Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 1608/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-09-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6271 Ochrona cudzoziemca, w tym nadawanie statusu uchodźcy, azyl, zezwolenie na pobyt tolerowany i ochrona czasowa
Hasła tematyczne: Cudzoziemcy
Skarżony organ: Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit a), art. 135
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj, Sędziowie sędzia WSA Alina Balicka (spr.), sędzia WSA Agnieszka Wójcik, Protokolant spec. Piotr Jędrasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 września 2016 r. sprawy ze skargi P. S. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia cudzoziemcowi zgody na pobyt ze względów humanitarnych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Komendanta Placówki Straży Granicznej w L. z dnia [...] października 2014 r. nr [...].


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z [...] marca 2015 r. nr [...] Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców utrzymał w mocy decyzję Komendanta Placówki Straży Granicznej w L. z 24 października 2014 r. nr [..] orzekającą o odmowie udzielenia P. S. zgody na pobyt ze względów humanitarnych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Powyższa decyzja zapadła w następującym stanie sprawy.

P. S. (dalej zwany "skarżącym") wjechał legalnie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wraz z matką N. K. oraz przyrodnią siostrą J. K. w marcu 1990 r. w celu dołączenia do męża matki, obywatela polskiego – J. G. i w dniu [...] kwietnia 1990 r. otrzymał zezwolenia na osiedlenie się, które [...] października 2001 r. zostało cofnięte przez Wojewodę [...].

Decyzją z [...] lutego 2002 r. nr [...], Wojewoda [...] orzekł o wydaleniu skarżącego z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, stwierdzając, że jego pobyt na terytorium RP jest niepożądany z uwagi na konieczność ochrony ładu i porządku publicznego. Powyższa decyzja została utrzymana w mocy decyzją Prezesa Urzędu do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców z [...] lipca 2002 r. nr [...].

Skarżący w dniu [...] lipca 2014 r., bezpośrednio po opuszczeniu Aresztu Śledczego w Z., został zatrzymany przez funkcjonariuszy Placówki Straży Granicznej w K. z uwagi na brak dokumentów uprawniających do pobytu na terytorium Polski i brak środków finansowych niezbędnych do pokrycia kosztów pobytu w naszym kraju. W konsekwencji skarżący [...] lipca 2014 r. został umieszczony w Strzeżonym Ośrodku dla Cudzoziemców w B. w celu zrealizowania ww. decyzji o wydaleniu z 2002 r. Następnie skarżący został zwolniony ze strzeżonego ośrodka dla cudzoziemców i przyjęty do Zakładu Karnego w O. w celu odbycia kary 8 lat pozbawienia wolności orzeczonej wyrokiem Sądu Rejonowego [...] z [...] października 2013 r., sygn. akt [...].

P. S. pismem z 16 lipca 2014 r. zatytułowanym "wniosek humanitarny" wystąpił z prośbą "o zezwolenie na pobyt stały przez zasiedlenie na terytorium Polski". W uzasadnieniu wskazał, że w 1990 r. przyjechał do Polski wraz matką i siostrą, gdzie otrzymał zezwolenie na osiedlenie się. Wyjaśnił, że jego siostra otrzymała polskie obywatelstwo, natomiast on nie mógł go otrzymać z uwagi na nieprzyjęcie nazwiska ojczyma, mimo, że od dziecka przebywa w Polsce i skończył tu szkołę. Podał także, iż z uwagi na nadużywanie alkoholu przez jego matkę i ojczyma nie uregulowali oni jego sytuacji prawnej w Polsce. Alkohol, jak i brak zainteresowania ze strony rodziców, był także - w jego ocenie - powodem popadnięcia przez niego w konflikt z prawem. Skarżący podkreślił, że złożył do Wojewody [...] wniosek o nadanie obywatelstwa polskiego, lecz z uwagi na negatywną opinię z Policji, wydano decyzję o jego wydaleniu z Polski, czego nie wykonał i pozostał w Polsce, gdyż zagranicą nie ma żadnej rodziny. Natomiast w Polsce pozostaje w nieformalnym związku z obywatelką polski, z którą planuje zawrzeć związek małżeński. Ponadto czuje się Polakiem, a [...] jest dla niego całkowicie obcym krajem, gdyż nie zna nawet dobrze języka [...].

Komendant Placówki Straży Granicznej w L. decyzją z [...] października 2014 r. odmówił udzielenia skarżącemu zgody na pobyt ze względów humanitarnych. Zdaniem organu I instancji wobec cudzoziemca zachodzą przesłanki z art. 349 ust. 1 pkt 4 ustawy z 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2013 r. poz. 1650 ze zm.; dalej zwanej "ustawą o cudzoziemcach"), bowiem jego pobyt stanowi zagrożenie dla porządku publicznego z uwagi na wielokrotne popełnienie przez niego czynów karalnych w trakcie pobytu w Polsce, za co kilkakrotnie przebywał w placówkach penitencjarnych. Ponadto w ocenie organu, cudzoziemiec nie jest podatny na działania resocjalizacyjne, gdyż pomimo orzeczonych wyroków z warunkowym zawieszeniem, popełniał kolejne czyny karalne.

Na podstawie zebranego materiału dowodowego organ I instancji uznał za rzeczywiste istnienie więzi pomiędzy skarżącym a jego narzeczoną E. P., z którą zamieszkiwał przed umieszczeniem go w zakładzie karnym i która kilkadziesiąt razy odwiedzała go w więzieniu oraz uiściła część grzywny, aby mógł wcześniej opuścić zakład karny. Jednocześnie wskazano, że skarżący, poza ojczymem, utrzymuje kontakt telefoniczny i osobisty z matką i przyrodnim rodzeństwem.

Organ I instancji wskazał jednakże, iż z uwagi na wielokrotne naruszanie przez cudzoziemca obowiązującego w Polsce porządku prawnego, poprzez popełnianie przestępstw w warunkach recydywy, w tym przestępstw umyślnych, brak woli przestrzegania przez niego porządku prawnego i stwarzanie zagrożenia dla życia, zdrowia i mienia, spełniona została przesłanka konieczności, tj. ingerencja w jego życie prywatne i rodzinne jest konieczna z uwagi na konieczność ochrony ładu i porządku publicznego państwa. Ponadto zaznaczył, że nawiązanie życia rodzinnego z E. P. miało miejsce już po wydaniu wobec skarżącego decyzji o wydaleniu.

Odnosząc się do kwestii braku odbycia obowiązkowej służby wojskowej w [...] organ I instancji uznał, że nie stanowi to podstawy do naruszenia praw skarżącego po jego powrocie do kraju pochodzenia, gdyż wyjeżdżając z [...] był kilkuletnim dzieckiem. Ponadto podkreślono, że [...] września 2014 r. cudzoziemiec został umieszczony w Areszcie Śledczym w B. w celu wykonania orzeczonej wobec niego kary 8 lat pozbawienia wolności za czyn z art. 280 § 1 kk, co wskazuje na aktualność stwarzanego przez niego zagrożenia dla ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego.

W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący zarzucił, iż nie uwzględniono, że w Polsce przebywa od dziecka i tu się wychowywał, braku znajomości języka [...] i związków z krajem pochodzenia. Zdaniem skarżącego organ wziął pod uwagę jedynie jego problemy związane z przestrzeganiem prawa, natomiast nie uwzględnił faktu pozostawania w nieformalnym związku oraz zamiaru wstąpienia w związek małżeński.

Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców (dalej zwany również "Szefem Urzędu") wskazaną na wstępie decyzją utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Komendanta Placówki Straży Granicznej w L.

Organ odwoławczy w uzasadnieniu wyjaśnił, że podstawą rozpatrywania sprawy o udzielenie cudzoziemcowi zgody na pobyt ze względów humanitarnych jest fakt, iż przebywa on w naszym kraju od wielu lat, prowadzi tu życie rodzinne i prywatne oraz nie posiada związków z krajem pochodzenia.

Szef Urzędu wskazał, że z przesłuchania skarżącego przeprowadzonego 25 sierpnia 2014 r. wynika, że przyjechał on do Polski w 1990 r. z matką, żoną obywatela polskiego. Skarżący oświadczył, że po otrzymaniu zezwolenia na osiedlenie się w Polsce uczęszczał do szkoły podstawowej, którą ukończył w 2000 r. Natomiast z uwagi na brak polskiego obywatelstwa, nie został przyjęty do technikum plastycznego w N., wobec czego pracował dorywczo na budowach w K. i w W. na podstawie umów zlecenia lub bez umowy. Cudzoziemiec zeznał, że dwukrotnie wyjeżdżał z Polski - w 1994 r. wyjechał do [...], skąd powrócił w 1995 r., a w 2010 r. przez około 6 miesięcy przebywał w [...] z wizytą u znajomych. Podał także, że paszport, którego ważność upłynęła w 2009 r. został mu zabrany przez Policję w P. Wyjaśnił, że nie odwoływał się od decyzji Wojewody [...] w przedmiocie wydalenia, a powodem niewykonania ww. decyzji był brak rodziny w [...]. Cudzoziemiec zeznał, że nie posiada stałego źródła utrzymania w Polsce. Wskazał, że był zatrzymywany przez Policję za popełnienie przestępstw m.in. kradzieży oraz odsiadywał około 5 wyroków o różnej długości. W Polsce posiada rodzinę, z którą utrzymuje kontakt - matkę, ojczyma oraz siostrę. Cudzoziemiec wyjaśnił również, że zamierza ożenić się z E. P., którą poznał [...] lipca 2012 r. w L. i z którą mieszkał przez około rok do momentu osadzenia go w zakładzie karnym. E. P. odwiedzała wielokrotnie skarżącego podczas jego ostatniego pobytu w więzieniu (od 04.04.2013 r. do 04.07.2014 r.), a do chwili przesłuchania dwukrotnie odwiedziła go w Ośrodku Strzeżonym oraz ma zezwolenie na widzenia z nim na stałe. Odnosząc się do ewentualnego zagrożenia w kraju pochodzenia skarżący stwierdził, że nie zna [...] prawa, natomiast zagrożony byłby karą za nieodbycie służby wojskowej. W ocenie skarżącego wykonanie wobec niego decyzji o zobowiązaniu do powrotu wiązałoby się z naruszeniem jego prawa do życia rodzinnego i prywatnego, gdyż całe jego życie toczy się obecnie w Polsce. Cudzoziemiec podał, że nie potrafi ani pisać ani czytać w języku [...], w [...] nie ma nikogo bliskiego, natomiast w Polsce chciałby się ustatkować i założyć rodzinę.

Organ odwoławczy zwrócił również uwagę, że przesłuchiwana w dniu 19 września 2014 r. E. P. potwierdziła podane przez cudzoziemca informacje dot. okoliczności poznania się, wspólnego zamieszkiwania i prowadzenia z wspólnego gospodarstwa domowego od sierpnia 2012 r. do 4 kwietnia 2013 r., fakt wielokrotnego odwiedzania cudzoziemca w zakładach karnych w O., D., W., P. i Z., jak również w Strzeżonym Ośrodku dla Cudzoziemców w B. E. P. oświadczyła także, iż zamierza zawrzeć związek małżeński ze skarżącym, wskazując, że jej narzeczony w [..] nie posiada rodziny, nie zna również języka [...], a w Polsce ma rodzinę i skończył szkołę.

W trakcie przesłuchania siostry przyrodniej cudzoziemca – J. K. ustalono, że utrzymuje ona kontakt z cudzoziemcem, a ostatni raz skarżący odwiedził ją w kwietniu 2013 r. w trakcie chrzcin jej dziecka. J. K. oświadczyła także, iż wie o związku brata z E. P., którą poznała oraz o ich planach zawarcia związku małżeńskiego. Zeznała także, że cudzoziemiec utrzymuje z matką głównie kontakt telefoniczny, bowiem jest ona w nowym związku, a jej obecna rodzina go nie akceptuje. J. K. opisała problemy związane z nadużywali alkoholu przez rodziców, w efekcie czego ona, jej brat T. i cudzoziemiec zostali umieszczeni w rodzinie zastępczej. Ponadto wyjaśniła, że razem z E. P. wyłożyła pieniądze na uiszczenie przez cudzoziemca kary grzywny, dzięki czemu mógł wcześniej opuścić zakład karny. Wskazała także, że od 2 lat nie ma kontaktu z babcią cudzoziemca w [...] od strony jego biologicznego ojca, a babcia ze strony matki zmarła.

Z przesłuchania matki cudzoziemca N. K. wynika, że zna ona obecną sytuację syna, jednak nie ma możliwości odwiedzania go, gdyż pracuje i zajmuje się wychowywaniem dwójki dzieci z obecnego małżeństwa. Ponadto jej nowa rodzina nie akceptuje jej syna, zatem kontaktuje się z nim telefonicznie, a ostatni raz widziała go w kwietniu 2013 r. podczas chrzcin wnuka. N. K. oświadczyła, że nie poznała osobiście narzeczonej syna, lecz rozmawiała z nią przez telefon, a na początku 2014 r. dowiedziała się także, że syn chciałby zawrzeć związek małżeński. Matka cudzoziemca stwierdziła, że nie wie czy syn utrzymuje kontakty ze swoim ojczymem oraz podkreśliła istnienie bardzo silnych relacji między jej synem i córką, fakt kontaktowana się cudzoziemca z drugim bratem przyrodnim T. G., jak również to, że cudzoziemiec nie ma kontaktu z rodziną w [...].

W dniu 23 września 2014 r. w Zakładzie Karnym w U. przesłuchano J. G., ojczyma cudzoziemca, który zeznał, że na przełomie 1988/89 roku, będąc na kontrakcie w [...], poznał N. S., która przyjechała do Polski z synem P. i ich wspólną córką J. Oświadczył, że ostatni raz widział syna w 2013 r., natomiast nie poznał osobiście jego narzeczonej.

Z zebranego materiału dowodowego wynika również, iż organ I instancji przeprowadził w dniu 22 września 2014 r. wywiady środowiskowe w K. w trakcie, których ustalono, że cudzoziemiec zamieszkiwał w tym miejscu początkowo z matką, ojczymem i rodzeństwem, a następnie z konkubiną B. S. i jej matką D. S. przez około 2,5 roku. Ww. obywatelki polskie podały, że kontakty cudzoziemca z matką były chłodne, jej postawa rodzicielska nieprawidłowa, kontakty z ojczymem miały charakter towarzyski, natomiast miał on za to bardzo bliskie relacje z rodzeństwem przyrodnim. Wyjaśniły, że aby zaspokoić potrzeby życiowe (z uwagi na ich niezapewnienie w dzieciństwie miał zwyczaj chowania żywności) cudzoziemiec kradł, siedział w więzieniu, gdzie go odwiedzały, a jego problemem było uzależnienie od alkoholu. B. S. zeznała, że przyczyną rozstania w sierpniu 2012 r. był fakt nawiązania przez cudzoziemca znajomości z inną kobietą.

W trakcie rozmowy z M. S., pracownikiem socjalnym Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w K. ustalono, że rodzina, w której wychowywał się cudzoziemiec była dysfunkcyjna, występował w niej problem uzależnienia od alkoholu, a z uwagi na rażące zaniedbywanie dzieci i niezapewnianie im podstawowych potrzeb socjalno-bytowych trafiły one pod opiekę rodziny zastępczej, tj. dziadków. Stwierdzono także, iż skarżący miał złe relacje z ojczymem, który wyrzucał go z domu i zakazywał spożywania posiłków. Cudzoziemiec od najmłodszych lat sprawiał problemy wychowawcze, lekceważył obowiązek szkolny, obracał się wśród osób ze środowiska patologicznego, dopuszczał się kradzieży, wskutek czego trafił do zakładu karnego, a następnie został oddany pod dozór kuratora sądowego. Natomiast relacje z matką i rodzeństwem miał dobre, utrzymywał z nimi kontakt telefoniczny i je odwiedzał, po raz ostatni 2 lata temu na chrzcinach siostrzeńca.

W trakcie wywiadu środowiskowego J. G., ciotka cudzoziemca, podała, że po przyjeździe z [...] powtarzał on pierwszą klasę szkoły podstawowej, ale był bardzo bystry i szybko uczył się. Następnie wyjechał na około rok wraz z matką do [...], z uwagi na jej konflikt z mężem, gdzie znów powtarzał pierwszą klasę. Problemy zaczął sprawiać około IV-V klasy, zadawał się z niewłaściwym towarzystwem, nie chodził do szkoły, spożywał alkohol i dokonywał kradzieży. J. G. oświadczyła także, że skarżący posiada dobry kontakt z rodzeństwem i matką, szczególnie z siostrą J. oraz, że pomimo pobytu w zakładzie karnym nie był agresywny w stosunku do ludzi i nie stanowił dla nich zagrożenia.

Z informacji o osobie z Krajowego Rejestru Karnego z 28 sierpnia 2014 r. i 1 września 2014 r. oraz Komendy Wojewódzkiej Policji w L. z 30 września 2014 r. wynika, że skarżący popełnił szereg czynów karalnych i był karany na mocy wyroków sądowych tj.:

1) Sąd Rejonowy w P. z [...].06.2000 r. sygn. akt [...] z art. 279 § 1 kk (tj. za dwie kradzieże z włamaniem dokonane w dniu [...].01.2000 r.) skazał cudzoziemca na karę 1 (jednego) roku i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem wykonania kary na okres próby 4 (czterech) lat, zobowiązał do nauki oraz zastosował dozór kuratora sądowego;

2) Sąd Rejonowy w P. w nakazie karnym z [...].06.2002 r. sygn. akt [...] skazał ww. z art. 283 kk w zw. z art. 279 § 1 kk (za kradzież z włamaniem dokonaną w dniu [...].03.2002 r.) na karę 12 (dwunastu) miesięcy pozbawienia wolności oraz 20 (dwadzieścia godzin miesięcznie nieodpłatnej pracy na cele społeczne);

3) Sąd Rejonowy w P. wyrokiem z [..].01.2003 r. sygn. akt [...] skazał ww. z art. 278 § 1 kk (za zabór mienia w celu przywłaszczenia w dniu [...].09.2002 r.) na karę 3 (trzech) miesięcy pozbawienia wolności;

4) Sąd Rejonowy w L. [...] Wydział Grodzki wyrokiem z [...].02.2005 r. sygn. akt [...] skazał cudzoziemca z art. 278 § 1 kk (za kradzież w dniu [...].09.2003 r.) na karę 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności oraz karę grzywny w wysokości 20 stawek po 20 zł. Na poczet kary pozbawienia wolności zaliczono oskarżonemu okres rzeczywistego pozbawienia wolności w dniu [...].09.2003 r.;

5) Sąd Rejonowy w P. wyrokiem z [...].09.2005 r. sygn. akt [...] skazał ww.: z art. 278 § 1 kk (za kradzież w dniu [...].11.2004 r.), przy czym czynu tego dopuścił się w ciągu 1 roku 2 miesięcy i 19 dni od odbycia kary 1 roku 4 miesięcy i 23 dni pozbawienia wolności, orzeczonej wyrokiem Sądu Rejonowego w P. z dnia [...].06.2000 r. sygn. akt [...] w okresach od dnia 16.01.2000 r. do dnia 20.06.2000 r. i od dnia 22.09.2000 r. do dnia 03.09.2003 r. oraz z art. 45 ust. 2 ustawy z 29 lipca 2005r. o przeciwdziałaniu narkomanii (6-krotne udzielenie środka odurzającego osobie małoletniej w okresie od dnia [...].09.2004 r. do dnia [...].12.2004 r.) na karę 1 (jednego) roku i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności oraz z art 85 kk w zw. z art. 86 § 1 kk na karę łączną 1 (jednego) roku i 8 (ośmiu) miesięcy pozbawienia wolności;

6) Sąd Rejonowy w P. na mocy wyroku łącznego z [...].03.2006 r. sygn. akt [...] skazał ww. wyrokiem Sądu Rejonowego w L. Sygn. akt [...] z [...].02.2005 r. oraz ww. wyrokiem Sądu Rejonowego w P. z [...].09.2005 r. sygn. akt [...] na karę łączną 2 lat pozbawienia wolności;

7) Sąd Rejonowy w P. [...] Wydział Grodzki wyrokiem z dnia [...].05.2009 r. sygn. akt [...] skazał ww. z art. 278 § 1 kk (za kradzież w dniu [...].09.2008 r.) na karę 1 (jednego) roku pozbawienia wolności, przy czym zarzucanego czynu cudzoziemiec dopuścił się w ciągu 1 roku i 4 miesięcy od odbycia 3 lat i 6 miesięcy od odbycia 2 lat kary pozbawienia wolności orzeczonej ww. wyrokiem łącznym Sądu Rejonowego w P. z dnia [...].03.2006 r. za umyślne przestępstwo podobne z art. 278 § 1 kk, którą to karę odbył w całości w okresie od dnia 25.09.2003 r. do dnia do dnia 28.07.2007 r. w Zakładzie Karnym we W;

8) Sąd Rejonowy w H. w [...] wyrokiem Sygn. akt [...], [...] z [...].10.2009 r. skazał cudzoziemca na karę 1 (jednego) roku pozbawienia wolności w zawieszeniu do dnia [...].10.2012 r. za kradzież rozbójniczą w związku z umyślnym uszkodzeniem ciała;

9) Sąd Rejonowy w P. wyrokiem z [...].11.2009 r. sygn. akt [...] skazał ww. z art. 157 § 2 kk (umyślne uszkodzenie ciała, które spowodowało rozstrój zdrowia i naruszenie czynności narządu ciała trwające nie dłużej niż 7 dni, na karę 8 (ośmiu) miesięcy pozbawienia wolności w zawieszeniu na 3 lata, karę grzywny w wysokości 50 stawek po 10 zł oraz orzekł nawiązkę na rzecz pokrzywdzonego;

10) Sąd Rejonowy w P. wyrokiem z [...].07.2012 r. sygn. akt [...] skazał cudzoziemca: z art. 224 § 2 kk (za zastosowanie przemocy w celu zmuszenia funkcjonariusza Policji zaniechania prawnej czynności służbowej, polegającej na uderzeniu funkcjonariusza ręką w klatkę piersiową i odepchnięciu) oraz z art. 288 § 1 kk w zw. z art. 64 § 1 kk (uszkodzenie oznakowanego radiowozu policyjnego poprzez kopnięcie go i uderzenie głową w karoserię), przy czym czynu tego dopuścił się w ciągu 8 miesięcy i 23 dni od odbycia 1 roku kary pozbawienia wolności za podobne przestępstwo umyślne z art. 278 § 1 kk w zw. z art. 64 § 1 kk orzeczonej ww. wyrokiem Sądu Rejonowego w P. z dnia [...].05.2009 r. w wymiarze 1 roku kary pozbawienia wolności, którą odbył w okresie od dnia 30.01.2010 r. do dnia 29.01.2011 r. oraz z art. 62 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (posiadanie narkotyków) na łączną karę pozbawienia wolności karę 1 (jednego) roku i 4 (czterech) miesięcy pozbawienia wolności i naprawienie szkody na rzecz pokrzywdzonego;

11) Sąd Rejonowy w W. wyrokiem z [...].10.2013 r. sygn. akt [...] skazał cudzoziemca z art. 280 § 1 kk na karę 8 (ośmiu) lat pozbawienia wolności oraz zasądził na rzecz pokrzywdzonego kwotę [...] zł tytułem częściowego odszkodowania. Ww. wyrok został utrzymany w mocy wyrokiem Sądu Okręgowego W. [...] Wydział Karny Odwoławczy z [...].04.2014 r. sygn. akt [...].

Oceniając zgromadzony materiał dowodowy organ odwoławczy stwierdził, iż brak jest podstaw do uznania, że wobec cudzoziemca zachodzą przesłanki z art. 348 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach. Zdaniem organu II instancji ewentualna konieczność obycia przez niego służby wojskowej w [...] nie jest w jego przypadku realnym zagrożeniem dla jego życia i zdrowia, z uwagi na prawdopodobnie pozostawanie jeszcze przez kilka lat w zakładzie karnym,

Odnosząc się natomiast do stwierdzenia organu I instancji, iż odmowę udzielenia cudzoziemcowi zgody na pobyt ze względów humanitarnych uzasadniają przesłanki określone w art. 349 ust. 1 pkt 4 ustawy o cudzoziemcach tj. zagrożenie dla bezpieczeństwa i porządku publicznego, organ odwoławczy uznał je za zasadne.

Organ II instancji wyjaśnił, że pojęcia użyte w art. 349 ust. 1 pkt 4 ustawy o cudzoziemcach są pojęciami nieostrymi, w szczególności "porządku publicznego" nie można związać w sposób ścisły z konkretnym rozdziałem Kodeksu karnego albo innej ustawy karnej, w którym określone dobro prawne podlega karnoprawnej ochronie. Stwierdził, że ocena czy względy ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego przemawiają stanowczo za odmową udzielenia cudzoziemcowi zgody na pobyt ze względów humanitarnych, wymaga wszechstronnego rozważenia okoliczności związanych z osobą, dotychczasowym pobytem i zachowaniem cudzoziemca, i sformułowania na ich podstawie określonej prognozy zachowania w przyszłości. W tym kontekście podkreślił, że ważny jest zarówno rodzaj popełnionych przestępstw jak i częstotliwość ich popełniania. Zaznaczył przy tym, że przestępstwa o mniejszym ciężarze gatunkowym np.: przeciwko mieniu, w szczególności jeżeli popełniane są wielokrotnie, czy z użyciem przemocy bądź przestępstwa z ustaw szczególnych pozakodeksowych (np. ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii), mogą stanowić przesłankę takiej oceny, albowiem również one pozwalają na sformułowanie pewnej prognozy co do przestrzegania prawa w przyszłości, a zatem także czy zachowanie to pozostaje w określonej relacji do względów ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego. Podsumowując stwierdził, w oparciu o orzecznictwo sądów administracyjnych, że podstawą zastosowania ww. przesłanki powinno być ustalenie, że cudzoziemiec może stanowić w przyszłości zagrożenie dla dóbr prawem chronionych.

Szef Urzędu wskazał, że skarżący w okresie pobytu w Polsce wielokrotnie tj. od 2000 r. do 22.10.2011 r. popełnił czyny karalne, w wyniku czego orzeczono wobec niego szereg wyroków sądowych, z których część dotyczyła kilku czynów. Ze zgromadzonego materiału wynika, że cudzoziemiec kilkukrotnie dopuścił się kradzieży, kradzieży z włamaniem, odpowiadał za naruszenie czynności narządu ciała, uszkodzenie mienia publicznego, posiadanie narkotyków i udzielenie środka odurzającego osobie małoletniej, części z ww. czynów dokonał w warunkach recydywy. Organ odwoławczy zaznaczył, że najpoważniejszego czynu, tj. rozboju, cudzoziemiec dopuścił się w listopadzie 2008 r. przy czym czynu tego dokonał w ciągu 5 lat po odbyciu co najmniej 6 miesięcy kary pozbawienia wolności za podobne przestępstwo umyślne. Za ww. przestępstwo został skazany 8 października 2013 r. z art. 280 § 1 kk na karę 8 lat pozbawienia wolności, a na rzecz pokrzywdzonej przez niego osoby zasądzono kwotę [...] zł tytułem częściowego odszkodowania. Obecnie skarżący odbywa ww. karę pozbawienia wolności. Natomiast ostatnich przestępstw, tj. przemocy wobec funkcjonariusza Policji w celu zaniechania przez niego prawnej czynności służbowej oraz zniszczenia samochodu policyjnego, cudzoziemiec dopuścił się w 2011 r. Podkreślił jednocześnie, iż pierwsze i kolejne skazania skarżącego nie odwiodły go od dalszego naruszania prawa i pomimo wielokrotnego odbywania przez cudzoziemca kar pozbawienia wolności nadal dopuszczał się on czynów karalnych. Cudzoziemiec popełnił także przestępstwo na terytorium innego państwa - wprawdzie w trakcie postępowania odwoławczego nie udało się uzyskać od władz [...] szczegółowych informacji dot. tego przestępstwa, lecz – zdaniem organu – fakt jego popełnienia wynika z zapisów z Krajowego Rejestru Karnego, zatem uznał go za udowodniony.

W ocenie organu odwoławczego zastosowane w przypadku skarżącego środki probacyjne okazały się nieskuteczne, bowiem ponownie łamał on prawo, dopuszczając się przestępstw o wysokim stopniu społecznej szkodliwości. Zdaniem organu w takim przypadku nie tylko waga popełnionych przestępstw, ale również ich częstotliwość może mieć zasadnicze znaczenie.

Szef Urzędu podkreślił, że pomimo pojawiających się w zeznaniach członków rodziny, sąsiadów, byłej konkubiny i jej matki, jak również pracownika socjalnego informacji dot. pozytywnych cech charakteru cudzoziemca oraz niewysokiego stopnia jego demoralizacji to zważywszy na liczbę i charakter popełnionych przez cudzoziemca czynów oraz opinię Policji należy powyższe oceny uznać za wątpliwe. Zwrócił również uwagę, iż cudzoziemiec mimo upływu lat dalej popełniał czyny karalne i nie można uznać, aby popełnione przez niego czyny miały charakter błahy. Wprawdzie najpoważniejsze z przestępstw popełniono kilka lat temu, lecz postępowanie sądowe w ww. sprawie zakończyło się relatywnie niedawno, a w międzyczasie cudzoziemiec dopuszczał się przestępstw w Polsce i zagranicą, a obecnie odbywa kilkuletnią karę pozbawienia wolności. Cudzoziemiec zdaje sobie sprawę z popełnionych czynów i wyraża skruchę oraz chęć zmiany swojego życia, jednakże zdaniem organu odwoławczego ocena stopienia rzeczywistej realizacji ww. zamierzeń będzie możliwa po opuszczeniu przez niego zakładu karnego.

Reasumując Szef Urzędu stwierdził, w oparciu o powyższe ustalenia, że dalszy pobyt cudzoziemca na terytorium Polski stanowi zagrożenie dla bezpieczeństwa i porządku publicznego zarówno w chwili obecnej, jak i w przyszłości, co stanowi obligatoryjną przesłankę do odmowy udzielenia cudzoziemcowi zgody na pobyt ze względów humanitarnych.

Odnosząc się do możliwości zastosowania art. 8 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r. organ odwoławczy stwierdził, że zakres tej ochrony ma względny charakter, dopuszcza bowiem ingerencję państwa w warunkach określonych w ust. 2 tego artykułu, z którego wynika, że ingerencja władzy publicznej w korzystanie z prawa poszanowania życia rodzinnego jest dopuszczalna w przypadkach przewidzianych przez ustawę i koniecznych w demokratycznym społeczeństwie z uwagi na bezpieczeństwo państwowe, bezpieczeństwo publiczne lub dobrobyt gospodarczy kraju, ochronę porządku i zapobieganie przestępstwom, ochronę zdrowia i moralności lub ochronę praw i wolności innych osób. Nie można zatem lekceważyć interesu państwa w utrzymaniu porządku publicznego.

Szef Urzędu wyjaśnił, że nie każde działania państwa wywierające wpływ na życie rodzinne można uznać za ingerencję. Nie można w związku z tym przyjąć, że art. 8 ww. Konwencji nakłada na państwo ogólny obowiązek poszanowania wyboru przez cudzoziemca kraju, w którym chciałby on mieszkać. Organy orzekające w sprawie wydalenia, w sytuacji, gdy w grę wchodzi ingerencja w prawa określone w art. 8 ww. Konwencji, oceniają, czy przez swoje działania uzyskają równowagę między interesem publicznym, a prawem cudzoziemca do utrzymania życia rodzinnego. Organ zaznaczył, że przy dokonywaniu tej oceny należy wziąć pod uwagę narodowość (obywatelstwo) innych osób zainteresowanych, sytuację rodzinną cudzoziemca, tj. czynniki wskazujące na charakter życia rodzinnego, długość okresu zamieszkiwania członków rodziny w państwie pobytu, czas trwania ewentualnych okresów separacji, wiek dzieci wskazujący na ich możliwości adaptacyjne oraz inne przeszkody w powrocie. Orzekając zatem w sprawie wydalenia przed wydaniem decyzji organ dokonuje stosownych ustaleń dotyczących życia rodzinnego skarżącego, ocenia charakter więzi łączących skarżącego z partnerką i dzieckiem, wskazujących na istnienie rzeczywistego życia rodzinnego oraz ewentualnych przeszkód wiążących się z prowadzeniem życia rodzinnego poza Polską.

W ocenie organu odwoławczego kierując się powyższymi ustaleniami w przypadku skarżącego stwierdzono istnienie zarówno rzeczywistego życia rodzinnego jak i prywatnego. Skarżący przebywa w Polsce od wielu lat, pomimo wydania ostatecznej decyzji o wydaleniu (zobowiązaniu do powrotu) w 2002 r., której nie wykonał, a obecnie przebywa w zakładzie karnym. Cudzoziemiec nawiązywał relacje w czasie nielegalnego pobytu, w tym obecny związek konkubencki, a jednocześnie dopuszczał się popełnienia czynów przestępczych i/lub odbywał kary pozbawienia wolności. Zamiar uregulowania życia rodzinnego i prywatnego, na który powołuje się skarżący, nie powstrzymał go od działań przestępczych, zagrożonych bezwzględną karą pozbawienia wolności. Organ II instancji podkreślił przy tym, że decyzja o odmowie udzielenia cudzoziemcowi zgody na pobyt ze względów humanitarnych nie pozbawia go obecnie ani w perspektywie kilku lat możliwości kontaktowania się z E. P. i z zamieszkującymi w naszym kraju członkami rodziny, gdyż może utrzymywać z nimi kontakty na zasadach, na których utrzymują je osoby osadzone.

Z uwagi na powyższe organ odwoławczy za zasadną uznał ingerencję w prawo do życia rodzinnego i prywatnego na podstawie art. 8 ust. 2 Konwencji, w sytuacji gdy spełnione zostały łącznie warunki: legalności, celowości i konieczności tej ingerencji. Przede wszystkim, wydanie decyzji o odmowie udzielenia zgody na pobyt humanitarny zostało podjęte w zgodzie z obowiązującym prawem z uwagi na stanowienie zagrożenia dla ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego, a zatem z co najmniej jednego z powodów wymienionych w ust. 2 art. 8 EKPC, tj. z uwagi na bezpieczeństwo publiczne lub dobrobyt gospodarczy kraju, ochronę porządku i zapobieganie przestępstwom. Szef Urzędu wskazał jednocześnie, iż podjęte środki są proporcjonalne, wyważone oraz uwzględniają wszystkie okoliczności sprawy, w tym sytuację osobistą cudzoziemca, wobec czego spełniony został wymóg testu konieczności.

Organ odwoławczy podzielił zatem stanowisko organu I instancji, że cudzoziemiec spełnia wprawdzie przesłankę udzielenia mu zgody na pobyt ze względów humanitarnych na podstawie art. 348 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach, ale jego dalszy pobyt stanowi zagrożenie dla bezpieczeństwa i porządku publicznego.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję skarżący zarzucił brak zrozumienia i nieuwzględnienie jego indywidualnej sytuacji.

W odpowiedzi na skargę Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) dalej "p.p.s.a.", uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej ma stwierdzić, że doszło nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.) lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Oceniając zasadność skargi w świetle wskazanych wyżej kryteriów, Sąd stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie.

Z ustaleń organów wynika, że Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] lutego 2002 r. orzekł o wydaleniu skarżącego z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej stwierdzając, że jego pobyt na terytorium RP jest niepożądany z uwagi na konieczność ochrony ładu i porządku publicznego. Na skutek wniesionego odwołania, Prezes Urzędu do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców decyzją z dnia [...] lipca 2002 r. utrzymał w mocy ww. decyzję organu I instancji.

Zgodnie z art. 508 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2013 r., poz. 1650, ze zm.), z dniem wejścia w życie ww. ustawy, tj. z dniem 1 maja 2014 r., wydane na podstawie dotychczasowych przepisów decyzje o wydaleniu cudzoziemca z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej stają się decyzjami o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu.

Decyzja o wydaleniu skarżącego z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nigdy nie została wykonana.

Stosownie do art. 348 pkt 2 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach, cudzoziemcowi udziela się zgody na pobyt ze względów humanitarnych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli zobowiązanie go do powrotu naruszałoby jego prawo do życia rodzinnego lub prywatnego, w rozumieniu przepisów Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r.

Jeżeli okoliczność, o której mowa w art. 348 wyszła na jaw po wydaniu decyzji o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu przez organ wyższego stopnia, zgodnie z art. 356 ust. 2 pkt 1 ww. ustawy - z urzędu wszczyna się odrębne postępowanie.

Jednocześnie art. 349 ustawy o cudzoziemcach m.in. wskazuje, że cudzoziemcowi odmawia się udzielenia zgody na pobyt ze względów humanitarnych, jeżeli istnieją poważne podstawy, aby sądzić, że stanowi zagrożenie dla obronności lub bezpieczeństwa państwa lub ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego – art. 349 ust. 1 pkt 4.

Oznacza to, że w obecnym stanie prawnym, w przypadku zaistnienia przesłanek z art. 348 ustawy o cudzoziemcach, przy jednoczesnym stwierdzeniu istnienia okoliczności, o których mowa w art. 349 ww. ustawy, wydanie decyzji o odmowie udzielenia zgody na pobyt ze względów humanitarnych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nie ma charaktery obligatoryjnego ale mieści się w ramach tzw. uznania administracyjnego. W konsekwencji organ ma wybór co do treści rozstrzygnięcia, z uwagi na ustalony stan faktyczny sprawy.

W ocenie Sądu, w okolicznościach przedmiotowej sprawy, organy naruszyły art. 348 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach. W niniejszej sprawie zachodzą bowiem relewantne prawnie okoliczności przemawiające za udzieleniem skarżącemu zgody na pobyt ze względów humanitarnych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W ocenie organów fakt posiadania rodziny w Polsce nie jest bezwzględną przesłanką do zaniechania opuszczenia przez pełnoletniego cudzoziemca terytorium RP, zwłaszcza wobec pozostawania przez niego w konflikcie z prawem. Przy tej ocenie organy nie dokonały jednak właściwej oceny istotnych okoliczności sprawy, które przy prawidłowej subsumcji doprowadziłyby do uznania, że zachodzą przesłanki do udzielenia skarżącemu zgody na pobyt humanitarny na terytorium RP.

Zgodnie z art. 8 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności podpisanej w dniu 4 listopada 1950 r. w Rzymie (Dz. U. 1993 r. Nr 61 poz. 284 i 285 ze zm.), każdy ma prawo do poszanowania swojego życia rodzinnego. Nie jest dopuszczalna ingerencja władzy publicznej w korzystanie z tego prawa, z wyjątkiem przypadków przewidzianych przez ustawę i koniecznych w demokratycznym społeczeństwie z uwagi na bezpieczeństwo państwowe, bezpieczeństwo publiczne lub dobrobyt gospodarczy kraju, ochronę porządku i zapobieganie przestępstwom, ochronę zdrowia i moralności lub ochronę praw i wolności innych osób. Prawo do poszanowania życia rodzinnego nie ma wprawdzie charakteru absolutnego ale ingerencję władzy publicznej w korzystanie z tego prawa powinny usprawiedliwiać okoliczności wskazane w art. 8 ust.2 Konwencji, a zatem by ingerencja władzy publicznej była konieczna i miała na celu ochronę wartości tam wskazanych (bezpieczeństwa państwowego, bezpieczeństwa publicznego lub dobrobytu gospodarczego kraju, ochronę porządku i zapobiegania przestępstwom, ochronę zdrowia i moralności lub ochronę praw i wolności innych osób). Ograniczenia prawa do życia rodzinnego muszą być proporcjonalne. Zasada proporcjonalności wymaga rozważenia sytuacji osobistej i rodzinnej cudzoziemca, w tym między innymi, długotrwałości pobytu w Polsce, ewentualnych przeszkód do zamieszkania w kraju pochodzenia cudzoziemca, w tym skutków wynikających dla niego i rodziny z przeniesienia się do innego kraju.

Z ustaleń organów wynika, że skarżący urodził się [...] października 1982 r. w M. w [...]. W roku 1990, mając niespełna osiem lat, skarżący przyjechał z matką i przyrodnią siostrą J. do Polski. Celem przyjazdu było połączenie się rodziny i wspólne zamieszkanie w Polsce. Matka skarżącego była żoną obywatela polskiego J. G., jednocześnie ojca siostry J. Skarżący zatem przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej już 26 lat, włada językiem polskim, natomiast nie zna dobrze języka [...], w którym nie pisze i nie czyta. Jest związany z Polską, jak oświadczył w piśmie z 16 lipca 2014 r. czuje się Polakiem, bo się tu wychował, [...] jest mu całkiem obcym krajem. W Polsce skarżący faktycznie spędził całe swoje życie – tu dorastał i wychowywał się. W Polsce ma jedyną rodzinę, zaś w przypadku wykonania decyzji o zobowiązaniu do powrotu nie będzie miał nikogo bliskiego w [...], gdyż nie ma tam rodziny. Z zeznań świadka, siostry J. K. wynika, że kiedy ona miała 8 lat, jej brak Tomasz 4 lata, a skarżący 15 lat, z uwagi na nadużywanie alkoholu przez rodziców, ona i brat Tomasz zostali umieszczeni w rodzinie zastępczej u dziadków ze strony ojca. Skarżący został w domu, był to ciężki okres dla niego, nikt się nim nie zajmował, często nie miał co jeść, dlatego kradł i zaczął popadać w konflikt z prawem.

Powyższe wskazuje, że skarżący jako nastolatek wymagał zainteresowania i roztoczenia nad nim opieki także przez właściwe instytucje państwowe do tego powołane. Z zeznań świadka wynika, że takiej opieki i ochrony nie otrzymał.

Matka skarżącego i jego polskie przyrodnie rodzeństwo mieszkają w Polsce. Skarżącego łączą bliskie więzi z matką i siostrą J. K., która również czuje się silnie z nim związana. Ponadto skarżący pozostaje w nieformalnym związku z E. P.

Organ odwoławczy w uzasadnieniu wyjaśnił, że podstawą rozpatrywania sprawy o udzielenie cudzoziemcowi zgody na pobyt ze względów humanitarnych jest fakt, iż przebywa on w naszym kraju od wielu lat, prowadzi tu życie rodzinne i prywatne oraz nie posiada związków z krajem pochodzenia. Jednocześnie wskazał, że wydanie decyzji o odmowie udzielenia zgody na pobyt humanitarny zostało podjęte w zgodzie z obowiązującym prawem z uwagi na stanowienie zagrożenia dla ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego, a zatem z co najmniej jednego z powodów wymienionych w ust. 2 art. 8 EKPC, tj. z uwagi na bezpieczeństwo publiczne lub dobrobyt gospodarczy kraju, ochronę porządku i zapobieganie przestępstwom. Organ wskazał jednocześnie, iż podjęte środki są proporcjonalne, wyważone oraz uwzględniają wszystkie okoliczności sprawy, w tym sytuację osobistą cudzoziemca, wobec czego spełniony został wymóg testu konieczności.

W ocenie Sądu, stopień demoralizacji skarżącego jest duży, o czym świadczy jego przestępczość, nieprzestrzeganie porządku prawnego obowiązującego w Polsce. Jednakże w okolicznościach przedmiotowej sprawy, biorąc pod uwagę długość pobytu cudzoziemca w Polsce, jego związki rodzinne istniejące w Polsce, życie prywatne, całkowity brak faktycznego związku z krajem, do którego miałby wyjechać, należy uznać, że wykonanie decyzji o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu miałoby w stosunku do niego cechy działania nieludzkiego. Wbrew stanowisku organów, w okolicznościach przedmiotowej sprawy, takie działanie pozbawione byłoby cech proporcjonalności. Tym samym nakaz opuszczenia przez skarżącego Polski będzie naruszać art. 8 Konwencji.

Organ stwierdził również, w oparciu o poczynione ustalenia, że dalszy pobyt cudzoziemca na terytorium Polski stanowi zagrożenie dla bezpieczeństwa i porządku publicznego zarówno w chwili obecnej, jak i w przyszłości, co stanowi obligatoryjną przesłankę do odmowy udzielenia cudzoziemcowi zgody na pobyt ze względów humanitarnych.

Biorąc pod uwagę, że skarżący obecnie odbywa karę ośmiu lat pozbawienia wolności, nie można wykluczyć, że działania resocjalizacyjne podjęte w stosunku do niego w tym czasie, okażą się skuteczne i zostanie on przywrócony społeczeństwu. Dlatego założenie jakie poczynił organ, że skarżący stanowi zagrożenie dla bezpieczeństwa i porządku publicznego w przyszłości, może się okazać błędne.

Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a) oraz art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.