Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 820/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2015-01-29 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
article: art. 15,  art. 128,  art. 149 par. 1 i 2, ,  art. 28,  art. 148,  art. 138,  art. 145 par. 1 pkt 4,  art. 57,  art. 156 par. 1 pkt 2,  art. 139,
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel (spr.),, Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Skrzetuska-Gajos, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 29 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi Nadleśnictwa na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia, po wznowieniu, postępowania w sprawie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia oddala skargę


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...], nr [...], wydaną na podstawie art.138 § 1 pkt 2 w związku z art.105 § 1 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013, poz. 267 ze zm.), zwanej dalej "K.p.a.", po rozpatrzeniu odwołania Nadleśnictwa od decyzji wydanej przez Burmistrza Miasta z dnia [...], znak [...], odmawiającej uchylenia ostatecznej decyzji własnej z dnia [...], znak [...], ustalającej środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia pod nazwą "Budowa biogazowi do 700m3/h oczyszczonego gazu /metanu/ - 1000m3/h gazu Ls" na nieruchomości złożonej z działek gruntu nr [...], położonych w obrębie [...] m. [...], uchyliło zaskarżoną decyzję i umorzyło postępowanie w sprawie.

Kolegium ustaliło, że decyzją z dnia [...], na wniosek Spółki A. reprezentowanej przez Przedsiębiorstwo B., organ I instancji określił środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia opisanego powyżej.

Wnioskiem z dnia [...] Nadleśnictwo, zwane dalej "Nadleśnictwo", wystąpiło o wznowienie postępowania zakończonego ww. decyzją ostateczną, powołując się na art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., oraz jednocześnie o wstrzymanie wykonania tej decyzji. We wniosku podniosło, iż Nadleśnictwu, jako zarządzającemu, w imieniu Skarbu Państwa, nieruchomościami nr [...] które to nieruchomości są położone w sąsiedztwie działek gruntu nr [...], na których planowana jest przedmiotowa inwestycja, przysługuje status strony w postępowaniu, bowiem nie ulega wątpliwości, że legitymacja procesowa do występowania w charakterze strony przyznawana jest tym podmiotom, które posiadają tytuł prawny do nieruchomości położonych w obszarze oddziaływania określonym w raporcie. W ocenie wnioskodawcy, organ I instancji nie dopełnił obowiązku ustalenia stron postępowania, tzn. nie ustalił, czy ich liczba przekracza 20, co wiąże się z oceną, czy prawidłowo zastosował przepis art. 49 K.p.a. w związku z art.74 ust. 3 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko. Nadleśnictwo zarzuciło brak zawiadomienia stron o wszczęciu postępowania oraz nieprawidłowe zawiadomienia o kolejnych czynnościach, co skutkowało pozbawieniem go udziału w przedmiotowym postępowaniu. Jednocześnie podniosło, iż w miesiącu [...] uzyskało informację o zakończeniu postępowania i wydaniu decyzji w przedmiotowej sprawie. W dniu [...] zwróciło się do organu I instancji o wydanie decyzji i jeszcze tego samego dnia decyzja została doręczona do siedziby Nadleśnictwa, jednakże Nadleśniczy zapoznał się z treścią decyzji dopiero [...], bowiem w dniach [...] " wypełniał pilne obowiązki służbowe".

Postanowieniem z dnia [...] Burmistrz, działając

na podstawie art. 149 § 1 K.p.a., wznowił postępowanie. Następnie zawiesił przedmiotowe postępowanie ze względu na fakt, że Nadleśnictwo złożyło jednocześnie wniosek o stwierdzenie nieważności ww. decyzji, który to wniosek został przekazany do rozpatrzenia Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu. Postanowieniem z dnia [...] Kolegium odmówiło wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...], na podstawie art. 61a K.p.a. uznając, że Nadleśnictwo nie ma statusu strony w tym postępowaniu.

W piśmie z dnia [...] Nadleśnictwo uzupełniło wniosek o wznowienie postępowania zarzucając niezgodność decyzji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego Miasta, który wprowadził na obszarze objętym planem zakaz składowania odpadów. Podniosło też sprzeczność ustaleń

z przepisami rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku, a także wniosło o uzupełnienie materiału dowodowego poprzez dopuszczenie dowodu z opinii biegłego geodety na okoliczność ustalenia faktycznej odległości pomiędzy granicami działek, na których planowana jest inwestycja, a działkami Nadleśnictwa oraz z opinii biegłego z zakresu akustyki celem ustalenia poziomu hałasu emitowanego przez biogazownię. Postanowieniem z dnia [...], działając na podstawie art. 78 § 2 K.p.a., organ I instancji nie uwzględnił tych żądań.

Decyzją z dnia [...] organ I instancji, działając na podstawie

art. 151 § 1 pkt 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., odmówił uchylenia decyzji z dnia [...] ustalającej środowiskowe uwarunkowania dla przedmiotowej inwestycji, bowiem w ocenie organu, przedstawionej obszernie w uzasadnieniu decyzji, Nadleśnictwo nie posiada przymiotu strony w przedmiotowym postępowaniu.

Od powyższej decyzji odwołanie wniosło Nadleśnictwo.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze, zwane dalej "Kolegium", stwierdziło, że z akt sprawy wynika, że Nadleśnictwo wskazało we wniosku

o wznowienie postępowania przesłankę z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. Wskazanie tej przesłanki nakłada na organ, w pierwszej kolejności, obowiązek ustalenia z urzędu, czy podanie o wznowienie postępowania zostało złożone w terminie 1 miesiąca, liczonego od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji (art.148 § 2 K.p.a.). Organ administracji obowiązany jest z urzędu badać zachowanie tego terminu. Wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania na wniosek, pomimo uchybienia terminowi, stanowi rażące naruszenie prawa. Uchybienie terminowi do wniesienia podania o wznowienie postępowania jest podstawą do wydania postanowienia o odmowie wznowienia postępowania (art. 149 § 3 K.p.a.).

Kolegium podkreśliło, że w orzecznictwie sądowym ugruntowało się już stanowisko, że powzięcie wiadomości o wydaniu decyzji, nie jest pojęciem tożsamym

z zawiadomieniem o pełnej treści decyzji, co mogłoby nastąpić dopiero po doręczeniu decyzji. W pierwszym przypadku chodzi tylko o informację o wydaniu decyzji, w drugim- o czynność jej doręczenia. Przepis art. 148 § 2 K.p.a. nie wymaga do otwarcia biegu terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. dopełnienia wymogu doręczenia decyzji, której dotyczy żądanie wznowienia. Bieg terminu rozpoczyna się zatem w dacie powzięcia przez stronę wiadomości o istnieniu danej decyzji. Istotne zatem jest to, aby do strony dotarła wiadomość o wydaniu decyzji i o zawartym w niej rozstrzygnięciu, niezależnie od źródła, z którego pochodzi informacja.

Zdaniem Kolegium, w przedmiotowej sprawie okolicznością niesporną jest,

że wniosek o wznowienie postępowania, datowany na dzień [...], wpłynął do Urzędu Miasta w dniu [...]. Powzięcie zaś przez Nadleśnictwo wiadomości o zakończeniu postępowania i wydaniu przedmiotowej decyzji nastąpiło w miesiącu [...]. W dniu [...] Nadleśnictwo wystąpiło do Burmistrza o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach i w tymże samym dniu, tj. w dniu [...] decyzję otrzymało, co stwierdzono we wniosku o wznowienie. Zatem, w ocenie Kolegium, należy domniemywać, że o decyzji Nadleśnictwo dowiedziało się jeszcze przed [...] Przyjmując jednak datę [...], jako datę dowiedzenia się o decyzji, należy przyjąć, że miesięczny termin do złożenia wniosku upływał w dniu [...]. Zgodnie bowiem z art.57 § 3 K.p.a., terminy określone w miesiącach kończą się z upływem tego dnia w ostatnim miesiącu, który odpowiada początkowemu dniowi terminu, a gdyby takiego dnia w ostatnim miesiącu nie było - w ostatnim dniu tego miesiąca. Zatem wniosek o wznowienie postępowania w niniejszej sprawie należało złożyć najpóźniej

[...].

Kolegium zauważyło, że obowiązek udowodnienia, kiedy konkretnie strona dowiedziała się o wydaniu decyzji i zawartym w niej rozstrzygnięciu, ze ścisłością dostateczną do ustalenia, że jej podanie o wznowienie postępowania wpłynęło przed upływem jednomiesięcznego terminu, spoczywa na stronie żądającej wznowienia. Natomiast obowiązkiem organu jest wnikliwa ocena przedłożonych przez stronę dowodów i rzeczowe przedstawienie swojego stanowiska w uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia. W niniejszej sprawie Nadleśnictwo wskazało konkretne daty, których organ I instancji nie wziął pod uwagę, natomiast organ odwoławczy na tej podstawie uznał, że są one wystarczające do podjęcia rozstrzygnięcia co do terminu wniesienia wniosku, tj. uznania, że nie został dochowany termin do jego wniesienia określony

w art. 148 § 2 K.p.a.

Obowiązek badania, czy wniosek o wznowienie postępowania wpłynął

w terminie, spoczywa na organach obu instancji. Po stwierdzeniu, że nastąpiło uchybienie terminu, obowiązkiem organu I instancji jest wydanie decyzji odmawiającej wznowienia postępowania. W sytuacji natomiast, gdy tak jak w rozpatrywanej sprawie organ nieprawidłowo wydał postanowienie o wznowieniu postępowania, obowiązkiem organu drugiej instancji jest uchylenie decyzji i umorzenie wznowionego postępowania.

Jednocześnie Kolegium poinformowało, że wniosek o wstrzymanie decyzji środowiskowej jest bezpodstawny, bowiem decyzja ta nie mieści się w katalogu decyzji podlegających wykonaniu.

Powyższa decyzja została zaskarżona przez Nadleśnictwo do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zaskarżając decyzję w całości Nadleśnictwo wniosło o:

1. uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego,

2. zasądzenie kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych.

Zaskarżonej decyzji zarzuciło:

1. naruszenie prawa procesowego w postaci art. 8 K.p.a. poprzez przeprowadzenie postępowania administracyjnego w niniejszej prawie w sposób sprzeczny z wyrażoną w tym przepisie zasadą prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie uczestników postępowania do władzy publicznej,

2. naruszenie prawa procesowego w postaci art. 15 K.p.a. w zw. z art. 149 § 4 K.p.a., poprzez pozbawienie Nadleśnictwa możliwości dwuinstancyjnego rozpoznania sprawy i umorzenie postępowania administracyjnego z uwagi na przekroczenie przez skarżące terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, gdy z treści art. 149 § 4 K.p.a. wynika możliwość zaskarżenia do organu odwoławczego odmowy przez organ pierwszej instancji wznowienia postępowania z powodu przekroczenia terminu,

3. naruszenie prawa procesowego w postaci art. 110 K.p.a. w zw. z art. 126 K.p.a., poprzez umorzenie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Koszalinie postępowania, mimo wydania przez organ pierwszej instancji w dniu [...] postanowienia w przedmiocie wznowienia postępowania administracyjnego, które to postanowienie nie było zaskarżone przez strony w trybie art. 142 K.p.a. i tym samym było wiążące w sprawie,

4. naruszenie prawa procesowego w postaci art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. poprzez umorzenie postępowania administracyjnego chociaż nie było ono bezprzedmiotowe,

5. naruszenie prawa procesowego w postaci art. 139 K.p.a. i wyrażonego w tym przepisie zakazu reformationis in peius, poprzez wydanie decyzji na niekorzyść Nadleśnictwa pomimo istnienia braku rażącego naruszenia prawa lub rażącego naruszenia interesu społecznego we wznowieniu przez organ pierwszej instancji postępowania administracyjnego,

6. błąd w ustaleniach faktycznych mający wpływ na treść zaskarżonej decyzji polegający na przyjęciu, że Nadleśnictwo nie zachowało terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania, gdy prawidłowe ustalenie w tym zakresie prowadzi do wniosku, że miesięczny termin został zachowany,

7. naruszenie prawa procesowego w postaci art. 57 § 5 pkt 2 K.p.a. poprzez niezastosowanie tego przepisu i ustalenie, że wniosek o wznowienie postępowania został złożony w dniu jego wpływu do Urzędu Miasta, a nie złożenia go w placówce pocztowej.

Ponadto, na podstawie art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Nadleśnictwo wniosło

o przeprowadzenie przez sąd dowodu z dokumentów w postaci:

- potwierdzenia złożenia wniosku o wznowienie postępowania na poczcie

- kopii stron dziennika korespondencji przychodzącej do Nadleśnictwa

w okresie od [...] :

na okoliczność zachowania przez skarżącego terminu do złożenia wniosku

o wznowienie postępowania.

Uzasadniając skargę Nadleśnictwo przedstawiło dotychczasowy przebieg postępowania administracyjnego i stwierdziło, że stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego zaprezentowane w zaskarżonej decyzji jest bezzasadne

i sprzeczne z przepisami prawa. Podniosło, że niniejsze postępowanie prowadzone jest od [...]. Nie dość, że przez cały okres trwania tego postępowania organ pierwszej instancji nie widział przeszkód prawnych w jego prowadzeniu i umożliwił skarżącemu uczestniczenie w tym postępowaniu poprzez składanie pism i wniosków dowodowych, to jeszcze w dniu [...] wydał postanowienie wznawiające postępowanie w sprawie. Wydając postanowienie organ pierwszej instancji wziął pod uwagę te same okoliczności, które legły u podstaw decyzji organu odwoławczego. Doszło więc do takiej sytuacji kiedy jeden organ, przesądził (postanowieniem)

o zachowaniu przez Nadleśnictwo wymogów formalnych do złożenia wniosku

o wznowienie postępowania, w tym terminu do wniesienie odwołania, natomiast drugi organ blisko półtora roku później stwierdził, że termin do wniesienia podania nie został jednak zachowany. Nie bez znaczenia jest to, że Nadleśnictwo czynnie uczestniczyło w tym postępowaniu składając pisma przygotowawcze oraz wnioski dowodowe, które były rozpoznawane przez organ pierwszej instancji, postępowanie organu utwierdzało jedynie Nadleśnictwo w tym, że kwestia zachowania terminu nie budzi żadnych wątpliwości, a rzeczą najważniejszą jest rozstrzygnięcie o istocie wniosku o wznowienie postępowania. Wskazane okoliczności nie miały żądnego znaczenia dla Kolegium, które powołując się na kwestie formalne nie musiało merytoryczne rozstrzygać o zasadności zarzutów stawianych zaskarżonej decyzji. Takie postępowanie sprzeczne jest z wyrażoną w art. 8 K.p.a. zasadą prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie uczestników postępowania do władzy publicznej.

Wydając swoją decyzję Kolegium zupełnie pominęło wyrażoną w art. 15 K.p.a. zasadę dwuinstancyjności postępowania. Przepis ten stanowi potwierdzenie prawa do zaskarżenia orzeczeń i decyzji wydanych w pierwszej instancji, gwarantowanego przez art. 78 Konstytucji RP. Realizacją zasady dwuinstancyjności postępowania w przypadku objętym zaskarżoną decyzją jest w art. 149 § 4 K.p.a. zgodnie z którym, na postanowienie o odmowie wznowienia postępowania służy zażalenie. Zatem, jeżeli organ pierwszej instancji odmawia wznowienia postępowania z uwagi na niezachowanie terminu do złożenia podania o wznowienie to strona może się od takiego orzeczenia odwołać, tymczasem zaskarżona decyzja jest ostateczna. Zatem Nadleśnictwo pozbawione zostało określonego w art. 149 4 K.p.a. prawa do zakwestionowania stanowiska co do odmowy wznowienia stępowania. Zaskarżona decyzja pozostaje więc w sprzeczności z art. 15 w zw. z art. 149 § 4 K.p.a.

Zaskarżona decyzja sprzeczna jest także z treścią art. 110 w zw. z art. 126 K.p.a. bowiem Kolegium zapomniało, że w niniejszej sprawie zostało wydane postanowienie z dnia [...] wznawiające postępowanie sprawie. Zgodnie z art. 126 K.p.a. do postanowień stosuje się odpowiednio przepis art. 110 K.p.a. Zgodnie z tym przepisem organ administracji publicznej, który wydał decyzję, jest nią związany od chwili jej doręczenia lub ogłoszenia, o ile kodeks nie stanowi inaczej. Związanie organu administracji wydaną przez siebie decyzją oznacza, że organ może ją uchylić lub zmienić wyłącznie w trybie i na zasadach określonych w Kodeksie postępowania administracyjnego. Odnosząc odpowiednio ten przepis do postanowienia z dnia [...] podnieść należy, że postanowienie to nie jest zaskarżalne w drodze zażalenia, a więc uchylenie lub zmiana tego postanowienia mogła nastąpić w trybie art. 142 K.p.a., tylko gdy strona zaskarżyłaby je w odwołaniu od decyzji. Skoro nie zostało zaskarżone wiązało także Kolegium, które nie miało prawa jego zmiany. Błędne jest także założenie SKO, iż postępowanie w niniejszej sprawie należało umorzyć. Z utrwalonego orzecznictwa administracyjnego wynika, że organ odwoławczy, w oparciu o art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., uchyla zaskarżoną decyzję i umarza postępowanie pierwszej instancji, jeżeli postępowanie przed organem pierwszej instancji stało się bezprzedmiotowe (zob. tezę rugą wyroku NSA z 11 czerwca 1981 r., SA 1031/81, LexisNexis nr 297432, ONSA 1981, nr 1, poz. 60; wyrok NSA OZ we Wrocławiu z 8 sierpnia 1995 r., SA/Wr 96/95, LexisNexis nr 324785, OSP 1997, nr 11, poz. 201; wyrok NSA z 9 lutego 1999 r., III SA 1591/98, LexisNexis nr 338240) ,

Niniejsza sprawa, w ocenie Nadleśnictwa, nie nosi cech bezprzedmiotowości.

Zaskarżona decyzja SKO narusza dodatkowo art. 139 K.p.a. Zgodnie z tym przepisem organ odwoławczy nie może wydać decyzji na niekorzyść strony odwołującej się, chyba że zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo lub rażąco narusza interes społeczny. Organ odwoławczy, rozstrzygając sprawę na niekorzyść strony odwołującej się, jest zobowiązany do wykazania w uzasadnieniu swej decyzji powodów, dla których przyjął, iż rozstrzygnięcie takie jest dopuszczalne, w świetle art. 139 K.p.a. (wyrok NSA IV SA 1101/88). Tymczasem uzasadnienie Kolegium nie zawiera żadnych rozważań w tym zakresie.

Niezależnie od powyższego organ odwoławczy błędnie przyjął, że podanie

o wznowienie postępowania datowane na dzień [...] zostało złożone

w Urzędzie Miasta w dniu [...], gdyż podanie to zostało złożone w placówce pocztowej w [...] dnia [...].

Dowód: kopia potwierdzenia nadania na poczcie korespondencji

Zgodnie z art. 57 § 5 pkt 2 K.p.a. termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe.

Poza tym, z art. 148 § 2 K.p.a. wynika wprost, że termin do wniesienia żądania wznowienia postępowania jest liczony od dnia, w którym strona dowiedziała się

o decyzji, nie od dnia, w którym miała taką możliwość. Tymczasem organ odwoławczy stwierdził, że skoro w dniu [...] do Nadleśnictwa wpłynęła decyzja Burmistrza z dnia [...] o uwarunkowaniach środowiskowych, to od tego dnia Nadleśnictwo miało możliwość zapoznania się

z decyzją i od tego dnia liczyć należy termin do złożenia podania o wznowienie. Nadleśnictwo we wniosku o wznowienie wskazało, że jedyny uprawniony do reprezentowania Nadleśnictwa organ - Nadleśniczy zapoznał się z decyzją w dniu

[...]. Do tego czasu do Nadleśniczego, tak jak i innych mieszkańców nieruchomości sąsiadujących z terenem inwestycji, dochodziły jedynie niepotwierdzone i szczątkowe informacje co do tego, że sprawa budowy biogazowni została w jakiś sposób rozstrzygnięta przez Burmistrza. Dopiero po zapoznaniu się w dniu [...] z treścią decyzji Nadleśniczy dowiedział się o rozstrzygnięciu. W okresie między [...] Nadleśniczy przeprowadzał szereg narad i konsultacji z podległymi mu pracownikami i jednostkami w związku z rozpoczęciem planowanych w nowym roku inwestycji na terenie Nadleśnictwa oraz pozyskiwaniem drewna. Decyzja Burmistrza jaka wpłynęła do Nadleśnictwa w dniu [...] jako, że nie była związana z działalnością Nadleśnictwa nie została wciągnięta przez pracownika odbierającego korespondencję do dziennika poczty przychodzącej i nie nadał on jej oficjalnego biegu, tak - jak innym dokumentom, które wpłynęły do Nadleśnictwa tego dnia. To spowodowało, że decyzja została położna na biurku Nadleśniczego, który wobec natłoku obowiązków we wskazanym wyżej okresie zapoznał się z nią dopiero w piątek dnia [...]. Dowód: kopia dziennika poczty wpływającej za okres [...].

Nadleśnictwo nie jest organem procesowym i data wpływu dokumentu do siedziby nie oznacza jeszcze, że Nadleśniczy czy też inny pracownik zapoznał się

z treścią tego dokumentu. Wobec powyższego Nadleśnictwo stwierdziło, iż termin do złożenia podania o wznowienie postępowania został zachowany.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny ]z w a ż y ł, co następuje:

Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz.U. z 2012 r., poz.270).

Rozpoznając sprawę w świetle powołanego wyżej kryterium legalności sąd uznał, iż skarga nie może być uwzględniona, bowiem podejmując zaskarżone rozstrzygnięcie organ prawa nie naruszył.

Na wstępie, sąd zauważa, że zgodnie z art.106 § 3 ustawy Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Wnioski dowodowe, zgłoszone przez Nadleśnictwo

w skardze, nie zostały wzięte pod uwagę przez sąd, z uwagi na to, że nie miały znaczenia dla wyjaśnienia niniejszej sprawy.

W pierwszej kolejności, sąd zbadał zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w zakresie jego podstawowej zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (art. 15 K.p.a.). Zasada ta wyraża regułę, że wszystkie decyzje nieostateczne mogą być na wniosek osoby uprawnionej zaskarżone do organu administracji publicznej wyższego stopnia nad organem, który wydał zaskarżoną decyzję. Z tej możliwości Nadleśnictwo skorzystało zaskarżając decyzję Burmistrza z dnia [...]. Istota administracyjnego toku instancji polega na dwukrotnym rozstrzygnięciu tej samej sprawy. Co do zasady organ wyższego stopnia rozpoznaje sprawę podobnie, jak organ I instancji, w jej całokształcie. Niezależnie więc od treści zawartych w odwołaniu (zgodnie z art.128 K.p.a. odwołanie nie wymaga szczegółowego uzasadnienia - wystarczy, jeżeli z odwołania wynika, że strona nie jest zadowolona z wydanej decyzji, chyba, że przepisy szczególne ustalają inne wymogi co do treści odwołania), organ odwoławczy bada sprawę od podstaw, co w niniejszym postępowaniu obejmuje także badanie spełnienia formalnych przesłanek wznowienia postępowania na wniosek strony, tj. wskazania ustawowych podstaw wznowienia oraz zachowania terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania. Dopiero spełnienie tych przesłanek pozwala na zbadanie przyczyn wznowienia, które następuje po wydaniu postanowienia wszczynającego postępowanie wznowieniowe (art. 149 § 1 i 2 K.p.a.). W pierwszej kolejności organ bada posiadanie przez wnioskodawcę wznowienia interesu prawnego lub obowiązku w sprawie zakończonej kwestionowanym rozstrzygnięciem, tj. posiadanie przymiotu strony, w rozumieniu art. 28 K.p.a., a następnie fakt niebrania udziału w postępowaniu administracyjnym bez własnej winy, co dopiero pozwala na przejście przez organ wznowieniowy do rozpatrzenia sprawy co do istoty i wydania rozstrzygnięcia w tym zakresie.

W postępowaniu prowadzonym w niniejszej sprawie organ I instancji nie wypowiedział się w przedmiocie zachowania przez Nadleśnictwo, wynikającego

z art. 148 K.p.a., terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania

i postanowieniem z dnia [...] wznowił postępowanie zakończone decyzją ostateczną z dnia [...] o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia, a następnie odmówił uchylenia tej decyzji uznając że, Nadleśnictwo nie posiada przymiotu strony w przedmiotowym postępowaniu.

Rozpatrując sprawę odwołania wniesionego przez Nadleśnictwo, Kolegium miało możliwość wydania jednej z decyzji określonych w art.138 K.p.a., zgodnie z którym:

§ 1. Organ odwoławczy wydaje decyzję, w której:

1) utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję albo

2) uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy albo uchylając tę decyzję - umarza postępowanie pierwszej instancji w całości albo w części, albo

3) umarza postępowanie odwoławcze.

§ 2. Organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania Nadleśnictwa, decyzją z dnia [...] uchyliło zaskarżoną decyzję i umorzyło postępowanie pierwszej instancji. Jak z powyższego wynika, ponownie rozpatrzyło sprawę w jej całokształcie i wydało rozstrzygnięcie zgodne z art.138 § 1 pkt 2 K.p.a. W tej sytuacji, sąd stwierdza, że nie została naruszona zasada dwuinstancyjności postępowania.

Przechodząc do oceny merytorycznej treści tego rozstrzygnięcia sąd zauważa, że zgodnie z art.148 K.p.a. podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania, przy czym termin ten, w przypadku złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji.

W złożonym wniosku o wznowienie postępowania strona przyznała, iż w dniu

[...] zwróciła się do Burmistrza o nadesłanie jej decyzji

w sprawie środowiskowych uwarunkowań przedsięwzięcia i w tym samym dniu decyzja ta została doręczona Nadleśnictwu. W ocenie Kolegium, najpóźniej więc w tym dniu strona dowiedziała się o wydanej decyzji. Fakt niewpisania tej decyzji do dziennika korespondencji Nadleśnictwa, dla oceny kiedy strona dowiedziała się o wydanym rozstrzygnięciu, zdaniem sądu, nie ma znaczenia.

Zgodnie z art. 57 K.p.a. jeżeli początkiem terminu określonego w dniach jest pewne zdarzenie, przy obliczaniu tego terminu nie uwzględnia się dnia, w którym zdarzenie nastąpiło (§ 1), przy czym terminy określone w miesiącach kończą się

z upływem tego dnia w ostatnim miesiącu, który odpowiada początkowemu dniowi terminu, a gdyby takiego dnia w ostatnim miesiącu nie było - w ostatnim dniu tego miesiąca (§ 3).

W świetle powyższego, zdaniem sądu, miesięczny termin do wniesienia podania o wznowienie postępowania, w niniejszej sprawie rozpoczynający się od dnia dowiedzenia się przez Nadleśnictwo o decyzji, należy liczyć od dnia [...], przy czym koniec terminu nie przypada na dzień ustawowo wolny od pracy (czwartek).

Podanie o wznowienie postępowania zostało datowane na dzień [...], co samo przez się wskazuje, że najwcześniej też w tym dniu mogło być nadane operatorowi pocztowemu, czy też bezpośrednio doręczone organowi. Powyższe pozwala na jednoznaczne stwierdzenie sądu, iż rację ma organ odwoławczy stwierdzając, że zostało ono złożone z przekroczeniem miesięcznego terminu, wynikającego z art.148 § 2 K.p.a.

Nadleśnictwo nie wystąpiło z wnioskiem o przywrócenie uchybionego terminu uznając, że strona miała możliwość dowiedzenia się o decyzji dopiero w dniu [...], a powodem był nawał obowiązków wykonywanych przez Nadleśniczego, który spowodował, że choć decyzja leżała na jego biurku (od dnia [...]) nie miał czasu z nią się zapoznać. W ocenie sądu, ta argumentacja nie zasługuje na uwzględnienie.

Przystąpienie do rozpoznania sprawy wznowieniowej w przypadku niedotrzymania przez wnioskodawcę ustawowego terminu do złożenia wniosku

i wydanie decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty jest dotknięte wadą nieważnościową (art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.), wobec rażącego naruszenia przepisu

art. 148 § 1 K.p.a. przewidującego, że tylko wniosek złożony w terminie należy uznać za dopuszczalny (wyrok NSA sygn. akt II OSK 374/11). W przypadku wszczęcia postępowania wznowieniowego organ winien to postępowanie umorzyć (wyrok NSA sygn. akt II OSK 889/11). Powyższe stanowiska Naczelnego Sądu Administracyjnego skład sądu orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela.

Oczywistym jest, że zgodnie z art. 149 § 3 i 4 K.p.a., w sytuacji niezachowania terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania powinno być wydane przez organ pierwszej instancji postanowienie o odmowie wznowienia postępowania, na które służy zażalenie. Sytuacja ta ulega jednak zmianie, gdy wcześniej postępowanie wznowieniowe zostało wszczęte - jedynym możliwym rozstrzygnięciem organu, mającym na celu zakończenie postępowania administracyjnego, staje się decyzja umarzająca postępowanie administracyjne.

Zachowanie terminu stanowi warunek skuteczności wniosku o wznowienie postępowania, a zatem jeśli doszło do błędnego wszczęcia postępowania, to organ powinien takie postępowanie umorzyć, przy czym może, a nawet powinien, uczynić to także organ odwoławczy, gdy to dopiero on dostrzeże fakt niezachowania terminu,

w ramach swoich kompetencji wynikających z art. 138 K.p.a.

Zgodnie z art. 139 K.p.a. organ odwoławczy nie może wydać decyzji na niekorzyść strony odwołującej się, chyba że zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo lub rażąco narusza interes społeczny. Z wykładni językowej powyższego przepisu mogłoby wynikać, że zawarty w nim zakaz reformationis in peius oznacza niedopuszczalność orzekania przez organ odwoławczy "na niekorzyść strony odwołującej się". Jednakże przepis art. 139 in fine ustanawia odstępstwa od zakazu reformationis in peius – zakaz nie obowiązuje wówczas, gdy zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo lub rażąco narusza interes społeczny.

W tym zakresie, należy przyznać rację Kolegium wskazującemu, że przyczyną wydania decyzji kończącej postępowanie wznowieniowe (wszczęte postanowieniem

z dnia [...]) było rażące naruszenie prawa, co uzasadniało wydanie decyzji "na niekorzyść strony odwołującej się".

W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił.