Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 2625/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2004-02-03 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 614  Oświata, szkolnictwo wyższe, nauka, działalność badawczo-rozwojowa i archiwa

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA-del. Piotr Lechowski (spr.) Sędziowie: NSA-del. Wiesław Kisiel WSA Elżbieta Kremer Protokolant : Joanna Bogacz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu [...] 2004r. sprawy ze skargi E. S. na decyzję Uczelnianej Komisji Rekrutacyjnej Akademii [...] im. [...] w [...] z dnia [...] 2003r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyjęcia na I rok studiów zaocznych w roku akademickim 2003/2004 I/ stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji; II/ orzeka, że do czasu uprawomocnienia niniejszego wyroku zaskarżona decyzja nie może być wykonywana; III/ zasądza od Rektora Akademii [...] w [...] na rzecz skarżącej E. S. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Uczelniania Komisja Rekrutacyjna Akademii [...] im. [...] w [...] po rozpatrzeniu odwołania E. A. S., decyzją z dnia [...] 2003 r. Nr [...], utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję Wydziałowej Komisji Rekrutacyjnej Wydziału [...] z dnia [...] 2003 r., którą odmówiono przyjęcia E. A. S. na I rok studiów zaocznych kierunek [...] na Wydziale [...] w roku akademickim 2003/2004. Jako podstawę decyzji wskazano przepis art. 141 ust. 5 ustawy z dnia 12 września 1990 r. o szkolnictwie wyższym ( Dz.U. Nr 65, poz. 385 ze zm.), statut Akademii [...], oraz uchwałę Nr [...] senatu [...] z dnia [...] 2002 r. w sprawie zasad i trybu przyjęć na studia w roku akademickim 2003/2004.

W uzasadnieniu tej decyzji, powołano się na ustalenie Uczelnianej Komisji Rekrutacyjnej, że postępowanie rekrutacyjne zostało przeprowadzone przez Wydziałową Komisję Rekrutacyjną Wydziału [...] zgodnie z zasadami postępowania kwalifikacyjnego, zawartymi w w/w uchwale Senatu [...] z dnia [...] 2002 r., oraz w Szczegółowych Zasadach Organizacji i Rekrutacji na studia zaoczne w roku akademickim 2003/2004. Podniesiono, iż dokumentacja przebiegu postępowania kwalifikacyjnego odwołującej się, po sprawdzeniu, nie wykazała nieprawidłowości, co skutkuje brakiem podstaw do uchylenia decyzji Wydziałowej Komisji Rekrutacyjnej.

Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego w dniu [...] 2003 r. na powyższą decyzję złożyła E. A. S., z wnioskiem o jej uchylenie. Nie wskazując naruszonego przepisu prawa, skarżąca podniosła, że czuje się skrzywdzona decyzją, która uniemożliwia jej podjęcie odpłatnie studiów zaocznych i odbiera szansę naprawy młodzieńczych błędów . Skarżąca wskazała, że w swym odwołaniu od decyzji organu I instancji nie kwestionowała zasad postępowania kwalifikacyjnego i była świadoma słabych ocen na świadectwie dojrzałości, uważała jednak, że z uwagi na sytuację osobistą wynikającą z urodzenia syna i przekreślenie niskim notami świadectwa szansy na dzienne studiowanie, może zostać przyjęta na odpłatne studia zaoczne.

We wniesionej odpowiedzi na skargę Uczelniania Komisja Rekrutacyjna Akademii [...] wniosła o jej oddalenie wskazując, że zgodnie z uchwałą Senatu [...][...] z [...] 2002 r., rekrutacja na studia zaoczne w [...] w roku akademickim 2003/2004 odbywała się na podstawie konkursu świadectw, oraz, że limit miejsc na kierunku [...] na Wydziale [...] wynosił ( po podwyższeniu limitu ) [...] miejsc, zaś na [...] kandydatów i przy minimum [...] punktów do zakwalifikowania się, skarżąca uzyskała [...] punktu zajmując [...] pozycję.

Na rozprawie w dniu [...] 2004 r. przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym, pełnomocnik Rektora Akademii [...] przedłożył pismo rektora A[...], podtrzymujące stanowisko odpowiedzi na skargę Uczelnianej Komisji Rekrutacyjnej. Pełnomocnik Rektora A[...] - radca prawny, oraz wiceprzewodniczący Uczelnianej Komisji Rekrutacyjnej dr inż. J. Z. wyjaśnili zarazem, że Statut A[...] nie przewiduje rozwiązania odmiennego od regulacji określonej art. 141 ust. 5 ustawy o szkolnictwie wyższym, wskazując tylko, że Przewodniczący Uczelnianej Komisji Rekrutacyjnej jest zarazem Prorektorem A[...] ds. dydaktyki umocowanym do załatwiania wszystkich spraw dydaktycznych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył :

Skargę wniesiono do Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie w sprawie nie zostało przed tą data zakończone. Wobec powyższego, stosownie do przepisu art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1271 z późn. zm ), sprawa podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270).

Przepis art. 141 ust. 5 ustawy z dnia 12 września 1990 r. o szkolnictwie wyższym ( Dz. U. Nr 65, poz. 385 z późn. zm. ) stanowi, że od decyzji komisji rekrutacyjnej służy odwołanie w terminie 14 dni od daty otrzymania decyzji o nieprzyjęciu na studia, do uczelnianej komisji rekrutacyjnej, powołanej w trybie określonym przez statut uczelni. Decyzję podejmuje rektor zgodnie z wnioskiem uczelnianej komisji rekrutacyjnej. Decyzja rektora jest ostateczna.

Przepis art. 161 zd. 1 tej ustawy, w brzmieniu obowiązującym w dacie zaskarżonej decyzji, stanowił, że do decyzji podjętych przez organ uczelni w indywidualnych sprawach studenckich a także w sprawach nadzoru nad działalnością uczelnianych organizacji studenckich oraz samorządu studenckiego, stosuje się odpowiednio przepisy kodeksu postępowania administracyjnego i przepisy o zaskarżaniu decyzji do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Decyzje wydawane przez rektora w pierwszej instancji są ostateczne.

Wzajemna relacja tych przepisów wskazuje, iż w sprawach rekrutacji na studia postępowanie ma charakter dwuinstancyjny, przy czym organem odwoławczym, właściwym do wydania decyzji jest rektor uczelni, mimo że odwołanie od decyzji wydziałowej komisji rekrutacyjnej służy do uczelnianej komisji rekrutacyjnej. Przepis art. 141 ust. 5 explicite rolę uczelnianej komisji rekrutacyjnej sprowadza do przyjmowania odwołania oraz przedstawiania rektorowi wniosku opartego na ocenie tego odwołania, gdyż wydanie decyzji zastrzeżone jest dla rektora uczelni. Wprawdzie przepis art. 141 ust. 5, określenie trybu powołania uczelnianej komisji rekrutacyjnej pozostawia statutowi uczelni, jednakże sfera materii podlegającej regulacji w drodze statutu, wyznaczona jest przepisem art. 9 ustawy, wedle którego szczegółowy ustrój uczelni oraz inne sprawy dotyczące jej funkcjonowania, nie uregulowane w ustawie określa statut. Kwestia zaś organu właściwego do wydania decyzji w następstwie rozpatrzenia odwołania skarżącego do uczelnianej komisji rekrutacyjnej, jest uregulowana ustawą w sposób jednoznaczny.

W świetle powyższego tylko Rektor Akademii [...] był organem właściwym do wydania decyzji w przedmiocie odwołania od decyzji wydziałowej komisji rekrutacyjnej odmawiającej przyjęcia skarżącej na studia.

W ujęciu art. 46 ustawy o szkolnictwie wyższym, uczelniana komisja rekrutacyjna będąca tworem kolegialnym powołanym w trybie określonym statutem uczelni, o ściśle określonych ustawą celach i kompetencjach ( art. 141 ust. l i ust.5 ) nie jest organem kolegialnym uczelni w rozumieniu tego przepisu.

Stosownie do przepisu art. l ust.1, art. 46 ust. l pkt. 2 i 49 ust. 1 i 2 rektor Akademii [...] im. [...] jako organ państwowej szkoły wyższej ma przymiot organu administracji publicznej w rozumieniu art. 5 § 2 pkt 3 kpa w zw. z art. 1 pkt 2 kpa , w zw. z art. 161 ustawy o szkolnictwie wyższym, w indywidualnych sprawach studenckich.

Przepis art. 268 a kpa stanowi zatem podstawę do ewentualnego upoważnienia przez Rektora A[...] pracowników kierowanej jednostki organizacyjnej, do załatwiania w jego imieniu spraw w ustalonym zakresie, a w szczególności do wydawania decyzji administracyjnych, postanowień i zaświadczeń.

Na podstawie tego przepisu może zatem być upoważniony np. prorektor uczelni do wydawania w imieniu rektora decyzji zgodnie z wnioskami uczelnianej komisji rekrutacyjnej ( art. 141 ust. 5 zd 2 ). Jednakże upoważnienie to nie mogło by prowadzić do wyeliminowania uczelnianej komisji rekrutacyjnej z ustawowo przewidzianego trybu postępowania wywołanego wniesieniem odwołania od decyzji wydziałowej komisji rekrutacyjnej, ani też do zastąpienia kompetencji tego kolegialnego ciała, kompetencjami udzielonymi jednej osobie. Z tych względów sprawowanie przez Prorektora A[...] ds. dydaktycznych funkcji Przewodniczącego wieloosobowej Uczelnianej Komisji Rekrutacyjnej nie ma żadnej doniosłości prawnej dla oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji.

Odpowiednie stosowanie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, do decyzji podjętych w indywidualnych sprawach studenckich, oznacza, iż skutki prawne wydania decyzji z naruszeniem przepisów o właściwości w świetle art. 161 ustawy o szkolnictwie wyższym, winny być oceniane według przepisu art. 156 § 1 kpa. Przepis art. 156 § 1 pkt 1 kpa przewiduje sankcję nieważności decyzji, która wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości.

Zaskarżona decyzja Uczelnianej Komisji Rekrutacyjnej A [...] im. [...] z dnia [...] 2003 r., narusza przepis art. 141 ust. 5 ustawy o szkolnictwie wyższym, gdyż organem właściwym do wydania decyzji w przedmiocie odwołania skarżącej E. S. od decyzji Wydziałowej Komisji Rekrutacyjnej Wydziału [...] był Rektor Akademii [...] Z tych przyczyn zaskarżona decyzja jest dotknięta wadą nieważności, z przesłanki określonej przepisem art. 156 § 1 pkt 1 kpa.

Stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, bezprzedmiotowym czyniło w obecnym postępowaniu rozważanie, czy podniesione na poparcie skargi zarzuty, mają doniosłość prawną dla rozstrzygnięcia jakie powinien podjąć organ odwoławczy.

Mając powyższe na względzie orzeczono jak w pkt 1-szym sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ). Wyrok sądu nie jest z chwilą ogłoszenia prawomocny. Dopiero ewentualne uprawomocnienie się wyroku spowoduje wyeliminowanie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego i stworzy podstawy do ponownego rozpatrzenia odwołania skarżącej przez właściwy organ.

Z tych względów orzeczenie w punkcie 2 -gim sentencji oparto na przepisie art. 152 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, by do czasu uprawomocnienia się wyroku wstrzymać skutki ostatecznego rozstrzygnięcia.

Orzeczenie w przedmiocie zwrotu na rzecz skarżącej poniesionych kosztów postępowania w kwocie [...] zł orzeczono na podstawie art. 200 ustawy o. p.s.a.