Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 514/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2022-10-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1 par. 1 i 2
journal: Dz.U. 2021 poz 137
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - t.j.
article: art. 15zzs4 ust. 3
journal: Dz.U. 2021 poz 2095
law: Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t. j.)
article: art. 153, art. 151
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
article: art. 28 ust. 2
journal: Dz.U. 2020 poz 1333
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Windak Sędziowie Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj, Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 października 2022 r. sprawy ze skargi I. S. na decyzję Wojewody Z. z dnia [...] kwietnia 2022 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] stycznia 2021 r., nr [...], Starosta [...] odmówił zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia A. Ł. i T. Ł. pozwolenia na budowę budynku mieszkalno-usługowego oraz częściową rozbiórkę, rozbudowę i nadbudowę istniejącego budynku mieszkalno-usługowego wraz z wewnętrznymi i zewnętrznymi instalacjami sanitarnymi i elektrycznymi, położonego przy ulicy [...] w G., na działkach o numerach: [...] i [...], obręb G. [...].

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że w dniu [...] października 2020 r. do Starosty [...] wpłynął wniosek A. Ł. i T. Ł. o udzielenie pozwolenia na budowę budynku mieszkalno-usługowego oraz częściową rozbiórkę, rozbudowę i nadbudowę istniejącego budynku mieszkalno- usługowego wraz z wewnętrznymi i zewnętrznymi instalacjami sanitarnymi i elektrycznymi, położonego przy ul. [...] w G., na działkach o numerach: [...] i [...], obręb G. [...].

W dniu 23 grudnia 2020 r. do organu I instancji wpłynęło pismo I. S., współwłaścicielki działki nr [...], zawierające zastrzeżenia wobec realizacji przedmiotowej inwestycji, w zakresie posiadanego przez inwestora prawa do dysponowania działką nr [...] na cele budowlane. Pismo zostało uzupełnione w dniu 30 grudnia 2020 r.

Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2020 r. wezwano inwestorów do uzupełnienia braków złożonego wniosku oraz projektu budowlanego, w zakresie przedłożenia decyzji Burmistrza G. nr [...] o warunkach zabudowy zawierającej klauzulę ostateczności, dostosowanie projektu budowlanego do zgodności z ww. decyzją o warunkach zabudowy w zakresie m.in. wskazania rodzaju i funkcji zabudowy, dostosowanie położenia budynku oznaczonego literą B oraz A do zgodności z wymaganiami § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2019 r. poz. 1065) w stosunku do działki nr [...], przedłożenie projektu zagospodarowania terenu branży architektonicznej poświadczonego przez projektanta branży architektonicznej za zgodność z oryginałem, przedłożenie zgody zarządcy drogi, działki drogowej nr [...], na zbliżenie zaprojektowanych obiektów budowlanych na odległość mniejszą niż 8 m od krawędzi drogi.

Inwestorzy, ze względu na zakres nałożonych obowiązków, wystąpili o zawieszenie prowadzonego postępowania. Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2021 r. Starosta [...] odmówił zawieszenia postępowania, a w związku z tym, że inwestorzy nie uzupełnili braków projektu w wyznaczonym terminie, organ I instancji, powołaną na wstępie decyzją, odmówił zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na przeprowadzenie przedmiotowej inwestycji. Odnosząc się do zarzutów dotyczących nieposiadania przez inwestora prawa do dysponowania działką nr [...] na cele budowlane, organ I instancji wskazał, iż oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane składane jest pod rygorem odpowiedzialności karnej. Inwestor, w złożonym oświadczeniu o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane powołał się na uchwałę współwłaścicieli nieruchomości, działek nr [...] i nr [...], na dysponowanie nieruchomościami na cele budowlane. Zdaniem organu I instancji, współwłaściciel nieruchomości, który kwestionuje prawdziwość złożonego przez inwestora oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, może zgłosić sprawę do organów ścigania. Jeżeli w postępowaniu karnym zostanie stwierdzone złożenie sfałszowanego oświadczenia, wówczas właściwy organ administracji architektoniczno-budowlanej, na podstawie art. 145 § 1 k.p.a., wznawia zakończone w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę postępowanie. Możliwe jest również skierowanie sprawy do sądu cywilnego. Na potwierdzenie zaprezentowanego stanowiska wskazano wybrane orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego.

I. S. złożyła odwołanie od decyzji organu I instancji, wskazując w nim, że nie kwestionuje rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonej decyzji, ale jej uzasadnienie, które, jej zdaniem, narusza przepis art. 107 k.p.a. Organ powiatowy nie wyjaśnił bowiem kwestii braku przedstawienia przez inwestora ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy. Jeżeli przyjąć, iż inwestorzy wykazali się istnieniem ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy, to organ nie ustosunkował się do podnoszonego przez skarżącą zarzutu braku podpisu osoby uprawnionej na załącznikach do decyzji o warunkach zabudowy, jak również objęcia działki nr [...] liniami rozgraniczającymi teren inwestycji. Odwołująca zakwestionowała stanowisko dotyczące braku konieczności sprawdzenia zgodności złożonego przez inwestora oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, ze stanem rzeczywistym. Ponadto, zdaniem strony, do uzasadnienia zaskarżonej decyzji bezrefleksyjnie przeniesiono sformułowania prawne, zawarte w sporządzonej na potrzeby sprawy opinii prawnej, zaś proces myślowy uzewnętrzniony w uzasadnieniu przedmiotowej decyzji jest nielogiczny i niespójny.

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2021 r., nr [...], Wojewoda [...] umorzył postępowanie odwoławcze w stosunku do I. S..

Powyższa decyzja została zaskarżona przez I. S. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, który wyrokiem z dnia 10 listopada 2021 r., sygn. akt II SA/Sz 829/21 uchylił zaskarżoną decyzję wskazując, iż przy ponownym rozpoznaniu odwołania organ II instancji winien przeprowadzić postępowanie zmierzające do ustalenia legitymacji skarżącej do zainicjowania postępowania odwoławczego, w tym celu ustalić kto jest właścicielem lokali w budynku usytuowanym w sąsiedztwie działek inwestorów, czy z racji tego, że zarządcą jest spółdzielnia mieszkaniowa są to lokale własnościowe spółdzielcze, czy też są to lokale o statusie odrębnego prawa do lokalu, których właściciele tworzą wspólnotę mieszkaniową i kto w imieniu wspólnoty mieszkaniowej występuje oraz jaki jest status w tym postępowaniu I. S.. Nadto, organ winien wezwać I. S. do wykazania indywidualnego interesu prawnego.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Wojewoda [...], decyzją z dnia [...] kwietnia 2022 r., nr [...], umorzył postępowanie odwoławcze w stosunku do I. S..

W uzasadnieniu decyzji organ II instancji wskazał, że w dniu 18 lutego 2022 r. zwrócił się do Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" z zapytaniem, czy istniejące w budynku położonym przy ul. [...] (teren działki nr [...] obr. G. [...]) lokale posiadają status własnościowych spółdzielczych, czy posiadają status odrębnego prawa do lokalu, których właściciele tworzą wspólnotę mieszkaniową oraz kto występuje w imieniu wspólnoty. W piśmie z dnia 2 marca 2022 r. ww. Spółdzielnia poinformowała, iż w przedmiotowym budynku znajduje się 10 lokali mieszkalnych i 2 lokale użytkowe o statusie odrębnej własności lokali oraz 16 lokali mieszkalnych i 7 lokali użytkowych o statusie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu, a budynek wchodzi w skład zasobu mieszkaniowego Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]". W piśmie wskazano, iż właściciele lokali mieszkalnych i użytkowych położonych w przedmiotowym budynku nie powołali do życia wspólnoty mieszkaniowej, a zarząd nieruchomością wspólną sprawowany jest przez Spółdzielnię na zasadach określonych w ustawie o spółdzielniach mieszkaniowych, w szczególności w oparciu o treść art. 27 tej ustawy.

Również w dniu 18 lutego 2022 r. tutejszy organ wystąpił do I. S. z prośbą o przedstawienie zindywidualizowanego interesu prawnego w myśl art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, w stosunku do postępowania dotyczącego pozwolenia na budowę dla przedmiotowej inwestycji. W piśmie z dnia 4 marca 2022 r. strona wskazała, iż przysługuje jej odrębna własność lokalu mieszkalnego nr [...] w wielorodzinnym budynku mieszkalnym w G. przy ul. [...] oraz udział w części nieruchomości wspólnej (obejmującej części wspólne budynku oraz działkę gruntu) - załączono wydruki KW nr [...] oraz [...]

Strona wskazała, iż o toczącym się postępowaniu Starosta poinformował wszystkich współwłaścicieli działki gruntu nr [...], wśród nich znajdowała się również Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...]", zatem - zdaniem skarżącej, Starosta uznał za strony postępowania wszystkich współwłaścicieli ww. działki, z których każdy reprezentuje się sam, nie uznając za stronę postępowania wspólnoty mieszkaniowej, która, według strony, powstała na bazie nieruchomości położonej w G. przy ul. [...].

I. S. wskazała, iż jej zindywidualizowanym interesem prawnym jest potrzeba ochrony tej działki gruntu przed nieuprawnionym ingerowaniem w związku z zamiarem wybudowania na niej miejsc postojowych. Wątpliwości strony wzbudziło doręczenie decyzji Wojewody [...] o umorzeniu postępowania odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2021 r. współwłaścicielom działki [...] (mimo, iż byli bierni w postępowaniu), a w sytuacji uznania w obecnym postępowaniu przed Wojewodą [...], iż sprawa dotyczy jedynie strony oraz jeśli konkretny przepis prawa nie obliguje do doręczania pism innym współwłaścicielom, strona wskazała, iż nie życzy sobie, aby ktokolwiek nieuprawiony był informowany o jej sprawie.

W dniu 27 kwietnia 2022 r. strona wniosła do organu kolejne pismo wskazując m. in., iż Starosta [...] nie badał, kto w imieniu wspólnoty mieszkaniowej sprawuje zarząd i nie uznał wspólnoty za stronę postępowania, uznając za strony współwłaścicieli działki nr [...] oraz Spółdzielnię Mieszkaniową. Zdaniem strony, w sytuacji, gdyby decyzja Starosty była ostateczna, istniałaby w związku z powyższym podstawa do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.), a skoro decyzja nie jest ostateczna, postępowanie prowadzone przez Starostę winno zostać umorzone, jako nieważne.

W dalszej części uzasadnienia Wojewoda wskazał, że w doktrynie i literaturze przyjmuje się, iż z art. 27 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (Dz.U. z 2021 r. poz. 1208) – dalej: "u.s.m.", wynika, że zarząd nieruchomościami wspólnymi stanowiącymi współwłasność spółdzielni i właścicieli lokali jest wykonywany przez spółdzielnię jako zarząd powierzony, o którym mowa w art. 18 ust. 1 ustawy z 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz.U. z 2021 r. poz. 1048) – dalej: "u.w.l." To spółdzielnia sprawuje zarządzanie i administrację własnych i przewłaszczonych zasobów członków stosowanie do przepisów u.s.m. W tak istniejących nieruchomościach wspólnych nie powstaje wspólnota mieszkaniowa jako nowy byt prawny (mający zdolność prawną i zdolność sądową). Zarządcą powierniczym nieruchomości wspólnej jest spółdzielnia mieszkaniowa - to ona reprezentuje właścicieli lokali w stosunkach zewnętrznych. W związku z powyższym, zdaniem organu odwoławczego, Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...]" w przedmiotowym postępowaniu reprezentowała i reprezentuje właścicieli lokali. Natomiast kwestia wznowienia postępowania z uwagi na treść art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., powinna zostać zainicjowana przez stronę, która nie brała udziału w postępowaniu.

Organ II instancji przytoczył następnie treść art. 28 i art. 105 § 1 k.p.a. i stwierdził, że jedną z podstaw bezprzedmiotowości postępowania administracyjnego jest brak posiadania przymiotu strony przez podmiot, na żądanie którego postępowanie takie zostało wszczęte. Do ustalania kręgu stron postępowania stosuje się materialny przepis art. 28 ust. 2 ustawy – Prawo budowlane, który stanowi, że stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Z kolei zgodnie z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego przez obszar oddziaływania obiektu należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu, w tym zabudowy tego terenu. Stroną postępowania - poza inwestorem - będą zatem właściciele bądź użytkownicy wieczyści tylko tych nieruchomości, które wskutek zrealizowania inwestycji będą miały ograniczoną możliwość zagospodarowania terenu, w tym zabudowy, a to ograniczenie będzie miało oparcie w konkretnych przepisach prawa. Jednocześnie organ II instancji podkreślił, że sam fakt sąsiedztwa z działką inwestycyjną nie oznacza, że właściciel działki sąsiedniej staje się stroną postępowania w sprawie pozwolenia na budowę. Inwestycja może być bowiem zaprojektowana w taki sposób, że oddziaływanie planowanego obiektu będzie zamykało się w granicach działki inwestycyjnej. Wojewoda wskazał również na różnice pomiędzy faktycznym, a prawnym oddziaływaniem inwestycji. Ograniczenia w sposobie korzystania z nieruchomości, a więc ograniczenia znajdujące swoje oparcie w normach prawnych, nie są tożsame z uciążliwościami wygenerowanymi przez realizację spornej inwestycji, takimi jak kurz, hałas, wzmożony ruch pieszych i samochodów, sposób obsługi komunikacyjnej, spaliny, zmniejszenie walorów użytkowych, obniżenie wartości nieruchomości, odczucia estetyczne. Jeśli odwołanie pochodzi od właściciela lokalu znajdującego się w budynku wielolokalowym, zobligowany jest on także do wykazania istnienia indywidualnego interesu prawnego, tj. opartego w przepisach administracyjnego prawa materialnego, z którym związane byłoby ograniczenie w korzystaniu z danego lokalu. Przepisami odrębnymi, o których mowa w art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, są przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

Wojewoda wskazał, że zgodnie z projektem zagospodarowania terenu inwestycja obejmuje:

- budowę budynku mieszkalno-usługowego (oznaczonego jako bud. A) budynek średniowysoki - IV kondygnacyjny - na dz. [...],

- rozbudowę i nadbudowę istniejącego budynku mieszkalnego (oznaczonego jako bud. B) budynek niski - I kondygnacyjny - z częściową rozbiórką jego elementów wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną i zagospodarowaniem terenu na działce [...],

- częściową lokalizację miejsc parkingowych na terenie sąsiedniej działki nr [...] za zgodą właściciela działki.

Projektowany budynek A zaprojektowany został w południowej części działki nr [...] w odległości ponad 5 m od granicy z działką nr [...], natomiast istniejący budynek B (przeznaczony do rozbudowy i nadbudowy), zlokalizowany w północnej części działki nr [...] - w odległości ponad 4,5 m od granicy z działką [...] (ścianą z oknami) oraz w odległości 3,08 m od granicy z działką [...] (ścianą pełną). Usytuowanie budynku nastąpiło stosownie do postanowień § 12 ww. rozporządzenia, stanowiącego, że jeżeli z przepisów § 13, 19, 23, 36, 60 i 271-273 lub przepisów odrębnych określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej należy sytuować od granicy tej działki w odległości nie mniejszej niż: 4 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z oknami lub drzwiami w stronę tej granicy; 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez okien i drzwi w stronę tej granicy. Przy czym zachowanie odległości nie jest wymagane w przypadku, gdy sąsiednia działka jest działką drogową.

Organ odwoławczy przytoczył następnie treść § 13 ust. 1 i § 60 ww. rozporządzenia i wskazał, że odwołująca się jest właścicielem lokalu nr [...] w budynku przy ul. [...] w G. i posiada z tego tytułu udział w nieruchomości wspólnej stanowiącej działkę nr [...]. Lokal ten położony jest na drugim piętrze budynku i składa się z pokoju z aneksem, łazienki oraz korytarza. Okna lokalu (z pokoju z aneksem) skierowane są w stronę działki drogowej (ul. [...]) nr [...]. Okna lokalu mieszkalnego strony mieszczą się w odległości min. 36 metrów od granicy z działką inwestycyjną nr [...]. Z analizy nasłonecznienia wynika, że lokal nr [...] w dniach równonocy będzie posiadał nasłonecznienie wynoszące min. 10 h godzin, zachowana zatem zostanie norma minimalnego nasłonecznienia określona w § 60 ww. rozporządzenia. W analizowanej sprawie odległość pomiędzy licem ścian budynków projektowanych, oznaczonych na projekcie zagospodarowania terenu jako bud. A (4 kondygnacyjny) i bud. B (1 kondygnacyjnego) zaprojektowanych na działce nr [...], a ścianą budynku położonego na działce nr [...] w najbliżej położonym miejscu wynosi: w przypadku budynku A 18,85 m przy wysokości przesłaniania mierzącej 13,81 m, w przypadku budynku B 11,24 m przy wysokości przesłaniania mierzącej 7,00 m. Wynika z tego, że oba budynki (A i B) na działce nr [...] zaprojektowane zostały w odległości większej niż wysokość przesłaniania i nie wystąpi tutaj zjawisko ponadnormatywnego przesłaniania w stosunku do okien pomieszczeń położonych w budynku zlokalizowanym na działce [...], w którym mieści się lokal mieszkalny nr [...] należący do strony. W związku z powyższym, zdaniem organu II instancji, stwierdzić należy, że budynek na działce nr [...] zaprojektowany został w taki sposób i w takim miejscu, że nie zostały naruszone przepisy § 13 i 60 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych względem lokalu strony. Z kolei, sposób zaprojektowania miejsc postojowych zapewnia spełnienie przepisu § 19, § 23 i § 36 ww. rozporządzenia, w stosunku do lokalu strony. Nadto zachowano wymagane przepisami odległości między zewnętrznymi ścianami budynków z uwagi na bezpieczeństwo pożarowe, o których mowa w § 271 ww. rozporządzenia. Zachowano dystans 8 m (wynoszący ponad 12 m dla rozbudowywanego bud. B i powyżej 18 m dla nowo budowanego budynku A).

Biorąc powyższe pod uwagę oraz lokalizację lokalu mieszkalnego nr [...] należącego do strony w południowo-wschodniej części budynku na działce nr [...] w odległości ponad 36 m od granicy z działką inwestycyjną nr [...], w ocenie organu odwoławczego, uznać należy, iż budynek (budynki A i B) zostały zaprojektowane w sposób, nie powodując naruszenia przepisów § 271-273 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych względem lokalu strony. Ponadto projektowany obiekt budowlany nie powoduje emisji zanieczyszczeń powietrza, wody i gleby, nie powoduje uciążliwości związanych z zakłóceniami elektrycznymi i promieniowaniem, emisji hałasu oraz wibracji mających wpływ na środowisko, obiekt nie ma negatywnego wpływu na zdrowie ludzi. Przeprowadzona analiza nie wykazała zatem, aby w związku z jakimkolwiek przepisem administracyjnego prawa materialnego planowana inwestycja wprowadziła ograniczenia w korzystaniu z lokalu strony.

Odnosząc się do wskazania przez odwołującą się, jakoby jej zindywidualizowanym interesem prawnym była potrzeba ochrony działki gruntu nr [...] przed nieuprawnionym ingerowaniem w związku z zamiarem wybudowania na niej miejsc postojowych, zagadnienie to, w ocenie tutejszego organu, nie stanowi o interesie prawnym strony, a co najwyżej o interesie faktycznym. Kwestia lokalizacji miejsc postojowych zaprojektowanych na działce nr [...] stanowi, zdaniem tutejszego organu, kwestię cywilną. Do akt sprawy załączono uchwałę nr [...] właścicieli lokali położonych w budynku usytuowanym przy ulicy [...] w G., podjętą w drodze indywidualnego zbierania głosów, w dniach 27 kwietnia 2020 r. oraz 31 maja 2020 r. Współwłaściciele działki nr [...] udzielili zgody na wybudowanie miejsc postojowych częściowo na tej działce, w związku z realizacją inwestycji na działce nr [...], z których będą mogli korzystać w sposób nieograniczony mieszkańcy budynku nr [...] położonego przy ul. [...] w G.. Indywidualny, odrębny od spółdzielni interes prawny, chroniony konkretnym przepisem prawa materialnego, powinien się odnosić do takich okoliczności, które wyróżniają sytuację prawną od sytuacji prawnej pozostałych właścicieli lokali w budynku. Natomiast ograniczenia, które nie są wynikiem istnienia przepisów prawnych, nie dają podstawy do uznania danego podmiotu za stronę postępowania w tego typu sprawie.

Na marginesie Wojewoda wskazał, iż w rozpatrywanej sprawie została wydana decyzja odmawiająca zatwierdzenia projektu budowlanego. Decyzja odmawiająca zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę (decyzja negatywna) nie przyznaje inwestorowi żadnych uprawnień.

Pismem z dnia 16 maja 2022 r., uzupełnionym pismami z dnia 3 i 8 października 2022 r., I. S. złożyła skargę na decyzję Wojewody [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, żądając jej uchylenia oraz uchylenia poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.

Zdaniem skarżącej, udzielenie Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" w G., jako zarządcy nieruchomością wspólną, upoważnienia do reprezentowania zbiorowości właścicieli lokali pod ww. adresem powinno się odbyć w sposób zapewniający wszystkim właścicielom możliwość wypowiedzenia się w temacie tego ewentualnego upoważnienia. Jednakże takie działanie w ogóle nie zaistniało. Jeżeli Starosta nie zadbał o to, aby skarżąca była należycie reprezentowana w ramach ww. zbiorowości właścicieli lokali, to, jej zdaniem, tym bardziej uaktualnia się zindywidualizowany interes prawny skarżącej w ochronie ww. działki nr [...] przed nieuprawnionym ingerowaniem w nią inwestorów. Skarżąca podtrzymała również zastrzeżenia w odniesieniu do uchwały nr [...] w sprawie zgody na wybudowanie miejsc postojowych częściowo na działce nr [...].

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył co następuje:

Niniejsza sprawa, na podstawie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem OVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 2095 - j.t. ze zm.), została rozpoznana w składzie trzech sędziów na posiedzeniu niejawnym, w związku z wystąpieniem okoliczności w przepisie tym przewidzianych.

Skarga okazała się niezasadna, bowiem przeprowadzona przez Sąd kontrola zaskarżonej decyzji, dokonana z mocy art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137 – j.t.), według kryterium zgodności z prawem, wykazała, że akt ten prawa nie narusza.

Przedmiotem skargi uczyniono decyzję Wojewody [...], którą organ ten umorzył postępowanie odwoławcze od decyzji Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2021 r., odmawiającej zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia A. Ł. i T. Ł. pozwolenia na budowę budynku mieszkalno-usługowego oraz częściową rozbiórkę, rozbudowę i nadbudowę istniejącego budynku mieszkalno-usługowego wraz z wewnętrznymi i zewnętrznymi instalacjami sanitarnymi i elektrycznymi, położonego przy ulicy [...] w G., na działkach o numerach: [...] i [...], obręb G. [...].

Na wstępie rozważań należy zauważyć, że sprawa niniejsza była już przedmiotem rozpoznania przez WSA w Szczecinie, który uchylając zaskarżoną decyzję Wojewody [...] i formułując w wyroku z dnia 10 listopada 2021 r., sygn. akt II SA/Sz 829/21, zalecenia co do dalszego postepowania wskazał na konieczność podjęcia przez organ odwoławczy czynności zmierzających do ustalenia legitymacji I. S. do zainicjowania postępowania odwoławczego. Sąd wskazał na konieczność ustalenia kto jest właścicielem lokali w budynku usytuowanym w sąsiedztwie działek inwestorów, czy z racji tego, że zarządcą jest spółdzielnia mieszkaniowa są to lokale własnościowe spółdzielcze, czy też są to lokale o statusie odrębnego prawa do lokalu, których właściciele tworzą wspólnotę mieszkaniową i kto w imieniu tej wspólnoty mieszkaniowej występuje, jaki jest status w tym postępowaniu I. S.. Rzeczą organu odwoławczego po dokonaniu powyższych ustaleń było wezwanie I. S. do wykazania indywidualnego interesu prawnego.

Z mocy art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 – j.t.), dalej jako "p.p.s.a.", Wojewoda Zachodniopomorski był tymi zaleceniami związany, a rolą Sądu przy rozpoznaniu skargi na decyzję Wojewody, wydaną na skutek ponownego rozpatrzenia sprawy, było w pierwszej kolejności ustalenie, czy organ ten wypełnił wytyczne zawarte w uzasadnieniu wskazanego wyżej wyroku.

W ocenie Sądu organ wywiązał się z obowiązku ustalenia, czy skarżącej w postępowaniu o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę przysługuje przymiot strony.

Prawidłowo za punkt rozważań organ przyjął art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, który stanowi, ze stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są inwestor, właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Przy czym przez obszar oddziaływania obiektu, stosownie do art. 3 pkt 20 przywołanej ustawy należy rozumieć wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu, w tym zabudowy tego terenu.

Zasadnie również organ podkreślił, że samo sąsiedztwo z działką inwestycyjną nie powoduje, że właścicielowi nieruchomości sąsiedniej przysługuje przymiot strony w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę. Koniecznym jest bowiem ustalenie, czy planowana inwestycja będzie oddziaływała na nieruchomość sąsiednią i w jaki sposób, czy też jej oddziaływanie zamyka się w granicach działki, na której inwestycja będzie realizowana.

Z poczynionych przez Wojewodę ustaleń wynika, że skarżąca jest właścicielką lokalu mieszkalnego w budynku usytuowanym na działce nr [...]. Organ ten zatem dokonał analizy wpływu planowanej inwestycji na lokal mieszkalny skarżącej i dostrzegł, że brak jest takiego oddziaływania, które naruszałoby przepisy prawa budowlanego przede wszystkim w zakresie zachowania odległości od istniejącej zabudowy, zaciemniania i przesłaniania. Odnosząc się natomiast do wskazywanej przez skarżącą kwestii związanych z planowanym umieszczeniem na działce nr [...], w której skarżąca posiada udziały, miejsc postojowych organ wskazał na uchwałę podjętą przez właścicieli lokali mieszkalnych (w drodze indywidualnego zbierania podpisów), położonych w budynku przy ul. [...], w G., wyjaśniając, że udzielili oni zgody na wybudowanie miejsc postojowych. Dodatkowo organ wyjaśnił, że w jego ocenie deklarowana przez skarżącą chęć ochrony działki nr [...] przez wybudowaniem miejsc postojowych stanowi o posiadanym przez nią interesie faktycznym, a nie interesie prawnym.

W ocenie Sądu stanowisko to należy podzielić, bowiem jak już wcześniej wskazano, organ I instancji odmówił zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, z którym to rozstrzygnięciem skarżąca się - co do zasady zgadza, kwestionując jedynie uzasadnienie zapadłej w tej sprawie decyzji. Zatem rozważania w przedmiocie ewentualnego naruszenia interesu prawnego miały charakter teoretyczny i służyły wyłącznie ustaleniu, czy skarżącej w badanej sprawie przysługuje przymiot strony. Inaczej mówiąc, czy skarżąca posiada legitymację do zaskarżenia decyzji organu I instancji.

Przeprowadzone przez organ odwoławczy postępowanie wyjaśniające doprowadziło do słusznego wniosku, iż badanej sprawie skarżącej przymiot strony nie przysługuje. Nawet bowiem, gdyby wniosek o pozwolenie na budowę został rozpatrzony pozytywnie dla inwestorów, to w świetle rozważań organu nie doszłoby do takiego oddziaływania inwestycji na jej lokal mieszkalny, które wiązałoby się z naruszeniem jej prawa własności. W odniesieniu natomiast do hipotetycznego przeznaczenia działki nr [...] pod budowę miejsc postojowych należy zwrócić uwagę na to, że kwestie związane z udzieleniem inwestorowi prawa do dysponowania tą działką bądź jej częścią na cele budowlane, należą - jak trafnie zauważył organ, do sfery prawa cywilnego. To współwłaściciele decydują o takim a nie innym przeznaczeniu nieruchomości, a ich wola wyrażona w formie uchwały, czy zawartej z inwestorem umowy może być kwestionowana wyłącznie przed sądem powszechnym. W świetle powyższych okoliczności zasadną jawi się decyzja o umorzeniu postępowania odwoławczego, a jako że akt ten prawa nie narusza Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi.