Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 1977/02
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2005-06-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Urszula Zięba Sędziowie: NSA Ewa Rojek WSA Maria Zawadzka (spr) Protokolant: Iwona Sadowska - Białka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 czerwca 2005r sprawy ze skargi Z. L. na decyzję Izby Skarbowej z dnia 8 lipca 2002r Nr [...] w przedmiocie przeniesienia odpowiedzialności za zobowiązania spółki w przedmiocie podatku od towarów i usług I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącego koszty postępowania w kwocie 8.700zł ( osiem tysięcy siedemset złotych).


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2002 roku Nr [...]. Urząd skarbowy, działając na podstawie art. 207, art. 107, art. 109, i art. 116 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa /Dz. U. Nr 137 poz. 926 ze zm./orzekł o odpowiedzialności Z. L., pełniącego funkcję członka Zarządu za zaległość podatkową Spółki Akcyjnej "B." w K., tytułem podatku VAT za miesiąc grudzień 1997 roku wraz z odsetkami i kosztami egzekucyjnymi w łącznej kwocie 651.183,37 zł. W uzasadnieniu decyzji organ podatkowy stwierdził, iż Spółka Akcyjna PBS "B." w K.posiada nieuregulowane zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku VAT, które zostało zadeklarowane przez spółkę w korekcie deklaracji VAT-7 za miesiąc grudzień 1997 roku, złożonej do Urzędu Skarbowego w dniu [...] czerwca 1998 roku. Tut. Urząd w dniu [...] listopada 2001 roku wydał decyzję Nr [...], w której określił wysokość zaległości podatkowej za przedmiotowy okres w kwocie 293.050,00 zł oraz odsetki za zwłokę, które na dzień wydania decyzji wynosiły 320.454,50 zł. Decyzja ta została doręczona Spółce w dniu [...] listopada 2001 roku, jednak zaspokojenie przedmiotowej zaległości w drodze egzekucji administracyjnej nie jest możliwe, z uwagi na fakt, iż postanowieniem z dnia [...] marca 1999 roku Sąd Rejonowy w K. Wydział VIII Gospodarczy sygn. akt [...] umorzył postępowanie upadłościowe z uwagi na brak majątku wystarczającego na zaspokojenie kosztów prowadzonego postępowania upadłościowego. Wobec powyższego Dział Egzekucji tut. Urzędu umorzył prowadzone postępowanie egzekucyjne. Zgodnie z art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej Urząd odpowiedzialnością za przedmiotową zaległość obciążył członków Zarządu, którzy sprawowali swoje funkcje w okresie, powstania zaległości.

Na podstawie postanowienia Sądu z dnia [...] lipca 1996 roku sygn. NS [...]Z. L.został wpisany do Rejestru Handlowego jako Wiceprezes zarządu i funkcję tą sprawował w grudniu 1997 roku. Wniosek o ogłoszenie upadłości nie został ogłoszony we właściwym czasie.

W odwołaniu Z.L.wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, zarzucając jej, iż została wydana w oparciu o przepis Ordynacji podatkowej obowiązujące od dnia 1 stycznia 1998 roku, podczas, gdy do przedmiotowej zaległości winno się stosować przepisy ustawy o zobowiązaniach podatkowych.

Decyzją z dnia [...] lipca 2002 roku Nr [...] Izba Skarbowa, działając na podstawie art. 220 § 2 i art. 233 § 1 pkt 1 w związku z 16 Ordynacji podatkowej utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu stwierdzono, iż termin płatności podatku VAT za grudzień 1998 roku upłynął 24 stycznia 1998 roku i stał się zaległość i ą podatkową, a więc zgodnie z art. 332 Ordynacji podatkowej znajdują zastosowanie przepisy Ordynacji podatkowej.

Zdaniem Izby Skarbowej wniosek o ogłoszenie upadłości, zgodnie z art. 5 § 1 prawa upadłościowego przedsiębiorca jest zobowiązany zgłosić w sądzie, nie później niż w terminie dwóch tygodni od dnia zaprzestania płacenia długów. Stan zaległości Spółki tylko z tytułu podatku VAT na koniec listopada 1997 roku wynosił 4.302.039,75 zł i obejmował okres od marca 1994 roku do listopada 1997 roku, a zobowiązania Spółki 3-krotnie przekraczały jej należności. Wniosek o ogłoszenie zaległości zgłoszono zatem w trzy lata od zaprzestania płacenia długów, w momencie, gdy majątek spółki nie wystarczał na zaspokojenie długów. Zatem zgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości nie nastąpiło we właściwym czasie i nie może być to przesłanką wyłączenia odpowiedzialności skarżącego.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie pełnomocnik skarżącego domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego. Zaskarżonej decyzji pełnomocnik skarżącego zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, materialnego szczególności art. 2,7, 8, i 32 Konstytucji RP oraz przepisów postępowania podatkowego: art. 120, 121, 122, 124 Ordynacji podatkowej, które miały istotny wpływ na wynik sprawy. W skardze podniesiono, iż skarżący był jednym z trzech członków zarządu Spółki. Dwaj pozostali to: J.G.i S. S.. Oni również zostali uznani za odpowiedzialnych za omawianą zaległość podatkową przez Urząd Skarbowy jednakże ich odpowiedzialność za ta zaległość została uchylona, a postępowanie w ich sprawie umorzone, a w decyzjach ich dotyczących uznano, iż ci dwaj członkowie zarządu złożyli wniosek o upadłość we właściwym czasie.

W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa w całości podtrzymała swoje dotychczasowe stanowisko i wniosła o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie zauważyć należy, iż sprawa niniejsza podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie z uwagi na przepis art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Przepisy wprowadzające ustawę::, Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153 poz. 1271 ze zm./, który stanowi, że sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 roku i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153 poz. 1270/.

Zgodnie z treścią art. 116 Ordynacji podatkowej, za zaległości podatkowe spółki akcyjnej, odpowiadają solidarnie, całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja przeciwko spółce okaże się bezskuteczna, chyba, że członek zarządu wykaże, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek ponadto ogłoszenie upadłości, albo, że nie zgłoszenie wniosku ponadto ogłoszenie upadłości nastąpiło nie z jego winy, bądź także wskaże on mienie, z którego egzekucja jest możliwa. Przy czym odpowiedzialność członków zarządu spółki określona powyżej, obejmuje zobowiązania podatkowe, które powstały ponadto czasie pełnienia przez nich obowiązków członków zarządu spółki.

Istotnym, zatem w niniejszej sprawie jest ustalenie czy zobowiązanie podatkowe powstało w czasie pełnienia przez skarżącego obowiązków członka spółki oraz czy wniosek o ogłoszenie upadłości został zgłoszony w terminie lub też czy nie zgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości nastąpiło bez jego winy, bądź czy wskazał on mienie, z którego egzekucja jest możliwa.

Jak wynika z akt sprawy Z. L. był wpisany, na podstawie postanowienia Sądu z dnia [...] lipca 1996 roku Nr[...], jako wiceprezes zarządu Spółki P.B.S. "B." S.A. i funkcję tę sprawował w grudniu 1997 roku. Organy podatkowe ustaliły ponadto, iż wniosek o ogłoszenie upadłości Spółki złożył do Sądu Rejonowego w dniu najpierw w dniu [...] sierpnia 1997 roku wierzyciel Spółki, - Agencja Pracy "U.", a następnie [...] listopada 1997 roku zarząd Spółki.

Sąd Rejonowy dla K. Wydział VIII Gospodarczy do spraw upadłościowo-układowych postanowieniem z dnia [...] marca 1999 roku umorzył postępowanie upadłościowe, z uwagi na fakt, iż majątek masy upadłości nie wystarczył na pokrycie kosztów postępowania upadłościowego.

Podkreślić jednak należy, iż Z. L. nie był jedynym członkiem zarządu Spółki P.B.S. "B." S.A. Oprócz niego, członkami zarządu byli także w przedmiotowym okresie J.G. i S. S. Organy podatkowe pierwszej instancji orzekły o ich odpowiedzialności, jako członków zarządu, za zaległości podatkowe Spółki, jednakże Izba Skarbowa decyzjami z dnia [...] maja 2002 roku [...] oraz Nr [...] uchyliły powyższe decyzje organu pierwszej instancji w całości i umorzyły postępowania. Z uzasadnienia tych decyzji wynika, że Izba Skarbowa uznała, iż J. G., będący prezesem i członkiem zarządu spółki "B." S.A. złożył wniosek o ogłoszenie upadłości spółki, zatem spełniona została przesłanka odstąpienia od orzekania, przewidziana w art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej, bowiem strona, jeszcze przed powstaniem zaległości podatkowej, wystąpiła do Sądu o ogłoszenie upadłości spółki. Identyczne ustalenia Izba Skarbowa poczyniła w stosunku do S. S. również stwierdzając, iż wniosek o ogłoszeni upadłości został zgłoszony we właściwym czasie!

Zgodnie z treścią art. 5 Prawa upadłościowego przedsiębiorca jest zobowiązany, nie później niż w termie dwóch tygodni od dnia zaprzestania płacenia długów, zgłosić w sądzie wniosek o ogłoszenie upadłości. Nie oznacza to jednak, że każdy z członków zarządu ma indywidualnie składać taki wniosek do sądu. Niezrozumiałym jest, zatem uznanie przez Izbę Skarbową, że S. S.i J.G. złożyli wniosek o ogłoszenie upadłości spółki w terminie, zaś Z..L. nie dopełnił tych formalności. Jest to tym bardziej niezrozumiałe, że organy podatkowe ustaliły, iż w przedmiotowej sprawie, wniosek o ogłoszenie upadłości został złożony przez zarząd skarżącej Spółki. Wobec powyższego uznać należy, iż organy podatkowe wyczerpująco nie rozpatrzyły całego materiału dowodowego, zgodnie z wymogami, art. 187 Ordynacji podatkowej. Stan faktyczny sprawy, skutkujący przeniesieniem odpowiedzialności za zaległości podatkowe Spółki S.A. na członków zarządu, nie został należycie ustalony i oceniony, skoro organy podatkowe wywiodły różne wnioski, co do tej odpowiedzialności w stosunku do członków tego samego zarządu. W szczególności organy podatkowe nie wykazały skutecznie, że odpowiedzialność ta winna być przeniesiona tylko i wyłącznie na skarżącego Z. L., z pominięciem pozostałych członków zarządu, a swoje rozstrzygnięcia w stosunku do wszystkich członków zarządu oparły na sprzecznych ustaleniach.

Nadto należy zwrócić uwagę, iż zgodnie z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 3 marca 2004 roku III S2889/02, w orzeczeniu o odpowiedzialności jednego z członków zarządu należy zaznaczać, iż jest to odpowiedzialność solidarna (art. 116 § 1), a współodpowiedzialny członek zarządu powinien być zawiadomiony o toczącym się postępowaniu, gdyż dotyczy ono jego interesu prawnego (art. 133 Ordynacji podatkowej). Jak bowiem wynika z powołanego orzeczenia brak powiadomienia pozostałych członków o toczącym się postępowaniu administracyjnym powodować może uchylenie decyzji.

Z powyższych względów Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed Sądami Administracyjnymi /Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm./, orzekł jak w sentencji wyroku.