Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 11/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2007-07-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6230 System oceny zgodności, certyfikacja
Skarżony organ: Inspektor Pracy
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Wdowiak Sędziowie Sędzia WSA Maria Jagielska Sędzia WSA Pamela Kuraś - Dębecka (spr.) Protokolant Anna Błaszczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 lipca 2007 r. sprawy ze skargi H. P. na decyzję Głównego Inspektora Pracy z dnia [...] października 2006 r. nr [...] w przedmiocie nakazu wycofania wyrobu z obrotu oraz jego odkupienia oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2006 r., działając na podstawie art. 18 4 § 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (j.t. Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 ze zm.) oraz art. 127 § 2, art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) po rozpatrzeniu odwołania H. P. od decyzji Okręgowego Inspektora Pracy w K. z dnia [...] sierpnia 2006 r.;

1. nr rej.: [...] w sprawie nakazania wycofania z obrotu wyrobu - maszyna do produkcji choinek - maszyna do cięcia z rolki i na żądanie Firmy F. - jego odkupienie;

2. nr rej.: [...] w sprawie nakazania wycofania z obrotu wyrobu - maszyna do produkcji choinek - maszyna do cięcia pasków i na żądanie Firmy F. - jego odkupienie:

3. nr rej.: [...] w sprawie nakazania wycofania z obrotu wyrobu - maszyna do produkcji choinek - kombajn i na żądanie Firmy F. - jego odkupienie;

4. nr rej.: [...] w sprawie nakazania wycofania z obrotu wyrobu - maszyna do produkcji choinek - gałęziarka i na żądanie Firmy F. - jego odkupienie;

5. nr rej.: [...] w sprawie nakazania wycofania z obrotu wyrobu - maszyna do produkcji choinek - maszyna do składania choinek i na żądanie Firmy F. - jego odkupienie;

6. nr rej.: [...] w sprawie nakazania wycofania z obrotu wyrobu - maszyna do produkcji choinek - kołowrotek i na żądanie Firmy F. - jego odkupienie

Główny Inspektor Pracy postanowił utrzymać w mocy ww. decyzje.

Do wydania ww. decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym;

Inspektor Pracy z Okręgowego Inspektoratu Pracy w O. w dniu [...] stycznia 2006 r. przeprowadził u użytkownika wyrobów (6 sztuk maszyn do produkcji choinek) - Firmy F., której właścicielem jest uczestnik postępowania B. J., kontrolę zgodności maszyn do produkcji choinek z zasadniczymi wymaganiami obowiązującymi w tym zakresie. Do kontroli doszło m.in. na skutek rozwiązania przez B. J. umowy sprzedaży zawartej w dniu [...] kwietnia 2005 r. ze skarżącą H. P. z powodu wadliwości zakupionych maszyn.

Przeprowadzono również w dniach [...] i [...] marca 2006 r. postępowanie wyjaśniające u producenta maszyn - H. P., właścicielki P. z siedzibą K.. Inspektor Pracy z Okręgowego Inspektoratu Pracy w K. w wyniku przeprowadzonej kontroli wymienionych maszyn potwierdził niezgodności maszyn z zasadniczymi wymaganiami bezpieczeństwa i oznakowania.

Na podstawie dokonanych ustaleń w dniu [...] czerwca 2006 r. - odrębnie dla każdej maszyny - wydane zostały przez Okręgowego Inspektora Pracy w K. postanowienia, w których organ nakazał producentowi H. P. usunięcie stwierdzonych niezgodności maszyn, znajdujących się w posiadaniu użytkownika B. J. w terminie do dnia 30 czerwca 2006 r.

Niezgodności te dotyczyły:

- trwałego i czytelnego oznakowania znakiem "CE",

- uzupełnienia wymaganych zapisów w instrukcji użytkowania lub braku takiej instrukcji,

- oznakowania maszyn wymaganymi informacjami (producent, typ, rok produkcji),

- wydania deklaracji zgodności,

- braku oznaczenia poszczególnych elementów sterowniczych (maszyna do składania choinek, maszyna do produkcji choinek - gałęziarka, maszyna do produkcji choinek - kołowrotek),

- braku osłony przekładni łańcuchowej posuwu (maszyna do składania choinek, maszyna do produkcji choinek - gałęziarka),

- zastosowania osłony napędowej przekładni pasowej, zastosowania osłony przekładni pasowej napędu posuwu (maszyna do składania choinek),

- zastosowania osłony napędowej przekładni klinowej oraz przekładni łańcuchowej (maszyna do produkcji choinek - gałęziarka),

- braku wyłącznika awaryjnego (gałęziarka, maszyna do produkcji choinek -kołowrotek, maszyna do cięcia pasków, maszyna do cięcia z rolki),

- braku osłony uchwytów mimośrodowych zamontowanych na wałach napędowych dwóch silników, zastosowania osłony napędowej przekładni łańcuchowej napędu wózka w miejscach nabiegania łańcucha na koła, braku oznaczenia poszczególnych łączników napędowych, niewłaściwych elementów sterowniczych (maszyna do produkcji choinek - kołowrotek),

- zastosowania osłony napędowej przekładni klinowej głowic tnących, zastosowania osłony napędowej przekładni łańcuchowej posuwu, oznaczenia poszczególnych łączników napędu głowicy tnącej i napędu posuwu (maszyna do produkcji choinek - kombajn),

- brak instrukcji użytkowania, zastosowania osłon napędowych przekładni klinowych (maszyna do cięcia pasków),

- brak osłony noży tnących taśmę (maszyna do cięcia pasków, maszyna do cięcia z rolki),

- uzupełnienia wymaganych zapisów w instrukcji użytkowania, zastosowania osłony napędowej przekładni klinowej napędu noży tnących (maszyna do cięcia z rolki).

W dniach [...] i [...] lipca 2006 r. Inspektor Pracy Okręgowego Inspektoratu Pracy w O. przeprowadził u użytkownika - B. J. kontrole sprawdzające wyrobów. Kontrole wykazały, iż wskazane do usunięcia niezgodności, zawarte w postanowieniach Okręgowego Inspektora Pracy w K., nie zostały wykonane lub zostały wykonane w sposób nie zapewniający bezpiecznej obsługi lub konserwacji maszyn.

Producent maszyn firma P. przesłała w dniu 13 lipca 2006 r. użytkownikowi dodatkowe materiały związane z dostosowaniem maszyn do zasadniczych wymagań w tym:

- 6 instrukcji obsługi poszczególnych maszyn do produkcji choinek;

- 6 papierowych tabliczek znamionowych (dla każdej maszyny);

- papierowe oznakowanie przycisków sterujących.

W dniu 25 sierpnia 2006 r. Okręgowy Inspektor Pracy w K. wydał 6 decyzji nakazujących H. P. wycofanie z obrotu wskazanych wyżej wyrobów (maszyn do produkcji choinek) i - na żądanie Firmy F. - ich odkupienie.

Organ uznał, że dodatkowych działań producenta podjętych po kontrolach sprawdzających inspektora pracy nie można uznać za działania usuwające niezgodności z zasadniczymi wymaganiami. Organ stwierdził, że niezgodności z zasadniczymi wymaganiami w poszczególnych maszynach do produkcji choinek nadal istnieją i są następujące:

1. maszyna do produkcji choinek - maszyna do cięcia z rolki:

- brak jest trwałego i czytelnego oznakowania znakiem "CE",

- brak jest trwałego i czytelnego oznakowania maszyny wymaganymi informacjami (producent, typ, rok produkcji),

- instrukcja obsługi nie zawiera wymagań istotnych dla bezpiecznej obsługi,

- nie wydano deklaracji zgodności,

- brak jest wyłącznika awaryjnego,

- zamontowano stałą osłonę noży tnących, jednak ze względu na niepewny sposób zamocowania osłony jej konstrukcja nie jest wytrzymała,

- nie zostały przystosowane do demontażu (zaspawane) dwie osłony stałe (barwy żółtej) oraz brak jest koniecznego dostępu do elementów napędowych w trakcie wykonywania prac związanych wymianą lub konserwacji,

- osłona ruchoma (barwy szarej) nie jest sprzężona z układem sterowania maszyny,

- konstrukcja osłony posiada ostre naroża z obu stron zawiasu,

- konstrukcja osłony ruchomej nie posiada wytrzymałej konstrukcji (blacha grubości 1 mm i spawy punktowe),

- po otwarciu osłony nie pozostaje ona w pozycji otwartej - samoczynnie opada, co utrudnia dokonanie wymiany wału.

2. maszyna do produkcji choinek - maszyna do cięcia pasków:

- brak jest trwałego i czytelnego oznakowania znakiem "CE",

- brak jest trwałego i czytelnego oznakowania maszyny wymaganymi informacjami (producent, typ, rok produkcji),

- instrukcja obsługi nie zawiera wymagań istotnych dla bezpiecznej obsługi,

- nie wydano deklaracji zgodności,

- brak jest wyłącznika awaryjnego,

- zamontowano stałą osłonę noży tnących taśmę, której konstrukcja nie jest wytrzymała z uwagi na niepewny sposób zamocowania osłony (z jednej strony),

- osłony stałe (barwy szarej) nie posiadają możliwości demontażu (zaspawane) - brak jest koniecznego dostępu do wykonywania prac związanych wymianą lub konserwacją elementów napędowych.

3. maszyna do produkcji choinek - kombajn:

- brak jest trwałego i czytelnego oznakowania znakiem "CE",

- brak jest trwałego i czytelnego oznakowania maszyny wymaganymi informacjami (producent, typ, rok produkcji),

- instrukcja obsługi nie zawiera wymagań istotnych dla bezpiecznej obsługi,

- nie wydano deklaracji zgodności,

- nie oznaczono poszczególnych łączników napędu głowicy tnącej i napędu posuwu,

- zamontowano stałą osłonę napędowych przekładni klinowych i przekładni łańcuchowej pod stołem roboczym, osłona jest wykonana z blachy ocynkowanej, z trzech stron przynitowana do konstrukcji stołu i z czwartej strony (strona podawcza materiału) przykręcona 4 śrubami, odkręcana część osłony posiada ostre krawędzie i naroża, zwłaszcza przy części wypukłej, w odkręcanej części osłony część wypukła nie jest dopasowana wymiarowo do dużego koła pasowego, w wyniku czego koło obciera o osłonę i jest źródłem dodatkowego hałasu,

- zamontowano stałą osłonę napędowej przekładni klinowej głowic tnących nad stołem roboczym, której konstrukcja posiada ostre naroża i krawędzie, zamontowano osłonę napędowej przekładni łańcuchowej posuwu, konstrukcja osłony nie jest wytrzymała.

4. maszyna do produkcji choinek - gałęziarka:

- brak jest trwałego i czytelnego oznakowania znakiem "CE",

- brak jest trwałego i czytelnego oznakowania maszyny wymaganymi informacjami (producent, typ, rok produkcji),

- instrukcja obsługi nie zawiera wymagań istotnych dla bezpiecznej obsługi, nie wydano deklaracji zgodności;

- brak jest wyłącznika awaryjnego;

- brak jest trwałego i czytelnego oznakowania elementów sterowniczych;

- zamontowano stałe osłony napędowej przekładni łańcuchowej napędu (posuwu) wózka przy kołach łańcuchowych, które nie posiadają możliwości demontażu (zaspawane) - brak jest koniecznego dostępu do wykonywania prac związanych wymianą lub konserwacją elementów napędu wózka, osłony nie zapobiegają całkowicie przed ryzykiem zetknięcia się z elementami przekładni w miejscach nabiegania łańcucha na koła - nie zachowano odległości bezpieczeństwa w konstrukcji osłon;

- zmieniono stałą osłonę napędowej przekładni klinowej i łańcuchowej, osłona stała nie posiada możliwości demontażu (zaspawana) - brak koniecznego dostępu do wykonywania prac związanych z wymianą lub konserwacją elementów napędowych.

5. maszyna do produkcji choinek - maszyna do składania choinek:

- brak jest trwałego i czytelnego oznakowania znakiem "CE",

- brak jest trwałego i czytelnego oznakowania maszyny wymaganymi informacjami (producent, typ, rok produkcji),

- instrukcja obsługi nie zawiera wymagań istotnych dla bezpiecznej obsługi,

- nie wydano deklaracji zgodności,

- brak jest wyłącznika awaryjnego,

- brak jest trwałego i czytelnego oznakowania elementów sterowniczych,

- zamontowano stałe osłony napędowej przekładni łańcuchowej napędu (posuwu) wózka przy kołach łańcuchowych, które nie posiadają możliwości demontażu (zaspawane) - brak jest koniecznego dostępu do wykonywania prac związanych z wymianą lub konserwacją elementów napędu wózka, osłony nie zapobiegają całkowicie przed ryzykiem zetknięcia się z elementami przekładni w miejscach nabiegania łańcucha na koła - nie zachowano odległości bezpieczeństwa w konstrukcji osłon;

- zmieniono stałą osłonę napędowej przekładni klinowej i łańcuchowej, osłona nie posiada możliwości demontażu (zaspawana) - brak koniecznego dostępu związanych z wymianą lub konserwacją elementów napędowych.

6. maszyna do produkcji choinek - kołowrotek:

- brak jest trwałego i czytelnego oznakowania znakiem" CE",

- brak jest trwałego i czytelnego oznakowania maszyny wymaganymi informacjami (producent, typ, rok produkcji),

- instrukcja obsługi nie zawiera wymagań istotnych dla bezpiecznej obsługi,

- nie wydano deklaracji zgodności,

- elementy sterownicze są niewłaściwe (urządzenia uruchamiające w kształcie grzybka umożliwiające uruchomienie bez celowego działania),

- brak jest wyłącznika awaryjnego,

- brak jest trwałego i czytelnego oznakowania elementów sterowniczych;

- nie oznaczono poszczególnych łączników silników napędowych,

- zamontowano stałe osłony napędowej przekładni łańcuchowej napędu wózka przy kołach łańcuchowych, osłony te nie posiadają możliwości demontażu (zaspawane) - brak jest koniecznego dostępu do wykonywania prac związanych z wymianą lub konserwacją elementów napędu wózka; osłony nie zapobiegają całkowicie przed ryzykiem zetknięcia się z elementami przekładni w miejscach nabiegania łańcucha na koła - nie zachowano odległości bezpieczeństwa w konstrukcji osłon,

- zainstalowano ruchomą osłonę uchwytów mimośrodowych zamontowanych na wałach napędowych dwóch silników, osłona ruchoma uchwytów mimośrodowych nie jest sprzężona z układem sterowania maszyny.

Zdaniem organu przedmiotowe maszyny nie spełniają wymogów rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 20 grudnia 2005 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla maszyn i elementów bezpieczeństwa (Dz. U. z 2005 r. Nr 259, poz. 2170), które zmieniło rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 10 kwietnia 2003 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla maszyn i elementów bezpieczeństwa (Dz. U. z 2003 r. Nr 91, poz. 858), obowiązujące do dnia 31 grudnia 2005 r.

Okręgowy Inspektor Pracy w K. wskazał w uzasadnieniu decyzji, że producent przed wprowadzeniem wyrobu na rynek jest zobowiązany wypełnić wszelkie zobowiązania wynikające z dyrektyw oraz obowiązujących w tym względzie przepisów, takie jak: sporządzenie instrukcji obsługi, oznaczenie wyrobu znakiem CE i sporządzenie deklaracji zgodności WE. Producent zobowiązany jest nie tylko opracować dokumentację techniczną, ale także wskazać, które z zasadniczych wymagań mają zastosowanie do danego wyrobu oraz poddać go właściwej procedurze oceny zgodności, co wynika z ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o systemie oceny zgodności (Dz. U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2087). Producent jest w całości odpowiedzialny za zgodność faktycznie wytworzonego i wprowadzonego na rynek wyrobu. Ponadto do obowiązków producenta należy przede wszystkim wprowadzanie do obrotu handlowego tylko produktów bezpiecznych (spełniających ustalone wymagania). Organ powołał się na zasady określone w dyrektywie maszynowej nr 98/37/WE, rozporządzeniu Ministra Gospodarki z 20 grudnia 2005 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla maszyn i elementów bezpieczeństwa (Dz. U. Nr 259, poz. 2170) i wyjaśnieniach zawartych w opracowaniu pod nazwą "Użyteczne fakty dotyczące dyrektywy w sprawie maszyn 98/37/WE", w którym zostały opracowane odpowiedzi na pytania przedstawione i zatwierdzone przez Grupę Roboczą do Spraw Maszyn Komitetu 98/37/WE.

Okręgowy Inspektor Pracy wyjaśnił, iż kierował się zasadą celowości i miał na względzie szeroko rozumianą ochronę życia i zdrowia pracowników lub osób obsługujących maszynę. Przyczyny nieusunięcia niezgodności czy to obiektywne czy też subiektywne nie mogą, w ocenie organu, stanowić okoliczności wyłączających winę producenta za wprowadzenie na rynek wadliwego wyrobu - maszyny, bowiem jedną z podstawowych zasad wynikających z dyrektywy maszynowej jest zobowiązanie producenta do przeprowadzenia oceny zagrożeń oraz zaprojektowanie i zbudowanie maszyny uwzględniającej wyniki tej oceny. Natomiast brak oznakowania znakiem CE wyrobu objętego dyrektywą maszynową nr 98/37/WE oraz rozporządzeniem Ministra Gospodarki z 20 grudnia 2005 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla maszyn i elementów bezpieczeństwa (Dz. U. Nr 259, poz. 2170) oznacza, że nie spełnia on podstawowych wymagań i nie zastosowano procedury oceny zgodności. Zgodnie z pkt 1.2.4 dyrektywy oraz § 20 ust.1 ww. rozporządzenia maszyny powinny być wyposażone w co najmniej jeden wyłącznik awaryjny w celu wyeliminowania istniejącego lub możliwego do wystąpienia niebezpieczeństwa. Wymagania w tym względzie zostały szczegółowo określone w pkt 1.4 dyrektywy oraz § 30, § 31, § 32 cytowanego rozporządzenia.

Organ podkreślił, że do obowiązków producenta - sprzedającego należy dostarczanie wyrobów bez wad i usterek. Jeżeli przedmiot kupna jest wadliwy, to producent - sprzedający, po przekazaniu przedmiotu odpowiada wobec nabywcy z tytułu odpowiedzialności za wady fizyczne wyrobu. Firma F. pismem z dnia [...] lipca 2006 r. zwróciła się z wnioskiem o odkupienie przez producenta maszyn. W wyniku przeprowadzonego postępowania Okręgowy Inspektor Pracy uznał, że zaistniały okoliczności stanowiące podstawę do wydania w przedmiotowej sprawie decyzji nakazującej odkupienie wyrobu przez producenta, tj. skarżącą, właścicielkę P. w K..

W prawem przewidzianym terminie H. P. wniosła odwołanie. Zarzuciła, że wydane decyzje nie mają podstaw prawnych, zaś B. J. i jego syn P. J. wykorzystali organ państwowy do uzyskania nienależnych świadczeń oraz zalegalizowali i ukryli dewastację maszyn. Wskazała, iż maszyny zostały wykonane na wzór tych, które pracują w jej firmie od 2001 r. Ponadto podniosła, że składając zamówienie na maszyny B. J. nie stawiał żadnych wymagań, które obecnie obowiązują. Również cena zapłacona za zakupione maszyny była adekwatna do ich standardu. Do odwołania strona załączyła swoje pismo procesowe z dnia [...] sierpnia 2006 r., skierowane do Sądu Rejonowego w C. do toczącej się sprawy cywilnej o zapłatę z powództwa B. J..

Decyzją z dnia [...] października 2006 r. Główny Inspektor Pracy utrzymał w mocy zaskarżone decyzje Okręgowego Inspektora Pracy w K.. W uzasadnieniu decyzji podzielił ustalenia faktyczne i wywody prawne organu I instancji co do tego, że zaistniały okoliczności stanowiące podstawę do wydania decyzji nakazujących wycofanie z obrotu i odkupienia wyrobów przez producenta maszyn.

Zarzuty strony uznał za bezzasadne. Powołując się na rozporządzenie Ministra Gospodarki z 20 grudnia 2005 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla maszyn i elementów bezpieczeństwa (Dz. U. Nr 259, poz. 2170) obowiązujące od

1 stycznia 2006 r., (podobnie jak obowiązujące do 31 grudnia 2005 r. rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 10 kwietnia 2003 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla maszyn i elementów bezpieczeństwa - Dz. U. Nr 91, poz. 858) stwierdził, iż nakłada ono na producentów maszyn obowiązek dokonania oceny zgodności maszyn wprowadzonych do obrotu, wystawienia deklaracji zgodności i oznakowanie każdej maszyny znakiem CE. Ponadto każda maszyna powinna posiadać także tabliczkę znamionową pozwalającą na pełną identyfikację producenta. Powyższe wymagania zostały określone w § 48 ust. 1 oraz 116 ust. 1 i 2 ww. rozporządzenia. Osłony ruchomych części maszyn powinny być zaprojektowane, wykonane i rozmieszczone w taki sposób, by eliminowały istniejące i nie powodowały dodatkowych zagrożeń podczas obsługi i konserwacji (§ 30 - 32 rozporządzenia), wyłączniki awaryjne powinny spełnić wymagania określone w § 20 ust. 1 i 3 rozporządzenia, natomiast instrukcje użytkowania - wymagania określone w § 50 rozporządzenia.

Zdaniem Głównego Inspektora, stwierdzenie strony, że producent eksploatuje podobne maszyny wykonane w 2001 r. jak również stwierdzenie, że przyszłemu nabywcy maszyn był znany ich stan techniczny nie może być podstawą do akceptowania działań producenta wprowadzającego do obrotu maszyny niezgodne z zasadniczymi wymaganiami.

W ocenie organu II instancji bez wpływu na stan sprawy jest nieuwzględnienie przez nabywcę maszyn żądania strony dotyczące współfinansowania doprowadzenia zakupionych maszyn do zgodności z zasadniczymi wymaganiami przepisów prawa.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego H. P. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji Głównego Inspektora Pracy. Podtrzymała też swoje wcześniejsze zarzuty zgłoszone w odwołaniu, co do bezprawności działań Okręgowego Inspektora Pracy w K., jednakże nie wskazała konkretnych zarzutów w stosunku do tych decyzji wyjaśniając jedynie, iż doprowadziły ją one do niekorzystnego rozporządzenia mieniem na skutek braku współfinansowania niezbędnych zmian przez uczestnika postępowania.

W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie. Przytoczył argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, a odnosząc się do zarzutów sformułowanych w skardze uznał je za niezasadne.

W piśmie z dnia [...] czerwca 2007 r. skarżąca, ustosunkowując się do odpowiedzi na skargę, ponownie zarzuciła uczestnikowi postępowania, iż użytkował maszyny od lipca 2005 r. i dopiero w listopadzie 2005 r. "zażądał wydania certyfikatów i deklaracji zgodności wiedząc o tym, że takich dokumentów nie uzyska". Uczestnik postępowania B. J. nie zajął stanowiska w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, w grę wchodzi tutaj kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, dalej jako: p.p.s.a.).

W ocenie Sądu, brak jest podstaw do uwzględnienia skargi w ramach dokonywanej przez sąd kontroli zgodności zaskarżonej decyzji z prawem.

Badając zaskarżone decyzje Sąd nie dopatrzył się naruszenia prawa materialnego ani procesowego wymagającego uwzględnienia skargi i uchylenia decyzji.

W rozpatrywanej sprawie ustalony stan faktyczny jest niesporny. Skarżąca nie kwestionowała, iż wyprodukowane przez nią (w ramach umowy sprzedaży zawartej z B. J.) maszyny do produkcji choinek nie spełniają wymogów zgodności wynikających z obowiązujących przepisów prawa. Zarzuty skarżącej sprowadzały się natomiast do kwestionowania skuteczności odstąpienia B. J. od umowy sprzedaży maszyn i rozliczeń z tym związanych, a zatem roszczeń o charakterze cywilnoprawnym. Jak wynika z załączonych do skargi dokumentów toczyło się przed Sądem Rejonowym w C. postępowanie cywilne z powództwa B. J. przeciwko skarżącej o zapłatę.

W ocenie Sądu należy podzielić stanowisko organu, że w związku ze stwierdzoną przez organy inspekcji pracy wadliwością spornych maszyn przeznaczonych do produkcji choinek zaistniały uzasadnione podstawy faktyczne i prawne do orzeczenia nakazu wycofania maszyn z obrotu, co przewidują przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o systemie oceny zgodności.

Stosownie do treści art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o systemie oceny zgodności (tekst jednolity Dz. U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2087) w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji postępowanie w sprawie wprowadzonych do obrotu wyrobów niezgodnych z zasadniczymi wymaganiami, wszczyna się z urzędu, w przypadku gdy ustalenia kontroli wskazują, że wyrób nie spełnia zasadniczych wymagań, zaś zgodnie z art. 41a ust. 1 cytowanej ustawy stroną postępowania jest osoba, która wprowadziła do obrotu wyrób niezgodny z zasadniczymi wymaganiami, wobec której postępowanie zostało wszczęte. Zasadnie zatem wszczęte postępowanie administracyjne dotyczyło skarżącej jako producenta maszyn.

W rozpoznawanej sprawie przeprowadzona kontrola maszyn zakupionych od skarżącej przez uczestnika postępowania B. J. wykazała znaczne nieprawidłowości w zakresie spełnienia przez kontrolowane wyroby wymagań związanych z oznakowaniem oraz bezpieczeństwem użytkowania i obsługi maszyn. Uchybienia w konstrukcji maszyn naruszające wymogi bezpieczeństwa oraz braki w oznakowaniu zostały szczegółowo opisane w postanowieniach z dnia [...] czerwca 2005 r. wydanych przez Okręgowego Inspektora Pracy w K.. Jednakże, mimo wezwania, skarżąca nie usunęła wszystkich uchybień, co dało podstawę do wydania przez organ w dniu [...] sierpnia 2006 r. decyzji administracyjnych w przedmiocie wycofania z obrotu przedmiotowych wyrobów.

W myśl art. 41c ust. 3 pkt 1 ustawy o systemie oceny zgodności, jeżeli w wyniku kontroli, stwierdzono, że wyrób nie spełnia zasadniczych wymagań, a strona postępowania nie podjęła działań, o których mowa w art. 41b ust. 1, organ prowadzący postępowanie może, w drodze decyzji nakazać wycofanie wyrobu z obrotu. Z kolei przepis art. 41c ust. 4 stanowi, że w decyzji, o której mowa w ust. 3 pkt 1, organ prowadzący postępowanie może także nakazać odkupienie wyrobu na żądanie osób, które faktycznie nim władają. Przepisy o rękojmi za wady stosuje się odpowiednio. Środki, o których mowa w ust. 3-5, stosuje się w zależności od rodzaju stwierdzonych niezgodności wyrobu z zasadniczymi wymaganiami oraz stopnia zagrożenia powodowanego przez wyrób, mając na celu wyłącznie odwrócenie grożącego niebezpieczeństwa lub usunięcie już istniejącego oraz zapewnienie bezpieczeństwa, zdrowia i życia konsumentów (art. 41c ust. 6 cytowanej ustawy).

Zdaniem organu przedmiotowe maszyny nie spełniały wymogów rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 20 grudnia 2005 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla maszyn i elementów bezpieczeństwa (Dz. U. z 2005 r. Nr 259, poz. 2170), które zmieniło rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 10 kwietnia 2003 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla maszyn i elementów bezpieczeństwa (Dz. U. z 2003 r. Nr 91, poz. 858), obowiązujące do dnia 31 grudnia 2005 r. Nie spełniały także wymogów określonych w przepisach tzw. dyrektywy maszynowej, co zostało zaznaczone w uzasadnieniu decyzji Okręgowego Inspektora Pracy w K. z dnia [...] sierpnia 2005 r.

W tej sytuacji należy podzielić stanowisko organu, iż pozostawanie w obrocie wyrobów - maszyn posiadających stwierdzone nieprawidłowości i wady, kolidowałoby z podstawowym celem ustawy o systemie oceny zgodności jakim jest, stosownie do przepisu art. 2 pkt 1 ustawy, eliminowanie zagrożeń stwarzanych przez wyroby dla życia lub zdrowia użytkowników i konsumentów oraz mienia, a także zagrożeń dla środowiska.

Natomiast zarzuty skarżącej opisane w skardze, jak również zarzuty zgłaszane przez nią w toku postępowania administracyjnego dotyczą w istocie rzeczy roszczeń cywilnych związanych z zawartą umową sprzedaży. Odnosi się to nie tylko do opisywanego stanu technicznego spornych maszyn, ale również do wszelkich rozliczeń pomiędzy stronami z tytułu rozwiązania umowy. Jednakże, jak słusznie uznał organ, fakty te pozostają bez wpływu na ujawnione w toku postępowania administracyjnego uchybienia producenta w zakresie bezpieczeństwa wyrobu oraz jego oznaczenia. Bez znaczenia do prawidłowości wydanej decyzji pozostaje podnoszona przez skarżącą okoliczność, iż uczestnik postępowania kupując maszyny orientował się, że nie posiadają one wymaganych certyfikatów. Ewentualna ocena tej kwestii może być dokonana przez sąd w postępowaniu cywilnym, nie zaś w postępowaniu administracyjnym.

Niewątpliwie cytowany wyżej przepis art. 41c ust. 4 ustawy o systemie oceny zgodności odwołuje się do przepisów dotyczących rękojmi za wady, przy czym czyni to w związku z potrzebą orzeczenia nakazu odkupienia wyrobu, co też miało miejsce w rozpoznawanej sprawie. Z kolei przepisy art. 560 i następne kodeksu cywilnego regulują wzajemne rozliczenia stron z tytułu wad rzeczy sprzedanej. W tym kontekście nakazanie odkupienia wyrobu oznacza obowiązek np. przyjęcia zwrotu wadliwych maszyn w ramach rozliczenia umowy, przy odpowiednim zastosowaniu przepisów kodeksu cywilnego o rękojmi za wady towaru.

Zdaniem Sądu zasadne było zatem orzeczenie przez organ nakazu odkupienia spornych maszyn skoro wady maszyn nie zostały usunięte przez producenta, zaś maszyny te były wyprodukowane, jak sama skarżąca przyznała, sposobem gospodarczym i nie spełniały standardów w zakresie bezpieczeństwa i prawidłowego oznakowania. Tym samym produkowanie przez uczestnika postępowania choinek przy użyciu spornych maszyn narażałoby go na odpowiedzialność wynikającą chociażby z kodeksu pracy np. wobec pracowników obsługujących wadliwą maszynę.

Mając na uwadze wskazane wyżej okoliczności, Sąd podzielił stanowisko organu zawarte w zaskarżonej decyzji.

Na marginesie zaznaczyć trzeba, że przepisy kodeksu postępowania administracyjnego nie przewidują możliwości łącznego rozpoznawania przez organ II instancji kilku oddzielnych spraw administracyjnych wszczętych przez organ I instancji nawet, jeśli w sprawach tych występuje ta sama strona, jak też objęte zostały jedną kontrolą, czy też pozostają ze sobą w związku z innych przyczyn. Jednakże, w ocenie Sądu, to uchybienie przepisom postępowania nie miało wpływu na wynik sprawy.

Z tych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że zaskarżona decyzja prawa nie narusza, a zatem skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.