Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 699/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2018-12-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: oddalono skargi
Powołane przepisy: article: art. 64e par 1, par 2 pkt 1 i 2
journal: Dz.U. 2018 poz 1314
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Inga Gołowska Sędziowie: WSA Stanisław Grzeszek (spr.) WSA Wiesław Kuśnierz Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Boczkowska po rozpoznaniu w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 grudnia 2018 r. sprawy ze skarg "S. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością" Spółka komandytowa w K. na postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia [...] maja 2018 r. nr [...], [...] w przedmiocie odmowy umorzenia kosztów egzekucyjnych - skargi oddala -


UZASADNIENIE

Naczelnik Urzędu Skarbowego K. (organ egzekucyjny) prowadzi postępowanie egzekucyjne do majątku zobowiązanej S. sp. z o. o. sp. k. w K.. Koszty egzekucyjne będące przedmiotem postępowania zostały naliczone w związku z czynnościami podjętymi w toku postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych z dnia 8 czerwca 2017 r. nr [...] i nr [...] obejmujących zaległości w podatku VAT za X-XII 2016r i I-III 2017r. oraz tytułu wykonawczego z dnia 1 grudnia 2017 r. nr [...] obejmującego zaległości w podatku VAT za VII-IX 2017r. Spółka S. sp. z o. o. sp. k. wielokrotnie wnosiła o rozłożenie zaległości z tytułu podatku na raty bądź o odroczenie terminu zapłaty ww. zobowiązań podatkowych uzyskując zgodę Naczelnika Urzędu Skarbowego K. , niemniej jednak nie wywiązywała się z ustalonych nowych terminów zapłaty. Naczelnik Urzędu Skarbowego K. decyzją z dnia 20 lutego 2018r. nr [...] 3.1.2018 odroczył termin zapłaty zaległości z tytułu podatku VAT do dnia 18 maja 2018r.

Pismami z dnia 17 stycznia 2018r. zobowiązana wniosła o umorzenie kosztów postępowania egzekucyjnego w całości, tj. w kwocie [...]zł oraz w kwocie [...]zł na podstawie art. 64e § 1 i § 2 pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (dalej u.p.e.a.). Jednocześnie w razie nie uwzględnienia powyższego żądania spółka wniosła "o obligatoryjne umorzenie części kosztów postępowania egzekucyjnego w kwotach [...]zł i [...] zł" na podstawie art. 64e § 4a w związku z art. 64 § 1 u.p.e.a.

W uzasadnieniach wniosków zobowiązana spółka powołała się na spełnienie przesłanki zawartej w art. 64e § 1 i § 2 pkt 2 u.p.e.a., tj. zaistnienie ważnego interesu publicznego. Ponadto stwierdziła, że zaistniał obiektywny brak możliwości ściągnięcia kosztów egzekucyjnych z uwagi na brak możliwości finansowych. Zobowiązana zauważyła, że jako spółka dysponuje majątkiem przeznaczonym do sprzedaży, jednak do chwili obecnej nie znalazła nabywcy zainteresowanego zawarciem transakcji. Ponadto z uwagi na rozmiar zaległości podatkowych w stosunku do możliwej do uzyskania ceny brak jest wiążących ofert w tym zakresie i spółka zajmuje się wyłącznie bieżącą działalnością operacyjną.

Naczelnik Urzędu Skarbowego K. po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, opierającego się na dokumentach zgromadzonych w postępowaniu nie znalazł podstaw do przyznania ulgi i postanowieniami z dniu 19 marca 2018r. nr [...], nr [...] odmówił umorzenia kosztów egzekucyjnych w kwocie [...]zł i w kwocie [...]zł.

W zażaleniach S. sp. z o. o. sp. k. w K.:

- zarzuciła naruszenie przepisów art. 64e § 2 pkt 1w związku z art. 64 § 1 u.p.e.a., w sytuacji, gdy "koszty egzekucyjne muszą być obligatoryjnie umorzone z uwagi na zaistnienie obiektywnej sytuacji niemożliwości ściągnięcia kosztów od zobowiązanego" oraz art. 64e § 1 i § 2 pkt 2 u.p.e.a., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i odmowę umorzenia kosztów postępowania egzekucyjnego w całości, pomimo zaistnienia ważnego interesu publicznego.

- zarzuciła niezastosowanie art. 10 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej K.p.a.), w myśl którego organ egzekucyjny musi zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania a przed wydaniem postanowienia musi umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.

- podniosła, że przepisy pozwalają na ubieganie się o umorzenie kosztów egzekucyjnych w trakcie trwania postępowania egzekucyjnego - także po zapłaceniu należności głównej, a nie tylko przed - w każdej sytuacji, w której występuje któraś z przesłanek,

- zdaniem spółki, skoro interes publiczny wymagał, w ocenie organu podatkowego, odroczenia terminu płatności, to taki sam interes publiczny winien przemawiać za możliwością umorzenia zobowiązania spółki w kwocie przypadającej na całość kosztów postępowania egzekucyjnego (zarzut dotyczy decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z dnia 20 lutego 2018r., którą odroczono termin zapłaty zobowiązania podatkowego z tytułu VAT),

- ponadto podniosła, że "zaskarżone postanowienia nie uwzględniają orzeczenia wydanego przez Trybunał Konstytucyjny z dnia 28 czerwca 2016r., sygn. akt SK 31/14".

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K., po zapoznaniu się z aktami sprawy i stanowiskiem organu egzekucyjnego wyrażonym w postanowieniu oraz argumentami strony, postanowieniami z dnia 14 maja 2018r. nr [...], nr [...] utrzymał w mocy postanowienia organu I instancji.

W ocenie organu II instancji weryfikacja przesłanek odnoszących się do umorzenia kosztów egzekucyjnych została dokonana przez organ I instancji w sposób prawidłowy. Świadczy o tym zakres i rodzaj materiału dowodowego zgromadzonego w sprawach, oraz sporządzona właściwie i szczegółowo analiza zawarta w uzasadnieniach postanowień.

Odpowiadając na zarzut podniesiony przez zobowiązaną w punkcie pierwszym zażaleń, a dotyczący powołania się na spełnienie przesłanki zawartej w art. 64e § 1 i § 2 pkt 2 u.p.e.a., wskazano, że organ egzekucyjny w postanowieniu poddał analizie sytuację finansową zobowiązanej i dokonał następujących ustaleń:

Informacja o dochodach spółki - według rachunku zysków i strat: na dzień 31 grudnia 2014r. zysk netto wynosił [...] zł, na dzień 31 grudnia 2015r. zysk netto wynosił [...] zł, na dzień 31 grudnia 2016r. zysk netto wynosił [...] zł, na dzień 31 października 2017r. zysk netto wynosił [...] zł.

Następnie według danych zawartych w deklaracji VAT-7 spółki za okres I-XII 2017r.: sprzedaż wynosiła [...] zł, podstawa opodatkowania wynosiła [...] zł, nabycie środków trwałych wynosiło [...] zł, pozostałe nabycia wynosiło [...] zł, podatek należny wynosił [...] zł, podatek do zapłaty wynosił [...] zł. A według danych zawartych w deklaracji VAT-7 spółki za I 2018r.: sprzedaż wynosiła [...] zł, podstawa opodatkowania wynosiła [...] zł, pozostałe nabycia wynosiło [...] zł, podatek należny wynosił [...] zł, podatek do zapłaty wynosił [...] zł.

Natomiast z informacji zawartej w bilansie spółki wynika, że należności krótkoterminowe na dzień 31 października 2017r. wynosiły razem [...] zł, a zobowiązania krótkoterminowe na dzień 31 października 2017r. wynosiły razem [...] zł. Z oświadczenia o stanie majątkowym spółki z dnia 10 stycznia 2018r. wynika, że spółka posiada: gotówkę w wysokości [...] zł, środki na rachunkach bankowych w wysokości [...] zł, akcje S. s.k.a. - [...] zł, obligacje G. sp. z o.o. s.k.a. - [...] zł, nieruchomości położone w K. przy ul. [...] (z wykazu środków trwałych z dnia 10 stycznia 2018r. wynika, że spółka posiada dwanaście działek), spółka udzieliła pożyczki spółce S. sp. z o.o. s.k.a. na kwotę [...]zł - z terminem spłaty do 31 grudnia 2019r., ponadto spółka podała, że z działalności gospodarczej osiąga miesięczny dochód netto w wysokości około 3 mln zł.

Z informacji przesłanej przez spółkę wynika, że posiada zaległości wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (układ ratalny), Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych i Urzędu Miasta oraz zobowiązania z tytułu kredytów na kwotę w wysokości [...] zł.

Organ II instancji wskazał, że z akt sprawy wynika, iż aktualnie sytuacja finansowa zobowiązanej jest na tyle dobra, iż mogła w dniu 3 lipca 2017r. i w dniu 16 stycznia 2018r. uregulować należne koszty egzekucyjne bez znacznego uszczerbku dla swojej sytuacji finansowej.

Z oświadczenia o stanie majątkowym spółki z dnia 10 stycznia 2018r. wynika bowiem, że dysponuje akcjami oraz obligacjami znacznej wartości i kilkunastoma nieruchomości. Jednocześnie spółka określiła swój dochód miesięczny na około trzy miliony złotych.

Zdaniem DIAS w K., prawidłowo zatem organ egzekucyjny ocenił, że zobowiązana jest w stanie uregulować należne koszty egzekucyjnego i nie zaistniała przesłanka z art. 64e § 2 pkt 1 u.p.e.a.

Nadto organ II instancji wskazał, że spółka posiada zobowiązania cywilnoprawne (kredyt). W sytuacji spłacania należności cywilnoprawnych, umorzenie należności publicznoprawnych, tj. kosztów egzekucyjnych byłoby nieuzasadnione, bowiem stawiałoby wierzyciela należności cywilnoprawnych w sytuacji uprzywilejowanej.

DIAS w K. wyjaśnił, że rozstrzyganie w przedmiocie umorzenia kosztów egzekucyjnych ma charakter uznaniowy. Stąd też ocena materiału dowodowego, zebranego w sprawie, odmienna od oceny zobowiązanej nie może stanowić przesłanki do pozytywnego rozstrzygnięcia. Należy podkreślić, że zobowiązana posiada prawo do swobodnej oceny przesłanek zawartych w uzasadnieniu, ale również organ dysponuje możliwością oceny dowodów zebranych w sprawie, co nie w każdym przypadku przekłada się na ocenę stanu faktycznego oczekiwaną przez zobowiązaną spółkę. Postępowanie egzekucyjne i związana z nim konieczność działań podejmowanych przez organ egzekucyjny jest bowiem następstwem uchylania się zobowiązanej od wykonania nałożonego na niego obowiązku.

Organ II instancji podał również, że przyznanie przez organ podatkowy zobowiązanej ulgi odroczenia terminu zapłaty podatku nie przekłada się na zaistnienie ważnego interesu publicznego w postępowaniu w sprawie umorzenia kosztów egzekucyjnych. Postępowanie w sprawie przyznania ulgi odroczenia podatku oraz ulgi umorzenia kosztów egzekucyjnych są dwoma odrębnymi postępowaniami prowadzonymi na podstawie odrębnych przepisów. Przyznanie ulgi odraczającej podatek ma miejsce na podstawie ustawy Ordynacja podatkowa, a umorzenie kosztów egzekucyjnych na podstawie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

W powyższej sytuacji DIAS w K. uznał, że w interesie publicznym jest, aby należności publicznoprawne, a takimi są koszty egzekucyjne, były płacone. Zwiększają one bowiem pulę pieniędzy, którą można przeznaczyć na zaspokojenie potrzeb społecznych.

Odpowiadając na zarzut naruszenia art. 10 K.p.a., zawarty w punkcie drugim zażaleń, organ nadzoru wskazał, że w trakcie postępowania zbadano, kierując się między innymi zasadami ogólnymi, o których jest mowa w Kodeksie postępowania administracyjnego, czy wystąpiły przesłanki przemawiające za umorzeniem kosztów egzekucyjnych przez organ egzekucyjny. Zgodnie z art. 10 § 1 K.p.a., strona ma prawo do czynnego udziału w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji należy jej umożliwić wypowiedzenie się, co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Procedura K.p.a. przewiduje obowiązek stworzenia możliwości przeglądania akt bez konieczności wyznaczenia na powyższe dodatkowego terminu, jak to ma miejsce np. w Ordynacji podatkowej. W przedmiotowej sprawie możliwości, o których mówi art. 10 K.p.a., zostały stworzone. Organ egzekucyjny w trakcie postępowania poinformował zobowiązaną o jej pismach, które zostały wykorzystane jako dowody w trakcie toczącego się postępowania (postanowienie z dnia 28 lutego 2018r. nr [...] doręczone spółce w dniu 5 marca 2018r.). W toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego zobowiązana spółka miał możliwość udziału w każdym stadium prowadzonego postępowania, co dawało jej możliwość przeglądania akt egzekucyjnych i składania wyjaśnień oraz wniosków, z czego spółka mogła korzystać. Zobowiązana korzystała z ww. uprawnień w sposób niczym nieograniczony ( spółka składała szereg pism w trakcie postępowania, np. oświadczenie o stanie majątkowym z dnia z dnia 10 stycznia 2018r. wraz z załączonymi pismami dotyczących rozliczeń spółki).

Odpowiadając na zarzut zobowiązanej podniesiony w punkcie trzecim zażaleń, organ II instancji wskazał, że organ egzekucyjny w swoich rozstrzygnięciach nie negował uprawnienia zobowiązanej odnośnie wystąpienia przez nią z wnioskiem o umorzenia kosztów już po ich zapłaceniu, tj. w dniu 3 lipca 2017r. oraz w dniu 16 stycznia 2018r. W związku z tym, skoro zobowiązana skorzystała z prawa złożenia ww. wniosku, a organ egzekucyjny rozpatrzył go merytorycznie, to należy uznać ten zarzut za nieuzasadniony.

Odnosząc się do argumentów strony, dotyczących wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 28 czerwca 2016r. sygn. akt SK 31/14, organ II instancji wyjaśnił, że wskazany wyrok Trybunału Konstytucyjnego, nie dotyczy przepisów odnoszących się do umorzenia kosztów egzekucyjnych. Organ wskazał, że ww. wyrok dotyczy wysokości opłaty manipulacyjnej i opłat za czynności egzekucyjne, a kwestia ta nie stanowi przedmiotu oceny w postępowaniu w sprawie umorzenia kosztów egzekucyjnych. Wyrok ten nie ma więc zastosowania w niniejszej sprawie. Art. 64e u.p.e.a., daje zobowiązanemu możliwość wnioskowania o ulgę umorzenia kosztów egzekucyjnych, a nie rozstrzyga o wysokości tych kosztów i prawidłowości ich naliczenia. Postępowanie w sprawie umorzenia kosztów egzekucyjnych nie jest trybem właściwym do kwestionowania ich wysokości czy zasadności obciążenia nimi zobowiązanego. W tym celu służy odrębny tryb określony w art. 64c § 3, § 7 i § 8 u.p.e.a.

Zdaniem DIAS w K. postanowienie organu I instancji jest poprawne pod względem formalnym, zawiera wszystkie elementy zawarte w art. 124 K.p.a., w tym uzasadnienie faktyczne i prawne.

W skargach do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie S. sp. z o. o. sp. k. w K. zarzuciła naruszenie:

- art. 6 § 1 oraz art. 64e § 1 i § 2 pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (dalej u.p.e.a.), poprzez prowadzenie postępowania egzekucyjnego pomimo braku przesłanki określonej w art. 6 § 1 u.p.e.a. wobec dokonania dobrowolnej zapłaty należności obejmującej podatek VAT za IV kwartał 2016r. oraz I kwartał 2017r. oraz za VII-IX 2017r. w świetle wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 26 czerwca 2016r., sygn. akt: SK 31/14; nieuwzględnienie ważnego interesu publicznego;

- art. 6-8 K.p.a., poprzez prowadzenie postępowania w sposób naruszający zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, w szczególności poprzez uzasadnianie wydawanych postanowień w sprzeczności ze stanem faktyczny.

Wskazując na powyższe naruszenia spółka wniosła o uchylenie w całości zaskarżonych postanowień oraz o zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, zgodnie z właściwymi przepisami.

W odpowiedziach na skargi Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. wniósł o ich oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawach.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 111 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowił połączyć do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy o sygn. akt I SA/Kr 699/18, I SA/Kr 701/18 i prowadzić je pod sygn. akt I SA/Kr 699/18.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz. U. z 2018r. poz. 1302; dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych nie podnoszonych w skardze, które są związane z materią zaskarżonych aktów administracyjnych. Orzekanie odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa.

Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Sprawy niniejsze rozpoznane zostały w trybie postępowania uproszczonego, ponieważ skargi dotyczyły postanowień. Stosownie do art. 119 pkt 3 w związku z art. 120 p.p.s.a. - sprawa, w której przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, może być rozpoznana w trybie uproszczonym, czyli na posiedzeniu niejawnym, w składzie trzech sędziów.

Skargi należało oddalić jako niezasadne.

Przedmiotem kontroli Sądu były postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. utrzymujące w mocy postanowienia Naczelnika Urzędu [...] w sprawie odmowy umorzenia kosztów egzekucyjnych.

Stosownie do art. 64e § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny może umorzyć w całości lub w części przypadające na jego rzecz koszty egzekucyjne.

Zgodnie z art. 64e § 2 u.p.e.a. koszty egzekucyjne mogą być umorzone, jeżeli:

1) stwierdzono nieściągalność od zobowiązanego dochodzonego obowiązku lub gdy zobowiązany wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów egzekucyjnych bez znacznego uszczerbku dla swojej sytuacji finansowej;

2) za umorzeniem przemawia ważny interes publiczny;

3) ściągnięcie tylko kosztów egzekucyjnych spowodowałoby niewspółmierne wydatki egzekucyjne.

Istotą sporu w rozpoznawanych sprawach było to, czy organy prawidłowo oceniły żądanie skarżącej spółki, która wnioskowała o umorzenie kosztów egzekucyjnych, wskazując przede wszystkim na przesłankę "ważnego interesu publicznego", która to przesłanka w jej ocenie uzasadniała zastosowanie preferencji w postaci umorzenia kosztów egzekucyjnych.

Organy obu instancji w pierwszej kolejności rozpatrując wnioski skarżącej spółki o umorzenie kosztów egzekucyjnych, poddały szczegółowej analizie sytuację finansową skarżącej spółki, a jej wyniki zostały przedstawione w uzasadnieniach rozstrzygnięć organów obu instancji. Analiza kondycji finansowej spółki została przeprowadzona na podstawie informacji wynikających ze sprawozdań finansowych (rachunek zysków i strat, bilansów za lata 2014, 2015, 2016, 2017), danych wynikających z deklaracji podatkowych VAT-7 za poszczególne okresy rozliczeniowe 2017r., a także za styczeń 2018r., oświadczeń majątkowych, informacji o zaciągniętych kredytach, posiadanych zaległościach z tytułu należności publicznoprawnych oraz zaciągniętych kredytów.

Zdaniem Sądu, konkluzja organów orzekających, że aktualnie sytuacja finansowa zobowiązanej jest na tyle dobra, iż mogła w dniu 3 lipca 2017r. i w dniu 16 stycznia 2018r. uregulować należne koszty egzekucyjne bez znacznego uszczerbku dla swojej sytuacji finansowej, jest w pełni uzasadniona. Zasadnie organy odwołały się przy tym do treści oświadczenia o stanie majątkowym spółki z dnia 10 stycznia 2018r., z którego wynika, że spółka dysponuje akcjami oraz obligacjami znacznej wartości i kilkunastoma nieruchomościami. Jednocześnie spółka określiła swój dochód miesięczny na około [...] zł.

W konsekwencji, według Sądu, prawidłowo organy obu instancji oceniły, że w przypadku skarżącej spółki nie zaistniała przesłanka z art. 64e § 2 pkt 1 u.p.e.a.

Jakkolwiek spółka w skardze postawiła przede wszystkim zarzut naruszenia art. 64e § 2 pkt 2 u.p.e.a. m. in. poprzez nieuwzględnienie ważnego interesu publicznego, to jednakże w uzasadnieniu skarg, brak jest przywołania konkretnych argumentów, które wskazywałyby na wystąpienie w niniejszych sprawach "ważnego interesu publicznego".

O ile przesłanka "ważnego interesu publicznego" nie została prawnie zdefiniowana, to przy wykładni pojęciowej "interesu publicznego" należy uwzględnić respektowanie wartości wspólnych dla całego społeczeństwa, takich jak sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie do organów władzy publicznej, a także wyeliminowanie sytuacji, gdy rezultatem umorzenia należności będzie nadmierne i nieuzasadnione w konkretnym przypadku obciążenie kosztami Skarbu Państwa. Z drugiej zaś strony, pojęcie to nie może być utożsamiane z subiektywnym przekonaniem wnioskodawcy o zasadności udzielenia ulgi. Dotyczy to zwłaszcza sytuacji, gdy zobowiązany znajduje się w takiej pozycji finansowej, która uniemożliwia zapłatę należności, a jej wyegzekwowanie może doprowadzić do trudnych do odwrócenia skutków ze względu na szczególne okoliczności. Zwrócić należy uwagę na wyjątkowość zastosowania instytucji umorzenia kosztów z uwagi na wskazywany interes publiczny. Uwzględnia ona fakt, że przedmiotem ulgi udzielanej w oparciu o art. 64e u.p.e.a. są koszty egzekucyjne, a zatem należność związana z przymusowym jej dochodzeniem. Niemożność jednoznacznego zdefiniowania rozpatrywanego pojęcia powoduje, że w każdym indywidualnym przypadku jego znaczenie może uwzględniać różne aspekty wskazanych wyżej wartości. Jednakże interes publiczny, o jakim mowa w u.p.e.a. musi być przy tym tego rodzaju, aby można było określić go przymiotnikiem "ważny" (por. np. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 4 listopada 2015r., sygn. I SA/Kr 1467/15, LEX nr 1939058). Opisana przesłanka musi być ustalona w konkretnej sprawie i musi zyskać zindywidualizowaną treść, wynikającą ze stanu faktycznego i prawnego sprawy. Oceniając, czy w danej sprawie występuje ważny interes publiczny, należy wziąć pod uwagę oprócz okoliczności badanych z urzędu, także argumenty podane przez stronę (wnioskodawcę) i je rzetelnie ocenić, tak, aby rozstrzygnięcie nie miało znamion dowolności. Uznanie administracyjne charakteryzuje się tym, że organ administracji publicznej ma możność wyboru pozytywnego lub negatywnego dla strony rozstrzygnięcia. Rozstrzygnięcie to nie może mieć charakteru dowolnego, lecz musi być wynikiem wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, wszechstronnego zebrania oraz rozpatrzenia w sposób wyczerpujący materiału dowodowego.

W opinii Sądu, na gruncie kontrolowanych spraw, ocena ww. przesłanki została przez organy dokonana w sposób prawidłowy i zgodny z wyżej przywołanymi regułami, wobec czego zarzuty odnoszące się zarówno do naruszenia w tym zakresie u.p.e.a., jak i zasad postępowania administracyjnego (art. 6, art. 7 i art. 8 K.p.a.) nie zasługują na uwzględnienie.

Sąd podziela stanowisko organów, że umorzenie kosztów egzekucyjnych w sytuacji, gdy po stronie spółki istnieje realna możliwość ich uregulowania, byłoby działaniem sprzecznym z ważnym interesem publicznych, przejawiającym się m. in. w tym, że w interesie publicznym jest aby należności publicznoprawne (do takich należy zaliczyć koszty egzekucyjne) były płacone.

Racje ma przy tym organ II instancji wskazując, że spółka posiada zobowiązania cywilnoprawne (kredyt). W sytuacji spłacania należności cywilnoprawnych, umorzenie należności publicznoprawnych, tj. kosztów egzekucyjnych byłoby nieuzasadnione, bowiem stawiałoby wierzyciela należności cywilnoprawnych w sytuacji uprzywilejowanej.

Skarżąca spółka formułując zarzut naruszenia art. 64e § 2 pkt 2 u.p.e.a. poprzez nieuwzględnienie ważnego interesu publicznego, wskazała także na niekonstytucyjność przepisów określających wysokość kosztów egzekucyjnych i w efekcie określenie kosztów egzekucyjnych w oparciu o nieobowiązujące przepisy, przywołując wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 28 czerwca 2016r. sygn. akt SK 31/14.

Organy poddały analizie stanowisko spółki, odrzucając jej argumentację z uwagi na treść art. 64e u.p.e.a., który umożliwia wnioskowanie o ulgę przez umorzenia kosztów egzekucyjnych, lecz nie stanowi o wysokości tych kosztów i sposobie, czy zgoła prawidłowości ich naliczenia.

Zasadnie organy skonkludowały, że wskazany wyrok Trybunału Konstytucyjnego, nie dotyczy przepisów odnoszących się do umorzenia kosztów egzekucyjnych, co wprost w sposób oczywisty wynika z jego treści. Wyrok ten bowiem dotyczył konstytucyjności art. 64 § 1 pkt 4, 64 § 6, 64 § 8, 64 § 1 pkt 1-5, 7, 11, 12 i art. 64 § 6a u.p.e.a., nie zaś przepisów dotyczących umarzania kosztów egzekucyjnych, w tym art. 64e § 2 pkt 2 u.p.e.a. Trybunał nie ma przy tym kompetencji do kreowania powszechnej wykładni przepisów, a wiążąca wprost jest jedynie ocena w zakresie stwierdzenia konstytucyjności bądź niekonstytucyjności konkretnego przepisu wyrażona w treści wyroku, w sprawie w której taki przepis został zaskarżony. Zatem stanowisko wyrażone w powołanym wyroku dotyczy oceny czy przepisy, na podstawie których określono koszty egzekucyjne są zgodne lub nie z Konstytucją RP. Zakwestionowanie konstytucyjności tych przepisów może z kolei zgodnie ze wskazaniami Trybunału Konstytucyjnego doprowadzić do ewentualnego wyeliminowania przepisu i możliwości skorzystania przez zainteresowanych z trybów nadzwyczajnych w postaci np. wznowienia postępowania.

Sama zatem okoliczność wydania wyroku przez Trybunał Konstytucyjny nie może w ocenie Sądu stanowić o spełnieniu przesłanki ważnego interesu publicznego. Prowadziłoby to bowiem do niebezpieczeństwa bezpodstawnego korzystania przez organy z trybu umarzania kosztów egzekucyjnych i w efekcie obciążenie kosztami Skarbu Państwa, w czym trudno doszukać się realizacji przesłanki ważnego interesu publicznego, bez wskazania i uprawdopodobnienia innych nadzwyczajnych okoliczności mogących taki interes stanowić, a tych skarżąca spółka w niniejszych sprawach nie wykazała. Aspekt odnoszący się do oceny, czy nałożone na spółkę koszty egzekucyjne nie naruszają przepisów prawa w związku z przywołanym przez nią wyrokiem Trybunału, może być rozstrzygany ewentualnie w postępowaniach przewidzianych do zakwestionowania wysokości naliczonych kosztów egzekucyjnych (tryb określony w art. 64c § 3, § 7 i § 8 u.p.e.a.).

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargi oddalił.