Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1902/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2006-12-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki Sędziowie Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas (spr.) Asesor WSA Andrzej Kuna Protokolant Jadwiga Rytych po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi P. Sp. z o.o. z siedzibą w K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] czerwca 2006 r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na P. Sp. z o.o. karę pieniężną w wysokości 3.000 (trzech tysięcy) złotych.

Podstawę faktyczną niniejszego rozstrzygnięcia stanowiło wykonywanie przewozu drogowego bez uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych. Powyższe ustalono w trakcie kontroli drogowej w dniu [...] maja 2006 r. na drodze krajowej nr [...] w miejscowości K. Skontrolowano pojazd marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] prowadzony był przez pana C. B. Kontrola została udokumentowana protokołem nr [...] podpisanym przez kontrolowanego.

W odwołaniu od niniejszej decyzji skarżący podnosił, iż decyzja została wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego i dlatego wnosi o jej uchylenie i umorzenie postępowania. Strona podnosiła, iż kontrolowany pojazd w dowodzie rejestracyjnym ma wpis "pojazd specjalny" i jako taki nie służy ani do przewozu rzeczy ani osób.

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2006 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu podał między innymi, że:

Zgodnie z art. 42 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, podmioty wykonujące na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przewóz drogowy zobowiązane są do uiszczania opłaty za przejazd pojazdu samochodowego po drogach krajowych.

Stosownie do § 4 rozporządzenia w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych, uiszczenie opłaty następuje poprzez nabycie przez przedsiębiorcę karty opłaty, która następnie podlega wypełnieniu zgodnie z § 5. Jedynie wypełniona przed rozpoczęciem przejazdu karta opłaty stanowi dokument potwierdzający wniesienie opłaty.

Stosownie do art. 87 ust. 1 w związku z art. 87 ust. 2 ustawy o transporcie drogowym, podczas przejazdu wykonywanego w ramach transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne, kierowca pojazdu samochodowego obowiązany jest mieć przy sobie i okazywać na żądanie uprawnionego organu kontroli, między innymi dowód uiszczenia opłaty za korzystanie z tych dróg.

Zgodnie z art. 92 ust. 1 ww. ustawy, kto wykonuje przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 15.000 złotych.

Konsekwencją tego rozwiązania jest treść lp. 4.1. załącznika do ww. ustawy, który karą pieniężną w wysokości 3.000 złotych sankcjonuje wykonywanie przewozu drogowego bez uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych.

Główny Inspektor Transportu Drogowego zważył, iż w przedmiotowym stanie faktycznym zachodzą przesłanki do uznania, iż w chwili kontroli doszło do naruszenia przepisów prawa w zakresie obowiązku uiszczania opłaty za przejazd po drogach krajowych, w związku z czym organ pierwszej instancji prawidłowo ocenił stan faktyczny oraz dokonał prawidłowego zastosowania przepisów ustawy o transporcie drogowym oraz przepisów wykonawczych.

Bezspornym faktem jest, iż kierowca nie okazał do kontroli karty opłaty za przejazd po drogach krajowych, czyli nie uiścił opłaty za korzystanie z dróg krajowych, co wynika z protokołu kontroli nr [...] z dnia [...] maja 2006 r. oraz zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego.

Argumenty podniesione w odwołaniu nie mogą stanowić podstawy do zmiany decyzji, ponieważ w niniejszym przypadku kara została nałożona w sposób prawidłowy. Jak wynika z przytoczonych powyżej przepisów nie została uiszczona opłata za przejazd po drogach krajowych, co jest niezgodne z obowiązującym prawem.

Zgodnie z art. 3 ust. 2 pkt 2 ustawy o transporcie drogowym, do przewozów drogowych wykonywanych w ramach usług polegających na przewozie odpadów komunalnych lub nieczystości ciekłych stosuje się odpowiednio przepisy ustawy dotyczące niezarobkowego przewozu drogowego. Natomiast przepisy dotyczące przewozu na potrzeby własne ani art. 42 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym nie stanowią o zwolnieniu z obowiązku uiszczania opłaty za korzystanie z dróg krajowych przewozów wykonywanych na potrzeby własne. Dlatego też pojazd służący do przewozu nieczystości ciekłych powinien mieć wykupioną kartę opłaty drogowej.

Należy także podkreślić, iż rodzaj pojazdu jakim jest wykonywany przewóz w niniejszej sprawie nie ma znaczenia. I w świetle zgromadzonego materiału dowodowego nie jest zasadnym twierdzenie strony, iż "pojazd specjalny" nie służy do przewozu rzeczy, bowiem strona mimo podnoszonych argumentów posiada stosowne zaświadczenie nr [...] na przewozy na potrzeby własne, w krajowym przewozie drogowym rzeczy.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosło P. Sp. z o.o. zwane dalej skarżącym. W skardze domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji, której zarzuciła naruszenie art. 3 ust. 2 pkt 2, art. 42 ust. 1, art. 87 ust. 1 i 2, art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym i art. 2 pkt 36 ustawy prawo o ruchu drogowym.

W uzasadnieniu podał między innymi, że:

Zdaniem skarżącego kontrolowany pojazd jako pojazd specjalny, co wynika z dowodu rejestracyjnego, nie podlega rygorom ustawy o transporcie drogowym w zakresie wskazanej wyżej opłaty, gdyż nie służy do wykonywania przewozu drogowego pod którym to pojęciem należy rozumieć przewóz osób i rzeczy. Cytowany przez Głównego Inspektora Transportu Drogowego art. 3 ust 2 pkt 2 nie dotyczy pojazdów specjalnych, gdyż takie zgodnie z literą prawa (art. 2 pkt 36 ustawy Prawo o ruchu drogowym) nie są dostosowane do prowadzenia przewozów drogowych. Podobnie art. 42, 87 i 92 ustawy o transporcie drogowym dotyczą swoją materią przewozów drogowych, a tym samym nie dotyczą pojazdów specjalnych.

Wskazane stanowisko znalazło wyraz w opiniach Ministerstwa Infrastruktury RP.

Zaskarżone decyzje są więc bezprawne, gdyż zostały wydane przy zastosowaniu błędnych podstaw prawnych. Zaskarżone decyzje nie zawierają logicznego i merytorycznego uzasadnienia. Zarzut iż skarżący posiada zaświadczenie nr [...] na przewozy na potrzeby własne jest bezsensowny, gdyż dlaczego skarżący miałby takiego zaświadczenia nie posiadać skoro dysponuje m.in. 31 sztuk pojazdów nie specjalnych, które służą do przewozu m.in. odpadów komunalnych. Ponadto przedmiotowy pojazd specjalny skarżącego nie jest pojazdem specjalnym w cudzysłowiu jak podnosi w zaskarżonej decyzji ITD.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny jest to Sąd, który ocenia decyzje pod względem ich zgodności z prawem tzn. pod względem ich legalności. Sąd nie kieruje się względami słusznościowymi.

Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) dalej p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawę prawną.

W niniejszej sprawie rozstrzygnięcie polega na ustaleniu czy pojazd specjalny poruszając się po drogach krajowych winien mieć wykupioną kartę opłaty drogowej, jak twierdzi Główny Inspektor Transportu Drogowego, czy też jak podnosi skarżący do tego obowiązku jest zwolniony. Na poparcie swoich twierdzeń skarżący przedkłada do skargi dwie opinie z Ministerstwa Infrastruktury datowane na 2002 r., z których wynika, że "opłacie za przejazd po drogach krajowych nie podlegają pojazdy specjalne. Zgodnie z art. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. Nr 98, poz. 602 ze zm.) pojazd specjalny to pojazd samochodowy lub przyczepa, konstrukcyjnie przeznaczona do przewozu osób i ładunków".

Analiza przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. Nr 204, poz. 2088 z późn. zm.) oraz ustawy prawo o ruchu drogowym, obowiązujących w dacie wydania decyzji, nie pozwala stwierdzić istnienia jakiegokolwiek przepisu wskazującego na możliwość zwolnienia z obowiązku nabywania karty opłaty drogowej pojazdów specjalnych.

Zgodnie z art. 1 rozporządzenia Rady EWG nr 3820/05 w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz. Urz. WE L370 z 31 grudnia 1985 r.) przewóz drogowy to każda podróż, odbywana na drogach publicznych przez pojazd załadowany lub nie służący do przewozu osób lub rzeczy.

Tak więc w ocenie Sądu kontrolowany pojazd [...] o nr rej. [...] wykonywał przewóz drogowy, gdyż jak wynika z protokołu kontroli Nr [...] z dnia [...] maja 2006 r. wiózł nieczystości płynne z S.

Definicja pojazdu specjalnego, na którą powołuje się skarżący jest definicją nie obowiązującą w dacie kontroli zgodnie z art. 2 pkt 36 ustawy prawo o ruchu drogowym.

36) "pojazd specjalny" - pojazd samochodowy lub przyczepa przeznaczone do wykonywania specjalnej funkcji, która powoduje konieczność dostosowania nadwozia lub posiadania specjalnego wyposażenia: w pojeździe tym mogą być przewożone osoby i rzeczy związane z wykonywaniem tej funkcji;

Z powyższego jasno wynika, że pojazd specjalny może wykonywać przewóz drogowy.

Zgodnie z art. 3 ustawy o transporcie drogowym

1. Przepisów ustawy nie stosuje się do przewozu drogowego wykonywanego pojazdami samochodowymi lub zespołami pojazdów:

1) przeznaczonymi konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą - w niezarobkowym przewozie drogowym osób;

2) o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 3,5 tony w transporcie drogowym rzeczy oraz niezarobkowym przewozie drogowym rzeczy;

3) zespołów ratownictwa medycznego oraz w ramach usług transportu sanitarnego.

2. Do przewozów drogowych wykonywanych:

1) w ramach powszechnych usług pocztowych,

2) w ramach usług polegających na przewozie odpadów komunalnych lub nieczystości ciekłych,

3) przez podmioty niebędące przedsiębiorcami

4) w ramach usuwania skutków awarii lub wypadków pojazdami pomocy drogowej

- stosuje się odpowiednio przepisy ustawy dotyczące niezarobkowego przewozu drogowego.

Tak więc do przewozów w ramach usług polegających na przewozie odpadów komunalnych lub nieczystości ciekłych stosuje się odpowiednio przepisy ustawy dotyczące niezarobkowego przewozu drogowego.

1. Zgodnie z art. 42 ust. 1 ustawy przedsiębiorcy wykonujący transport drogowy są obowiązani do uiszczania opłaty za przejazd po drogach krajowych. W myśl § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych uiszczenie opłaty następuje poprzez nabycie przez przedsiębiorcę karty opłaty, która następnie podlega wypełnieniu. Wypełniona przed rozpoczęciem przejazdu karta opłaty stanowi jedyny dokument potwierdzający wniesienie opłaty. Takiej karty skarżący nie posiadał.

W myśl art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, kto wykonuje przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, naruszając obowiązki lub warunki wynikające z jej przepisów podlega karze pieniężnej. Konsekwencją tego rozwiązania jest lp. 4.1. załącznika do ustawy o transporcie drogowym, zgodnie z którą wykonywanie przewozu drogowego bez uiszczenia wymaganej opłaty za przejazd po drogach krajowych zagrożone jest karą pieniężną w wysokości 3000 zł.

Jeżeli chodzi natomiast o opinie z Ministerstwa Infrastruktury przedłożone przez skarżącego to na wstępie należy zauważyć, że opinie te zostały wydane w odmiennym stanie prawnym nieobowiązującym w dacie kontroli i wydania decyzji.

Biorąc powyższe pod rozwagę na zasadzie art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.