Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt III SA/Wr 575/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2011-01-26 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6552
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: journal: Dz.U.UE.L 2004 nr 141 poz 18 art. 51 ust. 1,
law: Rozporządzenie Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji  oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla  systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników
journal: Dz.U.UE.L 2003 nr 270 poz 1
law: Rozporządzenie Rady (WE) nr 1782/2003 z dnia 29 września 2003 r. ustanawiające wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w  ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników oraz zmieniające rozporządzenia (EWG) nr 2019/93, (WE) nr  1452/2001, (WE) nr 1453/2001, (WE) nr 1454/2001, (WE) nr 1868/94, (WE) nr 1251/1999, (WE) nr 1254/1999, (WE) nr 1673/2000, (EWG) nr  2358/71 i (WE) nr 2529/2001
journal: Dz.U.UE.L 2009 nr 30 poz 16
law: Rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiające wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla  rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniające rozporządzenia (WE) nr  1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylające rozporządzenie (WE) nr 1782/2003
article: art. 145 par. 1 pkt 5, art. 107 par. 3,
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 106 par. 3
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: par. 4 ust. 1, ust. par. 4, par. 13 ust. 1i 2, załącznik Nr 1 do rozporządzenia,
journal: Dz.U. 2004 nr 187 poz 1929
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 11 sierpnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na  zalesianie gruntów rolnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Guziński, Sędziowie Sędzia WSA Bogumiła Kalinowska (sprawozdawca), Sędzia WSA Jerzy Strzebinczyk, Protokolant Halina Rosłan, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 12 stycznia 2011 r. sprawy ze skargi S. G. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności z sankcjami na zalesienie gruntów rolnych. oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją Dyrektor Dolnośląskiego Oddziału Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W., po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez S.G. (zwanego dalej skarżącym) od decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) w T. z dnia [...] r. Nr [...], orzekł o utrzymaniu w mocy organu pierwszej instancji w sprawie uchylenia decyzji dotychczasowej i przyznania płatności z sankcjami na zalesianie gruntów rolnych.

W uzasadnieniu organ przypomniał, że w dniu [...] r. skarżący złożył w Biurze Powiatowym ARiMR w T. wniosek o przyznanie płatności na zalesianie gruntów rolnych na rok. W sekcji IX "Oświadczenie o powierzchni działek ewidencyjnych" i sekcji X wniosku "Oświadczenie o sposobie użytkowania działek rolnych przeznaczonych do zalesienia" skarżący zadeklarował do zalesienia działki ewidencyjne nr [...],[...],[...],[...],[...] położone w województwie d., powiecie t., gminie Z., obrębie N. o łącznej powierzchni [...] ha. W dniu [...] r. organ pierwszej instancji wydał decyzję nr [...] w sprawie przyznania płatności na zalesianie gruntów rolnych z tytułu wsparcia na zalesienie w wysokości [...] zł – płatne jednorazowo po wykonaniu zalesienia, premii pielęgnacyjnej w wysokości [...] zł – płatne corocznie przez okres 5 lat począwszy od dnia wykonania zalesienia oraz premii zalesieniowej w wysokości [...] zł – płatne corocznie przez okres 20 lat począwszy od dnia wykonania zalesienia.

W dniu [...] r. w gospodarstwie skarżącego została przeprowadzona kontrola na miejscu, której wyniki zostały zawarte w protokole z czynności kontrolnych nr [...]. W toku kontroli ustalono, że:

I. Powierzchnię zalesienia pomierzono w 4 kompleksach:

1. kompleks A (działki ewidencyjne nr: [...] i [...]) pomierzono w 2 częściach:

- A 1 - powierzchnia stwierdzona zalesienia to [...] ha

- A 2 - powierzchnia stwierdzona zalesienia to [...] ha

2. kompleks B (działka ewidencyjna nr [...]):

- powierzchnia stwierdzona zalesienia to [...] ha

3. kompleks C (działka ewidencyjna nr [...]):

- powierzchnia stwierdzona zalesienia to [...] ha

4. kompleks D (działka ewidencyjna nr [...]):

- powierzchnia stwierdzona zalesienia to [...].

II. Powierzchnię ogrodzenia pomierzono w dwóch częściach:

1. kompleks A, B, C ogrodzono łącznie, zaś powierzchnia zmierzona ogrodzenia wyniosła [...] ha i obejmowała las i nieużytek.

2. kompleks D — powierzchnia stwierdzona ogrodzenia to [...] ha.

W wyniku przeprowadzonych czynności weryfikacyjnych stwierdzono, że zadeklarowana powierzchnia ogólna zalesienia, jest większa niż powierzchnia stwierdzona, albowiem we wniosku zadeklarowano [...] ha, zaś powierzchnia stwierdzona podczas kontroli na miejscu wyniosła [...] ha. Powierzchnia grodzenia uprawy leśnej siatką zadeklarowana we wniosku, okazała się większa niż stwierdzona powierzchnia ogrodzenia. Powierzchnia zadeklarowana ogrodzenia we wniosku to [...] ha zaś powierzchnia stwierdzona podczas kontroli na miejscu wyniosła [...] ha.

Nieprawidłowości te spowodowały wznowienie, w dniu [...] r. postępowania w sprawie przyznania płatności na zalesianie gruntów rolnych. Organ uznał bowiem, że w sprawie wyszły na jaw nowe okoliczności faktyczne, istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję (art. 145 § 1 pkt. 5 KPA). Stronie wysłano w dniu [...] r. postanowienie nr [...] o wznowieniu postępowania administracyjnego, które jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru zostało odebrane w dniu [...] r. przez skarżącego.

Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w T. w dniu [...] r. wydał decyzję nr [...] o uchyleniu decyzji dotychczasowej i przyznaniu płatności z sankcjami na zalesianie gruntów rolnych, albowiem w toku postępowania ustalono, że różnica pomiędzy powierzchnią zalesienia deklarowaną przez stronę – [...] ha, a powierzchnią zalesienia stwierdzoną podczas kontroli na miejscu – [...] ha wynosi 18,82 %. Na podstawie art. 51 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004, który stanowi, że jeżeli różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną we wniosku a powierzchnią stwierdzoną przekracza 3% lub 2 ha, lecz nie więcej niż 20%, kwota przyznana powinna zostać pomniejszona o podwójną wykrytą różnicę, Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w T. zastosował sankcje dla jednorazowego wsparcia na zalesianie, premii pielęgnacyjnej i premii zalesieniowej.

W wyniku złożonego odwołania sprawa była przedmiotem rozpoznania organu drugiej instancji tj. Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR we W., który w dniu [...] r. uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia celem prawidłowego naliczenia płatności za ogrodzenie uprawy leśnej i zapewnieniu stronie czynnego udziału w postępowaniu w myśl art. 10 § 1 KPA.

Organ pierwszej instancji, w dniu [...] r. wydał nową decyzję Nr [...] o uchyleniu decyzji dotychczasowej i przyznaniu płatności z sankcjami na zalesianie gruntów rolnych, w której uwzględniając wyników kontroli na miejscu z dnia [...] r. przyznając skarżącemu pomniejszone płatności na zalesianie gruntów rolnych z tytułu wsparcia na zalesienie w wysokości [...] zł – płatne jednorazowo po wykonaniu zalesienia, premii pielęgnacyjnej w wysokości [...] zł – płatne corocznie przez okres 5 lat począwszy od dnia wykonania zalesienia oraz premii zalesieniowej w wysokości [...] zł – płatne corocznie przez okres 20 lat począwszy od dnia wykonania zalesienia.

Jako podstawę rozstrzygnięcia powołano § 13 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 sierpnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na zalesianie gruntów rolnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 187, poz. 1929 ze zm.). Zgodnie z art. 51 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004, w związku ze stwierdzoną podczas kontroli na miejscu różnicą pomiędzy powierzchnią zalesienia deklarowaną przez stronę - [...] ha a powierzchnią zalesienia stwierdzoną podczas kontroli na miejscu - [...] równą 18,82 %, organ przyznał kwotę pomniejszoną o podwójną wykrytą różnicę oraz przyznał płatność za ogrodzenie 2-metrową siatką do powierzchni stwierdzonej zalesienia, równej [...] ha.

Od tej decyzji skarżący również złożył odwołanie. Wraz ze środkiem odwoławczym przekazał oświadczenie geodety uprawnionego z dnia [...] r. wraz z mapami poglądowymi stanowiącymi załącznik nr 1 i 2 do złożonego oświadczenia.

Rozpoznając sprawę organ odwoławczy stwierdził, że w sprawie zaszły przesłanki uzasadniające wznowienia postępowania, a w konsekwencji uchylenie decyzji nr [...] z dnia [...] r., bowiem na podstawie wyników kontroli na miejscu z dnia [...] r. ujawnione zostały nowe okoliczności faktyczne, istotne dla sprawy.

Zdaniem organu odwoławczego zgromadzony materiał dowodowy jest wiarygodny i wystarczający dla podjęcia decyzji. Jak wskazano, stosownie do § 6 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 sierpnia 2004 r. płatność na zalesianie jest udzielana na wniosek producenta rolnego o przyznanie płatności, a zatem to strona kształtuje zakres swojego żądania. Tym samym organ administracji publicznej nie ma możliwości modyfikowania deklaracji wyrażonej we wniosku, a jedynie uprawniony jest do weryfikacji jej prawidłowości. Skoro skarżący ostatecznie w korekcie wniosku o przyznanie płatności na zalesianie gruntów rolnych z dnia [...] r. zadeklarował do zalesienia i ogrodzenia działki ewidencyjne nr: [...],[...],[...],[...],[...] o łącznej powierzchni [...] ha, to strona zobowiązana była do prowadzenia uprawy leśnej na gruntach rolnych objętych przedmiotowym wnioskiem.

Jak dalej wywodził organ, § 3 ust. 1 pkt. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 sierpnia 2004 r. nakłada na producenta rolnego obowiązek wykonania zalesienia zgodnie z planem zalesienia. Plan zalesienia zawiera wytyczne na czas od rozpoczęcia pierwszych prac przygotowawczych wykonywanych przed założeniem uprawy do zakończenia w 5 roku po założeniu uprawy. Oświadczenie o wykonaniu zalesienia zgodnie z planem zalesienia skarżący złożył w dniu [...] r. deklarując tym samym zalesienie i ogrodzenie uprawy leśnej o łącznej powierzchni [...] ha, tymczasem weryfikacja powierzchni zalesienia i ogrodzenia uprawy leśnej założonej przez skarżącego dokonana przez inspektorów Biura Kontroli na Miejscu ARiMR w dniu [...] r., wykazała rozbieżności pomiędzy powierzchnią zalesienia i ogrodzenia uprawy leśnej zadeklarowanej przez stronę we wniosku zalesieniowym a stwierdzoną podczas kontroli na miejscu.

Organ zwrócił też uwagę, że skarżący był obecny podczas kontroli i miał prawo do zgłoszenia uwag do protokołu kontroli. Skarżący podpisując się na każdej stronie protokołu miał także możliwość zapoznania się z uwagami inspektorów terenowych oraz ustosunkowania się do wyniku pomiarów.

W dalszych wywodach Dyrektor DOR ARiMR we W. wskazał, że zgodnie z § 4 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 sierpnia 2004 r. płatność na zalesienie w postaci wsparcia na zalesienie stanowi jednorazową, zryczałtowaną płatność za poniesione koszty zalesienia i ewentualnego ogrodzenia uprawy leśnej, w przeliczeniu na hektar zalesionych gruntów i wypłacane jest w pierwszym roku po dniu wykonania zalesienia. Dodatkowo § 4 ust. 1 pkt 2 i 3 regulują wprost, że płatność w postaci premii pielęgnacyjnej i premii zalesieniowej przyznaje się za poniesione koszty prac pielęgnacyjnych oraz utraconych dochodów z tytułu przeznaczenia gruntów rolnych na grunty leśne w przeliczeniu na hektar zalesionych gruntów.

Odnosząc się do przedłożonego przez skarżącego wraz z odwołaniem materiału w postaci map poglądowych organ stwierdził, że według pomiaru przeprowadzonego na wniosek strony przez uprawnionego geodetę w dniu [...] r., powierzchnia zalesienia na działkach ewidencyjnych nr: [...],[...],[...],[...],[...] wynosi łącznie [...] ha. Powyższe oznacza, że pomiar uprawnionego geodety potwierdza powierzchnie zalesienia na dzień [...] r. oraz fakt, że powierzchnia zalesienia jest niezgodna z powierzchnią zadeklarowanego zalesienia we wniosku o przyznanie płatności - [...] ha. Organ oświadczył, że przedłożony pomiar uprawnionego geodety z dnia [...] r. nie może stanowić dowodu negującego prawidłowość przeprowadzenia przez inspektorów terenowych BKM ARiMR kontroli na miejscu z dnia [...] r. i zwrócił uwagę, że pomiędzy datą przeprowadzenia kontroli na miejscu a datą wykonania pomiaru przez geodetę uprawnionego upłynął prawie rok, a przez ten okres stan uprawy mógł ulec znacznym zmianom np. poprzez dolesienie przez producenta rolnego obszaru, który na dzień [...] r. był wykluczony z powierzchni uprawnionej do płatności z tytułu zalesiania gruntu. W ocenie organu dokumenty pokontrolne dają pełniejszy obraz stanu uprawy ze względu na materiał zdjęciowy wykonany podczas przedmiotowej inspekcji. Dodatkowo z materiału dowodowego dołączonego przez inspektorów BKM ARiMR do protokołu z czynności kontrolnych nr [...] w postaci szkicu sytuacyjnego jasno wynika, w którym kierunku wykonano zdjęcia obrazujące stan uprawy i ogrodzenia na dzień wykonania kontroli, natomiast na mapach poglądowych sporządzonych przez geodetę uprawnionego naniesione są tylko granice działki, granice ogrodzenia i oznaczenie istniejącego zadrzewienia na dzień [...] r.

Odnosząc się do kwestii pozytywnej oceny udatności uprawy dokonanej przez Starostwo Powiatowe w T. organ wskazał, że zgodnie z § 10 ust. 6 rozporządzenia premia pielęgnacyjna w piątym roku realizacji planu zalesienia oraz premia zalesieniowa, począwszy od piątego roku realizacji planu zalesienia, jest wypłacana po uprzednim przekwalifikowaniu gruntu rolnego na grunt leśny, dokonywanym w formie decyzji przez starostę właściwego ze względu na położenie działek rolnych objętych zalesieniem, wydanej na podstawie przepisów o lasach; kopię decyzji dołącza się do wniosku o wypłatę. W myśl § 10 ust. 7 rozporządzenia starosta, dokonując oceny udatności uprawy leśnej na gruntach rolnych, o których mowa w ust. 6, bierze pod uwagę kryteria, które są określone w załączniku nr 4 do rozporządzenia, czyli stopień pokrycia powierzchni uprawy i przydatność hodowlaną (cechy zdrowotne, dostosowanie do siedliska, formy zmieszania, ewentualnie inne). Decyzja Starosty o przekwalifikowaniu gruntu rolnego na leśny stanowi kluczowy dokument na podstawie którego uzależniona jest wypłata premii pielęgnacyjnej i premii zalesieniowej w piątym roku realizacji planu zalesienia i nie może mieć bezpośredniego wpływu na treść rozstrzygnięcia w sprawie, w której kluczowym jest powierzchnia faktycznego zalesienia.

W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. skardze na omówioną decyzję, skarżący zarzucił naruszenie zasad postępowania administracyjnego określonych w art. art. 6, art. 7 i art. 8 KPA, albowiem organ administracyjny przekazał skarżącemu środki finansowe w pomniejszonej kwocie wynikających z powierzchni stwierdzonej przez Biuro Kontroli Na Miejscu przedwcześnie, jeszcze przed wydaniem decyzji o uchyleniu decyzji dotychczasowej, a w konsekwencji przyznał płatności z sankcjami na zalesianie gruntów rolnych bez podstawy prawnej. Ponadto naruszenie art. 6, art. 7 i art. 8, art. 10, art. 78 § 1 KPA w wyniku przyjęcia, że przedstawiony przez skarżącego pomiar uprawnionego geodety z [...] r. nie może stanowić dowodu negującego prawidłowość przeprowadzenia przez inspektorów terenowych BKM kontroli na miejscu z dnia [...] r., w sytuacji gdy brak było podstaw odmowy przeprowadzenia dowodów zawnioskowanych przez odwołującego, albowiem pomiar dokonany przez skarżącego został wykonany w toku postępowania administracyjnego przed wydaniem decyzji ostatecznej, kiedy miał prawo wypowiedzieć się w sprawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i złożenia wniosków dowodowych. Zarzut naruszenia wskazanych przepisów uzasadniać ma także fakt nieuwzględnienia wniosków skarżącego o przeprowadzenie dodatkowych pomiarów powierzchni obszaru zalesionego oraz odmówienie waloru dowodowego wynikom pomiarów przeprowadzonych z jego inicjatywy przez uprawnionego geodetę, co w konsekwencji spowodowało błędne ustalenie stanu faktycznego, a w dalszej kolejności – niewłaściwe zastosowanie prawa materialnego przejawiające się nieuzasadnionym nałożeniem sankcji powierzchniowych. Obszerny zarzut obejmuje także naruszanie art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 KPA poprzez ich niewłaściwe zastosowanie w wyniku oparcia rozstrzygnięcia bez wszechstronnego rozpatrzenia zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i argumentów skarżącego zawartych w odwołaniu, które mają znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, w sytuacji gdy mogłyby w istocie wpłynąć na zmianę dokonanych przez organy obu instancji ustaleń faktycznych i prawnych, a tym samym na zmianę treści decyzji z uwagi na fakt, że:

- wyniki kontroli [...] r. przyjęte przez organ budzą wątpliwości, co do tożsamości powierzchni zadeklarowanej a powierzchni zalesionej; w zaskarżonej decyzji zabrakło bowiem odniesienia się w sposób szczegółowy do przedstawionych pomiarów, przyjętej metody (tzn. czy kontrolujący mierzyli powierzchnię zalesienia po granicy drzewostanu, czy po drogach leśnych dookoła działek), tolerancji błędu, oceny dokumentacji graficznej sporządzonej w terenie i okoliczności z niej wynikających, a mających wpływ na wynik sprawy w świetle pozostałych zapisów protokołu kontroli oraz istniejących w sprawie dokumentów potwierdzających założenie uprawy leśnej zgodnie z planem zalesienia na całej jej powierzchni,

- plan zalesienia na całej powierzchni przewidywał drogi leśne okalające drzewostan, co uwzględnił uprawniony geodeta w swoich pomiarach, dlatego powierzchnia zalesienia na zmierzonych przezeń kompleksach leśnych wynosi [...] ha, w przeciwieństwie do [...] ha stwierdzonych przez kontrolerów ARiMR, prawdopodobnie bez uwzględnienia tej drogi,

- Starostwo Powiatowe w T. wyraziło pozytywną ocenę udatności uprawy na działkach skarżącego, co stanowi podstawę przekwalifikowania gruntu rolnego na leśny, od czego uzależniona jest wypłata premii pielęgnacyjnej i premii zalesieniowej w piątym roku realizacji planu zalesienia. Zdaniem autora skargi decyzja narusza też art. 77 § 1 oraz art. 80 KPA poprzez niewłaściwe zastosowanie w wyniku nie wyjaśnienia w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji:

- z czego wynika przyjęcie na stronie 5 uzasadnienia, wiersz 18 od dołu, [...] ha powierzchni zalesienia łącznie z działkami ewidencyjnymi nie deklarowanymi przez stronę do zalesienia,

- podstawy prawnej i matematycznego sposobu naliczenia sankcji powierzchniowych tak, aby strona miała możliwość sprawdzenia poprawności wyliczenia tych różnic - w szczególności skąd się wzięły wzory i średnie stawki za hektar, dlaczego przy wyliczeniu wysokości wsparcia na zalesianie, premii pielęgnacyjnej, premii zalesieniowej przyjęto powierzchnię grodzenia siatką [...] ha, podczas, gdy w protokole kontroli wynosi ona [...] ha.

Organ – w ocenie skarżącego – nieprawidłowo zastosował również tryb określony w art. 145 § 1 pkt 5 oraz art. 151 § 1 pkt 2 KPA, gdyż wszczęcie postępowania wznowieniowego było nieuzasadnione z uwagi na fakt, że organ nie wykazał, że różnica w wielkości powierzchni zadeklarowanej do zalesienia, a rzeczywiście zalesioną istniała w dniu [...] r., tj. w dniu wydania decyzji przyznającej pomoc finansową dla producenta, w konsekwencji czego brak było podstaw do zastosowania sankcji z art. 51 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz. U. UE. Nr L 141 z 2004 r., str. 18);

Skarżący podniósł również naruszenie § 13 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 sierpnia 2004r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na zalesianie gruntów rolnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 187, poz. 1929) poprzez jego zastosowanie, w sytuacji gdy stanowi on podstawę zmniejszeń płatności tylko w przypadku, gdy w wyniku kontroli zostanie stwierdzone, że producent rolny nie realizuje planu zalesienia lub nie posiada dowodów zakupu sadzonek lub repelentów, co w niniejszej spawie nie miało miejsca. Poza tym wysokość zmniejszeń jest określona w załączniku nr 5 do rozporządzenia i nie przewiduje on żadnych sankcji z tytułu zmiany powierzchni zalesienia. Ponadto zarzucono naruszenie § 13 ust. 2 tego rozporządzenia poprzez niewłaściwe zastosowanie, w sytuacji gdy przepis ten ma zastosowanie wyłącznie w przypadku niewykonania ogrodzenia w ogóle bądź wykonania go niezgodnie z planem zalesienia, co nie miało miejsca w niniejszej sprawie, ponieważ skarżący wykonał ogrodzenie zgodnie z planem zalesienia.

We wnioskach skargi jej autor zwrócił się o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.

Uzasadniając podniesione zarzuty skarżący wskazał, że organ odwoławczy przedwcześnie uznał, iż skarżący zrealizował zalesienie na powierzchni mniejszej aniżeli zadeklarowanej we wniosku o przyznanie płatności.

Zdaniem skarżącego zaskarżona decyzja oparta została o wybiórczo zebrane dowody. Organ administracyjny pominął mające istotne znaczenie dla sprawy dowody zawnioskowane przez odwołującego, przez co utrącił mu prawo do czynnego udziału w postępowaniu (art. 10, art. 78 § 1 KPA), zaś na podstawie zgromadzonego materiału poczynił ustalenia, które są dowolne i sprzeczne z zasadami określonymi w art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 KPA.

Bezzasadne – jak dalej wywodzi skarżący – jest przyjęcie organu odwoławczego, że przedstawiony przez skarżącego pomiar uprawnionego geodety z [...] r. nie może stanowić dowodu negującego prawidłowość przeprowadzenia przez inspektorów terenowych BKM kontroli na miejscu z dnia [...] r., albowiem pomiędzy datą przeprowadzenia kontroli na miejscu, a datą wykonania pomiaru przez geodetę uprawnionego upłynął prawie rok, a przez ten okres stan uprawy mógł ulec znacznym zmianom, np. poprzez dolesienie przez producenta rolnego obszaru, który na dzień [...] r. był wykluczony z powierzchni uprawnionej do płatności z tytułu zalesiania gruntu. Przyjęcie przez organ, w oparciu o powyższy protokół że producent rolny zalesił pozostałą część działek na brakującej powierzchni ok. [...] % dopiero po pierwszej kontroli, jest całkowicie dowolne. Brak było podstaw odmowy przeprowadzenia dowodów zawnioskowanych przez odwołującego, albowiem pomiar dokonany przez skarżącego został wykonany w toku postępowania administracyjnego przed wydaniem decyzji ostatecznej, kiedy miał prawo wypowiedzieć się w sprawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i złożenia nowych wniosków dowodowych.

Skarżący zaprzeczył także, że nie wnosił zastrzeżeń w kwestii sposobu i metody prowadzenia pomiarów przez kontrolerów terenowych. W protokole z [...] r. w uwagach jest bowiem zapisane jego stwierdzenie, że "powierzchnie działek były wzięte z ewidencji gruntów", co świadczy jednoznacznie, że nie zgadzał się i nie zgadza obecnie z pomiarami tam przedstawionymi. Są one błędne i w dacie kontroli nie oddawały rzeczywistego stanu rzeczy.

W zaskarżonej decyzji zabrakło – w opinii autora skargi – m. in. odniesienia się w sposób szczegółowy do przedstawionych pomiarów. Nie wiadomo, jaką kontrolujący przyjęli metodę pomiaru. Geodeta wskazał zaś, że swój pomiar wykonał metodą bezpośrednią w terenie, w geodezyjnym układzie współrzędnych płaskich 1965, odbiornikiem GPS Sokkia GSR2700 ISX nr NCD09280009 przy wykorzystaniu systemu ASG EUPOS oraz tachimetrem elektronicznym Topcon GTS 236N w oparciu o istniejącą geodezyjną osnowę leśną. Na podstawie uzyskanych pomiarów obliczył powierzchnie terenów ogrodzonych, zalesionych, istniejących zakrzaczeń i zadrzewień. Nie wiadomo też, czy kontrolujący mierzyli powierzchnię zalesienia po granicy drzewostanu, czy po drogach leśnych dookoła działek. Jak bowiem wynika niezbicie z planu zalesienia, w szczególności ze schematów tam zamieszczonych, wewnątrz działek, jak i dookoła przewidziane były drogi leśne okalające drzewostan. Dlatego też powierzchnia zalesienia na zmierzonych przezeń kompleksach leśnych wynosi [...] ha, w przeciwieństwie do [...] ha stwierdzonych przez kontrolerów ARiMR, którzy prawdopodobnie nie uwzględnili tej drogi.

O nierzetelności dokonanych przez inspektorów terenowych pomiarów świadczyć ma fakt, że zajęło im to ledwie 4 godziny, podczas gdy geodecie aż 2 dni.

Jak wskazuje skarżący nie wzięto w ogóle pod uwagę ubytków w zasadzeniach związanych ze szkodami wyrządzanymi przez zwierzynę łowną oraz z normalną gospodarką leśną. Organ drugiej instancji nie odniósł się w ogóle do tolerancji błędu pomiaru, nie dokonał oceny dokumentacji graficznej sporządzonej w terenie i okoliczności z niej wynikających, a mających wpływ na wynik sprawy w świetle pozostałych zapisów protokołu kontroli oraz istniejących w sprawie dokumentów potwierdzających założenie uprawy leśnej zgodnie z planem zalesienia na całej jej powierzchni. Nie bez znaczenia są dokumenty urzędowe zaświadczające o zalesieniu gruntów na całej deklarowanej powierzchni. Według skarżącego organ odwoławczy pominął w ogóle fakt dokonania przez Nadleśnictwo w O. przed wydaniem decyzji z [...] r. lustracji terenowej na wszystkich działkach zgłoszonych do płatności w celu stwierdzenia zakończenia zalesień. Kontrola zakończyła się wynikiem pozytywnym (pismo z [...] r.). Nadleśniczy stwierdził wykonanie ogrodzenia uprawy na powierzchni [...] ha siatką leśną typu [...], kontroli wykonania ogrodzenia dokonano w dniu [...] r.

Przyjęto zalesienia na deklarowanej powierzchni, co było następnie podstawą do przyznania przez ARiMR płatności. Niezmiernie istotną dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy – zdaniem skarżącego – jest fakt wydania przez Starostę T. w dniu [...] r. decyzji nr [...], w której wyraził on pozytywną ocenę udatności uprawy na działkach skarżącego, co stanowi podstawę przekwalifikowania gruntu rolnego na leśny. Od tego uzależniona jest wypłata premii pielęgnacyjnej i premii zalesieniowej w piątym roku realizacji planu zalesienia. Komisja w osobach K. H., reprezentującego Starostwo Powiatowe w T., R. P., reprezentującego Nadleśnictwo O. Ś. i T. H., reprezentującego Leśnictwo G. stwierdziła, że zalesiono całość powierzchni działek nr [...],[...],[...],[...],[...]na łącznej powierzchni [...]ha.

Skarżący wskazał, że zgodnie z art. 68 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz. U. UE. L. 141, 2004 r., str. 18). Zgodnie z powołanym przepisem organy administracyjne powinny umożliwić rolnikowi wykazanie, że nie jest on winny nieprawidłowości w złożonym przez siebie wniosku.

Skarżący zakwestionował też kompletność uzasadnienia decyzji, albowiem organ nie zawarł tam okoliczności faktycznych lub nowych dowodów, które istniały w dniu wydania decyzji, lecz nie były znane organowi, który wydał decyzję, a które dały podstawę do wznowienia postępowania. Zamieszczone w zaskarżonej decyzji rozważania dotyczące zaistnienia przesłanki wznowienia określonej w art. 145 § 1 pkt 5 KPA nie sanują wadliwości decyzji z dnia [...] r., ponieważ ograniczają się wyłącznie do wskazania czasu i sposobu ujawnienia rzekomych różnic pomiędzy powierzchniami zalesienia i ogrodzenia zadeklarowanymi we wniosku, a powierzchniami stwierdzonymi w wyniku przeprowadzonej kontroli gospodarstwa metodą inspekcji terenowej.

Wadliwe – zdaniem skarżącego – jest również powołanie przez organy obu instancji za podstawę wydania decyzji § 13 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 sierpnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na zalesianie gruntów rolnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich. Przepis ten stanowi podstawę zmniejszeń płatności tylko w przypadku, gdy w wyniku kontroli zostanie stwierdzone, że producent rolny nie realizuje planu zalesienia lub nie posiada dowodów zakupu sadzonek lub repelentów, co w niniejszej spawie nie miało miejsca. Wysokość zmniejszeń jest określona w załączniku nr 5 do rozporządzenia. Poza sankcjami związanymi ze stwierdzeniem braku dowodu zakupu sadzonek, przekroczeniem o co najmniej 10% planowanego udziału w powierzchni uprawy leśnej drzew gatunków iglastych, niewykaszaniem roślinności zagłuszającej sadzonki, niewykonaniem cięć pielęgnacyjnych drzew ujętych w planie zalesienia, niestosowaniem repelentów na założonej uprawie zgodnie z planem zalesienia albo brakiem dowodów zakupu repelentów, nie przewiduje on żadnych sankcji z tytułu zmiany powierzchni zalesienia. Powołany wyżej przepis nie znajduje więc zastosowania w niniejszej sprawie.

Podobnie nieuzasadnione jest powołanie się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji na § 13 ust. 2 omawianego rozporządzenia. Przepis ten ma zastosowanie wyłącznie w przypadku niewykonania ogrodzenia w ogóle bądź wykonania go niezgodnie z planem zalesienia, co nie miało miejsca w niniejszej sprawie, albowiem skarżący wykonał ogrodzenie zgodnie z planem zalesienia (2 m). Organ całkowicie pomija przy tym, że przepis ten jak wynika z jego treści, stanowi podstawę zwrotu wsparcia na zalesienie w części przeznaczonej na ogrodzenie uprawy leśnej (w przypadkach określonych w tym przepisie).

W odpowiedzi na skargę Dyrektor DOR ARiMR we W. wniósł o oddalenie skargi. Organ przypomniał okoliczności faktyczne sprawy i przedstawił stanowisko w istocie tożsame z prezentowanym na wcześniejszych etapach postępowania. Odniósł się ponadto szczegółowo do zarzutów skargi uznając je w całości za nietrafne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:

Według art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy te sprawują wymiar sprawiedliwości – między innymi – poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy).

Zakres sądowej kontroli administracji publicznej obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej – w skrócie – "p.p.s.a."), w tym także na decyzje wydawane przez organy administracji rolnej.

Kryterium legalności przewidziane w art. 1 § 2 ustawy ustrojowej umożliwia sądowi administracyjnemu wyeliminowanie z obrotu prawnego każdej decyzji administracyjnej, która dotknięta jest co najmniej jednym z uchybień wymienionych w art. 145 § 1 p.p.s.a.

Godzi się dodatkowo podkreślić, iż – stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. – rozstrzygając w granicach sprawy, sąd nie jest jednak związany zarzutami i wnioskami skargi, ani powołaną w niej podstawą prawną.

Biorąc pod uwagę przytoczone zasady oceny dokonywanej przez sądy administracyjne, należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Kontrolowane rozstrzygnięcie zostało wydane w postępowaniu, które zostało wznowione z powołaniem się na przesłankę wskazaną w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Przepis ten dopuszcza uruchomienie ekstraordynaryjnego trybu weryfikacji ostatecznych decyzji, jakim jest wznowienie postępowania, "jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję."

Badając legalność zaskarżonej decyzji należało zatem zacząć od zagadnienia prawidłowości zastosowanego trybu wznowienia postępowania.

Z argumentacji zawartej w uzasadnieniach decyzji organów obu instancji wynika, że taką nową okolicznością istniejącą już w dniu wydania ostatecznej decyzji z dnia [...] r. przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR we W., lecz nieznaną wówczas temu organowi, było ustalenie podczas kontroli na miejscu przeprowadzonej w dniu [...] r., że wielkość powierzchni faktycznie zalesionej jest mniejsza od powierzchni jaką strona skarżąca deklarowała do zalesienia we wniosku o przyznanie płatności na zalesianie gruntów rolnych na 2005 r. oraz w planie zalesienia. Protokół z kontroli – wraz z załącznikami - stanowił bezsprzecznie nowy dowód w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Dowód ten, co oczywiste, nie istniał w dacie wydania decyzji ostatecznej. W art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. wymienia się jednakże dwie, niezależne od siebie przesłanki w ramach omawianej podstawy wznowienia, jak należy wnosić ze sformułowania, cyt.: "(...) ujawniły się nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody". Zarówno nowe dowody jak i nowe okoliczności muszą ujawnić się po wydaniu decyzji, lecz winny istnieć w chwili wydania pierwotnej decyzji. Wystarczające jest ujawnienie się albo nowej okoliczności faktycznej albo nowego dowodu, które spełniają - każde z nich z osobna - pozostałe przesłanki wznowienia. Każda okoliczność faktyczna może być dowodzona określonym dowodem. W doktrynie i judykaturze wyraża się pogląd, że "jeżeli więc nawet dany dowód nie istniał w dniu wydania decyzji, lecz został sporządzony w terminie późniejszym, to jednak wynikająca z tego dowodu okoliczność faktyczna mogła istnieć w dniu wydania decyzji i może uzasadniać wznowienie postępowania" (por. np. do analogicznie brzmiącej przesłanki wznowienia - B. Gruszczyński [w]: S. Babiarz, b. Deuter, B. Gruszczyński, R. Hauser, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Ordynacja podatkowa. Komentarz, Warszawa 2004r., s. 616 ). W realiach rozpoznawanej sprawy nowa okoliczność faktyczna, tzn. wykonanie zalesienia na mniejszej powierzchni od deklarowanej we wniosku o przyznanie płatności, ujawniła się za pośrednictwem dowodu, który został sporządzony już po wydaniu decyzji ostatecznej. Dokonane na jego podstawie ustalenia stanowią zatem tego rodzaju okoliczność faktyczną, które ujawniła się już po wydaniu decyzji ostatecznej, istniała w dacie jej wydania, lecz nie była znana organowi. Zważywszy na prawne przesłanki przyznania płatności na zalesianie, stanowiła ona okoliczność istotną dla rozstrzygnięcia sprawy.

Na tym tle należy uznać bezsprzecznie, że organy prawidłowo oceniły wystąpienie określonej w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. ustawowej podstawy do wznowienia postępowania, o czym jest mowa w uzasadnieniu decyzji obu organów.

Ustalenia organów co do faktu ujawnionej różnicy między stanem deklarowanym a rzeczywistym są prawidłowe i zostały wykazane w sposób zgodny z procedurą administracyjną. Materiał dowodowy został kompletnie zebrany, okoliczności stanu faktycznego zostały wszechstronnie wyjaśnione, stronie zapewniono możliwość zapoznania się ze zebranymi materiałami, a decyzje obu instancji spełniają wymogi art. 107 § 3 k.p.a.

W szczególności zaś należy zauważyć, że organ nie odrzucił dowodu przedłożonego przez skarżącego, tj. opinii uprawnionego geodety, lecz dokonał oceny tego dowodu w kontekście pozostałych, uznając że skarżący uczestniczył w czynnościach kontroli na miejscu, wniósł uwagi do protokołu kontroli podając jedynie, że przyjął dane o powierzchni wynikające z ewidencji gruntów i taką argumentację utrzymywał przez około rok aż do czasu złożenia kolejnego odwołania od ponownie wydanej decyzji I instancji w postępowaniu. Jak słusznie podkreślił organ – w tym czasie mogło dojść do zmiany stanu faktycznego uprawy (dolesienia). Organ podkreślił przy tym, że kontrolujący odzwierciedlili przeprowadzone czynności za pomocą pomiaru urządzeniem GPS, wykonanych zdjęć oraz szkicu sytuacyjnego z pomiaru działek rolnych z zaznaczeniem kierunku wykonania zdjęć, natomiast opinia geodety została sporządzona dopiero po upływie roku od dnia kontroli, nie cechuje się takim stopniem dokładności jak materiały zebrane podczas kontroli na miejscu, nie zawiera bowiem opracowania faktograficznego (zdjęć) a jedynie mapy poglądowe z naniesionymi granicami działek, granic ogrodzenia oraz oznaczenia zadrzewienia - istniejącego na dzień [...] r. Pomiar geodety, jak zaznaczono, i tak wykazał różnicę powierzchni faktycznej w stosunku do deklarowanej.

W tym stanie rzeczy, zdaniem Sądu należy uznać, że organ dochował reguł swobodnej oceny dowodów (art. 80 k.p.a.) trafnie przyjmując, że dowód w postaci opinii geodety nie obalił mocy dowodowej protokołu z kontroli. Ocenie organu nie można zarzucić braku logiki, spójności, niezgodności z zasadami doświadczenia życiowego, tym samym nie można jej przypisać dowolności.

Po lekturze akt sprawy godzi się przy tym nadmienić, że skarżący był powiadomiony o zamiarze przeprowadzenia kontroli przed jej terminem ([...] r.) i był obecny przy jej czynnościach. Okoliczności te zostały bezsprzecznie stwierdzone w protokole kontroli, podpisanym przez skarżącego, a jedyna uwaga jaką skarżący wniósł brzmiała, cyt: "Powierzchnie działek były wzięte z ewidencji gruntów", co zresztą podkreślał kilkakrotnie w toku postępowania. Jest rzeczą strony jaką aktywność przejawia w czasie trwania kontroli, z akt zaś nie wynika by skarżący zgłaszał, wbrew temu co twierdzi, zastrzeżenia co do jej przebiegu bądź że uniemożliwiano mu bezpośrednie w niej uczestnictwo. Sformułowanie zawarte w piśmie skarżącego z dnia [...] r., kierowanym do organu pierwszej instancji – "przekazano mi protokół z czynności kontrolnych nr [...], do którego mam wiele zastrzeżeń" jest nazbyt ogólne i nie wynika z niego, czy i w jaki sposób uniemożliwiano skarżącemu udział w tej czynności procesowej. Zgromadzone w sprawie dowody wskazują, że kontrolę przeprowadzono według obowiązujących procedur i standardów, z użyciem certyfikowanych urządzeń i w obecności skarżącego. W notatce służbowej z dnia [...] r. kontrolujący odnieśli się zarzutów skarżącego podniesionych w pierwotnym odwołaniu z dnia [...] r. podając, że skarżący został poinformowany o swoich prawach przed przystąpieniem do czynności i nie kwestionował wówczas jakości wykonanych pomiarów.

Zarzuty o braku wiedzy w aspekcie wymierzenia przez kontrolujących powierzchni zalesienia, tzn. czy po granicy drzewostanu, czy po drogach leśnych wewnątrz lasu i okalających, które to drogi, przewidziane w planie zalesienia, uwzględnił geodeta w opinii zleconej przez skarżącego, a które według przekonania skarżącego prawdopodobnie przyczyniły się do powstania rozbieżności w ustaleniu rzeczywistej powierzchni zalesienia - zostały sformułowane po raz pierwszy dopiero na etapie postępowania sądowoadministracyjnego, tak jak i zarzuty o nieuwzględnieniu ubytków naturalnych w drzewostanie oraz tolerancji błędu pomiaru. W toku bowiem postępowania administracyjnego, również przy składaniu tej opinii wraz z odwołaniem (od ponownie wydanej w pierwszej instancji decyzji), skarżący nie wypowiadał się w tej materii. Wypada zauważyć, że tego rodzaju stwierdzenia - na jakie powołuje się skarżący - w ogóle nie wynikają z rzeczonej opinii geodety, który takiej treści oświadczenia nie składał. W protokole kontroli natomiast zamieszczono zapisy kontrolujących inspektorów odnoszące się wprost do planu zalesieniowego, wobec tego brak jakichkolwiek podstaw by sugerować, że plan ów nie był brany pod uwagę przez kontrolujących. Na szkicach z pomiaru działek wykonanych na fotomapach zobrazowano przebieg granic działek ewidencyjnych, granic zmierzonego podczas kontroli obszaru zalesienia oraz przebiegu ogrodzenia, sporządzono adnotacje o terenach wyłączonych, w protokole w rubrykach obrazujących pomiary wypełniono część dotyczącą tolerancji pomiarów powierzchni, przyjęto szerokość strefy buforowej równej 1,5 m, okalającej obwód działki rolnej. Opisane wątpliwości skarżącego nie znajdują zatem oparcia w dokumentacji sprawy. Skoro nie formułował także konkretnych zarzutów wobec czynności kontrolnych w toku postępowania, trudno przyjąć by zaistniały przesłanki do powtórzenia kontroli.

Wypada tu zauważyć, że w zakresie kognicji sądów administracyjnych, nie leży zastępowanie organów administracji publicznej w merytorycznym załatwianiu spraw administracyjnych, lecz jedynie wskazana w cytowanym na wstępie art. 3 p.p.s.a. kontrola w granicach ściśle określonych przepisami. Tym samym sądy administracyjne nie prowadzą postępowania mającego na celu ustalanie stanu faktycznego sprawy, nie prowadzą więc postępowania wyjaśniającego, gdyż kontrola legalności opiera na materiale dowodowym zgromadzonym w postępowaniu przed organem administracji wydającym zaskarżoną decyzję. Nie jest więc dopuszczalny dowód np. z opinii biegłego sądowego geodety na okoliczność ustalenia powierzchni zalesienia. Sąd może jedynie w myśl § 3 art. 106 p.p.s.a. z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Wszakże możliwość ta (tj. zastosowanie art. 106 § 3 p.p.s.a.) wyznaczona jest stanem sprawy. W tym kontekście zaś bezsprzecznie plan zalesienia objęty był przez inspektorów terenowych kontrolą na miejscu, o czym mowa wyżej.

Z kolei zaświadczenie nadleśniczego o wykonaniu planu zalesienia nie dotyczy zagadnienia wielkości powierzchni wykonanego zalesienia. Ma ono walor zaświadczenia, o jakim mowa w art. 217 i następnych kodeksu postępowania administracyjnego, co oznacza, że jego treść stanowi potwierdzenie okoliczności faktycznych, czyli jedynie wykonania zalesienia i nie wywiera wiążącego skutku prawnego dla celów ustalenia prawa do płatności z omawianego tytułu w związku z zakwestionowaniem powierzchni uprawy leśnej. Podobnie pozytywna ocena udatności uprawy leśnej na gruntach rolnych dokonana przez starostę nie wpływa na ustalenie rzeczywistej powierzchni zalesienia, gdyż do tego rodzaju ustaleń uprawnione są organy ARiMR.

Stosownie do § 4 ust. 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 sierpnia 2004r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na zalesianie gruntów rolnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz.U. nr 187 poz. 1929 z późn. zm.) płatność na zalesianie dzieli się na:

1) wsparcie na zalesienie - stanowiące jednorazową, zryczałtowaną płatność za poniesione koszty zalesienia i ewentualnego ogrodzenia uprawy leśnej, w przeliczeniu na hektar zalesionych gruntów, wypłacaną w pierwszym roku po dniu wykonania zalesienia;

2) premię pielęgnacyjną - stanowiącą zryczałtowaną płatność za poniesione koszty prac pielęgnacyjnych, w przeliczeniu na hektar zalesionych gruntów, wypłacaną corocznie przez okres 5 lat począwszy od dnia wykonania zalesienia;

3) premię zalesieniową - stanowiącą zryczałtowaną płatność za utracone dochody z tytułu przeznaczenia gruntów rolnych na grunty leśne, w przeliczeniu na hektar zalesionych gruntów, wypłacaną corocznie przez okres 20 lat począwszy od dnia wykonania zalesienia. Ustęp 2 § 4 stanowi, że wysokość płatności na zalesianie, w danym roku kalendarzowym, ustala się jako iloczyn stawek wsparcia na zalesienie, premii pielęgnacyjnej lub premii zalesieniowej na hektar gruntu rolnego i deklarowanej przez producenta rolnego powierzchni działek rolnych.

Z brzmienia cytowanego przepisu § 4 wywieść należy, że płatności ustala się w przeliczeniu na hektar zalesionych gruntów, czyli faktycznego zalesienia. Według § 3 ust. 1.pkt 1 i 2 płatność na zalesianie jest udzielana producentowi rolnemu, który, między innymi, zobowiązał się do zalesienia i pielęgnacji założonej uprawy leśnej, przez okres 5 lat od dnia wykonania zalesienia zgodnie z planem zalesienia. Przepisy rozporządzenia nie wprowadzają możliwości uwzględnienia ubytków naturalnych z powodu np. szkód wyrządzonych przez zwierzynę łowną.

Odnosząc się do zarzutu o wadliwym zastosowaniu sankcji w postaci zmniejszenia kwoty wsparcia z tytułu zalesienia, Sąd nie podzielił stanowiska strony skarżącej, pomijającego treść normatywną przepisu unijnego, mającego zastosowanie w sprawie. Jak szczegółowo wyjaśnił to organ I instancji w swej decyzji, co uznał za prawidłowe organ II instancji (str. 9 uzasadnienia decyzji ) - bezpośrednie stosowanie znajduje tu przepis art. 51 ust. 1 aktu prawa unijnego wiążącego w całości i stosowanego bezpośrednio we wszystkich Państwach Członkowskich tj. rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania zasady współzależności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniach Rady (WE) nr 1782/2003 i (WE) nr 73/2009, oraz wdrażania zasady współzależności przewidzianej w rozporządzeniu Rady (WE) nr 479/2008 (Dz. Urz. WE Nr L 141 z 30.04.2004 r. ze zm.) - zgodnie z którym, jeżeli różnica między powierzchnią zadeklarowaną we wniosku a powierzchnią stwierdzoną przekracza 3% lub 2 ha, lecz nie więcej niż 20% powierzchni stwierdzonej wówczas kwota jaka ma być przyznana zostanie pomniejszona o dwukrotną wykrytą różnicę.

Skoro wynik kontroli uprawniał do przyjęcia w rozpatrywanej sprawie, że powierzchnia zalesienia jest mniejsza niż deklarowana i mieści się w powyższych granicach – zgodne z prawem było stosowne zmniejszenie płatności - o dwukrotną wykrytą różnicę. Do obliczeń zasadnie zatem przyjęto stawki wsparcia na zalesienie, dla premii pielęgnacyjnej oraz premii zalesieniowej z załącznika Nr 1 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 sierpnia 2004 r., o czym mowa jest obszernie i jasno w uzasadnieniu na stronach 9 -13 decyzji organu I instancji, poprzez przeliczenie na hektar rzeczywistej, ustalonej w wyniku pomiarów kontrolnych, powierzchni zalesienia, co dotyczy również grodzenia uprawy.

Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości w tym względzie. Przepis § 13 ust. 1 i ust.2 powołanego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 sierpnia 2004 r., wprawdzie zacytowany na stronie 6 uzasadnienia decyzji organu II instancji, jednak nie był podstawą prawną nałożonych sankcji. Stanowi on, że jeżeli w wyniku kontroli zostanie stwierdzone, że producent rolny:

1) nie realizuje planu zalesienia,

2) nie posiada dokumentów, o których mowa w § 12

- wsparcie na zalesienie albo premia pielęgnacyjna podlega zmniejszeniu; wysokość zmniejszeń jest określona w załączniku nr 5 do rozporządzenia. Według ust.2 - wsparcie na zalesienie, w części przeznaczonej na ogrodzenie uprawy leśnej, podlega zwrotowi w przypadku, gdy producent rolny nie wykonał tego ogrodzenia, jeżeli obowiązek jego wykonania wynika z planu zalesienia.

Treść przywołanego przepisu § 13 wskazuje na objęcie jego zakresem przedmiotowym innego rodzaju zdarzeń niż stwierdzenie mniejszej od deklarowanej powierzchni upraw, co potwierdza brzmienie załącznika Nr 5, w którym mowa o przekroczeniu w uprawie udziału gatunków iglastych, niewykaszaniu roślinności zagłuszającej sadzonki, niewykonaniu cięć pielęgnacyjnych drzew ujętych w planie zalesienia, braku dowodu zakupu sadzonek.

Odnośnie zarzutu niezastosowania artykułu 68 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004, przewidującego wyjątki od stosowania obniżek i wyłączeń, w sytuacji, gdy rolnik może wykazać, że nie jest winny nieprawidłowości, Sąd w składzie orzekającym podziela pogląd wyrażony w wyroku WSA w Olsztynie z dnia 12 marca 2008 r. sygn. I SA/Ol 61/08 (LEX nr 469793), że stwierdzenie przez inspektorów terenowych podczas kontroli na miejscu mniejszej powierzchni użytkowanej rolniczo w odniesieniu do powierzchni działek rolnych zadeklarowanych przez producenta rolnego we wniosku o przyznanie płatności, wyklucza możliwość uznania, że wnioskodawca nie ponosi winy za swój błąd. Trzeba podkreślić przy tym, że urzędowy formularz wniosku o przyznanie płatności przewidywał zróżnicowanie danych odrębnie na powierzchnię całkowitą działek ewidencyjnych oraz powierzchnię działki ewidencyjnej użytkowaną rolniczo, a także oświadczenie producenta rolnego o znajomości zasad przyznawania płatności i zobowiązanie się do wykonania zalesienia zgodnie z planem, co dotyczy także powierzchni zalesienia przyjętej w planie. Wnioskodawcy mają zatem świadomość, że płatności udzielane są do faktycznej powierzchni zalesienia a nie do powierzchni ewidencyjnej działek ujawnionych w ewidencji gruntów.

W tym stanie rzeczy, wobec braku stwierdzenia norm procesowych i materialnoprawnych, skarga podlegała oddaleniu na mocy art. 151 p.p.s.a.