Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 1170/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2005-10-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Skarżony organ: Izba Skarbowa
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Ruszyński Sędziowie NSA Gabriela Gorzan as.sąd. WSA Katarzyna Nikodem /spr./ Protokolant: st.sekr.sąd. Alicja Ajnbacher po rozpoznaniu w dniu 11 października 2005 r. sprawy ze skargi M. R. na decyzję Izby Skarbowej . z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego za 1999 r. o d d a l a s k a r g ę /-/ K. Nikodem /-/ J. Ruszyński /-/ G. Gorzan


UZASADNIENIE

Kontrolę w firmie "A" M.R. w zakresie podatku dochodowego za rok 1999 i 2000 przeprowadzono na polecenie Departamentu Kontroli Skarbowej w Ministerstwie Finansów. Ministerstwo Finansów pismem nr [...] z dnia [...]grudnia 2000 r. wskazało, że władze szwedzkie na podstawie zawartego porozumienia między Ministerstwem Finansów Rzeczpospolitej Polskiej a Krajowym Urzędem Podatkowym Królestwa Szwecji w sprawie podejmowania jednoczesnych kontroli podatkowych, przesłało fakturę eksportową nr [...] na 309 par obuwia sportowego na kwotę [...]SEK wystawioną [...] czerwca 1999 r. przez Szwedzką firmę "B" w M. na firmę "A" M.R.. Kontrolujący stwierdzili, że w dokumentacji M.R. brak wskazanej faktury. Ta informacja uzasadniała podjęcie równoczesnej kontroli przez szwedzkie i polskie organy podatkowe zarówno u wystawcy faktury w firmie "B" jak i w firmie "A" M.R. . Szwedzkie organy podatkowe przesłały do Ministerstwa Finansów Departamentu Kontroli Skarbowej kopie faktur i dokumentów celnych dotyczących zakupów towarów od firmy "B" wystawionych dla: firmy "A" M.R. z G., H.J. z W., firmy "C" z Ukrainy.

Ogółem w 1999r. od firmy "B" zakupiono towar na kwotę [...]SEK. Cały zakupiony towar został odprawiony przez Urząd Celny w M., potwierdzony na przejściu granicznym w Niemczech. Na deklaracjach celnych widnieją szwedzkie i niemieckie stemple celne potwierdzające wywóz towarów ze Szwecji. Towar zakupiony na firmę "A" M.R. jak i H.J. był przewożony samochodami zarejestrowanymi na nazwisko M.R. bądź jego ojca J. R., numery rejestracyjne widnieją na dowodach szwedzkich deklaracji celnych. W toku czynności kontrolnych ustalono, że H.J. jest podmiotem nieistniejącym, nie figuruje w ewidencji podatników w Urzędzie Skarbowym w G., ani w ewidencji działalności gospodarczej, jak również nie zamieszkuje pod adresem wskazanym na fakturach. Wobec powyższego organy podatkowe uznały, że zakup towaru zafakturowany na nazwisko H.J. został zakupiony przez M.R. Kontrola dokumentów źródłowych firmy "A" M.R. wykazała brak jakichkolwiek faktur zakupu obuwia sportowego od szwedzkiej firmy "B" w M..

Organ podatkowy I instancji uznał na podstawie zebranych dowodów, że M.R. dokonał zakupu towarów w 1999r. od szwedzkiej firmy "B" w M. na kwotę [...]SEK, o czym świadczą: faktury zakupu wraz ze szwedzkimi odprawami celnymi wystawionymi na firmę "A" M.R. , faktury zakupu wraz z odprawami celnymi wystawione na nieistniejącą firmę H.J. W., dowody Urzędu Celnego potwierdzające wwóz znacznej gotówki do Szwecji, wywóz towarów w takich samych ilościach jakie widniały na fakturach, pismo Urzędu Celnego w Szwecji potwierdzające, że M.R. powoływał się na kontakty handlowe z firmą H.J. i dokonywał zakupów w jej imieniu.

Podatnik nie wykazał w ewidencji sprzedaży dla zryczałtowanego podatku dochodowego przychodu z tytułu sprzedaży towarów zakupionych od szwedzkiej firmy "B" i nie odprowadził zryczałtowanego podatku dochodowego.

W związku ze stwierdzonymi nieprawidłowościami Dyrektor Kontroli Skarbowej decyzją nr [...] z dnia [...]. określił M.R. zobowiązanie podatkowe w zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne za 1999r. w wysokości [...]zł, zaległość podatkową w wysokości [...]zł oraz odsetki za zwłokę od zaległości podatkowej na dzień wydania decyzji.

Wartość niezaewidencjonowanego zakupu towaru z importu, organ podatkowy ustalił na podstawie wystawionych faktur i przyjęciu średniego kursu 1 SEK z dnia zapłaty na wartość [...]zł. Przychód podatnika zwiększono o wartość niezaewidencjonowanej sprzedaży towarów z importu oraz o wartość otrzymanego nieodpłatnego świadczenia w wysokości [...] zł za (prowadzenie dokumentacji księgowej). Przychód z tytułu sprzedaży towaru z importu ustalono przyjmując marżę pomniejszoną dwu bądź trzykrotnie w stosunku do stosowanej przez podatnika marży na towary zakupione w kraju, ponieważ cena zakupu tych towarów była dwu, trzykrotnie niższa niż cena towarów zakupionych od firmy "B". Wartość niezaewidencjonowanego przychodu w 1999r. wyniosła [...]zł. i zgodnie z art. 17 ustawy z dnia 20 listopada 1999r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz.U. Nr 144 poz. 30) opodatkowany jest stawką 20 % .

W rozliczeniu podatku uwzględniono wszystkie odliczenia dokonane w deklaracji zryczałtowanego podatku dochodowego.

Od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej pełnomocnik podatnika wniósł w dniu [...] grudnia 2002r. odwołanie, do Izby Skarbowej . Zaskarżonej decyzji zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych poprzez przyjęcie sprawozdania z badania księgowości w firmie"B" szwedzkiej dotyczącego transakcji sprzedaży na eksport za lata 1999-2000 jako dowodu, na podstawie którego kontrolujący uznali, że skarżący dokonał zakupów towarów handlowych od wskazanej firmy szwedzkiej i przyjęcie szwedzkiego materiału źródłowego jako wyłącznie wiarygodnego źródła, na podstawie którego oparto ustalenia kontroli i dokonano wymiaru zobowiązania podatkowego. Natomiast kontrola w firmie "A" wykazała, że zarówno z dokumentacji, jak i ewidencji tej firmy nie wynika, aby podmiot ten dokonywał importu towarów ze Szwecji. W bazie danych Urzędu Celnego w R. podmiot ten nie figuruje w bazie danych. W odwołaniu strona podkreśla, że okazane faktury wystawione na firmę "A" M.R. nie są mu znane, a do Szwecji jeździł wyłącznie na zlecenie T. F., właścicielki firmy "D", przywożąc towar od firmy "B", za ten towar nie płacił sprzedawcy. Nadto podtrzymuje wcześniejsze zeznania, podkreślając, że nie zna H.J. i nie dokonywał zakupów na to nazwisko. Odwołujący wskazuje, że na fakturach wystawionych przez firmę szwedzką nie widnieje podpis odbiorcy faktury. Zaskarżonej decyzji zarzuca całkowitą dowolność przy ustaleniu wysokości przychodu. Nadto w piśmie z dnia [...] grudnia 2002r. zarzuca naruszenie § 6 ust.2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 18 grudnia 1998r. w sprawie wykonania przepisów o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz.U. z 1998r. Nr 161 poz.1078 ze zm.) oraz art.23 § 3 Ordynacji podatkowej i art.17 ustawy z dnia 20 listopada 1998r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz.U. z 1998 Nr 144 poz. 930, ze zm.), jak również art.121 § 1, 122, 125 § 1, 126 Ordynacji podatkowej.

W związku z tym wnosi o uchylenie decyzji w całości i umorzenie postępowania w sprawie.

Po rozpatrzeniu odwołania Izba Skarbowa decyzją z dnia [...]. Nr [...] utrzymała w mocy decyzję organu podatkowego pierwszej instancji. Izba Skarbowa uznała, że zarzuty podniesione w odwołaniu nie zasługują na uwzględnienie. Organ wskazuje w uzasadnieniu decyzji na przyczyny prowadzenia postępowania kontrolnego przez siedemnaście miesięcy. Wskazuje, że znaczna część materiału dowodowego pochodziła od szwedzkich służb podatkowych, materiały te były analizowane, często uzupełniane przez inne dokumenty. Dlatego, zdaniem Izby Skarbowej, zarzut naruszenia art. 125 jest bezzasadny. Organ wskazuje, że twierdzenia zawarte w odwołaniu, nieuwzględnienia zgłoszonych zastrzeżeń i nie przeprowadzenia postępowania dowodowego żądanego przez podatnika nie znajduje potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym. W toku postępowania pełnomocnik nie podał żadnego argumentu przemawiającego za koniecznością dokonania weryfikacji zebranego materiału dowodowego. W ocenie Izby Skarbowej, organ podatkowy pierwszej instancji bezsprzecznie udowodnił, że transakcję zakupu obuwia sportowego, kurtek, plecaków i dresów przez M.R. mały miejsce, o czy świadczy szereg dowodów (wymienionych na stronie 8 decyzji) zebranych w toku postępowania. Organ podatkowy drugiej instancji nie dopatrzył się naruszenia prawa przy ustalaniu marży przy sprzedaży towarów zakupionych w Szwecji. Dokonane ustalenia oparte są wyłącznie na dokumentach podatnika oraz na dokumentach przesłanych przez szwedzkie służby podatkowe. Organ kwestionuje, że dokonano szacowania przychodu, ponieważ materiały dowodowe zebrane w sprawie pozwoliły organowi podatkowemu określić podstawę opodatkowania od niezaewidencjonowanej sprzedaży towarów z importu.

Decyzja Izby Skarbowej została zaskarżona do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. W skardze pełnomocnik skarżącego wnosi o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej. W skardze zarzuca naruszenia zasad rządzących postępowaniem kontrolnym i podatkowym, tj. zasady praworządności, zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, zasady dochodzenia prawdy obiektywnej, zasady szybkości i prostoty postępowania, nadto zarzuca błąd w ustaleniach faktycznych i całkowicie nieuzasadnione dokonanie oszacowania przychodu. Zarzuty skargi pokrywają się w znacznym stopniu z zarzutami zawartymi w odwołaniu.

W ocenie skarżącego treść zaskarżonego orzeczenia budzi wiele niejasności i wątpliwości, a decyzja ta wątpliwości rozstrzyga na niekorzyść podatnika. Organy podatkowe nie wyjaśniły wyczerpująco stanu faktycznego. Materiał dowodowy na podstawie, którego oparto ustalenia kontroli i wydano zaskarżoną decyzję, pochodzi wyłącznie z dokumentów nadesłanych przez szwedzką administrację podatkową. Zdaniem skarżącego, z materiałów tych nie wynika w sposób bezpośredni, jednoznaczny i nie budzący wątpliwości udział skarżącego w nielegalnym imporcie towarów ze Szwecji do Polski. Domniemanie to kontrolujący oparli na zeznaniach właścicieli firmy "B", natomiast nie uwzględnili argumentacji zaprezentowanej przez pełnomocnika skarżącego. Takie działanie narusza zasadę wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Podatnik ponownie podnosi, że do Szwecji jeździł wyłącznie w charakterze kierowcy przewożącego towary dla T. F., właścicielki firmy "D". Faktury wystawione na firmę "A" oraz H.J. nie są mu znane. Nadto strona zarzuca dowolność w ustaleniu wartości przychodu, z uwagi na przyjętą wartość zakupu towaru oraz zastosowaną marżę.

W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa podtrzymała swoje dotychczasowe stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniosła o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do przepisu art. 97 ustawy z dnia 30.08.2002r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1271, ze zm.) – sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1.01.2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30.08.2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270).

Jedynie w przypadku wpisu i innych kosztów sądowych mają zastosowanie w takich sprawach przepisy obowiązujące, a zatem przepisy ustawy z dnia 11.05.1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza zarówno przepisów prawa materialnego jak i formalnego.

Zgodnie z porozumieniem roboczym między Ministerstwem Finansów Rzeczypospolitej Polskiej a Krajowym Urzędem Podatkowym Królestwa Szwecji w sprawie podejmowania jednoczesnych kontroli podatkowych, strony porozumienia postanowiły przeprowadzić jednoczesne i niezależne czynności kontrolne na własnym terytorium w sprawach podatkowych w stosunku do podatnika, w celu dokonania wymiany informacji, które są niezbędne dla jednoczesnych kontroli i będą wykorzystywane tylko w celach podatkowych. Wskazane porozumienie jest zgodnie z Konwencją o wzajemnej pomocy administracyjnej w sprawach podatkowych sporządzoną w Strasburgu w dniu 25 stycznia 1988r.(Dz.U. z 1998 nr 141 poz. 913.). Strony Konwencji zapewniły sobie wzajemną pomoc administracyjną w sprawach podatkowych. Pomoc administracyjna obejmuje, zgodnie z art. 1 ust. 2 Konwencji: wymianę informacji, w tym jednoczesną kontrolę podatkową i udział w jednoczesnej kontroli podatkowej za granicą, pomoc w egzekucji, w tym działania zabezpieczające oraz dostarczanie dokumentów.

Porozumienie robocze oparte zostało na art.8 Konwencji, który stanowi, że na żądanie jednej ze stron obie lub więcej stron będą konsultowały się między sobą w celu ustalenia przypadków i procedur w zakresie jednoczesnej kontroli podatkowej. Jednoczesna kontrola podatkowa, w rozumieniu Konwencji, oznacza porozumienie między dwiema lub więcej stronami w sprawie jednoczesnej kontroli na własnym terytorium w sprawach podatkowych, dotyczącej konkretnej osoby lub konkretnych osób, co do których posiadają wspólny interes w wymianie odnośnych informacji uzyskanych tą drogą.

Na podstawie wyżej wymienionej Konwencji z 25 stycznia 1988r. oraz powołanego wyżej porozumienia, administracja podatkowa Szwecji przedstawiła informacje i dokumenty dotyczące obrotów firmy "B" , w związku z działaniami M.R. działającego jako właściciel firmy "A" , pełnomocnik firmy H.J. i Ukraińskiej firmy "C". Materiały zebrane przez szwedzkie organy podatkowe mają moc dowodów w prowadzonym postępowaniu podatkowym i zgodnie z prawem przy rozstrzyganiu przedmiotowej sprawy mogły stanowić część materiału dowodowego. Nie można podzielić zarzutów skargi, że organy podatkowe oparły się wyłącznie na dokumentach nadesłanych przez szwedzką administrację podatkową i na zeznaniach właścicieli firmy "B", z którego wynika jedynie domniemanie, że podatnik dokonywał importu towaru ze Szwecji. Przeczy temu zebrany w sprawie materiał dowodowy.

Kontrola w firmie "B" przeprowadzona przez szwedzkie organy podatkowe wykazała, że w dokumentach źródłowych znajdują się faktury wystawione na firmę "A" M.R., firmę "D" T. F., i H.J. z W. oraz jedna faktura wystawiona na firmę "C" z Ukrainy. Do każdej faktury dołączona jest deklaracja celna. Deklaracje celne mają zarówno szwedzkie jak i niemieckie stemple celne potwierdzające wywóz towaru. Istnieją też dokumenty księgowe, tzw. sprawozdania z kasy, pokwitowania z wpłat utargu i avi bankowe. Jeśli zapłata następowała gotówką do każdej faktury dołączone było pokwitowanie z wpłat, wpłaty w gotówce otrzymywano w koronach, do pokwitowań dołączone były paski z numerami woreczków utargów wpłacanych do banku (k. 60 akt podatkowych). Właściciele firmy "B" zeznali, że niezależnie czy dana faktura była wystawiana na firmę "A" czy firmę "D" T. F., czy też H.J. zapłatę w gotówce otrzymywano zawsze od M.R., który twierdził, że wszystkie te firmy należą do niego.

W aktach sprawy znajduje się pismo z dnia [...] kwietnia 2002r. pochodzące od Centralnego Urzędu Celnego Region Skane, z którego wynika, że M.R. w 2000 r. był kontrolowany przez organy celne, przy kontroli oświadczył, że jedzie zakupić obuwie sportowe do I. położonego w M. T., (czyli do sklepów prowadzonych przez firmę "B") i podał, że ma przy sobie [...]szwedzkich koron. (k. 97 t.III akt podatkowych). Z faktur zakupu towarów handlowych przesłanych przez szwedzką administrację podatkową wynika, że w tym dniu dokonano zakupów towarów handlowych na firmę H.J. w kwocie [...]SEK.

Dwa wywozy zostały w 2000r. skontrolowane przez celników szwedzkich. Cały towar został skontrolowany i przeliczony. Ilość obuwia zgadzała się z deklaracjami celnymi, a wartość towaru podał M.R. , odbiorcą towaru miała być nieistniejąca firma H.J. . Faktura ta została zaksięgowana w firmie sprzedawcy – firmie "B".

Lubuski Oddział Straży Granicznej również wskazał, że odnotowano fakt kontroli granicznej M.R., kontrola miała miejsce na przejściu w K. Odnotowano, że M.R. w okresie od maja 1999r. do grudnia 2000 przekraczał 51 razy granicę (k. 96,97 t.III akt podatkowych).

Nadto Dochodzeniowy Urząd Celny Oddział Frankfurt n/Odrą przekazał do akt sprawy notatkę sporządzoną w dniu [...] stycznia 2001 r. z czynności operacyjnej. Z notatki wynika, że w wyniku kontroli ustalono, że na działce w miejscowości P. przeładowywano obuwie sportowe z naczepy o numerach rejestracyjnych [...] i samochodu ciężarowego o numerach rejestracyjnych [...]. Właścicielem samochodu oraz naczepy był M.R.. M.R. oświadczył, że towar jest przewożony do Polski i na Ukrainę. Przedłożył dokumenty eksportowe, które stanowią załącznik do przedstawionej notatki. Podczas kontroli M.R. przedstawił trzy dokumenty eksportowe na obuwie firmy duńskiej firmy "E" K. dla firmy "A" M.R. oraz jedną deklarację wywozową na obuwie sportowe od firmy "B" z M. dla ukraińskiej firmy "C". z Ukrainy. Przeładunek towaru M.R. uzasadnił względami ekonomicznymi, transportował swoim pojazdem ze Skandynawii do Niemiec, a następnie przeładowywano obuwie do pojazdów o masie całkowitej do 3,5 t, aby wywóz mógł nastąpić na przejściu Kustrin – Kietz. (k. 100, 101 t.III akt podatkowych).

W aktach sprawy znajdują się również deklaracje celne potwierdzone na przejściach granicznych w Niemczech , na deklaracjach tych wskazano numery rejestracyjne samochodów, którymi przewożono towar. Właścicielami samochodów był M.R. lub jego ojciec J. R.. Wyżej wskazane dowody zebrane w toku postępowania, dały uzasadnioną podstawę do uznania za niewiarygodne wyjaśnienia strony, że do Szwecji jeździł wyłącznie w charakterze kierowcy i nie dokonywał zakupów na rzecz firmy H.J. , jak również nie był importerem towarów ze Szwecji. Tym twierdzeniom przeczą nie tylko zeznania sprzedawców szwedzkich, ale przede wszystkich dokumenty urzędowe organów celnych, zarówno szwedzkich jak i niemieckich. Strona nie przedłożyła żadnych dowodów potwierdzających nieuczciwość sprzedawców towaru jak i nierzetelność organów celnych. Podatnik w toku całego postępowania nie wyjaśnił, dlaczego faktury wystawione są na prowadzoną przez podatnika firmę, skoro jak twierdzi, jeździł do firmy "B" wyłącznie jako kierowca po towar sprowadzany przez T. F. , skąd szwedzka firma znała dokładną nazwę prowadzonej przez podatnika działalności gospodarczej. Nie potrafił wyjaśnić również, dlaczego na dokumentach celnych widnieją numery rejestracyjne samochodów będących jego własnością lub jego ojca, wreszcie nie ustosunkował się do treści znajdujących się w aktach podatkowych dokumentów nadesłanych przez szwedzkie i niemieckie służby celne, które opisują przebieg przeprowadzanych kontroli, z których wynika jednoznacznie, że M.R. był importerem towary ze Szwecji, jak również powoływał się na firmę H.J. i ukraińskiej firmy "C".

Organy podatkowe zebrały w sposób wyczerpujący materiał dowodowy i w prawidłowy sposób dokonały jego oceny. W uzasadnieniu decyzji pierwszej instancji zawarty jest precyzyjny opis działania podatnika, konsekwencje podatkowe związane z importem towaru, oparte są wyłącznie na materiale dowodowym zebranych w sprawie, w przeważającej części na zgromadzonych dowodach z dokumentów, a nie jak twierdzi strona skarżąca na poszlakach. W związku z tym bezpodstawny jest zarzut naruszenia art. 121 i 122 Ordynacji podatkowej.

Sąd nie podziela również zarzutu skarżącego, że organ podatkowy błędnie określił podstawę opodatkowania. Do rozliczenia przyjęto znajdujące się u podatnika dokumenty źródłowe oraz księgowe oraz dane wynikające z wystawionych faktur przez firmę "B" na firmę "A" M.R. oraz na H.J. , podmiot nieistniejący. Organ przyjął wartość zakupu towaru wynikającą z wystawionych faktur, nie budzi zastrzeżeń również przyjęta marża.

Nie została również naruszona przez organy podatkowa zasada szybkości postępowania. Materiał dowody zebrany w sprawie świadczy, że organy działały sprawnie, dążąc przede wszystkim do ustalenia prawdy obiektywnej.

Z tych przyczyn, nie dopatrując się naruszenia procesowego i materialnego prawa podatkowego, orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm.).

/-/ K. Nikodem /-/ J. Ruszyńki /-/G. Gorzan

L.Sz.