Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 307/02
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2006-01-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 601  Budownictwo, nadzór architektoniczno-budowlany i specjalistyczny, ochrona przeciwpożarowa
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 24 stycznia 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia WSA Małgorzata Brachel-Ziaja Sędziowie : WSA Renata Czeluśniak A WSA Janusz Kasprzycki (spr.) Protokolant : Edyta Domagalska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 stycznia 2006 r. sprawy ze skargi P. J. na decyzję Wojewody [...] z dnia 17 stycznia 2002 r. Nr [...] w przedmiocie umieszczenia szyldu reklamowego I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącego P. J. kwotę 10 (dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] grudnia 2001 r., znak: [...] , opartą na art. 30 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U., Nr 89, póz. 414 z późn. zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) Prezydent Miasta [...] wniósł sprzeciw wobec zamiaru zamontowania przez Studio Fotograficzne [...] , [...] szyldu reklamowego na elewacji kamienicy przy [...].

W uzasadnieniu tej decyzji Prezydent wskazał, że rozpatrując zgłoszenie zamiaru wykonania szyldu reklamowego na elewacji kamienicy przy [...] w [...] stwierdzono brak następujących dokumentów: dokumentu powierzającego administrowanie nieruchomością i jej zakres, opinii Wojewódzkiego Oddziału Służby Ochrony Zabytków. Postanowieniem z dnia [...] listopada 2001 r. nałożono zatem obowiązek uzupełnienia brakujących dokumentów. Ponieważ wnioskodawca nie dostarczył wszystkich wymaganych dokumentów w zakreślonym terminie, zgodnie z pkt 13 art. 30 ust. la ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane(...) (Dz.U. Nr 111, póz. 726), należało orzec o sprzeciwie.

Na powyższą decyzję zostało złożone odwołanie przez Studio Fotograficznego [...],[...] , [...] . Pod jego treścią widnieje jednak nieczytelny podpis osoby, która wniosła ten środek zaskarżenia w imieniu tego podmiotu. Podniesiono w nim, że decyzji odmownej na zamontowanie szyldu reklamowego nie przyjmuje się do wiadomości, gdyż została podjęta niezgodnie z obowiązującymi przepisami. Kwestionujący podkreślił, że dla niego wiążącą decyzją jest brak odpowiedzi w ustawowym terminie , co oznacza zgodę na zamontowanie szyldu. Pismo jego zostało bowiem złożone na Dziennik Podawczy w dniu [...] października 2001 r. i termin jego rozpatrzenia minął w dniu [...] listopada 2001 r. Decyzja wydana w dniu [...] grudnia 2001 r. jest więc decyzją wydaną po ustawowym terminie. Nadto, nie otrzymał pisma z dnia [...] listopada, na które powołuje się Prezydent w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] grudnia 2001 r.

Decyzją z dnia 17 stycznia 2002 r., znak: [...] , wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 104 k.p.a. Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] grudnia 2001 r. o sprzeciwie wobec przedmiotowego zamiaru zamontowania szyldu reklamowego.

W uzasadnieniu Wojewoda [...] wskazał, że zaskarżona decyzja została wydana w związku ze stwierdzeniem przez organ I instancji, że załączona do zgłoszenia dokumentacja wymaga uzupełnienia. Inwestorzy zostali wezwani postanowieniem z dnia [...] grudnia 2001 r. o dostarczenie w określonym w nim terminie brakujących dokumentów, tj. opinii Wojewódzkiego Oddziału Służby Ochrony Zabytków. Ponieważ inwestor tych dokumentów nie dostarczył w zakreślonym w w/w postanowieniu terminie, to organ I instancji rozstrzygnął sprawę prawidłowo.

W skardze do sądu administracyjnego, którą na decyzję Wojewody [...] z dnia 17 stycznia 2002 r. wniósł P. J., podniesiono, że w dniu [...] października 2001 r. w Wydziale Architektury, Referat Małej Architektury Urzędu Miasta [...] złożono wniosek z projektem szyldu reklamowego. Zważywszy na to powinien być on rozpatrzony najpóźniej do dnia [...] listopada 2001 r. Decyzja została wydana natomiast 3 grudnia 2001 r. Ponadto Prezydent powołał się w niej na pismo z dnia [...] listopada 2001 r. Pismo to jednak do niego nie dotarło i to nie z jego winy. To doręczyciel odesłał to pismo nie awizując go. Ten sam błąd popełnił Wojewoda. "Nie może tak być aby wobec mnie rygorystycznie wymagać terminu 30 dni, a wobec siebie tego terminu nie respektować.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko, wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodał, że wyznaczony w postanowieniu termin uzupełnienia brakujących w zgłoszeniu dokumentów wstrzymuje bieg 30 dniowego terminu do wniesienia sprzeciwu. Jest on liczony od dnia doręczenia zgłoszenia, które nie zawiera braków formalnych lub od dnia upływu terminu do uzupełnienia tych braków. Podkreślił, że materiał dowodowy wskazuje, że inwestor nie uzupełnił braków zgłoszenia, a okoliczność nieprawidłowego i zawinionego przez Urząd pocztowy doręczenia postanowienia o uzupełnieniu z dnia [...] listopada 2001 r. nie mogła mieć wpływu na rozstrzygnięcie. Wojewoda [...] wniósł zatem o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:

W niniejszej sprawie strona skarżąca złożyła skargę w Naczelnym Sądzie Administracyjnym w Warszawie - Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie przed dniem 1 stycznia 2004 r.

Stosownie do treści art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U., Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawa niniejsza podlega rozpoznaniu w oparcie o przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U., Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej w skrócie p.o.p.s.a.), albowiem stanowi on, że sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie sądowe nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów wyżej cytowanej ustawy.

Podstawowa zasada polskiego sądownictwa administracyjnego została określona w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), zgodnie, z którym sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę legalności działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej.

Zasada, że sądy administracyjne dokonują wyłącznie kontroli działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, została również wyrażona w art. 3 § 1 p.o.p.s.a.

Istota kontroli polega na ocenie zasadności zaskarżonej decyzji według stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego rozstrzygnięcia.

Oznacza to, że w przedmiotowej sprawie Sąd bierze pod uwagę przede wszystkim obowiązujące w dacie podejmowanego rozstrzygnięcia przepisy k.p.a., a także regulacje obowiązujące w dniu wydania decyzji, której prawidłowość była weryfikowana w postępowaniu odwoławczym przez Wojewodę [...] , Prawa budowlanego. Przy tym, zgodnie z art. 134 § 1 p.o.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy administracyjnej nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skarga zasługuje na uwzględnienie, ale nie z przyczyn w niej podniesionych. Decyzja Wojewody [...] utrzymująca w mocy decyzję o sprzeciwie narusza przepisy art. 138 § 1 pkt 1 oraz 7, 77 § 1 i 107 § 3 k.p.a.

Zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 2 Prawa budowlanego, w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania przez organ odwoławczy, instalowanie i remont tablic i urządzeń reklamowych, z wyjątkiem reklam świetlnych i podświetlanych usytuowanych poza obszarem zabudowanym w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym nie wymagał pozwolenia na budowę. W myśl natomiast art. 30 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego zainstalowanie przedmiotowego szyldu wymagało dokonania zgłoszenia.

Według ust. la art. 30 Prawa budowlanego w zgłoszeniu należy określić rodzaj, zakres i sposób wykonywania robót budowlanych oraz termin ich rozpoczęcia. Do zgłoszenia należy dołączyć dowód stwierdzający prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz, w zależności od potrzeb, odpowiednie szkice lub rysunki, a także pozwolenia wymagane odrębnymi przepisami. W razie konieczności uzupełnienia zgłoszenia, właściwy organ nakłada, w drodze postanowienia, na zgłaszającego obowiązek uzupełnienia, w określonym terminie, brakujących dokumentów, a w przypadku ich nieuzupełnienia - wnosi sprzeciw, w drodze decyzji.

W niniejszej sprawie zaistniała ta ostatnia sytuacja. Jak ocenił organ administracji architektoniczno-budowlanej zgłoszenie zamiaru zamontowania przedmiotowego szyldu reklamowego posiadało braki, które mimo nałożenia obowiązku ich usunięcia postanowieniem, nie zostały uzupełnione. Organ wniósł zatem sprzeciw w drodze decyzji administracyjnej kierując go do podmiotu: Studio Fotograficzne [...] , [...].

Wyłonił się zatem problem adresata tej decyzji, a właściwie rzecz ujmując, jego poprawnego określenia, który uszedł uwadze Wojewodzie Małopolskiemu jako organowi odwoławczemu. Zagadnienie to ma istotne znaczenie albowiem skierowanie aktu administracyjnego do podmiotu nie będącego stroną w sprawie powoduje jego kwalifikowaną wadę. Wojewoda [...] zupełnie pominął kwestię statusu podmiotu: Studia Fotograficznego [...] , tj. tzw. zdolności administracyjnoprawnej tego podmiotu. Nie poczynił, powtórnie rozstrzygając jako organ odwoławczy sprawę sprzeciwu, czy jest ono uprawnione do "bycia adresatem" decyzji administracyjnej. Nie rozważył, czy podmiot ten ma prawną możliwość występowania w niniejszej sprawie w charakterze strony, czy też być może to inny podmiot, prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą Studio-Fotograficzne [...] powinien być tym podmiotem wobec którego organ administracji architektoniczno-budowlanej był zobowiązany do pewnych czynności.

Zdaniem Sądu nie ulega żadnej wątpliwości, iż Studio-Fotograficzne [...] nie może posiadać podmiotowości administracyjnoprawnej. Stronami postępowania administracyjnego mogą być osoby fizyczne, osoby prawne oraz państwowe jednostki organizacyjne i organizacje społeczne. Studio-Fotograficzne [...] nie jest przecież ani osobą prawną ani też jednostką organizacyjną, którym przepisy szczególne przyznały osobowość prawną w rozumieniu prawa cywilnego.

Wojewoda [...] , dysponując pewnymi danymi, nie poczynił nawet ustaleń, zwracając się choćby do Prezydenta Miasta [...] prowadzącego ewidencję działalności gospodarczej, jaka osoba fizyczna pod określonym adresem tą działalność prowadzi.

Nadto, Wojewoda [...] nie rozważył także kwestii skutecznego doręczenia postanowienia,- o którym mowa w art. 30 ust. 1 a Prawa budowlanego, mocą którego organ administracji architektoniczno-budowlanej nałożył obowiązek uzupełnienia sprzeciwu. Ma to istotne znaczenie dla liczenia terminu do wniesienia sprzeciwu, a więc jego zgodności z przepisami prawa i oceny, czy nie nastąpiła spóźniona reakcja organu na dokonane zgłoszenie. Jeżeli bowiem okazałoby się, że wzmiankowane wyżej postanowienie zostało doręczone z zachowaniem wszystkich wymogów skutecznego dokonania takiej czynności, to termin do wniesienia sprzeciwu byłby liczony od dnia uzupełnienia zgłoszenia przez inwestora (por. wyrok NSA z dnia 17 maja 1999 r., sygn. akt. IV S.A. 747/97, LEX 47285), nie zaś od dnia doręczenia wezwania do usunięcia braków zgłoszenia (por. wyrok NSA z dnia 6 grudnia 2002 r., sygn. akt: IV S.A. 2765/00, publik, w ONSA 2004/2/49), bądź też w przypadku nie wykonania nałożonego tym postanowieniem obowiązku od dnia upływu zakreślonego w nim terminu na dokonania tej czynności.

Organ II instancji zaakceptował zatem akt prawny w sytuacji, gdy nie poczyniono wszystkich ustaleń istotnych dla rozstrzygnięcia. Ma on sprawować kontrolę instancyjną nad przestrzeganiem prawa przez organy niższego stopnia. W takim stanie rzeczy, rozstrzygając powtórnie sprawę sprzeciwu, nie dostrzegając i nie usuwając omówionych powyżej uchybień przepisom postępowania: art. 7, 77 i 107 § 3 k.p.a., naruszył także te przepisy prawne oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a.

Sąd uznał, że wadliwość tkwiąca w decyzji o sprzeciwie, polegająca na określeniu jego adresata: Studia Fotograficznego [...] , nie może być oceniona jako ciężka, gdyż nie chodzi tutaj o sytuację, gdy ten akt administracyjny został skierowany do podmiotu, który w ogóle nie posiada interesu prawnego w sprawie, lecz o poprawne określenie podmiotu, do którego sprzeciw powinien być skierowany oraz o nie poczynienie ustaleń, co do innych istotnych dla sprawy okoliczności. Dlatego też nie zaistniała przesłanka do stwierdzenia nieważności tego aktu prawnego. Naruszenia te jednak mogły mieć wpływ na wynik sprawy.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...] , orzekł jak w punkcie I sentencji wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U., z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U., Nr 153, poz. 1271 ze zm.).

O kosztach natomiast orzekł w punkcie II sentencji wyroku, na podstawie art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U., z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U., Nr 153, poz. 1271 zezm.)..