Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 2244/18
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2018-11-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy: article: art. 185 par. 1, art. 203 pkt 1, art. 134 par. 1
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 155
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Grzegorz Czerwiński Sędziowie sędzia NSA Roman Ciąglewicz sędzia del. WSA Marcin Kamiński (spr.) Protokolant asystent sędziego Tomasz Muszyński po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2018 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej K. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 25 kwietnia 2018 r. sygn. akt IV SA/Po 226/18 w sprawie ze skargi K. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koninie z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] w przedmiocie zmiany decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu do ponownego rozpoznania, 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koninie na rzecz K. S. kwotę 440 zł (czterysta czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 25 kwietnia 2018 r., sygn. akt IV SA/Po 226/18, po rozpoznaniu skargi K. S. (skarżący), na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koninie (organ odwoławczy) z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] w przedmiocie zmiany decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, oddalił skargę.

Z uzasadnienia wyroku wynika, że Sąd I instancji przyjął za podstawę rozstrzygnięcia następujące ustalenia:

Decyzją z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] Wójt Gminy Kazimierz Biskupi (organ I instancji) określił środowiskowe uwarunkowania dla realizacji przedsięwzięcia polegającego na budowie farmy wiatrowej Kazimierz Biskupi o łącznej maksymalnej mocy przyłączeniowej 23,1 MW, składającej się z siedmiu siłowni wiatrowych o maksymalnej wysokości 200 m n.p.t. wraz ze stacją transformatorową i siecią kablową zasilającą niskiego i średniego napięcia na działkach o nr geodezyjnych: [...] - obręb [...], [...] - obręb [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] - obręb [....]. Wnioskiem z dnia 18 listopada 2015 r. podmiot: Farma [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. (inwestor) wystąpił do organu I instancji z wnioskiem o zmianę decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach z dnia [...] czerwca 2015 r. w zakresie zmian dotyczących wysokości wieży, średnicy rotora, wielkości powierzchni trwale zajętej przez inwestycję, możliwości pozostawienia stałych placów montażowych oraz ustalenia przebiegu wewnętrznych tras kablowych. Do wniosku załączono kartę informacyjną przedsięwzięcia, mapę ewidencyjną (kopię analogową mapy ewidencyjnej do celów projektowych, wydruk z mapy numerycznej, mapę numeryczną w formie elektronicznej), wypisy z rejestru gruntów, lokalizację siłowni wiatrowych z obszarem oddziaływania - obliczenie oraz mapa, wypis i wyrys z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Koninie w opinii sanitarnej z dnia [...] grudnia 2015 r. stwierdził potrzebę oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz wykonania raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, wskazując, że zakres raportu winien być zgodny z wymogami art. 66 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (u.i.o.ś.) ze szczególnym uwzględnieniem oceny oddziaływania przedsięwzięcia na zdrowie i warunki życia ludzi (zgodnie z art. 66 ust. 1 pkt 7 lit. a) u.i.o.ś.).

Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Poznaniu w opinii z dnia [...] stycznia 2016 r. stwierdził, że dla przedsięwzięcia w toku zmiany decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach z dnia [...] czerwca 2015 r. w zakresie: zmiany wysokości wieży ze 137 m n.p.t. na wysokość od 115 m n.p.t. do 137 m n.p.t.; zmiany średnicy rotora z "do 112 m" na "do 123 m"; zmiany wielkości powierzchni trwale zajętej przez inwestycję z "ok. 2.000 m dla jednej turbiny" na "do 4.500 m dla jednej turbiny"; możliwości pozostawienia stałych placów montażowych o powierzchni do 2.500 m2; ustalenia przebiegu wewnętrznych tras kablowych, nie ma potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko oraz sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko.

Postanowieniem z dnia [...] lutego 2016 r., nr [...] organ I instancji odstąpił od obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przed zmianą decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach z dnia [...] czerwca 2015 r.

Decyzją z dnia [...] marca 2016 r. nr [...], działając na podstawie art. 155, art. 107 § 2 k.p.a. w zw. z art. 71 ust. 1, ust. 2 pkt 2, art. 75 ust. 1 pkt 4, art. 80 ust. 1 i ust. 2 oraz art. 82, art.84, art. 85 ust. 1, ust. 2 pkt 1, art. 87 u.i.o.ś., a także na podstawie § 3 ust. 1 pkt 6 lit. b) rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (rozporządzenie z dnia 9 listopada 2010 r.) organ I instancji orzekł o zmianie decyzji własnej z dnia [...] czerwca 2015 r. dotyczącej realizacji przedsięwzięcia po korektach określonego jako: "budowa farmy wiatrowej Kazimierz Biskupi o łącznej maksymalnej mocy przyłączeniowej 21 MW, składającej się z siedmiu siłowni wiatrowych o maksymalnej wysokości 193 m n.p.t. i siecią kablową zasilającą niskiego i średniego napięcia na działkach o nr geodezyjnych: [...] - obręb [...], [...] - obręb [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] - obręb [...]" w zakresie: działu l pkt. 1: "Rodzaj i miejsce realizacji przedsięwzięcia" ("Planowane przedsięwzięcie polegać będzie na budowie farmy wiatrowej wraz z niezbędną infrastrukturą o łącznej, maksymalnej mocy przyłączeniowej do 21 MW składającej się z siedmiu siłowni wiatrowych o maksymalnej mocy 3 MW każdy i maksymalnej całkowitej wysokości każdego wiatraka do 193 m n.p.t. (wysokość wieży wiatraka od 115 m n.p.t. do 137 m n.p.t. i średnica rotora do 123 m, maksymalna moc akustyczna każdej z turbin 104,5 dB) zlokalizowanych w obrębach geodezyjnych [...], [...], [...] w gminie [...] na działkach geodezyjnych, jak w poniższych tabelach. Projektowana inwestycja trwale zajmie teren o powierzchni około do 4.500 m2 dla jednej turbiny, co stanowić będzie powierzchnię naziemną części fundamentów a ponadto powierzchnie, którą zajmą stale drogi serwisowe od drogi publicznej do poszczególnych wiatraków oraz stały plac montażowy o powierzchni do 2.500 m. Na czas budowy wykonane zostaną obiekty tymczasowe place manewrowo - montażowe i drogi dojazdowe dla sprzętu ciężkiego z dróg publicznych do poszczególnych wiatraków. Droga oraz place manewrowe będą wykonane jako gruntowe, a tylko w przypadku złych warunków gruntowych zostaną utwardzone żwirem, tłuczniem lub w ostateczności płytami betonowymi. Po zakończeniu budowy obiekty tymczasowe zostaną rozebrane, żwir, tłuczeń lub płyty zostaną usunięte, a grunt przywrócony do stanu poprzedniego (grunt rolny). Pozostały obszar działek, na których zostanie przeprowadzona inwestycja nie zmieni swojego przeznaczenia, poza terenem trwale zajętym przez elementy inwestycji. Od każdego wiatraka do miejsca przyłączenia wykonane zostaną doziemne linie średniego napięcia oraz linie światłowodowe, zlokalizowane na działkach wyszczególnionych poniższej tabeli"), pkt. 2: "Warunki wykorzystywania terenu w fazie realizacji i eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia, ze szczególnym uwzględnieniem konieczności ochrony cennych wartości przyrodniczych, zasobów naturalnych i zabytków oraz ograniczenia uciążliwości dla terenów sąsiednich" )" ("1. Eksploatację przedsięwzięcia prowadzić z użyciem maksymalnie 7 turbin wiatrowych o łącznej mocy do 21 MW, wysokości wieży elektrowni od 115 m n.p.t. do 137 m n.p.t., średnicy wirnika do 123 m i maksymalnym poziomie mocy akustycznej każdej z turbin nieprzekraczającym 104,5 dB";"); pkt. 3 "Wymagania dotyczące ochrony środowiska konieczne do uwzględnienia w dokumentacji wymaganej do wydania decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1, w szczególności w projekcie budowlanym, w przypadku decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1, 10, 14 i 18" ("1. Parametry konstrukcyjne poszczególnych elektrowni przyjąć na poziomie 7 siłowni wiatrowych o maksymalnej mocy 3 MW każdy, łączna maksymalna moc przyłączeniowa 21 MW, całkowita wysokość każdego wiatraka do 193 m n.p.t., wysokość wieży od 115 m n.p.t. do 137 m n.p.t., średnica wirnika do 123 m, maksymalny poziom mocy akustycznej każdej z turbin nieprzekraczający 104,5 dB"). Pozostała treść decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach z dnia [...] czerwca 2015 r. nie podlegała zmianie. Organ I instancji wskazał, że charakterystyka planowanego przedsięwzięcia stanowi załącznik nr 1 do decyzji.

W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ I instancji wskazał, że przedsięwzięcie w zmienionym zakresie jest zgodne z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenów położonych w [...], [...], [...], [...], [...] i [...], gm. Kazimierz Biskupi zatwierdzonego przez Radę Gminy Kazimierz Biskupi, uchwała nr [...] z dnia [...] lutego 2014 r. Organ I instancji wskazał, w oparciu o wypis i wyrys, iż nieruchomości oznaczone są jako: EF — tereny lokalizacji elektrowni fotowoltaicznych, 2EW — tereny lokalizacji elektrowni wiatrowych, 2 KDW — tereny dróg wewnętrznych oraz IR — tereny rolnicze. Dalej organ wywiódł, że przedsięwzięcie zostało zakwalifikowane do przedsięwzięć wymienionych w § 3 ust. 1 pkt 6 lit. b) rozporządzenia z dnia 9 listopada 2010 r. jako przedsięwzięcie mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, dla których obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko może zostać stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1 u.i.o.ś. W konsekwencji dla wnioskowanego przedsięwzięcia zachodzi obowiązek uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w toku prowadzonego postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko, na podstawie art. 64 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 i ust. 3 u.i.o.ś. Organ I instancji wyjaśnił, że w dniu 25 listopada 2015 r. wystąpił ponownie do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Poznaniu o wydanie opinii w sprawie stwierdzenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, a w przypadku stwierdzenia takiego obowiązku, o określenie zakresu raportu o oddziaływaniu na środowisko wnioskowanego przedsięwzięcia. Wskazano, że Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Koninie opinią sanitarną z dnia [...] grudnia 2015 r. stwierdził potrzebę przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz wykonania raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Po uzupełnieniu karty informacyjnej przedsięwzięcia przez inwestora, Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Poznaniu opinią z dnia [...] stycznia 2016 r. stwierdził, iż dla przedmiotowego przedsięwzięcia nie ma potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko. Organ I instancji wskazał, że planowane przedsięwzięcie będzie polegać na budowie farmy wiatrowej składającej się z maksymalnie 7 siłowni wiatrowych o łącznej maksymalnej mocy przyłączeniowej 21 MW, i maksymalnej wysokości 193 m n.p.t. Infrastrukturę towarzysząca będą stanowić: stałe drogi serwisowe do siłowni, stacje transformatorowa i sieć kablowa zasilająca niskiego napięcia. Lokalizacja przedmiotowego przedsięwzięcia planowana jest w bezpośrednim sąsiedztwie innych, planowanych siłowni farm wiatrowych. Planowana zmiana decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach z dnia [...] czerwca 2015 r. obejmuje następujący zakres: zmianę wysokości wieży ze 137 m n.p.t. na wysokość od 115 m n.p.t. do 137 m n.p.t.; zmianę średnicy rotora z "do 112 m" na "do 123 m"; zmianę wielkości powierzchni trwale zajętej przez inwestycję z "ok. 2.000 m dla jednej turbiny" na "do 4.500 m2 dla jednej turbiny"; możliwość pozostawienia starych placów montażowych o powierzchni do 2.500 m; ustalenie przebiegu wewnętrznych tras kablowych.

Organ I instancji wskazał, że z treści uzupełnienia karty przedsięwzięcia wynika jednoznacznie, że inwestor nie planuje zmian w zakresie lokalizacji poszczególnych turbin. Podobnie zakres wnioskowanych zmian nie spowoduje zmiany maksymalnej mocy przyłączeniowej wszystkich elektrowni, tj. 21 MW, jednostkowej mocy turbiny — 3MW oraz maksymalnego poziomu mocy akustycznej każdej z turbin — 104,5 dB. Inwestor przedłożył także zaktualizowaną analizę akustyczną uwzględniającą wpływ planowanego przedsięwzięcia na klimat akustyczny i wynika z niej, że zakres planowanych zmian nie wpłynie na odległość planowanego przedsięwzięcia względem najbliżej położonych terenów podlegających ochronie akustycznej i nie będzie powodowała przekroczenia normatywnych dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku. Organ wskazał także, że analiza wpływu przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko została przeprowadzona w toku postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach z dnia [...] czerwca 2015 r. Pozostałe zaś warunki zawarte w ww. decyzji nie ulegną zmianie.

Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 63 ust. 2, art. 65 ust. 2 u.i.o.ś. organ I instancji w dniu [...] lutego 2016 r. wydał postanowienie o odstąpieniu od obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przed zmianą decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach z dnia [...] czerwca 2015 r. Organ postanowił przychylić się do stanowiska Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Poznaniu. Wyjaśnił, że zarówno Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Poznaniu, jak i Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Koninie występowały w charakterze organów współdziałających. W sytuacji wyrażenia sprzecznych opinii przez oba organy współdziałające, organ właściwy do wydania decyzji środowiskowej może przychylić się do stanowiska jednego z tych organów, co uczynił organ I instancji. Organ wskazał, że Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Koninie zwrócił uwagę na rozbieżności pomiędzy odległościami pomiędzy zabudową mieszkaniową, a elektrowniami wiatrowymi, jakie podano w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, a danymi zawartymi w karcie informacyjnej przedsięwzięcia dołączonym do wniosku o zmianę decyzji, jednak nie podjął próby wyjaśnienia w jaki sposób różnice te powstały. Takie same wątpliwości podniósł Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Poznaniu, jednak nie pozostawił sprawy bez wyjaśnienia wątpliwości. W dniu 23 grudnia, na wezwanie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Poznaniu inwestor złożył uzupełnienie karty informacyjnej przedsięwzięcia, w której szczegółowo opisano przyczyny rozbieżności zauważonych przez obydwa organy współdziałające. W konsekwencji Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Poznaniu wydał opinię o braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. W ocenie organu I instancji wyjaśnienie złożone do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Poznaniu w uzupełnieniu karty informacyjnej usuwają wątpliwości przedstawione w opinii sanitarnej.

Odwołanie od powyższej decyzji złożyli: skarżący oraz B. P. (odwołująca) zarzucając naruszenia przepisów postępowania administracyjnego (art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 7 k.p.a.) oraz prawa materialnego, tj. art. 63 u.i.o.ś. poprzez zaniechanie przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w sytuacji, gdy istnieje konieczność przeprowadzenia takiej oceny, wynikająca z opinii sanitarnej. Zarzucili także, że zmiany wprowadzone zaskarżoną decyzją w żaden sposób nie uwzględniły ważnego interesu społecznego zwłaszcza w kontekście procedowanej "ustawy odległościowej", która zabrania lokalizowania farm wiatrowych w odległości bliższej niż 10-krotność wysokości wieży od najbliższego miejsca zamieszkania. Nie uwzględniono również zjawiska śmiercionośnego smogu elektromagnetycznego. Odwołująca wskazała na zbyt bliską odległość inwestycji od zabudowań co będzie powodować nadmierny hałas, szum aerodynamiczny, efekt migotania cienia, emisję pół elektromagnetycznych, zablokowanie rozwoju gospodarstwa z powodu zakazu zabudowy do 1,5 m od wiatraka, obawę o faunę, florę, siedliska przyrodnicze oraz spadek wartości nieruchomości (ok. 50%) i gruntów rolnych. Wskazano także, że rzeczywista odległość zabudowań od elektrowni to poniżej 340 m, 375 m, 380 m, co stoi w sprzeczności z tzw. ustawą odległościową.

Decyzją z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] organ odwoławczy na podstawie art. 127 § 1, art. 155, art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., w zw. z art. 59 ust. 1, art. 62 ust. 1, art. 63 ust. 1 i ust. 2, art. 64 ust. 1 i ust. 2, art. 71, art. 80 ust. 2, art. 84 ust. 1 i ust. 2, art. 85 ust. 1, ust. 2 pkt 2 i ust. 3, art. 131 ust. 1, art. 87 u.i.o.ś. w zw. z § 3 ust. 1 pkt 6 lit. b) rozporządzenia z dnia 9 listopada 2010 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

Organ odwoławczy wskazał, że przedmiotem postępowania nadzwyczajnego prowadzonego na podstawie art. 155 k.p.a. nie jest merytoryczne rozpoznanie sprawy, lecz przeprowadzenie weryfikacji wydanej już decyzji ostatecznej z jednego punktu widzenia, a mianowicie, czy za zmianą przemawia interes społeczny lub słuszny interes strony.

Organ odwoławczy stwierdził, że rozstrzygnięcie zawarte w zaskarżonej decyzji pokrywa się z treścią wniosku inwestora z dnia 18 listopada 2015 r. Organ podkreślił, że zgodnie z art. 59 ust. 1 u.i.o.ś., przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wymaga realizacja przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, jeżeli obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko został stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1 u.i.o.ś. Przedsięwzięcie w zmienionym zakresie jest zgodne z ustaleniami właściwego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Projektowana inwestycja została zaliczona do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko - § 3 ust. 1 pkt 6 lit. b) rozporządzenia z dnia 9 listopada 2010 r. Dlatego w ocenie organu odwoławczego prawidłowo, na podstawie art. 59 ust. 1 pkt 2 u.i.o.ś., planowane przedsięwzięcie zakwalifikowane zostało jako mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Jako materialnoprawną podstawę wydanej decyzji organ powołał art. 71, art. 64 ust. 1 i art. 63 ust. 1 i 2 u.i.o.ś.

Organ odwoławczy wskazał, że organ I instancji po wpłynięciu wniosku o zmianę ostatecznej decyzji z dnia [...] czerwca 2015 r. prawidłowo zwrócił się, na podstawie art. 64 ust. 1 pkt 1 i 2 u.i.o.ś. do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Poznaniu, jak i Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Koninie o wydanie opinii w sprawie potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i zakresu raportu o oddziaływaniu na środowisko. Następnie zaś, zgodnie z art. 63 ust. 2 u.i.o.ś. postanowieniem z dnia [...] lutego 2016 r. odstąpił od obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przed zmianą decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Organ I instancji podniósł, że organy opiniujące wydały opinie o przeciwstawnych stanowiskach co do konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla projektowanej inwestycji. Organ I instancji podkreślił, że w takiej sytuacji organ orzekający w sprawie może przychylić się do stanowiska jednego z tych organów, a odmówić uwzględnienia odmiennego stanowiska drugiego z organów. Ustawodawca nie przewidział bowiem związania organu orzekającego powyższymi opiniami organów. Tym samym organ I instancji uprawniony był do nieuwzględnienia opinii Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Koninie, a motywy dla których uznał, że brak jest potrzeby ponownej oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko zawarte zostały w uzasadnieniu decyzji. Organ odwoławczy zauważył, że Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Koninie podkreślił rozbieżności pomiędzy odległościami pomiędzy zabudową mieszkaniową, a elektrowniami wiatrowymi, jakie podano w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, a danymi zawartymi w karcie informacyjnej przedsięwzięcia dołączonym do wniosku o zmianę decyzji. Wykazane w opinii tegoż organu współdziałającego różnice stanowiły m.in. podstawę do zajęcia negatywnego stanowiska. Takie same wątpliwości podniósł Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Poznaniu, jednak w celu ich usunięcia wezwał inwestora do uzupełnienia karty informacyjnej przedsięwzięcia, w którym szczegółowo opisano przyczyny rozbieżności zauważonych przez obydwa organy współdziałające. Złożone przez inwestora wyjaśnienia zostały zaakceptowane przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Poznaniu w wyniku czego wydał opinię o braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.

W ocenie organu odwoławczego, słusznie uznał organ I instancji, iż wyjaśnienie złożone do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Poznaniu w formie uzupełnienia usunęło wątpliwości przedstawione w opinii sanitarnej dotyczącej opisanych powyżej odległości do zabudowy mieszkaniowej i wpływu planowanej inwestycji w zakresie emisji i rozprzestrzeniania się hałasu.

Wskazując na art. 85 ust. 1 u.i.o.ś. organ odwoławczy stwierdził, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach wymaga uzasadnienia, które niezależnie od wymagań wynikających z przepisów k.p.a., powinno zawierać - w przypadku gdy nie została przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko - informacje o uwarunkowaniach, o których mowa w art. 63 ust. 1 u.i.o.ś., uwzględnionych przy stwierdzaniu braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko (art. 85 ust. 2 pkt 2 u.i.o.ś.). Zadaniem organu było dokonanie oceny, czy zaskarżona decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach odpowiada wymogom ustawy. W ocenie organu odwoławczego, decyzja dnia [...] marca 2016 r. odpowiada wymogom art. 63 ust. 1 u.i.o.ś.

Organ odwoławczy wskazał, że z karty informacyjnej przedsięwzięcia wynika, że zwiększenie średnicy rotora wymuszone jest postępem technologicznym w produkcji siłowni wiatrowych. Ponadto pojawiło się szereg nowych i bardziej zaawansowanych technologicznie maszyn mających jednak większą średnicę rotora. W celu odzyskania możliwości doboru nowoczesnej siłowni wiatrowej dla tego typu projektu nieodzowna jest zmiana średnicy wirnika, na odpowiadającą średnicą stosowanych w turbinach wchodzących właśnie do produkcji. W takim przypadku można się spodziewać, że projekt w momencie uzyskania prawomocnego pozwolenia na budowę będzie miał najnowocześniejsze i najbardziej korzystne dla środowiska rozwiązania techniczne. Parametrem wymagającym zmiany jest również określona na 137 m n.p.t. w wydanej decyzji wysokość wieży. Optymalnym rozwiązaniem jest ustanowienie przedziału wysokości wież możliwych do zastosowania dla tego typu projektu. Wnioskowany zakres zmiany obejmuje wieże o wysokości od 115 m n.p.t. do wysokości 137 m n.p.t. Możliwość zastosowania niższej wysokości wieży pozwala na obniżenie wysokości całkowitej konstrukcji elektrowni. Zmniejszeniu ulega przez to oddziaływanie inwestycji na krajobraz, ograniczeniu ulega zasięg efektu migotania cienia, nawet przy zastosowaniu większej średnicy wirnika. Rozwiązanie takie pozwoli też, w ocenie organu odwoławczego, na uwzględnienie stanowiska mieszkańców okolicznych miejscowości postulujących o zmniejszenie wysokości całkowitej elektrowni wiatrowych mających powstać w ich sąsiedztwie. Dalej organ odwoławczy wskazał, że zmiana modelu siłowni wiatrowej powoduje konieczność zapewnienia możliwości utworzenia stałego placu montażowego na cały czas eksploatacji przedsięwzięcia. Plac jest niezbędny w trakcie poważnych napraw turbiny wiążących się z zastosowaniem ciężkiego sprzętu budowlanego. Stały plac serwisowy skróci czas robót remontowych w terenie. Dlatego też inwestor wnioskował o zmianę postanowienia decyzji środowiskowej i umożliwienie utrzymania stałych placów montażowych o powierzchni do 2.500 m. Projektowana inwestycja trwale zajmie zatem teren o powierzchni do 4.500 m dla jednej turbiny, co stanowić będzie powierzchnię naziemną części fundamentów oraz powierzchnie, którą zajmą stałe drogi serwisowe od drogi publicznej do poszczególnych wiatraków oraz stały plac montażowy o powierzchni do 2.500 m2. Organ odwoławczy wskazał również, że z treści uzupełnienia karty informacyjnej przedsięwzięcia wynika, że inwestor nie planuje zmian w zakresie lokalizacji poszczególnych turbin. Ponadto, z treści przedłożonej dokumentacji wynika, w ocenie organu odwoławczego, że zakres wnioskowanych zmian nie spowoduje zmiany maksymalnej mocy przyłączeniowej elektrowni, tj. 21 MW jednostkowej mocy turbiny - 3MW oraz maksymalnego poziomu mocy akustycznej - 104,5 dB. Jednocześnie analiza wpływu przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko została przeprowadzona w toku postępowania o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach z dnia [...] czerwca 2015 r.

Organ odwoławczy podkreślił, że pozostałe warunki zawarte w przedmiotowej decyzji pozostaną bez zmian, zaś lokalizacja przedmiotowego przedsięwzięcia planowana jest w bezpośrednim sąsiedztwie innych, planowanych siłowni farm wiatrowych. W kwestii oddziaływania akustycznego inwestycji organ odwoławczy wskazał, że z uwagi na planowane zmiany inwestor przedstawił zaktualizowaną analizę akustyczną uwzględniającą wpływ planowanego przedsięwzięcia na klimat akustyczny, która wykazała, że zakres planowanych zmian nie wpłynie na odległość planowanego przedsięwzięcia względem najbliżej położonych terenów podlegających ochronie akustycznej. Nie będzie również miało miejsca przekroczenie normatywnych dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku zarówno w porze dnia, jak i w porze nocy. W ocenie organu odwoławczego, zmiana wysokości siłowni wiatrowych we wnioskowanym zakresie nie wpłynie na pogorszenie prognozowanego klimatu akustycznego. Organ odwoławczy zgodził się z Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska w Poznaniu, iż mając na względzie lokalizację przedsięwzięcia poza obszarami chronionymi i ważnymi dla ptaków oraz stosunkowo niewielki zakres zmiany planowanego przedsięwzięcia w stosunku do pierwotnie zakładanego, nie przewiduje się znaczącego negatywnego oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko przyrodnicze, w tym na różnorodność biologiczną rozumianą jako liczebność i kondycję populacji występujących gatunków, w szczególności gatunków chronionych, rzadkich lub ginących oraz ich siedlisk. Zdaniem organu odwoławczego realizacja przedsięwzięcia nie wpłynie także na obszary chronione, a w szczególności na siedliska przyrodnicze, gatunki roślin i zwierząt oraz ich siedlisk, dla których ochrony zostały wyznaczone obszary Natura 2000, ani pogorszenia integralności obszaru Natura 2000 lub powiązania z innymi obszarami. Ponadto organ odwoławczy stwierdził, że przedsięwzięcie nie spowoduje utraty i fragmentacji siedlisk oraz nie wpłynie na funkcję ekosystemu.

Organ odwoławczy wskazał, że wnioskowana przez inwestora zmiana decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia dotyczy wysokości wieży, średnicy rotora, wielkości powierzchni trwale zajętej przez inwestycję, możliwości pozostawienia stałych placów montażowych oraz ustalenia przebiegu wewnętrznych tras kablowych. Poza wskazaną powyżej zmianą, wszelkie pozostałe warunki określone w pierwotnej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia pozostały bez zmian. Nie ulegnie w szczególności zmianie lokalizacja inwestycji, jej parametry akustyczne, a także jej całkowita moc elektryczna. Charakter zmian planowanego przedsięwzięcia nie wpłynie wielkość wartości emisji substancji i energii do środowiska, a także nie spowoduje przekroczenia dopuszczanych poziomów hałasu. Organ podkreślił, iż wydanie decyzji z dnia [...] czerwca 2015 r. poprzedzone zostało przeprowadzeniem oceny oddziaływania planowanej inwestycji na środowisko.

Odnosząc się do zarzutów odwoławczych, organ odwoławczy podniósł, że większość z nich została oceniona w decyzji z dnia [...] czerwca 2015 r. Organ podkreślił, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił prawomocnym wyrokiem (sygn. akt IV SA/Po 1020/15) skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] października 2015 r. utrzymującą w mocy decyzję środowiskową organu I instancji.

Skargę na powyższą decyzję złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu K. S. zarzucając jej naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.: art. 71 ust 1 w zw. a art. 3 ust 1 pkt 13 u.i.o.ś. w tym zakresie, w jakim ustawa ta transponuje przepisy dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/92/UE z dnia 13 grudnia 2011 r. w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko oraz dyrektywy Rady 92/43/EWG z dnia 21 maja 1992 r. w sprawie ochrony siedlisk przyrodniczych oraz dzikiej fauny i flory, poprzez bezprawny podział przedmiotowego przedsięwzięcia na części i wydanie decyzji na część/etap przedsięwzięcia, które nie może w żaden sposób funkcjonować bez stacji transformatorowej GPZ. Zarzucono też naruszenie art. 72 ust 5 u.i.o.ś. w tym zakresie, w jakim ustawa ta transponuje przepisy dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/92/UE z dnia 13 grudnia 2011 r. w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko oraz dyrektywy Rady 92/43/EWG z dnia 21 maja 1992 r. w sprawie ochrony siedlisk przyrodniczych oraz dzikiej fauny i flory, poprzez bezprawne dopuszczenie do sytuacji, że na przedmiotowe przedsięwzięcie będą musiały być wydane co najmniej dwie decyzje o środowiskowych uwarunkowaniach. Skarżący zarzucił też naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj,: art. 107 § 3 w zw. z art. 8 i art. 11 k.p.a. poprzez niewyczerpujące uzasadnienie decyzji, nieomówienie przyczyn, znajdujących oparcie w obecnym stanie wiedzy specjalistycznej, dla których organ II instancji uznał obawy odwołujących się o nadmiernym wpływie przedsięwzięcia na środowisko naturalne za nieuzasadnione; art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez niewłaściwą i stronniczą ocenę materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, przejawiającą się m. in. przez bezkrytyczne i niekiedy dosłowne przytaczanie argumentacji inwestora oraz nieumotywowane żadną ekspertyzą przyjęcie, że zmiana przedsięwzięcia nie wpłynie na zakres oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko naturalne, co doprowadziło do nieprawidłowej konkluzji, że nie zaistniała potrzeba sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 19 stycznia 2017 r., sygn. IV SA/Po 711/16 oddalił skargę.

W uzasadnieniu wyroku Sąd wyjaśnił, że w przepisie art. 87 u.i.o.ś. ustawodawca przewidział, że w przypadku zmiany decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia przepis art. 155 k.p.a. stosuje się odpowiednio z zastrzeżeniem, że zgodę na zmianę wyraża wyłącznie strona, która złożyła wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, lub podmiot, na którego została przeniesiona decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach. Z kolei zgodnie z przepisem art. 155 k.p.a. decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji.

Sąd stwierdził, że zasadniczym punktem sporu między stronami niniejszego postępowania jest kwestia potrzeby przeprowadzanie ponownej oceny oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko. Strona skarżąca kwestionuje bowiem stanowisko organu odwoławczego, iż taka ocena nie była w niniejszym postępowaniu wymagana. Jak wynika z przepisu art. 59 ust. 1 u.i.o.ś., przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wymaga realizacja przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko oraz przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, jeżeli obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko został stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1 u.i.o.ś. W ocenie Sądu bezspornym jest, iż przedmiotowa inwestycja, zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 6 lit b) rozporządzenia z dnia 9 listopada 2010 r., zaliczona została do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, jako instalacja wykorzystująca do wytwarzania energii elektrycznej energię wiatru inną niż wymieniona w § 2 ust. 1 pkt 5, o całkowitej wysokości nie niższej niż 30 m. Zgodnie natomiast z treścią art. 63 ust. 1 u.i.o.ś. obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko stwierdza, w drodze postanowienia, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, uwzględniając łącznie wymienione w tym przepisie uwarunkowania. W ocenie Sądu prawidłowo organy uznały, że skoro wnioskowana przez inwestora zmiana decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia dotyczyć miała jedynie zmiany zakresie zmian dotyczących wysokości wieży, średnicy rotora, wielkości powierzchni trwale zajętej przez inwestycję, możliwości pozostawienia stałych placów montażowych oraz ustalenia przebiegu wewnętrznych tras kablowych, które wynikają z konieczności zastosowania nowszych, doskonalszych technologii oraz zastosowania dokładniejszej i bardziej precyzyjnej mapy numerycznej, to zbędnym było ponowne przeprowadzanie oceny inwestycji na środowisko. Zasadnie zwróciły uwagę organy obu instancji, że poza wskazanymi powyżej zmianami, wszelkie pozostałe warunki określone w pierwotnej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia pozostały bez zmian. Nie uległa zmianie lokalizacja inwestycji, jej parametry akustyczne, a także jej całkowita moc elektryczna, co prawidłowo organy uzasadniły w obu decyzjach. Organy zwróciły również uwagę, że charakter zmian planowanego przedsięwzięcia nie wpłynie na wielkości wartości emisji substancji i energii do środowiska, a także nie spowoduje przekroczenia dopuszczalnych poziomów hałasu. Sąd wskazał, iż wydanie decyzji z dnia [...] marca 2016 r. poprzedzone zostało przeprowadzeniem oceny oddziaływania planowanej inwestycji na środowisko, a wniosek inwestora o zmianę decyzji dotyczył jedynie wymienionych powyżej paramentów inwestycji. Skoro więc inwestor uzyskał decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia dla inwestycji o większych rozmiarach (wysokość wieży) i mniej zaawansowanych technologicznie rozwiązań, a uzyskanie tej decyzji poprzedzone zostało oceną oddziaływania na środowisko, to Sąd we wskazanej sprawie uznał za w pełni uzasadnione stanowisko, iż taka ocena zbędna była do zmiany decyzji.

Sąd podkreślił, że zmiana decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w trybie art. 87 u.i.o.ś. zmierza do uzyskania efektu szybkości postępowania, idącego dalej niż to umożliwia realizacja przepisów k.p.a. Zbędne jest ponowne przeprowadzanie takiej oceny w tych przypadkach zmiany decyzji, w których zakres przedsięwzięcia ulega ograniczeniu w stosunku określonego w pierwotnej decyzji. Dokonanie takiej zmiany skutkuje bowiem ograniczeniem oddziaływania na środowisko, a nie jego zwiększeniem, dlatego nie powinna zachodzić konieczność przeprowadzenia w całości ponownego postępowania. Zdaniem Sądu analogicznie sprawa ma się w przypadku stosowania nowocześniejszych, doskonalszych i bardziej pro środowiskowych rozwiązań technicznych pojawiających się w miarę upływu czasu i postępu technologicznego w zakresie elektrowni wiatrowych. Sąd wyjaśnił, że zarzuty dotyczące naruszenia art. 71 ust. 1 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 13 u.i.o.ś. oraz naruszenia art. 72 ust 5 u.i.o.ś. nie mogły być analizowane w tym postępowaniu, gdyż jego przedmiotem jest zmiana decyzji środowiskowej, a nie jej wydanie. Tymczasem zarzuty powyższe w istocie skierowane były przeciwko pierwotnej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, która została już poddana kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, który wyrokiem z 12 maja 2016 r., sygn. akt IV SA/Po 1020/15 oddalił skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] października 2015 r. w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy Kazimierz Biskupi z dnia [...] czerwca 2015 roku.

Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 9 stycznia 2018 r., sygn. akt II OSK 1051/17 uchylił opisany wyżej wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 19 stycznia 2017 r., sygn. akt IV SA/Po 711/16 i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu. Sąd kasacyjny wskazał, że decyzja kontrolowana w postępowaniu zakończonym zaskarżonym wyrokiem została wydana w nadzwyczajnym trybie postępowania. Zmiana decyzji dotyczyła decyzji organu I instancji z dnia [...] czerwca 2015 r. utrzymanej następnie w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koninie z dnia [...] października 2015 r. Wydana w zwyczajnym postępowaniu administracyjnym decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koninie z dnia [...] października 2015 r. była przedmiotem skargi skarżącego. Skarga ta została oddalona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 12 maja 2016 r., sygn. akt IV SA/Po 1020/15. W tej sprawie sędzią sprawozdawcą był sędzia WSA Tomasz Grossmann, który orzekał również w sprawie zakończonej wyrokiem z 19 stycznia 2017 r. o sygn. IV SA/Po 711/16, który to wyrok był przedmiotem rozpatrywanej skargi kasacyjnej. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego oznacza to, że w sprawie zachodziła nieważność postępowania, która powodowała konieczność uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, niezależnie od zarzutów podnoszonych w skardze kasacyjnej.

Po ponownym rozpoznaniu sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 25 kwietnia 2018 r., sygn. akt IV SA/Po 226/18, oddalił skargę.

W uzasadnieniu powyższego wyroku Sąd I instancji stwierdził, że w pełni podziela wykładnię i oceny prawne wyrażone w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 19 stycznia 2017 r., sygn. akt IV SA/Po 711/16.

Sąd I instancji w pełni podzielił argumentację, że skoro wnioskowana przez inwestora zmiana decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia dotyczyć miała jedynie zmiany zakresie zmian dotyczących wysokości wieży, średnicy rotora, wielkości powierzchni trwale zajętej przez inwestycję, możliwości pozostawienia stałych placów montażowych oraz ustalenia przebiegu wewnętrznych tras kablowych, które wynikają z konieczności zastosowania nowszych, doskonalszych technologii oraz zastosowania dokładniejszej i bardziej precyzyjnej mapy numerycznej, to zbędnym było ponowne przeprowadzanie oceny inwestycji na środowisko. Poza wskazanymi powyżej zmianami, wszelkie pozostałe warunki określone w pierwotnej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia pozostały bowiem bez zmian. Nie uległa zmianie lokalizacja inwestycji, jej parametry akustyczne, a także jej całkowita moc elektryczna, co prawidłowo organy uzasadniły w obu decyzjach.

W ocenie Sądu I instancji słusznie przyjęto, że charakter zmian planowanego przedsięwzięcia nie wpłynie na wielkości wartości emisji substancji i energii do środowiska, a także nie spowoduje przekroczenia dopuszczalnych poziomów hałasu. Wydanie decyzji z dnia [...] marca 2016 r. poprzedzone zostało przeprowadzeniem oceny oddziaływania planowanej inwestycji na środowisko, a wniosek inwestora o zmianę decyzji dotyczył jedynie wymienionych powyżej paramentów inwestycji. Skoro więc inwestor uzyskał decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia dla inwestycji o większych rozmiarach (wysokość wieży) i mniej zaawansowanych technologicznie rozwiązań, a uzyskanie tej decyzji poprzedzone zostało oceną oddziaływania na środowisko, to w pełni uzasadnione jest stanowisko, iż taka ocena zbędna była do zmiany decyzji.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł skarżący, który zaskarżył wyrok w całości.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił:

1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnie i niewłaściwe zastosowanie tj.:

a) art. 87 u.i.o.ś. przez jego błędną wykładnię skutkującą zawężeniem stosowania tego przepisu tylko w kontekście zasady szybkości postępowania;

b) art. 87 u.i.o.ś. w zw. z art. 155 k.p.a. przez błędne przyjęcie, że zmiana decyzji środowiskowej w tym trybie była w niniejszej sprawie dopuszczalna;

c) art. 155 k.p.a. przez błędne przyjęcie, że organy obu instancji wykazały istnienie przesłanek słusznego interesu strony i interesu społecznego, podczas gdy orzekające organy nie określiły dokładnie jaki słuszny interes strony lub interes społeczny przemawiał za zmianą decyzji środowiskowej.

2) naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

a) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. art. 87 u.i.o.ś. i art. 155 k.p.a. przez błędne przyjęcie, że norma ta nie została naruszona, gdy w rzeczywistości organy obu instancji stosując ją naruszyły przepisy prawa materialnego w sposób mający wpływ na wynik sprawy,

b) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., przez niezastosowanie tego przepisu w sytuacji, gdy skarżona decyzja organu odwoławczego (jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji) naruszała przepisy postępowania, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organy administracji obu instancji - wbrew twierdzeniu Sądu I instancji - naruszyły bowiem normy wynikające z art. 7, art. 77 § 1, art. 107 § 3 oraz art. 155 k.p.a., bezpodstawne ograniczając dokonanie własnych ustaleń faktycznych w niniejszej sprawie do prostego przyjęcia wszystkich ustaleń poczynionych przez organy administracyjne orzekające w niniejszej sprawie,

c) art. 134 § 1 p.p.s.a, przez jego niezastosowanie i nie dokonanie kontroli legalności w granicach całej sprawy,

d) art. 151 p.p.s.a. przez nieuwzględnienie skargi i jej oddalenie w sytuacji, gdy powinna być ona uwzględniona, a zaskarżona do Sądu decyzja organu odwoławczego oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji powinny być uchylone, gdyż zostały wydane z naruszeniem prawa,

Wskazując na powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. W obszernym uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący stwierdził w szczególności, że błędne jest stanowisko Sądu I instancji oraz orzekających organów, że obszar planowanej inwestycji, określony w decyzji z dnia [...] czerwca 2015 r., pozostaje bez zmian. Już sam fakt objęcia zasięgiem łopat wirnika dodatkowych działek, świadczy o zmianie obszaru planowanej inwestycji jako całości. Dodatkowo, pozostałe kwestie jak: zmiana wielkości powierzchni trwale zajętej przez inwestycję, pozostawienie stałych placów montażowych do 2.500 m2, ustalenia przebiegu wewnętrznych tras kablowych, nie dają podstaw do przyjęcia, że zakres przedmiotowy inwestycji będzie tożsamy. W pierwotnej decyzji ustalono, że "Na czas budowy wykonane zostanę place manewrowo-montażowe i drogi dojazdowe dla sprzętu ciężkiego. Po zakończeniu budowy obiekty tymczasowe zostaną rozebrane, żwir, tłuczeń lub płyty zostaną usunięte, a grunt przywrócony do stanu poprzedniego (grunt rolny)". Na tej podstawie w decyzji środowiskowej z dnia [...] czerwca 2015 r. stwierdzono, że w tym zakresie grunty nie zmienią swojego przeznaczenia (będą dalej to grunty rolne). Z przedłożonego przez inwestora wypisu i wyrysu z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wynika, że teren pod planowaną inwestycję obejmuje m.in. grunty przeznaczone w planie jako 1R- tereny rolnicze. Na skutek zmiany decyzji dokonano stałej zmiany wielkości powierzchni trwale zajętej przez inwestycję z 2.000 m dla jednej turbiny do 4.500 m oraz ustalono możliwości pozostawienia stałych placów montażowych do 2.500 m2. Te okoliczności wskazują, że zarówno orzekające organy, jak i Sąd I instancji nie przeanalizowały sprawy pod kątem ustalenia, czy wnioskowana zmiana będzie możliwa w kontekście ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną inwestor wniósł o jej oddalenie. W szczegółowym i obszernym uzasadnieniu odpowiedzi odniesiono się do wszystkich zarzutów kasacyjnych oraz ich podstaw, wskazując na ich bezzasadność.

Naczelny Sąd Administracyjny rozważył, co następuje:

Zgodnie z treścią art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) postępowanie kasacyjne przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega zasadzie związania granicami skargi kasacyjnej. Jedynie w drodze wyjątku – w razie stwierdzenia przyczyn nieważności postępowania sądowego, o których mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. – Naczelny Sąd Administracyjny jest upoważniony i zobowiązany do przekroczenia granic skargi kasacyjnej i wyjścia poza zakres zaskarżenia oraz zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej. W takiej sytuacji Sąd ten z urzędu bierze pod rozwagę wady nieważności postępowania i sankcjonuje je niezależnie od granic zaskarżenia kontrolowanego orzeczenia oraz podniesionych zarzutów (art. 183 § 1 i art. 186 p.p.s.a.).

Granice skargi kasacyjnej są wyznaczone przez zakres zaskarżenia orzeczenia sądu pierwszej instancji oraz podniesione i poddane konkretyzacji podstawy kasacyjne. Zgodnie z treścią art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Powyższe ustawowe podstawy kasacyjne wymagają od skarżącego kasacyjnie konkretyzacji poprzez sformułowanie tzw. zarzutów kasacyjnych.

Mając na względzie wskazane wyżej zasady postępowania kasacyjnego, Naczelny Sąd Administracyjny – wobec niestwierdzenia przyczyn nieważności postępowania sądowego – ograniczył rozpoznanie sprawy do weryfikacji zarzutów skargi kasacyjnej.

W skardze kasacyjnej podniesiono zarzuty naruszenia przepisów postępowania oraz przepisów prawa materialnego. Zgodnie z teoretycznie uzasadnioną i praktycznie utrwaloną metodyką rozpoznawania zarzutów w postępowaniu kasacyjnym w pierwszej kolejności należało rozpoznać zarzuty naruszenia przepisów postepowania. Zarzuty tego rodzaju mogą wystąpić w postaci zarzutów prostych (obejmujących jedynie przepisy postępowania sądowoadministracyjnego) lub zarzutów złożonych (obejmujących pozostające w związku logicznym i funkcjonalnym przepisy postępowania sądowoadministracyjnego oraz przepisy prawa formalnego i materialnego składające się na szeroko rozumianą podstawę kontrolowanych działań lub zaniechań organu administracji publicznej).

Weryfikacja zarzutów naruszenia prawa procesowego doprowadziła Naczelny Sąd Administracyjny do wniosku, że podniesiony w skardze kasacyjnej złożony zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. oraz w zw. z art. 87 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (u.i.o.ś.) i art. 155 k.p.a. – w zakresie, w jakim zmierza on do podważenia prawidłowości oceny legalności podstawy faktycznej kontrolowanych rozstrzygnięć w odniesieniu do ustaleń dotyczących zgodności rozszerzonej lokalizacji przedsięwzięcia z przepisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego – nie jest pozbawiony usprawiedliwionych podstaw.

Strona skarżąca kasacyjnie trafnie podniosła, że decyzja z dnia [...] czerwca 2016 r. utrzymująca w mocy wydaną na podstawie art. 155 k.p.a. w zw. z art. 87 u.i.o.ś. decyzję z dnia [...] marca 2016 r. o zmianie decyzji z dnia [...] października 2015 r. o utrzymaniu w mocy decyzji z dnia [...] czerwca 2015 r. o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia polegającego na budowie farmy wiatrowej (złożonej z 7 elektrowni wiatrowych) dokonała zmiany określenia miejsca realizacji (lokalizacji) przedsięwzięcia przez rozszerzenie wielkości powierzchni trwale zajętej przez projektowane elementy przedsięwzięcia z 2000 m kw. do 4500 m kw. dla jednej turbiny wiatrowej. Z treści decyzji zmieniającej (zob. s. 4 decyzji z dnia [...] marca 2016 r.) wynika, że w granicach rozszerzonego obszaru (4500 m kw. dla każdej z 7 elektrowni) będą znajdowały się powierzchnie naziemne fundamentów elektrowni, powierzchnie zajęte przez stałe drogi serwisowe od drogi publicznej do każdej elektrowni oraz stałe place montażowe o powierzchni do 2500 m kw. (dla każdej elektrowni). W decyzji z dnia [...] marca 2016 r. przewidziano ponadto, że na czas budowy wykonane zostaną obiekty tymczasowe – place manewrowo-montażowe i drogi dojazdowe dla sprzętu ciężkiego dojeżdżjącego z dróg publicznych do poszczególnych elektrowni wiatrowych. Z treści decyzji wynika również, że po zakończeniu budowy obiekty tymczasowe zostaną rozebrane, a grunt o przeznaczeniu rolnym zostanie przywrócony do stanu poprzedniego. Organ zmieniający ostateczną decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia zastrzegł ponadto, że pozostały obszar inwestycyjny ("pozostały obszar działek") nie zmieni przeznaczenia, "poza terenem trwale zajętym przez elementy inwestycji".

Wobec powyższego należy przyjąć, że decyzja zmieniająca ostateczną decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach z dnia [...] października 2015 r. dokonała zmiany lokalizacji przedsięwzięcia w postaci budowy zespołu siedmiu elektrowni wiatrowych przez rozszerzenie terenu trwale lub tymczasowo zajętego przez zasadnicze elementy tego przedsięwzięcia (części naziemne elektrowni, stałe drogi serwisowe, stałe place montażowe oraz tymczasowe place manewrowo-montażowe). Prawdą jest oczywiście, że powyższa zmiana lokalizacji przedsięwzięcia odbywa się w granicach obszaru inwestycji (1.921 ha) oraz obszaru oddziaływania (163 ha), jednak kryterium lokalizacji przedsięwzięcia ma węższy charakter niż obszar inwestycyjny.

Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że nie zawsze całość szeroko rozumianego obszaru inwestycji pokrywa się z obszarem (terenem) przedsięwzięcia. Zgodnie bowiem z art. 3 pkt 13) u.i.o.ś. przedsięwzięciem oddziałującym na środowisko są tylko takie zamierzenia budowlane lub inne ingerencje w środowisko, które polegają na przekształceniu lub zmianie sposobu wykorzystania terenu. W konsekwencji wynikający z art. 80 ust. 2 u.i.o.ś. warunek wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w postaci zgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (obowiązującego dla tego obszaru) musi zostać co do zasady odniesiony do całego zmienionego (rozszerzonego) obszaru przedsięwzięcia, nawet jeśli mieści się on w pierwotnym obszarze planowanej inwestycji. Nie ulega przy tym wątpliwości, że ponowna ocena realizacji warunku z art. 80 ust. 2 u.i.o.ś. jest konieczna w postępowaniu w sprawie zmiany ostatecznej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach na podstawie art. 155 k.p.a. w zw. z art. 87 u.i.o.ś., jeśli w następstwie uwzględniania wniosku o zmianę tego rodzaju decyzji ma dojść do rozszerzenia obszaru przedsięwzięcia względem obszaru uprzednio zatwierdzonego ostateczną decyzją. W tym przypadku dochodzi bowiem do zmiany (rozszerzenia) lokalizacji przedsięwzięcia. Konieczna jest zatem ocena zgodności z przepisami planu miejscowego lokalizacji tej części obszaru przedsięwzięcia, która wykracza poza pierwotny obszar zatwierdzony w ostatecznej decyzji podlegającej zmianie. Ograniczenia co do zakresu oceny lokalizacji rozszerzonego obszarowo przedsięwzięcia w związku z wydaną na podstawie art. 155 k.p.a. w zw. z art. 87 u.i.o.ś. decyzją o zmianie decyzji ostatecznej o środowiskowych uwarunkowaniach mogą natomiast wynikać z prawomocności zmienionej decyzji, będącej konsekwencją prawomocności wyroku sądu administracyjnego oddalającego skargę na tę decyzję. W takim wypadku przedmiotem ponownej oceny spełnienia warunku zgodności z art. 80 ust. 2 u.i.o.ś. może stać się jedynie obszar stanowiący rozszerzenie pierwotnej lokalizacji.

W przedmiotowej sprawie organy orzekające nie dokonały ustaleń faktycznych w zakresie powiązania rozszerzonego obszaru przedsięwzięcia z terenami oznaczonymi w planie miejscowym odpowiednimi symbolami przeznaczenia planistycznego w celu stwierdzenia zgodności albo niezgodności rozszerzonej lokalizacji przedsięwzięcia z przepisami tego planu. Z treści kontrolowanych decyzji zmieniających ostateczną decyzję wynika jedynie, że działki, na których będzie realizowane planowane przedsięwzięcie, znajdują się na terenach oznaczonych w planie symbolami 2 EW (tereny lokalizacji elektrowni wiatrowych), EF (tereny lokalizacji elektrowni fotowoltaicznych), 2KDW (tereny dróg wewnętrznych) oraz 1R (tereny rolnicze). Organy orzekające w sprawie zmiany ostatecznej decyzji nie dokonały zatem koniecznych ustaleń w zakresie powiązania rozszerzonego obszaru przedsięwzięcia z powyższymi jednostkami planistycznymi, jak również zaniechały przeprowadzenia oceny zgodności lokalizacji tak rozszerzonego przedsięwzięcia z przepisami planu miejscowego. Nie mogą być natomiast uznane za wystarczające stwierdzenia, że przedsięwzięcie "w zmienionym zakresie jest zgodne z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego" (s. 24 decyzji z dnia [...] czerwca 2016 r. oraz s. 7-8 decyzji z dnia [...] marca 2016 r.). Powyższe uchybienie nie zostało dostrzeżone przez Sąd pierwszej instancji, który w tym zakresie uchylił się od dokonania oceny legalności zaskarżonej decyzji. Powyższa wada dyskwalifikuje jako przedwczesny końcowy wniosek Sądu a quo, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu, który uzasadniałby jej wzruszenie.

W sytuacji, gdy organy oraz Sąd pierwszej instancji nie poczyniły niezbędnych ustaleń w zakresie miejsc lokalizacji rozszerzonego obszaru przedsięwzięcia w ramach jednostek planistycznych 2EW, EF, 2KDW i 1R analizowanego planu miejscowego, nie sposób uznać, że podstawa faktyczna dla oceny realizacji warunku z art. 80 ust. 2 u.i.o.ś. w zw. z art. 155 k.p.a. i w zw. z art. 87 u.i.o.ś. została prawidłowa ustalona. Organy obydwu instancji oraz Sąd Wojewódzki pominęły, że precyzyjne ustalenie lokalizacji obszaru przedsięwzięcia w zakresie rozszerzającym jego granice jest niezbędne ze względu na treść § 17 miejscowego planu przyjętego uchwałą nr [...] Rady Gminy Kazimierz Biskupi z dnia [...] lutego 2014 r. Powyższy przepis planistyczny określa podstawowe lub także uzupełniające przeznaczenia terenów objętych jednostkami planistycznymi 2EW, EF, 2KDW i 1R. Przeznaczenia te wyznaczają maksymalne granice lokalizowania określonych elementów planowanego przedsięwzięcia. Lokalizacja zasadniczych (np. turbin wiatrowych) lub pomocniczych (np. dróg serwisowych, placów montażowych) elementów przedsięwzięcia nie może bowiem prowadzić do faktycznej zmiany przeznaczenia planistycznego terenu tak w zakresie funkcji podstawowej, jak i uzupełniającej. Lokalizacja w ramach funkcji uzupełniającej przeznaczenia terenu musi pozostawać ponadto w ścisłym związku z funkcją podstawową (por. wyrok NSA z dnia 9 lutego 2011 r., II OSK 238/10, LEX nr 1091544).

W rozważanej sprawie szczegółowych ustaleń oraz ocen wymaga przede wszystkim zgodność lokalizacji przedsięwzięcia w rozszerzonym obszarze, który przekracza pierwotny teren lokalizacji przedsięwzięcia, z § 17 miejscowego planu w zakresie terenów objętych symbolami EF i 1R. Teren oznaczony symbolem EF w zakresie funkcji podstawowej jest terenem lokalizacji elektrowni fotowoltaicznych, natomiast w zakresie funkcji uzupełniającej mogą być na nim lokalizowane elementy infrastruktury technicznej oraz dojścia i dojazdy do obsługi obiektów budowlanych znajdujących się na terenach EF (a więc budynków i budowli niezbędnych do obsługi elektrowni fotowoltaicznych). Takie przeznaczenie w istocie wyklucza możliwość lokalizowania na tym terenie infrastruktury technicznej lub komunikacyjnej związanej z elektrowniami wiatrowymi. Z kolei teren oznaczony symbolem 1R jest terenem o przeznaczeniu rolniczym, na którym wprowadzono jako zasadę zakaz lokalizowania obiektów budowlanych, z wyłączeniem sieci przesyłowych i urządzeń infrastruktury technicznej. Konieczna jest zatem ocena, czy i w jakim zakresie planowane elementy pomocnicze przedsięwzięcia na rozszerzonym obszarze (w zakresie, w jakim mieści się on na terenie 1R) mogą być zakwalifikowane jako urządzenia infrastruktury technicznej.

Należy ponadto wyraźnie zastrzec, że przedmiotem ponownej oceny kontrolowanego Sądu musi stać się jedynie obszar przedsięwzięcia wykraczający poza obszar pierwotny, albowiem decyzja ostateczna z dnia [...] października 2015 r. została utrzymana w mocy prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 12 maja 2016 r. (sygn. akt IV SA/Po 1020/15).

Ponownie rozpoznając sprawę, Sąd Wojewódzki w pierwszej kolejności zażąda uzupełnienia dokumentacji oraz złożenia przez skarżony organ odwoławczy oraz inwestora odpowiednich pisemnych stanowisk co do lokalizacji rozszerzonego obszaru przedsięwzięcia (odpowiednich działek ewidencyjnych) w ramach terenów planistycznych oznaczonych symbolami 2EW, EF, 2KDW i 1R oraz – ewentualnie – także co do zachowania szczegółowych wymogów lokalizacyjnych dla terenów EF i 1R. Dopiero w dalszej kolejności, gdy zostanie stwierdzona niemożność oceny legalności decyzji zmieniającej w świetle art. 80 ust. 2 u.i.o.ś. w zw. z art. 155 k.p.a. i w zw. z art. 87 u.i.o.ś., w zakresie wyżej wskazanym, na podstawie przedstawionych materiałów oraz stanowisk, Sąd pierwszej instancji będzie uprawniony do zlecenia dokonania szczegółowych ustaleń w ponownym postępowaniu prowadzonym przez kontrolowane organy.

Uwzględnienie powyższego zarzutu stanowi konieczną i wystarczającą przesłankę do uwzględnienia skargi kasacyjnej na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. oraz art. 80 ust. 2 w zw. z art. 87 u.i.o.ś. i art. 155 k.p.a. Ze względu na stwierdzony wyżej brak dostatecznego wyjaśnienia istoty sprawy, przepis art. 188 p.p.s.a. nie mógł mieć zastosowania.

Niezależnie od uznania zasadności ocenionego wyżej zarzutu kasacyjnego, Naczelny Sąd Administracyjny uznał za stosowne dokonanie oceny pozostałych zarzutów kasacyjnych. Ocena ta będzie wiązać przyszłe składy orzekające na zasadach określonych w art. 190 p.p.s.a., a tym samym doprowadzi ona do ograniczenia możliwości kwestionowania w postępowaniu instancyjnym przyszłego wyroku Sądu pierwszej instancji ponownie orzekającego w sprawie.

Po dokonaniu weryfikacji pozostałych zarzutów kasacyjnych Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że nie mają one usprawiedliwionych podstaw.

Po pierwsze, nie jest uzasadniony zarzut naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. przez "jego niezastosowanie i nie dokonanie kontroli legalności w granicach całej sprawy". Przepis art. 134 § 1 p.p.s.a. może być samodzielnym przedmiotem zarzutu kasacyjnego jedynie w razie wykazania, że sąd pierwszej instancji wydając zaskarżony wyrok: 1) przekroczył granice sprawy administracyjnej, której dotyczy skarga; 2) orzekł w sprawie, która nie była przedmiotem zaskarżonego aktu lub zaskarżonej czynności; 3) wadliwie ograniczył rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy jedynie do jej części lub do określonego fragmentu jej podstawy prawnej lub faktycznej. W tym ostatnim wypadku zarzut kasacyjny naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. musi zostać jednak powiązany z innymi zarzutami naruszenia prawa materialnego i procesowego, z których będzie wynikać, w jakim zakresie i w świetle jakich wzorców prawnych sąd administracyjny – pomimo zasady niezwiązania granicami skargi (w tym podniesionymi zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną) – wadliwe ograniczył zakres kontroli legalności przedmiotu zaskarżenia.

Strona skarżąca kasacyjnie nie wykazała ani przekroczenia przez Sąd pierwszej instancji granic sprawy, ani nieuzasadnionego ograniczenia zakresu jej rozpoznania i rozstrzygania przez powiązanie art. 134 § 1 p.p.s.a. z innymi adekwatnymi przepisami prawa materialnego lub procesowego, których zastosowanie lub niezastosowanie nie zostało poddane ocenie sądowoadministracyjnej. W konsekwencji prosty zarzut naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. podlega oddaleniu jako nieuzasadniony.

Po drugie, oddaleniu bez merytorycznej oceny podlega zarzut naruszenia art. 151 p.p.s.a. przez nieuwzględnienie skargi i jej oddalenie "w sytuacji, gdy powinna być ona uwzględniona". Zarzut ten jest wadliwy konstrukcyjnie, albowiem nie został powiązany z odpowiednimi wzorcami prawa procesowego i materialnego, których błędna wykładnia lub wadliwe zastosowanie doprowadziły do błędnego zastosowania tzw. normy wynikowej z art. 151 p.p.s.a.

Po trzecie, nie zasługuje na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 87 u.i.o.ś. w zw. z art. 155 k.p.a. "przez błędne przyjęcie, że zmiana decyzji środowiskowej w tym trybie była w niniejszej sprawie dopuszczalna".

Wadliwe jest zaprezentowane przez stronę skarżącą kasacyjnie stanowisko kwestionujące dopuszczalność zastosowania w sprawie rozstrzygniętej ostateczną decyzją z dnia [...] października 2015 r. o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia przepisów art. 155 k.p.a. w zw. z art. 87 u.i.o.ś. Sporne między stronami zagadnienie zachowania warunku tożsamości sprawy określenia środowiskowych uwarunkowań należy rozstrzygnąć w kierunku uznania, że warunek ten został spełniony. Zachowano bowiem nie tylko tożsamość podmiotów, podstawy prawnej i faktycznej, lecz także tożsamość przedmiotową sprawy.

W sprawie o zmianę ostatecznej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach szczególne znaczenie ma warunek zachowania tożsamości przedmiotowej sprawy rozstrzygniętej powyższą decyzją. W tym zakresie istotne znaczenie mają takie elementy przedsięwzięcia jak jego rodzaj, skala, istotne cechy konstrukcyjne, usytuowanie oraz rodzaj, cechy i skala możliwego oddziaływania na środowisko (por. art. 63 ust. 1 u.i.o.ś.). Znaczenie mają przede wszystkim te zmiany, które prowadzą do rodzajowej zmiany przedsięwzięcia lub do zwiększenia potencjalnego oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko (por. wyrok NSA z dnia 10 listopada 2016 r., II OSK 1784/15, LEX nr 2199285). Zakres i stopień zmian w powyższym zakresie mogą być na tyle istotne, że uzasadniona będzie ocena, że warunek tożsamości sprawy został naruszony. W takim przypadku możliwość zastosowania art. 155 k.p.a. w zw. z art. 87 u.i.o.ś. będzie wyłączona.

W przedmiotowej sprawie, uwzględniając zakres wnioskowanych przez inwestora zmian w zakresie cech, miejsca realizacji, warunków wykorzystania terenu w fazie eksploatacji przedsięwzięcia oraz wymagań w zakresie parametrów konstrukcyjnych poszczególnych elektrowni wiatrowych (zob. treść wniosku z dnia 18 listopada 2015 r. oraz treść decyzji z dnia [...] marca 2016 r.), należy stwierdzić, że dokonana zmiana ostatecznej decyzji nie doprowadziła do naruszenia tożsamości sprawy rozstrzygniętej tą decyzją. Przede wszystkim zmiany w zakresie zasadniczych cech przedsięwzięcia (obniżenie wysokości wież elektrowni wiatrowych oraz średnic wirników) nie prowadzą do zmiany jej parametrów w kierunku zwiększonego oddziaływania środowiskowego (w tym w zakresie odziaływania akustycznego i elektromagnetycznego, mocy elektrycznej i akustycznej, wielkości emisji substancji i energii do środowiska). Dokonana zmiana nie prowadzi wprawdzie do zmiany lokalizacji samych turbin wiatrowych, jednak zmierza do rozszerzenia obszaru zajętego przez przedsięwzięcie przez powiększenie obszaru trwale zajętego przez inwestycję z 2000 m kw. do 4500 m kw. dla każdej z siedmiu turbin. Okoliczność ta nie prowadzi jednak do naruszenia tożsamości sprawy, gdyż zakres zmiany lokalizacyjnej przedsięwzięcia nie został powiązany ze zmianą rodzaju i skali przedsięwzięcia lub zwiększeniem oddziaływania na środowisko. W konsekwencji nie jest uzasadnione twierdzenie strony skarżącej kasacyjnie, że w sprawie konieczne było wydanie nowej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach

Po czwarte, bezzasadny jest zarzut naruszenia art. 155 k.p.a. "przez błędne przyjęcie, że organy obu instancji wykazały istnienie przesłanek słusznego interesu strony i interesu społecznego, podczas gdy orzekające organy nie określiły dokładnie jaki słuszny interes strony lub interes społeczny przemawiał za zmianą decyzji środowiskowej". Uważna lektura uzasadnienia zaskarżonego wyroku wskazuje, że w ocenie Sądu pierwszej instancji oraz organów orzekających w sprawie (zob. s. 10-11 uzasadnienia zaskarżonego wyroku) słuszny interes strony wnioskującej o zmianę decyzji (inwestora) polega na dążeniu do zastosowania bardziej nowoczesnych technologicznie rozwiązań konstrukcyjnych w zakresie elektrowni wiatrowych (np. zastosowanie niższych wież lub wirników o mniejszych średnicach), natomiast interes społeczny przemawiający za dokonaniem zmiany decyzji wiąże się ze zmniejszeniem oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w zakresie określonych parametrów (np. zmniejszenie tzw. efektu migotania cienia).

Po piąte, bezzasadny okazał się zarzut naruszenia art. 87 u.i.o.ś. przez jego błędną wykładnię "skutkującą zawężeniem stosowania tego przepisu tylko w kontekście zasady szybkości postępowania". Wbrew twierdzeniu strony skarżącej kasacyjnie kontrolowany Sąd nie ograniczył zakresu treściowego przesłanek i celów instytucji zmiany ostatecznej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w trybie art. 155 k.p.a. w zw. z art. 87 u.i.o.ś. jedynie do zagadnienia realizacji zasady szybkości postępowania administracyjnego. Sąd ten zmierzał jedynie do podkreślenia (zob. s. 16), że zasada szybkości postępowania w sprawie zmiany ostatecznej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach podlega wzmocnieniu w postępowaniu tego rodzaju, co jest zgodne z przedmiotem, charakterem i funkcjami postępowań w sprawach ocen odziaływania na środowisko. Z poglądem tym należy się zgodzić.

Po szóste, wobec oddalenia zarzutów naruszenia prawa materialnego bezzasadny jest również zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. art. 87 u.i.o.ś. i art. 155 k.p.a.

Mając na względzie całość przedstawionej argumentacji oraz uznając, że skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie w zakresie wskazanego wyżej zarzutu, jak również przyjmując, że istota sprawy sądowoadministracyjnej nie została dostatecznie wyjaśniona, Naczelny Sąd Administracyjny – działając na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. – uchylił zaskarżony wyrok oraz przekazał sprawę Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania (punkt pierwszy wyroku).

Na podstawie art. 203 pkt 1 i art. 205 § 2 w zw. z art. 207 § 1 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radów prawnych w punkcie 2 wyroku zasądzono od skarżonego organu na rzecz strony skarżącej kasacyjnie kwotę 440 (czterystu czterdziestu) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.