Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 447/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-11-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Minister Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c, art. 200 i art. 205 par.2
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Jadwiga Smołucha, Sędzia WSA - Marek Krawczak, Sędzia WSA - Tomasz Zawiślak (spr.), , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 listopada 2020 r. sprawy ze skargi A. B. na decyzję Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z dnia ... września 2019 r. nr ... w przedmiocie odmowy rozłożenia na raty należności wynikających z nienależnie pobranego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi A. B.(dalej: strona lub skarżąca) jest decyzja Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (dalej: Prezes PFRON lub organ) z [...] września 2019 r. nr [...], L.dz. [...], utrzymującą w mocy decyzję własną z [...]kwietnia 2019 r. znak [...], L.dz. [...]odmawiającą stronie rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnych dotyczących zwrotu nienależne pobranego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za okresy sprawozdawcze od stycznia do kwietnia 2012 r. Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym.

Decyzją z [...] kwietnia 2018 r. znak: [...], L.dz. [...]Prezes PFRON nakazał stronie zwrot, w terminie 14 dni, środków Funduszu przekazanych tytułem dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za okresy sprawozdawcze od stycznia do kwietnia 2012 r. w łącznej wysokości [...]zł wraz odsetkami.

Pismem z 22 czerwca 2018 r. skarżąca wniosła o umorzenie odsetek oraz rozłożenie na raty należności określonych w upomnieniu nr [...], tj. należności dotyczących zwrotu dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za okresy sprawozdawcze: styczeń, luty, marzec, kwiecień 2012 r. wraz odsetkami. Powyższą prośbę strona uzasadniła trudną sytuacją finansową. Wyjaśniła, że należności powstały w 2012 r., kiedy prowadziła działalność gospodarczą; od 13 maja 2014 r. działalności nie prowadzi. Obecnie utrzymuje się z emerytury rolniczej w wysokości [...]zł z czego ponosi następujące wydatki: gaz – 25 zł, prąd – 50 zł, ogrzewanie – 50 zł, telefon – 50 zł, wywóz śmieci – 10 zł, leki i wizyty lekarskie – 300 zł, oraz koszty wyżywienia i środki higieny – 300 zł. Strona zauważył, że nie posiada żadnego mienia ruchomego, nieruchomego oraz wierzytelności. Podkreśliła, że wiek, jak i stan zdrowia nie pozwalają na podjęcie pracy zarobkowej i jedyną możliwością spłaty są raty w wysokości 100 zł.

W odpowiedzi na wezwanie organu z [...] lipca 2018 r. skarżąca przesłała dokumenty wskazujące na rozłożenie na raty należności przypadających innym organom administracji (decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] z [...]maja 2018 r., umowa z ZUS z [...] lipca 2018 r.) oraz PIT 40 za rok 2017, faktury za leki, decyzję KRUS o ponownym ustaleniu wysokości emerytury ([...]zł, do wypłaty [...][...]zł ze względu na obciążenie emerytury zajęciem egzekucyjnym), a także oświadczenie o stanie majątkowym. Z oświadczenia wynika, że skarżąca samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Zamieszkuje w pokoju 15 m2 z prawem dożywocia i dostępem kuchni i łazienki.

Decyzją z [...] kwietnia 2019 r. znak: [...], L.dz. [...]Prezes PFRON odmówił stronie umorzenia odsetek. Decyzja ta następnie została utrzymana w mocy decyzją z [...] stycznia 2019 r., nr [...], L.dz. [...], a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnym wyrokiem z 4 lipca 2019 r. V SA/Wa 547/19 oddalił skargę strony.

W międzyczasie decyzją z[...]kwietnia 2019 r. Prezes PPFRON odmówił stronie rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnych dotyczących zwrotu nienależne pobranego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za okresy sprawozdawcze od stycznia do kwietnia 2012 r.

W uzasadnieniu organ przytoczył treść art. 49f ust. 3 i ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2020 r. poz. 426 ze zm., dalej: ustawa o rehabilitacji) stanowiących podstawę procedowania. Organ wyjaśnił, że instytucja rozłożenia należności na raty została skonstruowana na zasadzie uznania administracyjnego. W ocenie Prezesa PFRON analiza zebranej dokumentacji w toku postępowania wykazała, że strona uzyskuje dochód z tytułu emerytury w wysokości około 990 zł miesięcznie. Natomiast miesięczne koszty z tytułu opłat za energię elektryczną, gaz, ogrzewanie, telefon, wywóz odpadów komunalnych wynoszą 185 zł miesięcznie. Dodatkowo skarżąca ponosi opłaty z tytułu zakupu leków oraz wizyt lekarskich w wysokości 300 zł. Organ zauważył, że z przedstawionej decyzji z [...] maja 2018 r. wydanej przez Naczelnika Urzędu Skarbowego wynika, iż strona posiada zadłużenie wobec Urzędu Skarbowego. Należność została rozłożona na 10 rat, pierwsze 9 rat w wysokości 100 zł, natomiast 10 rata w wysokości [...]zł, na okres od 25 maja 2018 r. do 25 lutego 2019 r. Dodatkowo w dniu 2 lipca 2018 r. strona zawarła układ ratalny dotyczący zaległości w opłaceniu składek do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Z harmonogramu spłaty należności wynika, iż średnia miesięczna rata wynosi 400 zł. Strona w toku postępowania zadeklarowała spłatę należności w wysokości 100 zł miesięcznie. Zdaniem Prezesa PFRON przedstawiona w toku postępowania sytuacja finansowa strony budzi wątpliwości co do realnych możliwości spłaty należności zgodnie z zaproponowanym we wniosku harmonogramem. W ocenie organu istnieje ryzyko, że strona nie będzie dysponować środkami finansowymi na wywiązanie się z ewentualnie udzielonego układu ratalnego. W toku postępowania strona nie wykazała, że byłaby w stanie terminowo i w odpowiednich wysokościach go realizować. Z uzyskanych informacji wynika, iż sytuacja finansowa strony nie gwarantuje szybkiej i skutecznej spłaty zobowiązania.

W wyniku rozpoznania wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Prezes PFRON zaskarżoną decyzją z [...] września 2019 r. utrzymał w mocy decyzję z [...] kwietnia 2019 r.

Prezes PFRON w całości podzielił swoje stanowisko prezentowane w decyzji z [...] kwietnia 2019 r. i dodatkowo wyjaśnił, że strona wnosząc o rozłożenie należności na raty powinna poprzeć swoją prośbę stosownymi dowodami potwierdzającymi, iż nie jest w stanie spłacić jednorazowo należności oraz że istnieje realna możliwość spłaty zobowiązania we wnioskowanych ratach. Dopiero na podstawie przekazanej przez stronę dokumentacji Fundusz mógłby rozstrzygnąć, czy sytuacja strony stwarza podstawy do zastosowania ulgi. Organ dokonał ponownej analizy sytuacji finansowej skarżącej i ponownie stanął na stanowisku, że sytuacja finansowa strony budzi wątpliwości co do realnych możliwości spłaty należności. Podkreślił, że zastosowanie wnioskowanej ulgi dopuszczalne jest w przypadku, gdy istnieje realna możliwość spłaty zobowiązań na warunkach określonych w umowie ratalnej. Proponowana przez stronę spłata zadłużenia w 86 ratach po 100 zł miesięcznie nie zaspokaja roszczeń Funduszu oraz odsuwa termin całkowitej spłaty zobowiązania na okres ponad 7 lat. Rozłożenie zobowiązania na tak długi okres mogłoby skutkować nieuregulowaniem należności, bowiem nie można przewidzieć, jakie będą możliwości płatnicze strony za 5, czy 7 lat.

Skargę na powyższa decyzje złożyła A. B. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:

1) przepisów prawa materialnego, mającego istotny wpływ na wynik sprawy, to jest art. 49 ust. 5c ustawy o rehabilitacji poprzez przyjęcie, iż w stosunku do skarżącej nie zachodzą przesłanki do rozłożenia na raty należności wobec PFRON,

2) przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, to jest art. 122 w związku z art. 187 § 1 i art. 191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (tj. Dz.U. 2019, poz. 900 ze zm., dalej: O.p.) poprzez brak wyjaśnienia istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy kwestii w zakresie sytuacji materialnej skarżącej, co w konsekwencji skutkowało przekroczeniem zasad swobodnej oceny dowodów i dokonaniem przez organ dowolnych ustaleń w zakresie nieistnienia podstaw do rozłożenia na raty należności z tytułu obowiązkowych wpłat na PFRON oraz interesu publicznego, co w konsekwencji skutkowało przekroczeniem zasad swobodnej oceny dowodów i dokonaniem przez organ dowolnych ustaleń w zakresie nieistnienia podstaw do rozłożenia na raty należności wobec PFRON.

W uzasadnieniu skargi strona podała, że od daty wydania decyzji jej sytuacja uległa zmianie, gdyż podwyższeniu uległa emerytura do kwoty [...]zł oraz otrzymała tzw. trzynastą emeryturę w wysokości [...]zł. Obniżeniu także uległy wydatki na leki do kwoty 80 zł miesięcznie. Wyjaśniła, że zapłaciła 9 rat do Urzędu Skarbowego i złożyła wniosek o rozłożenie pozostałej kwoty na raty. W związku z tym w jej ocenie nie ma ryzyka, że nie będzie ona dysponować środkami na spłatę układu ratalnego z PFRON.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuję:

Zgodnie z art. 15zzs4 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r. poz. 374) przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów.

W przedmiotowej sprawie przewodniczący zwrócił się do stron postępowania o wskazanie czy wyrażają oni zgodę na rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym. W odpowiedzi na powyższe pełnomocnicy strony i organu wyrazili taką zgodę. W związku z powyższym zdecydowano o wyznaczeniu w przedmiotowej sprawie posiedzenia niejawnego celem rozpoznania sprawy w trybie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z 2 marca 2020 r. w składzie trzech sędziów.

Skarga okazała się niezasadna.

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: ppsa), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ppsa). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 kpa lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 ppsa). Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (art. 134 § 1 ppsa).

W sprawie niesporne jest, że decyzją z [...] kwietnia 2018 r. znak: [...]L.dz. [...]Prezes PFRON nakazał stronie zwrot, w terminie 14 dni, środków Funduszu przekazanych tytułem dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za okresy sprawozdawcze od stycznia do kwietnia 2012 r. w łącznej wysokości [...]zł wraz odsetkami.

Niesporne jest również, że skarżąca zwróciła się do Prezesa PFRON z wnioskiem o rozłożenie na raty spłaty należności wynikających z powyższej decyzji, powołując się na sytuacje zdrowotną i finansową. Wobec tak sformułowanego żądania skarżącej, w sprawie zastosowanie mają przepisy ustawy o rehabilitacji, regulujące kwestie rozkładania na raty należności PFRON.

Zgodnie z art. 49f ust. 1 ustawy o rehabilitacji na wniosek dłużnika lub strony umowy, której przedmiot obejmuje dokonanie wydatków ze środków Funduszu, organy i podmioty powołane do zawierania takich umów mogą:

1) umorzyć w części lub w całości należności pieniężne mające charakter cywilnoprawny, w drodze decyzji, z zastrzeżeniem ust. 2 i 3, lub

2) rozłożyć na raty spłatę tych należności lub odroczyć termin ich płatności, w drodze umowy

- w przypadku uzasadnionym ważnym interesem dłużnika, interesem publicznym, względami gospodarczymi lub społecznymi, lub innymi przyczynami zasługującymi na uwzględnienie, w szczególności w razie całkowitej nieściągalności w rozumieniu art. 49 ust. 5b (całkowita nieściągalność, zachodzi w przypadkach określonych w art. 67d Ordynacji podatkowej).

W myśl art. 49f ust. 3c ustawy o rehabilitacji przepis ust. 1 pkt 2 stosuje się odpowiednio do należności pieniężnych dotyczących zwrotu dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych przyznanego na podstawie art. 26a.

Natomiast art. 49f ust. 3d ustawy o rehabilitacji stanowi, że rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnych, o których mowa w ust. 3c, lub odroczenie terminu ich płatności może nastąpić jednokrotnie. Całkowity okres spłaty należności nie może być dłuższy niż dziesięć lat od dnia zawarcia umowy, o której mowa w ust. 1 pkt 2.

Z kolei w art. 49f ust. 4 ustawy o rehabilitacji podano, że przepisy art. 67b i art. 67d § 1 i 2 Ordynacji podatkowej stosuje się odpowiednio.

Zgodnie z art. 45 ust. 3a ustawy o rehabilitacji przy rozpatrywaniu i rozstrzyganiu spraw przez Fundusz, w zakresie nieuregulowanym w odrębnych przepisach, stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. W art. 104 kpa wyjaśniono, że organ administracji publicznej załatwia sprawę przez wydanie decyzji, chyba że przepisy kodeksu stanowią inaczej. Decyzje rozstrzygają sprawę co do jej istoty w całości lub w części albo w inny sposób kończą sprawę w danej instancji. W związku z powyższym w ocenie sądu prawidłowo organ odmówił rozłożenia na raty w formie decyzji administracyjnej, a nie w innej formie (układ ratalny zawierany jest w formie umowy).

Rozstrzygnięcie w sprawie udzielenia ulgi w postaci rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnych z tytułu zwrotu dofinansowań do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych przyznanego na podstawie art. 26a ustawy o rehabilitacji, nawet w przypadku wystąpienia przesłanek określonych w ustawie należy do organu rozpatrującego sprawę. Przepisy art. 49f ust. 1 pkt 2 w związku z ust. 3c ustawy o rehabilitacji, które stanowią podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie, zostały skonstruowane na zasadzie uznania administracyjnego. Zgodnie z tymi przepisami organ może rozłożyć na raty spłatę należności PFRON, co oznacza, iż uprawnienie w nim zawarte nie nakłada obowiązku pozytywnego rozpatrzenia przez organ każdego wniosku. Przepis ten pozostawia organowi prawo wyboru, czy w konkretnym, jednostkowym stanie faktycznym przyznać wnioskodawcy ulgę. W takim przypadku sądowa kontrola decyzji obejmuje jedynie samo postępowanie poprzedzające jej wydanie, nie zaś rozstrzygnięcie będące wynikiem wyboru dokonanego przez organ. Przed podjęciem rozstrzygnięcia w ramach tzw. uznania administracyjnego w odniesieniu do należności przypadających do zwrotu na rzecz PFRON organ musi najpierw stwierdzić istnienie przesłanek określonych w art. 49f ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy. To z kolei zobowiązuje organ do wyczerpującego zbadania okoliczności faktycznych sprawy oraz szczegółowego uzasadnienia podjętego rozstrzygnięcia. Sąd nie ocenia natomiast wydanej decyzji z punktu widzenia jej słuszności. Strona wnosząc o rozłożenie należności na raty powinna poprzeć swoją prośbę stosownymi dowodami potwierdzającymi, że nie jest w stanie spłacić jednorazowo należności oraz, że istnieje realna możliwość spłaty zobowiązania we wnioskowanych ratach. W sytuacji natomiast nie spełnienia przez wnioskodawcę warunków niezbędnych do przyznania ulgi organ zobligowany jest do odmownego rozpatrzenia wniosku o przyznanie ulgi.

Wyjaśniając przesłanki wiążące organ w przedmiotowej sprawie ustawodawca w dyspozycji art. 49f ust. 1 ustawy o rehabilitacji użył zwrotów niedookreślonych: ważny interes dłużnika, interes publiczny, względy gospodarcze lub społeczne.

W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest pogląd, w myśl którego "interes publiczny" to sytuacja, gdy zapłata zaległości spowoduje konieczność sięgania przez zobowiązanego do środków pomocy państwa, gdyż nie będzie w stanie zaspakajać swoich potrzeb materialnych (wyrok NSA z 22 kwietnia 1999 r., SA/Sz 850/98, niepubl.). Nie powinno budzić zastrzeżeń stwierdzenie, że "interes publiczny" nie sprowadza się do zapewnienia maksymalnych dochodów w budżecie państwa, zaś wystarczającą przesłanką do stosowania ulgi powinien być interes podatnika (wyrok NSA z 30 maja 2001 r. w sprawie III SA 830/00), jednak mówiąc o interesie publicznym mowa jest o ochronie wpływów do budżetu, która powinna uniemożliwiać sytuację rezygnacji z tych wpływów oraz rezygnację z konieczności ochrony interesów innych podatników. Z kolei przy wykładni pojęcia "ważny interes dłużnika" należy posiłkować się orzecznictwem i poglądami doktryny dotyczącymi pojęcia zbliżonego jakim jest "ważny interes podatnika". W związku z tym za "ważny interes podatnika" uznać należy zarówno taką sytuację, w której z powodu nadzwyczajnych zdarzeń losowych podatnik nie jest w stanie spłacić należności podatkowych, jak i normalną sytuację ekonomiczną podatnika, z uwzględnieniem wysokości osiąganych dochodów, wydatków, możliwości spłaty innych zobowiązań finansowych (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 9 stycznia 2013 r. sygn. akt VIII SA/Wa 723/12).

Zanim sąd merytorycznie odniesie się do istoty sporu, to poczyni kilka uwag natury ogólnej. Mianowicie podkreślenia w sprawie wymaga, że w zaistniałym stanie faktycznym i prawnym organ nie miał podstaw do odpowiedniego zastosowania art. 67d § 1 i 2 O.p., do którego zastosowania odwołuje się art. 49f ust. 4 ustawy o rehabilitacji, gdyż przepis ten znajduje zastosowanie w przypadku umorzenia należności, na co wprost wskazuje jego treść (odwołano się do art. 67a § 1 pkt 3 O.p.). Natomiast przedmiotowa sprawa dotyczy innej ulgi, jaką jest rozłożenie na raty. Co więcej wystąpienie przesłanki całkowitej nieściągalności uniemożliwia zastosowanie ulgi jako jest rozłożenie należności na raty, gdyż oczywistym będzie, że podmiot, który uzyska rozłożenie na raty w takich warunkach nie będzie w stanie tego układu ratalnego zrealizować. Nadto w sprawie brak było podstaw do odpowiedniego zastosowania art. 67b O.p., gdyż aktualnie strona nie prowadzi działalności gospodarczej. Zatem sprawa winna być analizowana tylko w zakresie przesłanek ważnego interesu dłużnika, interesu publicznego oraz obejmować względy gospodarcze lub społeczne. Wszystkie te okoliczności ma wykazać skarżąca, gdyż to ona zna swoją sytuację najlepiej i to ona wnioskuje o udzielenie konkretnej ulgi w spłacie należności.

W spawie strona powołała się na swoją sytuację majątkową, która uniemożliwia jej spłatę jednorazową całej dochodzonej należności. W tym miejscu należy także wskazać, że aby organ dokonał prawidłowej oceny możliwości płatniczych strony, to skarżąca winna w sposób wiarygodny przedstawić swoją sytuację. W sprawie skarżąca do powyższego się nie dostosowała i nie przedstawiła w sposób wiarygodny (bez zatajania istotnych okoliczności) sytuacji ekonomicznej.

Sąd po rozpatrzeniu niniejszej sprawy stwierdza, że Prezes PFRON przeprowadził postępowanie prawidłowo (wzywał skarżącą do nadesłania stosownych dokumentów i oświadczeń) i na podstawie zebranego materiału dowodowego w sposób prawidłowy ocenił sytuację osobistą, majątkową oraz zdrowotną skarżącej na gruncie przesłanek umożliwiających rozłożenie należności PFRON na wnioskowane raty.

Organ prawidłowo stwierdził, że do jego uznania ustawodawca pozostawił ocenę, czy dana sytuacja jest przypadkiem uzasadnionym ważnym interesem dłużnika lub interesem publicznym. W sprawie takiej oceny Prezes PFRON dokonał. Zasadnie podał, że mając na względzie możliwości finansowe strony, które wg jej oświadczenia powodują możliwość regulowania miesięcznych rat jedynie w wysokości 100 zł, iż spłata należności PFRON zajęłaby ponad 7 lat (kwota do spłaty wraz z odsetkami wynosi ponad 8.600 zł), co mogłoby spowodować brak możliwości realnej spłaty tych należności. W ocenie sądu z akt sprawy, a w szczególności dokumentów i oświadczeń złożonych przez skarżącą wynika, że na obecnym etapie skarżąca nie ma możliwości ratalnego uregulowania należności. Skarżąca wg oświadczenia otrzymuje emeryturę w wysokości 990 zł miesięcznie, z czego wg oświadczenia ponosi wydatki na energię elektryczną (50 zł), gaz (25 zł), ogrzewanie (50 zł), telefon (50 zł), wywóz odpadów komunalnych (10 zł), leki i wizyty lekarskie (300 zł), woda – 35 zł (koszt wskazany w oświadczeniu o stanie majątkowym) w łącznej wysokości 515 zł. Dodatkowo ponosi koszty wyżywienia i higieny osobistej oszacowane na 300 zł miesięcznie. Do dyspozycji wg skarżącej pozostaje kwota ok. 100 zł (patrz wniosek o rozłożenie na raty, pismo z 6 sierpnia 2018 r. ). Jednakże skarżąca zupełnie nie uwzględniła faktu, że zobowiązana jest również do uiszczania należności z tytułu rat rozłożonych przez Urząd Skarbowy w wysokości 100 zł miesięcznie (pierwsze 9 rat po 100 zł, ostatnia 10 rata w wysokości 3.288,69 zł) oraz przez ZUS w wysokości ok. 400 zł miesięcznie (60 rat). Tym samym zdolności płatnicze skarżącej są niewystarczające do uiszczenia jakichkolwiek kwot na rzecz PFRON, gdyż wydatki skarżącej w wysokości 1.315 zł (815 zł + raty 500 zł) przekraczają jej dochody w wysokości 990 zł. Sąd zauważa, że organ I instancji nie dokonał w uzasadnieniu tak szczegółowych wyliczeń. Jednakże mimo takiej wady, to nieuzasadnionym byłoby uchylenie decyzji, gdyż uchybienie to nie miało wpływu na wynik sprawy, a tym bardziej istotnego wpływu o jakim mowa w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa.

W dalszej kolejności należy zwrócić uwagę, że oświadczenie skarżącej o uzyskiwanych dochodach zostało zmienione i we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżąca "przypomniała sobie", że otrzymuje pomoc u rodziny, którą przeznacza na spłatę rat. Skarżąca jednakże nie wskazała od kogo tę pomoc uzyskuje, jej wysokości oraz warunków na których tę pomoc uzyskuje. Powyższe uniemożliwiało realną ocenę zdolności płatniczych przez PFRON. Stąd też zarzut strony o nie wzięciu pod uwagę przez organ faktu otrzymywania pomocy od bliskich jest niezasadny. Skarżąca bowiem nigdy nie twierdziła, że taką pomoc uzyskuje.

W ocenie sądu przy tak ustalonym stanie faktycznym prawidłowo organ stwierdził, sytuacja finansowa strony budzi wątpliwości co do realnych możliwości spłaty należności. Słusznie także podkreślił Prezes PFRON, że istnieje ryzyko, iż strona nie będzie dysponować środkami finansowymi na wywiązanie się z ewentualnie udzielonego układu ratalnego, szczególnie, że posiada zadłużenia w innych urzędach. Prawidłowo odniósł się do zaproponowanego układu ratalnego i stwierdził, że proponowana przez stronę spłata zadłużenia w 86 ratach po 100 zł miesięcznie nie zaspokaja roszczeń Funduszu oraz odsuwa termin całkowitej spłaty zobowiązania na okres ponad 7 lat. Rozłożenie zobowiązania na tak długi okres mogłoby skutkować nieuregulowaniem należności, bowiem nie można przewidzieć, jakie będą możliwości płatnicze strony za 5, czy 7 lat. W interesie publicznym leży, aby przyznana ulga dawała gwarancję wywiązania się strony z układu ratalnego. W toku postępowania strona nie wykazała, że byłaby w stanie terminowo i w odpowiednich wysokościach go realizować. Z uzyskanych informacji wynika, że sytuacja finansowa strony nie gwarantuje szybkiej i skutecznej spłaty zobowiązania. Powyższemu rozumowaniu w żaden sposób nie można zarzucić braku racjonalności i dowolności. Dodatkowo trzeba zauważyć, że organ nie był zobowiązany do przedstawienia własnej propozycji wysokości rat, gdyż na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego uznał, że nawet raty w wysokości 100 zł skarżąca nie jest w stanie uiścić. Organ bowiem stwierdził, że sytuacja finansowa strony budzi wątpliwości co do realnych możliwości spłaty należności zgodnie z zaproponowanym harmonogramem.

Bezzasadne okazały się zarzuty dotyczące naruszenia prawa materialnego, tj. art. 49 ust. 5c ustawy o rehabilitacji i naruszenia przepisów postępowania, art. 122,187 § 1 i art. 191 O.p. Powołane bowiem przepisy nie znajdują w sprawie zastosowania. Art. 49 ust. 5c ustawy o rehabilitacji odnosi się bowiem tylko do rozkładania należności z tytułu wpłat, o czym wprost stanowi art. 49 § 1 ustawy o rehabilitacji, który stanowi, że do wpłat o których mowa w art 21 ust. 1, art. 22b, art. 23, art. 29 ust 3a1, 3b, 3c i 3g, art. 31 ust. 3 pkt 1 lit a, art. 33 ust 4a, 4a1, 4c, 7 i 7a, oraz art. 38 ust. 2 pkt 1 lit. a tiret pierwsze ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2018 r. poz. 1509, z poźn. zm.) stosuje się odpowiednio, z zastrzeżeniem ust. 5a-5d oraz art 49a i art. 49b, przepisy Ordynacji podatkowej, z tym że uprawnienia organów podatkowych określone w tej ustawie przysługują Prezesowi Zarządu Funduszu. Sprawa natomiast nie dotyczy rozłożenia na raty wpłat, tylko dotyczy rozłożenia na raty nienależnie pobranego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych, a więc zastosowanie znajdzie przywołany wyżej art. 49f ust. 1 ustawy o rehabilitacji. Także przepisy działu IV Ordynacji podatkowej nie znajdują zastosowania, gdyż zastosowanie w sprawie znajdują przepisy kpa, o czym wprost wskazuje art. 45 ust. 3a ustawy o rehabilitacji. Przepisy Ordynacji podatkowej stosuje się jedynie odpowiednio, ale nie w zakresie przepisów regulujących postępowanie, a jedynie w zakresie przepisów materialnych, regulujących przesłanki rozłożenia na raty.

W ocenie sądu organ nie naruszył zasad postępowania administracyjnego określonych w art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 kpa (odpowiadają im zasady określone w art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 O.p.). Sąd stoi na stanowisku, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Po pierwsze organ w sprawie zgromadził w sposób należyty dowody i co najważniejsze dowody te ocenił. W toku prowadzonego postępowania, organ podjął wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy. Także wydana decyzja zawiera wszelkie elementy decyzji określone w art. 107 § 3 kpa. Po wtóre trudno jest zarzucić organowi, że powinien dokonywać szerszej oceny sprawy skoro skarżąca nie dostarcza stosownej argumentacji, a już przedstawiona argumentacja jest niekompletna (brak wykazania wszystkich dochodów jakimi strona dysponuje lub może dysponować). Trzeba bowiem wskazać, że to strona dysponuje stosowną argumentacją potwierdzającą jej tezy. Organ wbrew twierdzeniom skarżącej nie naruszył przy tym zasady równości, gdyż nie rozstrzygnął sprawy odmiennie w takiej samej sytuacji. Sąd zgadza się ze skarżącą, że obywatele znajdujący się w tej samej sytuacji faktycznej i prawnej mają prawo oczekiwać tożsamych rozstrzygnięć nawet, gdy decyzja administracyjna jest podejmowana w ramach uznania administracyjnego. Powyższego jednakże nie można utożsamiać z koniecznością wydania takich samych decyzji uznaniowych przez różne organy. Po pierwsze jak wynika z decyzji Naczelnik Urzędu Skarbowego nie wiedział, że skarżąca jest dłużnikiem z tytułu składek oraz dłużnikiem wobec PFRON. Ponadto PFRON dokonując analizy spawy uwzględnił już udzieloną pomoc w postaci rozłożenia na raty przez Naczelnika Urzędu Skarbowego oraz ZUS i powyższe spowodowało ocenę, że dochody skarżącej nie wystarczą na spłatę ratalną należności PFRON, gdyż z kwoty 990 zł skarżąca nie będzie w stanie spłacić jakichkolwiek rat na rzecz PFRON.

Podkreślić przy tym należy, że ocenie sądu w rozpatrywanej sprawie podlegała decyzja Prezesa PFRON w przedmiocie odmowy rozłożenia na raty należności PFRON. Orzekając w granicach sprawy, zakreślonych rozstrzygnięciem zaskarżonej decyzji, sąd nie był władny do oceny prawidłowości rozstrzygnięć wydanych w innym trybie, w tym postanowień w przedmiocie zarzutów zgłoszonych w postepowaniu egzekucyjnym. Z tego też względu argumenty skargi, odnoszące się do postępowania egzekucyjnego nie mogły doprowadzić do uwzględnienia skargi na decyzję PFRON w przedmiocie odmowy rozłożenia płatności na raty.

Podkreślenia także wymaga, że sąd ocenia decyzję Prezesa PFRON i materiał zgromadzony na datę wydania decyzji. Stąd też nie mógł w żaden sposób uwzględnić zmiany sytuacji faktycznej skarżącej, gdyż sąd nie jest "trzecią instancją odwoławcza", a jedynie kontroluje prawidłowość decyzji na datę jej wydania. W wypadku natomiast zmiany okoliczności faktycznych nic nie stoi na przeszkodzie aby skarżąca złożyła kolejny wniosek o rozłożenie na raty przedstawiając nowe okoliczności, w tym zwiększenie dochodów i zmniejszenie wydatków. Zauważyć bowiem należy, że każda zmiana okoliczności faktycznych, w szczególności sytuacji majątkowej, rodzinnej lub zdrowotnej osoby zobowiązanej, może być zawsze podstawą do ponownego wystąpienia z wnioskiem o przyznanie ulgi na podstawie art. 49f ust. 1 pkt 2 ustawy o rehabilitacji, tj. rozłożenia płatności na raty należności PFRON, bowiem odmowa uwzględnienia wniosku nie stwarza sytuacji powagi rzeczy osądzonej.

Reasumując, sąd uznał, że skarga jako nieuzasadniona, na podstawie art. 151 ppsa, podlega oddaleniu.