Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 867/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2016-11-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 10 par. 1, art. 16, art. 145 par. 1 pkt 5, art. 149 par. 2, art. 151 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 2 pkt 6, art. 10 ust. 2 pkt 1
journal: Dz.U. 2016 poz 169
law: Ustawa z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów
article: art. 34
journal: Dz.U. 2016 poz 575
law: Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej
article: art. 151
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Orłowska, Sędziowie Sędzia WSA Felicja Kajut (spr.), Sędzia WSA Jolanta Sudoł, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Agnieszka Januszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 listopada 2016 r. spraw ze skarg A. R. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 2 sierpnia 2016 r. nr[...]; nr[...]; nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie przyznania prawa do świadczenia z funduszu alimentacyjnego oddala skargi.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 11 kwietnia 2012 r. nr [...] Prezydent Miasta przyznał osobie uprawnionej A. R. reprezentowanej przez opiekuna prawnego M. B. prawo do świadczeń z funduszu alimentacyjnego na okres od dnia 1.03.2012 r. do dnia 30.09.2012 r.

Decyzją z dnia 29 października 2012 r. nr [...] Prezydent Miasta przyznał osobie uprawnionej A. R. reprezentowanej przez opiekuna prawnego M. B. prawo do świadczeń z funduszu alimentacyjnego na okres od dnia 1.10.2012 r. do dnia 30.09.2013 r.

Decyzją z dnia 4 września 2013 r. nr [...] Prezydent Miasta przyznał osobie uprawnionej A. R. reprezentowanej przez opiekuna prawnego M. B. prawo do świadczeń z funduszu alimentacyjnego na okres od dnia 1.10.2013 r. do dnia 30.09.2014 r.

Postanowieniami z dnia 10 października 2014 r. Prezydent Miasta wznowił z urzędu postępowania w sprawach zakończonych ww. decyzjami. Po przeprowadzeniu wznowionych postępowań organ wydał w dniu 12 marca 2015 r. trzy decyzje.

Decyzją nr [...] Prezydent Miasta:

1. uchylił swoją decyzję z dnia 11 kwietnia 2012 r. nr [...] przyznającą prawo do świadczenia z funduszu alimentacyjnego osobie uprawnionej A. R.,

2. przyznał osobie uprawnionej A. R. prawo do świadczenia z funduszu alimentacyjnego na okres od dnia 1.08.2012 r. do dnia 31.08.2012 r.,

3. odmówił prawa do świadczenia z funduszu alimentacyjnego na okres od dnia 1.03.2012 r. do dnia 31.07.2012 r. i na okres od dnia 1.09.2012 r. do dnia 30.09.2012 r. osobie uprawnionej A. R..

Decyzją o nr [...] Prezydent Miasta:

1. uchylił swoją decyzję z dnia 29 października 2012 r. nr [...] przyznającą prawo do świadczenia z funduszu alimentacyjnego osobie uprawnionej A. R.,

2. przyznał prawo do świadczenia z funduszu alimentacyjnego na okres: od dnia 1-11-2012 r. do dnia 30-11-2012 r., od dnia 1-01-2013 r. do dnia 28-02-2013 r., od dnia 1-05-2013 r. do dnia 31-05-2013 r., od dnia 1-07-2013 r. do dnia 31-08-2013r., osobie uprawnionej A. R.,

3. odmówił prawa do świadczenia z funduszu alimentacyjnego na okres: od dnia 1-10-2012 r. do dnia 31-10-2012 r., od dnia 1-12-2012 r. do dnia 31-12-2012 r., od dnia 1-03-2013 r. do dnia 30-04-2013 r., od dnia 1-06-2013 r. do dnia 30-06-2013r., od dnia 1-09-2013 r. do dnia 30-09-2013 r., osobie uprawnionej A. R.

Decyzją nr [...] Prezydent Miasta:

1. uchylił swoją decyzję z dnia 4 września 2013 r. nr [...] przyznającą prawo do świadczenia z funduszu alimentacyjnego osobie uprawnionej A. R.,

2. przyznał prawo do świadczenia z funduszu alimentacyjnego na okres: od dnia 1-10-2013 r. do dnia 30-11-2013 r., od dnia 1-07-2014 r. do dnia 31-07-2014 r., od dnia 1-09-2014 r. do dnia 30-09-2014 r. osobie uprawnionej A. R.,

3. odmówił prawa do świadczenia z funduszu alimentacyjnego na okres: od dnia 1-12-2013 r. do dnia 30-06-2014 r., od dnia 1-08-2014 r. do dnia 31-08-2014 r. osobie uprawnionej A. R.

W podstawie prawnej ww. decyzji powołano art. 104 i art. 145 § 1 pkt 5 oraz art. 151 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz.U. z 2013 r. poz. 267 ze zm.) – dalej powoływanej jako: "k.p.a.", w związku z art. 2 pkt 8, pkt 11, art. 9 ust. 1, ust. 12, art. 10 ust. 2 pkt 1, art. 12 ust. 2, art. 15 ust. 7 oraz art. 25 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (tekst jednolity: Dz.U. z 2012 r. poz. 1228), w związku z rozporządzeniem Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 7 lipca 2010 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania, sposobu ustalania dochodu oraz wzorów wniosku, zaświadczeń i oświadczeń o ustalenie prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego.

W uzasadnieniu rozstrzygnięć organ wskazał, że w dniu 10 września 2014 r. do Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w G. wpłynęły: postanowienie Sądu Rejonowego G. w G. Wydział IV Rodzinny i Nieletnich z dnia 10 lutego 2011 r., zgodnie z którym Sąd postanowił o rozwiązaniu rodziny zastępczej dla małoletniej A. R. i zarządził umieszczenie małoletniej w placówce opiekuńczo-wychowawczej; skierowanie wydane przez Wydział Pomocy Dziecku i Rodzinie Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w G. z dnia 9 sierpnia 2011 r. kierujące z dniem 26 lipca 2011 r. A. R., do Pogotowia Opiekuńczego w G.; skierowanie wydane przez Dział Pieczy Zastępczej Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w G. z dnia 21 czerwca 2012 r. kierujące z dniem 9 czerwca 2012 r. A. R. do [...] Domów dla Dzieci w G.; pismo z [...] Domów dla Dzieci w G. z dnia 26 czerwca 2012 r. informujące o przyjęciu do placówki z dniem 26 czerwca 2012 r. A. R..

W dniu 9 października 2014 r. wpłynęło pismo z Pogotowia Opiekuńczego w G. z dnia 9 października 2014 r. informujące, że A. R. była wychowanką placówki od dnia 26.07.2011 r. do dnia 9.06.2012 r.

W dniu 2 stycznia 2015 r. wpłynęło pismo z Pogotowia Opiekuńczego w G. z dnia 31 grudnia 2014 r. informujące, że wyżej wymieniona była urlopowana do opiekuna prawnego w dniach 26.08.2011 r. do 28.08.2011 r.

W dniu 18 lutego 2015 r. wpłynęło pismo z [...] Szpitala w G. z dnia 11 lutego 2015 r. informujące, że pacjentka A. R. przebywała w szpitalu:

- od 20-01-2012 r. do 18-01-2013 r.,

- od 8-02-2013 r. do 17-08-2013 r.,

- od 20-02-2014 r. do 01-09-2014 r.,

natomiast urlopowana do opiekuna prawnego była w okresach:

- od 4-11-2012 r. do 7-11-2012 r.,

- od 6-08-2012 r. do 8-08-2012 r.,

- od 22-07-2014 r. do 24-07-2014 r.

Zgodnie z art. 10 ust. 2 pkt 1 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów świadczenia z funduszu alimentacyjnego nie przysługują, jeżeli osoba uprawniona została umieszczona w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie lub w pieczy zastępczej.

W związku z umieszczeniem osoby uprawnionej A. R., w okresie od dnia 26.07.2011 r. do dnia 9.06.2012 r. w Pogotowiu Opiekuńczym w G. i w okresie od dnia 9.06.2012 r. i nadal w [...] Domach dla Dzieci w G., czyli w instytucjonalnej pieczy zastępczej, spełniającej warunki art. 10 ust. 2 pkt 1 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, świadczenie z funduszu alimentacyjnego, za okresy w których A. R. przebywała w ww. nie przysługiwało. W związku z faktem, iż w okresach świadczeniowym objętych decyzjami przyznającymi świadczenie osoba uprawniona przebywała na przepustkach pod opieką M. B., jako opiekuna prawnego, przyznano za te okresy prawo do świadczenia z funduszu alimentacyjnego.

Po rozpatrzeniu odwołań strony reprezentowanej przez opiekuna prawnego M. B. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzjami z dnia 2 sierpnia 2016 r. odpowiednio nr [...], nr [...], nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art.10 ust. 2 pkt 1 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, utrzymało w mocy decyzje organu pierwszej instancji.

Organ odwoławczy stwierdził, że wspomniana w art. 10 ust. 2 pkt 1 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów instytucja zapewniająca całodobowe utrzymanie, to dom pomocy społecznej, młodzieżowy ośrodek wychowawczy, schronisko dla nieletnich, zakład poprawczy, areszt śledczy, zakład karny, a także szkoła woskowa lub inna szkoła, jeżeli instytucje te zapewniają nieodpłatne pełne utrzymanie (por. art. 2 pkt 6 ww. ustawy). Przepis ten w przytoczonym brzmieniu obowiązuje z dniem 1 kwietnia 2016 r. Do tej daty art. 2 pkt 6 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów stanowił, że całodobowe utrzymanie oznacza dom pomocy społecznej, placówkę opiekuńczo-wychowawczą, młodzieżowy ośrodek wychowawczy, schronisko dla nieletnich, zakład poprawczy, areszt śledczy, zakład karny, zakład opiekuńczo-leczniczy, zakład pielęgnacyjno-opiekuńczy, a także szkołę wojskową lub inną szkołę, jeżeli instytucje te zapewniają nieodpłatne pełne utrzymanie. W odniesieniu do spraw już toczących się przedmiotowy przepis znajduje zastosowanie w nowym brzmieniu, albowiem w ustawie "zmieniającej" brak jest przepisu szczególnego, który w sposób szczególny regulowałby jego stosowanie w odniesieniu do spraw już toczących się (zasada działania ustawy nowej).

Jeśli zaś chodzi o pieczę zastępczą, to art. 34 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (tekst jednolity: Dz. U. z 2016 r. poz. 575) stanowi, że piecza zastępcza jest sprawowana w formie: 1) rodzinnej; 2) instytucjonalnej. Jak stanowi z kolei art. 93 ust. 1 tej ustawy instytucjonalna piecza zastępcza jest sprawowana w formie m.in. placówki opiekuńczo-wychowawczej.

Z akt spraw wynika, że organ pierwszej instancji wznowił swoje postępowania zakończone decyzjami przyznającymi prawo do świadczeń z funduszu alimentacyjnego przyjmując jako podstawę prawną art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Przepis ten stanowi, że w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. W ocenie organu odwoławczego istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzje, to postanowienie Sądu Rejonowego G. z dnia 10 lutego 2011 r., skierowanie z dnia 9 sierpnia 2011 r. i skierowanie z dnia 21 czerwca 2012 r., z których wynika że A. R. z dniem 26 lipca 2011 r. została umieszczona w placówce opiekuńczo-wychowawczej, tj. w Pogotowiu Opiekuńczym w G., a następnie w [...] Domach dla Dzieci. Owe dokumenty wpłynęły do organu dopiero w dniu 10 września 2014 r., a w związku z tym ujęta w nich okoliczność nie była znana organowi pierwszej instancji w dniu orzekania o przyznaniu świadczeń.

A. R. reprezentowana przez opiekuna prawnego M. B. zaskarżyła opisane wyżej decyzje organu odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku domagając się ich uchylenia oraz uchylenia decyzji organu pierwszej instancji.

Zaskarżonym decyzjom zarzuciła:

I. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, to jest:

1. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na bezzasadnym utrzymaniu w mocy decyzji organu pierwszej instancji,

2. art. 151 § 1 pkt 2 i art. 145 § 1 pkt 5 w związku z art. 16 § 1 k.p.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na bezzasadnym uchyleniu decyzji dotychczasowej w całości, w sytuacji gdy nie zaistniała podstawa do jej uchylenia wskazana przez organy orzekające,

art. 10 § 1 k.p.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na:

* przedwczesnym i nieprawidłowym zawiadomieniu opiekuna prawnego osoby uprawnionej przez organ pierwszej instancji o możliwości zapoznania się z materiałami dowodowymi i wypowiedzenia się w sprawie materiałów dowodowych, przed zakończeniem gromadzenia dowodów z urzędu we wznowionym postępowaniu administracyjnym,

* zaniechaniu zawiadomienia pełnomocnika strony przez organ odwoławczy o możliwości zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia się w sprawie materiałów dowodowych wznowionego postępowania,

4. art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na nieprawidłowym gromadzeniu nowych materiałów dowodowych po wznowieniu postępowania,

4. art. 80 k.p.a. poprzez nieprawidłowe zastosowanie polegające na niepełnej i błędnej ocenie dowodów zgromadzonych w sprawie, iż stanowiły one dostateczną podstawę do wznowienia postępowania w oparciu o podstawę określoną w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.,

5. art. 7, art. 11, art. 107 § 1 i § 3 w związku z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na nieprawidłowych rozstrzygnięciach i uzasadnieniach decyzji organów obydwu instancji,

II. naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 10 ust. 2 pkt 1 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów poprzez niewłaściwe zastosowanie.

W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że wznowienie postępowania administracyjnego w niniejszych sprawach nastąpiło z naruszeniem zasady trwałości decyzji ostatecznych wynikającej z art. 16 § 1 k.p.a. Prezydent Miasta błędnie zinterpretował art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., bowiem przyjął, że jest uprawniony do przeprowadzenia postępowania dowodowego w pełnym zakresie, podczas gdy był jedynie uprawniony do zbadania, czy wystąpiła przesłanka wznowienia postępowania. Organ ten prowadził postępowanie dowodowe w trybie przewidzianym dla postępowania zwyczajnego i gromadził nowe dowody dopiero po wydaniu postanowienia z dnia 10 października 2014 r. o wznowieniu postępowania w sprawie. Chodzi o pismo Pogotowia Opiekuńczego z dnia 31 grudnia 2014 r. oraz pismo [...] Szpitala w G. z dnia 11 lutego 2015 r. Organ prowadzący wznowione postępowanie ma uprawnienia dowodowe znacznie ograniczone w porównaniu z uprawnieniami w postępowaniu zwyczajnym, a także nie można mu przypisywać kompetencji organu odwoławczego.

Ponadto organy obydwu instancji w powyższych decyzjach nie wskazały nowych dowodów w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. istniejących w dacie wydania decyzji dotychczasowej. Odmienna ocena dowodów znanych organowi pierwszej instancji w dacie wydanie decyzji pierwotnej również nie może być traktowana jako ujawnienie nowych okoliczności faktycznych.

Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych skarżąca twierdziła, że naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. powinno skutkować uchyleniem decyzji.

W końcu wyraziła przekonanie, że decyzje wydane w sprawie są ogólnikowe i nie zawierają wyczerpujących uzasadnień prawnych. W szczególności nie wyjaśniono podstawy prawnej rozstrzygnięć, a jedynie zacytowano brzmienie przepisów bez odniesienia do konkretnych okoliczności faktycznych sprawy.

W odpowiedzi na skargi Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

Sprawa ze skargi na decyzję nr [...] została zarejestrowana pod sygnaturą akt III SA/Gd 867/16, na decyzję nr [...] pod sygnaturą akt III SA/Gd 868/16, na decyzję nr [...] pod sygnaturą akt III SA/Gd 869/16. Sąd połączył sprawy ze wskazanych wyżej skarg na zasadzie art. 111 § 2 p.p.s.a. Przepis ten stanowi, że sąd może zarządzić połączenie kilku oddzielnych spraw toczących się przed nim w celu ich łącznego rozpoznania lub także rozstrzygnięcia, jeżeli pozostają one ze sobą w związku. W rozpoznawanej sprawie skargi ze względu na osobę skarżącej oraz bardzo podobny stan faktyczny i istotę spornych zagadnień pozostawały ze sobą w związku w rozumieniu powołanego przepisu. Uzasadnione było więc połączenie postępowań sądowych, wszczętych odrębnymi skargami, do łącznego ich rozpoznania i rozstrzygnięcia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( j.t. Dz.U. z 2016, poz. 1066 ), sądy administracyjne kontrolują prawidłowość zaskarżonych aktów administracyjnych, między innymi postanowień ostatecznych, przy uwzględnieniu kryterium ich zgodności z prawem. W myśl natomiast art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( tj. Dz.U. z 2016 r. poz. 718 z późn.zm., dalej jako "p.p.s.a.") sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Oceniając zaskarżone decyzje z punktu widzenia ich zgodności z prawem stwierdzić należy, że nie naruszają ono prawa, a zatem skargi nie zasługują na uwzględnienie.

Zaskarżone decyzje wydane zostały w wyniku wznowionych postępowań. Instytucja wznowienia postępowania ma charakter nadzwyczajny, bowiem dotyczy kontroli prawidłowości decyzji ostatecznej, korzystającej z zasady jej trwałości (art. 16 § 1 k.p.a.)

Z treści art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., będącego podstawą prawną prowadzonych postępowań wynika, że w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy, nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję.

Powyższy zapis wskazuje, że aby można było mówić o zaistnieniu tej przesłanki, muszą łącznie wystąpić następujące okoliczności: 1/ muszą wyjść na jaw nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody, 2/ musimy mieć do czynienia z nowymi okolicznościami lub nowymi dowodami, 3/ nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody powinny istnieć w dniu wydania decyzji, 4/ nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nie mogą być znane organowi, który wydał decyzję.

Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., przesłanką wznowienia postępowania jest m.in. wyjście na jaw istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nieznanych organowi, który wydał decyzję. Ocena istotności nowych okoliczności lub dowodów została przez ustawodawcę pozostawiona decyzji organów podatkowych rozstrzygających w danej sprawie, wobec czego sąd nie może organom tego prawa do oceny odebrać.

W rozpoznawanych sprawach, w ocenie Sądu organy prawidłowo uznały, że za wszczęciem postępowań przemawiają nowe okoliczności faktyczne i dowody, o których Prezydent Miasta dowiedział się po wydaniu decyzji przyznających A. R. prawo do świadczeń alimentacyjnych, a które nie były znane temu organowi w momencie podejmowania tych decyzji. Te "nowe okoliczności i dowody" są na tyle istotne dla sprawy, że miały znaczenie dla oceny czy skarżącej w dacie wydania decyzji przysługiwało prawo do otrzymania świadczeń pieniężnych. Organ w dniu 10 września 2014 r. dowiedział się bowiem, że Sąd Rejonowy G. postanowieniem z dnia 10 lutego 2011r., zarządził umieszczenie A. R. w placówce opiekuńczo-wychowawczej. Ustalono, że skarżąca z dniem 26 lipca 2011 r. została umieszczona najpierw w Pogotowiu Opiekuńczym w G., a następnie, do dnia wydania zaskarżonych decyzji, w [...] Domach dla Dzieci.

Tym samym Sąd nie podzielił stanowiska skarżącej, że organy nie wskazały nowych dowodów w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. istniejących w dacie wydania dotychczasowych decyzji. W ocenie Sądu przyjęte i uzasadnione stanowisko organu nie nosi cech dowolności. Ocena ta bowiem odwołuje się do konkretnych i poddających się weryfikacji ustaleń, a wyprowadzone z ustaleń wnioski są logiczne.

Sąd nie może również podzielić stanowiska skarżącej, że w sprawach miała miejsce odmienna ocena dowodów znanych organowi pierwszej instancji w dacie wydanie decyzji pierwotnych. Z akt sprawy wynika bowiem, że ww. okoliczności i dowody nie były znane organowi w dacie wydania decyzji przyznających świadczenie. Reprezentujący skarżąca opiekun prawny składając wnioski o przyznanie świadczeń nie poinformował organu o tym, że skarżąca została umieszczona w placówce opiekuńczo-wychowawczej.

Nie ma racji skarżąca twierdząc, że organ pierwszej instancji błędnie zinterpretował art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., bowiem przyjął, że jest uprawniony do przeprowadzenia postępowania dowodowego w pełnym zakresie, podczas gdy był jedynie uprawniony do zbadania, czy wystąpiła przesłanka wznowienia postępowania.

Granice rozpoznania sprawy po wznowieniu postępowania wyznacza art. 149 § 2 k.p.a., według którego postanowienie o wznowieniu postępowania stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania, co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Postępowanie wznowienie nie jest tylko postępowaniem weryfikacyjnym, ale obejmuje również rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej. Z tych przyczyn decyzja kończąca postępowanie w sprawie wznowionej rozstrzyga ją zarówno co do podstaw wznowienia, jak i co do istoty sprawy administracyjnej, co wynika wprost z treści art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. ( zob. B. Adamiak [w:] B. Adamiak, J. Borkowski. Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Wydanie 12. Warszawa 2012, str. 583, 588).

Ponieważ po wznowieniu postępowania sprawa wraca do odpowiedniego stadium postępowania zwykłego, niezbędne jest przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w celu rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną. W takim przypadku organ prowadzi postępowanie dowodowe w trybie przewidzianym dla postępowania zwyczajnego. W orzecznictwie wskazuje się, że w takim przypadku rozpoznanie sprawy winno zawierać się w granicach zakreślonych stwierdzonymi podstawami wznowienia (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 12 października 2012 r., sygn. akt II OSK 1925/12). W rozpatrywanych sprawach organ pierwszej instancji dokonywał ustaleń niezbędnych do rozstrzygnięcia sprawy, nie wykraczając poza granice określone w postanowieniach o wznowieniu postępowania.

Pojęcie granic rozpoznania sprawy po wznowieniu postępowania administracyjnego zawiera w sobie też kwestię stanu prawnego, według którego winno nastąpić nowe rozstrzygnięcie. W tym zakresie przyjmuje się, że organ administracji stosuje stan prawny obowiązujący w chwili orzekania na skutek wznowienia postępowania ( zob. wyrok NSA jw.).

Mając na uwadze treść obowiązujących w dacie orzekania przez organ odwoławczy przepisów ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów ( tj. Dz. U. z 2016 r., poz. 169 z późn. zm.), dalej zwanej "ustawą", Sąd stwierdził, że - wydane w wyniku wznowienia postępowania i uchylenia wcześniejszych decyzji - rozstrzygnięcia co do istoty sprawy są prawidłowe.

Zgodnie z art. 10 ust. 2 pkt 1 ustawy świadczenia z funduszu alimentacyjnego nie przysługują, jeżeli osoba uprawniona została umieszczona w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie lub w pieczy zastępczej. Zgodnie z art. 34 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (tj. Dz. U. z 2016 r. poz. 575) piecza zastępcza jest sprawowana w formie: 1) rodzinnej; 2) instytucjonalnej. Art. 93 ust. 1 tej ustawy stanowi, że instytucjonalna piecza zastępcza jest sprawowana w formie m.in. placówki opiekuńczo-wychowawczej.

Dodać należy również, że na gruncie poprzednio obowiązujących przepisów ustawy placówka opiekuńczo - wychowawcza była zaliczana do instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie ( art. 2 pkt 6 ustawy). Pogotowie Opiekuńcze w G. oraz [...] Domy dla Dzieci, w których skarżąca została umieszczona były zaś taką placówką.

Organy prawidłowo uznały, że urlopowanie z pobytu w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie i faktyczny pobyt w tym czasie u opiekuna prawnego, czyniło możliwym przyznanie skarżącej za te okresy prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego, bowiem to opiekun ponosił wówczas koszty jej utrzymania.

Jak wynika z akt sprawy okresy, w jakich skarżąca przebywała u opiekuna prawnego i za które przyznano prawo do świadczeń alimentacyjnych zostały ustalone prawidłowo. Zauważyć należy, że również M. B. w oświadczeniu z dnia 11 marca 2015 r. stwierdziła, po zapoznaniu się z materiałem dowodowym, że nie przedstawia innych dowodów potwierdzających inne okresy urlopowania A. R. w jej domu.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. Sąd stwierdza, że nie jest on zasadny. W pierwszej kolejności, jak wynika z akt rozpoznawanych spraw, wbrew twierdzeniom skarg, M. B. została zawiadomiona o możliwości zapoznania się z aktami spraw i prawie do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego. Organ uczynił to pismem z dnia 3 marca 2015r., w którym jednocześnie pouczono, że po upływie terminu do zapoznania się z aktami, organ zajmie stanowisko w sprawie. Pismo to zostało doręczone M. B. w dniu 10 marca 2015 r.. W dniu 11 marca 2015 r. ww. złożyła w siedzibie organu na piśmie oświadczenie, że zapoznała się z aktami sprawy i że nie przedstawia innych dowodów potwierdzających inne okresy urlopowania A. R. w jej domu.

Z kolei, jakkolwiek organ odwoławczy nie zawiadomił pełnomocnika strony o możliwości zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia się w sprawie materiałów dowodowych wznowionego postępowania, uchybienie to zdaniem Sądu nie miało wpływu na wynik sprawy. Należy bowiem zauważyć, że organ odwoławczy nie prowadził żadnego postępowania dowodowego, zatem akta sprawy były tożsame dla obydwu postępowań prowadzonych przez organ pierwszej instancji oraz Kolegium. W uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 maja 2006 r., sygn. akt II OSK 831/05 trafnie wskazano, że koniecznym warunkiem uchylenia decyzji administracyjnej z powodu naruszenia przepisów postępowania jest wykazanie przez skarżącego, iż podnoszone w skardze naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co oznacza, że to właśnie na stronie ciąży obowiązek udowodnienia, że niezawiadomienie jej przed wydaniem decyzji o zebraniu materiału dowodowego i możliwości składania wniosków dowodowych pozbawiło ją możności dokonania w tym postępowaniu konkretnej czynności procesowej. Jak wynika z treści skarg skarżąca nie wykazała, by naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy.

Mając powyższe na uwadze, należy uznać, że organ pierwszej instancji zasadnie orzekł o uchyleniu decyzji przyznających A. R. prawo świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Prawidłowo również organ orzekł o przyznaniu prawa do takich świadczeń w okresach w jakich skarżąca przebywała u swojego opiekuna prawnego na przepustkach, odmawiając przyznania świadczenia w pozostałych okresach, gdy przebywała w placówkach opiekuńczo- wychowawczych.

Decyzje takie miały oparcie w przywołanych przepisach ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, jak również w art. 145 § 1 pkt 5 i 151 § 1 pkt 2 k.p.a.

Decyzje organu odwoławczego, utrzymujące w mocy decyzje organu pierwszej instancji były również prawidłowe. Organ ten w sposób wystarczający uzasadnił wydane przez siebie decyzje, przedstawiając stan faktyczny spraw i przywołując stosowne przepisy prawa. Dodać tu należy, że ewentualne braki uzasadnień decyzji, co zarzucano w skardze, kwalifikować należy do naruszenia przepisów postępowania. Art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. zezwala na uchylenie decyzji z powodu naruszenia przepisów postępowania jedynie w sytuacji, gdy naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Tego rodzaju naruszeń Sąd nie stwierdził. Pozostałych zaś zarzutów skarg nie można uznać za zasadne.

W konsekwencji Sąd, nie stwierdzając naruszeń prawa materialnego czy przepisów postępowania w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy, oddalił skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a.