1969 r.

Rozstrzygnięcie takie organ motywował tym, że decyzją z 4 maja 2000 r. (...) cofnięto Henrykowi J. uprawnienia do kierowania pojazdami, zobowiązując jednocześnie do zwrotu ww. prawa jazdy.

Rozstrzygnięcie w przedmiocie cofnięcia Henrykowi J. uprawnień do kierowania pojazdami, utrzymane zostało w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. decyzją z 17.07.2000 r. (...).

Organ rozpatrując wniosek skarżącego z 30.12.2002 r. w przedmiocie wymiany prawa jazdy wskazał, że wobec tego, iż Henryk J. nie posiada uprawnień do kierowania pojazdami, brak jest podstaw do dokonania wymiany prawa jazdy w oparciu o art. 150 ustawy Prawo o ruchu drogowym.

Odwołania Henryka J. od powyższej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. nie uwzględniło, wydając decyzję z 10.01.2003 r., którą utrzymano w mocy decyzję organu I instancji.

Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na decyzję organu odwoławczego z 10.04.2003 r. wniósł Henryk J. Domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji skarżący twierdził, iż nigdy nie posiadał i nie posiada prawa jazdy kategorii ABCE. Zdaniem skarżącego Kolegium potwierdziło nieprawdę, a nadto takie załatwianie spraw oraz interpretacja faktów i dokumentów przez organy administracji publicznej w jego sprawie zdarzają się notorycznie.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie podnosząc, że z akt sprawy wynika jednoznacznie, iż w dniu 29.03.1969 r. wydane zostało skarżącemu przez Wydział Komunikacji Prezydium Dzielnicowej Rady Narodowej Ł.-B., prawo jazdy, wobec czego zarzut skargi o nieposiadaniu prawa jazdy o tym numerze jest chybiony.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi nie uznał skargi Henryka J. za zasadną. Sąd podkreślił, że bezspornym w tej sprawie jest fakt cofnięcia Henrykowi J. przez Prezydenta Miasta Łodzi uprawnień do kierowania pojazdami, wynikających z prawa jazdy kategorii ABCE /blankiet serii E/. Jak wynika z akt sprawy, decyzja zawierająca powyższe rozstrzygnięcie wydana została w dniu 4.05.2000 r. (...) i utrzymana w mocy przez organ II instancji 17.07.2000 r. (...). Sąd dodał, że wiadomo mu z urzędu, iż w dniu 3 października 2003 r.

Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Łodzi wydał orzeczenie II SA/Łd 1570/00, w którym oddalił skargę Henryka J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z 17.07.2000 r. w przedmiocie cofnięcia prawa jazdy. Powyższe oznacza, że skład orzekający w niniejszej sprawie nie może dokonywać oceny legalności decyzji wydanej w przedmiocie cofnięcia skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami wynikających z prawa jazdy kategorii ABCE, ponieważ zgodnie z art. 170 ustawy z 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270/ prawomocne orzeczenie wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Jako podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie organy obu instancji podały art. 150 ustawy z 20.06.1997 r. Prawo o ruchu drogowym, zgodnie z którym prawa jazdy i inne dokumenty uprawniające do kierowania pojazdami lub potwierdzające dodatkowe kwalifikacje i wymagania w stosunku do kierujących pojazdami, wydane na podstawie dotychczasowych przepisów, zachowują ważność do czasu ich wymiany dokonywanej na koszt osoby uprawnionej w zakresie na jaki zostały wydane.

Powyższy przepis, jak również wydane na jego podstawie rozporządzenie Ministra Infrastruktury z 29.04.2002 r. w sprawie wymiany praw jazdy /Dz.U. nr 69 poz. 640 ze zm./ określa warunki i terminy wymiany praw jazdy i innych dokumentów uprawniających do kierowania pojazdami lub potwierdzających dodatkowe kwalifikacje kierujących pojazdami oraz wysokość opłat za ich wymianę. Wskazane przepisy nie mogły stanowić podstawy do wymiany Henrykowi J. prawa jazdy kategorii ABCE, gdyż w dniu składania przez skarżącego wniosku o wymianę tego prawa jazdy, nie posiadał on żadnego dokumentu uprawniającego do kierowania pojazdami. Nie ulega bowiem - zdaniem Sądu - wątpliwości, że z chwilą kiedy decyzja organu II instancji utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z 4.05.2000 r. w przedmiocie cofnięcia Henrykowi J. uprawnień do kierowania pojazdami wynikających z prawa jazdy kategorii ABCE stała się ostateczna, skarżący nie posiadał prawa jazdy, co do którego mógłby skutecznie złożyć wniosek o wymianę.

W ocenie Sądu, organy administracji rozpatrując niniejsza sprawę zamiast orzekać o odmowie wymiany prawa jazdy, powinny umorzyć postępowanie z uwagi na jego bezprzedmiotowość - brak dokumentu, który mógłby podlegać wymianie w oparciu o przepisy ustawy - Prawo o ruchu drogowym i wydane na jej podstawie rozporządzenie wykonawcze. Jest to uchybienie, ale nie miało ono wpływu na wynik sprawy, gdyż umorzenie postępowania jak i odmowa wymiany prawa jazdy sprowadzają się do tego, że skarżący nie może otrzymać w tym trybie nowego prawa jazdy.

Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut skarżącego, że organ pierwszej instancji podał w decyzji błędny numer prawa jazdy. Istotnie w sentencji decyzji Prezydenta Miasta Ł. z 30.01.2003 r. orzekającej o odmowie wydania Henrykowi J. prawa jazdy, organ wskazał numer prawa jazdy 1/69 zamiast 2/69, jednak powyższa pomyłka nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia tej sprawy z uwagi na bezsporny fakt, iż skarżący w dacie wydania decyzji, nie posiadał żadnego prawa jazdy, które mogłoby podlegać wymianie. Sąd zauważył, że obok numeru prawa jazdy, podana została w sentencji tej decyzji także data jego wydania, wobec czego nie można mieć wątpliwości co do dokumentu będącego przedmiotem jej rozstrzygnięcia. Nadto w uzasadnieniu decyzji, organ opisując stan faktyczny sprawy przytaczał prawidłowy numer prawa jazdy wydanego skarżącemu. Za nieistotny dla oceny legalności zaskarżonej decyzji Sąd uznał również zarzut podania przez organ II instancji w odpowiedzi na skargę, błędnego imienia skarżącego, gdyż powyższy dokument nie może być traktowany jako część decyzji podlegającej ocenie Sądu, lecz zawiera jedynie stanowisko organu w przedmiocie wniesionej skargi.

Od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 15.09.2004 r., o którym wyżej mowa, skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł Henryk J. reprezentowany przez adwokata Marcina S., zaskarżając wyrok ten w całości. Skargę oparto na następujących podstawach:

1/ naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności:

a/ naruszenie art. 228 par. 2 Kpc w związku z art. 106 par. 3 i par. 5 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez zaniechanie na rozprawie zwrócenia skarżącemu przez Sąd uwagi na fakty znane Sądowi urzędowo i przywołane w uzasadnieniu wyroku, w postaci prawomocnego wyroku, co uniemożliwiło skarżącemu ustosunkowanie się do tej kwestii, a zatem skutkowało spełnieniem przesłanek nieważności postępowania z art. 183 par. 2 ust. 5 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi,

b/ naruszenie art. 145 par. 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez nieuchylenie zaskarżonych decyzji pomimo, że Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził ewidentne naruszenie prawa materialnego t.j. zastosowanie błędnych przepisów prawa, a w szczególności powołany błędnie w decyzji art. 150 ustawy z 20.06.1997 r. Prawo o ruchu drogowym.

W związku z powyższym skarżący wnosił o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Dokonując oceny zasadności wniesionej przez Henryka J. skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 15.09.2004 r. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że skarga ta nie ma usprawiedliwionych podstaw.

Stosownie do postanowień art. 183 par. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270/ Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki zostały określone w par. 2 art. 183. Żadna z przesłanek nieważności postępowania wymienionych w cyt. art. 183 par. 2 omawianej ustawy nie zachodzi w niniejszej sprawie. Zatem sprawa ta mogła być przez Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznana tylko w granicach zakreślonych skargą kasacyjną. Granice skargi kasacyjnej wyznaczają między innymi wymienione w art. 176 powołanej ustawy podstawy kasacyjne, które zgodnie z art. 174 ustawy, mogą stanowić: 1/ naruszenie prawa materialnego przez błędna jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2/ naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W podstawach kasacji wnoszący skargę kasacyjną musi wskazać wyraźnie konkretną normę prawa materialnego czy procesowego, której naruszenie zarzuca zaskarżonemu orzeczeniu.

W niniejszej sprawie wnoszący skargę kasacyjną Henryk J. w podstawie kasacyjnej zarzucił Sądowi I instancji naruszenie przepisów postępowania, mających istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 228 par. 2 Kpc w związku z art. 106 par. 3 i par. 5 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zarzut ten w świetle materiału dokumentacyjnego sprawy uznać należy za chybiony. Wojewódzki Sąd Administracyjny bowiem w rozpatrywanej sprawie nie przeprowadzał dowodu uzupełniającego z dokumentów w trybie art. 106 par. 3 powołanej ustawy. W przypadku tej sprawy, przeprowadzenie takiego dowodu nie było niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości, a tylko w takiej sytuacji Sąd stosuje tryb przewidziany w ww. art. 106 par. 3. Tylko wówczas, kiedy Sąd przeprowadzi dowód uzupełniający z dokumentów, będą miały - w myśl par. 5 art. 106 ww. ustawy - odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania cywilnego dotyczące oceny dowodów. Bezzasadne jest twierdzenie skargi kasacyjnej, że Sąd winien był w trakcie rozprawy dotyczącej decyzji odmawiających skarżącemu wymiany prawa jazdy poinformować go o wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Łodzi z 3.10.2003 r. II SA/Łd 1570/00 oddalającym skargę Henryka J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z 17 lipca 2000 r. o cofnięciu mu uprawnień do kierowania pojazdami, a nie czyniąc tego Sąd pozbawił skarżącego możności obrony swych praw. Powołany wyrok zapadł na blisko rok przed wydaniem przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyroku, który jest przedmiotem skargi kasacyjnej w tej sprawie. Henryk J. dobrze wiedział o treści omawianego wyroku z 3.10.2003 r. ponieważ zgodnie z art. 54 ust. 4 obowiązującej wówczas ustawy z 11.05.1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym, otrzymał jego odpis wraz uzasadnieniem - czemu nie zaprzeczał. Odmowa natomiast wymiany prawa jazdy była następstwem pozbawienia skarżącego uprawnień do kierowania pojazdami.

Niezasadny jest też drugi z postawionych w skardze kasacyjnej zarzutów odnoszący się do naruszenia zaskarżonym wyrokiem art. 145 par. 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Jak wyżej zaznaczono, stawiając zarzut naruszenia przepisów postępowania, w podstawie kasacyjnej należy wskazać konkretny przepis z tego zakresu, któremu Sąd uchybił. W tym przypadku wnoszący skargę kasacyjną nie uczynił tego. Przytoczony w podstawie kasacji art. 145 par. 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi składa się z trzech punktów do tego pkt 1 z trzech części oznaczonych literami a,b,c, które dotyczą różnych naruszeń prawa dokonanych zaskarżonym aktem administracyjnym. Niewskazanie dokładnie, o który przepis z tego artykułu chodzi powoduje, że tak postawiony zarzut nie może być przedmiotem merytorycznego rozpoznania przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sąd nie może domyślać się o naruszenie jakiego przepisu prawa chodzi w skardze kasacyjnej sporządzonej przez profesjonalnego pełnomocnika.

Mając powyższe na uwadze, skargę kasacyjną wniesioną przez Henryka J., należało na podstawie art. 184 ustawy z 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - oddalić.

Od zasądzenia na rzecz Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego od Henryka J. - Sąd odstąpił na zasadzie art. 207 par. 2 cyt. ustawy.