Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 1134/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2012-01-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 4, 18, 92
journal: Dz.U. 2007 nr 125 poz 874
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - tekst jednolity
journal: Dz.U.UE.L 1992 nr 74 poz 1 art. 2 pkt 1. 1
law: Rozporządzenie Rady (EWG) NR 684/92 z dnia 16 marca 1992 r. w sprawie wspólnych zasad międzynarodowego przewozu osób autokarem i  autobusem

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Irena Krzemieniewska (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Janusz Furmanek Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska Protokolant asystent sędziego Agata Brolik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów transportu drogowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. kwotę 1457 (jeden tysiąc czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania; 3. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...]r. na podstawie art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2007r., nr 125 poz. 874 ze zm.) Ł. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na "A" Spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. karę pieniężną w wysokości 6.500,00 zł.

W uzasadnieniu organ pierwszej instancji podniósł, że w dniu 3 marca 2011 roku, w S. został poddany kontroli drogowej autobus marki MERCEDES o nr rej. [...], pozostający w prawnej dyspozycji firmy "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. Pojazd prowadził A. S., który świadczył dla wskazanej spółki usługi kierowania pojazdem. Kierujący autobusem wykonywał regularny specjalny przewozów osób na linii Ł. – S., zgodnie z rozkładem jazdy otrzymanym od swojego zleceniodawcy. Kierowca (jak zeznał do protokołu przesłuchania świadka) z wyznaczonych przystanków i o wyznaczonej godzinie zabierał pracowników firmy B i dowoził ich do zakładu w S. A. S. do kontroli okazał następujące dokumenty: dowód rejestracyjny wraz z ubezpieczeniem OC, prawo jazdy, dowód osobisty, wypis z licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego osób, rozkład jazdy oraz wykresówki z dni 1 – 3 marca 2011r. Kierujący nie przedstawił do kontroli wykresówek ani żadnego dokumentu określającego jego aktywność sprzed dnia 1 marca 2011r. A. S. przesłuchany w charakterze świadka zeznał, iż przed dniem 1 marca 2011r. nie kierował autobusem ani pojazdem powyżej 3,5 t. d.m.c. jednak nie otrzymał od swojego pracodawcy stosownego zaświadczenia. W dniu 7 marca 2011r. strona otrzymała zawiadomienie o wszczęciu postępowania administracyjnego wraz z protokołem kontroli i wezwaniem o dostarczenie zezwolenia na wykonywanie przewozów regularnych specjalnych w krajowym transporcie drogowym na linię Ł. – S. W dniu 11 marca 2011r. zostały złożone następujące dokumenty: umowa usług transportowych nr [...] zawarta z firmą B i odpis aktualny z rejestru przedsiębiorców (KRS). Ponadto T. B. Prezes spółki, dołączył pisemne wyjaśnienia, z których wynikało, że autobus kierowany przez A. S. w dniu 3 marca 2011r., wykonywał nieregularny przewóz osób. Potwierdzeniem wykonywania przewozów nieregularnych ma być umowa usług transportowych zawarta pomiędzy firmą B, a stroną (w szczególności § 2 pkt 1a oraz pkt 3 umowy). Z uwagi na to, iż firma nie dostarczyła, żądanego zezwolenia, Ł. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego zwrócił się z wnioskiem do Urzędu Marszałkowskiego w Ł. o sprawdzenie, czy na dzień 3 marca 2011r., przedsiębiorca posiadał zezwolenie na wykonywanie przewozów regularnych specjalnych na linii Ł. – S..

W odpowiedzi na wniosek Urząd Marszałkowski poinformował, iż przedsiębiorca nie posiada zezwolenia na wykonywanie przewozów regularnych lub regularnych specjalnych w krajowym transporcie drogowym. Stosownie do definicji umieszczonej w art. 4 ust. 9 ustawy o transporcie drogowym, przewóz regularny specjalny jest to niepubliczny przewóz regularny określonej grupy osób, z wyłączeniem innych osób. W sprawie tej określoną grupę osób stanowili pracownicy wymienieni w § 1 umowy nr [...], zawartej w dniu [...]r. Zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym wykonywanie przewozów regularnych i przewozów regularnych specjalnych wymaga zezwolenia: w krajowym transporcie drogowym – wydanego, w zależności od zasięgu tych przewozów odpowiednio przez: (...) marszałka województwa, w uzgodnieniu ze starostami właściwymi ze względu na planowany przebieg linii komunikacyjnej - na wykonywanie przewozów na liniach komunikacyjnych wykraczających poza obszar co najmniej jednego powiatu, jednakże niewykraczających poza obszar województwa (...). Podnoszona w wyjaśnieniach kwestia zmienności trasy przejazdu i ilości przystanków uzależniona od zmiennych potrzeb produkcyjnych firmy B, nie dyskwalifikuje wykonywanych przewozów jako przewozów regularnych specjalnych. Zgodnie z art. 24 ust. 2 ustawy o transporcie drogowym zezwolenie może być zmienione na wniosek jego posiadacza w razie zmiany: przebiegu linii regularnej, rozkładu jazdy, zwiększenia pojemności pojazdów, częstotliwości ich kursowania lub zmian godzin odjazdów z poszczególnych przystanków(...). W ocenie organu pierwszej instancji w dniu 3 marca 2011r. strona nie była w posiadaniu stosownych uprawnień do wykonywania przewozów regularnych specjalnych w krajowym transporcie drogowym w ramach linii Ł. – S. co uzasadnia nałożenie kary w wysokości 6000,00 zł za wykonywanie transportu drogowego osób bez wymaganego zezwolenia na podstawie art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym. Uzasadniając nałożenie kary w wysokości 500,00 zł organ administracji podniósł, że kierujący A. S. nie przedstawił do kontroli wykresówek ani żadnego dokumentu określającego jego aktywność sprzed dnia 1 marca 2011r. Kierowca przesłuchany w charakterze świadka zeznał, iż przed dniem 1 marca 2011r. nie kierował autobusem ani pojazdem powyżej 3,5 t. d.m.c. jednak nie otrzymał od swojego pracodawcy stosownego zaświadczenia. Strona wyjaśniła, iż z tego co jej wiadomo kierowca przed dniem 1 marca 2011r. nigdzie nie pracował. W ocenie organu został tym samym naruszony art. 87 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym.

Spółka "A" wniosła odwołanie od tej decyzji w części nakładającej na nią karę pieniężną w wysokości 6000,00 zł za wykonywanie transportu drogowego osób bez wymaganego zezwolenia i wniosła o jej uchylenie.

Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie art. 4 pkt 9 i art. 18 ust. 1 w związku z art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym w związku z Ip. 1.2.1. załącznika do tej ustawy poprzez wadliwe zastosowanie oraz art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 K.p.a. poprzez nieprawidłowe poczynienie ustaleń faktycznych.

W uzasadnieniu spółka zarzuciła, iż nie miała obowiązku uzyskania wskazanego zezwolenia. W okresie od dnia 1 marca 2011r. na trasie Ł. – S. autobus należący do spółki wykonywał nieregularny przewóz osób, do którego nie jest konieczne posiadanie zezwolenia. Potwierdza to rodzaj świadczonych usług i charakter wykonywanych przewozów oraz sama umowa usług transportowych z dnia [...]r. zawarta z firmą B Spółką z ograniczoną odpowiedzialnością. W szczególności § 2 wskazanej umowy, opisujący zakres świadczonych usług wskazuje, iż przewóz ten nie ma charakteru przewozu regularnego. W paragrafie tym wskazano, iż zakres usług będzie obejmować m.in.: przewóz autokarami i/lub minibusami pracowników B w ilości, według zmiennych potrzeb produkcyjnych Zleceniodawcy (firmy B), dowóz pracowników na imprezy okolicznościowe wg instrukcji Zleceniodawcy. Według § 2 pkt 3 umowy zlecenia zmian lub dodatkowych usług mają być przesyłane Zleceniobiorcy e-mailem lub faksem, najpóźniej na 12 godzin przed terminem wykonania usługi i uznane za przyjęte po otrzymaniu przez Zleceniodawcę pisemnego potwierdzenia warunków zlecenia. Usługi transportowe realizowane były według zmiennych potrzeb produkcyjnych firmy B w oparciu o zawartą w tym celu umowę. Ilość potrzebnych danego dnia pracowników i miejscowości, z których należy ich dowieźć, bywa zmienna. Informacje te były więc podawane przez zleceniodawcę nawet na 12 godzin przed realizacją kursu. W oparciu o takie indywidualne zlecenie tworzono rozkład jazdy, który obowiązywał tylko danego dnia. Każdego dnia wykonywano więc przewozy po różnych trasach, a autobus zatrzymywał się na różnych przystankach. Wobec tego nie można przyjąć, iż przewóz pracowników firmy B realizowany w oparciu o wskazaną umowę polegał na wykonywaniu przewozów regularnych specjalnych, gdyż był to jak wynika z powyższego przewóz nieregularny, okazjonalny. Wprawdzie za określoną grupę osób, o której mowa w art. 4 ust. 9 ustawy o transporcie drogowym można teoretycznie uznać pracowników wymienionych w § 1 umowy z dnia [...]r. Niemniej jednak wyłącznie to nie może decydować o charakterze danego przewozu. Organ błędnie bowiem uznał, że na wykonywanie przewozu skarżący powinien mieć stosowne zezwolenie. Skoro przewóz wykonywany przez skarżącego nie miał charakteru regularnego specjalnego, to skarżący nie był zobowiązany posiadać zezwolenia na przewóz regularny specjalny, a jeśli nie był do tego zobowiązany, to nałożenie na niego kary pieniężnej za brak zezwolenia stanowiło naruszenie prawa materialnego tj. art. 4 pkt 9 i art. 18 ust. 1 w związku z art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym w związku z Ip. 1.2.1. załącznika do tej ustawy.

Decyzją z dnia 14 września 2011r. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji w mocy w zaskarżonym zakresie.

W uzasadnieniu organ odwoławczy, uznając stanowisko organu pierwszej instancji za prawidłowe, podniósł, że w myśl art. 4 pkt 9 ustawy o transporcie drogowym, przewozem regularnym specjalnym jest niepubliczny przewóz regularny określonej grupy osób, z wyłączeniem innych osób. Zatem przewozem regularnym specjalnym jest przewóz zdefiniowany w art. 4 pkt 7 wskazanej ustawy – przewóz regularny – pod warunkiem, że dotyczy on wybranej grupy osób. Dla uznania przewozu za regularny nie jest konieczne wykazanie spełnienia w dosłownym rozumieniu tego słowa wszystkich przesłanek zamieszczonych w art. 4 pkt 7 ustawy o transporcie drogowym. Tym samym zarzuty skarżącej spółki wskazujące na zmienność rozkładu jazdy nie mają wpływu na zmianę rozstrzygnięcia w sprawie, bowiem zmiana harmonogramu przewozów nie powoduje uznania przewozów za nieregularne. W ocenie organu treść umowy o usługach transportowych nr [...], a w szczególności jej § 2 wskazują, że strona wykonuje przewozy wymagające posiadania zezwolenia na wykonywanie przewozów regularnych specjalnych, jak i przewozów okazjonalnych, tj. jednorazowych, związanych, np. z dowozem pracowników na imprezy okolicznościowe. Zmienność godzin jazdy związana m.in. ze "zmiennymi potrzebami produkcyjnymi" (§ 2 ust. 1 pkt a umowy nr [...]) nie musi oznaczać, że przewozy nie mają charakteru przewozów regularnych specjalnych. Nie bez przyczyny bowiem chociażby w przepisach rozporządzenia Rady (EWG) nr 684/92 w sprawie wspólnych zasad międzynarodowego przewozu pasażerów autokarem i autobusem (Dz.U.UE.L.92.74.1) przewozy pracowników z miejsca zamieszkania do miejsca pracy i z powrotem wskazano jako klasyczny przykład przewozów regularnych specjalnych. Przewozy takie należy kwalifikować jako spełniające wszystkie przesłanki przewozu regularnego specjalnego określone w ustawie o transporcie drogowym, bowiem wykonywane są w określonych odstępach czasu i po określonej trasie, a także dotyczą zamkniętej grupy osób. Powyższe potwierdza okazany przez kierowcę otrzymany od pracodawcy rozkład jazdy. To, że czasami może dojść do zmiany godzin, czy trasy przejazdu nie oznacza, iż przewozy tracą charakter regularności, gdyż zgodnie z ustawą o transporcie drogowym jest to dopuszczalne, gdy nie jest to zależne od strony. Nadto wskazać należy, że ustawa o transporcie drogowym nie wyłącza możliwości wykonywania przewozów okazjonalnych (np. w przypadku organizowania wyjazdów na imprezy okolicznościowe) obok przewozów regularnych specjalnych. W myśl art. 2 pkt 1. 1 rozporządzenia Rady (EWG) nr 684/92 w sprawie wspólnych zasad międzynarodowego przewozu pasażerów autokarem i autobusem (Dz.U.UE.L.92.74.1) regularne usługi są to usługi polegające na przewozie osób w określonych odstępach czasu i określonymi trasami, przy założeniu, że pasażerowie są zabierani na z góry określonych przystankach i dowożeni na z góry określone przystanki. Regularne usługi są powszechnie dostępne. Natomiast zgodnie z pkt 1.2 usługi, bez względu na to, przez kogo są organizowane, które polegają na przewozie określonych kategorii pasażerów z wyłączeniem innych pasażerów, w takim stopniu, w jakim takie usługi są wykonywane zgodnie z warunkami określonych w pkt 1.1, uważa się za usługi regularne. Usługi takie są zwane dalej "specjalnymi usługami regularnymi". Jako przykład specjalnych usług regularnych rozporządzenie podaje:

a) przewóz pracowników na trasie między miejscem pracy a miejscem zamieszkania;

b) przewóz uczniów i studentów do instytucji edukacyjnej i powrót z tej instytucji oraz

c) przewóz żołnierzy i ich rodzin między państwem pochodzenia a miejscem zakoszarowania.

Organ odwoławczy podniósł nadto, że okoliczność w postaci braku wiedzy przewoźnika na temat obowiązku posiadania zezwolenia na wykonywanie przewozów regularnych specjalnych nie wyłącza jego odpowiedzialności za stwierdzone naruszenie. Podmiot prowadzący działalność gospodarczą winien liczyć się z konsekwencjami, jakie przewiduje ustawodawca za naruszenie przepisów, w tym przypadku ustawy o transporcie drogowym.

W skardze na powyższą decyzje spółka "A" wniosła o jej uchylenie oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:

- art. 4 pkt 7 i 9 i art. 18 ust. 1 w związku z art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym w związku z Ip. 1.2.1. załącznika do tej ustawy poprzez wadliwe zastosowanie;

- art. 2 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 lit. a rozporządzenia Rady (EWG) z dnia 16 marca 1992r. nr 684/92 w sprawie wspólnych zasad międzynarodowego przewozu osób autokarem i autobusem (Dz.U.UE. L nr 74, poz. 1 ze zm.) – zwanego dalej rozporządzeniem nr 684/92, poprzez wadliwą wykładnię oraz art. 1 ust. 1 tego rozporządzenia poprzez nieprawidłowe zastosowanie;

- art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k. p. a. poprzez nieprawidłowe poczynienie ustaleń faktycznych.

W uzasadnieniu spółka ponownie podniosła, iż nie miała obowiązku uzyskania wskazanego zezwolenia. Dla uznania przewozu za regularny w rozumieniu art. 4 pkt 9 ustawy o transporcie drogowym, który wymagałby zezwolenia, sądy administracyjne w swym orzecznictwie przyjmują, iż organ administracji (inspektor transportu drogowego) musi wykazać, że ma on charakter stały i cykliczny. Nie wystarczy zatem powołać się wyłącznie na to, że spółka przewoziła pracowników innej firmy. Należy bowiem udowodnić, że wykonywała to regularnie, a więc – w stałych odstępach czasu i według ustalonego z góry harmonogramu. Tego zaś w stosunku do skarżącej spółki nie wykazano. Zgromadzony materiał dowodowy w niniejszej sprawie świadczy zupełnie o przeciwnych okolicznościach. W okresie od 1 marca 2011 r. na trasie Ł. - S., autobus należący do spółki wykonywał nieregularny przewóz osób, do którego nie jest konieczne posiadanie zezwolenia. Potwierdza to rodzaj świadczonych usług i charakter wykonywanych przewóz oraz sama umowa usług transportowych z dnia [...]r., w szczególności jej § 2. Nie można zatem uznać, iż w autobusie obowiązywał stały harmonogram przejazdów. Usługi transportowe realizowane były według zmiennych potrzeb produkcyjnych firmy B w oparciu o zawartą w tym celu umowę. Ilość potrzebnych danego dnia pracowników i miejscowości, z których należy ich dowieźć, bywa zmienna. Informacje te były więc podawane przez zleceniodawcę nawet na 12 godzin przed realizacją kursu. W oparciu o takie indywidualne zlecenie tworzono rozkład jazdy, który obowiązywał tylko danego dnia. Każdego dnia wykonywano więc przewozy po różnych trasach, a autobus zatrzymywał się na różnych przystankach. Wobec tego nie można przyjąć, iż przewóz pracowników firmy B realizowany w oparciu o wskazaną umowę polegał na wykonywaniu przewozów regularnych specjalnych, gdyż był to jak wynika z powyższego przewóz nieregularny, okazjonalny. Wprawdzie za tę określoną grupę osób, o której mowa w art. 4 ust. 9 ustawy o transporcie drogowym można teoretycznie uznać pracowników wymienionych w § 1 umowy z dnia [...]r. Niemniej jednak nie może to jedynie decydować o charakterze danego przewozu. Organ błędnie uznał, że na wykonywanie przewozu skarżący powinien mieć stosowne zezwolenie. Skoro przewóz wykonywany przez skarżącego nie miał charakteru regularnego specjalnego, to skarżący nie był zobowiązany posiadać zezwolenia na przewóz regularny specjalny, a jeśli nie był do tego zobowiązany, to nałożenie na niego kary pieniężnej za brak zezwolenia stanowiło naruszenie prawa materialnego tj. art. 4 pkt 9 i art. 18 ust. 1 w związku z art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym w związku z Ip. 1.2.1. załącznika do tej ustawy. Oceny tej nie może zmienić powołanie się przez organ na przepisy prawa wspólnotowego zamieszczone w rozporządzeniu nr 684/92. Jako zasadnicze w tym zakresie należy potraktować stwierdzenie, iż akt ten dotyczy, zgodnie z jego art.1 ust. 1, wyłącznie przewozów międzynarodowych. Nie stosuje się go w ogóle do przejazdów w obrębie państwa członkowskiego. Tym samym odwoływanie się do przepisów w nim zawartych w odniesieniu do stanu faktycznego niniejszej sprawy jest z gruntu błędne. Wykładnia przepisów wskazanego aktu dokonana przez organ administracji jest rażąco nieprawidłowa. Organ powołuje się bowiem na treść art. 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia nr 684/92, który stanowi o tym, że przewóz określonej kategorii pasażerów z wyłączeniem innych przesądza o zakwalifikowaniu przewozu jako regularny. Pomija jednak organ administracji bardzo istotny fragment omawianego przepisu, a mianowicie ten, który nakazuje, dla uznania przewozu za regularny, spełnienie w pierwszej kolejności przesłanek wymienionych w ust. 1 pkt 1 owego artykułu. Nie będzie zatem przewozem regularnym, w świetle rozważanej regulacji, taki przewóz, który nawet dokonywany jest dla określonej kategorii osób, z wyłączeniem innych, jeżeli nie będzie odbywał się: w określonych odstępach czasu i określonymi trasami, przy założeniu, że pasażerowie są zabierani na z góry określonych przystankach i dowożeni na z góry określone przystanki. Ostatecznie spółka zdecydowała się wykonywać na wskazanej trasie przewozy regularne i otrzymała stosowne zezwolenie. Uznano bowiem, iż zainteresowanie transportem osób jest w tym rejonie tak duże, że opłacalnym jest uruchomienie działalności spółki w tym zakresie na stałe. Gdyby istotnie uznano spółkę za podmiot wykonujący przewozy bez zezwolenia, to przecież organ regulacyjny miał prawo odmówić wydania zezwolenia.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Istota niniejszej sprawy sprowadza się do tego, czy zgromadzony w sprawie przez organ administracji materiał dowodowy mógł stanowić podstawę do zakwalifikowania wykonywanego przez skarżącą spółkę przewozu pracowników spółki B jako przewozu regularnego specjalnego bez wymaganego zezwolenia, co uzasadniać by miało wymierzenie kary pieniężnej w wyżej wymienionej wysokości.

Nie ulega wątpliwości, że zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym (tekst jedn. – Dz.U. z 2007r., nr 125, poz. 874 ze zm.) wykonywanie przewozów regularnych i regularnych specjalnych wymaga zezwolenia właściwego organu. Stosownie zaś do art. 92 ust. 1 tej ustawy wykonywanie przewozu drogowego lub innych czynności związanych z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków wynikających z przepisów wskazanych w tym przepisie podlega karze pieniężnej w granicach od 50 do 15.000 zł.

Pojęcia przewozu regularnego i regularnego specjalnego zostały zdefiniowane w art. 4 pkt 7 i pkt 9 ustawy o transporcie drogowym. Stosownie do art. 4 pkt 7 tej ustawy przewóz regularny to publiczny przewóz osób i ich bagażu w określonych odstępach czasu i określonymi trasami, na zasadach określonych w ustawie i w ustawie z dnia 15 listopada 1984r. - Prawo przewozowe (Dz.U. z 2000r. nr 50, poz. 601 ze zm.). Jak zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 18 czerwca 2008r., sygn. akt II GSK 180/08 (Lex nr 522420), ta ostatnia ustawa w art. 2 ust. 2 wskazuje, że przewoźnik wykonujący regularne przewozy osób jest obowiązany w szczególności podać do publicznej wiadomości rozkład jazdy środków transportowych przez zamieszczenie informacji na wszystkich dworcach i przystankach wymienionych w rozkładzie jazdy.

Zatem, aby określony rodzaj przewozu uznać za regularny muszą być spełnione następujące przesłanki: rozkład jazdy określający godziny wykonywania przewozu, podanie tego rozkładu do publicznej wiadomości, przystanki na których zgodnie z rozkładem odbywa się wsiadanie i wysiadanie pasażerów oraz cennik opłat podany do publicznej wiadomości, a także transport musi być wykonywany zgodnie z warunkami określonymi w zezwoleniu.

Natomiast zgodnie z art. 4 pkt 9 ustawy o transporcie drogowym przewóz regularny specjalny to niepubliczny przewóz regularny określonej grupy osób, z wyłączeniem innych osób.

Z zestawienia tychże przepisów można sformułować definicję przewozu regularnego specjalnego, zgodnie z którą jest to przewóz niepubliczny dotyczący określonej grupy osób z wyłączeniem innych osób, posiadający cechy przewozu regularnego określone w art. 4 pkt 7 ustawy o transporcie drogowym. Pogląd ten, ugruntowany jest w orzecznictwie (por.: wyrok NSA z dnia 21 sierpnia 2007r., sygn. akt I OSK 1274/06, wyrok NSA z dnia 28 sierpnia 2007r., sygn. akt I OSK 1306/06, wyrok NSA z dnia 6 maja 2008r., sygn. akt II GSK 82/08). W orzecznictwie wskazuje się przy tym, że za takim rozumieniem pojęcia przewozu regularnego specjalnego przemawia wykładnia systemowa przepisów ustawy o transporcie drogowym. Posłużenie się przez ustawodawcę w różnych przepisach tego samego aktu prawnego pojęciem "przewóz regularny" oznacza, że znaczenie tego pojęcia we wszystkich przypadkach jest tożsame (por.: wyrok NSA z dnia 28 sierpnia 2007r., sygn. akt I OSK 1306/06; wyrok NSA z dnia 10 czerwca 2008r., sygn. akt II GSK 162/08 – Lex nr 495515; wyrok NSA z dnia 18 czerwca 2008r., sygn. akt II GSK 180/08). Tak zatem dla uznania, że w danym przypadku mamy do czynienia z przewozem regularnym specjalnym konieczne jest zaistnienie nie tylko elementów niezbędnych dla uznania przewozu za regularny specjalny, a więc spełnienie przesłanki wykonywania przewozu dla określonej grupy osób, lecz również wykonywania tego transportu w sposób regularny tj. w określonych odstępach czasu i określonymi trasami, a więc według konkretnego stałego rozkładu jazdy (vide: wyrok NSA z dnia 10 czerwca 2008r., sygn. akt II GSK 162/08). W wyroku z dnia 18 czerwca 2008r., sygn. akt II GSK 180/08 Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił również, iż cechą charakterystyczną dla przewozów regularnych specjalnych jest w istocie dominująca pozycja przewoźnika w stosunku do podmiotów, korzystających z tej usługi. Przewoźnik w takich sytuacjach ustala cennik, godziny odjazdów, miejsce w których usytuowane są przystanki. Natomiast potencjalny klient jest, co do zasady związany tymi ustaleniami. Mówiąc najogólniej dyspozycyjność przewoźnika w stosunku do podmiotu zlecającego wykonywanie usługi, oznaczająca możliwość każdoczesnej zmiany ustalonych wcześniej zasad, niejako wyklucza możliwość przyjęcia, że w danym przypadku mamy do czynienia z przewozem regularnym. Pogląd ten podziela także Sąd orzekający w niniejszej sprawie.

Na tle poczynionych uwag podstawowego znaczenia dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy nabiera dokonana przez organy administracji ocena umowy z dnia [...]r. łączącej skarżącą spółkę z B Spółką z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł.

W § 2 ust. 1 tej określono bowiem, że zakres świadczonych usług transportowych będzie obejmować:

a) przewóz autokarami i/lub minibusami pracowników, według zmiennych potrzeb produkcyjnych zleceniodawcy;

b) dowóz pracowników zleceniodawcy na imprezy okolicznościowe według instrukcji zleceniodawcy. W § 2 ust. 2 tej umowy postanowiono, że inne usługi przewozowe przede wszystkim dowóz pracowników w weekendy i inne święta oraz ewentualne zwiększenie ilości kursów dziennych lub ilości autokarów będą zamawiane dodatkowym zleceniem na piśmie. Natomiast w § 2 ust. 3 umowy określono, że zlecenie zmian lub dodatkowych usług będzie przesłane zleceniobiorcy e – mailem lub faksem najpóźniej na 12 godzin przed terminem wykonania usługi i zostanie uznane za przyjęte po otrzymaniu przez zleceniodawcę pisemnego potwierdzenia warunków zlecenia. Z treści § 2 tej umowy wynika więc, że w tym wypadku to skarżąca spółka miała każdorazowo dostosowywać się do zmiennych potrzeb zleceniodawcy, o których miała być informowana na 12 godzin przed wykonaniem usługi. Zdaniem Sądu tego rodzaju postanowienia świadczą o dyspozycyjności skarżącej spółki w stosunku do zleceniodawcy i braku jej dominującej pozycji w tej relacji, co jak już wyżej wskazano wyklucza możliwość przyjęcia, że w danym przypadku mamy do czynienia z przewozem regularnym. Poza tym nawet okoliczność ustalenia rozkładu jazdy oraz to, że okazane przez kierowcę wykresówki dotyczyły trzech, następujących po sobie dni (1 – 3 marca 2011r.), nie przesądza jeszcze o tym, że przewóz ten miał charakter regularny, a nie np. wahadłowy, którym w myśl art. 4 pkt 10 ustawy o transporcie drogowym jest wielokrotny przewóz zorganizowanych grup osób tam i z powrotem, między tym samym miejscem początkowym a tym samym miejscem docelowym, przy spełnieniu łącznie następujących warunków:

a) każda grupa osób przewiezionych do miejsca docelowego wraca do miejsca początkowego,

b) miejsce początkowe i miejsce docelowe oznaczają odpowiednio miejsce rozpoczęcia usługi przewozowej oraz miejsce zakończenia usługi przewozowej, z uwzględnieniem w każdym przypadku okolicznych miejscowości leżących w promieniu 50 km.

W tym stanie rzeczy nie sposób jest uznać, że zebrany w sprawie materiał dowodowy pozwalał przyjąć, iż skarżąca spółka wykonywała przewóz regularny specjalny, co uzasadniać by miało nałożenie na nią kary pieniężnej za jego wykonywanie bez wymaganego zezwolenia. Zdaniem sądu doszło zatem do naruszenia art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Wobec powyższego Sąd w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 152, art. 200 i art. 205 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) w związku z § 2 ust. 1 – 2, § 6 pkt 4 i § 18 ust. 1 pkt 1 lit. a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. nr 163, poz. 1348 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.

A. B.