Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt II SA/Op 125/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2017-05-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: par. 6 ust. 2
journal: Dz.U. 2013 poz 3
law: Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 3 stycznia 2013 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia  rodzinne
article: art. 16 ust. 3
journal: Dz.U. 2016 poz 1518
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Krupiński Sędziowie Sędzia WSA Ewa Janowska Sędzia WSA Grażyna Jeżewska (spr.) Protokolant St. sekretarz sądowy Agnieszka Jurek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 maja 2017 r. sprawy ze skargi C. Ł. reprezentowanego przez opiekuna prawnego I. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 26 stycznia 2017 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku pielęgnacyjnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

W dniu 24 maja 2016 r. w Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej w [...], I. M., będąca opiekunem prawnym całkowicie ubezwłasnowolnionego C. Ł., złożyła wniosek o ustalenie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego dla C. Ł. z tytułu niepełnosprawności. Do wniosku dołączyła: 1) zaświadczenie Sądu Rejonowego w [...] z dnia 8 września 2010 r. potwierdzające, że została ustanowiona opiekunem dla całkowicie ubezwłasnowolnionego C. Ł., urodzonego [...] w [...], i złożyła przyrzeczenie dnia 8 września 2010 r.; 2) orzeczenie Lekarza Orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w [...] z dnia 2 maja 2016 r. wskazujące, że C. Ł. jest całkowicie niezdolny do pracy do dnia 31 maja 2010 r., a całkowita niezdolność do pracy pozostaje w związku z naruszeniem sprawności organizmu powstałym przed ukończeniem 18 roku życia lub w trakcie nauki w szkole lub szkole wyższej - przed ukończeniem 25 roku życia lub w trakcie studiów doktoranckich lub aspirantury naukowej; 3) oświadczenie własne, że C. Ł. zamieszkuje w [...] przy ul. [...]

W aktach sprawy znajdują się ponadto: pismo organu z dnia 20 czerwca 2016 r. wzywające opiekuna prawnego do przedłożenia w organie kserokopii orzeczeń o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności wydanych dla C. Ł. przed dniem 2 maja 2016 r.; orzeczenie Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] z dnia 5 czerwca 2015 r. zaliczające C. Ł. do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności z terminem ważności do dnia 30 czerwca 2018 r. oraz wskazujące, że niepełnosprawność istnieje od 31-go roku życia, a ustalony stopień niepełnosprawności datuje się od dnia 24 października 2000 r.; orzeczenie Wojewódzkiego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w [...] z dnia 26 sierpnia 2015 r., nr [...], uchylające ww. orzeczenie Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] z dnia 5 czerwca 2015 r., w części dotyczącej ustaleń zawartych w punkcie "III Orzeczenie wydaje się do dnia 30 czerwca 2018 r." i orzekające, iż orzeczenie wydaje się na stałe; pismo Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w [...] Inspektorat w [...] z dnia 21 czerwca 2016 r. informujące Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w [...], że decyzja o podjęciu wypłaty renty socjalnej dla C. Ł. nie jest prawomocna oraz, że nie wniósł sprzeciwu do Komisji Lekarskiej od orzeczenia z dnia 2 maja 2016 r.

Następnie Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...], działając z upoważnienia Prezydenta Miasta [...], działając na podstawie art. 16 ust. 3 ustawy a dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2015 r. poz. 114, z późn. zm. - obecnie Dz. U. z 2016 r. poz. 1518, z późn. zm., dalej: ustawa)], decyzją z dnia 20 lipca 2016 r., nr [...], odmówił przyznania zasiłku pielęgnacyjnego osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 roku życia legitymującej się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, jeżeli niepełnosprawność powstała przed ukończeniem 21 roku życia, wnioskowanego na C. Ł. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że zasiłek pielęgnacyjny przysługuje m.in. osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 roku życia legitymującej się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, jeżeli niepełnosprawność powstała przed ukończeniem 21 roku życia. Organ stwierdził, że z przedłożonego przez opiekuna prawnego wnioskodawcy orzeczenia lekarza orzecznika ZUS nie wynika, aby niepełnosprawność C. Ł. powstała przed ukończeniem 21 roku życia, dlatego nie spełnia żadnego z kryteriów określonych w ustawie o świadczeniach rodzinnych. Przedmiotowa decyzja doręczona została I. M. opiekunowi prawnemu C. Ł.

I. M., reprezentująca całkowicie ubezwłasnowolnionego C. Ł., wniosła odwołanie od powyższej decyzji wskazując, że jest ona krzywdząca dla jej podopiecznego, który wyrokiem Sądu Okręgowego w [...] otrzymał prawo do renty socjalnej od dnia 1 lipca 2012 r. na okres 4 lat a następnie do 2020 r. Podała, że jej podopieczny legitymuje się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności wydanym na stałe i przebywał przez ostatnie 5 lat na leczeniu szpitalnym w [...], lecz obecnie nie przebywa w szpitalu. Wskazała, że jej podopieczny otrzymuje rentę socjalną w kwocie 644,63 zł oraz w dniu 27 czerwca 2016 r. otrzymał zasiłek w kwocie 153 zł i nie zrozumie tego, że MOPS w [...] zmienił decyzję.

Organ pierwszej instancji, przekazując odwołanie wraz z aktami sprawy do Kolegium dodatkowo wyjaśnił, że wypłata dokonana dnia 27 czerwca 2016 r. w kwocie 153 zł była zasiłkiem należnym dla A. S., której opiekunem prawnym jest także I. M.

W ramach postępowania wyjaśniającego Kolegium zwróciło się do opiekuna prawnego C. Ł. o nadesłanie kserokopii decyzji organu rentowego o przyznaniu świadczenia rentowego dla podopiecznego oraz dodatków do renty, a w przypadku braku tego dokumentu o złożenie oświadczenia dotyczącego pobierania bądź nie dodatku pielęgnacyjnego. W odpowiedzi I. M, przesłała zaświadczenie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w [...] -Inspektorat w [...] z dnia 29 grudnia 2016 r. potwierdzające, że C. Ł, pobiera rentę socjalną, której wysokość w miesiącu grudniu 2016 r. wyniosła 741,35 zł, a po potrąceniach w kwocie 644,63 zł. SKO w Opolu zwróciło się także do Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w [...] o udzielenie informacji, jak należy rozumieć sformułowanie użyte przez lekarza orzecznika ZUS w orzeczeniu z dnia 2 maja 2016 r. W odpowiedzi Naczelnik Wydziału Orzecznictwa Lekarskiego i Prewencji ZUS w [...] stwierdził, że prawo do renty socjalnej przy wniosku pierwszorazowym, w którym warunkiem jest ustalenie, czy całkowita niezdolność do pracy powstała do ukończenia 18 lat, w trakcie nauki w szkole lub szkole wyższej, przed ukończeniem 25 roku życia, w trakcie studiów lub aspirantury naukowej, zostało przyznane wyrokiem Sądu z dnia 21 listopada 2013 r., sygn. akt [...], poczynając od 1 lipca 2012 r. na okres 4 lat, a wyrok jest w posiadaniu wnioskodawcy.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu decyzja z dnia 26 stycznia 2017 r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania, utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu Kolegium zrelacjonowało przebieg postępowania administracyjnego i powołało się na art. 2 pkt 2 i art. 16 ustawy podkreślając, że zasiłek pielęgnacyjny przyznaje się w celu częściowego pokrycia wydatków wynikających z konieczności zapewnienia opieki i pomocy innej osoby w związku z niezdolnością do samodzielnej egzystencji, w tym osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 roku życia legitymującej się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, jeżeli niepełnosprawność powstała w wieku do ukończenia 21 roku życia (ust. 3). odnotowało, że na podstawie § 6 ust. 2 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 3 stycznia 2013 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz. U. z 2013 r. poz. 3), do wniosku o ustalenie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego należy dołączyć odpowiednio: 1) orzeczenie o niepełnosprawności lub o stopniu niepełnosprawności - w przypadku innych osób niż wymienione w art. 16 ust. 2 pkt 3 ustawy; 2) inne dokumenty, w tym oświadczenia, niezbędne do ustalenia prawa do zasiłku pielęgnacyjnego. Wyjaśniło, że w sprawie nie jest sporne, że C. Ł. jest osobą całkowicie ubezwłasnowolnioną i ma opiekuna prawnego w osobie I. M., która wnioskiem z 24 maja 2016 r. wystąpiła do Prezydenta Miasta [...] o ustalenie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego dla podopiecznego C. Ł., dołączając do wniosku orzeczenie Lekarza Orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w [...] z dnia 2 maja 2016 r. wskazujące, że podopieczny jest całkowicie niezdolny do pracy do dnia 31 maja 2010 r., a całkowita niezdolność do pracy pozostaje w związku z naruszeniem sprawności organizmu powstałym przed ukończeniem 18 roku życia lub w trakcie nauki w szkole lub szkole wyższej - przed ukończeniem 25 roku życia lub w trakcie studiów doktoranckich lub aspirantury naukowej. Orzeczenie to jest równoznaczne z legitymowaniem się przez stronę orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, co wynika z treści art. 3 pkt 20 lit. b ustawy. Kolegium dostrzegło, że podopieczny posiada również dwa orzeczenia o stopniu niepełnosprawności. Pierwsze wydane zostało przez Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] w dniu 5 czerwca 2015 r. i zaliczyło C. Ł. do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności z terminem ważności do dnia 30 czerwca 2018 r. oraz wskazało, że niepełnosprawność istnieje od 31-go roku życia, a ustalony stopień niepełnosprawności datuje się od dnia 24 października 2000 r. a drugie wydane przez Wojewódzki Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności w [...] z dnia 26 sierpnia 2015 r., nr [...], uchylające ww. orzeczenie Powiatowego Zespołu do Spraw orzekające, iż orzeczenie wydaje się na stałe. W odniesieniu do tego wywiodło, że organy orzekające nie są kompetentne do ustalenia we własnym zakresie daty powstania niepełnosprawności, bowiem związane są orzeczeniem wydanym przez uprawnioną do tego jednostkę. Wskazało, że z przedłożonych przez opiekuna prawnego dokumentów nie wynika by stwierdzona u podopiecznego niepełnosprawność powstała w wieku do ukończenia 21 roku życia. Zauważyło, że wprawdzie podejmowało działania zmierzające do wyjaśnienia orzeczenia lekarza orzecznika ZUS z dnia 2 maja 2016 r., jednakże uzyskane wyjaśnienia nie pozwalają na określenie konkretnej daty powstania niepełnosprawności, dlatego w oparciu o przedłożony przez stronę dokument nie da się ustalić daty powstania niepełnosprawności. Zdaniem Kolegium, materiał dowodowy zebrany w sprawie wskazuje natomiast, iż orzeczeniem Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] z dnia 5 czerwca 2015 r. zaliczono C. Ł. do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności ze wskazaniem, że niepełnosprawność istnieje od 31-go roku życia.

Odnosząc się do argumentów podniesionych w odwołaniu wyjaśniło, że nie mają one wpływu na podjęte przez organ rozstrzygnięcie, gdyż decyzja w sprawie ustalenia prawa do zasiłku pielęgnacyjnego nie ma charakteru decyzji uznaniowej, co oznacza, że strona powinna spełnić przewidziane prawem wymogi, bowiem tylko wówczas istnieje podstawa prawna do jej wydania zgodnie z żądaniem strony. Tym samym, zdaniem Kolegium, odmawiając stronie przyznania zasiłku pielęgnacyjnego z uwagi na fakt, iż niepełnosprawność strony nie powstała w wieku przed ukończeniem 21 roku życia, organ I instancji działał zgodnie z prawem.

W skardze opiekunka prawna C. Ł. zarzuciła, że Kolegium skupiło się na ustalaniu, kiedy powstała niepełnosprawność, tymczasem kwestia ta została przesądzona w wyroku przyznającym podopiecznemu rentę socjalną. Niestety, wtedy podopieczny posiadał orzeczenie o niepełnosprawności tylko na cztery lata, lecz aktualnie C. Ł. ma przyznaną rentę socjalną do 2020 r., a niepełnosprawność w stopniu umiarkowanym na stałe. Zarzuciła, że Kolegium nie zażądało od niej wyroku sądowego, a przecież wyrok sądu i opinie biegłych powinny być kluczowe i miarodajne. Podniosła, że niepełnosprawność C. Ł. na pewno istniała w jego trzydziestym pierwszym roku życia, ale za początek choroby można przyjąć już rok 1984. Samo ustalanie przez Kolegium, kiedy podopieczny zachorował jest podważaniem prawomocnego wyroku sądu. Dalej dostrzegła, że jeśli SKO zaakceptuje wyrok odnośnie czasu powstania niepełnosprawności to zostanie przyznany podopiecznemu zasiłek pielęgnacyjny, który ułatwi jej zrekompensowanie drugiej podopiecznej wpłatę trzykrotną (lipiec, sierpień, wrzesień) na konto C. Ł. zasiłku z MOPS [...]. Na koniec podkreśliła, że jej podopieczny spełnia wszelkie przesłanki do otrzymania zasiłku pielęgnacyjnego.

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując argumentacje zawarta w zaskarżonej decyzji. Dodatkowo podało, że załączona do skargi kserokopia wyroku Sądu Okręgowego w [...] V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 21 listopada 2013 r., sygn. akt [...], potwierdza posiadanie przez skarżącego prawa do renty socjalnej, podczas gdy wedle art. 366 Kodeksu postępowania cywilnego wyrok prawomocny ma powagę rzeczy osądzonej tylko co do tego, co w związku z podstawą sporu stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia, a ponadto tylko między tymi samymi stronami. Tym samym wyrok ten nie wiąże Kolegium w sprawie o przyznanie skarżącemu zasiłku pielęgnacyjnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066, z późn. zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej czy celowościowej. Badana jest wyłącznie legalność aktu administracyjnego, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa do zaistniałego stanu faktycznego i trafność ich wykładni oraz prawidłowość przyjętej procedury.

Na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718), zwanej dalej P.p.s.a., uwzględnienie skargi na decyzję administracyjną następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). W przypadku natomiast braku wskazanych uchybień skarga podlega oddaleniu na mocy art. 151 P.p.s.a.

Przedmiotem skargi w rozpoznawanej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 26 stycznia 2017 r., utrzymująca w mocy decyzję organu pierwszej instancji odmawiającą przyznania skarżącemu zasiłku pielęgnacyjnego osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 roku życia legitymującej się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, jeżeli niepełnosprawność powstała w wieku do ukończenia 21roku życia.

Przeprowadzona przez Sąd, według wskazanych powyżej kryteriów, kontrola legalności wykazała, że zaskarżona decyzja, jak i utrzymana nią w mocy decyzja wydana w pierwszej instancji, odpowiadają przepisom prawa.

Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia o odmowie przyznania skarżącemu świadczenia pieniężnego z pomocy społecznej stanowiły przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1518, z późn. zm. -zwanej nadal ustawą), która określa warunki nabywania prawa do świadczeń rodzinnych oraz zasady ustalania, przyznawania i wypłacania tych świadczeń. Stosownie do art. 2 pkt 2 ustawy świadczeniami rodzinnymi są świadczenia opiekuńcze: zasiłek pielęgnacyjny, specjalny zasiłek opiekuńczy oraz świadczenie pielęgnacyjne. Warunki ustalenia prawa do zasiłku pielęgnacyjnego określa art. 16 ustawy. Zgodnie z ust. 1 tego przepisu zasiłek pielęgnacyjny przyznaje się w celu częściowego pokrycia wydatków wynikających z konieczności zapewnienia osobie niepełnosprawnej opieki i pomocy innej osoby w związku z niezdolnością do samodzielnej egzystencji. Jak stanowi art. 16 ust. 2 ustawy - zasiłek pielęgnacyjny przysługuje:

1) niepełnosprawnemu dziecku;

2) osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 roku życia, jeżeli legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności;

3) osobie, która ukończyła 75 lat.

Stosownie do treści art. 16 ust. 3 ustawy zasiłek pielęgnacyjny przysługuje także osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 roku życia legitymującej się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, jeżeli niepełnosprawność powstała w wieku do ukończenia 21 roku życia.

Kwestie przyznania zasiłku pielęgnacyjnego reguluje także rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 3 stycznia 2013 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz. U. z 2013 r. poz. 3). W § 6 ust. 1 i 2 rozporządzenia podano, że postępowanie w sprawie o przyznanie zasiłku pielęgnacyjnego wszczyna się na podstawie wniosku o ustalenie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego, którego wzór jest określony w załączniku nr 16 do rozporządzenia. Do wniosku należy dołączyć odpowiednio: orzeczenie o niepełnosprawności lub o stopniu niepełnosprawności - w przypadku innych osób niż wymienione w art. 16 ust. 2 pkt 3 ustawy oraz inne dokumenty, w tym oświadczenia, niezbędne do ustalenia prawa do zasiłku pielęgnacyjnego.

Z przytoczonych przepisów wynika, że przyznanie zasiłku pielęgnacyjnego osobie, o której mowa w art. 16 ust. 3 ustawy, jest uzależnione od zaistnienia łącznie dwóch przesłanek: po pierwsze - osoba niepełnosprawna w wieku powyżej 16 roku życia musi legitymować się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, po drugie - niepełnosprawność musiała powstać przed ukończeniem przez nią 21 roku życia. W kontrolowanej sprawie bezspornie spełniony został pierwszy warunek, gdyż skarżący jest osobą w wieku powyżej 16 roku życia (data urodzenia 1966 r.) i legitymuje się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, natomiast nie został spełniony drugi warunek, gdyż orzeczenie Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...] z dnia 5 czerwca 2015 r. zaliczające skarżącego do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności zawiera stwierdzenie, że niepełnosprawność istnieje od 31-go roku życia, więc należy stwierdzić, iż nie został spełniony jeden z niezbędnych warunków ustalenia prawa do zasiłku pielęgnacyjnego, tj. wskazanie w orzeczeniu właściwej jednostki, iż niepełnosprawność powstała w wieku do ukończenia 21 roku życia. Ustalenie w takim orzeczeniu daty powstania niepełnosprawności po 21 roku życia, nie pozwala na przyznanie wnioskowanego świadczenia.

Nadto pogląd dotyczący braku podstaw do samodzielnego ustalenia przez organy rozpoznające wniosek o ustalenie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego daty powstania niepełnosprawności został utrwalony w orzecznictwie sądów administracyjnych i skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni go podziela (por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 17 czerwca 2009 r., sygn. akt IV SA/Wr 576/08, wyrok WSA w Krakowie z dnia 30 stycznia 2008 r. sygn. akt. II SA/Kr 662/07, wyrok WSA w Warszawie z dnia 23 lipca 2008 r. sygn.. akt VII SA/Wa 151/08, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 czerwca 2012 r. sygn. akt I OSK 259/12; wszystkie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl - zwanej dalej CBOSA).

W świetle obowiązujących przepisów prawa podkreślić raz jeszcze trzeba, że ustalenie niepełnosprawności i jego stopnia odbywa się w oparciu o orzeczenie o stopniu niepełnosprawności wydane przez zespół ds. orzekania o niepełnosprawności i tylko ten dokument uprawnia do poczynienia ustaleń w zakresie stopnia i daty powstania stopnie niepełnosprawności. Postępowanie w sprawie stwierdzenia niepełnosprawności jest postępowaniem sformalizowanym. Na mocy art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 2046, z późn. zm.) do orzekania w tych sprawach zostały powołane powiatowe zespoły do spraw orzekania o niepełnosprawności - jako pierwsza instancja oraz wojewódzkie zespoły do spraw orzekania o niepełnosprawności - jako druga instancja. Dlatego też, jak słusznie dostrzegło Kolegium, rozpoznając sprawę w przedmiocie zasiłku pielęgnacyjnego w przypadku, o jakim mowa w art. 16 ust. 3 ustawy, organ administracji nie jest uprawniony do samodzielnego ustalenia ani stopnia niepełnosprawności, ani też daty, od której niepełnosprawność ta istnieje.

Ponadto w sprawie należy również mieć na uwadze, że zgodnie z § 13 ust. 2 pkt 11 i 12 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 lipca 2003 r. w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności (Dz. U. z 2015 r. poz. 1110), orzeczenie o stopniu niepełnosprawności zawiera datę lub okres powstania niepełnosprawności oraz datę lub okres powstania ustalonego stopnia niepełnosprawności.

Wobec tego, mając na uwadze treść art. 16 ust. 3 ustawy stwierdzić przyjdzie, że w zakresie przyznania prawa do zasiłku pielęgnacyjnego ustawodawca wymaga, aby w orzeczeniu właściwej jednostki do spraw orzekania o niepełnosprawności zostało wprost bez żadnych wątpliwości ustalone, iż niepełnosprawność powstała przed 21 rokiem życia. Stąd organ administracji rozpoznający wniosek w przedmiocie uprawnień skarżącej do zasiłku pielęgnacyjnego jest związany zawartym w omówionym orzeczeniu rozpoznaniem oraz innymi jego elementami mającymi charakter związanego rozstrzygnięcia. Orzeczenie Zespołu do Spraw Niepełnosprawnych wydane na podstawie przepisów o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych nie może być zatem zastąpione żadnym innym dokumentem, ani też innymi ustaleniami organu w postępowaniu dowodowym. Jest to ograniczenie postępowania co do zakresu i sposobu prowadzenia postępowania dowodowego przez organ pomocowy, lecz wynika ze specyfiki materii której dotyczy. Rzeczą skarżącego było ewentualne zakwestionowanie podjętego orzeczenia we właściwym trybie odwoławczym, czego nie uczynił, godząc się z jego treścią i skutkami (por. wyrok NSA sygn. akt I OSK 259/1, CBOSA).

Odnosząc się do zarzutów skargi stwierdzić należy, iż w postępowaniu o przyznanie zasiłku pielęgnacyjnego organy orzekające w sprawie zasiłku pielęgnacyjnego są związane orzeczeniami lekarskimi (orzeczeniami powiatowych i wojewódzkich zespołów ds. orzekania o niepełnosprawności ) i nie mają kompetencji do ustalenia daty powstania niepełnosprawności czy odpowiedniego stopnia niepełnosprawności we własnym zakresie. Nie są też uprawnione do weryfikowania orzeczeń w przedmiocie niezdolności do pracy wydanych w trybie przepisów emerytalno-rentowych. Poza tym rację ma Kolegium, że wyrok Sądu Okręgowego w [...] V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 21 listopada 2013 r., sygn. akt [...], stanowi jedynie dowód potwierdzający posiadanie przez skarżącego prawa do renty socjalnej, zgodnie bowiem z art. 366 K.p.c. wyrok prawomocny ma powagę rzeczy; osądzonej tylko co do tego, co w związku z podstawą sporu stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia, a ponadto tylko między tymi samymi stronami. Tym samym, wbrew stanowisku prezentowanemu w skardze, wyrok ten nie wiąże Kolegium w sprawie o przyznanie skarżącemu zasiłku pielęgnacyjnego. Zaakcentować przy tym warto, że kryteria nabycia prawa do renty socjalnej nie są tożsame z kryteriami nabycia prawa do zasiłku pielęgnacyjnego, gdyż w przypadku skarżącego dla uzyskania prawa do zasiłku pielęgnacyjnego wymagane jest aby niepełnosprawność osoby legitymującej się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności powstała w wieku do ukończenia 21 roku życia.

Reasumując, decyzja w sprawie ustalenia prawa do zasiłku pielęgnacyjnego nie ma charakteru decyzji uznaniowej, co oznacza, że przyznać taki zasiłek organ może tylko wtedy gdy spełnione zostały przewidziane przepisami prawa wymogi, co w rozpoznawanej sprawie nie miało miejsca.

W ocenie Sądu, organy obu instancji zasadnie przyjęły, że nie został spełniony jeden z niezbędnych warunków ustalenia prawa do zasiłku pielęgnacyjnego, tj. wskazanie w orzeczeniu właściwej jednostki, iż niepełnosprawność powstała w wieku do ukończenia 21 roku życia.

Mając powyższe na względzie Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a., oddalił skargę.