Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 1961/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-05-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Minister Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 21 ust. 1
journal: Dz.U. 2011 nr 127 poz 721
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych - tekst jednolity.
article: art. 70 § 4
journal: Dz.U. 2018 poz 800
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Maciej Kurasz (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Piotr Przybysz, sędzia WSA Beata Sobocha, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 6 maja 2021 r. sprawy ze skargi W.K. M. sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] w przedmiocie stanowiska wierzyciela w sprawie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym 1) uchyla zaskarżone postanowienie; 2) zasądza od Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych na rzecz W. K. M. sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

1. Z akt sprawy wynikało, że na podstawie art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2011 r., nr 127, poz. 721 ze zm.) "W. K. M." Spółka z o.o. z siedzibą w W. (dalej jako "Strona", "Skarżąca", "Spółka") była zobowiązana do dokonywania wpłat na PFRON. W związku z niewywiązaniem się z obowiązku dokonywania wpłat, Prezes Zarządu PFRON ("Prezes PFRON ", "Organ") decyzją z [...] listopada 2006 r. określił Spółce wysokość zobowiązania za okres od sierpnia 2004 r. do maja 2006 r.

2. W dniu 14 maja 2007 r. po rozpatrzeniu wniosku Strony Prezes PFRON wydał decyzję, w której rozłożył Stronie płatność należnych wpłat w kwocie głównej 85.430 zł wraz z odsetkami w kwocie 9.735 zł za okres od sierpnia 2004 r. do maja 2006 r. na 24 raty płatne od dnia 28 czerwca 2007 r. do dnia 28 maja 2009 r. W związku z niewywiązaniem się przez Stronę z obowiązku terminowego regulowania rat objętych harmonogramem decyzji Prezesa PFRON z dnia [...] maja 2007 r. wierzyciel za pośrednictwem Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. wszczął postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułów wykonawczych nr [...] z dnia [...] maja 2009 r. oraz nr [...] z dnia [...] września 2009 r. za okres od sierpnia 2004 do maja 2006. Poborca skarbowy zastosował skuteczny środek egzekucyjny, przerywający bieg terminu przedawnienia wpłatami dokonanymi na konto Funduszu w dniach: 25 czerwca 2009 r., 21 września 2009 r. i 1 października 2009 r.

3. Pismem z 26 listopada 2013 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w C. poinformował PFRON o zakończeniu postępowania egzekucyjnego z uwagi na wyegzekwowanie należności dochodzonych przez wierzyciela, załączając do pisma rozliczenie uzyskanych kwot. Z uwagi na brak całkowitego pokrycia zobowiązania, wierzyciel wystawił nowe tytuły wykonawcze w dniu [...] grudnia 2013 r. nr [...] na nieprzedawnione zobowiązania za okres od listopada 2004 r. do maja 2006 r. Organ wskazał, że z powyższego wynika, że zaistniały przesłanki powodujące zawieszenie i przerwanie biegu terminu przedawnienia.

4. Pismem z dnia 21 marca 2014 r. Skarżąca wniosła zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej prowadzonej na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez Prezesa PFRON z dnia [...] grudnia 2013 r. za okresy od listopada do grudnia 2004, od stycznia do grudnia 2005 i od stycznia do maja 2006 podnosząc, że zobowiązanie będące przedmiotem postępowania egzekucyjnego uległo przedawnieniu z uwagi na upływ pięcioletniego terminu liczonego od końca roku, w którym obowiązek powstał.

5. Postanowieniem w sprawie stanowiska wierzyciela z dnia [...] maja 2014 r. Prezes PFRON nie uznał zarzutu przedawnienia obowiązku z uwagi na upływ pięcioletniego okresu przedawnienia.

6. Strona pismem z dnia 29 maja 2014 r. złożyła zażalenie na postanowienie Prezesa PFRON z dnia [...] maja 2014 r. wnosząc o jego uchylenie i zmianę poprzez uznanie zarzutów zgłoszonych pismem z dnia 21 marca 2014 r., w sprawie przedawnienia obowiązku z uwagi na upływ pięcioletniego okresu przedawnienia. Ponadto Zobowiązany zarzucił naruszenie art. 70 § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r., poz. 900 ze zm., dalej także "O.p.") poprzez jego błędne zastosowanie i przyjęcie, że doszło do przerwania biegu przedawnienia mimo niezawiadomienia Zobowiązanej o środkach egzekucyjnych.

7. Postanowieniem w sprawie ostatecznego stanowiska wierzyciela z dnia [...] września 2014 r. Prezes PFRON postanowił nie uznać zarzutu przedawnienia obowiązku z uwagi na upływ pięcioletniego okresu przedawnienia oraz nie uznać zarzutu braku zawiadomienia Zobowiązanej o środkach egzekucyjnych zgodnie z art. 70 § 4 O.p. wskazując, że Strona została zawiadomiona o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego pismami z dnia:

- 18 czerwca 2009 r. nr zawiadomienia UCE.I/7211-112/09 i nr zawiadomienia UCE.I/7211-111/09 (zobowiązany odebrał zawiadomienie w dniach: 22 czerwca 2009 r. i 23 czerwca 2009 r.) - dotyczy tytułów wykonawczych nr [...] z dnia [...] maja 2009 r.;

- 24 czerwca 2009 r. nr zawiadomienia UCE.I/7212-542/09 (zobowiązany odebrał zawiadomienie 25 czerwca 2009 r.) - dotyczy tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...] maja 2009 r.;

- 14 września 2009 r. nr zawiadomienia UCE.I/7211-256/2009 (zobowiązany odebrał zawiadomienie w dniach: 16 września 2009 r. i 17 września 2009 r.) - dotyczy tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...] czerwca 2009 r.

8. Strona pismem z 20 listopada 2014 r. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Prezesa PFRON, wnosząc o uchylenie postanowienia wierzyciela z dnia [...] września 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 22 października 2015 r. sygn. akt III SA/Wa 4034/14 stwierdził nieważność zaskarżonego postanowienia Prezesa PFRON z dnia [...] września 2014 r.

9. Prezes Zarządu PFRON postanowieniem z dnia [...] stycznia 2016 roku [...] w sprawie ostatecznego stanowiska wierzyciela w wykonaniu ww. wyroku WSA w Warszawie z dnia 22 października 2015 roku utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie z dnia [...] maja 2014 roku [...]. wskazując, że w niniejszej sprawie zaszły przesłanki powodujące zawieszenie i przerwanie biegu terminu przedawnienia.

10. Pismem z dnia 2 marca 2016 roku Strona złożyła za pośrednictwem Prezesa PFRON skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie w sprawie ostatecznego stanowiska Wierzyciela z dnia [...] stycznia 2016 roku ([...]). Strona Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i uznanie podniesionego zarzutu przedawnienia, uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji oraz zasądzenie na jej rzecz od Organu kosztów postępowania według norm przepisanych. Strona w skardze wytknęła błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że w niniejszej sprawie nie doszło do upływu terminu przedawnienia z uwagi na przerwanie jego biegu poprzez dokonanie czynności egzekucyjnych, o których Skarżąca została zawiadomiona podczas gdy zawiadomienie w istocie doręczono Skarżącej, ale dotyczyło ono innej sprawy (dotyczyło tytułów wykonawczych: nr [...], [...], [...] z dnia [...] września 2009 roku), a nadto dotyczyło ono postępowania egzekucyjnego, które zostało zakończone z uwagi na zaspokojenie wierzyciela. Zarzut Skarżącej dotyczył zaś innego postępowania dotyczącego odrębnej należności wynikającej z tytułów wykonawczych nr [...] z dnia [...] grudnia 2013 roku, w którym Skarżąca nie została zawiadomiona o czynnościach egzekucyjnych.

11. W odpowiedzi na skargę Organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

12. Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej: P.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Przepis art. 3 § 2 pkt 3 P.p.s.a. stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania. Zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych nie podnoszonych w skardze, które są związane z materią zaskarżonych aktów administracyjnych. Orzekanie odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Na podstawie art. 135 P.p.s.a. Sąd podejmuje środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy. Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a P.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b P.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c P.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt. 2 P.p.s.a.). Należy również wskazać, że w myśl art. 119 pkt 3 P.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Sąd po zbadaniu sprawy uznał, że skarga zasługiwała na uwzględnienie.

13. Istota sporu w rozpoznawanej sprawie sprowadza się do ustalenia, czy należności objęte tytułami wykonawczymi z dnia [...] grudnia 2013 r, wystawionymi przez Prezesa Zarządu PFRON, były objęte postępowaniem egzekucyjnym wszczętym w 2009 r. i czy w stosunku do nich nastąpiło przerwanie biegu przedawnienia. Skarżąca nie kwestionuje, że na mocy art. 21 ust. 1 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych była ona zobowiązana do dokonywania wpłat na rzecz PFRON. Z akt sprawy wynikało, że Skarżąca pozostawała w zwłoce z zapłatą należności głównej w kwocie 85.430,00 zł. Na jej wniosek, z uwagi na złą sytuację firmy Prezes PFRON decyzją z [...] maja 2007 r., rozłożył należność na 24 raty oraz pouczył, że w przypadku niedotrzymania terminu płatności którejkolwiek z rat decyzja zostanie wygaszona w części dotyczącej raty niezapłaconej w terminie. Z uwagi na zwłokę w zapłacie rat skutkujących wygaszeniem układu ratalnego, w dniu [...].05.2007r organ wydał trzy tytuły wykonawcze: nr [...], [...], [...], na podstawie których wszczął egzekucję. W trakcie jej trwania zastosowano czynności egzekucyjne, o których powiadomiono Spółkę. Z informacji organu egzekucyjnego wynikało, że egzekucja wskazanych należności została zakończona z uwagi na zaspokojenie wierzyciela. Przyznać należy racje Stronie , że zarzut wniesiony przez Skarżącą nie dotyczył postępowań egzekucyjnych na które powołuje się Prezes PFRON w zaskarżonej decyzji. Po wyegzekwowaniu wskazanych wyżej należności wynikających z tytułów wykonawczych z dnia [...] maja 2007 r. wydano wobec Skarżącej kolejne pięć tytułów wykonawczych nr [...], na mocy których wszczęto odrębną egzekucję. Skarżąca wniosła zarzuty do ww. postępowań. W wyegzekwowanych już tytułach wykonawczych, na które powołuje się organ tj. [...] i [...] wskazany w rubryce 32 okres to 2004-08 do 2006-05. W tym postępowaniu nie sprecyzowano więc których konkretnie rat dotyczy należność, ale podano ogólnie cały okres zadłużenia. Zupełnie inaczej rzecz się ma w tytułach wykonawczych w sprawie, do której Skarżąca wniosła zarzuty. Wskazano tu bowiem dokładnie poszczególne miesiące, za które należała się wpłata. Sąd po analizie akt zgodził się ze Skarżącą, że o ile w zakończonym już postępowaniu egzekucyjnym Spółka została prawidłowo zawiadomiona o czynnościach egzekucyjnych, o tyle w niniejszej sprawie do takiego zawiadomienia nie doszło. Skarżąca nie otrzymała zawiadomienia o wszczęciu egzekucji, ani zawiadomień o podjęciu konkretnych czynności egzekucyjnych. Celem udowodnienia, że doszło do przerwania biegu przedawnienia organ winien przedstawić dowód na doręczenie Skarżącej zawiadomienia o czynnościach egzekucyjnych dokonywanych w postępowaniu wszczętym na podstawie tytułów wykonawczych z [...] grudnia 2013r, a nie w zakończonym już postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym tytułów wykonawczych z dnia [...] maja 2009 r.

14. Nadto w ocenie Sądu skoro należności objęte tytułami wykonawczymi z [...] maja 2009 r. zostały w całości wyegzekwowane co potwierdza pismo Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. z dnia 6 listopada 2013 r. (vide karta akt administracyjnych nr 80) , to niezrozumiałe jest stanowisko o wystawieniu nowych tytułów z 11 grudnia 2013 r. i egzekwowaniu należności w obliczu braku całkowitego pokrycia zobowiązania. Nie budzi bowiem żadnych wątpliwości, że Wierzyciel nie mógł wystawić tytułu wykonawczego na należności objęte poprzednio wystawionymi tytułami wykonawczymi, a co więcej wyegzekwowanymi w całości. Należało bowiem do skutku prowadzić egzekucję na podstawie dotychczasowych tytułów, a nie wystawiać nowe na należności objęte tym samym okresem.

15. Z drugiej strony należy uznać, że gdyby należności objęte tytułami wykonawczymi z dnia [...] maja 2009 r. weszły w skład należności objętych tytułami wykonawczymi wystawionym w dniu [...] listopada 2013 r., gdyż należności te nie były jeszcze egzekwowane, to nie ma podstaw aby twierdzić, że co do spornych należności za okresy od 2004 - do 2006 r. nastąpiła przerwa biegu terminu przedawnienia na skutek zastosowania środka egzekucyjnego. Aby środek egzekucyjny wywarł skutek przerywający bieg terminu przedawnienia, to musi dotyczyć należności objętych tytułem wykonawczym. Jeżeli należność za sporny okres była objęta tytułem wykonawczym to zgodnie z pismem Naczelnika została w całości egzekwowana. Jeśli natomiast nie była objęta tytułami wykonawczymi z 2009r. to w stosunku do niej nie nastąpiło przerwanie biegu przedawnienia, gdyż nie podejmowano w stosunku do niej żadnego środka egzekucyjnego.

16. Reasumując, stanowisko Organu odwoławczego co do przerwania biegu terminu przedawnienia na podstawie art. 70 § 4 O.p. jest sprzeczne, nielogiczne i nie wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego. Organ bardzo lakonicznie i nieprzekonująco tłumaczy, dlaczego w jego ocenie doszło w sprawie do przerwania biegu terminu przedawnienia. Nadto jego stanowisko nie znajduje potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym sprawy. Zdaniem Sądu doszło do naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 70 § 4 O.p. w zw. z art. 49 ust. 1 ustawy o rehabilitacji poprzez błędne zastosowanie art. 70 § 4 O.p. w sytuacji, gdy z akt sprawy nie wynika, aby doszło do przerwania biegu przedawnienia wszystkich zobowiązań Skarżącej objętych tytułami wykonawczymi wystawionymi w 2013 r.

17. Rozpoznając ponownie sprawę Organ zweryfikuje swoje stanowisko co do kwestii przerwania biegu terminu przedawnienia na podstawie art. 70 § 4 O.p. stosując się do zaprezentowanego wyżej stanowiska.

18. Z podanych wyżej powodów zaskarżone postanowienie należało uchylić na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.). O zwrocie kosztów postępowania sądowego na rzecz Skarżącej rozstrzygnięto na podstawie art. 100 p.p.s.a.