Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 1747/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2022-04-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art.33 §2 pkt 1,4,6
journal: Dz.U. 2020 poz 1427
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Marek Kraus, Sędzia WSA Krzysztof Przasnyski, , po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 20 kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi R.J. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 25 października 2021 r., nr [...] w przedmiocie zarzutów dotyczących prowadzonego postępowania egzekucyjnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 25 października 2021 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej (dalej: "Dyrektor Izby") utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego (dalej: "Naczelnik") z dnia 9 września 2021 r. w przedmiocie zarzutów sprawie egzekucji administracyjnej.

W uzasadnieniu postanowienia wskazano następujący stan faktyczny:

Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego prowadzi wobec R. J. (dalej "skarżący") postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułu wykonawczego z 23 czerwca 2021 r. nr 2205-723.527003.2021 w celu wyegzekwowania należności w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych wynikającego z zeznania rocznego PIT-36L za 2020 r. w kwocie 40.257 zł.

W dniu 9 lipca 2021 r. skarżący złożył do organu pierwszej instancji zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego.

Następnie w dniu 19 lipca 2021 r. strona złożyła wniosek o odroczenie zapłaty zaległości podatkowej z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych według PIT-36L za 2020 r. Naczelnik odroczył zapłatę ww. zaległości do 15 października 2021 r.

Strona w dniu 23 lipca 2021 r. wycofała zarzuty dotyczące prowadzonego postępowania egzekucyjnego podniesione w piśmie z 9 lipca 2021 r.

Postanowieniem z dnia 26 lipca 2021 r. nr 2205-SEE-2.711.5.34.2021.2 organ pierwszej instancji uchylił zajęcia rachunków bankowych dokonane w "A" S.A. i w "B" S.A.

Kolejno postanowieniem z dnia 3 sierpnia 2021 r. organ umorzył postępowanie w sprawie wniesionych przez stronę zarzutów w dniu 9 lipca 2021 r..

W dniu 12 sierpnia 2021 r. Naczelnik zawiesił postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułu wykonawczego z 23 czerwca 2021 r.

Strona złożyła zarzuty w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego przez Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego na podstawie tytułu wykonawczego z 23 czerwca 2021 r.:

- nieistnienia obowiązku objętego powyższym tytułem (art. 33 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, Dz. U. z 2020 r., poz. 1427 ze zm., dalej "u.p.e.a."),

- braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu prawidłowego upomnienia (art. 33 § 2 pkt 4 u.p.e.a.),

- braku wymagalności obowiązku (art. 33 § 2 pkt 6 u.p.e.a.).

Postanowieniem z 9 września 2021 r. Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w Gdańsku oddalił zgłoszone zarzuty.

W wyniku rozpatrzenia zażalenia Dyrektor Izby Administracji Skarbowej postanowieniem z 25 października 2021 r. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego z 9 września 2021 r.

Organ wskazał, że w przedmiotowej sprawie należność pieniężna powstała w związku ze złożonym zeznaniem rocznym z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych PIT-36L za 2020 r. z wykazanym podatkiem do zapłaty w wysokości 40.257 zł. Zobowiązanie podatkowe wynikające z ww. zeznania rocznego powstało z mocy prawa. Oznacza to, że powstaje ono bez wezwania organu podatkowego i bez konieczności wydawania decyzji. Podatnik jest zobowiązany do samodzielnego obliczenia kwoty podatku, co określane jest mianem samoobliczenia. Podatek wykazany w takiej deklaracji jest podatkiem do zapłaty. Zeznanie roczne, w sytuacji nie uiszczenia bądź uiszczenia w niepełnej wysokości kwoty do zapłaty wynikających z samoobliczenia, stanowi podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego. Sytuacja ta, z powodu nieuregulowania zaległości podatkowej w ustawowym terminie, miała miejsce w rozpoznawanej sprawie, zatem niewątpliwie obowiązek istniał.

Na istnienie obowiązku nie miało też wpływu odroczenie przez Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego decyzją z 21 lipca 2021 r. płatności zaległości podatkowej z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych (PIT-36L) za 2020 r., objętej tytułem wykonawczym z 23 czerwca 2021 r. Wniosek o odroczenie płatności zaległości podatkowej w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2020 r. został złożony w dniu 19 lipca 2021 r., a decyzja wydana została w dniu 21 lipca 2021 r. Natomiast z akt sprawy wynika, że wszczęcie egzekucji nastąpiło przed wydaniem decyzji z dnia 21 lipca 2021 r., tj. 9 lipca 2021 r. z dniem doręczenia bankowi zawiadomienia o zajęciu rachunku bankowego. Chronologia zdarzeń (i ich konsekwencje w postaci wszczęcia egzekucji) jaka miała miejsce w tej sprawie, tj. doręczenia dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu wierzytelności przed doręczeniem zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego została unormowana w art. 26 § 5 pkt 2 u.p.e.a. Zdaniem organu, słusznie więc w powyższych okolicznościach Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego oddalił zarzut nieistnienia obowiązku, o którym mowa w art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a.

W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia podkreślono, że niezrozumiały jest zarzut strony o braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu prawidłowego upomnienia. Z akt sprawy wynika bowiem, że upomnienie nr 2205-SEW.722.832867.2021 zostało doręczone skarżącemu w dniu 31 maja 2021 r., czego dowodzi zwrotne potwierdzenie odbioru przesyłki listowej a także dane z wydruku śledzenia przesyłek - usługi internetowej świadczonej przez Pocztę Polską S.A. (operatora pocztowego, za pośrednictwem którego dokonano doręczenia). Dyrektor wskazał, że zarzut unormowany w art. 33 § 2 pkt 4 u.p.e.a. odnosi się do braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane, a nie do braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu prawidłowego upomnienia.

Odnosząc się do zarzutu braku wymagalności obowiązku w przypadku odroczenia terminu wykonania obowiązku, organ odwoławczy podniósł, że tytuł wykonawczy nr 2205-723.527003.2021 z dnia 23 czerwca 2021 r. obejmował istniejący i wymagalny obowiązek. Podstawą prowadzenia wobec skarżącego postępowania egzekucyjnego było zeznanie roczne PIT-36L za 2020 r. W sprawie tej nie zaistniało żadne ze zdarzeń wymienionych w art. 33 § 2 pkt 6 u.p.e.a., w tym odroczenie terminu wykonania obowiązku na dzień wystawienia tytułu wykonawczego (tj. 23 czerwca 2021 r.) i na dzień wszczęcia egzekucji (tj. na 9 lipca 2021 r. zgodnie z art. 26 § 5 pkt 2 u.p.e.a.). Złożenie wniosku o zastosowanie ulgi w spłacie zobowiązania podatkowego nie stanowi przesłanki braku wymagalności obowiązku, jak również o niemożności dochodzenia przez organ przedmiotowej wierzytelności. Jedynie decyzja pozytywna, w tym w przedmiocie odroczenia terminu wykonania obowiązku może być podstawą twierdzeń o braku wymagalności. W przeciwnym razie, każdy wniosek złożony w niezależnych postępowaniach (np. w sprawie ulgi w spłacie) skutkowałby uniemożliwieniem dochodzenia zobowiązania podatkowego.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższe postanowienie wniósł R. J. żądając jego uchylenia w całości. Skarżący zarzucił naruszenie:

1. art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021r., poz. 735 ze zm., dalej "k.p.a.") w związku z art. 18 u.p.e.a.;

2. art. 34 § 2 pkt 1, § 3 w zw. z art. 33 § 1, § 2 punkty 1, 4 i 6a u.p.e.a.;

3. art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a.;

4. art. 124 § 1 i § 2 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez niewłaściwe ich zastosowanie.

W uzasadnieniu skargi podniósł, że obecnie nie istnieje obowiązek zapłaty zobowiązania objętego tytułem wykonawczym nr 2205-723.527003.2021 z dnia 23 czerwca 2021 r. Dotyczy on zaległości podatkowej z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych wg PIT-36L za 2020 r. w kwocie 40.257 zł wraz z odsetkami za zwłokę w kwocie, których zapłata została odroczona do dnia 15 października 2021r. decyzją o wcześniejszej dacie niż data doręczenia odpisu tytułu wykonawczego, tj. decyzją z dnia 21 lipca 2021 r. nr 2205-SEW-2.4261.330.2021.

Ponadto tytuł wykonawczy nr 2205-723.473983.2021 z dnia 10.06.2021 r. dotyczy zapłaconej w dniu 22 czerwca 2021 r. zaległości podatkowej w VAT za marzec 2021 r. z odsetkami za zwłokę.

Skarżący wskazał, że w dniu 22 czerwca 2021 r. dokonał zapłaty na rachunek bankowy Pierwszego Urzędu Skarbowego kwoty 8.780,60 zł tytułem zaległości podatkowej w VAT za marzec 2021 r. i odsetek za zwłokę. Odpis tytułu wykonawczego wystawionego w dniu 10 czerwca 2021 r. został doręczony dopiero w dniu 27 lipca 2021 r., a więc po dokonaniu zapłaty.

W piśmie z dnia 23 lipca 2021 r., skierowanym do Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego skarżący złożył wniosek o zliczenie kwot pobranych w trakcie egzekucji na I ratę z tytułu VAT wynikającą z ww. decyzji płatną 28 lipca 2021 r. i zaległości z tytułu VAT za kwiecień i maj 2021 r. Kolejnym pismem z dnia 27 lipca 2021r. wystąpił do Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w Gdańsku z wnioskiem o wydanie postanowienia w przedmiocie wniosku z dnia 23 lipca 2021 r. o zaliczenie kwot pobranych z rachunku bankowego w trakcie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych nr 2205-723.473983.2021, nr 2205-723.527003.2021, zawieszonego postanowieniem Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego nr 2205-SEE-2.711.9.37.2021.2 z dnia 19 lipca 2021 r.

Skarżący podkreślił, że sposób zaliczenia był dla niego ważny, ponieważ w dniu 28 lipca 2021 r. upływał termin zapłaty pierwszej raty w kwocie 3.579 zł wynikającej z decyzji Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego z dnia 22 lipca 2021 r. nr 2205-SEW-2.4263.227.2021 oraz z uwagi na doręczenie w dniu 27 lipca 2021 r. upomnienia nr 2205-SEW.722.1361098.2021 z dnia 21 lipca 2021 r. dotyczących zaległości w VAT za maj 2021 r. Ratę płatną w sierpniu uiszczona terminowo. Kolejna rata we wrześniu również została zapłacona w terminie.

Dalej strona podała, że pismem z dnia 3 września 2021 r. wystąpiła do organu podatkowego z wnioskiem o wyjaśnienie w jaki sposób i na jakiej podstawie prawnej Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego dokonał zaliczenia kwot wyegzekwowanych w toku postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie dwóch tytułów wykonawczych nr 2205-723.473983.2021 oraz nr 2205-723.527003.2021, w szczególności o udzielenie informacji, czy i w jakim zakresie wyegzekwowane kwoty zostały zaliczone na zaległość podatkową z tytułu podatku od towarów i usług za maj 2021 r. i odsetki od tej zaległości, których zapłata została odroczona do 30 września 2021 r.

Pismem z dnia 3 września 2021 r. skarżący wystąpił do Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego z wnioskiem o odroczenie do 30 listopada 2021 r. terminu zapłaty zaległości podatkowej z tytułu VAT za lipiec 2021 r. z odsetkami za zwłokę.

W ocenie strony wszczęcie postępowania nastąpiło bez prawidłowego upomnienia. Obowiązek nie jest wymagalny, gdyż termin zapłaty podatku został odroczony do dnia 15 października 2021 r., co nastąpiło przed datą doręczenia odpisu tytułu wykonawczego. W tej sytuacji postępowanie egzekucyjne powinno być umorzone, przy czym brak podstaw do obciążenia kosztami związanymi z postępowaniem egzekucyjnym.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329), dalej: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Przepis art. 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a. stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.

Zgodnie natomiast z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych nie podnoszonych w skardze, które są związane z materią zaskarżonych aktów administracyjnych. Orzekanie odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a.) oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.)

Kontroli Sądu poddano w niniejszej sprawie postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 25 października 2021 r. utrzymujące w mocy postanowienie organu I instancji w przedmiocie zarzutów w sprawie egzekucyjnej.

Dokonana na podstawie powyższych kryteriów kontrola legalności zaskarżonego postanowienia wykazała, że jest ono prawidłowe, a zarzuty skargi nie mogą odnieść zamierzonego skutku. Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia, czy zarzuty zgłoszone przez skarżącego w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym zasługiwały na uwzględnienie. Sąd stwierdza, że organ egzekucyjny II instancji prawidłowo rozstrzygnął kwestię zgłoszonych przez skarżącego zarzutów, a kwestionowane postanowienie zostało wydane zgodnie z prawem, po prawidłowo przeprowadzonym przez organ postępowaniu. Innymi słowy zaskarżone postanowienie nie jest dotknięte żadnymi wadami prawnymi, które mogłoby skutkować koniecznością jego uchylenia.

Przechodząc do omówienia mających zastosowanie w sprawie przepisów należy wskazać, że zgodnie z art. 6 § 1 u.p.e.a., w razie uchylania się zobowiązanego od wykonania obowiązku wierzyciel powinien podjąć czynności zmierzające do zastosowania środków egzekucyjnych. W myśl art. 26 § 1 u.p.e.a., postępowanie egzekucyjne wszczyna się na wniosek wierzyciela o wszczęcie egzekucji administracyjnej i na podstawie wystawionego przez niego tytułu wykonawczego, sporządzonego według ustalonego wzoru. Wierzyciel będący jednocześnie organem egzekucyjnym wszczyna postępowanie egzekucyjne z urzędu poprzez nadanie tytułowi wykonawczemu przez siebie wystawionemu klauzuli o skierowaniu tego tytułu do egzekucji administracyjnej.

Wszczęcie egzekucji administracyjnej następuje z chwilą doręczenia zobowiązanemu tytułu wykonawczego (art. 26 § 5 pkt 1 u.p.e.a.). Zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego są podstawowym środkiem służącym ochronie interesów zobowiązanego w postępowaniu egzekucyjnym. Zarzuty te - zgodnie z art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a. - zobowiązany może zgłosić do organu egzekucyjnego w terminie 7 dni od daty doręczenia mu odpisu tytułu wykonawczego.

Przesłanki stanowiące podstawę wniesienia zarzutów enumeratywnie wymienia art. 33 u.p.e.a., zaś procedurę postępowania przy rozpatrywaniu zgłoszonych zarzutów regulują przepisy art. 34 u.p.e.a.

Jak słusznie wskazał organ II instancji, zobowiązany kwestionując prowadzenie kontrolowanego postępowania, może w stanie prawnym obowiązującym od 30 lipca 2020 r., wnieść zarzuty jedynie z przyczyn wyczerpująco wymienionych w art. 33 § 2 u.p.e.a. Zgodnie z tym przepisem podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być:

1) nieistnienie obowiązku;

2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z:

a) orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4,

b) dokumentu, o którym mowa w art. 3 a § 1,

c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu;

3) błąd co do zobowiązanego;

4) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane;

5) wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części;

6) brak wymagalności obowiązku w przypadku:

a) odroczenia terminu wykonania obowiązku,

b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej,

c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b.

Stosownie do art. 34 § 1 u.p.e.a., organ egzekucyjny niezwłocznie przekazuje wierzycielowi zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej.

W myśl art. 34 § 4 u.p.e.a., organ egzekucyjny po otrzymaniu zawiadomienia o wydaniu ostatecznego postanowienia o:

1) oddaleniu zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej albo stwierdzeniu jego niedopuszczalności - kontynuuje postępowanie egzekucyjne albo podejmuje zawieszone postępowanie egzekucyjne;

2) uznaniu zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, o którym mowa w art. 33 § 2 pkt 6, jeżeli przyczyna braku wymagalności obowiązku, niemająca charakteru trwałego, wystąpiła po wszczęciu egzekucji administracyjnej - zawiesza postępowanie egzekucyjne w całości albo w części;

3) uznaniu zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, o którym mowa w:

a) art. 33 § 2 pkt 1-5,

b) art. 33 § 2 pkt 6, jeżeli przyczyna braku wymagalności obowiązku ma charakter trwały lub wystąpiła przed wszczęciem egzekucji administracyjnej

- umarza postępowanie egzekucyjne w całości albo w części.

Z powyższych przepisów wynika, że postępowanie w przedmiocie zarzutów egzekucyjnych jest ściśle sformalizowane, a podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej nie mogą być dowolne okoliczności, ale okoliczności wymienione w art. 33 u.p.e.a. Jego granice wyznacza sam zobowiązany decydując, czy w ogóle wnieść zarzuty, jakie zarzuty sformułować oraz jak je uzasadnić, przy czym katalog możliwych zarzutów jest zamknięty.

Wskazać należy, że w przedmiotowej sprawie obowiązek, którego dotyczy egzekucja administracyjna to niewykonane przez zobowiązanego powinność uiszczenia podatku dochodowego od osób fizycznych wynikających z zeznania rocznego PIT 36L za 2020 r. w wysokości 40.257 zł. Postępowanie egzekucyjne prowadzone jest na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 23 czerwca 2021 r. nr 2205-723.527003.2021.

Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że należność wskazana w przedmiotowym tytule wykonawczym na dzień wystawienia tytułu wykonawczego, tj. 23 czerwca 2021 r. oraz wszczęcia egzekucji tj. 9 lipca 2021 r. istniała i była wymagalna. Egzekwowane zobowiązanie podatkowe powstało w sposób określony w art. 21 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1540 ze zm.) z mocy prawa. Od 1 maja 2021 r. skarżący pozostawał w zwłoce z zapłatą tego zobowiązania. Z uwagi na to, że nie dokonano wpłaty, wierzyciel wystawił przedmiotowy tytuł wykonawczy.

W ocenie Sądu, organy prawidłowo oddaliły zarzut skarżącego, nie uznając zasadności argumentacji, że egzekwowany obowiązek w istocie nie istnieje.

Zgodnie z treścią art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być wykonanie lub umorzenie w całości lub w części obowiązku, przedawnienia, wygaśnięcia albo nieistnienia obowiązku. "Pojęcie "nieistnienia obowiązku" w rozumieniu art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. oznacza przede wszystkim sytuacje, w których obowiązek ten nigdy nie powstał, np. z mocy prawa albo nie wydano decyzji nakładającej obowiązek podlegający wykonaniu w drodze egzekucji, bądź też decyzja taka została wydana, lecz następnie ją uchylono, stwierdzono jej nieważność lub wygaśnięcie, bądź też gdy obowiązek podlegający egzekucji wygasł w związku z zaistnieniem zdarzenia określonego w ustawie, lecz przed rozpatrzeniem zarzutów" (tak wyrok WSA w Szczecinie z dnia 25 marca 2020 r. sygn. akt II SA/Sz 13/20). Należy przy tym dodać, postępowanie wywołane zarzutami w trybie art. 33 u.p.e.a. nie może prowadzić do podważenia ostatecznych merytorycznych rozstrzygnięć organów, wydanych w toku postępowania administracyjnego, jako postępowania rozpoznawczego, a więc poza postępowaniem egzekucyjnym, które ma charakter postępowania wykonawczego, zmierzającego do realizacji obowiązku wskazanego w tytule wykonawczym" (tak wyrok WSA w Gorzowie z dnia 3 lutego 2022 r. sygn. akt I SA/Go 411/21). "Organ nie bada z urzędu, czy wystąpiła którakolwiek z przesłanek z art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. Obowiązek organu sprowadza się do zbadania zasadności zarzutu (zarzutów) wniesionych przez zobowiązanego" (tak wyrok NSA z dnia 2 grudnia 2021 r. sygn. akt III FSK 4334/21).

Skoro zobowiązanie podatkowe wynikające z ww. zeznania rocznego powstało z mocy prawa, oznacza to, że powstaje ono bez wezwania organu podatkowego i bez konieczności wydawania decyzji. Podatnik jest zobowiązany do samodzielnego obliczenia kwoty podatku. Podatek wykazany w takiej deklaracji jest podatkiem do zapłaty. Zeznanie roczne, w sytuacji nie uiszczenia bądź uiszczenia w niepełnej wysokości kwoty do zapłaty wynikających z samoobliczenia, stanowi podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego. Sytuacja ta, z powodu nieuregulowania zaległości podatkowej w ustawowym terminie, miała miejsce w niniejszej sprawie. Zatem niewątpliwie obowiązek istniał.

Sąd zgadza się z organem, że na istnienie obowiązku, wbrew twierdzeniu skarżącego, nie miało wpływu odroczenie przez Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego decyzją z 21 lipca 2021 r. nr 2205-SEW-2.4261.330.2021 płatności zaległości podatkowej z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2020 r., objętej tytułem wykonawczym z 23 czerwca 2021 r. Z akt sprawy wynika, że wszczęcie egzekucji nastąpiło przed wydaniem decyzji z 21 lipca 2021 r., tj. 9 lipca 2021 r. z dniem doręczenia bankowi zawiadomienia o zajęciu rachunku bankowego.

Przechodząc dalej, należy wskazać, że zdaniem skarżącego nie doręczono mu prawidłowego upomnienia. Tymczasem z akt sprawy bezspornie wynika, że przed wystawieniem przedmiotowego tytułu wykonawczego, zostało wysłane upomnienie nr 2205-SEW.722.832867.2021 z dnia 12 maja 2021 r., na adres [...] G., ul. [...]Z analizy zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, że zostało ono osobiście przez odebrane przez stronę w dniu 31 maja 2021 r.

Podniesiony zarzut braku doręczenia upomnienia należało zatem uznać za bezzasadny. Uzasadnienie zarzutów skargi nie pozwala na podjęcie jakiegokolwiek merytorycznego odniesienia do stanowiska skarżącego w tym zakresie. Wymiana pism z organami dotycząca sposobu rozliczenia zaległości podatkowej z tytułu podatku od towarów i usług, a także spłata poszczególnych rat dotyczących zaległości VAT, nie stanowi przesłanki doręczenia wymaganego upomnienia zgodnie z art. 33 § 2 pkt 4 u.p.e.a.

W nawiązaniu do ostatniego zarzutu dotyczącego braku wymagalności obowiązku w przypadku odroczenia terminu wykonania obowiązku, wskazać należy, że zgodnie z art. 6 § u.p.e.a. zdanie pierwsze w razie uchylania się zobowiązanego od wykonania obowiązku, wierzyciel powinien podjąć czynności zmierzające do zastosowania środków egzekucyjnych. Przepis ten nie pozostawia zatem organowi wyboru, nakładając na niego prawny obowiązek podjęcia odpowiednich kroków w celu wszczęcia egzekucji w przypadku zaistnienia przesłanek wskazanych w tym przepisie (por. wyrok NSA z dnia 14 marca 2001 r., I SA/Lu 452/2000). Wskazać trzeba, że choć ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie zawiera definicji pojęcia "uchylanie się zobowiązanego od wykonania obowiązku", to uznać należy, że organ winien przystąpić do podjęcia czynności mających na celu przymusowe wykonania obowiązku ciążącego na zobowiązanym w każdym przypadku, gdy obowiązek jest wymagalny, a zobowiązany powstrzymuje się od jego wykonania (por. wyrok WSA w Łodzi z dnia 22 grudnia 2008 r., III SA/Łd 417/08). Złożenie przez skarżącego wniosku o udzielenie ulgi w zapłacie należności podatkowej w postaci wniosku o odroczenie terminu płatności zaległości podatkowej nie oznacza automatycznie, że nie można mu przypisać uchylania się od wykonania obowiązku, a tym samym odmówić organowi egzekucyjnemu prawa do podjęcia czynności zmierzających do wyegzekwowania należności.

W okolicznościach sprawy na dzień wystawienia i wszczęcia przedmiotowego tytułu wykonawczego prowadzenie egzekucji administracyjnej było zgodne z prawem, obowiązek podatkowy był wymagalny. Wszczęcie egzekucji nastąpiło z chwilą zajęcia wierzytelności z rachunków bankowych tj. w dniu 9 lipca 2021 r. Decyzja nr 2205-SEW-2.4261.330.2021 o odroczeniu zapłaty zaległości podatkowej, objętej ww. tytułem wykonawczym została wydana dnia 21 lipcu 2021 r., a więc po wszczęciu postępowania egzekucyjnego. Dopiero wydanie pozytywnej decyzji w przedmiocie odroczenia zapłaty bądź rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej stanowi podstawę do odstąpienia od windykacji zaległości. Po wydaniu w dniu 21 lipca 2021 r. pozytywnej decyzji w sprawie odroczenia zapłaty zaległości, postępowanie egzekucyjne postanowieniem z dnia 12 sierpnia 2021 r. nr 2205-SEE-2.711.4.79.2021.4 zostało zawieszone.

Sąd wskazuje, że w niniejszej sprawie organ prowadził postępowanie z poszanowaniem zasad wyrażonych w art. 6, art. 8 i art. 9 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. Nałożony na organy obowiązek prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej (art. 8 k.p.a.) oraz działania w granicach i na podstawie obowiązującego prawa (art. 6 k.p.a.) nie oznacza, iż organy obowiązane są interpretować fakty i przepisy prawa jedynie w sposób zadowalający dla strony, a więc w sposób zbieżny z jej stanowiskiem. Podniesione przez skarżącą zarzuty stanowią w istocie polemikę, z prawidłowymi ustaleniami organów. Ta zaś - jako nieznajdująca oparcia w przepisach prawa, a przy tym pozbawiona mocy przekonywania wobec braku jej odzwierciedlenia w aktach sprawy, nie mogła doprowadzić do wniosków odmiennych, aniżeli te przedstawione w niniejszym uzasadnieniu. Zaznaczyć przy tym należy, że ani niezadowolenie strony z zapadłego rozstrzygnięcia, ani też subiektywne jej przekonanie o wadliwości zaskarżonego aktu prawnego, nie mogą same w sobie stanowić podstawy uwzględnienia skargi.

Poddane kontroli Sądu postanowienie w pełni odpowiada przy tym wymogom z art. 124 § 1 i 2 k.p.a.

W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), oddalił skargę.

[pic]