Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 792/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2016-11-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Podatek od towarów i usług
Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 87 ust. 2, art. 87 ust. 6
journal: Dz.U. 2011 nr 177 poz 1054
law: Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - tekst jednolity
article: art. 121 § 1, art. 124, art. 125 § 1, art. 125 § 2, art. 272, art. 274b, art. 280
journal: Dz.U. 2015 poz 613
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Waldemar Inerowicz Sędziowie Sędzia WSA Dominik Mączyński Sędzia WSA Aleksandra Kiersnowska - Tylewicz (spr.) Protokolant ref. staż. Natalia Puchalska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 listopada 2016 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. w [...] na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym oddala skargę.


UZASADNIENIE

Naczelnik Urzędu Skarbowego P. postanowieniem z dnia 05 listopada 2015 r., wydanym na podstawie art. 274b w zw. z art. 216 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r., poz. 613 – dalej jako: "O.p.") oraz art. 87 ust. 2 i 6 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (tekst jedn. Dz. U. z 2011 r., nr 177, poz. 1054 ze zm. – dalej jako: "ustawa o PTU") przedłużył X. sp. z o.o. z siedzibą w P. (dalej zwanej również skarżącą) termin zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za wrzesień 2015 r., do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia za ten okres.

Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ I instancji wskazał, że w dniu 24 października 2015 r., otrzymano elektroniczną korektę deklaracji VAT-7 skarżącej za wrzesień 2015 r., w której wykazano kwotę podatku naliczonego do zwrotu na rachunek bankowy w terminie 25 dni, w wysokości [...] zł. W kontekście postanowień art. 87 ust. 2 i 6 ustawa o PTU stwierdzono, że w celu zbadania zasadności zadeklarowanego zwrotu różnicy podatku od towarów i usług za wrzesień 2015 r. przeprowadzono czynności sprawdzające celem sprawdzenia prawidłowości rozliczeń podatku skarżącej za wskazany ostatnio okres. W ocenie Naczelnika Urzędu Skarbowego P. dotychczas zebrany materiał dotyczący zasadności zwrotu budzi wątpliwości w zakresie rozliczenia podatku naliczonego związanego z nabyciem towarów, które następnie stanowiły przedmiot wewnątrzwspólnotowej dostawy. Wskazano również, że organ I instancji wystąpił do Naczelnika Urzędu Skarbowego w P(1). oraz Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w K. z prośbą o przeprowadzenie kontroli oraz czynności sprawdzających w zakresie prawidłowości i rzetelności transakcji skarżącej z jej dostawcami. Organ I instancji wystąpił ponadto do słowackiej i czeskiej administracji podatkowej w wnioskiem o przeprowadzenie kontroli prawidłowości i rzetelności transakcji skarżącej z jej odbiorcami.

Skarżąca wniosła do Dyrektora Izby Skarbowej zażalenie na wymienione na wstępie postanowienie wnosząc o jego uchylenie oraz o zwrot podatku VAT. W uzasadnieniu zażalenia skarżąca podniosła, że przedłużenie terminu zwrotu jest błędne i bezzasadne. Stwierdzono ponadto, że zasadność zwrotu nie wymaga weryfikacji większej, niż ta, która miała już miejsce, w szczególności ocena zasadności zwrotu nie wymaga kontroli kontrahentów skarżącej. Skarżąca wskazała również, że spełnia wszystkie warunki aby opodatkować wewnątrzwspólnotową dostawę towarów stawką 0%. Zaznaczono ponadto, że wszystkie z faktur skarżącej wykazane w deklaracji za wrzesień 2015 r., zostały zapłacone przed złożeniem deklaracji.

Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia 18 lutego 2016 r., nr [...] utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji.

Przedstawiając dotychczasowy przebieg postępowania w sprawie organ odwoławczy wskazał, że w dniu 24 października 2015 r., organ I instancji otrzymał korektę deklaracji VAT-7 za wrzesień 2015 r., w której również wykazana została nadwyżka podatku naliczonego nad należnym w kwocie [...]zł. Ustalono, że należności wynikające z przedłożonych faktur VAT zostały uregulowane za pomocą przelewów bankowych. Wskazano, że zgodnie z art. 87 ust. 2 ustawy o PTU, przesłanką przedłużenia terminu zwrotu podatku VAT jest wymóg dodatkowego zweryfikowania zasadności zwrotu. Ocena, czy potrzeba taka występuje nie może być dowolna, ale musi opierać się na odpowiednich przesłankach wynikających ze stanu faktycznego sprawy. Nie chodzi jednak o przesłanki, które mają charakter konkretnych dowodów świadczących o nieprawidłowościach w rozliczeniu czy konkretnych zarzutów, które można postawić podatnikowi. Na tym etapie postępowania organ decyduje bowiem wyłącznie o konieczności dalszego badania zasadności zwrotu, a nie o samej zasadności zwrotu. Nie chodzi więc o wykazanie, że zwrot jest niezasadny ani o wykazanie, że istnieją dowody przemawiające za niezasadnością zwrotu. Chodzi natomiast o wykazanie, że istnieją okoliczności przemawiające za potrzebą dodatkowej weryfikacji zasadności zwrotu podatku. W ocenie organu II instancji Naczelnik Urzędu Skarbowego P. wykazał w swoim postanowieniu okoliczności uzasadniające wymóg przeprowadzenia dodatkowej weryfikacji zasadności zwrotu podatku VAT. Organ I instancji wskazał również na konkretne czynności podjęte w celu zgromadzenia materiału dowodowego umożliwiającego weryfikację zasadności zadeklarowanego przez skarżącą zwrotu. Wyjaśniono, że organ I instancji wystąpił do Naczelnika Urzędu Skarbowego w P(1). o rozszerzenie kontroli prowadzonej w A. sp. z o.o. na rozliczenia skarżącej ze wskazanym ostatnio podmiotem. Z uwagi na rozliczenie przez skarżącą faktur wystawionych przez B. sp. z o.o., zwrócono się do Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w K. o przeprowadzenie czynności mających na celu sprawdzenie rzetelności transakcji potwierdzonych tymi fakturami. Zwrócono również uwagę na wystosowane do słowackiej i czeskiej administracji podatkowej wnioski o podjęcie czynności celem zweryfikowania wykazanych przez skarżącą wewnątrzwspólnotowych dostaw towarów. W ocenie organu odwoławczego, przeprowadzenie czynności kontrolnych oraz czynności sprawdzających w odniesieniu do kontrahentów skarżącej w zakresie prawidłowości faktur, z których skarżąca wywodzi swoje uprawnienia są okolicznościami uzasadniającymi przedłużenie terminu zwrotu podatku VAT. Zaznaczono również, że skarżąca jest nowo powstałą spółką, zarejestrowaną pod wirtualnym adresem, zatrudniającą jednego pracownika - prezesa zarządu, dokonującą jedynie wewnątrzwspólnotowych dostaw towarów - oleju rzepakowego, nie posiadającą zaplecza magazynowego i własnych środków transportu do przewozu towaru, wykazującą jedynie wewnątrzwspólnotowe dostawy oleju rzepakowego. Zaznaczono również, że art. 87 ust. 2 ustawy o PTU nie zawiera konkretnych przesłanek nakazujących weryfikację zasadności zwrotu. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych wskazano, że wystarczy chociażby powzięta przez organ wątpliwość co do zasadności zwrotu. Wskazano także, że również prawo unijne dopuszcza przedłużenie terminu zwrotu podatku w sytuacji, gdy istnieją wątpliwości co do jego zasadności.

Odnosząc się do zarzutu skarżącej, że spełnione zostały warunki uprawniające do zastosowania stawki 0% w odniesieniu do dokonanych wewnątrzwspólnotowych dostaw towarów wskazano, że w trakcie postępowania zażaleniowego badana jest prawidłowość postanowienia o przedłużeniu terminu zwrotu podatku VAT. W wywołanym zażaleniu postępowaniem nie podlega ocenia prawidłowość zastosowanej stawki podatku, jak również spełnienie wymogów formalnych jej zastosowania. Nie podzielono również argumentu skarżącej, że przedłużenie terminu zwrotu podatku wynikającego z wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów uzasadnione byłoby jedynie w przypadku, w którym skarżąca ponosiłaby odpowiedzialność solidarną, o której mowa w art. 105a ustawy o PTU. Za bez znaczenia uznano również fakt, że przedmiotem transakcji dokonywanych przez skarżącą nie są towary, o których mowa w załączniku nr 13 do ustawy o PTU. Regulacja powołanego przez skarżącą art. 105a wskazanej ostatnio ustawy odnosi się do solidarnej odpowiedzialności za zaległości podatkowe dostawcy. Tymczasem w niniejszej sprawie termin zwrotu nadwyżki podatku nie został przedłużony w związku z istnieniem zaległości u kontrahenta skarżącej, lecz z uwagi na potrzebę zbadania zasadności zwrotu. Odnosząc się do twierdzeń skarżącej, że przedłużenie terminu zwrotu powoduje spadek płynności finansowej uniemożliwiając prowadzenie działalności gospodarczej wskazano, że skarżąca jako profesjonalny przedsiębiorca winna przewidywać skutki podejmowanych decyzji gospodarczych oraz uwzględniać ewentualne ryzyko. W odniesieniu do protokołu z dnia 02 listopada 2015 r., wskazano, że stwierdzenie braku błędów formalnych nie przesądza o bezzasadności postanowienia o przedłużeniu terminu zwrotu podatku VAT. Odnośnie faktu, że skarżąca miała powstać jako wspólne przedsięwzięcie E. sp. z o.o. oraz F. sp. z o.o., wskazano, że okoliczność, że pierwsza ze wskazanych spółek otrzymywała zwroty podatku wynikające z wewnątrzwspólnotowych dostaw towarów nie może stanowić argumentu świadczącego o niezasadności przedłużenia terminu zwrotu kwoty zadeklarowanej przez skarżącą. Podniesiono również, że wybór sposobu weryfikacji podatnika należy do organów podatkowych. W ocenie organu II instancji w postępowaniu mającym za przedmiot ocenę zasadności postanowienia organu I instancji przedłużającego termin zwrotu podatku VAT dokonanie oceny kwestii świadomego lub nieświadomego udziału podatnika w oszustwie podatkowym stanowiłoby wykroczenie poza zakresu tego postępowania i byłoby działaniem przedwczesnym.

Ostateczne postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej stanowi przedmiot skargi kierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. W skardze strona skarżąca reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika – radcę prawnego wnosi o uchylenie zaskarżonego postanowienia wraz z poprzedzającym je postanowieniem organu I instancji w całości. W skardze wniesiono również o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Zaskarżonemu postanowieniu zarzuca się naruszenie:

– art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 274b O.p. – poprzez wydanie przez organ II instancji postanowienia utrzymującego w mocy postanowienie organu I instancji o przedłużeniu terminu zwrotu kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za miesiąc wrzesień 2015 r., do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia za ww. okres pomimo że organ I instancji wydał postanowienie w dniu 5 listopada 2015 r., w procedurze opisanej w dziale V O.p., tj. w ramach czynności sprawdzających, mimo że organ ten zakończył już uprzednio weryfikację zwrotu kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w dniu 2 listopada 2015 r., o czym świadczy sporządzony protokół z tych czynności oraz naruszenie art. 274b O.p. – poprzez wydanie 05 listopada 2015 r., przez organ I instancji postanowienia o przedłużeniu terminu zwrotu kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za miesiąc wrzesień 2015 r., do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia za ww. okres pomimo że organ I instancji wydał owe postanowienie w dniu 5 listopada 2015 r., w procedurze opisanej w dziale V O.p., tj. w ramach czynności sprawdzających mimo że organ ten zakończył uprzednio weryfikację zwrotu kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w dniu 2 listopada 2015 r., o czym świadczy sporządzony protokół z tych czynności powodując tym samym bezpodstawne wstrzymywanie zwrotu dla skarżącej, co ma istotny wpływ na wynik sprawy;

– art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 274b O.p. w zw. z art. 87 ust. 2 i 6 ustawy o PTU w zw. z art. 121 § 1 i 2, art. 124 i art. 125 § 1 i 2 O.p. – poprzez wydanie przez organ II instancji postanowienia utrzymującego w mocy postanowienie organu I instancji z dnia 5 listopada 2015 r., o przedłużeniu terminu zwrotu kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za miesiąc wrzesień 2015 r., do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia za ww. okres pomimo że organ I instancji nie wykazał w owym postanowieniu wystarczających przesłanek do tego, by uzasadnić dodatkową weryfikację zasadności zwrotu podatku oraz nie wskazał terminu zakończenia dodatkowej weryfikacji zwrotu podatku w ramach czynności sprawdzających powodując tym samym bezpodstawne wstrzymywanie tego zwrotu oraz naruszenie art. 274b O.p. w zw. z art. 87 ust. 2 i 6 ustawy o PTU w zw. z art. 121 § 1 i 2, art. 124 i art. 125 § 1 i 2 O.p. – poprzez wydanie w dniu 5 listopada 2015 r., przez organ I instancji postanowienia o przedłużeniu terminu zwrotu kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za miesiąc wrzesień 2015 r., do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia za ww. okres pomimo że organ I instancji nie wykazał w owym postanowieniu wystarczających przesłanek do tego, by uzasadnić dodatkową weryfikację zasadności zwrotu podatku oraz nie wskazał terminu zakończenia dodatkowej weryfikacji zwrotu podatku w ramach czynności sprawdzających powodując tym samym bezpodstawne wstrzymywanie tego zwrotu, co ma istotny wpływ na wynik sprawy;

– art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 272 w zw. z art. 280 w zw. z art. 274b O.p. – poprzez wydanie przez organ II instancji postanowienia utrzymującego w mocy postanowienie organu I instancji z dnia 5 listopada 2015 r., o przedłużeniu terminu zwrotu kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za miesiąc wrzesień 2015 r., do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia za ww. okres pomimo że organ I instancji w uzasadnieniu swego postanowienia podał, że wystąpił do innych organów podatkowych polskich i zagranicznych o przeprowadzenie czynności sprawdzających oraz kontroli prawidłowości i rzetelności transakcji z odbiorcami skarżącej w sytuacji, gdy żaden przepis prawa nie daje takich uprawnień organowi podatkowemu w ramach procedury opisanej w dziale V O.p., tj. w ramach czynności sprawdzających, jak również do zebrania takiego materiału dowodowego i jego oceny oraz naruszenie art. 272 w zw. z art. 280 w zw. z art. 274b O.p. – poprzez wskazanie przez organ I instancji w treści uzasadnienia postanowienia o przedłużeniu terminu zwrotu kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym, że wystąpił do innych organów podatkowych polskich i zagranicznych o przeprowadzenie czynności sprawdzających kontroli prawidłowości i rzetelności transakcji z odbiorcami skarżącej w sytuacji, gdy żaden przepis prawa nie daje takich uprawnień organowi podatkowemu w ramach procedury opisanej w dziale V O.p., tj. w ramach czynności sprawdzających, jak również do zebrania takiego materiału dowodowego i jego oceny powodując tym samym bezpodstawne wstrzymywanie zwrotu podatku, co ma istotny wpływ na wynik sprawy.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie wnosząc o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga jako bezzasadna zasługuje na oddalenie.

Kwestią sporną w niniejszej sprawie jest zasadność przedłużenia skarżącej przez organy podatkowe terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za wrzesień 2015 r., do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia za ten okres. Dokonując kontroli zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia w kontekście zarzutów skargi należy wskazać, że zgodnie z art. 87 ust. 6 ustawy o PTU, na wniosek podatnika, złożony wraz z deklaracją podatkową, urząd skarbowy jest obowiązany zwrócić różnicę podatku, o której mowa w ust. 2, w terminie 25 dni, licząc od dnia złożenia rozliczenia, w przypadku gdy kwoty podatku naliczonego, wykazane w deklaracji podatkowej, wynikają z: faktur dokumentujących kwoty należności, które zostały w całości zapłacone, z uwzględnieniem art. 22 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2010 r. Nr 220, poz. 1447, z późn. zm.) (pkt 1), dokumentów celnych, deklaracji importowej oraz decyzji, o których mowa w art. 33 ust. 2 i 3 oraz art. 34, i zostały przez podatnika zapłacone (pkt 2), importu towarów rozliczanego zgodnie z art. 33a, wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów, świadczenia usług, dla którego podatnikiem jest ich usługobiorca, lub dostawy towarów, dla której podatnikiem jest ich nabywca, jeżeli w deklaracji podatkowej została wykazana kwota podatku należnego od tych transakcji (pkt 3) - przy czym przepisy ust. 2 zdanie drugie i trzecie, ust. 2a, 4a-4f stosuje się odpowiednio. Zgodnie z art. 87 ust. 2 zdanie drugie ustawy o PTU, jeżeli zasadność zwrotu wymaga dodatkowego zweryfikowania, naczelnik urzędu skarbowego może przedłużyć ten termin do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia podatnika dokonywanego w ramach czynności sprawdzających, kontroli podatkowej lub postępowania podatkowego na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej lub postępowania kontrolnego na podstawie przepisów o kontroli skarbowej.

Naruszenia przytoczonych powyżej regulacji ustawy o PTU wraz z przepisami O.p., skarżąca dopatruje się w wydaniu przez organ II instancji zaskarżonego postanowienia, w którym utrzymano w mocy postanowienie organu I instancji o przedłużeniu terminu zwrotu kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia w ramach czynności sprawdzających, mimo niewskazania wystarczających przesłanek uzasadniających dodatkową weryfikację tego rozliczenia, niewskazania terminu zakończenia dodatkowej weryfikacji, a także mimo tego, że weryfikacja ta została zakończona w dniu 02 listopada 2015 r., na skutek sporządzenia przez organ podatkowy protokołu z czynności sprawdzających. W kontekście tych zarzutów należy wskazać, że czynności organu na etapie, którego dotyczy art. 87 ust. 2 ustawy o PTU nie zmierzają do wykazania, że zwrot jest niezasadny ani do wykazania, że istnieją dowody przemawiające za niezasadnością zwrotu. Chodzi natomiast o wykazanie, że istnieją okoliczności przemawiające za potrzebą dodatkowej weryfikacji zasadności zwrotu podatku [tak: wyrok NSA z dnia 1 grudnia 2015 r., I FSK 1251/14, dostępny pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl]. Przesłanką przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku VAT naliczonego nad należnym jest jedynie obiektywnie postrzegany wymóg dodatkowego zweryfikowania zasadności zadeklarowanego zwrotu. Ustalenie powyższej okoliczności musi nastąpić z poszanowaniem wyrażonej w art. 122 O.p., zasady prawdy materialnej nakładającej na organ podatkowy obowiązek podejmowania wszelkich niezbędnych działań celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Z poczynionych przez organy podatkowe ustaleń wynika, że skarżąca nabywała od B. sp. z o.o. sp.k., oraz A. sp. z o.o. olej rzepakowy będący następnie przedmiotem wewnątrzwspólnotowych dostaw na teren Słowacji oraz Republiki Czeskiej na rzecz odpowiednio C., spol s.r.o. oraz D. s.r.o. Transakcje wewnątrzwspólnotowe zrealizowano z zastosowaniem 0% stawki podatku, co stanowiło podstawę do wykazania nadwyżki podatku naliczonego nad należnym. Ze znajdujących się w aktach sprawy wniosków o wymianę informacji (SCAC) wynika, że skarżąca jest nowopowstałym podmiotem, zarejestrowanym pod wirtualnym adresem, zatrudniającym jedynie jednego pracownika (prezesa). Skarżąca mimo posiadania faktur dokumentujących obrót olejem rzepakowym nie posiada żadnego zaplecza magazynowego jak też własnych środków transportu. W ocenie sądu rozpoznającego niniejszą sprawę okoliczności te wystarczająco uzasadniają potrzebę przeprowadzenia dodatkowej weryfikacji zasadności zadeklarowanego przez skarżącą zwrotu nadwyżki podatku. Oceniane obiektywnie budzą bowiem wątpliwość co do możliwości zrealizowania przez skarżącą wewnątrzwspólnotowych dostaw towarów, z których wywodzone jest prawo do zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym. Prowadzący czynności sprawdzające organ I instancji wystąpił również z wnioskiem do Naczelnika Urzędu Skarbowego w P(1) o rozszerzenie zakresu prowadzonej w odniesieniu do kontrahenta skarżącej A. sp. z o.o., kontroli na miesiąc wrzesień 2015 r. Organ I instancji zwrócił się również do Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w K. z wnioskiem o przeprowadzenie czynności sprawdzających w B. sp. z o.o., sp. k., w odniesieniu do faktur dokumentujących dostawy towaru rzepakowego na rzecz skarżącej. Powyższe czynności świadczą o podjęciu przez Naczelnika Urzędu Skarbowego P. działań ukierunkowanych na prześledzenie całego łańcucha dostaw.

Za bezzasadne należy uznać podniesione w skardze zarzuty naruszenia art. 121 § 1 i 2, art. 124 oraz art. 125 § 1 i 2 O.p. Wydając zaskarżone postanowienie nie naruszono wyrażonej w art. 121 § 1 O.p., zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych. Wydając poddane sądowej kontroli rozstrzygnięcie nie naruszono również wyrażonej w art. 121 § 2 O.p. zasady udzielania stronom niezbędnych informacji i wyjaśnień o przepisach prawa podatkowego pozostających w związku z przedmiotem postępowania. W uzasadnieniu swojego postanowienia Dyrektor Izby Skarbowej przytoczył jak również rozważył treść przepisów prawa, na których oparto rozstrzygnięcie. Opisano również okoliczności faktyczne uzasadniające jego wydanie. Za nieuzasadniony zatem należy uznać także zarzut naruszenia wyrażonej w art. 124 O.p., zasady przekonywania, zgodnie z którą organy podatkowe powinny wyjaśniać stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwianiu sprawy, aby w miarę możliwości doprowadzić do wykonania przez strony decyzji bez stosowania środków przymusu. Za bezzasadny należy uznać także zarzut naruszenia wyrażonej w art. 125 § O.p., zasady szybkości postępowania, w świetle której organy podatkowe powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia (§ 1). Przy czym sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji lub wyjaśnień, powinny być załatwiane niezwłocznie (§ 2). Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że nadrzędnym celem postępowania w sprawie zwrotu podatku jest eliminacja wyłudzeń i ma ona prymat nad szybkim załatwieniem sprawy [tak: wyrok NSA z dnia 12 stycznia 2016 r., I FSK 899/15, dostępny pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl]. Zarzutu naruszenia wskazanej zasady nie uzasadnia podniesiona w skardze okoliczność otrzymania przez organ podatkowy dokumentów dotyczących sprawdzenia zgodności i poprawności danych zawartych w deklaracji. Ustalając stan faktyczny w zakresie niezbędnym do stwierdzenia zgodności z przedstawionymi dokumentami organ podatkowy nie może ograniczać się jedynie do weryfikacji przedłożonych przez podatnika dokumentów. W realiach niniejszej sprawy ustalenie zgodności ze stanem faktycznym deklaracji wykazującej zwrot podatku wymaga ustalenia czy stanowiący przedmiot dostaw wewnątrzwspólnotowych towar opuścił granice RP i dotarł na teren Słowacji i Czech.

Utrzymując w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji Dyrektor Izby Skarbowej nie naruszył również postanowień art. 233 § 1 pkt 1 O.p., zgodnie z którym organ odwoławczy wydaje decyzję, w której utrzymuje w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Z powyższych rozważań wynika bowiem, że organy podatkowe, w tym również organ I instancji powołały się na okoliczności w pełni uzasadniające twierdzenie, że zasadność wykazanego przez skarżącą zwrotu podatku wymaga dodatkowego zweryfikowania. Z tych samych przyczyn na akceptację nie zasługuje również zarzut naruszenia art. 274b O.p., stanowiącego w § 1, że jeżeli przeprowadzenie czynności sprawdzających zasadność zwrotu podatku wymaga przedłużenia terminu zwrotu podatku wynikającego z odrębnych przepisów, organ podatkowy może postanowić o przedłużeniu tego terminu do czasu zakończenia czynności sprawdzających. Naruszenia wskazanego przepisu strona skarżąca upatruje w niedokonaniu zwrotu zadeklarowanej nadwyżki podatku, mimo zakończenia czynności sprawdzających w dniu 02 listopada 2015 r. Należy wskazać, że regulacje działu V O.p., nie zawierają postanowień co do terminu zakończenia czynności sprawdzających. Nie przewidują również, że czynności sprawdzające ulegają zakończeniu z chwilą sporządzenia protokołu. W orzecznictwie wskazuje się, że czynności sprawdzające są istotnie najmniej sformalizowanym postępowaniem, zwłaszcza w zakresie terminów ich trwania. Przepis art. 280 O.p., odsyłający do odpowiedniego stosowania w sprawach nieuregulowanych, nie odwołuje się na przykład do unormowań regulujących terminy załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym [por.: wyrok NSA z dnia 5 maja 2011 r., I FSK 792/10, dostępny pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl]. Czynności wyjaśniające w przypadku, o którym mowa w art. 87 ust. 2 ustawy o PTU, kończą się czynnością materialno techniczną – zwrotem nadwyżki podatku, ewentualnie czynnością procesową – wszczęciem postępowania podatkowego, ewentualnie kontroli podatkowej [tak: wyrok NSA z dnia 24 lutego 2012 r., I FSK 742/11, dostępny pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl]. Mając na uwadze, że w odniesieniu do skarżącej nie wszczęto postępowania podatkowego ani kontroli podatkowej w przedmiocie weryfikacji zasadności zwrotu nadwyżki podatku VAT za wrzesień 2015 r., jak też nie dokonano zwrotu tej nadwyżki stwierdzić należy, że w istocie – wbrew twierdzeniom skarżącej – nie zakończono czynności sprawdzających. Treść art. 87 ust. 2 zdanie drugie ustawy o PTU, jasno wskazuje, że przedłużenia terminu zwrotu podatku dokonuje się do czasu zakończenia wskazanej w tym przepisie procedury, w ramach której następuje weryfikacja zwrotu, nie zaś do chwili oznaczonej konkretną datą.

Za niezasadny należy również uznać zarzut naruszenia przepisów art. 272 w zw. z art. 280 O.p., którego skarżąca upatruje w wystąpieniu przez organ I instancji do innych organów podatkowych o przeprowadzenie określonych czynności ukierunkowanych na ustalenie prawidłowości i rzetelności transakcji z jej odbiorcami. W przypadku przedłużenia terminu zwrotu różnicy podatku w związku z weryfikacją prowadzoną na podstawie art. 87 ust. 2 zdanie drugie ustawy o PTU w ramach czynności sprawdzających, o których mowa w dziale V O.p., nie jest możliwe żądanie od kontrahentów podatnika wykonujących działalność gospodarczą przedstawienia dokumentów w celu sprawdzenia ich prawidłowości i rzetelności [tak: uchwała NSA z 24 października 2016 r., I FPS 3/16, dostępna pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl]. W niniejszej sprawie organ I instancji nie zwrócił się jednak bezpośrednio do kontrahentów skarżącej o przedstawienie dokumentów w celu sprawdzenia ich prawidłowości i rzetelności, a jedynie wystąpił do właściwego miejscowo dla B. sp. z o.o., sp. k., organu podatkowego z prośbą o podjęcie względem wskazanej spółki czynności sprawdzających. W odniesieniu zaś do A. sp. z o.o., zwrócono się do właściwego dla niej organu I instancji z prośbą o rozszerzenie zakresu prowadzonej kontroli, a nie czynności sprawdzających. Wbrew zatem wywodom skargi Naczelnik Urzędu Skarbowego P. występując do innych organów podatkowych z prośbami o podjęcie określonych czynności nie naruszył prawa.

Niezależnie od powyższego należy zaznaczyć, że przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest postanowienie, w którym z uwagi na istniejącą konieczność dodatkowej weryfikacji zasadności wykazanego zwrotu podatku zdecydowano o przedłużeniu terminu jego dokonania. Rozpoznając skargę sąd nie ocenia zgodności z prawem czynności podejmowanych w toku czynności sprawdzających, orzekając jedynie o zgodności z prawem aktu, na mocy którego postanowiono o przedłużeniu terminu zwrotu nadwyżki podatku.

Konkludując powyższe rozważania należy stwierdzić, że zaskarżone postanowienie wbrew zarzutom skargi odpowiada prawu, a skarga podlega oddaleniu zgodnie z art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.).