Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt I SA/Bd 350/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2016-10-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 23 ust. 3 , ust. 3a
journal: Dz.U. 2015 poz 121
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz Sędziowie: sędzia WSA Ewa Kruppik-Świetlicka (spr.) sędzia WSA Teresa Liwacz Protokolant: starszy sekretarz sądowy Stanisława Majkut po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 października 2016 r. sprawy ze skargi E. P. na decyzję Inne z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek 1. uchyla zaskarżoną decyzję 2. zasądza od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w B. na rzecz radcy prawnego M. Ł.-Ł. kwotę [...](czterysta osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia [...] sierpnia 2010r. E. P. (skarżący) zwrócił się o umorzenie należności z tytułu nieopłaconych składek ZUS. W uzasadnieniu podniósł, że egzekucja tych należności zagraża jego egzystencji, w tym możliwości zaspokajania niezbędnych potrzeb życiowych. Wskazał na zdarzenia losowe, które przyczyniły się do strat finansowych jego firmy i w konsekwencji utraty płynności finansowej, do ogłoszenia upadłości. Ponadto powołał się na zły stan zdrowia oraz wiek 58 lat, który uniemożliwia mu podjęcie pracy.

Decyzją z dnia [...] października 2010 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił stronie umorzenia należności z tytułu składek w łącznej kwocie 3.366,57 zł. Organ nie znalazł podstaw do umorzenia należności wobec braku stwierdzenia całkowitej nieściągalności oraz wobec nie zaistnienia szczególnie trudnej sytuacji życiowej płatnika składek.

W związku ze składanymi przez stronę wnioskami o ponowne rozpoznanie sprawy organ pięciokrotnie utrzymywał w mocy soją decyzję z dnia [...] października 2010 r. Pięciokrotnie też wyrokami o sygn. akt. I SA/Bd 272/11 , I SA/Bd 135/12, I SA/Bd 44/13, I SA/Bd 1180/13 i I SA/Bd 307/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylał decyzję wydaną w II instancji przekazywał sprawę do ponownego rozpoznania Zakładowi.

W ostatnim z ww. rozstrzygnięć, wyroku z dnia 10 listopada 2015r.sygn. akt

I SA/Bd 307/15 WSA podkreślił, że mimo, iż w kolejnych wyrokach Sąd stwierdził, że w sprawie została spełniona przesłanka z art. 28 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2009 r. nr 205, poz. 1585 ze zm., dalej: "u.s.u.s.") - nastąpiło umorzenie postępowania upadłościowego

z przyczyn, o których mowa w art. 13 i art. 361 pkt 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe i naprawcze, organ nie zawarł żadnej argumentacji w tym przedmiocie, a odnosząc się do przesłanek umorzenia wymienionych w art. 28 ust. 3 u.s.u.s. organ stwierdził, że żadna z wyżej wymienionych przesłanek nie zaistniała w sytuacji skarżącego. Ponadto w ocenie WSA w sprawie zaistniała m.in. przesłanka z art. 28 ust. 3 pkt 5 u.s.u.s. W ocenie Sądu organ ponownie rozpatrując sprawę powinien również co najmniej rozważyć, czy w sprawie nie zachodzi także przesłanka umorzenia wskazana w § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz. U. z 2003 r. nr 141, poz. 1365 dalej "rozporządzenie"), a więc, że ze względu na aktualny stan majątkowy i sytuację rodzinną skarżący nie jest w stanie opłacić należnych składek, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla niego i jego rodziny, w tym pozbawiłoby go możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych. Dodatkowo Sąd zwrócił uwagę na podnoszoną przez skarżącego argumentację wskazującą na jego zły stan zdrowia, co w ocenie Sądu winno zostać rozpatrzone przez pryzmat zaistnienia przesłanki wymienionej w § 3 ust. 1 pkt 3 Rozporządzenia.

Ponownie rozpoznając sprawę zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2016r. (sprostowaną postanowieniem z dnia [...] czerwca 2016r.) Zakład Ubezpieczeń Społecznych utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] października 2010 r.

W uzasadnieniu organ omówił dotychczasowy przebieg postępowania, wydane w jego trakcie rozstrzygnięcia oraz wyroki Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Bydgoszczy oraz przedstawił zebrany w sprawie materiał dowodowy.

Organ podał, że rozstrzygając o odmowie umorzenia należności rozpatrzył sytuację strony pod kątem spełnienia przesłanek zawartych w art. 28 ust. 3a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, dających możliwość umorzenia zadłużenia z tytułu składek, pomimo braku całkowitej nieściągalności oraz w wydanym na podstawie tego przepisu Rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, zgodnie z którym należności z tytułu składek mogą być umorzone, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny.

Zakład podał, że dnia [...] stycznia 2008 Sąd Gospodarczy w B. ogłosił upadłość prowadzonej przez skarżącego działalności. W ślad za tym został on wpisany do Rejestru Dłużników Niewypłacalnych, a Syndyk pozbawił stronę całego majątku osobistego. W związku z tym w ocenie Zakładu istnieje możliwość umorzenia w oparciu o art. 28 ust 3 pkt 2 u.s.u.s. Ponadto postanowieniem z dnia [...] maja 2012 r. komornik sądowy umorzył postępowanie egzekucyjne, z uwagi na bezskuteczność egzekucji. To samo uczynił Naczelnik Urzędu Skarbowego postanowieniem z dnia [...] czerwca 2014 r. W konsekwencji w ocenie organu występuje możliwość umorzenia należności w oparciu o art. 28 ust 3 pkt 5 u.s.u.s.

Organ podkreślił przy tym, że decyzje ZUS mają charakter uznaniowy. Zakład może, ale nie musi umorzyć należności, przy czym nawet stwierdzenie istnienia w sprawie przewidzianych przepisami przesłanek nie obliguje go do zastosowania ulgi, jaką jest umorzenie należności.

Odnosząc się do przesłanek określonych w art. 28 ust 3a

u.s.u.s. i szczegółowo określonych w § 3 Rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne organ przedstawił sytuację rodzinną i finansową skarżącego. Podał, że obecnie utrzymuje się on z wynagrodzenia za pracę w wysokości 200 zł m-cznie. Natomiast udokumentowany średniomiesięczny dochód w 2015r. wyniósł 500 zł m-cznie. Skarżący nie przedstawił zeznań podatkowych PIT za lata 2013-2014. Prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną, z którą od 2000 r posiada rozdzielność majątkową. Żona osiąga dochód ze świadczenia emerytalnego w wysokości ok 1213 zł m-cznie. Koszty utrzymania mieszkania wynoszą 842 zł, koszty leków 120 zł m-cznie. Ponadto wnioskodawca posiada zadłużenie z tytułu podatków za 2007 r w wysokości 4200 zł, którego nie spłaca. Wskazano że skarżący oświadczył, iż w wieku 65 lat oraz z uwagi na schorzenia - układu krążenia, cukrzycę i problemy urologiczne - trudno znaleźć stałą pracę. Organ podkreślił, że w dalszym ciągu istnieje pomiędzy skarżącym i jego żoną więź małżeńska, prowadzą wspólne gospodarstwo domowe, a zgodnie z art. 23 ustawy z dnia 25 lutego

1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2015 r. poz. 2082) małżonkowie są zobowiązani do wzajemnej pomocy i z tego obowiązku nie powinna ich zwalniać rozdzielność majątkowa.

W ocenie Zakładu sytuacja finansowa skarżącego w obliczu uzyskiwanych dochodów i ponoszonych kosztów nie należy do najlepszych, jednak nie może stanowić przesłanki do umorzenia należności ponieważ rodzina nie korzysta ze wsparcia MOPS i nie pobiera dodatków mieszkaniowych, czyli nie istnieją przeszkody w samodzielnym ponoszeniu kosztów utrzymania. Skarżący nie posiada też żadnych zaległości z tytułu bieżących opłat. Zdaniem organu nie bez znaczenia jest fakt, że pomimo tego, iż sytuacja materialna strony nie ulega zmianie od kilku lat, dnia [...] grudnia 2014r. skarżący wystąpił z wnioskiem o rozłożenie zaległości na raty, proponując spłatę 200 zł m-cznie. Do zawarcia umowy nie doszło z uwagi na nieuregulowanie składek finansowanych przez ubezpieczonych. Jednak od dnia [...] grudnia 2015 r. istnieje możliwość rozłożenia na raty całości zaległości, w związku z czym skarżący może skutecznie przystąpić do układu ratalnego.

W związku z powyższym, w ocenie Zakładu w omawianym przypadku brak podstaw do umorzenia należności na podstawie art. 28 ust. 3a u.s.u.s.

Organ podał dalej, że wszystkie podmioty będące płatnikami składek samodzielnie muszą ponosić ciężar pełnego finansowania swojej działalności i w związku z tym są zobowiązane do terminowego i regularnego opłacania składek. Trudności związane z uzyskiwaniem dochodów z prowadzonej działalności gospodarczej wkalkulowane winny być w tzw. ryzyko przedsiębiorcy i nie mogą stanowić automatycznie podstawy zastosowania ulgi czy umorzenia zobowiązań.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych wyjaśnił, że jest zobowiązany do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy mając na względnie interes społeczny i słuszny interes obywateli jednak umorzenie należności z tytułu składek stanowi wyraz definitywnej rezygnacji uprawnionego organu z możliwości ich wyegzekwowania. Organ wskazał przy tym na szczególny charakter należności z tytułu składek. Organ wskazał, że decyzja w przedmiocie umorzenia należności z tytułu składek wydawana jest w warunkach uznania administracyjnego, a podejmując rozstrzygnięcie w tym zakresie organ jest zobowiązany do konfrontowania interesu dłużnika z interesem ogólnospołecznym. Poza tym ewentualne umorzenie zadłużenia wobec ZUS stałoby w sprzeczności z zasadą równego traktowania wszystkich ubezpieczonych.

Na zakończenie organ przytaczając wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 listopada 2006r. sygn. akt 1986/06 podniósł, że o tym, czy należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne powinny, czy nie powinny być umorzone, nie rozstrzyga Sąd, gdyż takie rozstrzygnięcie należy do organów administracyjnych.

Konkludując organ stwierdził, że pomimo wystąpienia przesłanek z art. 28 ust 3

pkt. 2 i 5 u.s.u.s korzystając z prawa uznaniowości decyzji administracyjnych - postanawia utrzymać w mocy decyzję Zakładu z dnia [...] października 2010 r. i zaproponował spłatę zaległości w układzie ratalnym.

W złożonej do tut. Sądu skardze strona zarzuciła naruszenie:

- § 3 ust. 1 pkt 3 Rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31.07.2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, poprzez przyjęcie, że uzyskiwanie dochodu w wysokości 200 zł miesięcznie pozwala na zaspokojenie zaległości wobec ZUS oraz uzależnienie jego stosowanie od korzystania z pomocy MOPS;

- art. 7, art. 77 par. 1, art. 80 k.p.a., ponieważ Organ nie rozpatrzył wnikliwie materiału

dowodowego i nie ustosunkował się do wszystkich argumentów i wyjaśnień strony, potraktował je wybiórczo, i przez to:

a. błędnie przyjął, że uiszczenie należności wobec ZUS nie pozbawiłoby skarżącego i jego rodziny możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych,

b. zlekceważył fakt, że skarżący nadal otrzymuję dodatek mieszkaniowy, co podnosił wskazując że jego sytuacja się nie zmieniała,

c. błędnie ocenił stan zdrowia stroiny, lekceważąc zaświadczenia z 2005 i 2006 r., wskazujące na schorzenia, które się z wiekiem pogłębiają.

d. przyjął, że nie spełniła się przesłanka z art. 28 ust. 3 pkt. 2, 3 i 4 u.s.u.s., tj. zaprzestanie prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności oraz niezaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym,

e. wybiórczo interpretuje orzeczenie WSA w Krakowie sygn. akt ISA/Kr 1592/08, które wydane było dla zupełnie innych okoliczności sprawy.

- art. 8, art.11 i art. 107 par. 3 k.p.a., przez nie zawarcie w uzasadnieniu decyzji wymaganych jego elementów, w szczególności, dlaczego nie dał wiary składanym przeze mnie oświadczeniom i dlaczego mimo wystąpienia przesłanek do umorzenia uznał, że interes społeczny w tym konkretnym przypadku przeważa nad moim interesem indywidualnym, a także błędy w uzasadnieniu prawnym i jego niekompletność. Jednocześnie nadużył uprawnień wynikających z uznania administracyjnego;

- art. 153 p.p.s.a. poprzez zignorowanie zaleceń Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy zawartych w wyroku z dnia 29.05.2012 r., sygn. akt I SA/Bd 135/12 oraz wyroku z dnia 05.03.2013 r., sygn. akt I SA/Bd 44/13 oraz wyroku z dnia 10 listopada 2015 r., sygn. akt I SA/Bd 307/15.

W ocenie skarżącego organ błędnie ustalił stan faktyczny w zakresie jego warunków bytowych, tj. sytuacji finansowej oraz stanu zdrowia. Ponadto błędnie zrównał wspólne zamieszkiwanie z prowadzeniem wspólnego gospodarstwa i założył, że skarżący ma stałą pracę dorywczą, która co miesiąc daje mu ok.300 zł. Skarżący podał, że w tym roku dorywczo nie zarobił dodatkowo ani złotówki.

Żyje z wynagrodzenia ok. 230 zł. Żona i tak wspiera go mieszkaniem, użyczając wyżywienia w ramach uprawnionego obowiązku alimentacyjnego, nie ma jednak obowiązku z majątku odrębnego pokrywać zaległości skarżącego tym bardziej, że sama nie ma wystarczających środków na zaspokojenie swoich potrzeb życiowych.

Strona podała, że Instytut Pracy i Spraw Socjalnych 30 listopada 2012 opublikował informację o wysokości minimum socjalnego na poziomie 1019 zł dla gospodarstwa jednoosobowego i 1842 dla dwuosobowego. Natomiast przywołana w uzasadnieniu kwota dochodu skarżącego ok 500zł zł to wartość poniżej kwoty 568 zł (dane na 2011rok) zdefiniowanej przez GUS jako granica ubóstwa.

Skarżący dodał, że powoływał się także na sytuację rodzinną: na to, że syn ma także problemy zdrowotne i konieczność wsparcia syna, który przez długi czas nie mógł znaleźć pracy, przez co żona musi go wspierać finansowo.

Strona wskazała, że korzystając z uznania administracyjnego organ nie umorzył należności, mimo że komornik sądowy stwierdził bezskuteczność egzekucji. Jako powód takiej decyzji, organ wskazał prowadzenie postępowania przez Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w B.. Uzasadnienie organu nie jest prawidłowe. Zdaniem strony wystarczy działanie jednego z podmiotów (naczelnik lub komornik), aby przesłanka była spełniona, a obie są spełnione o czym pisze nawet w uzasadnieniu organ.

Wobec jej spełnienia, uzasadnienie organu powinno dotyczyć kwestii interesu społecznego i okoliczności, dla których w ocenie organu mimo spełnienia tej przesłanki interes społeczny przeważa nad interesem strony.

W uzasadnieniu decyzji ZUS, w ocenie skarżącego zabrakło też uzasadnienia prawnego. Nie można bowiem uznać za spełniający ten wymóg powołania tylko przepisów prawa. Uzasadnienie powinno zawierać wyjaśnienie dlaczego organ rozstrzygając sprawę określony przepis zastosował i - w razie możliwości przyjęcia różnej wykładni tego przepisu- dlaczego daną wykładnię przyjął i dlaczego nie uznaje faktów potwierdzonych przez organy państwa jakim są sądy i komornicy sądowi, którzy w wyniku przeprowadzonych szczegółowych postępowań dowodzą braku majątku i jakiejkolwiek możliwości spłaty.

Skarżący zarzucił ponadto organowi nieprzestrzeganie zaleceń Sądu, który w dotychczasowych wyrokach wyraźnie wskazał, że wśród przesłanek z art. 28 u.s.u.s. nie zawiera się "ważny interes strony" na który organ uporczywie się powołuje, także w skarżonej decyzji. Tym samym Organ, który powinien tłumaczyć przepisy i wyjaśniać ich znaczenie, wykazuje nieznajomość przepisów, które stosuje.

Skarżący podniósł, że Sąd wskazał, że została spełniona w jego sprawie przesłanka umorzenia z art. 28 ust. 3 pkt 5 u.s.u.s., zgodnie z którą całkowita nieściągalność zachodzi, gdy naczelnik urzędu skarbowego -lub

komornik sądowy stwierdził brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję. Organ w skarżonej decyzji zaś uznał, że komornik "umorzył postępowanie z uwagi na bezskuteczność egzekucji" i że ,,nawet stwierdzenie istnienia przesłanek nie obliguje go do zastosowania ulgi, jaką jest umorzenie należności". Tym samym znowu organ nie przyznał wprost spełnienia w/w przesłanki braku majątku.

Ponadto organ ponownie nie przeanalizował kwestii spełnienia przez stronę przesłanki wymienionej w § 3 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r., tj. zaistnienia sytuacji, gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

W piśmie procesowym z dnia 30 września 2016r pełnomocnik skarżącego poparł skargę oraz uzupełnił uzasadnienie podniesionych w niej zarzutów.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Niniejsza sprawa była już pięciokrotnie rozstrzygana przez tut. Sąd w sprawach o następujących sygnaturach : I SA/Bd 272/11 , I SA/Bd 135/12, I SA/Bd 44/13, I SA/Bd 1180/13 i I SA/Bd 307/15.

Zakład decyzją z dnia [...] kwietnia 2016r. po raz piąty utrzymał w mocy swą decyzję z [...] października 2010r. odmawiającą umorzenia zaległości składkowych w kwocie 3.366,57 zł. Sąd uchylając aż pięciokrotnie decyzje organu wskazywał nieprawidłowości, których organ przy rozpoznaniu tej sprawy nie spostrzegł.

Sąd stwierdza, że organ nadal nie rozpatrzył wszystkich przesłanek, które należało uwzględnić i to zarówno z cyt. ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych jak i ww. rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej.

W zaskarżonej decyzji organ stwierdził, że w niniejszej sprawie zachodzi możliwość umorzenia zaległości wobec zaistnienia przesłanki z art. 28 ust. 3 pkt 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, gdyż Sąd Gospodarczy w dniu [...] stycznia 2008 r. ogłosił upadłość działalności skarżącego a następnie wnioskodawca został wpisany do Rejestru Dłużników Niewypłacalnych, a Syndyk pozbawił stronę całego majątku osobistego.

Nadto zaszła przesłanka, o której mowa w art. 28 ust. 3 pkt 5 cyt. ustawy, gdyż komornik sądowy postanowieniem z dnia [...] maja 2012 r. umorzył postępowanie egzekucyjne z uwagi na bezskuteczność egzekucji. Także Naczelnik Urzędu Skarbowego postanowieniem z dnia [...] czerwca 2014r. umorzył postępowanie egzekucyjne. Zdaniem Sądu nie rozpatrzono przesłanki z § 3 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31.07.2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz. U. nr 141, poz. 1365) - poprzez przyjęcie, że dochód skarżącego w kwocie 200 zł. na miesiąc pozwoli mu na zaspokojenie niezbędnych potrzeb życiowych rodziny a nadto na spłatę zadłużenia wobec Zakładu.

Ustawodawca w ww. rozporządzeniu przewidział możliwość umorzenia zaległości pod warunkiem, że wnioskodawca wykaże że zachodzi ważny interes strony zobowiązanej do ich opłacenia. I tak z przepisu art. 3a wynika, że Zakład może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności zgodnie z 3 § ww. rozporządzenia wynika, że dotyczy to sytuacji :

1) gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych;

2) poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności;

3) przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności.

Organ w konsekwencji przyznał, że sytuacja strony jest trudna, ale korzystając z uznania administracyjnego, jakie mu przysługuje z woli Ustawodawcy - orzekł, iż odmawia umorzenia, gdyż jak wskazał :" od [...] grudnia 2015r. istnieje możliwość rozłożenia na raty całej zaległości, w związku z czym skarżący może przystąpić do układu ratalnego.".

Sąd stwierdza, że skoro organ uznał, że skarżący może przystąpić do układu ratalnego to winien wskazać źródło finansowania tych rat, zważywszy na fakt, że wnioskodawca osiąga niewielki dochód miesięczny (200,00 zł. ) , a z żoną od

2000 roku ma rozdzielność majątkową małżeńską. Nadto w tym postępowaniu ze strony skarżącego nie było wniosku o rozłożenie zadłużenia na raty, a jak wskazał organ z poprzedniego wniosku o raty ( z dnia [...] grudnia 2014r.) skarżący się wycofał ze względów finansowych.

Na uwagę zasługuje również fakt, że wbrew opinii organu skarżący nadal otrzymuje dodatek mieszkaniowy, co stoi w sprzeczności ze stanowiskiem organu.

W opinii Sądu, tym razem nie odniesiono się do sytuacji zdrowotnej skarżącego, gdyż nie zauważono, że skarżący cierpi na liczne schorzenia takie jak cukrzyca, nadciśnienie, które z racji wieku się pogłębiają, a w rezultacie uniemożliwiają znalezienie od odpowiedniej pracy.

Sytuacja zdrowotna skarżącego winna być również rozpoznana, mając na uwadze ewentualność zaistnienia przesłanki z § 3 pkt 3 ww. rozporządzenia.

Dlatego organ w ponownie przeprowadzonym postępowaniu winien wskazać źródło finansowania układu ratalnego z jednoczesnym uwzględnieniem sytuacji zdrowotnej zobowiązanego, czego zabrakło w tej decyzji. Jak wynika z treści uzasadnienia, organ również po raz kolejny podkreślił uznaniowy charakter decyzji w sprawie umorzenia zaległości. Organ jednocześnie przypomniał sądowi, że z woli Ustawodawcy ma prawo do wyboru rozstrzygnięcia, nawet gdy zostały spełnione wszystkie przesłanki pozwalające na umorzenie. W tym miejscu Sąd stwierdza, że respektuje wolę Ustawodawcy, a przypomnienie roli Sądu przy rozstrzyganiu spraw o ulgi - było zbyteczne.

Mając na uwadze powyższe, Sąd stwierdza, że w sprawie doszło do naruszenia art. 7, art. 8 i art. 11 oraz art. 77 § 1 i art. 80 kodeksu postępowania administracyjnego. Sąd zwracał uwagę w poprzednich rozstrzygnięciach, iż należy rozpoznać wszystkie przesłanki zarówno z ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych jak i z ww. rozporządzenia. Nie wystarczy przywołanie stosownych przepisów, które regulują kwestię sporną, obowiązkiem organu jest wnikliwe rozpoznanie każdej z przesłanek. Sąd zauważa uznaniowy charakter decyzji w sprawach ulg , w tym wypadku jednak jak trafnie wskazał organ sąd musi zbadać sam proces dochodzenia do rozstrzygnięcia. W niniejszej sprawie po raz kolejny Sąd zwraca uwagę organowi na to, że winien rozpoznać wszystkie przesłanki zanim dojdzie do swobodnego rozstrzygnięcia, co do przyznania lub odmowy udzielenia żądanej ulgi. W związku z czym naruszono art. 153 cytowanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

W związku z powyższym Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c uchylił zaskarżoną decyzję. O kosztach orzeczono zgodnie z art. 205 § 2 tej ustawy i § 14 ust. 2 pkt 2 lit. b) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).

E. Kruppik – Świetlicka H. Adamczewska – Wasilewicz T. Liwacz