Wyrok NSA, sygn. akt III FSK 365/22
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2022-06-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy: article: art. 183 § 2 pkt 5 , art. 33 § 1
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Stanisław Bogucki, Sędzia NSA Jolanta Sokołowska, Sędzia WSA (del.) Paweł Dąbek (sprawozdawca), , po rozpoznaniu w dniu 23 czerwca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 30 listopada 2021 r., sygn. akt I SA/Gd 1133/21 w sprawie ze skargi A. K. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 21 czerwca 2021 r., nr [...] w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych 1) uchyla zaskarżony wyrok w całości i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku, 2) zasądza od A. K. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku kwotę 460 (słownie: czterysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 30 listopada 2021 r., sygn. akt I SA/Gd 1133/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, po rozpoznaniu skargi A. K. (dalej: Skarżący) na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku (dalej: Dyrektor) z 21 czerwca 2021 r. w przedmiocie przybicia na rzecz licytanta, uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w G. (dalej: Naczelnik) z 27 kwietnia 2021 r.

Z przedstawionego przez WSA w Gdańsku stanu sprawy wynika, że w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego do majątku Skarżącego Naczelnik dokonał zawiadomieniem z 30 maja 2016 r. zajęcia nieruchomości - lokalu mieszkalnego oraz garażu pod lokalem. Etap opisu i oszacowania został zakończony 20 czerwca 2018 r. spisaniem protokołu. Integralną część protokołu stanowił operat szacunkowy, sporządzony przez rzeczoznawcę majątkowego 19 października 2016r., zaktualizowany 27 grudnia 2017 r. Pismem z 2 lipca 2018 r. Skarżący wniósł zarzuty do opisu i oszacowania wartości nieruchomości, które zostały uznane za nieuzasadnione. W dniu 17 października 2019 r. - na zlecenie organu egzekucyjnego - rzeczoznawca majątkowy przedłożył operat szacunkowy z 15 października 2019 r. Pierwsza licytacja nieruchomości odbyła się 25 listopada 2019 r., w wyniku której dokonano jedynie sprzedaży garażu. Obwieszczeniem z 28 stycznia 2021 r. Naczelnik wyznaczył na 23 marca 2021 r. termin drugiej licytacji. Pismem z 8 lutego 2021 r. Skarżący wniósł skargę na powyższą czynność organu egzekucyjnego, która została oddalona. Postanowieniem z 24 lutego 2021 r. Naczelnik oddalił wniosek Skarżącego o dokonanie dodatkowego opisu i oszacowania nieruchomości. Pismem z 18 marca 2021 r. Skarżący złożył wniosek o wstrzymanie licytacji (w związku ze złożeniem do Wojewody Pomorskiego wniosku o rozłożenie zaległości podatkowej na raty). Postanowieniem z 16 kwietnia 2021 r. Naczelnik odmówił wszczęcia postępowania w tej sprawie. Druga licytacja odbyła się 23 marca 2021 r. i najwyższą cenę zaoferował K. N. (dalej: Nabywca). W oświadczeniu z 21 kwietnia 2021 r. Nabywca oraz jego żona oświadczyli, że nabywają wylicytowaną nieruchomość do majątku wspólnego. Postanowieniem z 27 kwietnia 2021 r. Naczelnik udzielił przybicia na rzecz Nabywcy oraz jego żony.

Dyrektor po rozpoznaniu zażalenia, postanowieniem z 21 czerwca 2021 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie Naczelnika. W ocenie Dyrektora przybicie zostało udzielone w sposób prawidłowy. Zaskarżone postanowienie spełnia wymogi formalne z art. 111m § 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2020 r. poz. 1427 ze zm. - dalej: u.p.e.a.). W ocenie Dyrektora kwestionowane okoliczności związane z aktualizacją operatu szacunkowego, a tym samym prawidłową wysokością ceny wywoławczej nie mogą stanowić podstawy zażalenia na postanowienie o przybiciu. Podstawa zażalenia postanowienia organu egzekucyjnego co do przybicia ogranicza się tylko do naruszenia przepisów ustawy na etapie licytacji i samego przybicia, natomiast nie odnosi się do wcześniejszych faz postępowania egzekucyjnego z nieruchomości.

Skarżący w skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wniósł o uchylenie postanowień organów obu instancji. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie:

- art. 2 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej poprzez pominięcie zasady praworządności i zasady zaufania obywateli do państwa oraz art. 156 ust. 3 i 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2020 r. poz. 65, z późn. zm.) poprzez jego niezastosowanie

- art. 111n § 2 w zw. z art. 56 § 1 pkt 1 u.p.e.a. poprzez udzielenie przybicia w sytuacji nierozpoznania wniosku dłużnika o umorzenie oraz o rozłożenie na raty należności

- art. 111m § 3 u.p.e.a. poprzez udzielenie przybicia w sytuacji wszczętego i niezakończonego przez Wojewodę Pomorskiego postępowania w przedmiocie wstrzymania egzekucji.

Odpowiadając na skargę Dyrektor wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację i stanowisko, jak w zaskarżonym postanowieniu.

Uchylając zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika WSA w Gdańsku podzielił pogląd, że podstawa zażalenia na postanowienie organu egzekucyjnego co do przybicia ogranicza się tylko do naruszenia przepisów ustawy na etapie licytacji i samego przybicia, natomiast nie odnosi się do wcześniejszych faz postępowania egzekucyjnego z nieruchomości. Nie można zatem na każdym etapie kwestionować czynności dokonanych w poprzednich fazach. Przyczyny odmowy przybicia zostały określone w art. 111n u.p.e.a. Zatem tylko te okoliczności mogą być podstawą zażalenia na postanowienie o przybiciu.

W ocenie Sądu pierwszej instancji istotne było dokonanie oceny, czy w rozpoznawanej sprawie spełniona została wskazana w art. 111m u.p.e.a. przesłanka zamknięcia licytacji. W sprawie nie jest sporne, że 17 października 2019 r. na zlecenie organu egzekucyjnego rzeczoznawca majątkowy przedłożył operat szacunkowy z 15 października 2019 r., w którym wartość rynkowa nieruchomości została oszacowana na kwotę 415.000 zł, czyli kwotę wyższą o 6.000 zł niż kwota w protokole opisu i oszacowania wartości nieruchomości. Pierwsza licytacja przeprowadzona została 25 listopada 2019 r. z uwzględnieniem kwoty zaktualizowanej przez rzeczoznawcę 15 października 2019 r. Organ przed przeprowadzeniem pierwszej licytacji zatwierdził sporządzenie protokołu opisu i oszacowania wartości nieruchomości uwzględniającego kwotę zaktualizowaną. W konsekwencji licytacja została przeprowadzona na poziomie wartości nie znajdującej odzwierciedlenia w protokole opisu i oszacowania wartości nieruchomości poprzednio doręczonego Skarżącemu. Przystąpienie do pierwszej licytacji 25 listopada 2019 r. WSA w Gdańsku uznał za niezgodne z prawem. Przystąpienie do kolejnego etapu egzekucji nastąpiło z naruszeniem art. 110 u § 2 u.p.e.a. Nie jest dopuszczalne przystąpienie do licytacji ze wskazaniem ceny wywoławczej wywodzonej z operatu szacunkowego rzeczoznawcy, jeżeli nie został sporządzony protokół, co do którego stronie przysługuje prawo zaskarżenia. Brak jest zatem podstaw do uznania, że spełniona została przesłanka "zakończenia licytacji" warunkująca udzielenie przybicia, jeżeli licytacja nie została przeprowadzona zgodnie z przepisami prawa gwarantującymi stronie na każdym etapie postępowania ochrony zgodnej z przepisami prawa. W konsekwencji nie można również uznać prawidłowości drugiej licytacji przeprowadzonej 23 marca 2021 r.

Dyrektor w złożonej skardze kasacyjnej zarzucił zaskarżonemu wyrokowi naruszenie:

1/ art. 145 §1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm. – dalej: p.p.s.a.) poprzez uwzględnienie skargi, pomimo jej bezzasadności;

2/ art. 3 § 1 p.p.s.a. poprzez błędną kontrolę niniejszej sprawy oraz błędne

zastosowanie środków określonych w ustawie i uznanie skargi za zasadną w sytuacji, gdy zaskarżone postanowienie Dyrektora oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika z 27 kwietnia 2021r. w przedmiocie przybicia na rzecz licytanta, nie zawierało podstaw prawnych uzasadniających jej uchylenie, zatem skarga winna być oddalona na podstawie art. 151 p.p.s.a.;

3/ art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. poprzez wykroczenie i orzeczenie przez WSA w Gdańsku poza zakresem sprawy polegające na orzeczeniu poza etapem przybicia tj. odniesienie się do etapu opisu i oszacowania wartości nieruchomości, który jest odrębnym etapem postępowania;

4/ art. 145 § 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 111n § 1 u.p.e.a. poprzez uchylenie postanowień organu egzekucyjnego I i II instancji pomimo tego, że WSA w Gdańsku nie stwierdził przesłanek warunkujących odmowę przybicia tj. Organ egzekucyjny odmawia przybicia, jeżeli ostateczne rozstrzygnięcia skarg lub zażaleń wniesionych w toku postepowania egzekucyjnego potwierdzą naruszenie przepisów postępowania w toku licytacji i jeżeli uchybienia te mogły mieć istotny wpływ na wynik licytacji albo, jeżeli uczestnik nie otrzymał zawiadomienia o licytacji, chyba że będąc na licytacji nie wystąpił ze skargą na to uchybienie;

5/ art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 153 p.p.s.a. i w związku z art. 111n § 3 i w zw. z art. 111n § 1 i § 2 u.p.e.a. poprzez nakazanie powtórzenia czynności opisu i oszacowania wbrew powyższym regulacjom;

6/ art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 153 p.p.s.a. poprzez przyjęcie dwóch sprzecznych stanowisk w wyroku wyrażających się w stwierdzeniach: "podstawa zażalenia postanowienia organu egzekucyjnego co do przybicia ogranicza się tylko do naruszenia przepisów ustawy na etapie licytacji i samego przybicia, natomiast nie odnosi się do wcześniejszych faz postępowania egzekucyjnego z nieruchomości. Nie można zatem na każdym etapie kwestionować czynności dokonanych w poprzednich fazach. Przyczyny przybicia zostały określone w art. 111n u.p.e.a. Zatem te okoliczności mogą być podstawą zażalenia na postanowienie o przybiciu" natomiast z drugiej strony wkraczanie w materię wykraczająca poza etap przybicia poprzez stwierdzenie: "Ponownie rozpoznając sprawę organ egzekucyjny dokona przybicia po przeprowadzeniu prawidłowego postępowania licytacyjnego, uwzględniając aktualny protokół opisu i oszacowania wartości nieruchomości, prawidłowo doręczony stronie pouczonej o prawie wniesienia zarzutów.“;

7/ art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 111f § 4 u.p.e.a. poprzez bezzasadne przyjęcie, że nie doszło do "zakończenia licytacji“ warunkującej udzielenie przybicia, podczas gdy ze zgromadzonych dokumentów wynika, że w dniu 25 listopada 2019 r odbyła się pierwsza licytacja, a następnie w dniu 23 grudnia 2019 r. odbyła się druga licytacja oraz protokoły dokumentujące przebieg licytacji zostały prawidłowo doręczone Skarżącemu, a każdy etap licytacji został zakończony i nie wniesiono żadnych skarg na czynności poborcy skarbowego w toku licytacji aż do jej zamknięcia;

8/ art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 110u § 2 u.p.e.a. poprzez wskazanie, że w sprawie został naruszony art. 110u § 2 u.p.e.a. i należy sporządzić dodatkowy opis i oszacowanie wartości nieruchomości, sporządzić protokół, co do którego stronie przysługuje prawo zaskarżenia, podczas gdy sprawa opisu i oszacowania podlegała już ostatecznemu rozstrzygnięciu organu egzekucyjnego - postanowienie z dnia 19 kwietnia 2021 r.;

9/ art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 153 p.p.s.a. poprzez zawarcie w uzasadnieniu błędnej oceny prawnej i wskazanie w konsekwencji nieprawidłowego zalecenia organom egzekucyjnym co do dalszego postępowania poprzez "dokonanie przybicia po przeprowadzeniu prawidłowego postępowania licytacyjnego, uwzględniając aktualny protokół opisu i oszacowania wartości nieruchomości, prawidłowo doręczony stronie pouczonej o prawie wniesienia zarzutów" w sytuacji gdy nie zaistniały przesłanki do wydania postanowienia o odmowie udzielenia przybicia z art. 111n § 1 lub § 2 u.p.e.a.;

10/ art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 141 § 1 p.p.s.a. poprzez niewyjaśnienie w uzasadnieniu skarżonego wyroku istotności wpływu rzekomych naruszeń na wynik sprawy.

W oparciu o tak postawione zarzuty, które zostały rozwinięte w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, Dyrektor wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi, ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Gdańsku oraz o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zaskarżony wyrok podlega uchyleniu ze względu na wystąpienie przesłanki nieważności postępowania.

Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie Zarządzenia z 6 kwietnia 2022 r. Przewodniczącego Wydziału III Izby Finansowej, działającego na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 w zw. z ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 1842 ze zm.), z uwagi na konieczność jej rozpatrzenia bez zbędnej zwłoki po długim okresie oczekiwania spowodowanym ograniczeniami związanymi z sytuacją pandemiczną (skarga kasacyjna z 25 listopada 2019 r.) oraz brak możliwości technicznych przeprowadzenia w krótkim terminie rozprawy na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, skierował sprawę na posiedzenie niejawne. Strony zostały o tym powiadomione oraz jednocześnie pouczone o możliwości uzupełnienia argumentacji podniesionej w skardze kasacyjnej i odpowiedzi na nią w odrębnym piśmie procesowym. Zaznaczyć należy, że żadna ze stron nie sprzeciwiła się skierowaniu rozpoznania sprawy na posiedzenie niejawne.

W pierwszej kolejności wskazać należy, że stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki określone zostały w § 2 wymienionego przepisu.

W niniejszej sprawie rozważenia wymagało to, czy zaistniała przesłanka nieważności postępowania sądowoadministracyjnego przewidziana w art. 183 § 2 pkt 5 p.p.s.a., a więc związana z pozbawieniem strony możliwości obrony swych praw. Do sytuacji przewidzianej w wymienionym przepisie dochodzi wówczas, gdy wskutek wadliwości procesowych sądu strona nie brała udziału w postępowaniu sądowym. Zastrzec przy tym należy, że powyższa regulacja odnosi się nie tylko do stron w rozumieniu art. 32 p.p.s.a., ale też do podmiotów, które uzyskują status uczestnika na podstawie art. 33 § 1, § 1a i § 2 p.p.s.a. Zgodnie bowiem z art. 12 p.p.s.a., ilekroć w ustawie jest mowa o stronie, rozumie się przez to również uczestnika postępowania. Oznacza to, że jeżeli uczestnik postępowania sądowego został wskutek uchybień proceduralnych pozbawiony udziału w sprawie, to zachodzi podstawa nieważności określona w art. 183 § 2 pkt 5 p.p.s.a.

Jednym z obowiązków jakie ciążą na wojewódzkim sądzie administracyjnym, jest właściwe ustalenie kręgu stron postępowania sądowego, po uprzednim zweryfikowaniu stron postępowania administracyjnego. Wyraźnie zostało bowiem wskazane w art. 33 § 1 p.p.s.a., że osoba, która brała udział w postępowaniu administracyjnym, a nie wniosła skargi, jeżeli wynik postępowania sądowego dotyczy jej interesu prawnego, jest uczestnikiem tego postępowania na prawach strony. Oznacza to, że taka osoba powinna zostać zawiadomiona o toczącym się postępowaniu przed sądem administracyjnym, otrzymywać odpisy składanych pism procesowych oraz być informowana o podejmowanych czynnościach przez sąd, jak również otrzymywać odpisy orzeczeń sądu. Dla udziału podmiotu opisanego w art. 33 § 1 p.p.s.a. nie jest wymagane złożenie przez niego jakiegokolwiek wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu przed sądem administracyjnym. To wojewódzki sąd administracyjny powinien z urzędu, dokonując analizy przedłożonych mu akt administracyjnych, zbadać krąg osób uczestniczących na etapie postępowania administracyjnego, a następnie ustalić, czy wynik postępowania sądowego dotyczy ich interesu prawnego. W przypadku ustalenia, że w postępowaniu przed organem administracyjnym uczestniczyła więcej niż jedna strona, zaś wynik postępowania ukształtuje sytuację prawną takiej osoby, czyli dotyczył będzie jej interesu prawnego, sąd powinien traktować ją jako uczestnika postępowania z wszelkimi tego konsekwencjami. Osoby takie stają się bowiem uczestnikami postępowania sądowego z mocy prawa i udział takich osób w tym postępowaniu jest obligatoryjny. Sam termin "postępowanie administracyjne" użyty w art. 33 § 1 p.p.s.a. rozumieć należy szeroko, czyli dotyczy wszelkich postępowań administracyjnych poddanych sądowej kontroli, czyli również postępowania egzekucyjnego (por. M. Niezgódka–Medek (w) B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka- Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz., komentarz do art. 33 § 1, nb. 2, LEX/el. 2021). Podkreślenia przy tym wymaga, że badanie interesu prawnego w rozumieniu powyższego przepisu przez sąd administracyjny ma ograniczony charakter, w przeciwieństwie np. do badania interesu prawnego skarżącego przy wnoszeniu skarg na akty prawa miejscowego. Użycie bowiem w art. 33 § 1 p.p.s.a. pojęcia "interesu prawnego" ma służyć odróżnieniu podmiotu, który będzie uczestnikiem na prawach strony, gdyż brał udział w postępowaniu administracyjnym (w szerokim tego słowa znaczeniu), którego wynik na podstawie art. 3 § 2, § 2a i § 3 p.p.s.a. podlega sądowej kontroli z uwagi na swój interes prawny, a nie faktyczny (np. jako świadek lub biegły) (por. wyrok NSA z 10 grudnia 2015 r., sygn. akt I GSK 649/14 – orzeczenia.nsa.gov.pl). Odnosi się on zatem do podmiotów potencjalnie legitymowanych do wniesienia skargi, które jednak tego uprawnienia z różnych powodów nie zrealizowały.

W rozpatrywanej sprawie przedmiotem kontroli było postanowienie w przedmiocie przybicia. Jak wynika z art. 111r § 1 u.p.e.a., postanowienie o przybiciu doręcza się wierzycielowi, dłużnikowi, nabywcy i osobom, które w toku licytacji zaskarżyły czynności związane z udzieleniem przybicia, jak też zarządcy, który nie jest dłużnikiem. W przepisie tym wprost wskazany został krąg podmiotów, które uznać należy za strony postępowania przy egzekucji z nieruchomości na tym etapie postępowania. Każdej z nich przysługuje prawo do wniesienia zażalenia na postanowienie o przybiciu i każda z nich ma interes prawny w ostatecznym załatwieniu sprawy związanej z dokonaniem tej czynności. Oznacza to, że interes prawny tych osób nie jest ograniczony jedynie na etapie doręczenia postanowienia, lecz trwa również w toku postępowania wywołanego ewentualnym zaskarżeniem tego postanowienia. Zdarzyć się bowiem może, że strona nie wniesienie zażalenia, gdyż postanowienie jest dla niej korzystne, lecz na skutek kontroli instancyjnej, postanowienie to może zostać uchylone. W takim zaś przypadku stronie dla której postanowienie wydane w pierwszej instancji było korzystne, ma prawo do złożenia skargi na postanowienie wydane w drugiej instancji do sądu administracyjnego. Nabycie uprawnień strony postępowania nie kończy się bowiem na etapie doręczenia jej postanowienia przez organ egzekucyjny, lecz trwa do momentu prawomocnego zakończenia postępowania w tym przedmiocie, nawet jeżeli strona nie wniesienie zażalenia.

Jak wynika z zaskarżonego do WSA w Gdańsku postanowienia Dyrektora, zostało ono doręczone Skarżącemu jak również Nabywcy oraz jego małżonce. Oznacza to, że zostali oni uznani za stronę postępowania administracyjnego i mieli możliwość wnieść skargę po doręczeniu im postanowienia. Wprawdzie pouczenie o wniesieniu skargi zostało błędnie sformułowane, gdyż wynikało z niego, że skarga przysługuje jedynie Skarżącemu. Niemniej jednak nieprawidłowe pouczenie co do prawa zaskarżenia postanowienia, nie mogło zmienić uprawnień adresata postanowienia do jego zaskarżenia. Nabywca oraz jego małżonka na rzecz których udzielono przybicia, byli stroną tej części postępowania egzekucyjnego oraz adresatem postanowienia Dyrektora, które wydane zostało po wyczerpaniu środków zaskarżenia. Dlatego też zgodnie z art. 52 § 1 p.p.s.a., mogli wnieść skargę na postanowienie Dyrektora. Przepis ten, jak również żaden z innych przepisów normujących postępowanie przed sądami administracyjnymi nie wymaga, aby możliwe było złożenie skargi pod warunkiem, że podmiot ją składający wniósł na etapie postępowania administracyjnego środek zaskarżenia. W art. 52 § 1 p.p.s.a. mowa jest jedynie o "wyczerpaniu środków zaskarżenia", bez wprowadzenia warunku, aby uczynił to wnoszący skargę.

Już sama treść postanowienia Dyrektora powinna skłonić WSA w Gdańsku do prawidłowego ustalenia stron postępowania wywołanego wniesieniem skargi. Ponieważ Sąd pierwszej instancji nie zawiadomił o toczącym się postępowaniu osób mających status uczestnika postępowania o których mowa w art. 33 § 1 p.p.s.a., doszło do pozbawienia możności obrony ich praw, co wyczerpuje przesłankę nieważności o której mowa w art. 183 § 2 pkt 5 p.p.s.a. Dlatego też Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a., uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku do ponownego rozpoznania w toku którego rzeczą tego Sądu będzie zapewnienie wszystkim podmiotom, spełniającym wymogi do uznania ich za uczestników na podstawie art. 33 § 1 p.p.s.a., możliwości wzięcia udziału w postępowaniu zainicjowanym przez Skarżącego. Ponieważ w sprawie ziściła się przesłanka nieważności, odnoszenie się do zarzutów zawartych w skardze kasacyjnej jest przedwczesne.

O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 203 pkt 2 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a.

Paweł Dąbek Stanisław Bogucki Jolanta Sokołowska