Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 1036/02
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2005-03-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 633  Zatrudnienie i sprawy bezrobocia
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: *Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Lidia Serwiniowska /sprawozdawca/, Sędziowie NSA Jolanta Sikorska, Tadeusz Kuczyński, Protokolant apl.prok. Dariusz Brodzisz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lutego 2005r. sprawy ze skargi D. M. na decyzję Wojewody D. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie świadczenia przedemerytalnego oddala skargę


UZASADNIENIE

W dniu [...] r. D. M. zgłosiła się do Powiatowego Urzędu Pracy w K., po okresie zatrudnienia od [...] r. do [...] r. udokumentowała łączny okres uprawniający do zasiłku wynoszący [...] lata, [...] miesięcy i [...] dni, wypełniła kartę rejestracyjną osoby uprawnionej do zasiłku przedemerytalnego i podpisała oświadczenie o obowiązkach osób uprawnionych do zasiłku przedemerytalnego.

Decyzją z dnia [...] r. [...] Starosta Powiatu, na podstawie art. 37 j ust. 1, 3 i 6, art. 37 l oraz art. 6 pkt 6 lit. b ustawy z dnia 14.12.1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu /tj. Dz.U. 1997r. Nr 25, poz. 128 z późn. zm./ oraz art. 104 kodeksu postępowania administracyjnego przyznał D. M. prawo do zasiłku przedemerytalnego od dnia [...] r. w wysokości [...] zł miesięcznie.

W uzasadnieniu orzeczenia organ I instancji podał, iż z przedstawionych przez D. M. dokumentów wynika, że spełnia warunki do pobierania zasiłku przedemerytalnego w wyżej określonej wysokości.

Od decyzji tej D. M. nie wniosła odwołania wobec czego stała się ona ostateczna.

W dniu [...] r. D. M. złożyła wniosek o ustalenie prawa do świadczenia przedemerytalnego.

Pismem z dnia [...] r. D. M. zwróciła się do Powiatowego Urzędu Pracy o wypłacenie wyrównania między zasiłkiem przedemerytalnym a świadczeniem emerytalnym od dnia [...] r. do dnia [...] r. D. M. podniosła, iż osoba z urzędu pracy nieprawidłowo przeprowadziła jej sprawę, i w związku z tym żąda wyrównania wraz z odsetkami.

Decyzją z dnia [...] r. [...] wydaną z upoważnienia Starosty Powiatu Zastępca Kierownika Powiatowego Urzędu Pracy w K., na podstawie art. 37 k ust. 1 pkt 3 i ust. 2, art. 37 l oraz art. 6 pkt 6 lit. b ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu /tj. Dz.U. z 2001r. Nr 6, poz. 56/ w związku z art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 17 grudnia 2001r. o zmianie ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, ustawy o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy, ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, ustawy o zakazie stosowania wyrobów zawierających azbest, ustawy o Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno-Gospodarczych i wojewódzkich komisjach dialogu społecznego oraz ustawy o ułatwieniu zatrudnienia absolwentom szkół /Dz.U. Nr 154, poz. 1793/ i art. 104 kpa, po rozpatrzeniu wniosków z dnia [...] r. oraz [...] r.

1. odmówił D. M. przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego od [...] r.

2. przyznał świadczenie przedemerytalne od dnia [...] r. w wysokości [...] zł, to jest 90% kwoty emerytury określonej w decyzji ZUS.

W odwołaniu od powyższej decyzji D. M. podniosła, iż w dniu [...] r. zgłosiła się do Urzędu Pracy z dokumentacją tj. świadectwa pracy oraz dokumentem rozwiązania umowy o pracę "A" S.A. Rozwiązanie umowy o pracę nastąpiło z powodu zmniejszenia zatrudnienia z przyczyn ekonomicznych pracodawcy.

D. M. zwróciła się "w Urzędzie Pracy" o sprawdzenie jej dokumentów i zarejestrowanie jako bezrobotnej. Nie wiedziała jaki zasiłek jej się należy. Pracownica "odrzuciła" akt urodzenia córki J. urodzonej [...] r. nad którą sprawowała opiekę. Od pracownicy dowiedziała się, że zostanie jej tylko zaliczony okres zatrudnienia na podstawie świadectw pracy, a akt urodzenia dziecka będzie potrzeby do wniosku o pełną emeryturę, z chwilą ukończenia [...] lat.

Dalej D. M. podaje, że w dniu [...] r. przedstawiła te same dokumenty co w dniu [...] r. Informację o przysługującym jej świadczeniu przedemerytalnym uzyskała z D. Urzędu Pracy we W. /infolinia/.

Po kilkakrotnych interwencjach w Urzędzie Pracy kazano jej złożyć wniosek o zmianę decyzji i ponownie przynieść akt urodzenia dziecka i zaliczono ten okres do okresu uprawniającego do emerytury, czego wcześniej nie zrobiono, Urząd Pracy, tłumaczył się "nawałem" pracy, nieznajomością przepisów, ze względu na częste zmiany ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu.

D. M. wskazała, iż na różnicy między zasiłkiem przedemerytalnym a świadczeniem przedemerytalnym straciła około [...] zł, co zmniejszyło i pogorszyło jej status życiowy. Uważa, iż Powiatowy Urząd Pracy w K. powinien wyrównać straty jakie poniosła między zasiłkiem emerytalnym od dnia [...] r. do [...] r. wraz z odsetkami. Wnosi o kasację decyzji z dnia [...] r. i przyznania w miejsce tej decyzji świadczenia przedemerytalnego oraz o wskazanie instytucji, która powinna zwrócić jej pieniądze.

Wojewoda D. decyzją z dnia [...] r. [...], po rozpatrzeniu odwołania D. M. od wydanej z upoważnienia Starosty Powiatu w K. decyzji zastępcy Kierownika Powiatowego Urzędu w K. z dnia [...] r. [...] orzekającej o odmowie przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego od dnia [...] r. i o przyznaniu prawa do świadczenia przedemerytalnego od dnia [...] r. w wysokości [...] zł tj. 90% emerytury określonej w decyzji ZUS, na podstawie art. 37 k ust. 1 i ust. 2 oraz art. 37 l ustawy z dnia 14.12.1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu /tj. Dz.U. z 2001r. Nr 6, poz. 56 ze zm./ zwanej dalej ustawą o zatrudnieniu w związku z art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 17.12.2001r. o zmianie ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa oraz ustawy o odmowie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy, ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, ustawy o zakazie stosowania wyrobów zawierających azbest, ustawy o Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno-Gospodarczych i Wojewódzkich Komisjach dialogu społecznego oraz ustawy o ułatwieniu zatrudnienia absolwentom szkół /Dz.U. z 2001 Nr 154, poz. 1793/ oraz art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Wskazał, iż na podstawie akt ustalono, że D. M. ur. [...] r. zgłosiła się do Powiatowego Urzędu Pracy w K. Punkt Pośrednictwa i Ewidencji w L. Z. dnia [...] r. po okresie zatrudnienia od [...] r. do [...] r., udokumentowała łączny okres uprawniający do zasiłku wynoszący [...] lata, [...] miesięcy i [...] dni oraz wypełniła kartę rejestracyjną osoby uprawnionej do zasiłku przedemerytalnego i podpisała oświadczenie o obowiązkach osób uprawnionych do zasiłku przedemerytalnego.

Pismem z dnia [...] r. Powiatowy Urząd Pracy w K. zobowiązał skarżącą do dostarczenia zaświadczenia o wynagrodzeniu z ostatnich 12 miesięcy poprzedzających dzień rejestracji w celu ustalenia wysokości zasiłku przedemerytalnego dla osób zwolnionych z przyczyn dotyczących zakładu pracy.

Po dostarczeniu przez D. M. zaświadczenia o wynagrodzeniu z "A" S.A. podjęto decyzję z dnia [...] r., nr [...], w której orzeczono o przyznaniu skarżącej prawa do zasiłku przedemerytalnego od dnia [...] r. w wysokości [...] zł miesięcznie, podlegającej waloryzacji na zasadach ustawowych.

Decyzją z dnia [...] r. orzeczono o zawieszeniu D. M. od dnia [...] r. wypłaty zasiłku przedemerytalnego w związku z podjęciem pracy.

W dniu [...] r. D. M. zgłosiła się do Powiatowego Urzędu Pracy i przedłożyła świadectwo pracy wydane przez "A" S.A. za okres od [...] r. do [...] r. oraz poinformowała, że przebywa na zasiłku chorobowym i ma skierowanie do szpitala, następnie przedstawiła zaświadczenie ZUS o pobieraniu zasiłku chorobowego od [...] r. do [...] r. W związku z tym podjęto decyzję z dnia [...] r., w której orzeczono o wznowieniu wypłaty zasiłku przedemerytalnego D. M. od dnia [...] r. Decyzja ta została uchylona w trybie art. 155 kpa (zgoda skarżącej została wyrażona w piśmie z dnia [...] r.) - decyzją - z dnia [...] r., w której jednocześnie orzeczono o wznowieniu D. M. wypłaty zasiłku przedemerytalnego od dnia [...] r.

Dalej na podstawie akt ustalono, że w dniu [...] r. D. M. wystąpiła z wnioskiem o przyznanie świadczenia przedemerytalnego. Do wniosku skarżąca dołączyła kserokopię odpisu skróconego aktu urodzenia córki. Okres uprawniający do emerytury skarżącej do dnia rozwiązania stosunku pracy udokumentowany [...] r. wyniósł [...] lat, [...] miesiąc i [...] dni.

W trakcie postępowania dotyczącego rozpatrywania tego wniosku Powiatowy Urząd Pracy w K. pismem z dnia [...] r. wystąpił o ustalenie wysokości emerytury skarżącej do ZUS w celu ustalenia wysokości świadczenia przedemerytalnego.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W. Inspektorat w K. ustalił decyzją z dnia [...] r. wysokość przysługującej D. M. emerytury na kwotę [...] zł.

W piśmie z dnia [...] r. skarżąca zakwestionowała decyzję nr [...] i wystąpiła o wypłacenie wyrównania między zasiłkiem przedemerytalnym, a świadczeniem przedemerytalnym od dnia [...] r. do dnia [...] r. motywując tym, że osoba zajmująca się jej dokumentacją źle poprowadziła jej sprawę.

Organ odwoławczy wywodzi, iż zgodnie z art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 17.12.2001r. o zmianie ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa oraz ustawy o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy, ustawy o zatrudnieniu przeciwdziałaniu bezrobociu, ustawy o zakazie stosowania wyrobów zawierających azbest, ustawy o Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno-Gospodarczych i wojewódzkich komisjach dialogu społecznego oraz ustawy o ułatwieniu zatrudnienia absolwentom szkół (Dz. U. z 2001r. Nr 154, poz. 1793) osoby, które przed dniem wejścia w życie mniejszej ustawy zarejestrowały się w powiatowym urzędzie pracy i spełniały warunki do nabycia prawa do zasiłku przedemerytalnego, świadczenia przedemerytalnego lub stypendium nabywają oraz zachowują do nich prawo na dotychczasowych zasadach.

Z kolei zgodnie z przepisem art. 37 1 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 14.12.1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (J.t. Dz.U. Nr 6, poz. 56 z 200lr. ze zm.) powołanej ustawy, w brzmieniu obowiązującym w 2001r., prawo do świadczenia przedemerytalnego przysługuje na wniosek osobie, która w dniu rejestracji w powiatowym urzędzie pracy lub w okresie posiadania zasiłku lub zasiłku przedemerytalnego posiadała lub spełniała warunki do ich nabycia, świadczenia przedemerytalne przysługują od następnego dnia pod dniu zarejestrowania się uprawnionej osoby w powiatowym urzędzie pracy albo od następnego dnia po dniu złożenia wniosku i dokumentów niezbędnych do ustalenia tych uprawnień.

Z przekazanej przez organ pierwszej instancji dokumentacji wynika, że D. M. w dniu rejestracji tj. [...] r. nie składała wniosku o przyznanie świadczenia przedemerytalnego, występowała natomiast o przyznanie prawa do zasiłku przedemerytalnego wskazuje na to m.in. wypełnienie karty rejestracyjnej osoby uprawnionej do zasiłku przedemerytalnego, pismo dotyczące przekazania przez skarżącą zaświadczenia o wynagrodzeniu dla ustalenia wysokości zasiłku przedemerytalnego oraz oświadczenie o obowiązkach osoby uprawnionej do pobierania zasiłku przedemerytalnego podpisane przez skarżącą, a także fakt, że od decyzji przyznającej prawo do zasiłku przedemerytalnego skarżąca nie złożyła odwołania przez cały okres, gdy zasiłek ten był jej wypłacany. Skarżąca nie kwestionowała również wysokości wypłacanego jej zasiłku.

Wszystkie dowody zebrane w sprawie wskazują na to, że wniosek o przyznanie świadczenia przedemerytalnego skarżąca złożyła dopiero w dniu [...] r. i w tym dniu udokumentowała wymagany okres uprawniający do świadczenia przedemerytalnego. Żaden z dowodów, poza oświadczeniem skarżącej, nie wskazuje na to, że akt urodzenia córki skarżącej był złożony przez nią wcześniej, niż [...] r. - zarówno oświadczenie pracownika, jak i zapis dokonany na kserokopii potwierdzający przyjęcie tego dokumentu wskazuje, że dokument został przedstawiony przez skarżącą i włączony do akt [...] r. Zasadnie zatem w zaskarżonej decyzji organ pierwszej instancji uznał, że prawo do świadczenia przedemerytalnego przysługuje skarżącej od dnia [...] r.

W skardze na powyższą decyzję D. M. zarzuciła organowi administracyjnemu naruszenie zasad procedury administracji w szczególności art. 77 § 1 kpa. Wnosi o zmianę zaskarżonej decyzji przez uznanie żądań skarżącej podnoszonych w postępowaniu ewentualnie o uchyleniu zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

W uzasadnieniu skargi podniosła, iż w dniu [...] r. zgłosiła się do Filii Powiatowego Urzędu Pracy w L. Z. z pełną dokumentacją. Zwróciła się z prośbą o "wyjaśnienie jakie uprawnienia jej przysługują. Po uzyskaniu stosownych informacji złożyła wniosek o zasiłek przedemerytalny, gdy w tym czasie miała już uprawnienia do ubiegania się o świadczenie przedemerytalne. Błędne instrukcje pracowników PUP spowodowały zaistnienie takiej sytuacji.

Nie może tutaj być mowy o naruszeniu administracyjnego prawa materialnego, organy działały w oparciu o obowiązujące przepisy, jednak skarżąca zarzuca, iż właśnie poprzez działanie tych organów została wprowadzona w błąd, co spowodowało w konsekwencji straty materialne.

Zarówno organ I jak i II instancji zdaniem strony skarżącej naruszył art. 7 i 77 § 1 k.p.a. Naruszono zatem "zasadę prawny obiektywnej". Z zasady tej jednoznacznie wynika obowiązek organu podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.

Dokumenty i oświadczenia składane przez stronę w postępowaniu administracyjnym korzystają z domniemania prawdziwości, jeżeli nie są oczywiście sprzeczne z innymi dowodami lub okolicznościami i faktami. Ciężar dowodu spoczywa na mocy art. 77 § 1 k.p.a. organie administracyjnym /tak: wyrok NSA z 7 czerwca 2000r. I SA/Kr 638/98/. W przedmiotowej sprawie nic nie stało na przeszkodzie aby wobec ujawnionych wątpliwości co do jednoznacznej oceny materiału dowodowego przesłuchać stronę postępowania i ewentualnie pracowników PUP, jak również aby przeprowadzić rozprawę administracyjną.

W postępowaniu administracyjnym nie ustalono również, czy to działania pracowników PUP spowodowały złożenie niewłaściwego wniosku.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji w zasadzie organ II instancji nie wykazał dlaczego nie dał wiary oświadczeniom strony skarżącej, zaś pośrednio opisując dowody na których oparł swoje rozstrzygnięcie, stwierdza, iż żaden z dowodów nie potwierdza oświadczenia skarżącej."

W odpowiedzi na skargę Wojewoda D. wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz. 1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola obejmuje zatem materialną i formalną prawidłowość zaskarżonego aktu.

Skarga jest niezasadna.

Jeżeli bowiem z odwołania do decyzji organu I instancji z dnia [...] r. [...] wynikało, iż skarżąca nie kwestionuje decyzji w przedmiocie świadczenia przedemerytalnego ale domaga się "kasacji" decyzji z dnia [...] r. [...] orzekającej o przyznaniu prawa do zasiłku przedemerytalnego.

Tymczasem w tym postępowaniu nie można dokonać oceny zasadności tego orzeczenia, które odnosi się do zupełnie innego przedmiotu sprawy.

Decyzja z dnia [...] r. wydana w przedmiocie zasiłku przedemerytalnego może być wyłącznie wzruszona w drodze nadzwyczajnego postępowania jeżeli oczywiście istniałyby podstawy prawne do jego uruchomienia. Można przy tym przyjąć, że i dla skarżącej jasna jest kwestia, iż obie decyzje są zgodne z prawem - w skardze wyraźnie skarżąca podnosi, iż "Nie może tutaj być mowy o naruszeniu administracyjnego prawa materialnego, organy działały w oparciu o obowiązujące przepisy". /.../

Kolejną natomiast kwestią, zasadniczą dla skarżącej, jest ewentualne wyrównanie jej różnicy pomiędzy tym co uzyskała tytułem zasiłku przedemerytalnego i tym co uzyskałaby mając przyznane świadczenie przedemerytalne. Do niekorzystnego zdaniem skarżącej rozstrzygnięcia miało dojść skutkiem wprowadzenia jej w błąd. Z akt sprawy jednakże nie wynika, iż istotnie skutkiem nietrafnego jej poinformowania doszło do wydania decyzji w przedmiocie zasiłku przedemerytalnego zamiast świadczenia przedemerytalnego. Przepisy ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu nie regulują kwestii ewentualnej różnicy pomiędzy oboma świadczeniami.

Z przepisu art. 37 k ust. 8 ustawy o zatrudnieniu jedynie wynika, że "w przypadku równoczesnego spełnienia kilku warunków uprawniających do zasiłku przedemerytalnego i świadczenia przedemerytalnego, uprawnionej osobie przysługuje wybór podstawy ich przyznania."

W takim natomiast przypadku pozostawałaby do rozważenia kwestia dochodzenia swoich roszczeń w odrębnym postępowaniu i nie przed sądem administracyjnym.

W tym stanie rzeczy skargę jako nieusprawiedliwioną należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/, w związku z art. 97 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Przepisy wprowadzające ustawę - prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1271/.