Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 1435/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2014-04-03 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą decyzję I instancji
Powołane przepisy: article: Art. 16a, art. 17
journal: Dz.U. 2006 nr 139 poz 992
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Dąbek Sędziowie WSA Barbara Pasternak (spr.) WSA Wojciech Jakimowicz Protokolant Monika Wójcik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 kwietnia 2014 r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Rejonowej D. J. sprawy ze skargi I. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 19 września 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.


UZASADNIENIE

Wójt Gminy decyzją z dnia [...] 2013 r. znak: [...] odmówił I. K. przyznania prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad niepełnosprawną matką J. K. Jako podstawę prawną decyzji wskazano m.in. przepis art. 16a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 r. nr 139, poz. 992 ze zm.), w związku z § 7 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 3 stycznia 2013 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz. U. poz. 3).

Organ ustalił, że J. K. legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, wydanym przez Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności z dnia 18 września 2008 r., a łączny dochód rodziny osoby sprawującej opiekę oraz rodziny osoby wymagającej opieki w 2011 r. w przeliczeniu na osobę wyniósł 563,97 zł. miesięcznie a więc nie przekroczył kwoty 623,00 zł, czyli kryterium dochodowego uprawniającego do specjalnego zasiłku opiekuńczego. I. K. jest osobą, na której ciąży obowiązek alimentacyjny wobec J. K. zgodnie z przepisami Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Organ ustalił, że w okresie od 28 grudnia 2008 r. I. K. nie podejmowała zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, a w okresie od 16 grudnia 2009 r. do 24 października 2010 r. była zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku. W okresie od 25 października 2010 r. do 30 czerwca 2013 r. I. K. pobierała świadczenie pielęgnacyjne. Wójt Gminy uznał, że skoro I. K. nie zrezygnowała z zatrudnienia w związku z opieką nad J. K., to nie przysługuje jej prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego.

Od powyższej decyzji I. K. wniosła odwołanie. Wskazała, że w 2008 roku zrezygnowała z pracy, a przyczyną rezygnacji była konieczność sprawowania opieki nad matką. Odwołująca się podkreśliła, że jej rezygnacja z pracy nie była spowodowana wygaśnięciem umowy o pracę ani redukcją zatrudnienia. Dodała, że opieka nad0 ciężko chorą matką jest stanem trwałym i zrezygnowała definitywnie w 2008 r. z aktualnego zatrudnienia, jak i podejmowania zatrudnienia w przyszłości. Odwołująca się podała nadto, iż nie miała świadomości, że należy się jej świadczenie pielęgnacyjne i zarejestrowała się w Urzędzie Pracy celem otrzymania ubezpieczenia zdrowotnego. Podała także, że ma niepełnosprawną umysłowo 45-letnią siostrę, nad którą również sprawuje opiekę.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 19 września 2013 r. znak: [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w związku z art. 16a ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych, utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.

Kolegium dokonało ustaleń faktycznych tożsamych z ustaleniami organu I instancji. Nadto ustaliło, że stopień niepełnosprawności J. K. datuje się od 25 stycznia 2006 r., jak również, że I. K. w okresie od 18 czerwca 2000r. do 27 grudnia 2008r. pracowała z przerwami poza granicami Polski. Kolegium podkreśliło, że osoba, na której ciąży obowiązek alimentacyjny, aby została uznana za uprawnioną do specjalnego zasiłku opiekuńczego, musi w celu sprawowania opieki zrezygnować z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, w związku z koniecznością opieki. Kolegium przywołało też treść art. 3 pkt 22 ustawy o świadczeniach rodzinnych i zaznaczyło, że rezygnuje z zatrudnienia osoba, która pracę posiada i faktycznie przestaje ją wykonywać, zaś rezygnacja z zatrudnienia ma mieć na celu sprawowanie opieki. Następnie Kolegium wskazało, że I. K. w okresie od 18 czerwca 2000r. do 27 grudnia 2008r. pracowała z przerwami poza granicami Polski. W okresie od 16 grudnia 2009 r. do 24 października 2010 r. była zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku. Natomiast od dnia 25 października 2010 r. do dnia 30 czerwca 2013r. pobierała świadczenie pielęgnacyjne. Kolegium zaznaczyło, że odwołująca się nie przedstawiła żadnego dokumentu na okoliczność pozostawania w zatrudnieniu, jak również rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Odwołująca się nie wykazała również, że jej praca za granicą nie była np. sezonową. Nadto w okresie od 16 grudnia 2009 r. do 24 października 2010 r., tj. przed okresem pobierania świadczenia pielęgnacyjnego I. K. była osobą zarejestrowaną jako bezrobotna w Powiatowym Urzędzie Pracy. Kolegium wyjaśniło, ze w poprzednio obowiązującym stanie prawnym ugruntowane było stanowisko dopuszczające możliwość przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego osobie bezrobotnej, jeśli oczywiście zachodził wyraźny i bezpośredni związek czasowy między rezygnacją z podjęcia zatrudnienia a sprawowaniem opieki nad osobą najbliższą. Kolegium wyjaśniło również różnice pomiędzy specjalnym zasiłkiem opiekuńczym i świadczeniem pielęgnacyjnym, a następnie uznało, że z ustalonych okoliczności wynika, iż odwołująca się nie zrezygnowała z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad matką. Tym samym nie spełnia ona podstawowego warunku do przyznania specjalnego świadczenia opiekuńczego w postaci rezygnacji z zatrudnienia. Kolegium wyjaśniło również, że z art. 16a ustawy o świadczeniach rodzinnych wynika, iż osoby, które nigdzie nie pracowały lub osoby, które pracę utraciły, np. na skutek rozwiązania umowy o pracę przez pracodawcę, bądź stosunek pracy ustał z upływem czasu, na który był zawarty, nie są uprawnione do specjalnego zasiłku opiekuńczego. Na poparcie swojego stanowiska Kolegium powołało wyrok WSA w Olsztynie z dnia 9 lipca 2013 r. sygn. akt II SA/Ol 498/13, w którym orzeczono, że w obecnym stanie prawnym ustawodawca zawęził krąg podmiotów uprawnionych do specjalnego zasiłku opiekuńczego, nie tylko uzależniając jego przyznanie od spełnienia kryterium dochodowego, ale także ograniczył możliwość uzyskania zasiłku tylko do osób rezygnujących z zatrudnienia z powodu konieczności sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną. Z kręgu podmiotów uprawnionych do zasiłku opiekuńczego wykluczono osoby niepodejmujące zatrudnienia z tego tytułu. Zatem, zdaniem Kolegium, I. K. nie spełniła jednej z przesłanek warunkujących uprawnienie do przedmiotowego zasiłku i dlatego brak było podstaw do przyznania jej wnioskowanego świadczenia.

Skargę na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła I. K., zarzucając naruszenie prawa materialnego, a to art. 16a ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych polegające na jego błędnej wykładni i niewłaściwym niezastosowaniu na skutek uznania, że skarżącej nie przysługuje prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego ze względu na to, że nie zrezygnowała z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej celem sprawowania opieki nad matką. Skarżąca domagała się uchylenia decyzji organów obu instancji oraz zasądzenia kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi powołano się na orzecznictwo sądów administracyjnych odnoszące się do poprzednio obowiązującego (przed 1 stycznia 2013 r.) stanu prawnego, zgodnie z którym istniała możliwość przyznania świadczenia pielęgnacyjnego osobie bezrobotnej, oraz na orzecznictwo odnoszące się do aktualnie obowiązującego stanu prawnego, w szczególności dotyczące interpretacji pojęcia "rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej" użytego w art. 16a ustawy o świadczeniach rodzinnych. Zdaniem skarżącej wypracowane na gruncie dotychczasowych przepisów dotyczących świadczenia pielęgnacyjnego sposoby wykładni przepisów regulujących zasady uzyskania prawa do tego świadczenia wydają się być również aktualne w procesie wykładni przepisów dotyczących specjalnego świadczenia opiekuńczego, skoro celem obydwu świadczeń (tj. świadczenia pielęgnacyjnego i specjalnego zasiłku opiekuńczego) jest wsparcie finansowe (rekompensata) Państwa wobec osób, które - z uwagi na potrzebę sprawowania stałej opieki nad członkiem rodziny, niezdolnym do samodzielnego funkcjonowania z uwagi na niepełnosprawność - nie pozostają w zatrudnieniu lub nie wykonują innej pracy zarobkowej. Skarżąca podkreśliła, że z uwagi na konieczność sprawowania opieki nad swoją matką nie może podjąć zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej i z tego tytułu w okresie od 25 października 2010 r. do 30 czerwca 2013r. pobierała świadczenie pielęgnacyjne, a więc z punktu widzenia istoty specjalnego świadczenia opiekuńczego nie miałoby jakiegokolwiek uzasadnienia podejmowanie przez skarżącą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej tylko po to, aby po pewnym czasie z niej zrezygnować dla uzyskania wnioskowanego świadczenia.

W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm), dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania. Zgodnie z treścią art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi, oraz powołaną podstawą prawną. Orzekanie - w myśl art. 135 ustawy, następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem ówcześnie obowiązujących przepisów prawa. Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a) ppsa), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt.1 lit. c) ppsa). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt. 2 ppsa), jeżeli zachodzą przyczyny określone w innych przepisach, sąd stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa.

Kontrola sądowa zaskarżonej decyzji przeprowadzona z uwzględnieniem wyżej wskazanych reguł prowadzi do uznania, że skarga zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania, oraz prawa materialnego.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowi przepis art. 16 a ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006r., nr 139, poz. 992 ze zm.), dalej u.ś.r., regulujący zasady przyznawania specjalnego zasiłku opiekuńczego. Zasiłek ten wprowadzony został do ustawy o świadczeniach rodzinnych z dniem 1 stycznia 2013r. przez art. 1 pkt 4 ustawy z dnia 7 grudnia 2012r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2012r. poz. 1548).

Jak wynika z art. 16a u.ś.r., specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2012r. poz. 788 ze zm.) ciąży obowiązek alimentacyjny, jeżeli rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Jednocześnie w art. 16a ust. 8 ustawa wskazuje, iż zasiłek ten nie przysługuje, jeżeli:

1) osoba sprawująca opiekę:

a) ma ustalone prawo do emerytury, renty, renty rodzinnej z tytułu śmierci małżonka przyznanej w przypadku zbiegu prawa do renty rodzinnej i innego świadczenia emerytalno-rentowego, renty socjalnej, zasiłku stałego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego,

b) podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym z innych tytułów,

c) ma ustalone prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego lub świadczenia pielęgnacyjnego,

d) legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności;

2) osoba wymagająca opieki została umieszczona w rodzinie zastępczej, z wyjątkiem rodziny zastępczej spokrewnionej, w rodzinnym domu dziecka albo, w związku z koniecznością kształcenia, rewalidacji lub rehabilitacji, w placówce zapewniającej całodobową opiekę, w tym w specjalnym ośrodku szkolno-wychowawczym, z wyjątkiem podmiotu wykonującego działalność leczniczą, i korzysta w niej z całodobowej opieki przez więcej niż 5 dni w tygodniu;

3) na osobę wymagającą opieki inna osoba ma ustalone prawo do wcześniejszej emerytury;

4) członek rodziny osoby sprawującej opiekę ma ustalone prawo do dodatku do zasiłku rodzinnego, o którym mowa w art. 10, specjalnego zasiłku opiekuńczego lub świadczenia pielęgnacyjnego;

5) na osobę wymagającą opieki jest ustalone prawo do dodatku do zasiłku rodzinnego, o którym mowa w art. 10, prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego lub prawo do świadczenia pielęgnacyjnego;

6) na osobę wymagającą opieki inna osoba jest uprawniona za granicą do świadczenia na pokrycie wydatków związanych z opieką, chyba że przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego lub dwustronne umowy o zabezpieczeniu społecznym stanowią inaczej.

Jak wynika z ust. 2 art. 16a, świadczenie to przysługuje, jeżeli łączny dochód rodziny osoby sprawującej opiekę oraz rodziny osoby wymagającej opieki w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty, o której mowa w art. 5 ust. 2 ustawy, czyli przyznanie tego świadczenia ustawodawca uzależnił od spełnienia kryterium dochodowego.

Niesporne w sprawie jest, że skarżąca spełnia kryterium dochodowe do przyznania mu specjalnego zasiłku opiekuńczego. Niesporne są również okoliczności dotyczące stanu zdrowia matki skarżącej, która – jak wynika z orzeczenia o stopniu niepełnosprawności Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności z dnia 18 września 2008r. została zaliczona do znacznego stopnia niepełnosprawności, która istnieje od 2004 r., zaś ustalony stopnień niepełnosprawności datuje się od 25 stycznia 2006 r. Niesporny jest również fakt rejestracji skarżącej jako osoby bezrobotnej w okresie od 16 grudnia 2009r. do 24 października 2010r., oraz pobierania przez skarżącą z tytułu sprawowania opieki nad niepełnosprawną matką świadczenia pielęgnacyjnego w okresie od 25 października 2010r. do 30 czerwca 2013r., choć brak w aktach sprawy decyzji przyznającej to świadczenie. Sporną okolicznością w sprawie jest spełnienie przez skarżącą przesłanki rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Zdaniem organów skarżąca, ubiegając o przyznanie wnioskowanego świadczenia, nie pozostawała w zatrudnieniu i nie wykonywała innej pracy zarobkowej w rozumieniu art. 16 a u.ś.r., nie spełnia więc przesłanki rezygnacji z zatrudnienia, o której mowa w tym przepisie. Wyrejestrowania się z Urzędu Pracy nie można zdaniem Kolegium uznać w obowiązującym stanie prawnym za spełnienie przesłanki rezygnacji z zatrudnienia, co ma wynikać również z wyraźnego rozróżnienia przez ustawodawcę, od 1 stycznia 2013r. dwóch rodzajów świadczeń - pielęgnacyjnego, oraz specjalnego zasiłku opiekuńczego. Powyższe stanowisko nie zostało jednak zdaniem Sądu oparte na wszechstronnym zebraniu materiału dowodowego i należytym jego rozważeniu w powiązaniu z wynikającą z art. 16a u.ś.r. regulacją. Zdaniem Sądu, przytaczane przez skarżącą okoliczności dotyczące rezygnacji z zatrudnienia w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawną matką, fakt rejestracji w Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna, oraz spełnienie przesłanek do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego w stanie prawnym obowiązującym do 31 grudnia 2013 r. mają istotne znaczenie dla prawidłowego zastosowania przepisu art. 16 a u.ś.r. Dlatego należało uznać, że organy nie ustaliły wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy w sposób należyty i wynikający z art. 7 i 77 kpa, oraz dokonały wadliwej wykładni obowiązujących przepisów. Nie ustaliły bowiem w istocie, czy powodem rezygnacji z pracy przez skarżącą była konieczność sprawowania opieki nad niepełnosprawną matką. SKO wskazało wprawdzie, że skarżąca nie przedstawiła żadnego dokumentu na okoliczność, że pozostawania w zatrudnieniu, nie wykazała też, że jej praca nie była np. sezonową. Jednak to – zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej wynikającą z art. 7 kpa organy w toku postępowania obowiązane są do podejmowania z urzędu wszelkich czynności mających na celu dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego, oraz do załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli. Obowiązkiem zatem organów było wyjaśnić kwestię zatrudnienia lub wykonywania innej pracy zarobkowej, oraz rezygnacji z niego przez skarżącą, a nie poprzestać na stwierdzeniu, iż to po stronie skarżącej leży przyczyna braku udowodnienia istnienia powyższej przesłanki. Nadto organy winny były wyjaśnić, czy to właśnie konieczność dalszej opieki nad matką zmusiła skarżącą do wyrejestrowania się z urzędu pracy, gdzie będąc zarejestrowaną, była osobą gotową do podjęcia zatrudnienia. Okoliczności powyższe - istotne dla prawidłowego zastosowania art. 16 a u.ś.r. nie zostały ustalone i ocenione przez organ, a mogą one stanowić decydujące elementy stanu faktycznego sprawy, poprzez stwierdzenie istnienia związku przyczynowego między rezygnacją z zatrudnienia przez skarżącą i koniecznością sprawowania opieki nad matką, bądź braku tego związku.

Przepis art. 16 a ust. 8 u.ś.r. zawiera przesłanki wyłączające prawo do omawianego świadczenia, wyliczając w sposób enumeratywny kategorie osób, którym zasiłek ten nie przysługuje. Katalog ten ma charakter zamknięty. Wśród osób pozbawionych z mocy ustawy świadczenia, o jakim mowa w art. 16 a ust. 1, nie wymieniono bezrobotnego, zatem ustawodawca nie wykluczył tej kategorii osób z możliwości uzyskania omawianego świadczenia. Analogiczną treść zawiera też art. 17 ust. 5 u.ś.r. Również w tej regulacji, dotyczącej zasad przyznawania świadczenia pielęgnacyjnego, status bezrobotnego nie został powołany przez ustawodawcę jako okoliczność wyłączająca uregulowane tym przepisem świadczenie. Obydwie te instytucje prawne zbliża do siebie fakt, że skuteczność starań o obydwa te świadczenia została powiązana z rezygnacją z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności (art. 17 ust. 1 i art. 16a ust. 1 u.ś.r.). Uregulowanie zawarte w przepisie art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. j) ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2008r. , nr 69, poz. 415 ze zm.) definiując pojęcie bezrobotnego wskazuje, iż jest to osoba, która – przy spełnieniu innych warunków – nie pobiera na podstawie przepisów o świadczeniach rodzinnych świadczenia pielęgnacyjnego, specjalnego zasiłku opiekuńczego lub dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka i utraty prawa do zasiłku dla bezrobotnych na skutek upływu ustawowego okresu jego pobierania. Osoba bezrobotna w sytuacji zaistnienia konieczności sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny rezygnuje z gotowości do pracy, zatem także z potencjalnej pracy, którą mogłaby wykonywać w razie zaproponowania jej zatrudnienia. W poprzednio obowiązującym stanie prawnym ugruntowane było stanowisko dopuszczające możliwość przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego osobie bezrobotnej, jeśli oczywiście zachodził wyraźny i bezpośredni związek czasowy między rezygnacją z podjęcia zatrudnienia a sprawowaniem opieki nad osobą najbliższą (zob. wyroki NSA z dnia 24 października 2008 r., w sprawie o sygn. akt I OSK 1758/07 i z dnia 7 lipca 2011 r., w sprawie o sygn. akt I OSK 437/11, orzeczenia.nsa.gov.pl). Należy też podkreślić, że z brzmienia przepisu art. 16a u.ś.r. nie wynika konieczność rezygnacji z zatrudnienia w określonym terminie, czy dacie. Nadto podzielić należy poglądy wyrażone w orzeczeniach wojewódzkich sądów administracyjnych, że rezygnacja z zatrudnienia w rozumieniu art. 16a ust. 1 u.ś.r. obejmuje również jej niepodejmowanie przez osobę zdolną do pracy, o ile zasadniczą przeszkodą do podjęcia zatrudnienia czy innej pracy zarobkowej jest konieczność sprawowania stałej opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny. W toku postępowania administracyjnego o ustalenie prawa do specjalnego zasiłku pielęgnacyjnego organ powinien ustalić, czy strona występująca z żądaniem przyznania jej świadczenia znajduje się w takiej sytuacji życiowej i rodzinnej, że gdyby nie sprawowała opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny, a zostałaby jej zaoferowana praca, to byłaby gotowa do jej podjęcia. Faktyczne sprawowanie opieki, niemożliwe do pogodzenia z pracą zarobkową, daje podstawy do ustalenia, iż została spełniona przesłanka wymagana na podstawie art. 16a ust. 1 u.ś.r. do uznania, że strona zrezygnowała z zatrudnienia (tak WSA w Gorzowie Wielkopolskim w wyroku z dnia 8 sierpnia 2013 r., sygn akt. II SA/Go 516/13, lex nr 1360596, WSA w Bydgoszczy w wyroku z dnia 11 czerwca 2013 r. w sprawie II SA/Bd 436/13, lex nr 1343998). Pozbawione racjonalności byłoby wymaganie od skarżącej, aby podjęła pracę z dniem wygaśnięcia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, a następnie z niej zrezygnowała, aby spełnić przesłankę "rezygnacji z zatrudnienia|" i uzyskać w ten sposób prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego.

Oznacza to, że pojęcie "rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej", którym ustawodawca posłużył się w art. 16a ust. 1 ustawy, należy interpretować szeroko, mając przede wszystkim na uwadze cel powyższego uregulowania, a więc przyznanie rekompensaty pieniężnej tym spośród członków społeczeństwa, którzy podejmując się opieki nad swymi najbliższymi, niezdolnymi do samodzielnej egzystencji, rezygnują z własnej aktywności zawodowej.

Ponownie rozpoznając sprawę organy winny mieć na uwadze przedstawioną wykładnię przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych, uzupełnić postępowanie dowodowe o ustalenie, czy przyczyną pierwotnej rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przez skarżącą była konieczność sprawowania opieki nad niepełnosprawną matką, a także mieć na uwadze wskazaną interpretację pojęcia rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej z uwzględnieniem okoliczności, iż skarżąca przez przyznaniem jej prawa do świadczenia opiekuńczego pozostawała zarejestrowana jako osoba jako bezrobotna a więc gotowa do podjęcia pracy. Powyższe dopiero da podstawy do ustalenia, czy skarżąca spełnia wszystkie przesłanki wynikające z art. 16a) u.ś.r. do przyznania specjalnego zasiłku pielęgnacyjnego.

W związku z powyższym, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.