Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SA/Go 72/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2008-04-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 7, art.77 § 1, art. 136, art. 138 § 2
journal: Dz.U. 1960 nr 30 poz 168
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
article: art.134 § 1, art. 135, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art.153, art.250
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 3 ust 3 i 4, art. 50 ust. 1,art.50 ust. 3,art.50 ust.5,art.50 ust.6
journal: Dz.U. 2004 nr 64 poz 593
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej
article: art.3 ust.1,art.4 ust.4
journal: Dz.U. 1997 nr 123 poz 776
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych.
article: art.1 §1 i 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Linska – Wawrzon Sędziowie Sędzia WSA Mirosław Trzecki Asesor WSA Joanna Brzezińska (spr.) Protokolant sekr. sąd. Monika Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 kwietnia 2008 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie usług opiekuńczych I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej [...], II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, III. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. na rzecz adwokata [...] kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych), powiększoną o należną stawkę podatku od towarów i usług, tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 24 maja 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SA/Go 242/07 uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2007 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...] stycznia 2007 r. odmawiającą przyznania D.B. usług opiekuńczych. W następstwie powyższego orzeczenia Samorządowe Kolegium Odwoławcze, decyzją z dnia [...] października 2007 r. nr [...], uchyliło decyzję organu pierwszej instancji z dnia [...] stycznia 2007 r. i przekazało sprawę temu organowi do ponownego rozpoznania.

Po ponownym rozpoznaniu wniosku z dnia 30 listopada 2006 r. decyzją z dnia [...] października 2007 r. nr [...] działając z upoważnienia Prezydenta Miasta, Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej , na podstawie art. 2 ust. 1, art. 17 ust. 1 pkt 11, art. 50, art. 106 ust. 1 i ust. 4 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, odmówił D.B. przyznania pomocy w formie usług opiekuńczych.

Na skutek odwołania strony Samorządowe Kolegium Odwoławcze , decyzją z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...], na podstawie przepisów art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 3 i 4, art. 17 ust. 1 pkt 11, art. 50 ust. 1 -6 , art. 106 ust. 1 i ust. 4 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, iż ze zgromadzonego materiału w sprawie wynika, że strona zachowuje sprawność fizyczną, porusza się samodzielnie bez ograniczeń, zatem może wykonywać samodzielnie prace porządkowe w mieszkaniu, rozkładając je na dłuższy okres czasu tak, by nie przeciążać kręgosłupa.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. D.B. zakwestionowała wskazane przez organy przyczyny odmowy przyznania jej wnioskowanej pomocy, w szczególności stwierdzenie, iż jej stan zdrowia umożliwia samodzielne wykonywanie prac porządkowych. Podkreśliła także, iż jako osoba niepełnosprawna, znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, a organy pomocy społecznej w niewłaściwy sposób zaspakajają zgłaszane przez nią potrzeby.

Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, póz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz.U. Nr 153, póz. 1270 z późn.zm.). Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 ww. ustawy).

Kontrolując zaskarżone orzeczenie z punktu widzenia powyższych zasad, skargę jako zasadną należało uwzględnić, albowiem zaskarżona decyzja oraz decyzją utrzymana nią w mocy zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania, a naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 50 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. Nr 64 póz. 593 ze zm.), zgodnie z którym osobie samotnej, która z powodu wieku, choroby lub innych przyczyn wymaga pomocy innych osób, a jest jej pozbawiona, przysługuje pomoc w formie usług opiekuńczych lub specjalistycznych usług opiekuńczych. Usługi opiekuńcze obejmują pomoc w zaspakajaniu codziennych potrzeb życiowych, opiekę higieniczną, zalecaną przez lekarza pielęgnację oraz, w miarę możliwości, zapewnienie kontaktów z otoczeniem (art. 50 ust. 3 ustawy). Z treści przytoczonego powyżej przepisu wynika zatem, że spełnienie przez wnioskodawcę określonych w tym przepisie przesłanek

2

obliguje organ do przyznania tej formy pomocy. Rolą organów administracyjnych, a w szczególności ośrodka pomocy społecznej, jest ocena czy w danej sytuacji spełnione zostały warunki do przyznania pomocy w formie usług opiekuńczych oraz w wypadku pozytywnych ustaleń - określenie ich zakresu, okresu, miejsca świadczenia oraz odpłatności (art. 50 ust. 5). Szczegółowe warunki przyznawania i odpłatności za usługi opiekuńcze i specjalistyczne usługi opiekuńcze, z wyłączeniem specjalistycznych usług opiekuńczych dla osób z zaburzeniami psychicznymi, oraz szczegółowe warunki częściowego lub całkowitego zwolnienia od opłat, jak również tryb ich pobierania określa rada gminy, w drodze uchwały (art. 50 ust. 6).

Rozpoznając wniosek osoby ubiegającej się o przyznanie świadczenia z pomocy społecznej, należy mieć na uwadze szczególny charakter i specyfikę tego zadania organów administracji publicznej. Zgodnie bowiem z przepisem art. 2 ust. 1 i art. 3 ust. 1 ustawy, pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Poprzez tę instytucję państwo wspiera osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwia im życie w warunkach odpowiadających godności człowieka. Jednocześnie ustawodawca wskazał, iż rodzaj, forma i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy, a potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej (art. 3 ust. 3 i 4).

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2007 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...] października 2007 r. odmawiającą D.B. przyznania pomocy w formie usług opiekuńczych.

Organ pierwszej instancji ustalił, iż skarżąca jest osobą samotnie gospodarującą, zaliczoną do osób niepełnosprawnych w stopniu znacznym na trwałe, ze wskazaniem w pkt 7 orzeczenia "korzystanie z systemu środowiskowego wsparcia w samodzielnej egzystencji - wymaga opieki osoby drugiej - stałej". Strona zajmuje 3 pokojowe mieszkanie, w którym kuchnia wymaga odnowienia, duży pokój jest czysty, natomiast pozostałe pomieszczenia nie zostały okazane podczas wywiadu. Podczas wywiadu środowiskowego w dniu [...] lipca 2007 r. skarżąca zgłosiła, że nie może wykonać prac porządkowych w mieszkaniu takich jak: umycie okien, podłóg, gruntowne posprzątanie całego mieszkania, co jest spowodowane schorzeniami kręgosłupa. Organ stwierdził, iż zaświadczenie lekarskie wystawione przez lekarza specjalistę ortopedę i traumatologa z dnia [...] lipca 2007 r. potwierdza zmiany zwyrodnieniowe kręgosłupa piersiowego i lędźwiowego, co w ocenie lekarza ogranicza zdolność do wykonywania wysiłku fizycznego. Natomiast z zaświadczenia lekarza pierwszego kontaktu specjalisty medycyny rodzinnej z [...] sierpnia 2008 r. wynika, że skarżąca nie wymaga pomocy w podstawowych potrzebach życiowych, w tym w robieniu zakupów i sprzątaniu. Dodatkowo na podstawie zeznań pracowników socjalnych oraz innych osób, które miały ze skarżącą bezpośredni kontakt w ramach wykonywanych czynności służbowych organ ustalił, iż D.B. nie ma problemów z poruszaniem się i przemieszczaniem, jest zdolna do samodzielnego wykonywania czynności porządkowych w domu, rozkładając prace na dłuższy okres czasu tak, aby nie przeciążać kręgosłupa.

Mając powyższe na uwadze organ pierwszej instancji orzekł, że pomimo zaliczenia skarżącej do osób niepełnosprawnych w stopniu znacznym, ze wskazaniem wymogu opieki osoby drugiej - stałej, nie zostały spełnione przesłanki uzasadniające przyznanie usług opiekuńczych, bowiem stan zdrowia wnioskodawczyni pozwala na wykonywanie systematycznie podstawowych prac porządkowych, takich jak: umycie okien, podłóg, gruntowne posprzątanie całego mieszkania.

Powyższą ocenę w całości podzielił w uzasadnieniu swej decyzji organ drugiej instancji, który jednocześnie podkreślił, iż celem pomocy społecznej jest umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, a nie zaspokajanie wszystkich, choćby najbardziej usprawiedliwionych potrzeb. W pierwszej kolejności osoba ubiegająca się o udzielenie pomocy musi wykorzystać własne możliwości, a gdy to nie wystarcza -wkracza pomoc społeczna, która ma charakter doraźny.

Należy wskazać, iż Sąd podziela stanowisko organów administracji orzekających w niniejszej sprawie w zakresie zasad ogólnych i zakresu przyznawania pomocy społecznej. Zasadniczo należy także zgodzić się, iż analiza treści wniosku skarżącej z dnia 30 listopada 2006 r. oraz pism uzupełniających wskazuje, iż oczekuje ona w istocie od organów pomocy społecznej zapewnienia jej stałego pokrycia wszelkich kosztów utrzymania i pielęgnacji swojego mieszkania, na co jak podaje, nie wystarcza jej środków finansowych. W kontekście cytowanych wyżej przepisów ustawy o pomocy społecznej osoby, które spełniają przesłanki do objęcia ich systemem wsparcia w ramach pomocy społecznej, nie mogą oczekiwać tego rodzaju kompleksowych usług. Brak zatem jakiejkolwiek podstawy prawnej, do udzielenia D.B. pomocy polegającej na "przyznaniu wykwalifikowanej i z praktyką sprzątaczki, która w najbliższym czasie, nieodpłatnie, w sposób gruntowny jest w stanie wysprzątać całe mieszkanie". Jak słusznie wskazują organy osoba ubiegająca się o przyznanie pomocy musi w pierwszej kolejności w ramach posiadanych możliwości, zasobów i środków sama zabezpieczać swoje potrzeby związane z codzienną egzystencją, a dopiero gdy one okażą się niewystarczające korzystać z pomocy państwa.

W tym kontekście Sąd zważył, iż D.B. nie wykazała, aby jej stan zdrowia, nawet z uwzględnieniem stopnia niepełnosprawności, uniemożliwiał jej wykonywanie zwykłych codziennych czynności pielęgnacyjnych - sprzątania swojego mieszkania. Zatem w przypadku okresowego zaniedbania takich czynności ze strony skarżącej, co spowodować mogło znaczny stopień zabrudzenia, może ona sama systematycznie posprzątać swoje mieszkanie. W ocenie Sądu, zasady doświadczenia życiowego wskazują, iż tego typu bieżące i systematyczne prace porządkowe nie wymagają także znacznych nakładów finansowych, ani użycia specjalistycznych sprzętów, które przekraczałyby możliwości skarżącej.

Dokonując jednakże analizy całości zebranego w sprawie materiału dowodowego, w kontekście treści żądania strony należy stwierdzić, iż zaskarżona decyzja oraz decyzja organu pierwszej instancji utrzymana przez nią w mocy, nie uwzględniają w pełni wiążącego w sprawie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. z dnia 24 maja 2007 r. sygn. akt II SA/Go 242/07. W orzeczeniu tym podkreślono, że organy uprzednio nie dość wnikliwie oceniły treść orzeczenia Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności z dnia [...] maja 2002r, na podstawie którego D.B. zaliczona została do znacznego stopnia niepełnosprawności. Zgodnie z dyspozycją art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U. Nr 123 póz. 776 ze zm.), do znacznego stopnia niepełnosprawności zalicza się osobę z naruszoną sprawnością organizmu, niezdolną do pracy chronionej i wymagającą, w celu pełnienia ról społecznych, stałej lub długotrwałej opieki i pomocy innych osób w związku z niezdolnością do samodzielnej egzystencji. Niezdolność do samodzielnej egzystencji oznacza zaś naruszenie sprawności organizmu w stopniu uniemożliwiającym zaspokajanie bez pomocy innych osób podstawowych potrzeb życiowych, za które uważa się przede wszystkim samoobsługę, poruszanie się i komunikację (art. 4 ust. 4 wymienionej powyżej ustawy o rehabilitacji). Jednocześnie Sąd podkreślił wiążący charakter orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, w tym znaczenie poszczególnych jego elementów, oraz związane z nim dalsze skutki. Ponadto w powyższym wyroku Sąd wskazał w szczególności, iż dla oceny czy skarżąca jest osobą, która z powodu choroby wymaga pomocy innych osób przy wykonywaniu cięższych prac domowych, nie mógł być przesądzający zapis pracownika socjalnego w wywiadzie środowiskowym. W takim zakresie, w jakim rozstrzygnięcie organu zależało od ustalenia stanu zdrowia skarżącej i wyjaśnieniu poszczególnych zapisów w orzeczeniu o stopniu niepełnosprawności, należało natomiast skorzystać z dowodów w postaci zaświadczenia lekarskiego, czy opinii lekarskiej. Sąd stwierdził także, że nie ustalono istotnych dla sprawy okoliczności związanych z warunkami bytowymi skarżącej, a w szczególności stanu jej mieszkania.

Zgodnie z przepisem art. 153 p.p.s.a., ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Sąd, w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, w podziela motywy orzeczenia zawarte w powyższym wyroku i jednocześnie dokonując analizy materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie stwierdza, że przeprowadzone przez organ postępowanie dowodowe, uwzględniając nawet czynności podjęte po wyroku Sądu z dnia 24 maja 2007 r., nadal nie umożliwia dokonania oceny czy skarżąca rzeczywiście spełnia przesłanki przyznania jej pomocy w formie usług opiekuńczych, w żądanym zakresie, czy też nie.

Po pierwsze, w uzasadnieniu powyższego wyroku Sąd jednoznacznie nakazał dokonanie szczegółowej analizy treści poszczególnych punktów orzeczenia o stopniu niepełnosprawności w kontekście przepisów ustawy o rehabilitacji zawodowej osób niepełnosprawnych, w celu ustalenia czy faktycznie stan zdrowia skarżącej uniemożliwia jej wykonywanie samodzielne czynności, w zakresie których ubiega się o przyznanie usług opiekuńczych. Poza przytoczeniem treści orzeczenia organ analizy takiej nie dokonał.

Po wtóre, organy nie dokonały szczegółowej oceny wskazań orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, w kontekście innych dowodów zgromadzonych w sprawie. Należy bowiem podkreślić, iż przytoczenie treści zaświadczeń lekarskich z dnia [...] lipca 2007 r. oraz [...] sierpnia 2007 r., nie spełnia wymogów prawidłowej oceny dowodów. Organy zupełnie pominęły okoliczność, iż zaświadczenia te dotyczą jedynie ogólnej oceny danego specjalisty co do stanu zdrowia D.B., przy czym lekarz ortopeda zaświadczył, iż skarżąca ma ograniczona zdolność do wykonywania wysiłku fizycznego. Natomiast z treści zaświadczenia wystawionego przez lekarza rodzinnego M.S. w dniu [...] sierpnia 2007 r. wynika jedynie, iż skarżąca nie wymaga pomocy w zakresie codziennych potrzeb życiowych tj. przygotowania posiłku, zrobienie zakupów, sprzątanie, pranie.

Oznacza to, iż zaświadczenia to nie odnoszą się wprost do rzeczywistej treści żądania skarżącej. W szczególności nadmierne uproszczenie stanowiło zakwalifikowanie przez organ żądania strony do zwykłych codziennych potrzeb w zakresie sprzątania. Należy podkreślić, iż D.B. nie domagała się pomocy w wykonywaniu codziennych bieżących prac porządkowych w swoim mieszkaniu, lecz między innymi gruntownego okresowego jego posprzątania wraz z umyciem okien i miejsc trudno dostępnych. Zgromadzone przez organ zaświadczenia nie mogą tym bardziej stanowić podstawy, do sprecyzowania zapisów orzeczenia o stopniu niepełnosprawności.

Ponadto organy dokonały niedopuszczalnego uogólnienia i zupełnie dowolnie zinterpretowały zebrane w sprawie dowody, pomijając podkreślany przez Sąd obowiązek uzupełnienia postępowania dowodowego także poprzez ustalenie zakresu prac, w których pomocy domaga się skarżąca, a które w oparciu o szczegółowe ustalenie stanu jej mieszkania, organ uzna za niezbędne. We wniosku z dnia 30 listopada 2006 r. skarżąca domagała się na okoliczność świąt gruntownego wysprzątania mieszkania wraz z umyciem wszystkich okien, wskazała też że "mieszkanie jest bardzo brudne, okna i wszystko lepi się od brudu." W piśmie z 22 października 2007 r. sprecyzowała, że chodzi o "jednorazowe umycie wszystkich okien w mieszkaniu, futryn, obustronnych parapetów oraz sprzątnięcia i uporządkowania całego mieszkania wraz z zapastowaniem i wyfroterowaniem podłóg, do czego nie ma sprzętu ani stosownych preparatów, także odkażenie i wyczyszczenie wszelkich sanitariów, mebli, drzwi, kaloryferów, tapicerki, dywanów, kloszy, lamperii".

Rozpatrując zatem, w powyższy sposób sformułowany wniosek, aby ocenić jakie ewentualnie prace są niezbędne do wykonania i jakiego one wymagają wysiłku oraz sprawności fizycznej, w kontekście stanu zdrowia skarżącej, należało przede wszystkim dokonać szczegółowych oględzin mieszkania w celu ustalenia jego stanu czystości, warunków higieniczno-sanitarnych lecz również techniczno-budowlanych. Przykładowo, mając na uwadze zasady doświadczenia życiowego, nie sposób twierdzić, iż mycie okien wraz z myciem futryn i parapetów jest zwykłą "czynnością codzienną". Skoro skarżąca cierpi na zwyrodnienie kręgosłupa, co ogranicza możliwość wysiłku fizycznego, niezbędne jest ustalenie w szczególności: kondygnacji, na której znajduje się mieszkanie, jego wysokości, liczby okien, stanu zabrudzenia okien, firan i zasłon, wysokości okien, ich posadowienia w stosunku do podłogi, dostępności w celu umycia okien i parapetów zewnętrznych, czy czynności te wymagałyby użycia dodatkowych urządzeń, sprzętów (np. drabina), czy stan mieszkania uzasadnia konieczność wykonania innych prac porządkowych, do których wykonania niezbędny jest wysiłek przekraczający możliwości skarżącej lub znaczna sprawność fizyczna np. przesuwanie mebli, mycie lamp.

Dokonując analizy akt sprawy Sąd zważył, iż ustalenia stanu faktycznego sprawy w powyższym zakresie, z naruszeniem przepisów art. 7 i 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego organ całkowicie zaniechał. Oceniając zebrany w sprawie materiał dowodowy, należy stwierdzić, iż jest on niewystarczający do przesądzenia, czy skarżąca rzeczywiście kwalifikuje się do przyznania wnioskowanej formy pomocy. W szczególności za niewystarczające należy uznać - dla potwierdzenia istotnych dla sprawy warunków bytowych skarżącej, a w szczególności stanu jej mieszkania i potrzeb - ustalenia wynikające z wywiadu środowiskowego. Organ poprzestał bowiem na stwierdzeniu, że mieszkanie skarżącej obejmuje 3 pokoje, z łazienką i kuchnią. Kuchnia wymaga odnowienia, duży pokój jest czysty, natomiast pozostałe pomieszczenia nie zostały pokazane podczas wywiadu.

Dopiero dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego umożliwi dokonanie dalszej analizy, w pierwszej kolejności, które z wnioskowanych prac porządkowych w mieszkaniu D.B. są niezbędne w zakresie rzeczywistych potrzeb skarżącej i możliwości organów pomocy społecznej. Następnie zaś organ, uwzględniając jej trwałą niepełnosprawność (przyczyny P/l) i wskazania orzeczenia o stopniu niepełnosprawności (pkt 7), stan zdrowia i związane z tym możliwe zaburzenia funkcjonowania organizmu np. zachwiania równowagi, niemożliwość wychylenia się, wspinania, długotrwałego wznoszenia rąk w celu zdjęcia/ zawieszenia firan i zasłon itp. może stanowić podstawę do dokonywania, na podstawie zaświadczenia lekarskiego uwzględniającego powyższe okoliczności bądź opinii lekarskiej, winien ocenić czy skarżąca faktycznie bez zagrożenia uszczerbku na zdrowiu może te niezbędne prace wykonać samodzielnie, czy też do niektórych z nich konieczna jest jej pomoc osoby trzeciej. Należy bowiem mieć na względzie, że organ może w zakresie swojego uznania żądanie skarżącej uwzględnić w całości bądź w części. Ponadto w razie ustalenia zaistnienia przesłanek przyznania świadczenia z pomocy społecznej w zakresie usług opiekuńczych, to ośrodek pomocy społecznej określa rodzaj, zakres, okres (lub ilość np. jednorazowo) i miejsce świadczenia.Dokonując oceny przeprowadzonego postępowania administracyjnego, Sąd stwierdził, że w postępowaniu tym doszło do naruszenia wynikającej z art. 7 k.p.a. zasady prawdy obiektywnej. Zgodnie z tą zasadą organy administracji publicznej stoją

na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Z zasady tej wynika obowiązek wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych ze sprawą, aby w ten sposób stworzyć jej rzeczywisty obraz i uzyskać podstawę do trafnego zastosowania przepisu prawa (W. Dawidowicz, Ogólne postępowanie administracyjne. Zarys systemu, Warszawa 1993r, str. 108). Realizację tych celów zapewniają przede wszystkim gwarancje zawarte w przepisach regulujących postępowanie dowodowe, w tym w art. 77 § 1 k.p.a., na podstawie którego organ administracji publicznej jest zobowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzeć cały materiał dowodowy.

W rozpoznawanej sprawie organ pierwszej instancji wydał decyzję odmowną przedwcześnie, pomijając wynikający z powyższych przepisów obowiązek wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności faktycznych sprawy oraz wskazania zawarte w wiążącym go wyroku Sądu. Wadliwa w tak istotnym stopniu decyzje winien usunąć z obrotu prawnego organ drugiej instancji, stosownie do dyspozycji art. 136 k.p.a. bądź art. 138 § 2 k.p.a. celem zebrania takiego materiału dowodowego, który pozwoli na wszechstronne wyjaśnienie istotnych okoliczności dla podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie.

W ocenie Sądu, mając na uwadze specyfikę przedmiotowej sprawy, konieczność przeprowadzenia szczegółowego wywiadu środowiskowego, a nadto treść art. 50 ust. 5 ustawy o pomocy społecznej, niezbędne postępowanie dowodowe zmierzające do ustalenia stanu faktycznego sprawy i jej rozstrzygnięcia, winien przeprowadzić organ pierwszej instancji

Z powyższych względów, na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. c w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w punkcie l sentencji wyroku. Na podstawie art. 152 orzeczono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.

O kosztach postępowania orzeczono na mocy art. 250 ww. ustawy, w związku z § 2 ust. 3 i § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. Nr 163, póz. 1348 z późn.zm.) przyznając, ustanowionemu w ramach prawa pomocy pełnomocnikowi - adwokatowi, wynagrodzenie stosowne do dotychczasowego nakładu pracy w sprawie.