Postanowienie WSA w Opolu, sygn. akt II SO/Op 20/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2014-03-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6122 Rozgraniczenia nieruchomości
Hasła tematyczne: Wyłączenie sędziego
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono wniosek o wyłączenie sędziego
Powołane przepisy: article: art. 18 i art. 19
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Krzysztof Bogusz (spr.) Sędzia WSA Teresa Cisyk Sędzia WSA Daria Sachanbińska po rozpoznaniu w dniu 13 marca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. W. i M. W. o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu od orzekania w sprawie sygn. akt II SA/Wr 549/12, ze skargi D. W., M. W., M. W. i J. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z dnia 19 kwietnia 2012 r., nr [...], w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie rozgraniczenia nieruchomości postanawia: oddalić wniosek o wyłączenie od rozpoznania sprawy sędziów orzekających w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu w osobach: Władysława Kulona, Julii Szczygielskiej, Marcina Miemca. Henryka Ożoga, Macieja Guzińskiego, Magdaleny Jankowskiej-Szostak, Małgorzaty Malinowskiej-Grakowicz, Ireneusza Dukiela, Bogumiły Kalinowskiej, Barbary Ciołek, Darii Gawlak-Nowakowskiej.


UZASADNIENIE

W dniu 24 lipca 2012 r. D. W., M. W., M. W. i J. W. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z dnia 19 kwietnia 2012 r., nr SKO 4124/19/11/12 w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie rozgraniczenia nieruchomości.

W dniu 19 kwietnia 2013 r. D. W. i M. W. przesłali do Sądu wniosek, zawarty w piśmie datowanym na dzień 14 kwietnia 2013 r., o wyłączenie z urzędu wszystkich sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu od orzekania w ich sprawach, w tym o sygn. akt II SA/Wr 549/12, wskazując, na "dobro interesu społecznego Rzeczpospolitej Polskiej i własny interes prawny".

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, wezwał D. i M. W. do uzupełnienia braków formalnych wniosku o wyłączenie sędziów poprzez wskazanie sędziów, których wniosek ten dotyczy, wymieniając ich z imienia i nazwiska, oraz wskazanie okoliczności tego rodzaju, które mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności wskazanych sędziów w sprawie II SA/Wr 549/12. Pismem z dnia 14 maja 2013 r., skarżący D. W. i M. W. uzupełnili wniosek o wyłączenie sędziów podając, że wcześniej składali już wnioski o wyłączenie sędziów w wielu sprawach w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu, ale nie zostały one uwzględnione. Sędziowie nie chcieli złożyć oświadczeń jakie nieruchomości, gdzie, za ile o jakiej powierzchni i w jakim trybie kupowali zarówno oni, jak i ich małżonkowie, dzieci, W.i od Agencji Nieruchomości Rolnej we Wrocławiu i jej Spółki [...] we [...]. Zakwestionowali też obiektywizm sędziów w już zakończonych sprawach.

Sędziom Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu: Halinie Kremis, Annie Siedleckiej (błędnie podano nazwisko jako Siedlicka), Oldze Białek, Józefowi Kremisowi, Annie Moskale, Jerzemu Strzebinczykowi (błędnie podano nazwisko jako Strzebińczyk), Alicji Palus, Zygmuntowi Wiśniewskiemu, Andrzejowi Wawrzyniakowi, M. Górkiewiczowi, zarzucili "wykorzystywanie własnych stanowisk służbowych i instytucji Sądu do celów prywatnych, ochrony bezprawia i układów trzebnicko-wrocławskiej mafii powiązanej z Agencją Nieruchomości Rolnych we [...], w Gminie [...], w Starostwie Powiatowym w [...], w nadzorze budowlanym."

Pozostałym sędziom skarżący zarzucili solidarność zawodową i koleżeńską oraz stronniczość.

W związku ze złożonym wnioskiem sędziowie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu oraz sędziowie Naczelnego Sądu Administracyjnego, orzekający w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu, pisemnie oświadczyli, że w przedmiotowej sprawie nie zachodzą okoliczności wymienione w art. 18 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a., ani inne okoliczności tego rodzaju, które mogłyby wywołać wątpliwości co do ich bezstronności (art. 19 P. p.s.a.).

Postanowieniem z dnia 12 lipca 2013 r., sygn. akt II SA/Wr 549/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił wniosek o wyłączenie od rozpoznania sprawy sędziów wymienionych w punkcie 1 sentencji, a w punkcie 2 odrzucił wniosek o wyłączenie sędziego Ludmiły Jajkiewicz, nie orzekającej już w WSA we Wrocławiu.

W piśmie z dnia 25 lipca 2013 r., D. W. i M. W. złożyli wniosek o wyłączenie kolejnych sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, wyjaśniając, że w poprzednim piśmie pominęli ich wskutek błędu. Stronniczość i niesprawiedliwość zarzucili sędziom: Ireneuszowi Dukielowi, Władysławowi Kulonowi, Maciejowi Guzińskiemu (błędnie podano nazwisko jako Gruziński), Bogumile Kalinowskiej, Maciejowi Miemcowi (błędnie podano nazwisko jako Niemiec), Henrykowi Ożogowi, Julii Szczygielskiej (błędnie podano nazwisko jako Szczygielaska), Alojzemu Wyszkowskiemu (błędnie podano nazwisko jako Wyszykowski), a sędziom: Magdalenie Jankowskiej-Szostak (błędnie podano imię jako Małgorzata), Małgorzacie Malinowskiej-Grakowicz i Barbarze Ciołek (błędnie podano nazwisko jako Ciłek) - zarzucili stronniczość.

W pismach z dnia 5 i 20 sierpnia 2013 r. D. W. i M. W. odpowiadając na wezwanie Sądu, wskazali prawidłowe nazwiska i imiona sędziów, których wyłączenia się domagali. Wskazali, że od dziesięciu lat są dyskryminowani, poniżani i pozbawiani prawa do obrony.

W piśmie z dnia 7 października 2013 r. wnieśli o wyłączenie sędziego WSA we Wrocławiu, Darii Gawlak-Nowakowskiej, bowiem "orzekała ona mimo wniosku o wyłączenie wszystkich sędziów WSA we Wrocławiu".

Sędziowie wymienieni we wnioskach D. W. i M. W., złożonych po wydaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, wniosków o ich wyłączenie, oświadczyli pisemnie, że w przedmiotowej sprawie nie zachodzą okoliczności wymienione w art. 18 P.p.s.a., ani inne okoliczności tego rodzaju, które mogłyby wywołać wątpliwości co do ich bezstronności.

Postanowieniem z dnia 24 stycznia 2014 r., sygn. akt II OW 316/13, Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 22 § 3 P.p.s.a., wyznaczył Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu do rozpoznania wniosku o wyłączenie sędziów. Uzasadniając wydane postanowienie Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że wniosek o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, powoduję sytuację, że brak jest dostatecznej liczby sędziów, którzy mogliby podjąć postanowienie w przedmiocie wyłączenia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje:

Wniosek o wyłączenie sędziów nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 18 i art. 19 P.p.s.a., wyłączenie sędziego od orzekania w sprawie sądowoadministracyjnej może nastąpić z mocy samej ustawy, bądź też na wniosek strony. Przyczyny wyłączenia z mocy ustawy zostały enumeratywnie wymienione w art. 18 § 1 P.p.s.a., wedle którego sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach:

1) w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki;

2) swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia;

3) osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli;

4) w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron;

5) w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą;

6) w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator;

6a) dotyczących skargi na decyzję albo postanowienie, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu w sprawie brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie;

7) w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej.

Na mocy art. 18 § 3 P.p.s.a. również sędzia, który brał udział w wydaniu orzeczenia objętego skargą o wznowienie postępowania, nie może orzekać co do tej skargi.

Wskazane wyżej przyczyny wyłączenia sędziego tworzą katalog zamknięty, co uniemożliwia stosowanie w tym zakresie wykładni rozszerzającej. Tym samym, nie można wyłączyć sędziego z mocy ustawy w przypadkach innych niż przewidziane przez ustawodawcę, bez względu na subiektywne odczucia osób występujących w sprawie.

Niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18 P.p.s.a., w myśl art. 19 tej ustawy, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Przyczyny wyłączenia sędziego na wniosek strony zostały przez ustawodawcę jedynie ogólnie scharakteryzowane. W konsekwencji, zasadność wniosku o wyłączenie sędziego zależy od okoliczności faktycznych, jakie w każdym konkretnym przypadku mogą mieć wpływ na sposób prowadzenia postępowania przez sędziego (por. M. Romańska [w:] T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz", wyd. LexisNexis, Warszawa 2011, s. 210). Zaznaczyć jednak należy, że stosownie do treści art. 20 P.p.s.a., strona składająca wniosek obowiązana jest wskazać i jednocześnie uprawdopodobnić przyczyny wyłączenia. Na stronie spoczywa zatem obowiązek wskazania przyczyny wyłączenia oraz powołania okoliczności lub dowodów uprawdopodabniających istnienie tej przyczyny.

Obowiązek uprawdopodobnienia przyczyn wyłączenia sędziego nie jest tożsamy z obowiązkiem udowodnienia tych przyczyn. Uprawdopodobnienie jest bowiem środkiem zastępczym dowodu w znaczeniu ścisłym, nie dającym pewności co do określonych faktów, a stanowiącym jedynie wiarygodność twierdzenia o nich.

Z uwagi na fakt, że instytucja wyłączenia sędziego stanowi gwarancję konstytucyjnego prawa do bezstronnego sądu, sąd rozpatrując taki wniosek obowiązany jest nie tylko zbadać, czy owe wskazane we wniosku okoliczności rzeczywiście istnieją, ale także, czy mogą one budzić wątpliwości co do bezstronności sędziego i uzasadniać jego wyłączenie. Zauważyć zatem należy, że nie wszystkie okoliczności, w tym także stosunki osobiste ze stroną, mogą uzasadniać wyłączenie sędziego od rozpoznania sprawy, lecz tylko takie, które oparte na obiektywnych okolicznościach mogą wywołać wątpliwości co do jego bezstronności (por. M. Romańska, op. cit. s. 210). Zaznaczyć również trzeba, że dla wyjaśnienia charakteru stosunków osobistych łączących sędziego ze stroną, w myśl art. 22 § 2 P.p.s.a., ustawodawca nałożył na sędziego, którego dotyczy wniosek o wyłączenie, obowiązek złożenia w tym zakresie stosownych wyjaśnień.

Przechodząc do rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, wyjaśnić trzeba, że Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, wydał w dniu 12 lipca 2013 r., postanowienie, którym oddalił wniosek D. W. i M. W. o wyłączenie 31 wymienionych w nim sędziów, a wniosek o wyłączenie sędziego NSA Ludmiły Jajkiewicz odrzucił.

Wobec tego do rozpatrzenia pozostał wniosek D. W. i M. W. odnośnie pozostałych sędziów orzekających w WSA we Wrocławiu.

W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie nie występują jakiekolwiek okoliczności mogące stanowić podstawę wyłączenia sędziów: Władysława Kulona, Julii Szczygielskiej, Marcina Miemca, Henryka Ożoga, Macieja Guzińskiego, Magdaleny Jankowskiej-Szostak, Małgorzaty Malinowskiej-Grakowicz, Ireneusza Dukiela, Bogumiły Kalinowskiej, Barbary Ciołek i Darii Gawlak –Nowakowskiej.

W stosunku do żadnego z sędziów orzekających w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu, których dotyczy wniosek, nie zachodzą bowiem okoliczności, o jakich mowa w art. 18 P.p.s.a. Należy wskazać również, że okoliczności powołane przez skarżących we wniosku oraz zawarte w aktach pisma i dokumenty nie wskazują w żaden sposób na prawdopodobieństwo zaistnienia takich okoliczności. Ponadto skarżący nie uprawdopodobnili zaistnienia okoliczności uzasadniających wyłączenie na podstawie art. 19 P.p.s.a. Zdaniem Sądu, podane we wniosku ogólne twierdzenia dotyczące wspierania przez sędziów WSA we Wrocławiu jednej ze stron, jak i mające mieć miejsce działania zmierzające do przejęcia nieruchomości skarżących, czy usuwanie przez sędziów z akt dokumentów, ich przerabianie i podrabianie, a w końcu stronniczość i niesprawiedliwość sędziów w orzekaniu oraz nieprawidłowości w prowadzeniu postępowań sądowych, nie mogą stanowić podstawy do uwzględnienia wniosku o wyłączenie. Wnioskodawcy nie wskazali bowiem na żadne okoliczności, czy też dowody, mogące uprawdopodobnić formułowane zarzuty, a tym samym mogące uzasadnić wątpliwości co do bezstronności sędziów. Samo subiektywne przeświadczenie o braku bezstronności sędziów oraz odczucie skarżących, iż są dyskryminowani i pozbawiani przysługujących im praw, bez wskazania w tym zakresie jakichkolwiek okoliczności skutecznie uzasadniających takie zarzuty, nie stanowią wystarczającej przesłanki do wyłączenia sędziów na podstawie art. 19 P.p.s.a. Jednocześnie odnotować należy, że z wyjaśnień zawartych w oświadczeniach złożonych przez sędziów orzekających w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu, których dotyczy wniosek, wynika, że nie istnieje między nimi a stroną postępowania jakikolwiek stosunek osobisty tego rodzaju, iż mógłby wywołać wątpliwości co do ich bezstronności w tej sprawie, a także nie zachodzi żadna z przesłanek wymienionych w art. 18 P.p.s.a. Natomiast skarżący nie podali we wniosku okoliczności, które podważałyby wiarygodność złożonych oświadczeń.

Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 22 § 2 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.