Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt III SA/Wr 649/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2014-01-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: *Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 107  par. 3,  art. 197  par. 3,  art. 80,  art. 11
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 3,  art. 19,  art. 31  ust. 5,6,  art. 17  ust. 1  pkt 2  lit. b
journal: Dz.U. 2012 poz 1164
law: Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - tekst jednolity.
article: art. 32  pkt 3
journal: Dz.U. 2007 nr 168 poz 1181
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 31 sierpnia 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przeprowadzania  kontroli na miejscu i wizytacji w miejscu w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013.
article: par. 1  ust. 1,  par. 4,  par. 5
journal: Dz.U. 2010 nr 39 poz 211
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2010 r. w sprawie minimalnych norm

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bogumiła Kalinowska Sędziowie: Sędzia WSA Małgorzata Malinowska-Grakowicz (sprawozdawca) Sędzia WSA Maciej Guziński Protokolant: Renata Pawlak po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 10 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi J.K. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2012 I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. na rzecz skarżącego kwotę [...] ([...]) złotych kosztów postępowania; III. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...]r. Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r., poz. 267), art. 10 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 9 maja 2008 roku o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2008 r. nr 98, poz. 634 ze zm.), art. 7 ust. 1 i 2 oraz art. 19 ust. 3 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (tekst jednolity: Dz. U. z 2012, poz. 1164 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania od decyzji z dnia [...]r.. Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w T. w sprawie odmowy przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego za rok [...] dla J.K. /dalej skarżący/, utrzymał w mocy pierwszoinstancyjne rozstrzygnięcie.

W motywach swojej decyzji organ odwoławczy wskazał, że w dniu [...] roku do Biura Powiatowego AR i MR w T. wpłynął wniosek skarżącego o przyznanie płatności bezpośrednich za rok [...]. W sekcji VII. Oświadczenie o powierzchni działek ewidencyjnych wniosku wnioskodawca zadeklarował [...] działek ewidencyjnych. W sekcji VIII Oświadczenie o sposobie wykorzystania działek rolnych beneficjent zadeklarował działki rolne, zgłoszone do jednolitej płatności obszarowej (zwanej dalej JPO) o łącznej powierzchni [...] ha, działkę rolną [...] zgłoszoną do uzupełniającej płatności obszarowej (zwanej dalej UPO) o łącznej powierzchni [...] ha. Wraz z wnioskiem złożono załączniki graficzne. Strona wniosła również o zwiększenie powierzchni maksymalnego kwalifikowalnego obszaru JPO działki ewidencyjnej nr [...] z powierzchni [...] ha do areału [...] ha, położonej w gminie W., obręb Z. Działka nr [...] została poddana weryfikacji i skierowana do wizytacji terenowej, którą przeprowadzono w dniu [...] r.. Inspektorzy terenowi podczas kontroli na miejscu stwierdzili na spornej działce wieloletnie zadrzewienia, zakrzaczenia i chwasty – teren nie kwalifikujący się do płatności. Organ rolny poinformował stronę, że maksymalny kwalifikowalny obszar działki o nr [...] wynosi [...] ha. Po uwzględnieniu zmiany wniosku powierzchnia do jednolitej płatności obszarowej wyniosła [...] ha. W wyniku kontroli administracyjnej powierzchni zgłoszonych działek w oparciu o system informacji geograficznej dla działki rolnej [...] i [...] zastosowano funkcjonalność powierzchni udowodnionej na [...] ha. Powierzchnia stwierdzona po kontroli kwalifikująca się do płatności wyniosła [...] ha.

Kierownik Biura Powiatowego AR i MR w T. wydał decyzję w dniu [...]r. mocą której odmówił przyznania stronie płatności JPO i UPO. Uzasadniając swe stanowisko organ I instancji podał, że odmowa płatności JPO i UPO nastąpiła z powodu różnicy pomiędzy powierzchnią deklarowaną przez rolnika we wniosku a powierzchnią ustaloną w wyniku kontroli administracyjnej oraz kontroli na miejscu. Różnica ( [...] ha ) między powierzchnią zadeklarowaną ([...] ha) a ustaloną powierzchnią kwalifikującą się do objęcia płatnością JPO ([...] ha) wyniosła 27,5376%, a zatem zgodnie z treścią art. 58 akapit drugi rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. Urz. WE Nr L 316 z 02.12.2009r. str.65 ze zm.) jeżeli różnica między powierzchnią zadeklarowaną do jednolitej płatności obszarowej we wniosku a powierzchnią stwierdzoną przekracza 20% lecz nie więcej niż 50% powierzchni stwierdzonej nie przyznaje się pomocy w danym roku. Na podstawie art. 7 ust.2 ustawy o płatnościach organ odmówił przyznania płatności uzupełniającej albowiem płatność ta przysługuje rolnikowi do powierzchni, do której została przyznana jednolita płatność obszarowa.

Nie zgadzając się z decyzją organu pierwszej instancji skarżący złożył odwołanie, podnosząc, że działka [...] niesłusznie została uznana za teren niekwalifikujący się do dopłat.

Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, po rozpoznaniu sprawy, stwierdził, że brak jest możliwości rozstrzygnięcia w zakresie wnioskowanych płatności w sposób odmienny, zgodny z żądaniem wynikającym z odwołania.

Uzasadniając swoje stanowisko organ drugiej instancji podniósł, że warunki przyznawania płatności do gruntów rolnych reguluje ustawa z dnia 26 stycznia 2007 roku o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 1164 ze zm.). Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy rolnikowi przysługuje jednolita płatność obszarowa do będącej w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, powierzchni gruntów rolnych wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, kwalifikujących się do objęcia tą płatnością zgodnie z art. 124 ust. 2 akapit pierwszy rozporządzenia nr 73/2009, jeżeli: 1) posiada w tym dniu działki rolne o łącznej powierzchni nie mniejszej niż określona dla Rzeczypospolitej Polskiej w załączniku nr VII do rozporządzenia nr 1121/2009, z tym że w przypadku zagajników o krótkiej rotacji działka rolna powinna obejmować jednolitą gatunkowo uprawę o powierzchni co najmniej 0,1 ha; 2) wszystkie grunty rolne są utrzymywane zgodnie z normami przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności; 2a) przestrzega wymogów przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności; 3)został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.

Zgodnie z ust, 1a jednolita płatność obszarowa przysługuje do powierzchni gruntów rolnych nie większej niż maksymalny kwalifikowalny obszar, o którym mowa w art. 6 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia nr 1122/2009, określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. Istotnym jest, że tylko łączne spełnienie przez producenta rolnego wszystkich wymienionych w art. 7 przesłanek ustawowych, stanowi podstawę do ubiegania się o przyznanie płatności do gruntów rolnych.

Jak stanowi art. 7 ust. 2 ustawy rolnikowi, który w danym roku spełnia warunki do przyznania jednolitej płatności obszarowej, przysługują płatności uzupełniające do powierzchni upraw roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych innych roślin i do powierzchni gruntów ornych, na których nie jest prowadzona uprawa roślin (uzupełniająca płatność podstawowa), do których została przyznana jednolita płatność obszarowa. Na podstawie art. 7 ust. 4 ustawy wysokość płatności obszarowych w danym roku kalendarzowym ustala się jako iloczyn deklarowanej przez rolnika powierzchni kwalifikującej się do objęcia płatnościami obszarowymi i stawek płatności obszarowych na 1 ha tej powierzchni, po uwzględnieniu zmniejszeń lub wykluczeń wynikających ze stwierdzonych nieprawidłowości oraz niezgodności.

Uzasadniając stan prawny organ dalej wskazał, że stosownie do art. 17 rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniającego rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz. Urz. UE L 30 z 31.01.2009, str. 16, ze zm.), system identyfikacji działek rolnych ustanawiany jest na podstawie map lub dokumentów ewidencji gruntów lub też innych danych kartograficznych. Korzysta się z technik skomputeryzowanego systemu informacji geograficznych, w tym najlepiej ortoobrazów lotniczych lub satelitarnych, przy zastosowaniu jednolitego standardu gwarantującego dokładność co najmniej równą dokładności kartografii w skali 1:10 000.

W myśl art. 6 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. Urz. UE L 316 z 02.12.2009, str. 65), zwanego dalej "rozporządzeniem nr 1122/2009", system identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w art. 17 rozporządzenia (WE) nr 73/2009, stosowany jest na poziomie działek referencyjnych takich jak działka katastralna lub na poziomie bloku produkcyjnego, co gwarantuje jednoznaczną identyfikację każdej działki referencyjnej. Na potrzeby systemu płatności jednolitej lub systemu jednolitej płatności obszarowej odnośnie do każdej działki referencyjnej określa się maksymalny kwalifikowalny obszar. GIS funkcjonuje na podstawie krajowego systemu odniesienia za pomocą współrzędnych. W przypadku gdy stosuje się różne systemy współrzędnych, w obrębie każdego z państw członkowskich są one kompatybilne. Państwa członkowskie zapewniają ponadto wiarygodny sposób identyfikacji działek rolnych, a w szczególności wymagają złożenia pojedynczego wniosku zawierającego szczegółowe dane lub wraz z określonymi przez właściwe organy dokumentami umożliwiającymi lokalizację oraz pomiar każdej działki rolnej.

Wedle art. 26 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 kontrole administracyjne i kontrole na miejscu przewidziane w niniejszym rozporządzeniu przeprowadza się w taki sposób, aby skutecznie sprawdzić zgodność z warunkami, na jakich przyznawana jest pomoc, oraz przestrzeganie istotnych wymogów i norm wzajemnej zgodności.

Organ odwoławczy uznał, że organ pierwszej instancji prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy oraz w prawidłowy sposób zastosował obowiązujące przepisy prawa i odmówił stronie płatności na rok 2012 z uwagi na wyniki kontroli na miejscu oraz wielkość maksymalnego kwalifikowanego obszaru do płatności.

W uzasadnieniu organ zwrócił ponownie uwagę, iż Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa zgodnie z art. 14 i art. 15 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. prowadzi zintegrowany system administrowania i kontroli zwany "system zintegrowanym" obejmujący między innymi system identyfikacji działek rolnych, który w myśl art. 17 cytowanego wyżej rozporządzenia ustanawiany jest na podstawie map lub dokumentów ewidencji gruntów lub też innych danych kartograficznych. Korzysta się z technik skomputeryzowanego systemu informacji geograficznych, w tym najlepiej ortoobrazów lotniczych lub satelitarnych, przy zastosowaniu jednolitego standardu gwarantującego dokładność co najmniej równą dokładności kartografii w skali 1:10 000. Przy użyciu wskazanych wyżej narzędzi informatycznych przeprowadzane są kontrole administracyjne wniosków o płatność, mające na celu wykrycie nieprawidłowości dotyczących m.in. różnicy między działkami rolnymi zadeklarowanymi w pojedynczym wniosku, a działkami odniesienia zawartymi w systemie identyfikacji działek rolnych. Zgodnie z art. 28 ust. 1 lit c rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009, ARiMR przeprowadza kontrolę administracyjne dotyczące zgodności pomiędzy działkami rolnymi zadeklarowanymi we wniosku, a działkami referencyjnymi w systemie LPIS i kwalifikacji powierzchni do przyznania płatności. Stosownie do art. 12 ust. 3 cytowanego powyżej rozporządzenia Komisji, rolnikowi wraz z wnioskiem spersonalizowanym przekazywane są informacje dotyczące maksymalnego obszaru kwalifikującego się do płatności obszarowej na danej działce referencyjnej. Obowiązkiem rolnika jest wskazanie położenia działek rolnych na załączniku graficznym zawierającym granice działek referencyjnych oraz ich unikalną identyfikację. Maksymalną powierzchnię referencyjną (PEG) określoną w systemie LPIS dla danej działki referencyjnej stanowią grunty rolne spełniające kryteria określone w art. 124 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającym wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającym określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniającym rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylającym rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz. Urz. WE L 30 str. 16 z 31.01.2009 r.) (uprzednio art. 143b ust. 5 rozporządzenia Rady (WE) Nr 1782/2003) - kontrole administracyjne prowadzone są tylko i wyłącznie w oparciu o powierzchnie referencyjne systemu LPIS oraz załączniki graficzne, na których rolnik zaznacza położenie działek rolnych na danej działce ewidencyjnej. Dalej organ wskazał, że podstawę prawną do kontroli na miejscu było zobowiązanie jakie podpisuje rolnik przy wypełnianiu wniosku o przyznanie płatności,art.26 rozporządzenia Komisji /WE/ nr 1122/2009, art.30 i następne ustawy o płatnościach oraz art. 30 ust.1 i 2 oraz art. 31 ustawy o wspieraniu obszarów wiejskich z udziałem środków EFR na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich.

Dalej przedstawiono przebieg postępowania podając między innymi, że po przeprowadzeniu w dniu [...] r.. r. wizytacji terenowej, w aspekcie kwalifikalności powierzchni, w jej wyniku ustalono nieprawidłowości na działce rolnej nr [...], co odzwierciedlono w notatce odpowiednio przeszkolonych i posiadających należytą wiedzę z zakresu rolnictwa i geodezji inspektorów terenowych oraz w dokumentacji fotograficznej. W ocenie organu odwoławczego kontrola ta została wykonana prawidłowo a weryfikacja dokumentacji zdjęciowej potwierdza słuszność ustaleń dokonanych przez inspektorów. W notatce służbowej bowiem, dotyczącej określenia sposobu użytkowania spornej działki, inspektorzy wpisali informację, że na całym obszarze działki stwierdzono zadrzewienia i zakrzaczenia oraz chwasty. Potwierdza to dokumentacja fotograficzna. Fotografie zostały wykonane w różnych miejscach działki, tak aby przedstawić najdokładniej sytuację na kontrolowanym areale. Roślinność widoczna na zdjęciach to głównie zwarte zachwaszczenie nawłocią oraz drzewa zarówno występujące pojedynczo jak i w kępach. Według ustaleń inspektorów, obszary zajęte przez chwasty, odrosty drzew o dużym przyroście rocznym stanowią zwarte pokrycie działki, tym samym nie można uznać by przedmiotowa działka była użytkowana w [...] roku jako deklarowana przez skarżącego we wniosku łąka trwała. W związku z zachwaszczeniem działki nie było możliwe prowadzenie na niej działalności rolniczej, tzn. użytkowanie jako łąki trwałej.

Organ następnie wskazał, że ustalenie, iż procentowa różnica pomiędzy powierzchnią deklarowaną we wniosku a stwierdzoną podczas kontroli wynosi 27,5376 % skutkuje odmową przyznania płatności JPO zgodnie z treścią art. 58 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r., jak również na podstawie art.7 ust.2 ustawy o płatnościach odmową przyznania UPO.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący ponowił zarzuty formułowane na etapie postępowania odwoławczego. Domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie norm art. 7 i 77 § 1 oraz 107 § 3 k.p.a. Wskazując, że organ winien był przeprowadzić ponowną lustrację działki nie zgodził się z twierdzeniami, że zakrzaczenia, zadrzewienia oraz zachwaszczenie występują na całym obszarze działki. W jego ocenie nie potwierdza tego dokumentacja fotograficzna i przyrodniczo–siedliskowa, opracowana przez doradcę rolnośrodowiskowego. Nadto z planu rolnośrodowiskowego wynika obowiązek zachowania kęp drzew i krzewów jako elementów krajobrazu rolniczego nieużytkowanych rolniczo, tworzących ostoje dzikiej przyrody. Inspektorzy, uznając łąkę trzęślicową za zbiorowisko chwastów zakwestionowali wiedzę eksperta przyrodniczego. Późne terminy koszenia łąk trzęślicowych sprzyjają rozwojowi roślin inwazyjnych, w szczególności nawłoci, ale terminy te nie zostały przekroczone. W przekonaniu skarżącego, organ nie powinien używać tego samego kryterium oceny łąk trzęślicowych, jak w przypadku łąk wartościowych, użytkowanych intensywnie bez narzuconego terminu koszenia.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi podtrzymując dotychczasową argumentację, akcentując, że skarżący sam przyznał, że nie wykonał czerwcowego terminu koszenia co sprzyjało niepotrzebny i nadmierny rozwój niepożądanych gatunków roślin. Według organu analiza dokumentacji pokontrolnej także w wyniku wnoszonych przez stronę zastrzeżeń nie pozwala na uznanie, iż zawierają dane nie odpowiadające stanowi faktycznemu

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Według art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy te sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy). Zakres sądowej kontroli administracji publicznej obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270, zwanej dalej w skrócie – "p.p.s.a."), w tym także na decyzje wydawane przez organy administracji rolnej.

Skarga może zostać uwzględniona, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy (art.145-150 p.p.s.a.).

Biorąc pod uwagę przytoczone zasady oceny dokonywanej przez sądy administracyjne, należy stwierdzić, iż zaskarżona decyzja, w sprawie odmowy przyznania skarżącemu pomocy finansowej z tytułu płatności obszarowych nie mogła być utrzymana w obrocie prawnym albowiem narusza prawo procesowe i materialne w stopniu, który mógł mieć wpływ na wynik rozstrzygnięcia.

W kwestii dostrzeżonych przez Sąd uchybień natury procesowej, wypada zauważyć, że niewadliwe rozpatrzenie wniosku strony wymaga przede wszystkim poprawnego, nie budzącego wątpliwości ustalenia przez organy administracji publicznej wszystkich istotnych okoliczności stanu faktycznego konkretnej sprawy, niezbędnych do podjęcia prawidłowego rozstrzygnięcia, na podstawie tych przepisów prawa, które w sprawie znajdują zastosowanie. Zdaniem Składu orzekającego, postępowanie wyjaśniające przeprowadzone w rozpoznawanym przypadku nie doprowadziło do ustaleń odpowiadających temu standardowi, a także uzasadnienie decyzji nie odpowiada w pełni wymogom prawa, tzn. unormowaniu zawartemu w art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego. W świetle tego przepisu uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Obowiązek wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego spoczywa na organach administracji rolnej także w świetle art.3 i 19 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Przepis ten, jak i zacytowany wcześniej art. 197 § 3 K.p.a., pozostają w korelacji z normą art. 80 K.p.a. statuującego zasadę swobodnej oceny dowodów. Ocena ta, by nie była uznana za dowolną, winna opierać się na wszechstronnym rozważeniu całokształtu zebranego materiału dowodowego, czemu należy dać wyraz w uzasadnieniu decyzji. Ogólnie ujmując, polega to na przedstawieniu sposobu myślenia, argumentowaniu przy ocenie dowodów i jednym z jej elementów winno być ustosunkowanie się do twierdzeń i zarzutów strony podnoszonych w trakcie toczącego się postępowania. Pominięcie ich milczeniem przez organ nie przystaje do reguł poprawności procesowej, stanowiąc o naruszeniu norm prawa procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Prawidłowo zredagowane, pod względem merytorycznym i prawnym, uzasadnienie decyzji administracyjnej ma podstawowe znaczenie dla stosowania zasady przekonywania, wyrażonej w art. 11 k.p.a., a realizowanej na podstawie art. 107 § 3 k.p.a. Mocą przywołanej zasady organ jest zobowiązany do wyjaśnienia stronom zasadności przesłanek, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy. Uzasadnienie decyzji winno być elementem decydującym o przekonaniu strony, co do trafności rozstrzygnięcia. Zasada przekonywania nie zostanie zaś zrealizowana, gdy organ pominie milczeniem niektóre twierdzenia, nie odniesie się do faktów istotnych dla danej sprawy lub nie przedstawi w sposób wyczerpujący wykładni stosowanych przepisów prawa (wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. IV SA/Wr 268/11 z dnia 2012-04-03, LEX nr 1146142).

Z akt administracyjnych sprawy wynika, że z ogólnego areału zgłoszonego do płatności JPO i UPO przez skarżącego - organy zakwestionowały powierzchnię działki nr [...] jako zachwaszczonej, nadto pokrytej wieloletnimi drzewami i zakrzewieniami.

Okoliczności te oparto na ustaleniach stwierdzonych w czasie kontroli na miejscu, przeprowadzonej w gospodarstwie skarżącego, odzwierciedlonej notatką służbową oraz fotografiami. Tak wskazane źródła dokonanych ustaleń nie są jednak przekonujące w świetle materiałów dowodowych, na tle dodatkowo niepełnej, nie odpowiadającej wymaganiom przepisów art. 107 § 3 i art. 80 K.p.a. oceny zebranego materiału dowodowego, dokonanej w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia oraz wobec braku ustosunkowania się do twierdzeń skarżącego. Należy bowiem zaznaczyć, że skarżący kwestionował ustalenia inspektorów w odwołaniu. W szczególności podnosił, że liczba drzew na hektar nie przekracza 50 sztuk, służy przy tym utrzymaniu różnorodności biologicznej terenu. Kontrola miała miejsce podczas okresu cechującego się bujnym wzrostem roślin (występujących nawet do 35 gatunków na 1 m2), stanowiących według eksperta przyrodniczego naturalne zbiorowisko zmiennowilgotnych łąk trzęślicowych z licznymi gatunkami wskaźnikowymi, które, zdaniem skarżącego, niesłusznie zostały uznane przez inspektorów za chwasty. Data kontroli ( [...] ) nie uwzględnia terminów koszenia połowy obszaru działki, przypadających od 15 września do 31 października. Z kolei zakrzaczenia sprowadzają się do niewielkich pojedynczych stanowisk dzikiej róży i głogu oraz dwóch stanowisk tarniny na obrzeżach działki. Zachowanie ich pozwala na utrzymanie miejsc potencjalnego bytowania motyla z gatunku barczatka kataks, który jest przedmiotem ochrony obszaru Natura 2000 "[...]".

Analogiczną argumentację ponowił w skardze do Sądu. Organ wszakże w ogóle nie ustosunkował się do tych twierdzeń skarżącego, ograniczając się zasadniczo do konstatacji, że ustalenia kontroli są prawidłowe i zostały dokonane przez odpowiednio przygotowanych inspektorów.

Jak wnosić jednak należy z analizy nadesłanych akt administracyjnych, ustalenia faktyczne zostały poczynione w formie niezgodnej z wymogami ustawowymi, tj. z przywołaną wyżej ustawą o płatnościach(art.31 ust.6) i ustawą o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (art. 31 ust. 5) oraz z wydanym na podstawie art. 32 pkt 3 tej ustawy rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 31 sierpnia 2007 r. (Dz.U. z 2007 r. Nr 168, poz.1181 ze zm.), przewidującymi sporządzanie raportu dla dokumentowania tego rodzaju czynności kontroli. W jego miejsce spisano notatkę służbową. Nawet gdyby przyjąć, że samo niedochowanie formy zastrzeżonej dla tej czynności procesowej nie miałoby wpływu na wynik rozstrzygnięcia, to oceniając walor dowodowy zarówno notatki jak i materiału fotograficznego trzeba zauważyć, że treść notatki jest lakoniczna, w istocie jednozdaniowa, cyt: "W trakcie kontroli stwierdzono na całym obszarze działki ewidencyjnej wieloletnie zadrzewienia, zakrzaczenia oraz chwasty, teren niekwalifikujący się do płatności". Brak w niej zatem szczegółowego opisu zastanego stanu faktycznego spornej działki. Dokumentacja fotograficzna również budzi wątpliwości, gdyż nie zawiera opisu poza wskazaniem daty, numeru danego zdjęcia oraz oznaczenia działek. Co więcej, tenże materiał nie został poddany analizie w toku prowadzonego później postępowania. W rezultacie ogólnikowe stwierdzenia (zawarte w notatce oraz w uzasadnieniu decyzji), bez wyjaśnienia zastrzeżeń formułowanych przez skarżącego – przy jednoczesnym braku np. zaznaczenia przez kontrolujących lub organ, na załączonych fotografiach działek, w którym miejscu faktycznie przebiega granica działki, by uniknąć zarzutu, że uwidoczniają one także działki sąsiednie, bądź stanowią ujęcia fragmentaryczne, brak ich porównania z załączonymi mapkami graficznymi działek, nie zamieszczenie dokładnego opisu stanu działek, przykładowo - liczby drzew, oceny występującej roślinności, jej gatunków oraz obszaru występowania, nieodniesienie się do obowiązujących skarżącego terminów koszenia etc., powoduje istnienie uzasadnionych wątpliwości co do wiarygodności ostatecznie przyjętych ustaleń faktycznych i nie poddaje się kontroli Sądu. Powinnością organu było zweryfikowanie zarzutów skarżącego, czego nie uczyniono. Jakkolwiek w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ stwierdził, że dokonał analizy materiałów kontrolnych, to jednak jej nie przedstawił, ograniczając się do niczego nie wyjaśniającej – na tle zarzutów odwołania - konkluzji o zadrzewieniu, zakrzaczeniu i zachwaszczeniu. Tymczasem nie jest to zabieg wystarczający dla uznania prawidłowości stanu faktycznego oraz poprawności uzasadnienia decyzji, a w konsekwencji – prawidłowości podjętego rozstrzygnięcia.

W tym kontekście należy również podnieść brak rozważań w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia, czy w sytuacji skarżącego mają zastosowanie przepisy prawa materialnego to znaczy dotyczące minimalnych norm, wprowadzonych rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2010 r. w sprawie minimalnych norm (Dz. U. z 2010 r. Nr 39, poz. 211). W § 1 ust. 1 tego rozporządzenia określono przypadki, w których uznaje się, że grunty rolne są utrzymywane zgodnie z normami i dotyczy to zarówno (pkt 2 lit. a) łąk i pastwisk zadeklarowanych we wniosku o przyznanie pomocy finansowej w ramach działania - płatności dla obszarów NATURA 2000 oraz (o czym mowa w pkt 4) łąk i pastwisk innych niż wymienione w pkt 2 i 3. Według § 4 - grunty rolne, o których mowa w § 1, nie powinny być porośnięte drzewami i krzewami, z wyjątkiem: 1) drzew i krzewów: a) niepodlegających wycięciu zgodnie z przepisami ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody. b) mających znaczenie dla ochrony wód i gleb, c) niewpływających na prowadzoną na tych gruntach produkcję roślinną; 2) gruntów, o których mowa w § 1 ust. 1 pkt 2-4 oraz ust. 3, które mogą być porośnięte pojedynczymi drzewami i krzewami, jeżeli drzewa te i krzewy nie wpływają na prowadzoną na tych gruntach produkcję roślinną, a ich liczba nie przekracza 50 sztuk na hektar. (godzi się tu zauważyć, że skarżący zarzucał, że liczba drzew nie przekracza 50 sztuk na hektar.) Z kolei zgodnie z § 5 – powierzchnię gruntów rolnych, na której znajdują się: 1) oczka wodne, w rozumieniu przepisów o ochronie gruntów rolnych i leśnych, o łącznej powierzchni mniejszej niż 100 m2 w obrębie działki rolnej, 2) rowy, nieutwardzone drogi dojazdowe wydzielone w obrębie działek rolnych, pasy zadrzewień, żywopłoty, ściany tarasów, których szerokość w obrębie działki rolnej nie przekracza 2 m i które nie stanowią odrębnej działki ewidencyjnej - uznaje się za utrzymywaną zgodnie z normami.

W ocenie sądu przywołany akt prawny znajduje zastosowanie w sprawie. Trzeba bowiem zauważyć, że rozporządzenie w sprawie minimalnych norm zostało wydane na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Normodawca odwołuje się do norm określonych w przepisach prawa unijnego i krajowego, dotyczących wsparcia bezpośredniego, czyli także do uregulowań aktów podustawowych, wydanych w ramach delegacji zawartej w ustawie z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Z brzmienia przepisów art. 50a i 51 powołanego rozporządzenia Rady (UE) nr 1698/2005 wynika, że państwa członkowskie określają wykaz podstawowych wymogów w zakresie zarządzania oraz wykaz zasad dobrej kultury rolnej zgodnej z ochroną środowiska, których beneficjent ma przestrzegać a mają one odpowiadać wymogom zamieszczonym w art. 5 i 6 oraz w załączniku II i III rozporządzenia RADY (UE) Nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniające rozporządzenia (UE) nr 1290/2005, (UE) nr 247/2006, (UE) nr 378/2007 oraz uchylające rozporządzenie (UE) nr 1782/2003 (Dz. Urz. UE z 2009 L 30 s. 16).

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2010 r. w sprawie minimalnych norm znajduje również zastosowanie do omawianych płatności. W przepisie art. 34 rozporządzenia Nr 1122/2009 opatrzonego tytułem "Określanie powierzchni" między innymi postanowiono (w ust. 4), że bez uszczerbku dla przepisów art. 34 ust. 2 rozporządzenia (UE) nr 73/2009, działka rolna, na której znajdują się drzewa, uważana jest za obszar kwalifikowalny do celów systemów pomocy obszarowej, pod warunkiem że działalność rolnicza lub planowana produkcja może odbywać się w podobny sposób jak na działkach bez drzew na podobnej powierzchni.

W powyższym świetle, rzeczą organu w ponownym postępowaniu będzie – poza usunięciem opisanych wyżej uchybień proceduralnych związanych z obowiązkiem zebrania pełnego materiału dowodowego i dokonania jego wszechstronnej, wyczerpującej oceny w aspekcie zarzutów skarżącego sformułowanych w odwołaniu, odnoszących się do rzetelnego odzwierciedlenia stanu faktycznego (w tym również co do gatunków roślin, obszaru jaki zajmują, wymaganych terminów koszenia), czemu należy dać wyraz w uzasadnieniu decyzji stosownie do art. 107 § 3 K.p.a. – także rozpatrzenie sprawy w kontekście pozostałych norm prawa materialnego, to znaczy § 4 i § 5 powołanego rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie minimalnych norm.

Dodać również należy, że skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni podzielił stanowisko tut. Sądu zawarte w wyrokach z 6 września 2013r. w sprawach o sygn. akt III SA/Wr 206/13 i III SA/Wr 207/13.

Z przytoczonych powodów Sąd uchylił zaskarżoną decyzję na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. (pkt I sentencji wyroku). Orzeczenie o kosztach (punkt II) znajduje uzasadnienie w art. 200 p.p.s.a. Rozstrzygnięcie zamieszczone w punkcie III wyroku wynika natomiast z konieczności uwzględnienia przez Sąd dyspozycji art. 152 p.p.s.a.