Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 1506/18
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2020-12-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok oraz decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 103 ust. 2 w zw. z art. 49b
journal: Dz.U. 2016 poz 290
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Wojciech Mazur /spr./ sędzia NSA Grzegorz Czerwiński sędzia del. WSA Kazimierz Bandarzewski po rozpoznaniu w dniu 9 grudnia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 lutego 2018 r. sygn. akt VII SA/Wa 1075/17 w sprawie ze skargi [...] na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki 1) uchyla zaskarżony wyrok i zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...] oraz decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2016 r., nr [...] (znak: [...]); 2) zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz [...] kwotę 1587 (jeden tysiąc pięćset osiemdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym wyrokiem z 28 lutego 2018 r., sygn. VII SA/Wa 1075/17, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę [...] [...] na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] marca 2017 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki.

W uzasadnieniu tego wyroku Sąd I instancji wskazał, że został on wydany w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy.

Podczas kontroli przeprowadzonej 10 sierpnia 2016 r. stwierdzono, że na działce nr ew. [...] w [...] wybudowano około 1986 r. bez decyzji o pozwoleniu na budowę budynek o konstrukcji drewnianej o wymiarach 3,20 m x 5,15m x 2,47m (szer. x dł. x wys.). Przedmiotowy budynek ma poszycie ścian wykonane z blachy oraz dwuspadowy dach oraz usytuowany jest przy granicy z działką sąsiednią nr ew. [...] w odległości 4,60 m od istniejącego budynku usługowego oraz w odległości 12,20 m od budynku wielorodzinnego na dz. ew. nr [...]. Budynek użytkowany jest jako garaż dla samochodu osobowego.

Na skutek wszczętego w tej sprawie w dniu 16 sierpnia 2016 r. postępowania,

stwierdzając brak możliwości doprowadzenia budynku do zgodności z przepisami zawartymi w ustawie o drogach publicznych oraz przepisami techniczno-budowlanymi obowiązującymi w okresie jego budowy, decyzją z [...] września 2016 r. nr [...] r., na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz.U. Nr 38. poz. 229 ze zm.), Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] nakazał [...] (dalej jako: skarżąca) rozbiórkę samowolnie wybudowanego budynku garażowego, zlokalizowanego na działce nr ew. [...] przy ul. [...] w [...].

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania inwestorki, decyzją nr [...] z [...] listopada 2016 r. uchylił w całości decyzję organu I instancji ze względu na niewłaściwe zastosowanie przepisów prawa materialnego i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi powiatowemu. Organ odwoławczy uznał, że bezpodstawne było zastosowanie przez PINB art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r., gdyż w tej sprawie art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane nie ma zastosowania.

W toku ponownego rozpatrzenia sprawy organ powiatowy stwierdził, że omawiana inwestycja jest budynkiem w rozumieniu art. 3 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, zlokalizowanym w odległości ok. 0,6 m od granicy z działką sąsiednią oraz w odległości 4,6 m od istniejącego budynku usługowego na dz. nr. [...], a także w odległości 12,2 m od budynku wielorodzinnego. Ustalono, że inwestorka nie dokonała zgłoszenia budowy, czego wymagał art. 30 ust.1 pkt 1 w związku z art. 29 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane z 1994 r. w brzmieniu obowiązującym po 28 czerwca 2015 r.

Analiza obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (uchwała Nr XXXIV/209/2014 Rady Miejskiej w Różanie z dnia 22 sierpnia 2014 r. /Dz. Urz. Woj. Maz. z dnia 2 października 2014 r. poz. 9093/) wykazała ponadto, że obiekt będący przedmiotem postępowania znajduje się na terenie, na którym dopuszcza się budowę budynków garażowych. Jednak w oparciu o załącznik graficzny do planu stwierdzono, że budynek usytuowany jest bezpośrednio przy linii rozgraniczającej teren drogi publicznej klasy dojazdowej (teren przeznaczony pod budowę drogi oznaczony symbolem 13KDD). Według § 19 pkt. 3 lit. B ww. uchwały, nieprzekraczalne linie zabudowy określone zostały na rysunku planu. Na załączniku graficznym Nr 1 do planu, linia zabudowy na części drogi oznaczona została w odległości 4 m od linii rozgraniczającej drogi 13KDD. Ponieważ w miejscu usytuowania przedmiotowego budynku garażowego linia zabudowy nie została określona na załączniku graficznym, zastosowanie powinien mieć zapis zawarty w art. 43 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych stanowiący, że obiekty budowlane przy drogach na terenie zabudowanym powinny być usytuowane w odległości od zewnętrznej krawędzi jezdni co najmniej 6,0 m. Z tych względów uznano, że przedmiotowy budynek - usytuowany bezpośrednio przy linii rozgraniczającej drogę - nie spełnia warunków określonych w ww. ustawie o drogach publicznych. Na przedmiotowym terenie nie ma możliwości wybudowania budynku bez uzyskania zgody zarządcy drogi.

Organ stwierdził również, że § 19 ust. 3f planu miejscowego dopuszcza sytuowanie budynków garażowych ścianą zewnętrzną bezpośrednio przy granicy działki budowlanej, jednak w przypadku budynku usytuowanego w odległości ok. 0,60 m od granicy działki ten warunek nie został spełniony. Z informacji pozyskanych z Urzędu Gminy w [...] wynika, że brak jest planów zagospodarowania przestrzennego dotyczących przedmiotowej działki z okresu przed 15 czerwca 1988 r., a zatem nie ma możliwości sprawdzenia zgodności budowy garażu z przepisami o planowaniu przestrzennym obowiązującymi w dacie budowy.

Weryfikując zgodność budowy przedmiotowego budynku z przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2015 poz. 1422) organ ustalił zaś, że ściana zewnętrzna garażu od strony granicy nie jest ścianą oddzielenia przeciwpożarowego, przez co nie została zachowana minimalna odległość zapewniająca bezpieczeństwo pożarowe budynku. Zgodnie z § 275 ust.1 ww. rozporządzenia, należy przyjąć klasę odporności ogniowej budynku garażowego jak dla budynku PM o gęstości obciążenia ogniowego do 500MJ/m2, natomiast zgodnie z § 209 ust. 2 rozporządzenia, budynek użyteczności publicznej należy zakwalifikować do klasy odporności ogniowej ZL. W związku z tym, odległość określona w § 271 ww. rozporządzenia wynosi 8,0 m, zaś ponieważ przedmiotowy budynek garażowy o konstrukcji drewnianej z poszyciem z blachy zlokalizowany jest w odległości 4,60 m od istniejącego budynku usługowego, naruszone zostały przepisy techniczno-budowlane w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem.

Uwzględniając, że przedmiotowy budynek wybudowany został około 1986 r., przy ocenie stanu faktycznego organ wziął pod uwagę również warunki techniczne obowiązujące w dacie budowy. Zgodnie z § 156 ust. 4 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki (Dz.U. Nr 17 z 1980r. poz. 62), odległość garażu od budynków przeznaczonych na pobyt ludzi, niezbędna do ograniczenia uciążliwości związanych z użytkowaniem garażu określa się w trybie § 10 ust. 5 tego rozporządzenia. Zdaniem organu, w konsekwencji, minimalne odległości ich usytuowania względem budynków mieszkalnych i innych budynków przeznaczonych na pobyt ludzi powinny być określone stosownie do postanowień zawartych w § 10 tego rozporządzenia, ponieważ samo zaliczenie garażu do obiektów o charakterze uciążliwym dla otoczenia powoduje, że jego lokalizacja względem budynków przeznaczonych na pobyt ludzi powinna uwzględniać co najmniej minimalną odległość przewidzianą § 10 ust. 3 rozporządzenia, to jest odległość 15 m (wyrok NSA sygn. SA/Gd 35/84). Ponieważ przedmiotowy budynek od istniejącego budynku mieszkalnego wielorodzinnego dzieli 12,20 m organ uznał, że powyższy warunek nie został spełniony. Stwierdził również, że usytuowanie przedmiotowego budynku nie odpowiada warunkom zawartym w § 12 ust. 1 rozporządzenia, który stanowi, że budynki o ścianach z materiałów niepalnych i o pokryciu z materiałów niepalnych powinny być usytuowane w odległości co najmniej 4,0 m od granicy działki, odległość ta może być zmniejszona do 3,0 m, jeżeli ściana budynku od strony sąsiedniej działki nie ma otworów okiennych i drzwiowych. W przedmiotowej sprawie nie ma zastosowania § 13 ust. 1 ww. rozporządzenia gdyż, takie usytuowanie budynku utrudnia prawidłową zabudowę działki sąsiedniej. W związku z powyższym stwierdzono, że naruszone zostały również przepisy techniczno-budowlane obowiązujące w dacie budowy przedmiotowego budynku.

Mając powyższe na uwadze, decyzją z [...] lutego 2017 r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...], działając na podstawie art. 49b ust. 2 ustawy - Prawo budowlane z 1994 r., nakazał [...] rozbiórkę samowolnie wybudowanego budynku garażowego, zlokalizowanego na działce nr ew. [...] przy ul. [...] w [...].

W wyniku rozpoznania odwołania skarżącej, zaskarżoną decyzją z [...] marca 2017 r. [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

Organ odwoławczy uznał, że organ I instancji właściwie ocenił stan faktyczny sprawy, w szczególności dokonał prawidłowej kwalifikacji przedmiotu niniejszego postępowania i zastosował właściwe przepisy prawa. Odnosząc się do zarzutów odwołania WINB stwierdził, że w rozpoznawanej sprawie nie miał zastosowania art. 37 ust 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974r. Ze względu na datę wszczęcia postępowania, tj. 16 sierpnia 2016 r., w sprawie zastosowanie będą miały przepisy prawa materialnego w brzmieniu obowiązującym po dniu 28 czerwca 2015 r. Zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 29 ust. 1 pkt 2 znowelizowanego Prawa budowlanego z 1994 r., zgłoszenia właściwemu organowi wymaga, z zastrzeżeniem art. 29 ust. 3 i 4 budowa wolno stojących parterowych budynków gospodarczych w tym garaży, altan oraz przydomowych ganków i oranżerii (ogrodów zimowych) o powierzchni zabudowy do 35 m2, przy czym łączna liczba tych obiektów nie może przekraczać dwóch na każde 500 m2 powierzchni działki. Budowa tego typu obiektów objęta jest tzw. trybem zgłoszeniowym, o którym mowa w art. 30 ust 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane. Inwestor takiego zgłoszenia nie dokonał, stąd zarzut dopuszczenia się samowoli budowlanej jest uzasadniony.

W tych okolicznościach WINB podzielił zapatrywanie organu I instancji, że zasadne było zastosowanie w niniejszej sprawie art. 49b Prawa budowlanego, gdyż sporny obiekt narusza – z przyczyn wskazanych w decyzji pierwszoinstancyjnej - zapisy obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz przepisy techniczno-budowlane w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem.

Skargę na decyzję z [...] marca 2017 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła [...], wnosząc o jej uchylenie oraz uchylenie poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła m.in. błędną wykładnię art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r.

Oddalając tę skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), dalej jako: p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny aprobująco odniósł się do przyjęcia za podstawę prawną kontrolowanych decyzji art. 49b ust. 1 Prawa budowlanego z 1994 r., wskazując, że zgodnie z art. 6 ust 1 ustawy z dnia 20 lutego 2015r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz niektórych ustaw, do spraw wszczętych i niezakończonych do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy decyzją ostateczną, stosuje się przepisy dotychczasowe. W niniejszej sprawie postępowanie zostało wszczęte w dniu 16 sierpnia 2016 r., a więc po wejściu w życie znowelizowanej ustawy (28.06.2015 r.). Z tego względu, zdaniem Sądu, zastosowanie miał art. 30 ust 1 pkt 1 w zw. z art. 29 ust 1 pkt 2 znowelizowanego Prawa budowlanego.

W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, ocena organów, że nie ma możliwości doprowadzenia obiektu będącego przedmiotem postępowania do stanu zgodnego z prawem w trybie art. 49b Prawa budowlanego z 1994 r. jest właściwa, gdyż lokalizacja budynku narusza obowiązujący miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego oraz § 12 ust. 1 w zw. z § 271 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, ze względu na to, że budynek zlokalizowany jest w odległości ok. 0,60m od granicy z działką sąsiednią ścianą niestanowiącą ściany oddzielenia przeciwpożarowego oraz w odległości 4,60 m od istniejącego budynku usługowego na dz. nr. [...].

Zdaniem Sądu, z powyższych względów organy zasadnie przyjęły, że legalizacja przedmiotowego garażu nie jest możliwa. Zgodnie bowiem z art. 49b ust. 2 obowiązującej ustawy Prawo budowlane, legalizacja obiektu wybudowanego bez zgłoszenia jest możliwa tylko wówczas, gdy jego budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Wymóg ten nie został w tej sprawie spełniony.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła [...] zaskarżając go w całości.

Zaskarżonemu wyrokowi skarżąca zarzuciła naruszenie prawa materialnego poprzez jego niewłaściwe zastosowanie tj. art. 49b w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1994 r. w brzmieniu obowiązującym po dniu 28 czerwca 2015 r. poprzez przyjęcie przed Sąd I instancji, że do oceny prawnej stanów przeszłych w zakresie naruszenia prawa, tj. budowy w 1986 r. obiektu budowlanego bez pozwolenia, zasadnie zastosowano przepisy obecnie obowiązujące, co w konsekwencji doprowadziło do niezastosowania art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r., który zdaniem skarżącej powinien mieć zastosowanie w stanie faktycznym tej sprawy, a w konsekwencji - brak uwzględnienia w niniejszej sprawie art. 37 i art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r. i ich niezastosowanie podczas legalizacji samowoli budowlanej skarżącej.

W oparciu o powołane podstawy kasacyjne, szczegółowo uzasadnione w dalszej części środka odwoławczego, strona wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości, rozpoznanie skargi kasacyjnej i uchylenie zaskarżonych decyzji oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów postępowania kasacyjnego oraz kosztów postępowania poniesionych przed sądem pierwszej instancji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a.

Skarga kasacyjna zawiera usprawiedliwione podstawy.

Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest tryb legalizacji samowoli budowlanej zrealizowanej przez skarżącą w 1986 r. na działce nr ew. [...] w [...] poprzez wybudowanie bez pozwolenia na budowę budynku o konstrukcji drewnianej o wymiarach 3,20 m x 5,15m x 2,47m, użytkowanego obecnie jako garaż dla samochodu osobowego. Data realizacji tego obiektu jest kluczowa w sprawie, gdyż zgodnie z art. 103 ust. 1 obecnie obowiązującej ustawy Prawo budowlane z 1994 r., do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy, a niezakończonych decyzją ostateczną, stosuje się przepisy ustawy, z zastrzeżeniem ust. 2. Przepisu art. 48 nie stosuje się jednakże do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe (art. 103 ust. 2).

W orzecznictwie sądowym nie budzi wątpliwości, że odesłanie w art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r. do przepisów poprzednio obowiązujących skutkuje przyjęciem, że w stosunku do obiektów, których budowa została zakończona tak jak w niniejszej sprawie przed wejściem w życie ustawy z 1994 r., tj. przed 1 stycznia 1995 r., skutki samowoli budowlanej należy likwidować używając środków prawnych przewidzianych w przepisach Prawa budowlanego z 1974 r.

Zauważyć trzeba, ze zaistniała na gruncie tej sprawy samowola budowlana nie polegała na wybudowaniu budynku gospodarczego bez wymaganego zgłoszenia, jak to przyjęły organy obu instancji oraz Sąd I instancji, lecz na wybudowaniu budynku bez wymaganego pozwolenia na budowę. Nie jest sporne w tej sprawie, że w dacie realizacji tejże samowoli, wybudowanie przedmiotowego budynku kwalifikować należało jako wykonanie budynku do czego niezbędne było legitymowanie się przez inwestora pozwoleniem na budowę (art. 2 ust. 1 w zw. z art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego z 1974 r. w zw. z § 9 ust.1 pkt 1 i w zw. z § 19 ust.1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z 20 lutego 1975 r. w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego /Dz.U.1975.8.48/; rozporządzenie uchylone z dniem 1 stycznia 1995 r.). W stanie prawnym obowiązującym w dacie realizacji tego obiektu Prawo budowlane z 1974 r. nie znało instytucji zgłoszenia, nie występowało też w niej pojęcie "budynek gospodarczy". Mylne jest stąd zapatrywanie Sądu I instancji oraz organów, że przedmiotowy obiekt został wybudowany bez wymaganego zgłoszenia, jak stanowi art. 49b obecnie obowiązującej ustawy Prawo budowlane z 1994 r.

Wymaga również zauważenia, że przepis 103 ust. 2 nie odnosi się wprost do art. 49b Prawa budowlanego z 1994 r., gdyż ostatnio powołany przepis został wprowadzony do porządku prawnego przepisem art. 1 pkt 39 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 80, poz. 718), która weszła w życie z dniem 11 lipca 2003 r. Do dnia 10 lipca 2003 r. samowole budowlane polegające na budowie obiektu budowlanego bez wymaganego zgłoszenia były objęte regulacją art. 48 łącznie z samowolą budowlaną polegającą na budowie obiektu budowlanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. W orzecznictwie trafnie wskazuje się, że każdy inny sposób interpretacji ww. przepisów prowadziłby do różnego traktowania samowoli budowlanych dotyczących budynków gospodarczych zrealizowanych przed 1 stycznia 1995 r., gdyż do 10 lipca 2003 r. ich legalizacja następowałaby na podstawie mniej restrykcyjnych przepisów poprzedniej ustawy z 1974 r., a po tej dacie na podstawie wprowadzonego do ustawy z 1994 r. przepisu art. 49b. Takie zróżnicowanie byłoby niczym nieuzasadnione, gdyż nowelizacja z 2003 r. nie zawierała przepisów intertemporalnych, które wyłączałyby stosowanie do samowoli budowlanych dotyczących budynków gospodarczych zrealizowanych przed 1 stycznia 1995 r. intertemporalnego przepisu art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r. (wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: sygn. II OSK 679/18 z 29 stycznia 2019 r.; II OSK 2369/17 z 21 marca 2018 r.; II OSK 2480/12 z 12 marca 2014 r.). Naczelny Sąd Administracyjny w składzie orzekającym w tej sprawie stanowisko powyższe to w całości podziela.

W oparciu o powyższe uwagi Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że rację ma więc skarżąca kasacyjnie podnosząc, iż po wejściu w życie obecnie obowiązującej ustawy Prawo budowlane z 1994 r. do jej samowoli budowlanej z mocy art. 103 ust. 2 miały zastosowanie przepisy Prawa budowlanego z 1974 r. Z treści art. 103 ust. 2 obowiązującej ustawy Prawo budowlane wyraźnie bowiem wynika, że przepisu art. 48, który w dacie wejścia w życie tej ustawy dotyczył wszelkich samowoli budowlanych, nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy. Zauważyć należy, że zastosowanie w art. 49b ustawy z 1994 r. jako reżimu prawnego legalizacji obiektów zrealizowanych bez pozwolenia na budowę przed 1 stycznia 1995 r. w aktualnym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego traktowane jest w pewnych przypadkach jako rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. (por. stanowisko NSA przyjęte w wyroku z 26 maja 2020 r. II OSK 3165/19).

Konkludując, w niniejszej sprawie art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r. ma zastosowanie w związku z czym w odniesieniu do obiektu będącego przedmiotem sporu powinien zostać zastosowany tryb legalizacji samowoli budowlanej określony w przepisach Prawa budowlanego z 1974 r., a nie jak uznał Sąd I instancji – art. 49b Prawa budowlanego z 1994 r.

Mając powyższe na uwadze, wobec uznania, że istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 188 p.p.s.a., uchylił zaskarżony wyrok i rozpoznał skargę, w wyniku czego uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z naruszeniem art. 49b i art. 103 ust. 2 ustawy Prawo budowlane z 1994r., a ponadto, w związku z treścią 135 p.p.s.a., uchylił także decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] (znak[...]), jako wydaną w granicach tej sprawy i obarczoną tożsamymi błędami co decyzje objęte skargą, gdyż na jej mocy nastąpiło w tej sprawie nieuzasadnione przekierunkowanie postępowanie legalizacyjnego z reżimu ustawy z 1974 r. na reżim art. 49b obecnie obowiązującej ustawy Prawo budowlane. Uchylenie ostatnio wskazanej decyzji jest zatem niezbędne dla końcowego załatwienia przedmiotowej sprawy. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy nadzoru budowlanego zobowiązane są uwzględnić ocenę prawną wyrażoną w niniejszym wyroku na podstawie art.153 p.p.s.a.

O kosztach postępowania sądowego Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 200 i art. 203 pkt 1 p.p.s.a.