Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SAB/Wa 16/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-11-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
658
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Zobowiązano organ do rozpoznania wniosku/odwołania w terminie ...od otrzymania odpisu prawomocnego orzeczenia
Powołane przepisy: article: art. 149 § 1 pkt 1 i 3, art. 190, art.200
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 3 ust. 1-3, art. 25 ust. 1
journal: Dz.U. 2008 nr 170 poz 1051
law: Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - tekst jednolity
article: art. 35, art. 36 § 1 i 2, art. 64 § 2
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Bożena Zwolenik (spr.), Sędzia WSA - Beata Blankiewicz-Wóltańska, Sędzia WSA - Beata Krajewska, Protokolant specjalista - Marcin Wacławek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 listopada 2016 r. sprawy ze skargi E. B. Sp. z o.o. w W. na bezczynność Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa Warszawa Zachód w przedmiocie wniosku o przyznanie płatności; 1. zobowiązuje Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa Warszawa Zachód do rozpoznania wniosku E. B. Sp. z o.o. w W. o przyznanie płatności na rok 2013 w terminie dwóch miesięcy od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem, 2. stwierdza, że bezczynność Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa Warszawa Zachód nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 3. zasądza od organu na rzecz E. B. Sp. z o.o. w W. kwotę 357 zł (trzysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi, wniesionej przez E. Spółka z o.o. w W. (dalej: "Spółka", "Strona", "Skarżąca") do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, jest bezczynność Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa [...] z siedzibą w W. (dalej: "Kierownik Biura Powiatowego ARiMR") w przedmiocie rozpoznania wniosku w sprawie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego.

Wnioskiem z dnia [...] kwietnia 2013 r. Strona zwróciła się do Biura Powiatowego ARiMR [...] z/s W. o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2013.

Pismem z dnia [...] maja 2013 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wezwał Stronę, w trybie art. 64 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. nr 267); dalej: "K.p.a.", do usunięcia braków formalnych wniosku wskazując, że na załącznikach graficznych rolnik nie zaznaczył działek rolnych: A, A1, A2, B, B1, B2, C, C1, C2, D, E. Wezwanie zawierające pouczenie, iż nieusunięcie wskazanych braków w terminie 7 dni od doręczenia wezwania spowoduje pozostawienie wniosku o przyznanie płatności bez rozpoznania zostało doręczone w dniu [...] maja 2013 r. Przy piśmie z dnia [...] maja 2013 r. (data nadania) Strona załączyła korektę wniosku oraz załączniki graficzne - niepodpisane, na których umieszczone zostały literowe oznaczenia działek, nadal nie wskazano granic działek rolnych.

Pismem z dnia [...] lutego 2014 r. Nr [...] Kierownik Biura Powiatowego ARiMR pozostawił ww. wniosek o przyznanie płatności do gruntów rolnych na 2013 r. bez rozpoznania, wskazując, że rolnik nie uzupełnił braków formalnych wskazanych w wezwaniu z dnia [...] maja 2013 r., tj. nie wyrysował granic poszczególnych działek rolnych w ramach działek ewidencyjnych.

W dniu [...] lutego 2014 r. do Kierownika Biura ARiMR wpłynęła korekta wniosku Strony, do której dołączono podpisane załączniki graficzne, na których zaznaczone zostały granice działek rolnych oraz wniosek o przywrócenie terminu na uzupełnienie braków formalnych wymienionych w wezwaniu z dnia [...] maja 2013 r.

Postanowieniem z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] Kierownik Biura Powiatowego ARiMR odmówił przywrócenia terminu do usunięcia braków formalnych wniosku o przyznanie płatności na rok 2013. W wyniku rozpoznania zażalenia Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w Warszawie (dalej: "Dyrektor Oddziału ARiMR") postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] utrzymał w mocy powyższe postanowienie.

Pismem z dnia [...] lutego 2014 r. Strona złożyła do Dyrektora Oddziału ARiMR zażalenie na niezałatwienie sprawy toczącej się przed Kierownikiem Biura ARiMR w zakresie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2013 wnosząc, na podstawie art. 37 K.p.a., o wyznaczenie terminu załatwienia sprawy. W uzasadnieniu pisma Strona wskazała, że w rozpatrywanej sprawie wezwanie do usunięcia braków wniosku o płatność było niejasne i powodujące wątpliwość co do przedmiotu wezwania.

Postanowieniem z dnia [...] marca 2014 r. Kierownik Biura ARiMR odmówił wszczęcia postępowania w sprawie przyznania Stronie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2013 r., na podstawie wniosku złożonego w dniu [...] lutego 2014 r.

Natomiast w zakresie bezczynności postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...], Dyrektor Oddziału ARiMR uznał zażalenie na niezałatwienie w terminie przez Kierownika Biura ARiMR sprawy wniosku o przyznanie płatności na rok 2013 za niezasadne. Zdaniem Dyrektora Oddziału ARiMR w rozpatrywanej sprawie nie doszło do ukształtowania praw lub obowiązków wynikających z terminowego złożenia wniosku i dlatego nie można było mówić o zwłoce organu w rozpatrywaniu sprawy, bowiem postępowanie w sprawie wniosku o przyznanie płatności nie zostało de facto wszczęte. W rozpatrywanej sprawie Kierownik Biura ARiMR pozostawił wniosek o przyznanie płatności na rok 2013 bez rozpoznania z uwagi na nieuzupełnienie braków formalnych wniosku w terminie. Za termin złożenia wniosku organ uznał dzień uzupełnienia tych braków, tj. [...] lutego 2014 r. stwierdzając, że wniosek o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego Strona złożyła po terminie. Dyrektor Oddziału ARiMR stwierdził, że ww. organ zasadnie odmówił wszczęcia postępowania, a zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie uznał za niezasadne. Organ nie zgodził się ze stanowiskiem Strony, że wezwanie do usunięcia braków wniosku zostało sformułowane w sposób niejasny. Zdaniem organu w wezwaniu tym organ I instancji wskazał wprost jakie braki formalne zawiera przedmiotowy wniosek, mianowicie wskazano, że rolnik nie zaznaczył działek rolnych: A, A1, A2, B, B1, B2, C, C1, C2, D, E na załącznikach graficznych załączonych do wniosku o przyznanie płatności. Ponadto organ zawarł pouczenie o konsekwencjach uchybienia terminu wskazanego w wezwaniu. W korekcie z dnia [...] maja 2013 r. nie usunięto braków wniosku bowiem Strona mimo, że oznaczyła działki rolne, w dalszym ciągu nie wskazała położenia granic tych działek rolnych. Organy ARiMR dokonując weryfikacji wniosku zobowiązane są do sprawdzenia, czy w ramach wskazanej przez rolnika na materiale graficznym powierzchni działki rolnej występują obszary nie kwalifikujące się do przyznania danej pomocy (np. zabudowania, zadrzewienia...). Dopiero całość wniosku obejmująca część opisową wraz z materiałem graficznym określa zakres żądania rolnika.

Pismem z dnia [...] maja 2014 r. Strona wniosła skargę na bezczynność Kierownika Biura Powiatowego ARiMR zarzucając organowi naruszenie:

1. przepisów postępowania :

a) art. 61a K.p.a. poprzez jego zastosowanie i uznanie, że złożony w dniu [...] lutego 2014 r. przez Stronę podpisany wniosek oraz podpisane załączniki graficzne, na których wyrysowano granice poszczególnych działek rolnych w ramach działek ewidencyjnych stanowiły nowy wniosek, a w konsekwencji wydanie postanowienia nr [...] z dnia [...] marca 2014 r. przez Organ w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, podczas gdy stanowiły one dopełnienie czynności, o których mowa w art. 58 K.p.a.,

b) art. 64 § 2 K.p.a. poprzez:

- wystosowanie przez Kierownika Biura pisma z dnia [...] maja 2013 r. o nieprecyzyjnej i niejasnej treści, wskazując jedynie, że "Rolnik nie zaznaczył działek rolnych: A, A1, A2, B, B1, B2, C, C1, C2, D, E na załącznikach graficznych dostarczonych wraz z wnioskiem o przyznanie płatności", nie określając że Strona powinna wyrysować granice poszczególnych działek rolnych w ramach działek ewidencyjnych, czyniąc to dopiero w pismem nr [...] z dnia [...] lutego 2014 r. Kierownika Biura o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania, podnosząc że na załącznikach graficznych "... producent nie wyrysował granic poszczególnych działek rolnych w ramach działek ewidencyjnych.",

- nie wezwanie Strony do podpisania dokumentów załączonych do pisma Strony z dnia [...] maja 2013 r., w tym załączników graficznych,

- przyjęcie, iż Strona nie uzupełniła braków formalnych wskazanych w piśmie Kierownika Biura z dnia [...] maja 2013 r., podczas gdy Strona na załącznikach graficznych załączonych do pisma z dnia [...] maja 2013 r. zaznaczyła działki rolne: A, A1, A2, B, B1, B2, C, C1, C2, D, E, zaś niepodpisanie ich stanowiło inny brak formalny do usunięcia, którego w trybie art. 64 § 2 K.p.a. Kierownik Biura winien wezwać Stronę,

c) art. 58 K.p.a. poprzez odmowę "... przywrócenia terminu na usunięcie braków wniosku w sprawie przyznania płatności bezpośredniej oraz ONW ...", podczas gdy uchybienie terminu nastąpiło bez winy Strony;

d) art. 35 K.p.a. polegające na nierozpoznaniu sprawy w terminie, pozostawienie wniosku bez rozpoznania i zaniechaniu przez Kierownika Biura wszczęcia jurysdykcyjnego postępowania administracyjnego na podstawie wniesionego przez Stronę wniosku, a także podjęcie jakichkolwiek czynności dopiero po upływie 16 dni liczonych od dnia złożenia wniosku;

e) art. 36 K.p.a. polegające na niezawiadomieniu Strony o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie, podczas gdy istniały ku temu przesłanki;

f) art. 37 K.p.a. polegające na uznaniu przez Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR za niezasadne zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w sprawie wniosku o przyznanie płatności na rok 2013, podczas gdy sprawa nie została załatwiona w terminie, a miało to miejsce z rażącym naruszeniem prawa;

2. błąd w ustaleniach faktycznych zawartych w piśmie nr [...] z dnia [...] lutego 2014 r. Kierownika Biura polegający na przyjęciu, iż:

a) Strona nic usunęła braków formalnych wniosku: "Rolnik nie zaznaczył działek rolnych: A, A1, A2, B, B1, B2, C, C1, C2, D, E na załącznikach graficznych dostarczonych wraz z wnioskiem o przyznanie płatności", podczas gdy Strona wraz z pismem z dnia [...] maja 2013 r. przedłożyła załączniki graficzne, na których zaznaczyła działki rolne: A, A1, A2, B, B1, B2, C, C1, C2, D, E,

b) nie podpisanie korekty i załączników graficznych stanowi nie usunięcie braków formalnych do uzupełnienia, których Strona została wezwana pismem Organu z dnia [...] maja 2013 r., podczas gdy Strona wraz z pismem z dnia [...] maja 2013 r. przedłożyła załączniki graficzne, na których zaznaczyła działki rolne: A, A1, A2, B, B1, B2, C, C1, C2, D, E, zaś niepodpisanie załączników graficznych stanowiło inny brak formalny do usunięcia, którego organ w trybie art. 64 § 2 K.p.a. winien wezwać Stronę,

c) organ w piśmie z dnia [...] maja 2013 r. wezwał Stronę do wyrysowania granic poszczególnych działek rolnych w ramach działek ewidencyjnych, podczas gdy pismo Organu nie zawierało wezwania do wyrysowania granic poszczególnych działek rolnych w ramach działek ewidencyjnych, a jedynie wskazanie, że: "Rolnik nic zaznaczył działek rolnych: A, A1, A2, B, B1, B2, C, C1, C2, D, E na załącznikach graficznych dostarczonych wraz z wnioskiem o przyznanie płatności";

3) błąd w ustaleniach faktycznych zawartych w postanowieniu Nr [...] Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w W. z dnia [...] kwietnia 2014 r. polegający na przyjęciu, iż:

a) "...złożona korekta nie usunęła skutecznie braków formalnych wniosku...", podczas gdy Strona wraz z pismem z dnia [...] maja 2013 r. przedłożyła załączniki graficzne, na których zaznaczyła działki rolne: A, A1, A2, B, B1, B2, C, C1, C2, D, E, a niepodpisanie korekty i załączników graficznych stanowiło inny brak formalny do usunięcia, którego Kierownik Biura w trybie art. 64 § 2 K.p.a. winien wezwać Stronę,

b) "...rolnik nie wskazał położenia poszczególnych działek rolnych na załącznikach graficznych...", podczas gdy pismo Kierownika Biura z dnia [...] maja 2013 r. nie zawierało wezwania do wyrysowania granic poszczególnych działek rolnych w ramach działek ewidencyjnych, a jedynie wskazanie, że: "Rolnik nie zaznaczył działek rolnych: A, A1, A2, B, B1, B2, C, C1, C2, D, E na załącznikach graficznych złożonych wraz z wnioskiem o przyznanie płatności", a tym samym Strona wraz z pismem z dnia [...] maja 2013 r. przedłożyła załączniki graficzne, na których zaznaczyła ww. działki rolne,

c) "...złożona korekta wraz z załącznikami graficznymi nie została podpisana przez wnioskodawcę...", podczas gdy niepodpisanie korekty i załączników graficznych stanowiło inny brak formalny do usunięcia, którego Kierownik Biura w trybie art. 64 § 2 K.p.a. winien wezwać Stronę.

Wskazując na powyższe zarzuty Strona wniosła o zobowiązanie Kierownika Biura ARiMR do załatwienia sprawy w terminie 7 dni do wydania decyzji administracyjnej o przyznaniu płatności na rok 2013 oraz o orzeczenie, iż bezczynność organu miała charakter rażącego naruszenia prawa. Ponadto wniosła o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

Wyrokiem z dnia 29 października 2014 roku sygn. akt V SAB/Wa 29/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę E. Sp. z o.o. w W. na bezczynność Kierownika Biura Powiatowego ARiMR [...] w W. w sprawie wniosku o przyznanie płatności na rok 2013. Zdaniem Sądu w sprawie nie zaistniała bezczynność organu.

W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji stwierdził, że warunkiem uzyskania przez rolnika płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2013 było wypełnienie materiału graficznego zgodnie ze stanem faktycznym istniejącym na gruncie. Rolnik powinien zadbać o to, aby zapewnić tożsamość danych zadeklarowanych we wniosku z danymi wskazanymi w materiale graficznym. Nie dołączenie do wniosku wypełnionych materiałów graficznych, dotyczących działek ewidencyjnych i rolnych, które zgłoszono we wniosku o płatność, stanowi brak formalny wniosku, którego nie uzupełnienie na wezwanie organu skutkuje pozostawieniem wniosku lub jego części bez rozpoznania. Taki sam skutek powoduje załączenie materiału graficznego, na którym nie zaznaczono działek rolnych, do których rolnik ubiega się o płatność oraz ich granic na mapie. Prawidłowo zatem wnioskodawca został wezwany do uzupełnienia braku formalnego wniosku o przyznanie wnioskowanych płatności poprzez m.in. załączenie podpisanych materiałów graficznych. W ocenie Sądu I instancji wezwanie organu było zredagowane w sposób przejrzysty i nie pozostawiało wątpliwości co do treści żądania.

Spółka złożyła skargę kasacyjną zaskarżając ww. wyrok w całości, wnosząc o jego uchylenie w całości, przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania i zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego. Skarga kasacyjna Spółki oparta została na obu podstawach kasacyjnych z art. 174 p.p.s.a., tj. naruszeniu prawa procesowego i materialnego.

Wyrokiem z dnia 12 lipca 2016 r. sygn. akt II GSK 400/15 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że skarga kasacyjna Spółki zasługuje na uwzględnienie, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz zasądził od Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa [...] w W. kwotę 380 złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego. Sąd Kasacyjny stwierdził, że Sąd I instancji nie odniósł się do istoty spawy, która była przedmiotem toczącego się postępowania, a uzasadnienie wyroku nie spełnia warunków wskazanych w art. 141 § 4 p.p.s.a.

Rozpoznając sprawę ponownie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Sąd miał na uwadze, że Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 12 lipca 2016 r. w sprawie o sygn. akt II GSK 400/15 uchylił wyrok tutejszego Sądu z dnia 29 października 2014 r. o sygn. akt. V SA/Wa 29/14 i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Tym samym Sąd obecnie rozstrzygający sprawę na podstawie art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", pozostawał związany oceną prawną oraz wskazaniami co do dalszego postępowania, wyrażonymi w wyroku NSA. Przywołany przepis stanowi bowiem, że sąd któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Art. 190 p.p.s.a. ma przy tym charakter bezwzględnie obowiązujący, co oznacza, że ani organ administracji publicznej, ani sąd, orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie mogą nie uwzględnić wykładni prawa dokonanej przez NSA i są tą wykładnią związane.

Przedmiotem skargi jest bezczynność Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w zakresie braku merytorycznego rozpoznania wniosku Skarżącej z dnia [...] kwietnia 2013 r. o przyznanie płatności do gruntów rolnych na rok 2013. Ww. organ pismem z dnia [...] lutego 2014 r. pozostawił przedmiotowy wniosek o przyznanie płatności na rok 2013 bez rozpoznania z powodu nieusunięcia braków formalnych.

Zgodnie z art. 64 § 2 K.p.a., w razie stwierdzenia braków formalnych wniosku, organ jest zobowiązany do wezwania wnioskodawcy do usunięcia braków formalnych tego wniosku, w terminie 7 dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania. Pozostawienie podania bez rozpoznania w trybie art. 64 § 2 K.p.a. następuje w drodze czynności materialno-technicznej, o podjęciu której należy powiadomić wnoszącego podanie na piśmie. Na pozostawienie podania bez rozpoznania przysługuje skarga na bezczynność organu, stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. (por. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 września 2013 r. sygn. I OPS 2/13).

Oceniając przedmiotową sprawę Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z przepisami p.p.s.a. kontrola działalności organów administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów lub przewlekłe prowadzenia postępowania w przypadkach decyzji administracyjnych, postanowień wydanych w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończących postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; postanowień wydanych w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie oraz innych niż określone powyżej akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a.). Podkreślenia przy tym wymaga również, że w trakcie rozpatrywania skargi wniesionej na bezczynność organu administracji publicznej lub przewlekłość postępowania sąd administracyjny, będąc stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. związany granicami sprawy, ogranicza się wyłącznie do ustalenia, czy organowi można przypisać lub nie – bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Sąd nie jest natomiast władny zajmować stanowiska w kwestiach merytorycznych.

Na podstawie art. 25 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2008 r. Nr 170 poz. 1051 ze zm.); dalej "ustawa o płatnościach bezpośrednich" - rolnik składa wnioski w sprawach dotyczących płatności obszarowych (...), na formularzach opracowanych oraz przesłanych lub udostępnionych przez Agencję (Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa). Zgodnie z § 2 tego przepisu, Agencja przesyła formularz oraz materiał graficzny (materiał geograficzny) lub udostępnia je na stronie internetowej Agencji, zgodnie z art. 19 ust. 2 rozporządzenia nr 73/2009 rolnikowi, który złożył wniosek o przyznanie płatności obszarowych w poprzednim roku. Ponadto w przypadku, o którym mowa w ust. 2, kolejny wniosek o przyznanie płatności obszarowych rolnik składa na formularzu przesłanym lub udostępnionym przez Agencję i dołącza do niego materiał graficzny (materiał geograficzny) przesłany lub udostępniony przez Agencję (art. 25 ust. 3 ustawy o płatnościach bezpośrednich).

W związku z powyższym, zdaniem Sądu, warunkiem uzyskania przez rolnika płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2013 było wypełnienie materiału graficznego, zgodnie ze stanem faktycznym istniejącym na gruncie. Niedołączenie do wniosku wypełnionych materiałów graficznych, dotyczących działek ewidencyjnych i rolnych, które zgłoszono we wniosku do płatności, stanowi brak formalny wniosku, którego nieuzupełnienie na wezwanie organu, skutkuje pozostawieniem wniosku lub jego części bez rozpoznania.

Stosownie do przepisu art. 3 ust. 1 ustawy o płatnościach bezpośrednich, z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach Unii Europejskiej, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej.

W postępowaniu w sprawach dotyczących płatności bezpośredniej, płatności uzupełniającej, płatności cukrowej, płatności do pomidorów oraz wsparcia specjalnego organ administracji publicznej: 1) stoi na straży praworządności; 2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy; 3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania; 4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania; przepisu art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się (art. 3 ust. 2 ustawy o płatnościach bezpośrednich).

Zgodnie z art. 3 ust. 3 ww. ustawy strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 2, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.

Odwołanie do zasady praworządności, zgodnie z którą organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa, w przytoczonych wyżej regulacjach wskazuje, że przepisy o postępowaniu administracyjnym powinny być interpretowane w sposób zapewniający maksymalną ochronę uprawnień stron. Urzeczywistnienie praworządności wiąże się m.in. ze ścisłym przestrzeganiem terminów wyznaczonych do załatwienia spraw. Wskazać należy, że zgodnie z art. 35 K.p.a., organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania. Do terminów określonych w przepisach poprzedzających nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu. O każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 K.p.a. lub w przepisach szczególnych organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy (art. 36 § 1 K.p.a.). Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 K.p.a.).

Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas gdy organ ten, pomimo istniejącego obowiązku, nie załatwia w określonej prawem formie i w określonym prawem czasie sprawy, co do której obowiązujące regulacje czynią go właściwym i kompetentnym. Dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie ma przy tym znaczenia okoliczność, z jakich powodów określony akt (decyzja, postanowienie, inny akt) nie został wydany lub czynność nie została dokonana.

W rozpoznawanej sprawie:

- wnioskiem z dnia [...] kwietnia 2013 r. Strona zwróciła się do Biura Powiatowego ARiMR [...] z/s W. o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2013,

- pismem z dnia [...] maja 2013 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wezwał Stronę do usunięcia braków formalnych wniosku wskazując, że na załącznikach graficznych rolnik nie zaznaczył działek rolnych: A, A1, A2, B, B1, B2, C, C1, C2, D, E. Wezwanie zawierające pouczenie, iż nieusunięcie wskazanych braków w terminie 7 dni od doręczenia wezwania spowoduje pozostawienie wniosku o przyznanie płatności bez rozpoznania, zostało doręczone w dniu [...] maja 2013 r.,

- przy piśmie z dnia [...] maja 2013 r. (data nadania) Strona załączyła korektę wniosku oraz załączniki graficzne, na których umieszczone zostały literowe oznaczenia działek. Nie wskazano granic działek rolnych, załączniki nie były podpisane,

- pismem z dnia [...] lutego 2014 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR pozostawił wniosek o przyznanie płatności do gruntów rolnych bez rozpoznania, wskazując, że rolnik nie uzupełnił braków formalnych wskazanych w wezwaniu z dnia [...] maja 2013 r., tj. nie wyrysował granic poszczególnych działek rolnych w ramach działek ewidencyjnych.

Należy podkreślić, że w wezwaniu z dnia [...] maja 2013 r. organ nie wskazał na konieczność zaznaczenia granic działek. Zdaniem Sądu ww. braki pisma miały charakter formalny i zgodnie z art. 64 § 2 K.p.a. Skarżąca powinna być wezwana do ich uzupełnienia. Sąd podziela zarzuty skargi w tym zakresie.

W tych okolicznościach, na tym etapie postępowania, pozostawienie wniosku bez rozpoznania z powodu nieuzupełnienia braków formalnych należy uznać za przedwczesne.

Za uzasadnione Sąd uznał również zarzuty dotyczące naruszenia zasady szybkości postępowania. Z porównania dat podejmowanych przez organ i Skarżącą czynności wynika, że od czasu uzupełnienia wniosku przez Skarżącą ([...] maja 2013 r. – data nadania) do czasu wydania pisma o pozostawieniu wniosku o przyznanie płatności do gruntów rolnych bez rozpoznania ([...] lutego 2014 r.) upłynęło ponad 8 miesięcy. Jednocześnie z akt sprawy wynika, że organ nie informował Skarżącej o niezałatwieniu sprawy w terminie określonym w art. 35 K.p.a., nie podał również przyczyn zwłoki, czy nowego terminu załatwienia sprawy (art. 36 § 1 K.p.a.).

W wyroku z dnia 26 sierpnia 2016 r. sygn. akt II SAB/Łd 108/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że z bezczynnością czy z przewlekłym prowadzeniem postępowania mamy do czynienia nie tylko wtedy, gdy organ nie podejmuje żadnych czynności, ale również wówczas, gdy nieefektywne działania nie zmierzają do zebrania niezbędnego materiału dowodowego, nie wyjaśniają istotnych okoliczności, nie prowadzą do zakończenia postępowania, gdy między poszczególnymi czynnościami organu występują nieusprawiedliwione okresy przerw, które w sumie prowadzą do znaczącego i nieakceptowalnego z punktu widzenia zasad ekonomiki procesowej wydłużenia czasu trwania postepowania. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela to stanowisko orzecznicze.

Jak wynika z powyższego, wniosek Skarżącej z dnia [...] maja 2013 r. dotyczący przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2013 nie został do chwili obecnej prawidłowo i w całości rozpoznany. Uzasadniało to uwzględnienie skargi na bezczynność organu administracji i zobowiązanie - na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a. – Kierownika Biura Powiatowego ARiMR [...] do rozpoznania wniosku Skarżącej o przyznanie płatności na rok 2013 w terminie dwóch miesięcy od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem. Jednocześnie w przedstawionych okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy Sąd nie znalazł podstaw do uznania, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

W świetle powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i pkt 3 orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.