Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 1327/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-10-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6135 Odpady
Hasła tematyczne: Odpady
Skarżony organ: Minister Środowiska
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 186, art. 201 ust. 1, art. 207
journal: Dz.U. 2016 poz 672
law: Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska - tekst jedn.
article: art. 17, art. 18
journal: Dz.U. 2013 poz 21
law: Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach
journal: Dz.U. 2002 nr 122 poz 1055
law: Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 26 lipca 2002 r. w sprawie rodzajów instalacji mogących powodować znaczne zanieczyszczenie  poszczególnych elementów przyrodniczych albo środowiska jako całości.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Przemysław Żmich, Sędziowie sędzia del. SO Aleksandra Westra (spr.), sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran, Protokolant ref. staż. Patryk Wernio, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 października 2017 r. sprawy ze skargi Miejskiego Przedsiębiorstwa Oczyszczania w [...] spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w [...] na decyzję Ministra Środowiska z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia pozwolenia zintegrowanego oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2017r. nr [...] Minister Środowiska po rozpatrzeniu odwołania Miejskiego Przedsiębiorstwa Oczyszczania w [...] Sp. z o.o. w [...] utrzymał w mocy decyzję Marszałka Województwa [...] z dnia [...] listopada 2016r. Nr [...] odmawiającą wydania pozwolenia zintegrowanego na prowadzenie instalacji do mechaniczno-biologicznego przetwarzania odpadów położonej w [...], przy ul. [...].

Decyzja została wydana w następującym stanie sprawy.

Wnioskiem z dnia [...] stycznia 2015 r., Miejskie Przedsiębiorstwo Oczyszczania w [...] Sp. z o.o., ul. [...],[...], wystąpiło do Marszałka Województwa [...], o wydanie pozwolenia zintegrowanego na prowadzenie instalacji do mechaniczno-biologicznego przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych, zlokalizowanej przy ul. [...] w [...].

W toku prowadzonego postępowania na wezwania organu wnioskodawca składał uzupełnienia i wyjaśnienia w sprawie.

Do postępowania przystąpiło Stowarzyszenie "[...]" na prawach strony.

Zawiadomieniem z dnia 4 listopada 2015 r., Marszałek Województwa [...] podał, że w publicznie dostępnym wykazie zamieszczono dane o wniosku, a także poinformował o możliwości wnoszenia uwag i wniosków w terminie 21 dni od ukazania się zawiadomienia. Przedmiotowe zawiadomienie w okresie od dnia [...] listopada 2015 r. do dnia [...] listopada 2015 r. umieszczono na tablicy ogłoszeń w Urzędzie Marszałkowskim Województwa [...] w [...]. Ponadto zawiadomienie umieszczono na stronie internetowej Urzędu Marszałkowskiego. Zawiadomienie wywieszono również na tablicy ogłoszeń w Urzędzie [...] w okresie od dnia [...] listopada 2015 r. do dnia [...] grudnia 2015 r. oraz na terenie przedmiotowej instalacji w okresie od dnia [...] listopada 2015 r. do dnia [...] grudnia 2015 r. W terminie 21 dni od dnia ogłoszenia wniesiono uwagi w ilości 1372 pism w sprawie. Skargi i protesty wpływały również po zakończeniu konsultacji społecznych.

Do postępowania przystąpiło również Stowarzyszenie "[...]".

W piśmie z dnia 10 listopada 2015 r., chęć uczestniczenia w przedmiotowym postępowaniu zgłosiło "[...] ", ul. [...], [...]. Ww. stowarzyszenie pismem z dnia 17 grudnia 2015r. przedstawiło swoje stanowisko w sprawie wskazując, że brak jest przesłanek do wydania pozwolenia zintegrowanego.

Pismem z dnia 11 lutego 2016r. i ponownie pismem z dnia 10 października 2016 r., poinformowano strony o przysługującym prawie zapoznania się z aktami sprawy, możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań w toczącym się postępowaniu. W dniu [...] października 2016 r., pełnomocnik Miejskiego Przedsiębiorstwa Oczyszczania w [...] Sp. z o.o., ul. [...] przedłożył opinię dotyczącą wymagań dla instalacji mechaniczno-biologicznego przetwarzania odpadów.

Decyzją z dnia [...] listopada 2016r. Marszałek Województwa [...] odmówił udzielenia pozwolenia zintegrowanego.

W uzasadnieniu organ wskazał, że instalacja w zakresie części mechanicznego przetwarzania odpadów nie spełnia wymogów ochrony środowiska wynikających z najlepszych dostępnych technik, zgodnie z art. 204 ust. 1 ustawy prawo ochrony środowiska. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia powołano art. 181 ust. 1 pkt. 1, art. 183 ust. 1, 186 pkt. 1 i pkt. 7, art. 201 ust. 1, art. 207, art. 378 ust. 2 a pkt. 3 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2016r. poz. 672 z późn. zm.).

Wskazano, że najlepsza dostępna technika powinna się cechować szeroką dostępnością na rynku i wysoką skutecznością w osiąganiu ogólnego poziomu ochrony środowiska jako całości, przy uwzględnieniu istniejących warunków ekonomiczno-technicznych, tj. powinna charakteryzować się najkorzystniejszym stosunkiem kosztów do efektów środowiskowych. Powołano, że instalacje do mechaniczno-biologicznego przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych (MBP) stanowią podstawowy element systemu gospodarki odpadami komunalnymi w Polsce, który oparty jest na:

- selektywnej zbiórce odpadów surowcowych (papieru, metali, tworzyw sztucznych, szkła i opakowań wielomateriałowych),

- selektywnej zbiórce odpadów problemowych takich jak: leki, chemikalia, baterie i akumulatory, zużyty sprzęt elektryczny i elektroniczny, meble i inne odpady wielkogabarytowe, opony, odpady zielone oraz odpady remontowo-budowlane,

- termicznym lub mechaniczno-biologicznym przetwarzaniu odpadów zmieszanych w instalacjach posiadających status (RIPOK),

- biologicznym przetworzeniu selektywnie zebranych odpadów zielonych i innych bioodpadów w instalacjach posiadających status (RIPOK),

- składowaniu pozostałości z przetwarzania odpadów pochodzących z selektywnej zbiórki oraz odpadów zmieszanych na składowiskach posiadających status RIPOK.

System ten ma umożliwić wypełnienie nałożonych na Polskę zobowiązań w zakresie poziomu recyklingu oraz ograniczenia masy odpadów biodegradowalnych poddawanych składowaniu. Organ powołał się na art. 3b, 3c ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2016 r. poz. 250 z późn. zm.), przepisy rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 29 maja 2012r. w sprawie poziomów recyklingu, przygotowania do ponownego użycia i odzysku innymi metodami niektórych frakcji odpadów komunalnych (Dz.U. z 2012 r., poz. 645), oraz przepisy rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 25 maja 2012 r. w sprawie poziomów ograniczenia masy odpadów komunalnych ulegających biodegradacji przekazywanych do składowania oraz sposobu obliczania poziomu ograniczania masy tych odpadów (Dz.U. z 2012 r., poz. 676). Powołano się również na wyniki badań przedstawione w "Raporcie końcowym III etapu ekspertyzy mającej na celu przeprowadzenie badań odpadów w 20 instalacjach do mechaniczno-biologicznego przetwarzania odpadów/' (A. Jędrczak, Zielona Góra, 2015) wskazując, że średni udział papieru, tektury, tworzyw sztucznych, szkła, metali i opakowań wielomateriałowych w zmieszanych odpadach komunalnych, mimo funkcjonowania systemu selektywnej zbiórki, wynosi łącznie 42,9%. Organ wskazał również na zapisy art. 17 i 18 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz.U. z 2013 r. poz. 21, z późn. zm.), regulujące proces przetwarzania odpadów, poprzez wprowadzenie hierarchii sposobów postępowania z odpadami, wskazując, że instalacje do mechaniczno-biologicznego przetwarzania odpadów powinny prowadzić procesy w taki sposób, by wytworzone w ich wyniku odpady mogły być w pierwszej kolejności poddane recyklingowi lub przygotowaniu do ponownego użycia. Analizując w/wym. przepisy organ doszedł do wniosku, że instalacje MBP, wraz z systemem selektywnej zbiórki powinny umożliwiać wypełnienie nałożonych na Polskę zobowiązań dotyczących poziomu recyklingu i przygotowania do ponownego użycia. Biorąc pod uwagę obecną sytuację udziału odpadów selektywnie zbieranych w stosunku do ogółu odpadów wytworzonych, stwierdził, że zarówno teraz jak i w przyszłości, ciężar realizacji praktycznie całego zakresu celów gospodarowania odpadami komunalnymi dotyczący odzysku i ograniczania ich składowania, spoczywać będzie na instalacjach MBP, co oznacza, że najlepsza dostępna technika obejmować powinna zastosowanie środków technicznych, w szczególności urządzeń technologicznych, zapewniających efektywne wydzielenie z masy odpadów możliwie największej ilości surowców wtórnych, zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego oraz baterii i akumulatorów, a także frakcji zawierającej największą ilość odpadów ulegających biodegradacji. W związku z powyższym, a także biorąc pod uwagę konieczność zapobiegania bezpośredniemu oddziaływaniu instalacji na środowisko, organ uznał, że najlepszą dostępną technikę dla instalacji MBP, powinno cechować spełnienie następujących założeń:

1. Wyposażenie instalacji w powiązane ze sobą technologicznie urządzenia i obiekty do mechanicznego i biologicznego przetwarzania odpadów (zlokalizowane na terenie jednego zakładu);

2. Zapewnienie przez część mechaniczną i biologiczną instalacji możliwości przetwarzania całego strumienia przyjmowanych odpadów komunalnych oraz zapewnienie mocy przerobowej poszczególnych części instalacji na poziomie spełniającym kryteria określone w wojewódzkim planie gospodarki odpadami dla instalacji regionalnych;

3. Zastosowanie środków technicznych, w szczególności urządzeń technologicznych, zapewniających możliwość wydzielenia z masy zmieszanych odpadów jak największych ilości surowców wtórnych, zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego, odpadów niebezpiecznych, a także frakcji biodegradowalnej - przy zachowaniu hierarchii sposobów postępowania z odpadami.

4. Zastosowanie w części mechanicznej instalacji środków technicznych, w szczególności urządzeń technologicznych, umożliwiających wydzielenie z pozostałości po wysegregowaniu surowców wtórnych nadających się do recyklingu, frakcji wysokoenergetycznej (palnej) i wytworzenie z niej gotowego paliwa alternatywnego, spełniającego wymagania odbiorców (warunek obowiązujący wyłącznie w przypadku, gdy prowadzący instalację zamierza wytwarzać paliwo alternatywne oznaczone kodem 19 1210);

5. Zlokalizowanie części mechanicznej w obiekcie budowlanym posiadającym zadaszenie i ściany boczne;

6. Prowadzenie procesu biologicznego tlenowego przetwarzania odpadów z udziałem mikroorganizmów w sposób skutkujący zmianą właściwości fizycznych, chemicznych lub biologicznych odpadów:

dwustopniowo:

- w fazie intensywnej - do czasu osiągnięcia wartości AT4 poniżej 20mg Cfe/g suchej masy, przez okres co najmniej 14 dni - w zamkniętych reaktorach (wykonanych z materiału odpornego na uszkodzenia mechaniczne) lub w hali, z aktywnym napowietrzaniem, z zabezpieczeniem uniemożliwiającym przedostawanie się nieoczyszczonego powietrza do atmosfery, ujmowaniem odcieków oraz z zabezpieczeniem podłoża uniemożliwiającym przedostawanie się zanieczyszczeń do środowiska wodno-gruntowego, -w fazie dojrzewania - w pryzmach na otwartym terenie, na utwardzonym, szczelnym podłożu, lub

jednostopniowo - przez okres co najmniej 4 tygodni - w zamkniętych reaktorach (wykonanych z materiału odpornego na uszkodzenia mechaniczne) lub w hali, z aktywnym napowietrzaniem, z zabezpieczeniem uniemożliwiającym przedostawanie się nieoczyszczonego powietrza do atmosfery, ujmowaniem odcieków oraz z zabezpieczeniem podłoża uniemożliwiającym przedostawanie się zanieczyszczeń do środowiska wodno-gruntowego,

do czasu spełnienia przez powstający stabilizat następujących wymagań:

straty prażenia stabilizatu są mniejsze niż 35% suchej masy, a zawartość węgla organicznego jest mniejsza niż 20% suchej masy lub

ubytek masy organicznej w stabilizacie w stosunku dó masy organicznej w odpadach mierzony stratą prażenia lub zawartością węgla organicznego jest większy niż 40%, lub

-wartość AT4 jest mniejsza niż 10 mg 02/g suchej masy;

7. Stosowanie rozwiązań technicznych i organizacyjnych, ograniczających do minimum możliwość przedostawania się zanieczyszczeń do powietrza i środowiska wodno-gruntowego, emisję hałasu oraz emisję odorów.

Organ dokonał analizy powszechnie dostępnych i stosowanych urządzeń technologicznych, które z powodzeniem mogą być uznane za najlepszą dostępną technikę dla instalacji MBP:

w odniesieniu do części mechanicznej instalacji - zastosowanie systemu powiązanych ze sobą technologicznie (w różnych konfiguracjach):

kabin sortowniczych lub / i urządzeń technicznych, w tym w szczególności:

- separatorów optyczno-pneumatycznych, przeznaczonych do wydzielania poszczególnych frakcji materiałowych (np. papieru i tektury, opakowań wielomateriałowych, tworzyw sztucznych z podziałem na poszczególne frakcje PP, PE, PS),

- separatorów pneumatycznych, przeznaczonych do wydzielania frakcji lekkiej (np. papieru, tworzyw sztucznych),

- separatorów balistycznych, przeznaczonych do wydzielenia frakcji lekkiej i płaskiej (np. folii, papieru) i frakcji ciężkiej i przestrzennej (np. butelek),

- separatorów wiroprądowych przeznaczonych do wydzielania metali nieżelaznych,

- separatorów ferromagnetycznych, przeznaczonych do wydzielania metali żelaznych,

- tzw. rozrywarek worków, zwiększających skuteczność segregacji odpadów,

separatorów frakcyjnych (np. sit bębnowych), zapewniających wydzielenie frakcji zawierającej największe ilości odpadów ulegających biodegradacji;

w odniesieniu do części biologicznej instalacji - zastosowanie w pierwszej fazie obróbki biologicznej (lub przez cały proces biologicznego przetwarzania) zamkniętych hal stabilizacji lub reaktorów, w tym:

- reaktorów betonowych z zadaszeniem z betonu, tworzywa sztucznego lub membrany (z membraną mocowaną bezpośrednio do betonowych ścian reaktorów lub na konstrukcji stalowej lub aluminiowej),

- reaktorów kontenerowych ze stali, wyposażonych w systemy napowietrzania, oczyszczania zanieczyszczonego powietrza procesowego oraz usuwania odcieków.

W odniesieniu do kwestii rachunku kosztów i korzyści zawartej w art. 207 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy, organ uznał, że realizacja od podstaw lub doposażenie danej instalacji w powyższe technologie wiąże się z poniesieniem kosztów zarówno w zakresie przygotowania dokumentacji regulującej kwestie formalne jak i kosztów wynikających z zakupu technologii czy eksploatacji. Wysokość niezbędnych nakładów finansowych w każdym przypadku uzależniona jest w znacznej mierze od stopnia skomplikowania wybranej technologii (urządzenia segregujące / kabiny sortownicze), liczby zastosowanych urządzeń oraz ich przepustowości. Uznano, że w przypadku części mechanicznej najtańsze i jednocześnie stosunkowo najmniej efektywne techniki oparte są na ręcznej segregacji odpadów w wielostanowiskowych kabinach sortowniczych, najdroższe i najbardziej efektywne systemy obejmują wieloelementowe zestawy separatorów optopneumatycznych, balistycznych, pneumatycznych, wiroprądowych, ferromagnetycznych, połączonych ze wstępną segregacją i doczyszczaniem odpadów w kabinach sortowniczych. Wskazano, że wielkość osiąganego efektu ekologicznego (korzyści środowiskowych), mierzona w tym przypadku ilością wydzielonych surowców wtórnych i odpadów problemowych (np. odpadów niebezpiecznych) jest na ogół wprost proporcjonalna do wysokości poniesionych kosztów. Organ uznał, że wybór konkretnej technologii w danym zakładzie uwzględniać powinien zarówno oczekiwane korzyści środowiskowe, jak i istniejące możliwości techniczne (np. wielkość obiektów budowlanych) i ekonomiczne. W zależności od powyższych uwarunkowań za najlepszą dostępną technikę uznana może być zarówno technologia oparta na ręcznej segregacji odpadów w kabinach sortowniczych, jak i wielokomponentowa technologia obejmująca nowoczesne urządzenia segregujące. Podano, że każda z zastosowanych technik, niezależnie od stopnia jej zaawansowania, powinna zapewniać efektywne wydzielenie z masy zmieszanych odpadów poszczególnych frakcji surowcowych, w tym przede wszystkim frakcji nadających się do recyklingu. Organ wskazał również, że przedsięwzięcia dotyczące instalacji przeznaczonych do przetwarzania odpadów komunalnych objęte są unijnymi i krajowymi programami pomocy finansowej, przewidującymi możliwość uzyskania pożyczki na preferencyjnych warunkach, czy też wysokoudziałowej dotacji (do 75%).

Organ uznał, że wdrożenie rozwiązań uznanych za najlepszą dostępną technikę - ze względu na konieczność uregulowania wymogów formalno-prawnych oraz prace budowlano-montażowe - trwać może w zależności od sytuacji od kilku miesięcy do kilku lat przygotowań. W przypadku inwestycji wymagających dokonania prac budowlanych (np. wybudowania hali sortowni lub hali stabilizacji biologicznej odpadów) czas niezbędny na uregulowanie kwestii formalno-prawnych (związanych m.in. z uzyskaniem decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, pozwolenia na budowę), a także samą budowę obiektów może być stosunkowo długi (w zależności od sytuacji do 2-3 lat). W przypadku doposażenia istniejącej instalacji w urządzenia techniczne, bez konieczności prowadzenia prac budowlanych, czas niezbędny na uregulowanie kwestii formalno-prawnych (uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach) i montaż urządzeń powinien być zdecydowanie krótszy.

Organ dokonał analizy porównawczej techniki stosowanej w przedmiotowej instalacji z określonymi powyżej wymogami wynikającymi z najlepszej dostępnej techniki, a także wymogami wynikającymi z odrębnych przepisów regulujących kwestie ochrony środowiska. Ustalono, że instalacja zlokalizowana jest na terenie, dla którego nie został uchwalony miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Warunki zabudowy i zagospodarowania terenu określone zostały w decyzji Prezydenta [...] Nr [...] z dnia [...] lipca 2007 r., znak: [...], o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego i lokalizacja przedmiotowej instalacji do mechaniczno-biologicznego przetwarzania odpadów nie narusza ustaleń ww. decyzji.

Na realizację linii technologicznej do mechanicznego przetwarzania odpadów prowadzący instalację uzyskał decyzję Prezydenta [...] Nr [...] z dnia [...] grudnia 2011 r., znak: [...], o środowiskowych uwarunkowaniach (stwierdzającą brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko). W decyzji tej wskazano, że wydajność całej instalacji po realizacji inwestycji wynosić będzie 200 000 Mg/rok. Zgodnie z informacjami przedstawionymi przez prowadzącego instalację, wzrost wydajności instalacji z 200 000 Mg/rok do 230 000 Mg/rok nastąpił w 2012 r. i nie wynikał z jej rozbudowy, przebudowy lub montażu nowych urządzeń. W decyzji z dnia [...] grudnia 2011 r. uwzględnione zostały również warunki realizacji instalacji do kompostowania odpadów w pryzmach, z przykryciem z membrany. Do przedłożonego wniosku prowadzący instalację dołączył pismo Urzędu [...] z dnia [...] sierpnia 2015 r., znak: [...], z którego wynika, że realizacja betonowych reaktorów do stabilizacji odpadów nie wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Ustalono, że instalacja eksploatowana jest jednowariantowo, jako instalacja do mechaniczno-biologicznego przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych o mocy przerobowej części mechanicznej 230 000 Mg/rok i części biologicznej 114 948 Mg/rok. Proces technologiczny obejmuje dwa lub trzy etapy: mechaniczne przetwarzanie odpadów zmieszanych, biologiczną obróbkę frakcji podsitowej o wielkości 0-80 mm oraz - opcjonalnie - przesiewanie powstałego stabilizatu na sicie o oczkach 20 mm.

Mechaniczne przetwarzanie zmieszanych odpadów komunalnych prowadzone jest w hali technologicznej o powierzchni 4000 m2 (obiekt wybudowany w 2012 r.). W skład linii technologicznej części mechanicznej, zrealizowanej w 2012 r., wchodzi:

- elektryczna rozdrabniarka odpadów o mocy przerobowej 60 Mg/h (w przypadku jej awarii rozdrabniarka spalinowa o tożsamych parametrach), dwa sita obrotowe, o mocy przerobowej 50 Mg/h każde, dwa separatory elektromagnetyczne,

- układ transportu i gromadzenia odpadów (przenośniki taśmowe i płytowe, bunkry, leje zasypowe, chwytaki do przenoszenia odpadów) oraz dozownik preparatu OWS.

Przeznaczone do przetwarzania odpady zmieszane po dostarczeniu na teren zakładu transportem samochodowym poddawane są ważeniu, a następnie kierowane do hali sortowni i wyładowywane na betonową posadzkę. Z dostarczonych odpadów, bezpośrednio w miejscu wyładunku, wybierane są w sposób ręczny odpady gabarytowe (tarasujące, np. duże elementy drewniane) oraz odpady "stwarzające zagrożenie dla zdrowia i życia ludzi oraz środowiska" - odpady niebezpieczne. Wysegregowane w ten sposób odpady umieszczane są w pojemnikach (odpady niebezpieczne) lub luzem obok miejsca segregacji, a następnie systematycznie, każdego dnia, kierowane do miejsc magazynowania. Masa pozostałych odpadów załadowywana jest przy wykorzystaniu ładowarki kołowej do rozdrabniarki elektrycznej, rozdrabniającej odpady do wielkości 250-300 mm. W przypadku awarii ww. urządzenia do powyższego procesu wykorzystywana jest rozdrabniarka spalinowa o tożsamych parametrach technicznych. Z rozdrabniarki odpady kierowane są za pomocą przenośnika taśmowego rewersyjnego do dwóch sit obrotowych (dwie linie), w których następuje rozdział odpadów na dwie frakcje - frakcję o wielkości 0-80 mm (tzw. frakcję podsitową) i frakcję o wielkości powyżej 80 mm.

Frakcja nadsitowa o wielkości powyżej 80 mm kierowana jest z każdego z sit za pomocą przenośników taśmowych do bunkrów retencyjnych. Nad przenośnikami kierującymi frakcję nadsitową do bunkrów zamontowane zostały separatory elektromagnetyczne, wychwytujące metale żelazne. Wydzielone metale załadowywane są do kontenerów, a następnie transportowane do miejsca magazynowania. Znajdująca się w bunkrach frakcja nadsitowa, (kwalifikowana przez prowadzącego instalację jako paliwo alternatywne 19 12 10 lub w przypadku niespełniania wymagań odbiorcy jako odpad 1912 12) załadowywana jest za pomocą chwytaka na taśmociąg, a następnie transportowana poza halę, do punktu załadunkowego samochodów ciężarowych.

Frakcja podsitowa z każdego z sit kierowana jest przy wykorzystaniu przenośników taśmowych do lejów zasypowych, w dnie których znajdują się przenośniki płytowe. W momencie spiętrzenia się odpadów w lejach zasypowych, odpady podawane są do bunkrów retencyjnych, a następnie dozowane do lejów przy użyciu chwytaka polipowego. Za pomocą przenośników płytowych frakcja podsitowa transportowana jest do budynków "[...]" i "[...]", a następnie załadowywana na pojazdy samowyładowcze. Na końcu każdego z dwóch przenośników w budynku "[...]" i "[...]" zamontowana jest dysza rozpylająca preparat OWS (lub inny o podobnym składzie) zawierający szczepy bakterii oraz pożywki.

Biologiczne przetwarzanie odpadów prowadzone jest w 36 reaktorach betonowo-membranowych, zlokalizowanych na placach stabilizacji "A" i "B" o łącznej powierzchni 2,2 ha. Część betonowa reaktorów zrealizowana została w październiku 2015 r. Każdy z reaktorów posiada trzy ściany boczne (zbudowane z bloczków betonowych) ułożone na betonowym podłożu placu technologicznego. Uszczelnienie między bloczkami a podłożem oraz między poszczególnymi bloczkami wykonane zostało z uszczelniającej masy plastycznej. Zadaszenie oraz przykrycie wjazdu do reaktora stanowi półprzepuszczalna geomembrana wykonana w technologii [...], mocowana do każdej ze ścian zewnętrznych reaktora przy wykorzystaniu relingu stalowego z karabińczykami oraz linki mocującej. Od strony wjazdu membrana dociskana jest do podłoża przy wykorzystaniu elastycznych węży wypełnionych piaskiem. Dodatkowym elementem stabilizującym membranę są podłużne obciążniki wypełnione piaskiem, układane na membranie wzdłuż wewnętrznych ścian reaktorów.

Każdy z reaktorów posiada wymiary zewnętrzne (dot. wygrodzenia betonowego): 52,0-52,5 m x 9,0 m x 1,0-1,2 m i wewnętrzne: 51,4-51,9 m x 7,8-8,0 m x 1,0-1,2 m. Odległość między ścianami sąsiednich reaktorów na placu wynosi około 1 m. Reaktory wyposażone są w system napowietrzania zbudowany z wentylatora tłoczącego powietrze oraz trzech kanałów napowietrzająco - odwadniających o wymiarach 50,0 m x 0,3 m x 0,15 m, zlokalizowanych w betonowym podłożu reaktorów, przykrytych od góry perforowanymi płytami żeliwnymi. Odcieki ze stabilizowanych odpadów odprowadzane są tymi samymi kanałami poprzez syfon do wewnątrzzakładowej kanalizacji.

Frakcja podsltowa z części mechanicznej dostarczana jest na plac technologiczny przy wykorzystaniu pojazdów samowyładowczych, a następnie wysypywana wewnątrz reaktorów. Po wyładunku odpadów, za pomocą ładowarki kołowej w reaktorze formowana jest pryzma o wymiarach ok. 50 m x 8 m x 2,8 m i pojemności ok. 1120 m3 (528,64 Mg). Po uformowaniu pryzmy reaktor przykrywany jest - przy wykorzystaniu zwijarki i wyciągarki - półprzepuszczalną membraną, która następnie w sposób manualny mocowana jest do betonowych ścian reaktora i podłoża, i dociążana wężami wypełnionymi piaskiem. Następnie do bioreaktorów wprowadzany jest czujnik temperatury, a w czterech reaktorach dodatkowo czujnik zawartości tlenu, z których informacje przesyłane są automatycznie do jednostki sterującej. Proces stabilizacji prowadzony jest w warunkach tlenowych, z udziałem bakterii (z napowietrzaniem i odprowadzaniem odcieków) przez okres około 6 tygodni do czasu osiągnięcia parametru AT4 poniżej 10 mg 02/g s.m. W okresie tym odpady poddawane są przerzucaniu (1-2 krotnie w trakcie trwania procesu), które polega na przetransportowaniu odpadów do sąsiedniego reaktora przy wykorzystaniu ładowarki kołowej. Po zakończeniu procesu technologicznego z reaktorów usuwane są czujniki oraz membrana, a stabilizat kierowany jest - opcjonalnie - do dalszej obróbki lub na składowisko. Stablizat przeznaczony do dalszego przetworzenia kierowany jest na sito o wielkości oczek 20 mm, zlokalizowane na tym samym placu technologicznym, w którym następuje podział masy odpadów na frakcje 0-20 mm i > 20 mm. Frakcja nadsitowa jako stabilizat kierowana jest do unieszkodliwienia na składowisku odpadów, frakcja podsitowa wykorzystywana jest do rekultywacji składowiska.

Dokonując porównania, organ stwierdził, że część biologiczna instalacji oraz proces przesiewania stabilizatu na sicie spełnia podstawowe wymogi wynikające z najlepszej dostępnej techniki. Natomiast uznano, że podstawowych wymogów wynikających z najlepszej dostępnej techniki nie spełnia część mechaniczna instalacji. Organ uznał, że zastosowana technologia nie zapewnia efektywnego wydzielania z masy odpadów zmieszanych poszczególnych frakcji surowców wtórnych, przeznaczonych do recyklingu. Wskazano, że w toku procesu technologicznego nie są wysegregowywane podstawowe odpady surowcowe takie jak: odpady papieru i tektury, odpady tworzyw sztucznych (nie wspominając o ich podziale na poszczególne frakcje materiałowe), odpady szkła, metali nieżelaznych czy odpady wielomateriałowe, których łączny udział w odpadach zmieszanych jest znaczący (według danych literaturowych około 40%). Jedynym stosowanym w instalacji urządzeniem, przeznaczonym do wydzielania odpadów surowcowych jest separator elektromagnetyczny, który zgodnie z przedstawionym we wniosku wyszczególnieniem odpadów przewidzianych do wytwarzania jest w stanie wysegregować do 2000 Mg/rok metali żelaznych (co stanowi 0,87% całkowitej ilości odpadów kierowanych do przetworzenia). Organ powołał się na dane literatury wskazując, że zawartość metali w odpadach waha się w granicach 2-3%, a osiągany - zgodnie z deklaracją wnioskodawcy - wskaźnik 0,87 % nie świadczy o wysokiej efektywności stosowanego procesu segregacji metali. Wskazano, że przekazanych przez Spółkę, zbiorczych zestawień danych o rodzajach i ilości odpadów, o sposobach gospodarowania nimi oraz o instalacjach i urządzeniach służących do odzysku lub unieszkodliwiania odpadów za lata 2013 – 2015 wynika, że:

- w 2013 roku w wyniku przetworzenia ok. 151 057,4 Mg odpadów (w tym 146 553,68 Mg zmieszanych odpadów komunalnych), wysegregowano 687,5 Mg metali żelaznych, co stanowi zaledwie 0,46% całej masy poddanej przetworzeniu;

- w 2014 roku w wyniku przetworzenia ok. 209 161,62 Mg odpadów (w tym 207 897,05 Mg zmieszanych odpadów komunalnych), wysegregowano 536,56 Mg metali żelaznych, co stanowi zaledwie 0,26% całej masy poddanej przetworzeniu;

- w 2015 roku w wyniku przetworzenia ok. 237 699,15 Mg odpadów (w tym 229 779,39 Mg zmieszanych odpadów komunalnych), wysegregowano 424,26 Mg metali żelaznych, co stanowi zaledwie 0,18% całej masy poddanej przetworzeniu.

Organ podał, że poza metalami żelaznymi, z dostarczanych do hali odpadów zmieszanych usuwane są również opakowania zawierające substancje niebezpieczne, zużyty sprzęt elektroniczny oraz akumulatory i baterie zawierające substancje lub elementy niebezpieczne, a także wielkogabarytowe elementy drewniane i metalowe, które mogłyby spowodować uszkodzenie rozdrabniarki. Proces wydzielenia ww. frakcji prowadzony jest ręcznie w miejscu wyładunku odpadów w hali, przed wprowadzeniem odpadów na linię. Biorąc pod uwagę, że techniczna możliwość wysegregowania w powyższy sposób jakichkolwiek frakcji z masy dostarczonych odpadów jest niewielka (zgodnie z deklaracją wnioskodawcy wydzielone w ten sposób może zostać do 105 Mg/rok - czyli 0,046% całkowitej ilości odpadów poddawanych przetworzeniu) organ wskazał, że nie można uznać powyższego procesu za efektywny. W opinii organu wydzielanie w sposób ręczny poza główną linią technologiczną niektórych rodzajów odpadów może być prowadzone jako proces wspomagający funkcjonowanie linii, a nie jako podstawowy proces segregacji odpadów i nie może zostać ono uznane za technologię spełniającą wymagania najlepszej dostępnej techniki. Zauważono, że zbiorcze zestawienia za lata 2013 - 2015 potwierdzają brak efektywności prowadzonego przez wnioskodawcę procesu wysegregowania ze zmieszanych odpadów komunalnych, odpadów niebezpiecznych czy drewna. W ciągu trzech ostatnich lat w instalacji wysegregowano tylko 0,063 Mg odpadów niebezpiecznych, przy czym proces ten nastąpił wyłącznie w IV kwartale 2015 r. co poddaje w wątpliwość prawdziwość informacji zawartych we wniosku i sugerować może, że proces manualnego wydzielenia ww. odpadów w rzeczywistości nie jest prowadzony.

Organ zakwestionował zasadność kwalifikowania niemalże całej frakcji nadsitowej (pozbawionej jedynie pewnej części metali żelaznych) jako paliwa alternatywnego, bez uprzedniego poddania jej jakimkolwiek innym procesom obróbki. Wskazano, że frakcja nadsitowa, mimo wcześniejszego oddzielenia frakcji drobnej i części metali żelaznych, nadal zawiera pewną ilość odpadów mokrych, znaczną ilość odpadów niepalnych (np. szkła, metali nieżelaznych, odpadów mineralnych) oraz odpadów niebezpiecznych, których nie da się wyeliminować z masy odpadów poprzez segregację ręczną w miejscu wyładunku. Mimo, że taki odpad być może spełnia wymagania odbiorców, nie może być on jednak - z wymienionych powyżej względów - kwalifikowany jako gotowe, pełnowartościowe paliwo alternatywne. W opinii organu, aby można było uznać określoną frakcję za paliwo alternatywne, przedmiotowa frakcja powinna być poddana dalszemu procesowi przetwarzania.

W konkluzji organ wskazał, że:

1) część mechaniczna instalacji posiada bardzo dużą moc przerobową (230 000 Mg/rok), co wynika z ograniczonego zasobu urządzeń technicznych i tym samym bardzo ograniczonego pod względem technologicznym procesu przetwarzania;

2) część mechaniczna instalacji wyposażona została jedynie w rozdrabniarkę odpadów, sita bębnowe oraz separatory metali żelaznych. W instalacji nie zastosowano nowoczesnych i efektywnych pod względem środowiskowym urządzeń segregujących odpady, takich jak separatory optopneumatyczne, separatory pneumatyczne, separatory balistyczne, separatory wiroprądowe czy nawet kabin sortowniczych umożliwiających efektywną, ręczną segregację odpadów;

3) proces technologiczny prowadzony w części mechanicznej instalacji nie jest zgodny z określoną w przepisach prawa hierarchią sposobów postępowania z odpadami. Zastosowana w zakładzie technologia w głównej mierze nastawiona jest na "produkcję" odpadów przeznaczonych do termicznego zagospodarowania, co stanowi naruszenie art. 17 i 18 ustawy o odpadach. Ograniczony zasób urządzeń technicznych uniemożliwia efektywne wydzielenie surowców wtórnych przeznaczonych do recyklingu oraz odpadów takich jak zużyty sprzęt elektryczny i elektroniczny czy baterie i akumulatory. W wyniku procesu przetwarzania nie są wysegregowywane podstawowe odpady surowcowe takie jak: papier i tektura, tworzywa sztuczne, szkło, odpady wielomateriałowe i metale nieżelazne. Jedynym odpadem wydzielanym w toku procesu technologicznego są metale żelazne, jednak również w tym przypadku efektywność procesu nie jest wysoka;

4) proces technologiczny prowadzony w części mechanicznej instalacji niezgodny jest z podstawowymi założeniami systemu gospodarki odpadami komunalnymi realizowanymi w oparciu o ustawę o utrzymaniu czystości i porządku w gminie, ustawę o odpadach oraz o założenia Krajowego Programu Gospodarki Odpadami. Brak urządzeń technologicznych umożliwiających wydzielenie z odpadów zmieszanych frakcji nadających się do recyklingu i przygotowania do ponownego użycia w istotny sposób ogranicza możliwość spełnienia przez instalację wymagań dotyczących poziomów recyklingu, określonych w przepisach unijnych, Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/98/WE z dnia 19 listopada 2008 w sprawie odpadów oraz uchylająca niektóre inne dyrektywy (Dz. Urz. UE L312 z 22.11.2008), transponowanej do prawodawstwa polskiego, art. 3b ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2016 r. poz. 250, z późn. zm.), oraz rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 29 maja 2012 r. w sprawie poziomów recyklingu, przygotowania do ponownego użycia i odzysku innymi metodami niektórych frakcji odpadów komunalnych (Dz. U. z 2012 r. poz. 645);

5) prowadzący instalację posiada warunki techniczne pozwalające na doposażenie części mechanicznej instalacji w urządzenia, zapewniające prowadzenie procesu technologicznego w sposób efektywny środowiskowo, zgodny z hierarchią sposobów postępowania z odpadami oraz założeniami systemu gospodarki odpadami komunalnymi. Zgodnie z informacjami przedstawionymi przez prowadzącego instalację na terenie zakładu zlokalizowana jest hala technologiczna o powierzchni 4000 mz, w której - bez konieczności jakiejkolwiek przebudowy - mógłby zostać zamontowany nawet bardzo złożony system segregacji odpadów. Wskazano, że część mechaniczna instalacji, w tym hala technologiczna, zrealizowana została w 2012 roku, kiedy stosowane obecnie technologie były w pełni dostępne;

6) instalacje do przetwarzania odpadów komunalnych objęte są od kilku lat unijnymi krajowymi programami finansowania (w tym dotacjami rzędu 75%). Dlatego w ocenie organu brak jest podstaw do przyjęcia argumentu spółki o wysokich kosztach inwestycyjnych, zwłaszcza, że stosowaną w instalacji technologię, ze względu na ograniczone wyposażenie i niewielki zakres prowadzonej obróbki, należy uznać nie tylko za niskokosztową, ale również przynoszącą znaczne dochody.

Organ ocenił że zastosowana w zakładzie technologia mechanicznego przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych jest zdecydowanie nieefektywna pod względem środowiskowym. Proces przetwarzania odpadów prowadzony jest w sposób iluzoryczny, prowadzący do nieuprawnionej "zmiany kodu odpadów", bez efektu ekologicznego w postaci skutecznego wydzielenia podstawowych odpadów surowcowych nadających się do recyklingu, a więc w sposób niezgodny z hierarchią sposobów postępowania z odpadami oraz założeniami krajowego systemu gospodarki odpadami - i z tego powodu nie może zostać uznany za spełniający wymogi wynikające z najlepszej dostępnej techniki.

Wskazano, że zastosowanie tego rodzaju technologii, ze względu na ograniczone wyposażenie instalacji i niewielki zakres prowadzonej obróbki, uznać należy nie tylko za niskokosztowe, ale również za nieskuteczne pod względem ekologicznym. W opinii organu w przypadku instalacji wymagających uzyskania pozwolenia zintegrowanego, mających spełniać wymagania najlepszej dostępnej techniki, całkowicie niedopuszczalna jest rezygnacja z podjęcia jakichkolwiek działań dostosowawczych, kosztem utraty efektów środowiskowych. W analizowanym przypadku prowadzący instalację, mimo istniejących możliwości technicznych (duża powierzchnia hali technologicznej) oraz ekonomicznych (możliwość uzyskania dużej dotacji ze środków unijnych) a także szerokiej dostępności rynkowej nowoczesnych technologii, nie podjął - w przeciwieństwie do większości innych zakładów na terenie [...] - żadnych działań mających na celu dostosowanie instalacji do wymogów najlepszej dostępnej techniki, bazując na technologii nieefektywnej i niespełniającej wymagań. Wskazano, że przedmiotowa instalacja, jako instalacja posiadająca status RIPOK, stanowi istotny element gospodarki odpadami w województwie [...]. Organ uznał za niedopuszczalne, aby instalacja przetwarzająca tak duży strumień odpadów, prowadziła proces przetwarzania w sposób iluzoryczny, nieosiągający wymiernych korzyści środowiskowych, nawet w przypadku, gdy prowadzący instalację zamierza eksploatować instalację tylko przez okres kilku lat. Wskazano, że przepisy prawa nie dopuszczają możliwości odstępstwa od obowiązku spełniania wymagań najlepszej dostępnej techniki w przypadku, gdy instalacja zgodnie z deklaracją podmiotu funkcjonować ma przez określony czas.

Organ uznał, że instalacja nie spełnia przesłanek określonych w art. 186 ust. 1 i ust. 7 ustawy prawo ochrony środowiska i na tej podstawie odmówił wydania pozwolenia.

Wskazano również, że organ wziął pod uwagę również pisma mieszkańców, którzy przesłali swoje uwagi i zastrzeżenia w toku konsultacji społecznych, jak i organizacji ekologicznych biorących udział w postępowaniu na prawach strony oraz Urzędu Miasta [...]. Organ powołał, że osoby przebywające w sąsiedztwie instalacji wskazywały w szczególności na dyskomfort jaki powoduje funkcjonowanie instalacji, w tym obecność kotów, szczurów i insektów, dużą odorowość, zanieczyszczenie powietrza i wód, uciążliwości powodowane przez przejeżdżające i cofające ciężarówki, oddziaływanie na zdrowie ludzi. Mieszkańcy wskazywali również na bliskość zabudowy mieszkaniowej, w tym osiedli i placówek oświatowych, obiektów cennych przyrodniczo, w tym [...] i położenie instalacji na terenie [...] Obszaru Chronionego Krajobrazu. Wnioskowali o zamknięcie instalacji i alternatywne rozwiązanie w innej lokalizacji. Organizacje ekologiczne wskazały również na ww. uciążliwości, podnosząc dodatkowo kwestie technologiczne, poddające w wątpliwość spełnienie przez instalację wymogów najlepszej dostępnej techniki, wadliwe rozwiązania w gospodarowaniu odpadami, a także formułowały uwagi co do zasadności podejmowanych przez organy decyzji w sprawie przedmiotowej instalacji.

Wskazano również, że Pracownicy Miejskiego Przedsiębiorstwa Oczyszczania w [...] zwrócili się o pozytywne rozpatrzenie wniosku prowadzącego instalację, który jest w pierwszej kolejności pracodawcą, ale również podmiotem, którego działalność nie wpływa negatywnie na otoczenie, czego dowodem jest stan zdrowia pracowników.

W odniesieniu kwestii lokalizacji inwestycji organ wskazał, że przepisy prawne dotyczące obszarów chronionego krajobrazu nie zakazują lokalizacji na ich terenie tego typu inwestycji, która jest inwestycją celu publicznego. W odniesieniu do warunków transportu wskazano, że uciążliwości związane z wydawaniem specyficznych dźwięków związanych z cofaniem pojazdów na terenie zakładu wprowadzać może dyskomfort u osób zamieszkujących tereny sąsiednie, jednak nie powoduje przekroczenia parametrów dopuszczalnych w zakresie emisji hałasu na granicy terenów chronionych. Z obliczeń rozprzestrzeniania się hałasu powodowanego działalnością instalacji wynika, że na granicy terenów chronionych nie wystąpią przekroczenia dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku, określone w załączniku do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz. U. z 2014 r. poz.112).

Organ odniósł się również do kwestii zanieczyszczenia gleby, ziemi lub wód gruntowych na terenie zakładu. Wskazano, że z materiału dowodowego wynika, że dla badanych próbek gruntu nie stwierdzono przekroczenia dopuszczalnych wartości stężenia oznaczonych wskaźników zanieczyszczeń. W kwestii zanieczyszczenia wody, ustalono, że nie można jednoznacznie stwierdzić, czy większy wpływ na jakość wód podziemnych w tej lokalizacji, ma wieloletni wpływ składowiska odpadów, przedmiotowa instalacja, czy też bliskość aglomeracji [...]. Podkreślono, że prowadzący instalację dokonał naprawy nawierzchni i poczynił inwestycje zmierzające do wyeliminowania możliwości zanieczyszczania środowiska wodno-gruntowego. Ustalono również, że emisja substancji wprowadzanych do powietrza z przedmiotowej instalacji, łącznie z emisją z instalacji pomocniczej - kotłowni opalanej olejem opałowym (3 kotły łącznej mocy 422,6 kW) i emisją z samochodów nie powoduje przekraczania standardów jakości powietrza, określonych w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 24 sierpnia 2012 r. w sprawie poziomów niektórych substancji w powietrzu (Dz. U. z 2012 r. poz. 1031), oraz wartości odniesienia określonych w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 26 stycznia 2010 r. w sprawie wartości odniesienia dla niektórych substancji w powietrzu (Dz. U. z 2010 r., poz. 87). Organ wskazał, że w toku prowadzonego postępowania nie dokonywano oceny jakości powietrza pod względem mikrobiologicznym, ponieważ wykracza ona poza zakres uprawnień organu. W odniesieniu do zarzutów związanych z odorowością, wskazano na brak przepisów dotyczących wartości odniesienia substancji zapachowych w powietrzu oraz metody oceny zapachowej jakości powietrza. Wskazano, że działania podjęte przez Skarżącego w tym zakresie uznać należy za niewystarczające, i winien on wdrożyć procedurę ograniczając w sposób znaczący odorowość procesu.

Odwołanie od powyższej decyzji wniosła Skarżąca zarzucając naruszenie następujących przepisów prawa:

1) art. 186 ust. 1 w związku z art. 207 ust. 1 i 2, i w związku z art. 3 pkt 10 lit. b ww. ustawy Prawo ochrony środowiska, zwanej dalej "p.o.ś.", poprzez ich błędną wykładnię polegającą na uznaniu, iż w odniesieniu do instalacji MBP najlepsze dostępne techniki wymagają doposażenia jej w części mechanicznej w urządzenia umożliwiające wydzielenie surowców wtórnych,

2) art. 186 pkt 7 p.o.ś. poprzez błędną jego wykładnię polegającą na przyjęciu, iż w przypadku braku spełnienia przez daną instalację najlepszych dostępnych technik, o których mowa w art. 191 pkt 1 p.o.ś., automatycznie znajduje zastosowanie art. 186 pkt 7 tej ustawy, jeżeli instalacja ta jest regionalną instalacją do przetwarzania odpadów komunalnych, zwaną dalej "RIPOK",

3) art. 17 i 18 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2016 r., poz. 1987 z późn. zm.) poprzez ich błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, iż przepisy te mogą stanowić samodzielną podstawę odmowy wydania pozwolenia zintegrowanego dla instalacji prowadzącej procesy odzysku, a przy tym nieuwzględniającą uregulowania art. 18 ust. 3 ustawy o odpadach, wskazującego na konieczność weryfikacji w skali jednostkowej technologicznego i ekonomicznego uzasadnienia odstąpienia od pierwszeństwa recyklingu i przygotowania do ponownego użycia,

4) art. 107 § 3 K.p.a. w związku z art. 8 i art. 11 K.p.a. poprzez ich niezastosowanie polegające na braku uzasadnienia przyjęcia art. 186 pkt 7 p.o.ś. jako podstawy rozstrzygnięcia, ograniczeniu uzasadnienia zaskarżonej decyzji do przedstawienia i umotywowania stanowiska organu I instancji względem instalacji MBP, a także nieustosunkowaniu się do twierdzeń Strony uważanych przez nią za istotne dla sposobu załatwienia sprawy;

5) art. 7, 77 § 1 i 80 K.p.a. poprzez ich niezastosowanie polegające na niepodjęciu czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego niniejszej sprawy oraz całkowitym pominięciu dowodów wskazujących na możliwość eksploatowania części mechanicznej w przeznaczonej do likwidacji instalacji MBP wytwarzającej odpady palne (paliwo alternatywne) i zapewniającej przetwarzanie biologiczne, bez konieczności zapewnienia wyodrębnienia odpadów nadających się do odzysku materiałowego,

6) art. 107 § 1 K.p.a. poprzez jego niezastosowanie polegające na określeniu podstawy prawnej bez przywołania jednostek redakcyjnych wskazywanych przepisów p.o.ś., a przy tym w sposób niespójny z uzasadnieniem decyzji

Odwołujący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, i orzeczenie sprawy co do jej istoty; alternatywnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do jej ponownego rozpatrzenia.

Minister Środowiska decyzją z dnia [...] kwietnia 2017r. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

W uzasadnieniu organ powołał przepisy art. 201 i 186 ustawy p.o.ś. Wskazał, że w przypadku zaistnienia chociażby jednej z wymienionych sytuacji określonych w ust. 1 – 7 art. 186 w/wym. ustawy organ jest zobligowany do odmowy wydania pozwolenia. Podano, że ciężar udowodnienia, że nie istnieją przyczyny uzasadniające odmowę wydania pozwolenia, spoczywa na prowadzącym instalację, co wynika z art. 184 ust.2 p.o.ś., w którym określono wymagania jakie powinien spełniać wniosek o wydanie pozwolenia. Organ zauważył, że wniosek o wydanie pozwolenia zintegrowanego powinien określać całościowe podejście prowadzącego instalację do ochrony środowiska realizowane m.in. poprzez zastosowanie najlepszych dostępnych technik (ang. best available techniques, BAT) tj. najbardziej efektywnych technik w osiąganiu wysokiego ogólnego poziomu ochrony środowiska jako całości, o takim stopniu rozwoju, który umożliwia jej praktyczne zastosowanie z uwzględnieniem warunków ekonomicznych i technicznych oraz rachunku kosztów inwestycyjnych i korzyści dla środowiska, a którą to technikę prowadzący daną instalację może uzyskać - i wdrożyć. Pozwolenia zintegrowane powinny bowiem zapewniać wysoki poziom ochrony, uwzględniając wymagania najlepszych dostępnych technik (BAT), publikowanych w dokumentach referencyjnych BAT (BREF), a w szczególności w decyzjach wykonawczych Komisji Europejskiej, czyli Konkluzjach BAT. Wskazano, że źródłem informacji o technikach, jakie są stosowane w danej branży przemysłowej, w tym również przemyśle przetwarzania odpadów, są m. in. ww. dokumenty referencyjne tzw. BREF-y. Podkreślono, że BREF-y nie mają rangi aktów prawnych (informacje w nich zawarte mają więc charakter zaleceń, a nie wymogów prawnych) i nie są katalogiem jedynie dopuszczalnych technologii i sposobów prowadzenia działalności. Stanowią jedynie punkt odniesienia do prawidłowego definiowania wymogów BAT dla danej instalacji, ale nie są jedynym źródłem wiedzy uwzględnianym przy podejmowania decyzji co do warunków pozwolenia zintegrowanego. Przedsiębiorca ma zatem pełne prawo poszukiwać i stosować rozwiązania technologiczne nie wskazane w dokumentach referencyjnych, jeżeli tylko umożliwiają one dotrzymywanie wskazanych poziomów emisyjnych i celów ochrony środowiska. Natomiast warunki ustalone w pozwoleniu zintegrowanym muszą odnosić się do wymagań, jakie w stosunku do instalacji i ich prowadzących określone zostały w p.o.ś oraz przepisach wykonawczych do tej ustawy. Podkreślono, że Konkluzje BAT nie stanowią zamkniętego katalogu technik dopuszczonych do stosowania w danej branży. Dlatego też pozwolenia zintegrowane nie powinny, co do zasady, narzucać wdrożenia konkretnych rozwiązań technologicznych - prowadzący instalację może dokonać wyboru w jaki sposób osiągnąć wyznaczony w Konkluzjach BAT efekt środowiskowy. Wskazano, że obecnie trwa proces rewizji dokumentu referencyjnego BAT dla przemysłu przetwarzania odpadów, a przewidywany czas jego zakończenia i publikacji Konkluzji BAT to koniec 2017 r. Do tego czasu warunki pozwoleń zintegrowanych dla prowadzących instalacje do mechaniczno-biologicznego przetwarzania odpadów określane są na podstawie art. 188 i art. 211 p.o.ś.

Powołano dokument referencyjny BAT dla przemysłu przetwarzania odpadów (sierpień 2006 - opublikowany na stronach internetowych Ministerstwa Środowiska, w tym jego wyjaśnieniach dla MBP), w którym stwierdzono, że instalacja mechaniczno-biologicznego przetwarzania odpadów powinna spełniać poniższe kryteria: "ulepszyć przetwarzanie mechaniczno-biologiczne poprzez:

- stosowanie w pełni zamkniętych bioreaktorów;

- unikanie warunków beztlenowych w trakcie przetwarzania tlenowego poprzez kontrolowanie fermentacji i dostawy powietrza (przy użyciu stabilizowanego obwodu powietrza) oraz poprzez dostosowanie napowietrzania do rzeczywistej działalności biodegradacyjnej;

- efektywne gospodarowanie wodą;

- termiczne izolowanie sufitu hali degradacji biologicznej w procesach tlenowych;

- zminimalizowanie wytwarzania gazu do poziomu 2500 do 8000 Nm3 na tonę;

- zapewnienie jednolitego materiału wsadowego;

- recykling wód procesowych lub błotnistych pozostałości w ramach procesu tlenowego w celu całkowitego uniknięcia emisji do wody. W przypadku generowania ścieków należy je oczyścić w celu osiągnięcia wartości wymienionych w BAT;

- nieustanne nabywanie wiedzy na temat połączenia między kontrolowanymi zmiennymi degradacji biologicznej a zamierzonymi emisjami (gazowymi);

- redukcję emisji związków azotu poprzez zoptymalizowanie wskaźnika C:N;

zaleca się redukcję emisji z przetwarzania mechaniczno-biologicznego do następujących poziomów:

S odory do 500-6000 (j-o./m3);

S NH3 do 1-20 (mgNHi/m3);

V pył do 5-20 (mg/m3);

przy użyciu odpowiedniej kombinacji następujących technik: utrzymanie właściwego zarządzania, regeneracyjny utleniacz termiczny, usuwanie pyłu; zredukowanie emisji do wody do poziomów wymienionych w BAT.

Ponadto należy ograniczyć emisje całkowitego azotu, amoniaku, azotanów i azotynów do wody".

Wskazano, że faza przetwarzania mechanicznego obejmuje segregowanie i regenerację odpadów. Procesy, które mogą wchodzić w jej zakres to: otwarte worki z odpadami (w razie potrzeby) (np. rozdrabniacze); ekstrakcja niepożądanych składników, które mogłyby utrudniać dalszą obróbkę (np. separatory metalu); optymalizacja wielkości cząsteczek dla potrzeb dalszej obróbki (np. sita lub rozdrabniacze); segregacja materiałów biodegradowalnych w wylewach z podstawowego odsiewania, dzięki czemu można je przekazać do procesu przetwarzania biologicznego (np. sita); segregacja materiałów o wysokiej wartości opałowej (takich jak materiały włókiennicze, papier i tworzywa sztuczne), w przelewach z podstawowego odsiewania, dzięki czemu można je przekazać do wykorzystania w produkcji paliwa. Ponadto segregacja materiałów nadających się do dalszego odzysku materiałowego, ujednolicenie materiałów przeznaczonych do przetwarzania biologicznego. Organ wskazał, że z przywołanej treści ww. dokumentu referencyjnego wynika, że instalacja do mechaniczno-biologicznego przetwarzania odpadów komunalnych ma charakter modułowy tj. złożony z poszczególnych ogniw-komponentów służących realizacji określonych celów prowadzących w konsekwencji do pozyskania ze zmieszanych odpadów komunalnych takich frakcji (rodzajów odpadów), które mogą być odzyskane (w tym poddane recyclingowi) oraz do redukcji odpadów biodegradowalnych składowanych na składowisku odpadów.

Organ wskazał, że rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 11 września 2012 r. w sprawie mechaniczno-biologicznego przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych (Dz. U. z 2012 r., poz. 1052), konkretyzujące warunki wynikające z ww. dokumentu referencyjnego dla krajowych instalacji do mechaniczno-biologicznego przetwarzania odpadów komunalnych, jest rozporządzeniem, które utraciło swą moc prawną, co nie oznacza, że Strona składając wniosek o wydanie pozwolenia zintegrowanego (i organ dokonując jego analizy) jest zwolniona z przestawienia w nim warunków, w odniesieniu do poszczególnych komponentów środowiska, które będą przez daną instalację spełniane, biorąc pod uwagę ww. wytyczne.

Powołano, że adresatem norm określonych w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 29 maja 2012 r. w sprawie poziomów recyklingu, przygotowania do ponownego użycia i odzysku innymi metodami niektórych frakcji odpadów komunalnych (Dz. U. z 2012 r. poz. 645) oraz rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 25 maja 2012 r. w sprawie poziomów ograniczenia masy odpadów komunalnych ulegających biodegradacji przekazywanych do składowania oraz sposobu obliczania poziomu ograniczania masy tych odpadów (Dz. U. z 2012 r. poz. 676), jest w pierwszej kolejności gmina, natomiast działalność podmiotów prowadzących dane instalacje w obszarze gospodarki odpadami komunalnymi mają charakter wspomagający gminę w realizacji jej obowiązków. Obowiązki wynikające z tych rozporządzeń mogą być bowiem spełnione przez gminę wyłącznie wówczas, gdy techniczne wyposażenie instalacji MBP zapewni możliwość faktycznego odzyskania odpadów celem maksymalnego ograniczenia ich składowania.

W odniesieniu do zarzutów wskazano, że decyzja organu I instancji odmawiający wydania pozwolenia zintegrowanego zapadła pod rządami uchwały nr [...] Sejmiku Województwa [...] z dnia [...] października 2016 r. zmieniającej uchwałę w sprawie wykonania Wojewódzkiego Planu Gospodarki Odpadami dla [...] na lata 2012-2017 z uwzględnieniem lat 2018-2023 (Dz. Urz. Woj. [...] z dnia [...] listopada 2016 r. poz. 9299). Zarówno w tej uchwale, jak i uchwałach ją poprzedzających, przedmiotowej instalacji MBP eksploatowanej przez Stronę konsekwentnie przyznawano status RIPOK, przy podejmowanych przez lokalną społeczność protestach, w których podnoszono uciążliwości zapachowe oraz wskazywano na zagrożenie zdrowia osób przebywających w okolicy tej instalacji.

Organ wskazał również- odnosząc się do zarzutu pominięcia przez organ I instancji orzeczenia - decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w Warszawie z dnia [...] stycznia 2016 roku, znak [...], oraz decyzji Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] czerwca 2016 roku, znak [...] umarzających postępowanie w sprawie wstrzymania działalności instalacji MBP, na podstawie art. 346 p.o.ś., ze względu na zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, że powoływane przez odwołującego decyzje zostały uchylone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, uznając, że zakwestionowano w ten sposób ustalenia o braku szkodliwego oddziaływania instalacji MBP na ludzi. Wskazano, że ujęcie instalacji MBP w WPGO nie może być w związku z tym uznane za bezsporny dowód spełniania wymagań z zakresu ochrony środowiska przez prowadzącego instalację MBP. Podniesiono, że późniejsza uchwała Sejmiku Województwa [...] w sprawie Wojewódzkiego Planu Gospodarki Odpadami dla Województwa [...] na lata 2016-2021 z uwzględnieniem lat 2022-2027 zastępująca powołane wyżej uchwały została, w trybie nadzoru, wycofana z obrotu prawnego decyzją Wojewody [...].

Organ wskazał, że dotychczasowe rozwiązania (z wyjątkiem analizowanej instalacji MBP) dla instalacji do mechaniczno-biologicznego przetwarzania odpadów komunalnych w zdecydowanej większości przypadków oparte były i są na wariantowym określeniu ich eksploatacji. Wariantowość podejścia to nie tylko przetwarzanie zmieszanych odpadów komunalnych poprzez wydzielanie z nich frakcji materiałowych w części mechanicznej oraz uzyskiwanie stabilizatu w konsekwencji eksploatacji części biologicznej, ale również "doczyszczanie" odpadów wysortowanych przez mieszkańców i jako selektywnie zebranych (odebranych) przekazywanych do instancji do mechaniczno-biologicznego przetwarzania odpadów komunalnych. Przejawem wariantowości eksploatacji takiej instalacji bywa także przetwarzanie odpadów wielkogabarytowych wytwarzanych przez mieszkańców z danego regionu obsługi. Zaznaczono, że stałe podnoszenie świadomości społecznej w zakresie segregacji przez mieszkańców odpadów "u źródła" oraz konieczność realizowania przez gminy określonych obowiązków, w konsekwencji powinno przełożyć się na zmianę proporcji wariantowości eksploatacji instalacji do mechaniczno-biologicznego przetwarzania odpadów komunalnych - z obecnie obserwowanej przewagi przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych nad "doczyszczaniem" odpadów wyselekcjonowanych przez mieszańców, na odwrotną tj. przewagi "doczyszczania" już wyselekcjonowanych odpadów nad przetwarzaniem zmieszanych odpadów komunalnych. Wskazano, że instalacja MBP eksploatowana przez Stronę jest instalacją jednowariantową - służącą przetwarzaniu zmieszanych odpadów komunalnych, w której, w części mechanicznej, nie są wytwarzane wszystkie dotychczas wskazywane w ww. nieobowiązującym już rozporządzeniu frakcje materiałowe (surowcowe), lecz w istocie jedna nazywana przez Stronę - frakcja energetyczna pre- paliwo alternatywne, i ta część instalacji wydaje się nie budzić większych protestów społecznych, w odróżnieniu do funkcjonującej części biologicznej ze względu na podnoszoną jej uciążliwość zapachową. Organ odwoławczy podzielił ocenę dokonaną przez organ I instancji, że brak możliwości wydzielenia odpadów surowcowych oraz niedoposażenie instalacji MBP powoduje, że efektywność procesu "nie jest wysoka"; stosowana przez podmiot technologia jest nieefektywna pod względem technologicznym, zaś sam proces nosi znamiona "iluzorycznego". Wskazano, że Skarżąca, w odróżnieniu od innych prowadzących instalacje do mechaniczno-biologicznego przetwarzania odpadów komunalnych nie podjęła jakichkolwiek działań dostosowawczych. Organ podzielił stanowisko organu I instancji w kwestii znikomej efektywności procesu w części mechanicznej instalacji w odniesieniu do frakcji materiałowej, podkreślając, że kwestia efektywności części mechanicznej (wydzielenia ze zmieszanych odpadów komunalnych frakcji do energetycznego przetwarzania) i biologicznej jest ściśle powiązana. Organ podzielił ocenę odwołującego, że przedsiębiorca ma pełne prawo poszukiwać i stosować rozwiązania technologiczne nie wskazane w dokumentach referencyjnych, jeżeli tylko umożliwiają one dotrzymywanie wskazanych poziomów emisyjnych i celów ochrony środowiska. Uznał jednak, że strona nie znalazła i nie wykazała w toku postępowania takich rozwiązań, które pozwalają na realizację celów środowiskowych. Oceniono, że instalacja MBP nie spełnia wymagań Dokumentu Referencyjnego. Wskazano, że zastosowane rozwiązania w części mechanicznej instalacji nie powodują zmiany charakteru dostarczonych tam odpadów, bez względu na ewentualne dokonanie rachunku kosztów i korzyści. Zastosowane rozwiązania powodują niewielki poziom odzysku metali żelaznych i wręcz znikomy odpadów niebezpiecznych. Organ podzielił pogląd organu I instancji, że przy nominalnie dużej mocy przerobowej części mechanicznej instalacji i bardzo ograniczonym zasobie urządzeń technicznych, proces technologiczny jest bardzo ograniczony. Oznacza to, że po obróbce mechanicznej odpady pozostają niezmiennie odpadami zmieszanymi. Uznawanie ich za paliwo alternatywne czy materiał odpowiedni do przekazania do części biologicznej nie jest możliwe do zaakceptowania z merytorycznego punktu widzenia. Pomimo posiadania odpowiednich powierzchni, wskazano, że Strona nie zainstalowała nowego systemu segregacji odpadów. Funkcjonujący od 2012 r. system nie spełnia już warunków obecnie dostępnych technologii. Brak skutecznych działań w tym zakresie nie może być uznany za zapewnienie wymagań ochrony środowiska wynikających z najlepszych dostępnych technik.

Organ powołał informacje zawarte w ekspertyzie pt. "[...]" prof. dr hab. inż. A.J., dr inż. E. B., [...],[...] r., której celem było przeprowadzenie badań odpadów w 20 instalacjach do mechaniczno-biologicznego przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych wytypowanych w ramach realizacji II etapu ww. ekspertyzy oraz przygotowanie oceny stosowanych rozwiązań pod kątem spełnienia wymagań wynikających z obowiązującego prawodawstwa unijnego i krajowego. W oparciu o wyniki zawarte w w/wym. ekspertyzie stwierdzono, że porównanie dokonanej oceny efektywności odzysku odpadów w poszczególnych ww. instalacjach w oparciu o wskaźniki "udziału recyklingu w masie odpadów kierowanych do instalacji", "udziału odzysku frakcji paliwowej w masie odpadów kierowanych do instalacji" oraz "udziału odpadów kierowanych do składowania w masie odpadów kierowanych do instalacji" wskazuje, że instalację MBP eksploatowaną przez Stroną ocenić należy, jako instalację wyjątkowo nieefektywną, a co za tym idzie nie zapewniającą osiągnięcia celów środowiskowych. Instalacja MBP, z przestawionych powyżej przyczyn, nie pozwala zapewnić gminie na rzecz której działa MPO prawidłowej realizacji norm określonych w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 29 maja 2012 r. w sprawie poziomów recyklingu, przygotowania do ponownego użycia i odzysku innymi metodami niektórych frakcji odpadów komunalnych oraz rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 25 maja 2012 r. w sprawie poziomów ograniczenia masy odpadów komunalnych ulegających biodegradacji przekazywanych do składowania oraz sposobu obliczania poziomu ograniczania masy tych odpadów.

W konkluzji organ wskazał, że instalacja MBP, a w szczególności jej część mechaniczna, nie może być uznana za spełniająca wymagania ochrony środowiska wynikające z najlepszych dostępnych technik. Instalacja ta nie uwzględnia współczesnych rozwiązań technicznych, ani jakichkolwiek innych, które powodowałyby skuteczne przekształcenie zmieszanych odpadów komunalnych w paliwo alternatywne lub w substancję nadającą się do kompostowania. Funkcjonowanie takiej instalacji, a tym bardziej, usankcjonowanie prawne takiej sytuacji poprzez udzielenie pozwolenia zintegrowanego stanowiłoby obrazę art. 186 pkt w zw. z art. 204 ust. 1 p.o.s. Organ uznał, że analizując ustalenia faktyczne organu I instancji, można powziąć wątpliwości czy zastosowana przez wnioskodawcę technologia, szczególnie w mechanicznej części instalacji, powoduje iż w ogóle mamy do czynienia z instalacją do mechaniczno-biologicznego przetwarzania odpadów komunalnych, skoro zastosowane technologie i rozwiązania, a właściwie ich brak, powodują, iż przetwarzanie mechaniczne odpadów zachodzi w nieznacznym stopniu. Organ odniósł się również do terminu sprecyzowanego we wniosku Strony, wskazując, że Strona wystąpiła o udzielenie pozwolenia zintegrowanego na relatywnie krótki okres, co wydaje się potwierdzać okoliczność, że zdaje ona sobie sprawę z daleko idących ułomności eksploatowanej instalacji, w tym jej archaiczności spowodowanej zastosowaniem technologii czasu minionego oraz że sama Strona wskazuje na fakt, że instalacja ta jest przeznaczona do likwidacji.

Wskazano, że nawet w sytuacji kiedy organ I instancji rozpoznając wniosek o wydanie analizowanej decyzji oparł się m.in. na nieobowiązującym już rozporządzeniu w sprawie mechaniczno-biologicznego przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych, to w świetle postanowień art. 204 ust. 1 p.o.ś. instalacja, która w części mechanicznej dokonuje selekcji w istocie na frakcję pre- paliwa alternatywnego (tj. bez tzw. materiałowego wydzielenia poszczególnych rodzajów odpadów) i frakcję poddawaną biologicznej obróbce, nie może być uznana za zgodną z obowiązującym prawem, a w szczególności z powołanym przepisem. Organ uznał, że biorąc pod uwagę powołane ustalenia, szczególnie w zakresie zaistnienia przesłanki określonej w art. 186 pkt 1 p.o.ś., pozostałe zarzuty Strony nie mogą wpłynąć na treść rozstrzygnięcia.

Skargę na powyższe rozstrzygnięcie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosło Miejskie Przedsiębiorstwo Oczyszczania w [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...], zaskarżając decyzję Ministra w całości.

Zaskarżonej decyzji zarzucono mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenia przepisów:

- art. 186 pkt 1 p.o.ś. w zw. z art. 204 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 roku Prawo ochrony środowiska poprzez ich błędną wykładnię polegającą na uznaniu, iż Instalacja nie spełnia wymagań ochrony środowiska wynikających z najlepszych dostępnych technik dla mechaniczno-biologicznego przetwarzania odpadów,

- art. 186 pkt 1 p.o.ś. w zw. z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez ich błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że ciężar udowodnienia braku przesłanki (przesłanek) odmowy udzielenia pozwolenia w oznaczonej sprawie spoczywa na prowadzącym instalację (wnioskodawcy) w sytuacji, gdy to na organach administracji publicznej spoczywają obowiązki podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz wyczerpującego zebrania materiału dowodowego,

- art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 186 pkt 7 p.o.ś. poprzez ich błędną wykładnię polegającą na utrzymaniu w mocy Decyzji Marszałka w sytuacji, gdy w stanie prawnym obowiązującym w dniu wydania zaskarżonej decyzji Instalacja nie stanowiła regionalnej instalacji przetwarzania odpadów komunalnych ("RIPOK"), której dotyczy przesłanka odmowy wydania pozwolenia określona w art. 186 pkt 7 p.o.ś.,

- art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 15 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie w związku z nieodniesieniem się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji do wszystkich twierdzeń i zarzutów przedstawionych przez Spółkę w toku przedmiotowego postępowania administracyjnego, w szczególności w odwołaniu od decyzji Marszałka,

- art. 12 § 1 k.p.a. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na ograniczeniu postępowania administracyjnego prowadzonego przez Ministra do rozpatrzenia wyłącznie jednego z zarzutów przedstawionych przez MPO w odwołaniu od decyzji Marszałka, skutkującą realizacją nakazu możliwie szybkiego działania organów administracji publicznej przy jednoczesnym uszczerbku dla prawidłowego wywiązywania się z obowiązku wnikliwego działania przez Ministra,

- art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a. w zw. z art. 11 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie polegające na ograniczeniu uzasadnienia zaskarżonej decyzji do przedstawienia i umotywowania stanowiska Ministra względem Instalacji, nieustosunkowaniu się do twierdzeń Spółki uważanych przez nią za istotne dla sposobu załatwienia sprawy, przedstawieniu całkowicie nieuprawnionych ocen dotyczących rzekomego wywoływania zagrożenia dla zdrowia i życia ludzi oraz dla środowiska w związku z eksploatacją Instalacji, braku uzasadnienia przyjęcia art. 186 pkt 7 p.o.ś. jako podstawy rozstrzygnięcia, oraz uznaniu MPO za adresata przepisów dotyczących poziomów recyklingu, przygotowania do ponownego użycia i odzysku innymi metodami niektórych frakcji odpadów komunalnych, a także masy odpadów komunalnych ulegających biodegradacji przekazywanych do składowania,

- art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie polegające na niepodjęciu czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego niniejszej sprawy oraz całkowitym pominięciu dowodów wskazujących na możliwość eksploatowania części mechanicznej przeznaczonej do likwidacji Instalacji wytwarzającej odpady palne (paliwo alternatywne) i zapewniającej przetwarzanie biologiczne, bez konieczności zapewnienia wyodrębnienia odpadów nadających się do odzysku materiałowego.

Skarżący wniósł:

- na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a. o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i poprzedzającej jej decyzji Marszałka,

- alternatywnie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a. o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i poprzedzającej jej decyzji Marszałka,

oraz o zasądzenie na podstawie art. 200 p.p.s.a. na rzecz Spółki zwrotu kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, że wydane decyzje nie wskazują żadnych przepisów prawa lub postanowień dokumentu BAT, które uzasadniałyby stwierdzenie, że instalacja powinna w pierwszej kolejności dokonywać wydzielenia frakcji odpadów surowcowych, natomiast Spółka wskazała na Dokument Referencyjny, wedle postanowień którego instalacja Skarżącej spełnia wszystkie warunki. Powołano się na komunikat Ministra Środowiska z dnia 22 stycznia 2016r. w sprawie wymagań dla instalacji mechaniczno-biologicznego przetwarzania odpadów. Wskazano, że zgodnie z powołanym Dokumentem Referencyjnym, nie ma obowiązku zapewnienia wydzielenia frakcji surowcowej odpadów komunalnych, a opracowane najlepsze dostępne techniki w zakresie odzysku materiałowego odnoszą się wyłącznie do olejów odpadowych, odpadów rozpuszczalnika, odpadów katalizatora oraz odpadów węgla aktywnego. Powołano się na pismo Ministra z [...] czerwca 2015r. i z dnia [...] lipca 2015r. wskazujące, że działania prowadzone w części mechanicznej Skarżącej uznano za zgodne z wymaganiami określonymi dla procesu mechanicznego przetwarzania odpadów w rozporządzeniu z dnia 11 września 2012r. w sprawie mechaniczno-biologicznego przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych. Powołano opinię prof. hab. M. G. z dnia [...] października 2016r. złożoną do sprawy, z której wynika, że funkcjonowanie części mechanicznej instalacji jest zgodne z obowiązującymi przepisami prawa. Zakwestionowano zasadność powoływania się na treść Raportu końcowego III etapu ekspertyzy mającej na celu prowadzenia badań odpadów w 20 instalacjach do mechaniczno-biologicznego przetwarzania odpadów. Wskazano, że dokonując oceny Minister oparł się tylko na części raportu, jak również, że każda z instalacji, której dotyczy raport posiadała status RIPOK zarówno w dniu wydania decyzji przez organ I instancji jak i odwoławczy. Podano, że przyjęcie stanowiska Ministra w zaskarżonej decyzji powodowałoby, że przyznanie statusu RIPOK istotnej części funkcjonujących w Polsce instalacji mechaniczno- biologicznego przetwarzania odpadów komunalnych byłoby niezgodne z prawem i wymagałoby dokonania (kolejnej) aktualizacji poszczególnych wojewódzkich planów gospodarki odpadami z uwagi na treść art. 35 ust. 6 ustawy o odpadach. Skarżący podniósł również, że stosownie treści uchwały nr [...] Sejmiku Województwa [...] z dnia [...] grudnia 2016 roku w sprawie uchwalenia Planu gospodarki odpadami dla województwa [...] 2022 wraz z załącznikami, instalacja Skarżącej jest niezbędna dla zapewnienia ciągłości przetwarzania odpadów wytworzonych na terenie województwa [...]. Po uzyskaniu pozwolenia zintegrowanego, instalacja ma możliwość ubiegania się o nadanie statusu RIPOK, co potwierdza, że instalacja spełnia wymagania środowiska wynikające z najlepszych dostępnych technik, o których mowa w art. 204 ust. 1 p.o.ś. Skarżąca podniosła, że Spółka prowadzi oddzielne instalacje do doczyszczania odpadów z selektywnej zbiórki i przetwarzania odpadów wielkogabarytowych, tj. instalację uzupełniające postulowaną przez Ministra wariantowość zagospodarowania odpadów komunalnych. Wskazano, że o tym, które kryteria stanowią wymagania ochrony środowiska wynikające z najlepszych dostępnych technik decyduje ich powiązanie z treścią Dokumentu Referencyjnego oraz ich ulokowanie w części Raportu dotyczącej oceny spełniania wymagań ochrony środowiska wynikających z najlepszych dostępnych technik przez poszczególne instalacje, nie zaś stricte informacyjnej części Raportu dotyczącej wskaźników technicznych i technologicznych instalacji. Powołano, że w dniu wydania zaskarżonej decyzji instalacja Skarżącej nie posiadała statusu RIPOK, jak również jej kwalifikacja jako "instalacja zastępcza - planowany RIPOK" nie mogła stanowić podstawy do ewentualnego kwalifikowania i oceny wniosku Spółki o udzielenie pozwolenia zintegrowanego w świetle art. 186 pkt 7 p.o.ś.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi.

W piśmie procesowym z dnia [...] października 2017r. Skarżąca podtrzymała wszystkie zgłoszone zarzuty.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skład orzekający w niniejszej sprawie, dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji doszedł do przekonania, że wniesiona skarga nie jest zasadna. W ocenie Sądu, organy administracji w sposób wyczerpujący zebrały materiał dowodowy, a następnie dokonały prawidłowej jego oceny pod względem zastosowania przepisów k.p.a. oraz przepisów prawa materialnego.

Skarżąca wystąpiła w dniu [...] stycznia 2015r. z wnioskiem o uzyskanie pozwolenia zintegrowanego na czas określony tj. do dnia [...] grudnia 2018r.

Zgodnie z art. 201 ust. 1 ustawy prawo o ochronie środowiska pozwolenia zintegrowanego wymaga prowadzenie instalacji, której funkcjonowanie, ze względu na skalę prowadzonej działalności, może powodować znaczne zanieczyszczenie poszczególnych elementów przyrodniczych albo środowiska jako całości, z wyłączeniem instalacji lub ich części stosowanych wyłącznie do badania, rozwoju lub testowania nowych produktów lub produktów technologicznych. Rodzaje instalacji, których funkcjonowanie wymaga uzyskania pozwolenia zintegrowanego, zostały określone rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 2 września 2014 r. w sprawie rodzajów instalacji mogących powodować znaczne zanieczyszczenie poszczególnych elementów przyrodniczych albo środowiska jako całości (Dz. U z 2014 r., poz. 1169). Przedmiotowa instalacja wymaga uzyskania pozwolenia zintegrowanego zgodnie z ust. 5 ppkt. 3 lit. a tiret i oraz lit. b tiret 1 i 2 załącznika do wyżej wymienionego rozporządzenia.

Stosownie zaś do treści art. 186 ustawy Prawo ochrony środowiska, organ właściwy do wydania pozwolenia zintegrowanego odmówi jego wydania, jeżeli:

1) nie są spełnione wymagania, o których mowa w art. 141 ust. 2, art. 143 i art. 204 ust. 1, a w przypadku pozwolenia na wytwarzanie odpadów, o którym mowa w art. 181 ust. 1 pkt 4, oraz pozwolenia zintegrowanego - także jeżeli zamierzony sposób gospodarowania odpadami jest niezgodny z planami gospodarki odpadami, o których mowa w ustawie z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach;

2) eksploatacja instalacji powodowałaby przekroczenie dopuszczalnych standardów emisyjnych;

3) eksploatacja instalacji powodowałaby przekroczenie standardów jakości środowiska;

4) wydanie pozwolenia byłoby niezgodne z programami działań, o których mowa w art. 17, 91 ust. 1 i art. 119 ust. 1;

5) wniosek dotyczy uprawnień wnioskodawcy objętych decyzją o cofnięciu lub ograniczeniu pozwolenia w przypadkach, o których mowa w art. 194 ust. 1 i art. 195 ust. 1 pkt 1, a nie minęły jeszcze 2 lata od dnia, gdy decyzja w przedmiocie cofnięcia lub ograniczenia pozwolenia stała się ostateczna;

6) eksploatacja instalacji położonej w granicach strefy przemysłowej powodowałaby naruszenie ustaleń zawartych w rozporządzeniu o jej utworzeniu;

7) regionalna instalacja do przetwarzania odpadów komunalnych lub ponadregionalna instalacja do przetwarzania odpadów komunalnych nie spełnia wymagań ochrony środowiska lub wymagań określonych dla takiej instalacji.

W myśl zapisów art. 204 ust. 1 ustawy prawo ochrony środowisko, instalacje wymagające pozwolenia zintegrowanego powinny spełniać wymogi ochrony środowiska wynikające z najlepszych dostępnych technik.

Pojęcie "najlepszej dostępnej techniki", zostało zdefiniowane w art. 3 pkt 10 ustawy p.o.ś. Zgodnie z w/wym. art. jest to najbardziej efektywny i zaawansowany poziom rozwoju technologii i metod prowadzenia danej działalności, który wskazuje możliwe wykorzystanie poszczególnych technik, jako podstawy przy ustalaniu dopuszczalnych wielkości emisji i innych warunków pozwolenia mających na celu zapobieganie powstawaniu, a jeżeli nie jest to możliwe, ograniczenie emisji i oddziaływania na środowisko, jako całość, przy czym:

- technika - oznacza zarówno stosowaną technologię, jak i sposób, w jaki dana instalacja jest projektowana, wykonywana, eksploatowana oraz likwidowana,

- dostępne techniki - oznaczają techniki o takim stopniu rozwoju, który umożliwia ich praktyczne zastosowanie w danej dziedzinie przemysłu, z uwzględnieniem warunków ekonomicznych i technicznych oraz rachunku kosztów i korzyści, a które to techniki prowadzący daną działalność może uzyskać,

- najlepsza technika - oznacza najbardziej efektywną technikę w osiąganiu wysokiego ogólnego poziomu ochrony środowiska, jako całości.

Wskazać również w tym miejscu należy, że zgodnie z art. 206 ustawy p.o.ś., Minister właściwy do spraw środowiska gromadzi informacje o najlepszych dostępnych technikach, konkluzjach BAT i dokumentach referencyjnych BAT oraz rozpowszechnia je na potrzeby organów właściwych do wydawania pozwoleń i zainteresowanych podmiotów korzystających ze środowiska.

Zgodnie zaś z art. 207 ustawy p.o.ś. najlepsze dostępne techniki powinny spełniać wymagania, przy których określaniu uwzględnia się jednocześnie: rachunek kosztów i korzyści, czas niezbędny do wdrożenia najlepszych dostępnych technik dla danego rodzaju instalacji, zapobieganie zagrożeniom dla środowiska powodowanym przez emisje lub ich ograniczenie do minimum, podjęcie środków zapobiegającym poważnym awariom przemysłowym lub zmniejszających do minimum powodowane przez nie zagrożenia dla środowiska, termin oddania instalacji do eksploatacji, dokumenty referencyjne BAT oraz konkluzje BAT, o ile zostały opublikowane w Dzienniku Urzędowym UE. Przy określaniu najlepszych dostępnych technik bierze się pod uwagę wymagania określone w art. 143 ustawy, w tym m.in. wykorzystywanie porównywalnych procesów i metod, które zostały skutecznie zastosowane w skali przemysłowej oraz postęp naukowo-techniczny.

Powołać należy również, że zgodnie z art. 3b ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2016 r. poz. 250 z późn. zm.) oraz przepisami rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 29 maja 2012 r. w sprawie poziomów recyklingu, przygotowania do ponownego użycia i odzysku innymi metodami niektórych frakcji odpadów komunalnych, gminy zobowiązane są osiągnąć do dnia 31 grudnia 2020 r. poziom recyklingu i przygotowania do ponownego użycia: papieru, metali, tworzyw sztucznych i szkła w wysokości co najmniej 50% wagowo (w roku: 2016 - 18%, 2017 - 20%, 2018 - 30%, 2019-40% i 2020 - 50%). Zgodnie natomiast z art. 3c ww. ustawy oraz przepisami rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 25 maja 2012 r. w sprawie poziomów ograniczenia masy odpadów komunalnych ulegających biodegradacji przekazywanych do składowania oraz sposobu obliczania poziomu ograniczania masy tych odpadów, gminy zobowiązane są do ograniczenia masy odpadów komunalnych ulegających biodegradacji przekazywanych do składowania do dnia 16 lipca 2020 r. do nie więcej niż 35% wagowo całkowitej masy odpadów komunalnych ulegających biodegradacji przekazywanych do składowania - w stosunku do masy tych odpadów wytworzonych w 1995 r. (w roku: 2016 - 45%, 2017 - 45%, 2018 - 40%, 2019 - 40% i 2020 - 35%).

Wskazać też również należy na przepisy art. 17 i 18 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz.U. z 2013 r. poz. 21, z późn. zm.), regulujące proces przetwarzania odpadów, poprzez wprowadzenie hierarchii sposobów postępowania z odpadami. W pierwszej kolejności należy zapobiegać powstawaniu odpadów, w dalszej przygotowywać odpady do ponownego użycia, dalej wskazano recycling, inne procesy odzysku i na końcu unieszkodliwianie. Odpady, których wytworzeniu nie udało się zapobiec i które nie mogą być przygotowane do ponownego użycia, powinny w pierwszej kolejności zostać poddane procesom recyklingu, a dopiero w sytuacji, gdy recykling nie jest możliwy z przyczyn technologicznych lub nieuzasadniony z przyczyn ekologicznych lub ekonomicznych - innym procesom odzysku, w przypadku braku jakiejkolwiek innej możliwości - unieszkodliwieniu.

W/wym. przepisy wprowadzają generalne zasady postępowania z odpadami, oraz wskazują pożądany trend w gospodarowaniu odpadami. Nie budzi wątpliwości Sądu, że adresatem tym norm są nie tylko gminy, ale również w szczególności pośrednio również przedsiębiorcy prowadzący działalności w zakresie gospodarowania odpadami. Wprowadzone regulacje mają bowiem zapewnić wysoki ogólny poziom ochrony środowiska. Należy stwierdzić, że realizacja obowiązków wynikających z tych przepisów, następuje nie tylko poprzez wdrażanie modelu segregacji śmieci przez mieszkańców, ale również poprzez takie wyposażenie instalacji prowadzących gospodarowanie odpadami, które pozwolą na zwiększenie recyclingu nad przetwarzaniem zmieszanych odpadów komunalnych,

W tym kontekście, organy właściwie uznały, że mechaniczna część instalacji Skarżącej nie spełnia wymogów najlepszych dostępnych technik i nie zapewnia wysokiego poziomu ochrony środowiska. Słusznie organy ustaliły, że najlepsza dostępna technika obejmować powinna zastosowanie środków technicznych, w szczególności urządzeń technologicznych, zapewniających efektywne wydzielenie z masy odpadów możliwie największej ilości surowców wtórnych, zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego oraz baterii i akumulatorów, a także frakcji zawierającej największą ilość odpadów ulegających biodegradacji. Ustalono, że zastosowana technologia przez Skarżącą nie zapewnia efektywnego wydzielania z masy odpadów zmieszanych poszczególnych frakcji surowców wtórnych, przeznaczonych do recyklingu. W toku procesu technologicznego nie są wysegregowywane podstawowe odpady surowcowe takie jak: odpady papieru i tektury, odpady tworzyw sztucznych, odpady szkła, metali nieżelaznych czy odpady wielomateriałowe. Z materiału dowodowego wynika, że jedynym stosowanym w instalacji urządzeniem, przeznaczonym do wydzielania odpadów surowcowych jest separator elektromagnetyczny, który zgodnie z przedstawionym we wniosku wyszczególnieniem odpadów przewidzianych do wytwarzania jest w stanie wysegregować do 2000 Mg/rok metali żelaznych (co stanowi 0,87% całkowitej ilości odpadów kierowanych do przetworzenia), co świadczy o niskiej efektywności stosowanego procesu segregacji metali. Właściwie organy oceniły również, że prowadzony proces wydzielania opakowań zawierających substancje niebezpieczne, zużytego sprzętu elektronicznego, akumulatorów, baterii zawierających substancje lub elementy niebezpieczne, a także wielkogabarytowych elementów drewnianych i metalowych, które mogłyby spowodować uszkodzenie rozdrabniarki, nie jest efektywny ponieważ wydzielone w ten sposób może zostać do 105 Mg/rok - czyli 0,046% całkowitej ilości odpadów poddawanych przetworzeniu.

Podzielić należy ocenę dokonaną przez organy, że wydzielanie w sposób ręczny, poza główną linią technologiczną, niektórych rodzajów odpadów może być prowadzone jako proces wspomagający funkcjonowanie linii, a nie jako podstawowy proces segregacji odpadów i nie może zostać ono uznane za technologię spełniającą wymagania najlepszej dostępnej techniki.

Również nie spełnia wymogów najlepszej dostępnej techniki kwalifikowanie niemalże całej frakcji nadsitowej (pozbawionej jedynie pewnej części metali żelaznych) jako paliwa alternatywnego, bez uprzedniego poddania jej jakimkolwiek innym procesom obróbki. Frakcja nadsitowa, mimo wcześniejszego oddzielenia frakcji drobnej i części metali żelaznych, nadal zawiera pewną ilość odpadów mokrych, znaczną ilość odpadów niepalnych (np. szkła, metali nieżelaznych, odpadów mineralnych) oraz odpadów niebezpiecznych, których nie da się wyeliminować z masy odpadów poprzez segregację ręczną w miejscu wyładunku. Podzielić należy ocenę dokonaną przez organy, że część mechaniczna instalacji posiada bardzo dużą moc przerobową (230 000 Mg/rok), co wynika z ograniczonego zasobu urządzeń technicznych i tym samym bardzo ograniczonego pod względem technologicznym procesu przetwarzania; część mechaniczna instalacji wyposażona została jedynie w rozdrabniarkę odpadów, sita bębnowe oraz separatory metali żelaznych. W instalacji nie zastosowano nowoczesnych i efektywnych pod względem środowiskowym urządzeń segregujących odpady, takich jak separatory optopneumatyczne, separatory pneumatyczne, separatory balistyczne, separatory wiroprądowe czy nawet kabin sortowniczych umożliwiających efektywną, ręczną segregację odpadów. Proces technologiczny prowadzony w części mechanicznej instalacji nie jest zgodny z określoną w przepisach prawa hierarchią sposobów postępowania z odpadami. Zastosowana w zakładzie technologia w głównej mierze nastawiona jest na "produkcję" odpadów przeznaczonych do termicznego zagospodarowania, co stanowi naruszenie art. 17 i 18 ustawy o odpadach. Ograniczony zasób urządzeń technicznych uniemożliwia efektywne wydzielenie surowców wtórnych przeznaczonych do recyklingu oraz odpadów takich jak zużyty sprzęt elektryczny i elektroniczny, czy baterie i akumulatory. W wyniku procesu przetwarzania nie są wysegregowywane podstawowe odpady surowcowe takie jak: papier i tektura, tworzywa sztuczne, szkło, odpady wielomateriałowe i metale nieżelazne. Jedynym odpadem wydzielanym w toku procesu technologicznego są metale żelazne, jednak również w tym przypadku efektywność procesu nie jest wysoka. Proces technologiczny prowadzony w części mechanicznej instalacji niezgodny jest z podstawowymi założeniami systemu gospodarki odpadami komunalnymi realizowanymi w oparciu o ustawę o utrzymaniu czystości i porządku w gminie, ustawę o odpadach oraz o założenia Krajowego Programu Gospodarki Odpadami. Brak urządzeń technologicznych umożliwiających wydzielenie z odpadów zmieszanych frakcji nadających się do recyklingu i przygotowania do ponownego użycia w istotny sposób ogranicza możliwość spełnienia przez instalację wymagań dotyczących poziomów recyklingu, określonych w przepisach unijnych, Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/98/WE z dnia 19 listopada 2008 w sprawie odpadów oraz uchylająca niektóre inne dyrektywy (Dz. Urz. UE L312 z 22.11.2008), transponowanej do prawodawstwa polskiego, art. 3b ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 29 maja 2012 r. w sprawie poziomów recyklingu, przygotowania do ponownego użycia i odzysku innymi metodami niektórych frakcji odpadów komunalnych. Stwierdzić również należy, że zasadnie uznano, że prowadzący instalację posiada warunki techniczne pozwalające na doposażenie części mechanicznej instalacji w urządzenia, zapewniające prowadzenie procesu technologicznego w sposób efektywny środowiskowo, zgodny z hierarchią sposobów postępowania z odpadami oraz założeniami systemu gospodarki odpadami komunalnymi, z uwagi na fakt, że na terenie zakładu zlokalizowana jest hala technologiczna o powierzchni 4000 m2, w której mógłby zostać zamontowany nawet bardzo złożony system segregacji odpadów. Słusznie wskazano również, że instalacje do przetwarzania odpadów komunalnych objęte są od kilku lat unijnymi krajowymi programami finansowania.

Wskazać należy, że spór w tej sprawie nie dotyczył kwestii zgodności instalacji Skarżącej z obowiązującymi przepisami prawa, ale ustalenia czy przedmiotowa instalacja spełnia wymogi wynikające z najlepszych dostępnych technik co uzasadniałoby udzielenie pozwolenia zintegrowanego. Organy zasadnie wskazały, że te techniki odnoszą się nie tylko do wymagań wynikających z przepisów prawa, z danych wynikających z dokumentów referencyjnych oraz konkluzji BAT, ale też w szczególności z postępu naukowo technicznego wyznaczającego najbardziej efektywny i zaawansowany poziom rozwoju techniki i metod prowadzenia danej działalności. Zgodzić się należy z oceną organu, że w przypadku instalacji wymagających uzyskania pozwolenia zintegrowanego, mających spełniać wymagania najlepszej dostępnej techniki, niedopuszczalna jest rezygnacja z podjęcia jakichkolwiek działań dostosowawczych, kosztem utraty efektów środowiskowych. Wskazać również należy, że technologia stosowana przez Skarżąca winna wykorzystywać metody, które skutecznie zostały zastosowane przez innych przedsiębiorców prowadzących działalność w tym samym zakresie, mając właśnie na uwadze dostępności rynkowej nowoczesnych technologii. Organy w szczególności wskazały, że Skarżąca nie podjęła - w przeciwieństwie do większości innych zakładów na terenie [...] - żadnych działań mających na celu dostosowanie instalacji do wymogów najlepszej dostępnej techniki, bazując na technologii nieefektywnej i niespełniającej wymagań. Organy dokonały szczegółowej analizy pojęcia najlepszej dostępnej techniki zgodnie w wszystkimi kryteriami określonymi w treści art. 207 ustawy p.o.ś. Podzielić należy dokonaną przez organy ocenę, które uwzględniły istniejące warunki ekonomiczno-techniczne oraz dokonały analizy pod względem rachunku kosztów i korzyści. Okoliczność, że Skarżąca wniosła o udzielenie pozwolenia na krótki okres czasu, nie może uzasadniać zwolnienia jej z konieczności dostosowywania swych urządzeń i rozwiązań w metodach działania instalacji do wymagań wynikających z postępu technologicznego.

W odniesieniu do poszczególnych zarzutów skargi wskazać należy, że ocena spełniania wymogów najlepszej dostępnej techniki przez instalację Skarżącej nie może opierać się tylko na zapisach dokumentu referencyjnego z 2006r. Dokument ten zawiera informacje o dostępnych technikach, ale nie jest jedynym wyznacznikiem w zakresie istniejących dostępnych technologii. Zwrócić należy, uwagę, że dokument ten został opracowany i opublikowany w roku 2006. Do chwili wydania przez organy decyzji nie zostały opublikowane nowe Konkluzje BAT dla przemysłu przetwarzania odpadów. Skarżąca wniosek złożyła w styczniu 2015r. Nie ulega wątpliwości, że od 2006r. miał miejsce postęp techniki, w szczególności w zakresie działalności prowadzonej przez Skarżącą. W tej sytuacji, zasadnie organy uwzględniły te okoliczności, wskazując w uzasadnieniu decyzji na dostępne techniki i urządzenia na rynku, które gwarantują osiąganie najlepszych celów w aspekcie ogólnego poziomu ochrony środowiska. Również zasadnie powołano się na trendy w zakresie ochrony środowiska, w tym konieczność zapewnienia ochrony wynikającej z prawa krajowego i unijnego. Uzyskanie kryterium wysokiego ogólnego poziomu ochrony środowiska będzie możliwe tylko przy czynieniu nakładów i wdrażaniu rozwiązań najkorzystniejszych dla środowiska biorąc pod uwagę długofalowe działania. Powyższej oceny nie zmienia treść komunikatu Ministra z dnia 22 stycznia 2016r., albowiem stwierdzenie, że wymagania dla instalacji do mechaniczno – biologicznego przetwarzania śmieci zostały określone w ustawie o odpadach i dokumencie BAT dla przemysłu przetwarzania odpadów, nie zwalnia od konieczności dokonania oceny instalacji w aspekcie dostępnych aktualnie technologii na rynku oraz aktualnych kryteriów zapewnienia wysokiego poziomu ochrony środowiska jako całości. Niezasadnie więc Skarżąca odnosi się jedynie do zapisów dokumentu referencyjnego, wskazując, że instalacja spełnia określone tam wymagania. Również niezasadne są zarzuty odnośnie oparcia się w swej ocenie przez organ odwoławczy na części Raportu odnoszącej się do oceny efektywności odzysku odpadów oraz wskaźników udziału recyclingu w masie odpadów kierowanych do instalacji. Wskazać bowiem należy, że hierarchia postępowania z odpadami wynikającą z ustawy o odpadach jednoznacznie wskazuje, że w pierwszej kolejności odpady powinny zostać poddane recyklingowi, a w przypadku gdy nie jest możliwy recykling z przyczyn technologicznych lub nieuzasadniony z przyczyn ekologicznych lub ekonomicznych – innym procesom odzysku, a w przypadku braku jakiejkolwiek innej możliwości – unieszkodliwieniu. W związku z powyższym zasadnie przyjęto kryteria oparte o wskaźniki udziału recyklingu w masie odpadów kierowanych do instalacji, udziału odzysku frakcji paliwowej oraz udziału odpadów kierowanych do składowania, dokonując oceny efektywności instalacji. Fakt, że instalacja mechaniczna Skarżącej pozwala na odzysk ok. 50 % strumienia frakcji palnej z odpadów do niej kierowanych nie zmienia oceny efektywności, albowiem instalacja Skarżącej nie pozwala na recykling odpadów. Proces technologiczny prowadzony w części mechanicznej jest niezgodny również z założeniami systemu gospodarki odpadami komunalnymi, o czym szczegółowo wypowiedziały się organy w uzasadnieniach decyzji. Niewątpliwie technologia zastosowana w części mechanicznej instalacji Skarżącej nie pozwala na osiągnięcie wysokiego ogólnego poziomu ochrony środowiska jako całości.

Wskazać również należy, że dla oceny zasadności decyzji nie mają znaczenia okoliczności powoływane przez Skarżącą dotyczące braku spełnienia odpowiednich wymogów przez inne instalacje, posiadające status RIPOK. W przedmiotowej sprawie nie były bowiem badane okoliczności dotyczące innych instalacji, stanowiące podstawę nadania im statusu RIPOK. Nie ma również znaczenia wola organów samorządowych w zakresie przyznania instalacji statusu RIPOK. Podkreślić należy, że to organ administracji publicznej wydaje decyzję w przedmiocie pozwolenia zintegrowanego, a Minister Środowiska, będący organem odwoławczym, jest zobowiązany do gromadzenia informacji o najlepszych dostępnych technikach. Nie wpływa również na ocenę sprawy fakt, że jak zarzuciła Skarżąca, 4 instalacje wskazane w Raporcie to instalacje jednowariantowe. Organ odwoławczy wskazał bowiem na konieczność zmiany proporcji wariantowości eksploatacji instalacji poprzez zwiększenie udziału ‘doczyszczania" już wyselekcjonowanych odpadów nad przetwarzaniem zmieszanych odpadów, natomiast w części instalacji mechanicznej Skarżącej wytwarzana jest jedna frakcja- frakcja energetyczna pre paliwo alternatywne. Zarzuty odnośnie powyższego sprowadzają się do niepodjęcia przez Skarżącą, w przeciwieństwie do innych podmiotów, jakichkolwiek czynności dostosowawczych w celu zmiany tych proporcji.

Z powyższych względów zarzut naruszenia art. 186 pkt. 1 p.o.ś w zw. z art. 204 ust. 1 p.o.ś. jest niezasadny. Również niezasadny jest zarzut błędnej wykładni art. 186 pkt. 1 p.o.ś. w zw. z art. 7 i 77 § 1 k.p.a. Wskazać należy, że art. 184 ust. 2 p.o.s. wskazuje jakie wymagania powinien spełniać wniosek o wydanie pozwolenia zintegrowanego. To wnioskodawca inicjuje postępowanie oraz składa wniosek wskazując metodę i proces technologiczny instalacji, którą użytkuje, określa również jej parametry techniczne i technologiczne. Organ jest natomiast zobowiązany do ustalenia stanu faktycznego i ocenienia wniosku o wydanie pozwolenia zintegrowanego, w szczególności pod kątem spełnienia wymogów wynikających z najlepszych dostępnych technik gwarantujących osiągnięcie wysokiego ogólnego poziomu ochrony środowiska jako całości. Wbrew twierdzeniom Skarżącej, organy wskazały, na jakiej podstawie i z jakich powodów uznały, że instalacja Skarżącej nie spełnia wymagań wynikających z najlepszych dostępnych technik. Brak jest podstaw do stwierdzenia naruszenia art. 7 i 77 § k.p.a.

Niezasadny jest również zarzut błędnej wykładni art. 138 § 1 pkt. 1 k.p.a. w zw. z art. 186 pkt. 7 p.o.ś. Zauważyć należy, że organ odwoławczy utrzymując w mocy decyzję organu I instancji, wskazał w uzasadnieniu decyzji, że podstawą wydania rozstrzygnięcia był art. 186 pkt. 1 p.o.ś. Wskazano również, że odmowna decyzja organu I instancji została wydana w oparciu o art. 186 pkt. 1 i pkt. 7, z tym że w dacie orzekania przez Marszałka Województwa instalacja Skarżącej posiadała status RIPOK, natomiast w dacie wydawania rozstrzygnięcia przez organ odwoławczy takiego statusu już nie posiadała. Zasadnie wobec tego, organ odwoławczy wskazał, jako podstawę swojego rozstrzygnięcia tylko art. 186 pkt. 1 p.o.ś., co nie zmienia treści samego rozstrzygnięcia.

Częściowo zasadny jest natomiast zarzut naruszenia przepisów postępowania tj., art. 15 k.p.a. i 107 § 3 k.p.a., 11 k.p.a. Organ odwoławczy niewątpliwie nie odniósł się do wszystkich zarzutów odwołania. W szczególności nie odniesiono się w całości do zarzutu drugiego, piątego i szóstego. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ wymienił zarzuty z odwołania, ale w dalszej części uzasadnienia wskazał, że zarzuty te nie mogą wpłynąć na treść rozstrzygnięcia. W szczególności wskazano, że instalacja Skarżącej w dacie wydawania rozstrzygnięcia przez organ odwoławczy nie posiadała statusu RIPOK. Brak analizy podstawy prawnej rozstrzygnięcia organu I instancji w postaci art. 186 pkt. 7 p.o.ś. nie mógł mieć znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, skoro uznano, że i tak nie zostały spełnione przesłanki z pkt. 1 art. 186 p.o.ś. W odniesieniu do nierozpoznania zarzutów błędnej wykładni przepisów ustawy o odpadach, wskazać należy, że organ I instancji szczegółowo analizował te przepisy w powiązaniu ze wskazanymi szczegółowo przepisami ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminie, wskazując na hierarchię sposobów postępowania z odpadami i podstawowe założenia systemu gospodarki odpadami komunalnymi, analizując kwestę rachunku kosztów i korzyści, a organ odwoławczy podzielił ocenę dokonaną przez organ I instancji. Jednoznacznie wskazano – w aspekcie również art. 18 ust. 3 ustawy o odpadach – że odzysk określony w ust. 2 w/wym. art. jest możliwy w większym zakresie przy zastosowaniu nowoczesnych technologii, co oczywiście wymaga poniesienia kosztów inwestycji. Jak natomiast ustaliły organy, Skarżąca ma możliwości techniczne do wprowadzenia lepszej technologii, ale nie jest zainteresowana ponoszeniem nakładów w tym zakresie. Organy również odniosły się do zawnioskowanego przez Skarżącą okresu wydania pozwolenia i przewidywanej likwidacji instalacji, analizując również sprawę w tym aspekcie.

W odniesieniu do pism wskazanych przez Skarżącą, w szczególności pisma Departamentu Gospodarki Odpadami Ministerstwa Środowiska z dnia [...] czerwca 2015r., Departamentu Gospodarki Odpadami Ministerstwa Środowiska z dnia [...] lipca 2015r., Ministra Środowiska z dnia [...] września 2016r. oraz opinii autorstwa prof. M. G., to wskazać należy, że organ I instancji w uzasadnieniu decyzji odniósł się do pisma z dnia [...] czerwca 2015r. Natomiast opinia została złożona już na etapie postępowania przed organem I instancji, który w uzasadnieniu wskazał, że zapoznał się z całą zebraną w toku postępowania dokumentacją. Brak odniesienia się do poszczególnych pism wskazywanych przez Skarżącego oraz do złożonej opinii jest niewątpliwie uchybieniem, ale w ocenie Sądu, uchybienie to nie miało wpływu na treść rozstrzygnięcia. Wskazać należy, że pisma te nie były wydawane w toku prowadzonego postępowania administracyjnego, którego przedmiotem były kwestie dotyczące wydania pozwolenia zintegrowanego, a w szczególności najlepszej dostępnej techniki zapewniającej osiąganie wysokiego ogólnego poziomu ochrony środowiska jako całości. Złożona prywatna opinia nie może przesądzać, czy technologia Skarżącej spełnia wymogi najlepszej dostępnej techniki. Analizuje ona bowiem technologię pod kątem uregulowań prawnych dotyczących mechanicznej części instalacji, a nie w aspekcie najlepszej dostępnej techniki. Jak zostało już wskazane w uzasadnieniu, to Minister właściwy do sprawy środowiska gromadzi informacje o najlepszych dostępnych technikach. Ponadto decyzja organu odwoławczego została wydana [...].04.2017r., i uwzględniała stan faktyczny, prawny i postęp technologiczny, istniejący na tę datę, a nie na okres lat 2015-2016. Wbrew zarzutom skargi, organy wnikliwie rozpoznały sprawę w zakresie niezbędnym do podjęcia merytorycznej decyzji, dokładnie wyjaśniły stan faktyczny sprawy i szczegółowo uzasadniły swoje rozstrzygnięcie, zgodnie z zasadami określonymi w art. 7, 77 i 80 k.p.a. Ocena dokonana przez organy została dokonana w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy i nie jest ona oceną dowolną. Okoliczność, że organy wydany decyzję negatywną dla strony, nie uzasadnia przyjęcia, że zostały przekroczone granice swobodnej oceny dowodów oraz został naruszony interes społeczny i słuszny interes strony.

Mając powyższe na uwadze Sąd, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.