Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt II SA/Op 339/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2010-10-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6320 Zasiłki celowe i okresowe
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2, art. 3, art. 8 ust. 1,3,9, art. 39, art. 41.
journal: Dz.U. 2008 nr 115 poz 728
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Roman Ciąglewicz Sędziowie Sędzia WSA - Teresa Cisyk – spr. Sędzia WSA - Ewa Janowska Protokolant st. sekretarz sądowy Grażyna Stykała po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 28 października 2010 r. sprawy ze skargi S. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia [...], nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia 9 lutego 2009 r. S. H. wystąpiła o przyznanie pomocy finansowej na opłaty w formie zasiłku celowego.

Działając z upoważnienia Burmistrza Nysy, decyzją z dnia [...], nr [...], Dyrektor Ośrodka Pomocy Społecznej w N., po ponownym rozpoznaniu sprawy - wskutek uchylenia przez organ odwoławczy wcześniejszych decyzji - odmówił przyznania S. H. zasiłku celowego. Decyzja wydana została na podstawie art. 2, art. 3, art. 8 ust. 1, 3, 9, art. 39 i art. 41 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2008 r. Nr 115, poz. 728 ze zm.), zwanej dalej ustawą oraz art. 104 K.p.a. W uzasadnieniu organ powołał regulację art. 39 ustawy i wskazując na warunkujące przyznanie świadczenia kryterium dochodowe, ustalone w art. 8 tej ustawy organ określił, że dla rodziny skarżącej wynosi ono 1755 zł. Odnosząc się do ustaleń dokonanych w toku postępowania wyjaśniającego, organ wskazał, że strona prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z czwórką dzieci, a jej mąż P. H. prowadzi odrębne gospodarstwo domowe. Organ dodał, że z dniem 16 lipca 2009 r. strona utraciła status poszukującej pracy z powodu nie zgłoszenia się do urzędu pracy w wyznaczonym terminie. Na jej dochód składa się zasiłek rodzinny w kwocie 200 zł, dodatek z tytułu wychowywania dziecka w rodzinie wielodzietnej w kwocie 80 zł, dodatek mieszkaniowy w wysokości 190,87 zł, alimenty w kwocie 80 zł, a także dochód z gospodarstwa rolnego w R. w wysokości 1945,53 zł. Ustalając dochód z gospodarstwa, organ obliczył, że dla gospodarstwa rolnego o powierzchni 6,7080 ha, którego właścicielką jest strona, przyjąć należy powierzchnię 9,3987 ha przeliczeniowego. Określił też, że zgodnie z art. 8 ust. 9 ustawy, dla 1 ha przeliczeniowego przyjmuje się dochód miesięczny w wysokości 207 zł. Organ wyjaśnił, że ustawa o pomocy społecznej nie daje podstaw do wyłączenia dochodów z hektarów przeliczeniowych w przypadku, gdy właściciel nie prowadzi działalności rolniczej osobiście. Bez względu na fakt, czy ziemia uprawiana jest bezpośrednio przez właściciela, czy też działalność rolniczą prowadzi inna osoba, dochód ustala się tak samo, biorąc pod uwagę wielkość gospodarstwa rolnego. Przy takiej interpretacji nie ma też znaczenia fakt, że gospodarstwo rolne jest dzierżawione. W oparciu o art. 2 ustawy organ stwierdził, że właściciel gospodarstwa rolnego może wykorzystać swoje uprawnienia i możliwości, które wynikają z faktu posiadania tytułu własności. Z tego też powodu uznał, że skoro strona jest osobą zdrową, nie pracuje zawodowo, jej dzieci z uwagi na wiek nie wymagają stałej opieki, a stanowiące przedmiot jej własności gospodarstwo znajduje się w odległości 6 km od miejscowości w której mieszka, ma możliwość jego prowadzenia. Następnie, odnosząc się do przesłanki przyznania świadczenia w postaci spełnienia kryterium dochodowego organ stwierdził, że łączny dochód strony wynosi 2496,40 zł i przekroczył ustawowe kryterium o 741,40 zł, co skutkuje uznaniem, że strona nie kwalifikuje się do otrzymania zasiłku celowego. Wskazując na wydatki z tytułu ponoszonych opłat mieszkaniowych, wyliczone w łącznej kwocie 560,21 zł organ wyjaśnił, że rozważano także możliwość przyznania stronie specjalnego zasiłku celowego, o którym mowa w art. 41 ustawy. W trakcie postępowania wyjaśniającego ustalono, że sytuacja w jakiej znajduje się rodzina wnioskodawczyni nie stanowi sytuacji szczególnie trudnej, a to z uwagi na brak wystąpienia niepełnosprawności, czy długotrwałej choroby, powodujących konieczność znacznego zwiększenia wydatków na zakup leków lub leczenie, bądź innej jeszcze przesłanki. Organ wskazał, że syn wnioskodawczyni – D. H. pomimo braku zatrudnienia nie jest i nigdy nie był zarejestrowany jako osoba bezrobotna. W ocenie organu, jako osoba pozostająca w gospodarstwie domowym strony winien jednak wykazać więcej inicjatywy w poszukiwaniu pracy celem zapewnienia rodzinie jak najlepszych warunków bytowych. W odniesieniu do sytuacji bytowej skarżącej organ wskazał ponadto, że strona zawarła umowę dzierżawy gospodarstwa rolnego stanowiącego jej własność na okres 10 lat, przy czym w umowie nie określono kwoty za dzierżawę, a jego zabudowana część o powierzchni 0,2550 ha pozostała w użytkowaniu strony. Na podstawie pisma z KRUS ustalono również, że nie złożyła wniosku o przyznanie emerytury rolniczej. W oświadczeniu majątkowym nie podała natomiast, że posiada samochód podczas, gdy w toku postępowania ustalono, iż mąż strony nabył w dniu 17 lipca 2008 r. samochód marki [...], którego cena waha się w granicach od 17 000 zł do 27 000 zł. Organ stwierdził, że wprawdzie strona i jej mąż prowadzą odrębne gospodarstwa domowe , jednak nie mają rozdzielności majątkowej i samochód należy do majątku wspólnego małżonków. W kontekście celu pomocy społecznej określonego w art. 2 ustawy i obowiązku osób korzystających z pomocy społecznej do aktywnego współdziałania w pokonywaniu trudności życiowych organ uznał, że strona może własnymi siłami pokonać trudności finansowe. Jako działania zmierzające w tym kierunku wskazał: renegocjowanie umowy dzierżawy gruntów rolnych, poprzez ustalenie czynszu dzierżawnego, sprzedaż nieruchomości w R., których wartość rynkowa wynosi 80000 zł, czy też złożenie wniosku o podwyższenie alimentów płaconych od 11 lat w niezmienionej kwocie 20 zł na dziecko. Organ wyjaśnił, że mąż skarżącej jest właścicielem nieruchomości położonej w obrębie miejscowości K. o powierzchni 17,2600 ha, wobec czego jego stan majątkowy daje szansę na podwyższenie alimentów. Z uwagi na sytuację finansową męża, strona winna w pierwszej kolejności od niego dochodzić zaspokojenia potrzeb finansowych, a nie przerzucać ciężaru utrzymania rodziny na Ośrodek. Organ podkreślił, że z pomocy społecznej korzysta wiele osób, które nie posiadają gruntów, samochodów i nie mają możliwości w żaden sposób polepszyć swojej sytuacji materialnej. Posiadanie przez stronę mieszkania w N., gruntów w R., a także sytuacja finansowa jej męża, stanowią z kolei wystarczające środki do tego, aby samodzielnie pokonać problemy finansowe. Z tego też powodu, jak i z uwagi na brak po stronie wnioskodawczyni woli współpracy w celu rozwiązywania swojej kryzysowej sytuacji, organ stwierdził brak podstaw do przyznania jej pomocy społecznej. Końcowo odnotował, że w sierpniu 2009 r. do organu wpłynęły 603 podania o udzielenie pomocy, a we wrześniu 107. Miesięcznie na zasiłki celowe przeznaczana jest kwota 70833 zł, co pozwala na przyznanie przeciętnie zasiłku dla rodziny w kwocie 110 zł, a dla osoby samotnej 60 zł.

W odwołaniu od decyzji, S. H. kwestionując odmowę przyznania zasiłku celowego podniosła, że nie jest w stanie własnymi siłami pokonać trudnej sytuacji finansowej w jakiej się znalazła. Wskazała, iż nie spłaciła swoich zadłużeń i dlatego zwraca się o pomoc wnosząc o szybkie rozpoznanie sprawy.

Decyzją z dnia [...], nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu utrzymało w mocy decyzję pierwszoinstancyjną. Uzasadniając rozstrzygnięcie organ odwoławczy określił, że zgodnie z art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy oraz rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 24 lipca 2006 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz. U. Nr 135, poz. 950 - zwanym dalej rozporządzeniem), prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej przysługuje osobie w rodzinie, w której dochód na osobę nie przekracza kwoty 351 zł. Wskazał też, na pojęcie dochodu, które zdefiniowane zostało w art. 8 ust. 3 ustawy, jak również powołał treść art. 8 ust. 4 ustawy określającego rodzaje świadczeń niepodlegające wliczeniu do dochodu oraz art. 8 ust. 10 ustawy. W oparciu o regulację art. 8 ust. 9 ustawy wyjaśnił, że przepis ten określa ryczałtowy tryb ustalania dochodu osiąganego z gospodarstwa rolnego osoby, która prowadzi gospodarstwo, albo ma możliwość jego prowadzenia i uzyskiwania tą drogą środków utrzymania, przy czym zgodnie z rozporządzeniem wysokość dochodu z 1 ha przeliczeniowego wynosi 207 zł. Odnosząc się do regulacji art. 39 ust. 1 i 2 ustawy, dotyczącej przyznania zasiłku celowego wyjaśnił, że hipoteza tych przepisów stanowi sytuację odpowiadającą treści art. 2 ust. 1 ustawy. Pod tym kątem, rozstrzygając sprawę w ramach uznania administracyjnego, organ ocenia prawo, bądź też brak prawa do zasiłku celowego. Odnosząc się do sytuacji strony, organ stwierdził, że spełnia ona warunek przyznania zasiłku celowego, jakim jest niezbędna potrzeba bytowa, bowiem potrzebą taką jest zapewnie rodzinie ubrania, żywności oraz niezbędnych przedmiotów użytku domowego. Jednocześnie organ wskazał na kryterium dochodowe rodziny skarżącej - liczącej 5 osób, gdyż jej mąż nie jest jej członkiem w rozumieniu art. 6 pkt 14 ustawy - określone w art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy, które wynosi 1755 zł (5 x 351 zł). Przyznanie zasiłku celowego zależy od spełnienia kryterium dochodowego, bądź gdy uzyskany dochód je przekracza, od zasilenia szczególnie uzasadnionych przypadków, o których mowa w art. 41 ustawy. Powołując zapis art. 41 ustawy, określający warunki przyznania zasiłku celowego specjalnego organ wyjaśnił, że nakłada on na organ obowiązek rozważenia sytuacji życiowej osoby ubiegającej się o pomoc w kategoriach "przypadku szczególnie uzasadnionego". Odnosząc się do stanu faktycznego sprawy organ powołał okoliczności faktyczne ustalone w postępowaniu pierwszoinstancyjnym. Dodatkowo wskazał także na fakt, że wnioskodawczyni wraz z dziećmi, z których trójka jeszcze się uczy, zamieszkuje w lokalu spółdzielczym, do którego posiada prawo własnościowe i z tytułu jego użytkowania ponosi wydatki w łącznej kwocie 560,21 zł. Organ zauważył, że strona nie wskazała, aby rodzina miała problemy zdrowotne bądź problemy z regulowaniem należności za lokal mieszkalny. W oparciu o ustalone okoliczności, uznał za prawidłowy sposób wyliczenia dochodu rodziny strony przedstawiony przez organ pierwszej instancji. Organ stwierdził, że wbrew stanowisku strony, brak jest podstaw do pominięcia przy obliczaniu jej dochodu, dochodu z gospodarstwa rolnego. Jako prawidłową w tej kwestii wskazał ocenę organu pierwszej instancji, co do tego, że strona ma możliwość prowadzenia gospodarstwa rolnego, którego jest właścicielką i uzyskiwania z tego tytułu środków utrzymania. Podniósł w tym zakresie, że jest osobą w wieku produkcyjnym, nie jest osobą niepełnosprawną, jak również nie choruje na schorzenia, które uniemożliwiałyby jej prowadzenie gospodarstwa rolnego. Nie złożyła również w Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego wniosku o przyznanie emerytury lub renty, co oznacza, że nie jest emerytką ani rencistką , która zaprzestała prowadzenia gospodarstwa rolnego w rozumieniu art. 28 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników. Kolegium uznał ponadto, że w odniesieniu do wnioskodawczyni nie zaistniały również przesłanki do przyznania specjalnego zasiłku celowego. W tej kwestii organ odwoławczy zgodził się z twierdzeniem, że sytuacja strony nie jest sytuacją szczególną i wyjątkową, gdyż jest ona osobą w wieku produkcyjnym, nie jest niepełnosprawna, ani też przewlekle nie choruje, jej dzieci nie są dotknięte chorobą lub niepełnosprawnością, a jej rodziny nie dotknęły inne obiektywne zdarzenia mające wpływ na sytuację bytową. Zauważył, że trudno też uznać, aby strona aktywnie poszukiwała pracy, skoro jest osobą bezrobotną i od 16 lipca 2009 r. utraciła status osoby poszukującej pracy. Nie wykazuje przy tym aktywności w pokonywaniu trudności życiowych poprzez wykorzystanie własnych uprawnień, zasobów i możliwości. W oparciu o regulacje art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1 i art. 4 ustawy, organ wyjaśnił, że organy pomocy społecznej nie wyręczają obywatela w obowiązku utrzymania się, ale wymagają od niego aktywności w pokonywaniu trudności życiowych i dopiero niemożność samodzielnego ich pokonania, stanowi przesłankę włączenia się instytucji państwa. Pomoc społeczna ma bowiem charakter uzupełniający. Jej zakres uzależniony jest od możliwości organu i osobistej aktywności zainteresowanego. Rozwiązywanie trudnej sytuacji życiowej to z kolei, podejmowanie działań w celu jej przezwyciężenia np. poprzez podjęcie pracy. Oceniając postawę wnioskodawczyni organ odwoławczy zgodził się ze stanowiskiem organu pierwszej instancji i stwierdził, że pomimo posiadania możliwości samodzielnego rozwiązania problemów finansowych rodziny, nie wykazuje ona żadnej aktywności w dążeniu do ich pokonywania, czyniąc chociażby starania o uzyskanie pożytków z gospodarstwa rolnego i wchodzącego w jego skład budynku mieszkalnego, aktywnie poszukując pracy, czy podejmując inicjatywę w podwyższeniu alimentów. Taka postawa w ocenie organu pozwala z kolei przyjąć, że strona wykazuje postawę roszczeniową zmierzającą do bezwzględnego otrzymywania świadczeń z pomocy społecznej. Nie spełnia przy tym warunków uprawniających do otrzymania zasiłku celowego i specjalnego zasiłku celowego, z uwagi na przekroczenie kryterium dochodowego, brak przesłanki z art., 41 ustawy oraz brak podejmowania czynności samodzielnego przezwyciężenia trudnej sytuacji bytowej. To natomiast powoduje, że nie przysługuje jej prawo do żądanego świadczenia.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, S. H. podniosła, że stosownie do art. 28 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 2008 r. Nr 50, poz. 291 ze zm.) zaprzestała prowadzenia działalności rolniczej, z uwagi na pobieranie przez jej męża od lat 90 - tych świadczenia z dodatkiem pielęgnacyjnym. Dalej wyjaśniła, że gospodarstwo oddano w dzierżawę, przy czym dzierżawca nie może jej zatrudnić, z uwagi na to, że w gospodarstwie pracuje już jego żona i synowie. Jednocześnie też, niemożliwe jest zerwanie umowy dzierżawy, ponieważ wiązałoby się to z utratą świadczenia przez jej męża. Podając, iż pozostaje bez pracy, skarżąca wskazała, że potrzebuje pomocy społecznej dla trójki dzieci w celu zapewnienia im minimum życiowego.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu podtrzymało w całości argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji i wniosło o oddalenie skargi. Przytaczając stanowisko wyrażone w uzasadnieniu decyzji organ jako niezasadne uznał zarzuty skargi. W odniesieniu do twierdzenia skarżącej, że zaprzestała prowadzenia gospodarstwa rolnego wyjaśnił, że strona nie jest emerytką lub rencistką, która zaprzestała prowadzenia gospodarstwa rolnego w rozumieniu art. 28 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników oraz, że ma możliwość prowadzenia gospodarstwa rolnego i uzyskiwania tą drogą środków utrzymania. Ponadto organ wskazał, że ze zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki wynika, iż zaskarżona decyzja doręczona została do rąk córki strony skarżącej – D. H., która jest osobą niepełnoletnią.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z przepisem art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, iż w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej czy celowościowej. Badana jest wyłącznie legalność aktu administracyjnego, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa do zaistniałego stanu faktycznego, trafność ich wykładni oraz prawidłowość przyjętej procedury. Sąd administracyjny nie jest też tym samym uprawniony do podjęcia merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie w postaci wydania orzeczenia zmieniającego kontrolowaną decyzję.

Na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej P.p.s.a., uwzględnienie skargi na decyzję administracją następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). W razie niewystąpienia wskazanych uchybień, na mocy art. 151 P.p.s.a skarga podlega oddaleniu.

W niniejszej sprawie skarga wniesiona została na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu utrzymującą w mocy decyzję organu pierwszej instancji o odmowie przyznania skarżącej świadczenia z pomocy społecznej w formie zasiłku celowego. Przeprowadzona przez Sąd, według wskazanych zasad kontrola wykazała, że zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja pierwszoinstancyjna odpowiadają przepisom prawa.

Podstawę prawną działania organów w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1362 ze zm.), zwanej dalej ustawą, która określa zasady przyznawania pomocy społecznej. Podkreślić przyjdzie, że stosownie do treści art. 2 ust. 1 tej ustawy, pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy, pomoc społeczna służy wspieraniu osób i rodzin w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwieniu im życia w warunkach odpowiadających godności człowieka. Rodzaj, forma i rozmiar świadczeń z pomocy społecznej powinny być jednak odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy, a potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej (art. 3 ust. 3 i 4 ustawy). W myśl art. 3 ust. 2 ustawy, zadaniem pomocy społecznej jest zapobieganie sytuacjom, o których mowa w art. 2 ust. 1, przez podejmowanie działań zmierzających do życiowego usamodzielnienia osób i rodzin oraz ich integracji ze środowiskiem.

Jedną z form pomocy społecznej, której rodzaje określone zostały w art. 36 ustawy, jest świadczenie pieniężne w postaci zasiłku celowego (art. 36 pkt 1 lit. c ustawy).

Zgodnie z art. 39 ust. 1 i ust. 2 ustawy, zasiłek celowy może być przyznany w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej, w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. Na gruncie powołanej regulacji zauważyć należy, że okoliczności, określone w ust. 2, których wystąpienie uprawnia do przyznania zasiłku celowego, wskazane zostały przez ustawodawcę jedynie przykładowo. Przyjąć tym samym trzeba, że również każda inna potrzeba, o ile będzie potrzebą niezbędną, może stanowić podstawę uprawnienia do otrzymania tego świadczenia. Jego przyznanie jednak w każdym przypadku uzależnione będzie od spełnienia obligatoryjnej przesłanki, jaką jest uzyskanie dochodu niższego od kryterium dochodowego, wynikającego z art. 8 ust. 1 ustawy. Oznacza to, że niezależnie od zaistniałych trudności życiowych, organ przyznający świadczenia z pomocy społecznej obowiązany będzie odmówić przyznania zasiłku celowego osobie samotnie gospodarującej, bądź rodzinie, jeśli jej dochód przekroczy ustawowe kryterium dochodowe. O ile bowiem rozstrzygając o przyznaniu zasiłku celowego organ działa na zasadzie uznania administracyjnego, uznanie to nie pozwala organowi na dowolność w podjęciu rozstrzygnięcia. Oznacza to, że wprawdzie w przypadku, gdy kryterium dochodowe zostanie spełnione, dokonując interpretacji i oceny w zakresie "niezbędnej potrzeby bytowej", może odmówić przyznania zasiłku celowego, niemniej jednak z uwagi na regulację art. 8 ust. 1 ustawy, w każdym przypadku obowiązany jest odmówić przyznania zasiłku celowego, gdy ustawowo określone kryterium dochodowe zostanie przekroczone. Niespełnienie wskazanego wymogu bezwzględnie wyłącza przyznanie pomocy w formie zasiłku celowego.

W niniejszej sprawie, jak wynika z materiału dowodowego zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym, skarżąca zamieszkuje i prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z czwórką swoich dzieci. Wspólnie z nimi tworzy zatem rodzinę w rozumieniu art. 6 pkt 14 ustawy.

Zgodnie z § 1 pkt 1 lit. b rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 lipca 2009 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz. U. Nr 127, poz. 1055) zwanego dalej rozporządzeniem, obowiązującego od dnia 1 października 2009 r., tak samo jak w poprzednio obowiązującym rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 24 lipca 2006 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz. U. Nr 135, poz. 950), kryterium dochodowe dla osoby w rodzinie określone zostało w wysokości 351 zł. W tym miejscu odnotować trzeba, że organ odwoławczy wadliwie zastosował przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 lipca 2006 r., nieobowiązującego już w dacie orzekania, jednak zważywszy, że obydwa akty prawne określają tożsame kwoty kryterium dochodowego, należało uznać, że powyższe uchybienie nie miało wpływu na prawidłowość obliczeń, na których oparto zaskarżone rozstrzygnięcie.

W myśl art. 8 ust. 1 pkt 3 ustawy, prawo do świadczeń z pomocy społecznej, w tym również do przyznania zasiłku celowego, przysługuje rodzinie, której dochód nie przekracza sumy kwot kryterium dochodowego na osobę w rodzinie, zwanej "kryterium dochodowym rodziny". Stosownie do tych unormowań, organy obu instancji prawidłowo wyliczyły, że dla rodziny skarżącej kryterium dochodowe wynosi 1755 zł (5 osób × 351 zł).

W ocenie Sądu, organy prawidłowo ustaliły również, że w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku o przyznanie zasiłku, skarżąca uzyskała dochód w wysokości 2496,40 zł. Słusznie też na tej podstawie uznały, że przekracza on określone dla rodziny skarżącej kryterium dochodowe o kwotę 741,40 zł.

W tym miejscu wskazać należy, że ustawa o pomocy społecznej precyzyjnie określa, w jaki sposób organy obowiązane są ustalać dochód osób ubiegających się o przyznanie świadczenia. Ogólna definicja dochodu dla celów pomocy społecznej ujęta została w art. 8 ust. 3 ustawy. Zgodnie z tą regulacją, dochód stanowi sumę miesięcznych przychodów z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku lub w przypadku utraty dochodu z miesiąca, w którym wniosek został złożony, bez względu na tytuł i źródło ich uzyskania, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, pomniejszoną o: miesięczne obciążenie podatkiem dochodowym od osób fizycznych; składki na ubezpieczenie zdrowotne określone w przepisach o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia oraz ubezpieczenia społeczne określone w odrębnych przepisach, jak również kwotę alimentów świadczonych na rzecz innych osób. Wszystkie składniki dochodu ustala się według zasad określonych w poszczególnych ustępach art. 8. W ust. 4 tego przepisu ustawodawca wskazał, że do dochodu ustalonego zgodnie z ust. 3 nie wlicza się jednorazowego pieniężnego świadczenia socjalnego, wartości świadczeń w naturze, świadczenia przysługującego osobie bezrobotnej na podstawie przepisów o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy z tytułu wykonywania prac społecznie użytecznych oraz zapomogi pieniężnej, o której mowa w przepisach o zapomodze pieniężnej dla niektórych emerytów, rencistów i osób pobierających świadczenie przedemerytalne albo zasiłek przedemerytalny w 2007 r. Jednocześnie też, ustalając w art. 8 ust. 10 ustawy, że sumuje się dochody z pozarolniczej działalności gospodarczej, z hektarów przeliczeniowych oraz z innych źródeł, przyjął w art. 8 ust. 9 ustawy, w związku z zapisem § 1 pkt 2 lit. e powołanego rozporządzenia, że z 1 ha przeliczeniowego uzyskuje się dochód miesięczny w wysokości 207 zł.

Przywołane uregulowania, wbrew twierdzeniom skarżącej, uzasadniają stwierdzenie, że w niniejszej sprawie organy prawidłowo ustaliły wysokość dochodu rodziny skarżącej, przyjmując że składają się na niego: zasiłek rodzinny na dzieci w wysokości 200 zł, dodatek z tytułu wychowywania dziecka w rodzinie wielodzietnej w wysokości 80 zł, dodatek mieszkaniowy w wysokości 190,87 zł, alimenty na dzieci w kwocie 80 zł, jak również dochód z gospodarstwa rolnego stanowiącego własność skarżącej w wysokości 1945,53 zł. Wskazane składniki nie należą do świadczeń określonych w art. 8 ust. 4 ustawy, niepodlegających wliczeniu do dochodu. Z art. 8 ust. 10 ustawy jednoznacznie wynika, że dochody ze wszystkich źródeł podlegają zsumowaniu. Doliczyć do nich należy również dochody z ha przeliczeniowych.

W ocenie Sądu, podzielić należy wyrażany w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego pogląd, że art. 8 ust. 9 ustawy określa tzw. ryczałtowy tryb ustalania dochodu osiąganego z gospodarstwa rolnego. Dochód ten jest wyliczany jako wartość dochodu odpowiadającego powierzchni gospodarstwa z uwzględnieniem ha przeliczeniowych i kwoty dochodu ustalonej dla 1 ha przeliczeniowego niezależnie od faktycznej dochodowości konkretnego gospodarstwa. Idąc dalej przyjąć też należy, że przepis ten dla celów udzielenia świadczeń z pomocy społecznej przyjmuje apriorycznie, że z 1 ha przeliczeniowego uzyskuje się dochód miesięczny w wysokości 207 zł. Nie przewiduje on jakichkolwiek wyjątków od przyjętej w nim zasady wyliczenia dochodu z gospodarstwa rolnego. Oznacza to, że z punktu widzenia powołanego przepisu bez znaczenia jest okoliczność, czy gospodarstwo rolne jest uprawiane, czy też nie i z jakiego powodu oraz czy rzeczywiście przynosi ono dochody (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 grudnia 2009 r., sygn. akt I OSK 724/09; z dnia 17 lutego 2010 r., sygn. akt I OSK 1292/09 zamieszczone na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Uznać tym samym należy, że ustawodawca przyjął domniemanie, że z gospodarstwa rolnego uzyskuje się dochód niezależnie od tego, czy się na nim pracuje, czy się je wydzierżawia. O włączeniu dochodów z gospodarstwa rolnego do uzyskanych w danym okresie dochodów nie przesądza bowiem rzeczywista wartość osiąganych z niego pożytków, ale wyłącznie fakt umieszczenia gruntów w ewidencji, jako gruntów o stosownym przeznaczeniu. Już samo rolnicze przeznaczenie gruntów oraz ich powierzchnia automatycznie przesądzają, że osoba lub rodzina czerpie dochody z tego gospodarstwa. W związku też z tym nawet, gdyby faktycznie dochody z gospodarstwa rolnego nie były czerpane, to i tak względem zainteresowanego będzie działać domniemanie, co do osiągania z tych gruntów określonych dochodów (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 października 2009 r., sygn. akt I OSK 302/09 - Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych).

Jak wynika z ustaleń organów poczynionych w niniejszej sprawie, skarżąca jest właścicielką gospodarstwa rolnego o powierzchni 6,7080 ha, stanowiącej 9,3987 ha przeliczeniowych. Zgodnie zatem z art. 8 ust. 9 ustawy organy prawidłowo przyjęły, że z gospodarstwa tego strona uzyskała dochód, którego ryczałtowo ustalona wysokość wynosi 1945,53 zł (9,3987 ha × 207 zł). Z tego względu, za pozbawioną wpływu na dokonaną w tym zakresie ocenę należało uznać podnoszoną przez skarżącą okoliczność oddania gospodarstwa w bezpłatną, wieloletnią dzierżawę. Podkreślić raz jeszcze trzeba, że przepisy ustawy nie uzależniają dochodu z gospodarstwa rolnego od faktycznego sposobu jego wykorzystania. Dodatkowo już tylko zauważyć można, że przepis art. 8 ust. 9 ustawy był przedmiotem oceny Trybunału Konstytucyjnego, który wyrokiem z dnia 6 maja 2008 r., sygn. akt K 18/05 (OTK-A 2008 Nr 4, poz. 56) orzekł o jego zgodności z art. 2 i art. 32 Konstytucji RP.

Wskazać ponadto przyjdzie, że w świetle przedstawionego poglądu, dokonanej przez Sąd oceny, co do prawidłowości doliczenia do dochodu rodziny skarżącej dochodu z gospodarstwa rolnego, nie podważa również wskazana w skardze regulacja art. 28 ust. 3 (określony przez skarżącą jako pkt 3) ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 2008 r. Nr 50, poz. 291 ze zm.), z której skarżąca wywodzi, że zaprzestała prowadzenia działalności rolniczej. Powołana przez skarżącą regulacja odnosi się bowiem do umowy dzierżawy zawieranej wyłącznie przez emeryta lub rencistę i tylko co do tych podmiotów, w świetle tej regulacji można mówić o zaprzestaniu prowadzenia działalności rolniczej. Jak wynika z ustaleń poczynionych w niniejszej sprawie, skarżąca nie uzyskała prawa do renty ani do emerytury. Tym samym nie można przyjąć, że należy ona do kręgu podmiotów, w odniesieniu do których, na gruncie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników można mówić o zaprzestaniu prowadzenia działalności rolniczej. Bez znaczenia dla ustalenia tej okoliczności jest przy tym fakt, że jak podaje skarżąca umowa dzierżawy została przez nią zawarta w celu uzyskania renty przez jej męża. O ile bowiem, zawarcie umowy mogło skutkować uznaniem, że jej mąż zaprzestał prowadzenia działalności gospodarczej, pozostaje to bez wpływu na ustalenie sytuacji dochodowej skarżącej. Skoro skarżąca nie posiada prawa do renty, ani do emerytury przepis art. 28 wskazanej ustawy nie znajduje do niej zastosowania. Z tego też powodu zbędne stają się wszelkie rozważania w świetle powołanej regulacji, co do wpływu okoliczności zaprzestania prowadzenia działalności rolniczej, na ustalenie dochodu rodziny skarżącej dla potrzeb pomocy społecznej i doliczenie do niego dochodu z gospodarstwa rolnego oddanego w dzierżawę. Mąż skarżącej nie należy - jak podaje skarżąca - do jej gospodarstwa rolnego, a cel jaki miała na uwadze oddając gospodarstwo w dzierżawę, tj. w tym przypadku jak podaje uzyskanie renty przez jej męża, pozostaje bez znaczenia dla ustalenia dochodu jej rodziny.

Podsumowując dotychczasowe rozważania, należało stwierdzić, że skarżąca nie spełniła warunków do uzyskania pomocy w formie zasiłku celowego, gdyż dochód jej rodziny wynoszący 2496,40 zł, przekroczył kryterium dochodowe rodziny odpowiadające kwocie 1755 zł, o kwotę 741,40 zł. Jak wskazano już wyżej, kryterium dochodowe jest przesłanką warunkującą przyznanie świadczenia tego rodzaju, co oznacza, że jej niespełnienie pozbawia organ możliwości przyznania zasiłku celowego, nawet jeżeli wnioskodawca znajduje się w trudnej sytuacji życiowej.

W ocenie Sądu, organy orzekające w niniejszej sprawie wnikliwie oceniły materiał dowodowy, dokonując jego oceny zgodnie z zasadami regulującymi postępowanie przed organami administracji publicznej. Z uwagi na ujawnione okoliczności prawidłowo też odmówiły skarżącej przyznania świadczenia pieniężnego z pomocy społecznej w formie zasiłku celowego.

Ze względu na fakt, że wysokość dochodu uzyskiwanego przez rodzinę skarżącej nie pozwalała na objęcie jej omawianą powyżej formą pomocy, słusznie przy tym organ rozpoznał jej wniosek także na podstawie art. 41 pkt 1 ustawy, zgodnie z którym w szczególnie uzasadnionych przypadkach osobie albo rodzinie o dochodach przekraczających kryterium dochodowe może być przyznany specjalny zasiłek celowy w wysokości nieprzekraczającej odpowiednio kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej lub rodziny, który nie podlega zwrotowi.

Odnosząc się do formy pomocy uregulowanej w art. 41 ust. 1 ustawy podkreślić przyjdzie, że rozstrzygnięcie w tym zakresie, podobnie jak w przypadku zasiłku celowego, zapada w ramach uznania administracyjnego, przy czym inaczej niż w przypadku zasiłku celowego jej przyznanie nie jest uzależnione od spełnienia przez wnioskodawcę ustawowego kryterium dochodowego. Nie oznacza to jednak dowolności organu i przyznawania świadczenia w każdym przypadku, gdy dana osoba czy rodzina znajdzie się w trudnej sytuacji życiowej, czy wymaga zaspokojenia niezbędnej potrzeby życiowej. Specjalny zasiłek celowy może być bowiem przyznany tylko w szczególnie uzasadnionych przypadkach, co wymaga zaistnienia nietypowych okoliczności. Organ pomocy społecznej jest więc zobowiązany do badania sytuacji życiowej osoby ubiegającej się o pomoc, właśnie pod kątem wystąpienia "szczególnego przypadku", przez który rozumieć należy zdarzenia występujące okazjonalnie. W zakresie dokonywanej oceny organ winien przy tym mieć na uwadze także cele i zadania pomocy społecznej.

W tym miejscu należy dostrzec, że uznanie administracyjne pozwala organowi na wybór rozstrzygnięcia, które uważa za najwłaściwsze, w świetle celów określonych ustawą o pomocy społecznej. Oznacza to pewną swobodę organu przy podejmowaniu decyzji. Działanie w granicach uznania administracyjnego nie pozwala na dowolność w załatwianiu sprawy, bowiem organ związany jest zarówno przepisami procedury administracyjnej, jak i przepisami ustawy o pomocy społecznej. Istotną kwestią jest również to, że decyzja uznaniowa nie podlega kontroli sądowej z punktu widzenia jej celowości. Dokonywana przez Sąd kontrola legalności sprowadza się do oceny, czy uwzględniony został całokształt okoliczności faktycznych, mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy oraz czy ocena materiału dowodowego nie była dowolna, a organ nie przekroczył granic uznania administracyjnego.

Rozważając zatem kwestię prawidłowości odmowy przyznania skarżącej pomocy społecznej na podany przez nią cel, określony jako "na opłaty, na pokonanie trudnej sytuacji finansowej" w świetle powołanych już wcześniej zasad pomocy społecznej, wyrażonych w art. 2 ust. 1 i art. 3 ustawy, wskazać przede wszystkim przyjdzie, że z powołanych regulacji jednoznacznie wynika, że pomoc społeczna ma na celu wspieranie osób i rodzin w ich wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb, do życiowego usamodzielnienia się i integracji społecznej, a udzielane świadczenia winny być adekwatne do sytuacji korzystających z pomocy. Jej przyznanie jest zależne od całokształtu sytuacji życiowej osoby bądź rodziny ubiegającej się o jej przyznanie, a także zakresu środków przeznaczonych na ten cel. Nie oznacza to jednak, że przyznanie świadczenia z pomocy społecznej dla osoby spełniającej wymogi do jego przyznania jest prawem bezwarunkowym i wiąże się z przerzuceniem wszelkich kosztów utrzymania na organy pomocy społecznej będące dysponentami środków publicznych, przeznaczonych na realizację zadań pomocowych. Dla przyznania pomocy społecznej istotna jest też kwestia współdziałania osoby spełniającej warunki do przyznania świadczenia z organami pomocy społecznej w rozwiązywaniu swojej trudnej sytuacji bytowej. Obowiązek w tym zakresie ustawodawca wyraził w art. 4 ustawy stanowiącym, że osoby i rodziny korzystające z pomocy społecznej są obowiązane do współdziałania w rozwiązywaniu ich trudnej sytuacji życiowej. Celem ustanowienia tego wymogu jest aktywizacja osób ubiegających się o świadczenia z pomocy społecznej. Chociaż sposób jego realizacji nie został przez ustawodawcę wyraźnie sprecyzowany, np. poprzez określenie pożądanych zachowań, to jednak przyjąć należy, że wiąże się on z wszelkiego rodzaju aktywnością, podejmowaną przez uprawnionego do pomocy w celu pokonania trudnej sytuacji życiowej. W szczególności, jako współdziałanie należy rozumieć gotowość i chęć podjęcia współpracy z pracownikiem socjalnym oraz skorzystanie z przedstawionych przez niego uzasadnionych propozycji mających na celu poprawę tej sytuacji. W tym kontekście roszczeniowa i bierna postawa osoby uprawnionej do świadczeń może stanowić przesłankę odmowy przyznania pomocy społecznej. Przepis art. 11 ust. 1 i 2 ustawy wprost określa sytuacje, których zaistnienie może skutkować taką odmową, nie formułując żadnych dodatkowych warunków jej zastosowania. W świetle tego przepisu, podstawę odmowy może stanowić: brak współdziałania osoby lub rodziny z pracownikiem socjalnym w rozwiązywaniu trudnej sytuacji życiowej, odmowa zawarcia kontraktu socjalnego, niedotrzymywanie jego postanowień, nieuzasadniona odmowa podjęcia zatrudnienia, innej pracy zarobkowej przez osobę bezrobotną lub wykonywania prac społecznie użytecznych, o których mowa w przepisach o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, lub nieuzasadniona odmowa podjęcia leczenia odwykowego w zakładzie lecznictwa odwykowego przez osobę uzależnioną. Podkreślić przy tym trzeba, że na mocy art. 11 ust. 2 ustawy, brak współdziałania w rozwiązywaniu trudnej sytuacji życiowej, jak i odmowa podpisania kontraktu przez ubiegającego się o przyznanie świadczeń w kształcie przygotowanym przez organ, stanowić mogą samodzielną podstawę odmowy przyznania świadczenia, bez względu na to, czy spełnione zostały pozostałe warunki jego przyznania.

Mając na uwadze powyższe, w zakresie oceny legalności zaskarżonej decyzji należało uznać, że nie narusza ona przepisów prawa, również w zakresie w jakim stwierdza brak podstaw do przyznania specjalnego zasiłku celowego. Orzekając o odmowie przyznania skarżącej specjalnego zasiłku celowego organ nie przekroczył granic uznania administracyjnego. Z okoliczności faktycznych sprawy nie wynika bowiem, aby niezbędna potrzeba bytowa rodziny skarżącej zaistniała na skutek jakiegoś wyjątkowego zdarzenia i stanowiła szczególnie uzasadniony przypadek. Sytuacja życiowa skarżącej nie uległa istotnemu pogorszeniu na skutek zaistnienia szczególnych okoliczności, co mogło by uzasadniać uznanie trudnej sytuacji bytowej za szczególnie uzasadniony przypadek. Oceniając natomiast sytuację życiową skarżącej, prawidłowo organ uzasadnił odmowę przyznania świadczenia, w oparciu o ocenę odnoszącą się do postawy skarżącej a związanej z dążeniem do poprawy swojej sytuacji bytowej.

W świetle powołanych wyżej regulacji z art. 2 ust. 1, art. 3 i art. 4 ustawy, uprawniona była ocena organu co do tego, że brak ze strony skarżącej działań zmierzających do: podwyższenia alimentów przyznanych jej na dzieci w kwocie 20 zł, podjęcia zatrudnienia, czy też uzyskania pożytków z gospodarstwa rolnego, wskazuje na brak jej aktywności w dążeniu do pokonywania trudności życiowych, przy wykorzystywaniu własnych możliwości i uprawnień. W świetle celów pomocy społecznej, a także obowiązku osoby ubiegającej się o pomoc, określonego w art. 4 ustawy, taka postawa bez wątpienia mogła zostać uznana jako brak współdziałania z pracownikiem socjalnym w rozwiązywaniu trudnej sytuacji życiowej, którą ustawodawca w art. 11 ust. 2 tej ustawy formułuje jako kolejną, obok m.in. odmowy podpisania kontraktu socjalnego, przesłankę odmowy przyznania świadczenia z pomocy społecznej. Jak już wcześniej wskazano, rolą pomocy społecznej nie jest ponoszenie całkowitych kosztów utrzymania, lecz pomoc w wyjściu z trudnej sytuacji. Roszczeniowa postawa strony, sprowadzająca się do wysuwania wobec organu żądań udzielenia pomocy ze środków społecznych, bez jednoczesnego przejawiania inicjatywy i woli pokonywania trudności przy wykorzystaniu własnych możliwości, bezspornie świadczy o braku współdziałania. Ponadto, choć organ odwoławczy nie podnosił tego w zaskarżonej decyzji dostrzec należy, że z akt administracyjnych sprawy wynika, iż skarżąca odmówiła również podpisania kontraktu socjalnego. Na znajdującym się w aktach kontrakcie socjalnym przygotowanym przez pracownika socjalnego skarżąca wyraźnie oświadczyła, że nie wyraża zgody na jego podpisanie. Fakt niepodpisania tej umowy, w świetle art. 11 ust. 2 ustawy, może także stanowić samodzielną podstawę do odmowy przyznania świadczenia. W art. 11 ust. 2 ustawy, ustawodawca nie sformułował żadnego innego, koniecznego do spełnienia wraz z zaistnieniem tej okoliczności, dodatkowego warunku odmowy. Ocenę w zakresie wpływu odmowy na rozstrzygnięcie w przedmiocie przyznania świadczenia pozostawił natomiast uznaniu organu. Stosownie do tego, oceniając zaistniałą w sprawie okoliczność odmowy podpisania kontraktu przez skarżącą, w kontekście celu pomocy społecznej, zdaniem Sądu uznać należało, że choć organ tego nie uwzględnił w motywach swego rozstrzygnięcia, również mogła ona stanowić przesłankę odmowy przyznania świadczenia, będącą przejawem braku współdziałania strony w rozwiązywaniu swojej trudnej sytuacji bytowej.

Podsumowując przedstawione rozważania w niniejszej sprawie, należało stwierdzić, że skarżącej prawidłowo odmówiono przyznania świadczenia pieniężnego, w postaci zasiłku celowego. Skoro dochód rodziny skarżącej przekroczył ustawowe kryterium dochodowe, a jednocześnie postawa skarżącej nie wykazuje, aby podejmowała ona jakiekolwiek działania zmierzające do współdziałania w rozwiązywaniu swojej trudnej sytuacji życiowej, w kontekście omówionych zadań i celów pomocy społecznej, a także przesłanek określonych w art. 8 ust. 1 i art. 11 ust. 2 ustawy, zachodziły podstawy do odmowy przyznania skarżącej pomocy w formie zasiłku celowego.

Na przyznanie skarżącej zasiłku celowego nie mogła mieć przy tym wpływu okoliczność, że we wcześniejszych okresach organy "w takim samym stanie faktycznym" uwzględniały wnioski strony o przyznanie zasiłku. Stanowiska organów wyrażone w innych sprawach nie mogą bowiem stanowić podstawy rozstrzygnięcia. Rozpoznając sprawę, organ winien ustalić istotne okoliczności faktyczne niezależnie od tego, czy zostały one ujawnione w innych postępowaniach i dokonać wykładni prawa, stosownie do ustalonego w sprawie stanu faktycznego. Dokonując interpretacji przepisów prawa na gruncie danej sprawy, organ winien odstąpić od stosowanej wcześniej wykładni, jeśli uzna ją za wadliwą.

Końcowo zauważyć również należy, że słusznie organ odwoławczy dostrzegł, że zaskarżoną decyzję odebrała córka skarżącej – D. H., która jak wynika z akt sprawy jest osobą niepełnoletnią. To niewątpliwe uchybienie przepisom postępowania określającym zasady doręczania decyzji, w tym art. 43 K.p.a., zawierającego wymóg dokonania doręczenia zastępczego do rąk dorosłego domownika, czyli osoby pełnoletniej, w ocenie Sądu, nie mogło mieć jednak wpływu na wynik sprawy i z tego względu nie stanowiło podstawy do uchylenia decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a., gdyż nie miało ujemnych skutków dla skarżącej. Bezspornie wszak skarżąca zapoznała się z treścią rozstrzygnięcia organu odwoławczego i w terminie wniosła do Sądu skargę na powyższą decyzję, nie zgadzając się z jej treścią.

Mając na uwadze powyższe okoliczności, jak również nie znajdując innych uchybień, które w rozumieniu przepisu art. 145 § 1 i 2 P.p.s.a. mogłyby stanowić podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji, na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji.