Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 4/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2020-07-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6070 Uwłaszczenie    państwowych   osób     prawnych   oraz   komunalnych    osób prawnych
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 200
journal: Dz.U. 2018 poz 2204
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o  gospodarce nieruchomościami  - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Tuszyńska Sędziowie: WSA Agnieszka Nawara – Dubiel NSA Anna Szkodzińska (spr.) Protokolant: referent sądowy Katarzyna Migda po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lipca 2020 r. sprawy ze skargi Firma A na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 17 października 2019 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nabycia z mocy prawa użytkowania wieczystego skargę oddala.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 5 sierpnia 2019 r. ([...]) na podstawie art. 200 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2018 r., poz. 2204, poz. 1509, poz. 2348 z 2019 r., poz. 270, poz. 492, poz. 801), § 4 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 lutego 1998 r. w sprawie przepisów wykonawczych dotyczących uwłaszczenia osób prawnych nieruchomościami będącymi dotychczas w ich zarządzie lub użytkowaniu (Dz. U. z 1998 r., Nr 23, poz. 120) Prezydent Miasta Krakowa odmówił stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 5 grudnia 1990 r. przez Firma A z siedzibą w W. prawa użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej stanowiącej własność Gminy Miejskiej Kraków, położonej w Krakowie, oznaczonej jako działka ewidencyjna nr [...] o pow. 0,0520 ha, obr. [...] jedn. ewid. Kraków - [...] objętej księgą wieczystą nr [...] prowadzoną przez Sąd Rejonowy dla Krakowa - [...] w Krakowie IV Wydział Ksiąg Wieczystych - wraz z prawem własności obiektów trwale z gruntem związanych.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ podał, że wnioskodawca - Firma A z siedzibą w W. jest państwową osobą prawną powstałą w wyniku przekształcenia przedsiębiorstwa państwowego pod nazwą firma B na podstawie aktu komercjalizacji z dnia 1 grudnia 2000 r. Rep. A Nr [...].

Działka nr [...], obr. [...], jedn. ewid. Kraków - [...], stanowi własność Gminy Kraków .

Działka nr [...] nie podlega ustaleniom żadnego obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Według wskazań Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta Krakowa (uchwała Nr XII/87/03 Rady Miasta Krakowa z dnia 16 kwietnia 2003 roku zmieniona uchwałą Nr XCIII/1256/10 Rady Miasta Krakowa z dnia 3 marca 2010 roku oraz uchwałą Nr CXII/1700/14 Rady Miasta Krakowa z dnia 9 lipca 2014 roku), przedmiotowy teren znajduje się w strukturalnej jednostce urbanistycznej Nr 7 w kategorii zagospodarowania terenu o symbolu U-tereny usług.

Podjęte przez organ czynności nie doprowadziły do odnalezienia dokumentów potwierdzających prawo zarządu poprzednika prawnego Spółki w świetle art 200 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Kwestia ustalenia istnienia dokumentacji świadczącej o wykonywaniu zarządu w stosunku do nieruchomości utworzonej z działki ewidencyjnej nr [...] została zbadana w przeprowadzonym przez Wojewodę Małopolskiego postępowaniu komunalizacyjnym zakończonym wydaniem ww. decyzji z dnia 11 lipca 2014 r. znak [...], stwierdzającej nabycie z dniem 27 maja 1990 r. z mocy prawa przez Gminę Kraków prawa własności nieruchomości stanowiącej działkę nr [...]. W treści uzasadnienia ww. decyzji wskazano, iż objęta niniejszym postępowaniem działka w dniu 27 maja 1990 r. stanowiła własność Skarbu Państwa i należała do terenowego organu administracji państwowej stopnia podstawowego oraz nie pozostawała w zarządzie przedsiębiorstwa państwowego firma B. Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa decyzją z dnia 20 kwietnia 2016 r. utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Komisja stwierdziła, iż [...] nie legitymuje się tytułem prawnym do ww. nieruchomości na dzień 27 maja 1990 r., a tym samym w tej dacie uprawnienia władcze do niej przysługiwały terenowemu organowi administracji państwowej stopnia podstawowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 26 sierpnia 2006 r., sygn. akt I SA/Wa 809/16 oddalił skargę wniesioną na decyzję z dnia 20 kwietnia 2016 r. Sąd stwierdził, że strona skarżąca nie dysponowała żadnym indywidualnym aktem dotyczącym przedmiotowej nieruchomości, czy to w formie decyzji, umowy, czy też protokołu zdawczo-odbiorczego, który ustanowiłby zarząd lub użytkowanie. Wyrokiem z dnia 7 czerwca 2017 r. sygn. akt I OSK 75/17 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną wniesioną od ww. orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.

Podczas przeprowadzonej w dniu 12 kwietnia 2019 r. rozprawy administracyjnej połączonej z oględzinami nieruchomości ustalono, że na działce nr [...] jest posadowiony parterowy budynek, który jest oznaczony na froncie jako hotel. W pozostałej części przedmiotowa działka stanowi teren postojowo-parkingowy. Przed budynkiem od strony ulicy [...] działka nr [...] stanowi teren zielony. Działka jest ogrodzona ogrodzeniem metalowym z siatki metalowej. Jak wynika z pisma wnioskodawcy z dnia 16 kwietnia 2019 roku, budynek posadowiony na działce nr [...], opisany w wykazie środków trwałych jako "budynek hotelowy", był wykorzystywany jako hotel robotniczy i w dalszym ciągu jest w tym celu wykorzystywany, jeżeli zachodzi taka potrzeba.

Spółka, jako dowód sprawowania zarządu przedmiotową nieruchomością, wskazała decyzje Urzędu Dzielnicowego Kraków [...] z dnia 30 września 1986 r. znak [...] oraz z dnia 15 grudnia 1988 r., znak [...] ustalające Dyrekcji Okręgowej [...] opłatę roczną z tytułu zarządu m. in. działką nr [...] o pow. 22 7699 m2, położoną w obrębie [...], jedn. ewid. [...]

Zdaniem organu powyższe decyzje nie wskazują na istnienie prawa zarządu przedmiotowej nieruchomości. Dokument zawierający decyzję o naliczeniu opłat może być uznany za podstawę jego stwierdzenia wówczas, gdy jest wydany w nawiązaniu do decyzji o ustanowieniu tego prawa, która zaginęła lub uległa zniszczeniu. Ww. decyzje o ustaleniu opłaty rocznej za zarząd nieruchomością, nie nawiązują do jakiejkolwiek innej decyzji o ustanowieniu prawa zarządu. W związku z tym, nie może decyzja o ustaleniu opłaty stanowić podstawy do stwierdzenia istnienia prawa zarządu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego I OPS 2/16 ).

Odnosząc się do twierdzeń strony zawartych w piśmie z dnia 9 kwietnia 2019 r., jakoby przedsiębiorstwo utworzone mocą Rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z 1926 r. objęło w zarząd stanowiący prawną formę władania nieruchomościami, nieruchomości pozostające nadal własnością Skarbu Państwa, organ wyjaśnił, że akty regulujące status prawny przedsiębiorstwa państwowego [...] oraz akty ustawowe i wykonawcze, na podstawie których przeprowadzono nacjonalizację kolei, mają charakter ogólnych aktów normatywnych i nie regulowały stanu prawnego konkretnej nieruchomości. Zgodnie z art. 4 ust. 1 rozporządzenia Prezydenta RP z dnia 24 września 1926 r. o utworzeniu przedsiębiorstwa firma B w brzmieniu jednolitym ustalonym obwieszczeniem Ministra Komunikacji z dnia 5 grudnia 1930 r., a następnie i art. 4 ust. 1 tego rozporządzenia w brzmieniu jednolitym, ustalonym obwieszczeniem Ministra Komunikacji z dnia 12 sierpnia 1948 r., przedsiębiorstwo firma B uzyskało z mocy ustawy zarząd powierniczy, który następnie uległ przekształceniu w zarząd poprzez skreślenie użytych w tekście przedwojennym słów "powierniczy". Rozporządzenie z 1926 r. zostało w całości uchylone przez art. 46 ust 1 pkt 5 ustawy z dnia 2 grudnia 1960 r. o kolejach ze skutkiem na dzień 8 grudnia 1960 r. Ustawa o kolejach z 1960 r. nie zawierała żadnych postanowień w zakresie określenia tytułu prawnego do nieruchomości posiadanych przez firma B. W szczególności nie potwierdzała prawa zarządu tego przedsiębiorstwa do jakichkolwiek gruntów, z czego - uznając koncepcję racjonalnego ustawodawcy - wyprowadzić należy wniosek, iż nie było intencją ustawodawcy utrzymanie tego prawa.

Od powyższej decyzji odwołanie złożyły Firma A w W.. W uzasadnieniu odwołania powołano się na przepis § 4 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 lutego 1998 r. w sprawie przepisów wykonawczych dotyczących uwłaszczenia osób prawnych nieruchomościami będącymi dotychczas w zarządzie lub użytkowaniu wskazując, że zgodnie z tym przepisem właściwy organ stwierdza dotychczasowe prawo zarządu, na podstawie co najmniej jednego ze wskazanych w przepisie dokumentu. W takiej sytuacji organ I instancji błędnie przyjął, że istnienie dokumentu w postaci decyzji o naliczeniu opłat z tytułu zarządu nieruchomością nie świadczy o przysługiwaniu [...] prawa zarządu. Podniesiono, że w odniesieniu do działek objętych wnioskiem złożone zostało oświadczenie zgodnie z art. 75 kpa, potwierdzające przekazanie Firma A prawa użytkowania wieczystego gruntu składającego się z działki, której dotyczy postępowanie. Zdaniem odwołującej się strony organ zakwestionował oświadczenie, które na mocy § 4 ust. 3 rozporządzenia stanowi wystarczający dowód potwierdzający istnienie prawa zarządu.

Zdaniem strony odwołującej się decyzje o ustaleniu opłaty z tytułu zarządu oraz oświadczenie składane w trybie art. 75 kpa są wystarczające do stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 5 grudnia 1990 r. przez Firma A prawa użytkowania wieczystego .

Decyzją z dnia 17 października 2019 r. ([...]), na podstawie art. 200 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2018 r., poz. 2204), art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz.U. z 1989 r. Nr 14, poz. 74 ze zm.), art. 1 ustawy z dnia 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami

i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. z 1990 r. Nr 79, poz. 464, z późn. zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 kpa Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

Organ odwoławczy przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania oraz podał, co następuje:

W dniu 27 lutego 2017 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie 7 sędziów podjął uchwałę (sygn. akt I OPS 2/16), zgodnie z którą pozostawanie nieruchomości we władaniu przedsiębiorstwa [...] bez udokumentowanego prawa w sposób określony w art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz.U. Nr 22, poz. 99 ze zm.) oznacza, że nieruchomość ta należała w dniu 27 maja 1990 r. do rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego w rozumieniu art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. – Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz.U. Nr 32, poz. 191 ze zm.). W dniu 26 lutego 2018 r. Naczelny Sąd Administracyjny również w składzie 7 sędziów podjął kolejną uchwałę (sygn. akt I OPS 5/17) o treści dokładnie takiej samej jak uchwała z dnia 27 lutego 2017 r. W uzasadnieniu uchwały z dnia 27 lutego 2016 r. (sygn. akt I OPS 2/16), Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że brak udokumentowania tytułu prawnego w sposób określony w art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz.U. Nr 22, poz. 99 ze zm.) wyklucza uznanie, iż nieruchomość pozostawała we władaniu przedsiębiorstwa [...], a co za tym idzie, brak możliwości wykazania tytułu władania gruntem prowadzi do wniosku, że nieruchomość ta należała na dzień 27 maja 1990 r. do rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego w rozumieniu art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz.U. Nr 32, poz. 191 ze zm.) i jako taka podlegała ustawowej komunalizacji, to jest nabyciu przez gminę prawa własności nieruchomości na podstawie cyt. art. 5 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy.

Firma A nie wykazały w sposób przewidziany w przepisie art. 38 ust. 2 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, iż poprzednikowi prawnemu (czyli Przedsiębiorstwu Państwowemu [...] przysługiwał zarząd działki nr [...]. W toku postępowania Strona nie przedstawiła decyzji organu administracji publicznej, na mocy której [...] uzyskała grunt państwowy w zarząd, nie przedstawiła również żadnej umowy potwierdzającej powyższy fakt.

Nie mogą przesądzać o zarządzie decyzje: b. Urzędu Dzielnicowego Kraków - [...] Wydział Geodezji i Gospodarki Gruntami z dnia 30 września 1986 r. oraz z dnia 15 grudnia 1988 r. o ustaleniu opłaty rocznej za zarząd gruntem państwowym oznaczonym jako działka nr [...]. W odwołaniu powołano się na przepis § 4 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 lutego 1998 r. w sprawie przepisów wykonawczych dotyczących uwłaszczenia osób prawnych nieruchomościami będącymi dotychczas w zarządzie lub użytkowaniu (Dz. U. z 1998 r. Nr 02, poz. 23 ze zm.), wskazując, że zgodnie z tym przepisem właściwy organ stwierdza dotychczasowe prawo zarządu, na podstawie co najmniej jednego we wskazanym w przepisie dokumentu.

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że w przypadku wywodzenia prawa zarządu z postanowień decyzji o naliczeniu lub aktualizacji opłat z tytułu użytkowania czy zarządu nieruchomości, należy ustalić, czy decyzje te wskazują jednoznacznie tytuł ich wnoszenia, tj. czy przywołują ustanowione mocą konkretnej decyzji administracyjnej prawo zarządu lub użytkowania (por. I OSK 1406/13).

Nawet jednak hipotetycznie zakładając, że powyżej wskazane decyzje o nałożeniu opłaty z tytułu użytkowania terenu potwierdzają ustanowienie prawa użytkowania działki nr [...] na rzecz [...], to należy zauważyć, że decyzje te odnoszą się do opłat naliczonych w roku 1986 i 1988. Tymczasem podstawa prawna decyzji, tj. art 200 u.g.n. nakazuje, by prawo zarządu (użytkowania) nieruchomości zostało wykazane na dzień 5 grudnia 1990 r. Analizowane decyzje dodatkowo nie potwierdzają okoliczności, że prawo użytkowania, z tytułu którego naliczone zostały opłaty, trwało do 5 grudnia 1990 r. Tylko bowiem wykazanie tej okoliczności jest warunkiem ustanowienia na rzecz strony skarżącej prawa użytkowania wieczystego działki nr [...].

Podobne stanowisko zajęte zostało w odniesieniu do oświadczenia składanego na podstawie art. 75 kpa. Zgodnie z przepisem § 4 ust. 3 rozporządzenia, jeżeli nie zachowały się dokumenty, o których mowa w ust. 1, stwierdzenia dotychczasowego prawa zarządu do nieruchomości można dokonać na podstawie zeznań świadków lub oświadczeń stron złożonych zgodnie z art. 75 kpa, potwierdzających przekazanie nieruchomości państwowym i komunalnym jednostkom organizacyjnym.

Nadto wskazać należy, że w sprawie prawa zarządu [...] wypowiadał się Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 6 listopada 2012 r., sygn. akt I SA/Wa 1018/12 jak również Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 22 października 2014 r., sygn. akt I OSK 593/13, oddalający skargę kasacyjną Firma A na wyżej wskazany wyrok WSA w Warszawie. Sądy administracyjne przyjęły wówczas, że brak jest dokumentu, który wskazywałby na tytuł prawny [...] do władania nieruchomością, co oznacza, że skarżącej nie przysługiwał żaden prawnorzeczowy tytuł do nieruchomości objętej skargą..

Na powyższe rozstrzygnięcie Firma A w W. złożyły skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Powtórzono zarzuty i argumentację zawarte w odwołaniu.

Podniesiono, że organ powołał się w tym zakresie na orzecznictwo, które powstało na podstawie innych regulacji prawnych. Podstawą rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie są przepisy prawa, w których przesądzone zostało, że na podstawie co najmniej decyzji o naliczeniu opłat z tytułu zarządu nieruchomością organ stwierdza dotychczasowe prawo zarządu. Prawodawca tę kwestię rozstrzygnął kategorycznie nie pozostawiając organom swobody w zakresie badania, czy ów dokument jest wystarczający czy nie dla stwierdzenia prawa zarządu. Wynika to jednoznacznie z brzmienia omawianego przepisu. Odmienna interpretacja nie budzącej wątpliwości regulacji prawnej, która została przyjęta przez SKO w Krakowie stanowi niedopuszczalną wykładnię contra legem. Jeżeli z przepisów wynika, że należy stwierdzić dotychczasowe prawo zarządu na podstawie jednego z wymienionych dokumentów, w tym decyzji o naliczeniu lub aktualizacji opłat z tytułu zarządu nieruchomością, to wykluczone jest nawet badanie istnienia innych dokumentów mających potwierdzać istnienie prawa zarządu. Mając to na uwadze skarga zasługuje na uwzględnienie.

Ponadto wskazano, że w odniesieniu do działki objętej wnioskiem złożone zostało oświadczenie złożone zgodnie z art. 75 kpa, potwierdzające przekazanie [...] przedmiotowego terenu w zarząd. Powyższe okoliczności i dowody uzasadniają stwierdzenie nabycia z mocy prawa z dniem 5 grudnia 1990 r. przez Firma A prawa użytkowania wieczystego gruntu składającego się z działki, której dotyczy postępowanie.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna, w związku z czym podlega oddaleniu.

Warunkiem nabycia z mocy prawa przez państwowe i komunalne osoby prawne prawa użytkowania wieczystego nieruchomości oraz własności budynków, innych urządzeń i lokali jest posiadanie przez te osoby, w dniu 5 grudnia 1990 r., tych nieruchomości w zarządzie. Wymóg ten wynika z art. 200 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn. Dz.U. 2018/121). W art. 206 tej ustawy (ugn) ustawodawca zawarł dla Rady Ministrów delegację do określenia, w drodze rozporządzenia, szczegółowych zasad i trybu stwierdzania dotychczasowego prawa zarządu państwowych i komunalnych osób prawnych do nieruchomości. W dniu 10 lutego 1998 r., na podstawie powyższej delegacji zostało wydane przez Radę Ministrów rozporządzenie w sprawie przepisów wykonawczych dotyczących uwłaszczenia osób prawnych nieruchomościami będącymi dotychczas w ich zarządzie lub użytkowaniu (Dz.U.1998/23/120). Zgodnie z § 5 ust. 1 powołanego rozporządzenia, właściwy organ z urzędu stwierdza dotychczasowe prawo zarządu państwowych i komunalnych osób prawnych do nieruchomości, według stanu na dzień 5 grudnia 1990 r. Podstawą do stwierdzenia istnienia dotychczasowego prawa zarządu jest wykazanie tego prawa jednym z dziesięciu dokumentów wymienionych w § 4 ust. 1 rozporządzenia. Jeżeli jednak nie zachowały się dokumenty, o których mowa we wskazanym wyżej przepisie, stwierdzenia dotychczasowego prawa zarządu do nieruchomości można dokonać na podstawie zeznań świadków lub oświadczeń stron złożonych zgodnie z art. 75 kpa, potwierdzających przekazanie nieruchomości państwowym i komunalnym jednostkom organizacyjnym (§ 4 ust. 3 rozporządzenia).

W postępowaniu, w którym wydana została kontrolowana obecnie decyzja administracyjna odmawiająca Firma A stwierdzenia nabycia ex lege prawa użytkowania wieczystego działki nr [...], strona skarżąca, jako dowód istnienia w dniu 5 grudnia 1990 r. prawa zarządu, przedstawiła decyzje o wymiarze opłaty rocznej z tytułu zarządu z 1986 i z 1988 r. oraz oświadczenie p.o. Dyrektora Oddziału [...] w Krakowie i Naczelnika Wydziału.

Decyzja o wymiarze opłaty z tytułu zarządu została wymieniona w § 4 ust.1 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 marca 1998 r. w sprawie przepisów wykonawczych dotyczących uwłaszczenia osób prawnych nieruchomościami będącymi dotychczas w ich zarządzie lub użytkowaniu (Dz. U. Nr 23, poz. 120) jako jeden z dowodów, na podstawie których dokonuje się stwierdzenia prawa do zarządu. Trybunał Konstytucyjny, analizując w uzasadnieniu wyroku z dnia 22 listopada 1999 r. w sprawie o sygn. akt U 6/99 przepis § 6 ust. 1 pkt 2 powołanego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 lutego 1998 r. wskazał, że dokument zawierający decyzję o naliczeniu lub aktualizacji opłat może być uznany za podstawę stwierdzenia użytkowania, gdy jest wydany w nawiązaniu do decyzji o ustanowieniu tego prawa, która zaginęła lub uległa zniszczeniu. Innymi słowy, dokument zawierający decyzję o naliczeniu opłat może być uznany za podstawę stwierdzenia użytkowania jedynie wówczas, gdy w decyzji o opłatach wskazana jest konkretna decyzja administracyjna, na podstawie której zostało ustanowione prawo, a konkretna decyzja wskazana w tejże decyzji o naliczeniu opłat zaginęła lub uległa zniszczeniu. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 3 kwietnia 2008 r. sygn. akt I OSK 570/07 wskazał, iż pogląd wyrażony przez Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 22 listopada 1999 r., który dotyczył stwierdzenia prawa użytkowania nieruchomości na rzecz spółdzielni, należy odnieść także do warunków stwierdzenia prawa zarządu państwowych i komunalnych osób prawnych. Pogląd, że decyzja o naliczeniu i aktualizacji opłat może być uznana za podstawę stwierdzenia istnienia prawa zarządu jedynie wyjątkowo, gdy była wydana w nawiązaniu do decyzji o ustanowieniu tego prawa, która zaginęła lub uległa zniszczeniu jest dominujący w orzecznictwie sadowoadministracyjnym (zob. wyroki WSA w Gliwicach: z 4 lipca 2018r., II SA/Gl 274/18z 30 września 2016r., II SA/Gl 637/16; z 7 stycznia 2016r., II SA/Gl 836/15; wyroki WSA w Krakowie: z 17 lipca 2013r., II SA/Kr 560/13; z 15 marca 2013r., II SA/Kr 97/13; z 5 października 2015r., II SA/Kr 801/15; wyroki NSA: z 26 kwietnia 2012 r., I OSK 651/11, z 10 września 2014r., sygn. akt I OSK 204/13; z 30 czerwca 2015 r., z 26 kwietnia 2017r.,I OSK 1764/15, I OSK 2469/13, z 17 stycznia 2019 r., I OSK 130/17, z 16 lipca 2019r., I OSK 2385/17, z 28 stycznia 2020 I OSK 1774/18).

Skoro przedstawione przez stronę skarżącą decyzje nie wskazują na istnienie prawa zarządu przedmiotowej nieruchomości, to przyjętą przez organ administracyjne ich ocenę należy zaakceptować.

Także przedłożone oświadczenie p.o. Dyrektora Oddziału [...] w Krakowie i Naczelnika Wydziału, złożone w trybie powołanego wyżej par. 4 ust. 3 rozporządzenia w zw. z art. 75 § 1 kpa. nie mogły być przyjęte jako dostateczna podstawa do przyjęcia istnienia zarządu. Dokument ten zawiera potwierdzenie, iż przedmiotowa nieruchomość pozostawała w dniu 5 grudnia 1990 r. w zarządzie [...]. Zdaniem sądu, w trybie § 4 ust. 3 w/w rozporządzenia można dowodzić istnienia prawa zarządu jedynie wtedy, gdy przesądzone zostanie uprzednio, że prawo to było ustanowione, lecz jedynie nie zachowały się dokumenty (wskazane w par. 4 ust. 1 pkt 1-10 rozporządzenia) stwierdzające powyższą okoliczność. Wszechstronne czynności organu I instancji ukierunkowane na odnalezienie powyższej dokumentacji nie doprowadziły do jej odnalezienia. Zauważyć przy tym także trzeba, iż powołane wyżej oświadczenie złożone przez osoby działające w strukturach strony skarżącej – także nie wskazuje na żaden konkretnie zindywidualizowany dokument, który ustanawiałby na rzecz Firma A (lub jej poprzednika prawnego) prawo zarządu przedmiotową działką. Samo więc oświadczenie, że prawo zarządu przysługiwało spółce, bez jednoczesnego wskazania konkretnego tytułu nabycia tego prawa, nie mogło jeszcze stanowić samoistnej podstawy do potwierdzenia istnienia omawianego prawa w dniu 5 grudnia1990 r. Zasadne więc było stanowisko orzekających w sprawie organów administracji publicznej, iż prawo tego rodzaju, względem działki [...], ustanowione nie było.

Podkreślić przy tym należy, że istnienia prawa zarządu konkretnej nieruchomości nie można domniemywać. Nadto, o bycie tego prawa nie świadczy ani przeznaczenie gruntu lub też wykorzystywanie nieruchomości pod infrastrukturę kolejową, ani też samo faktyczne władanie przez [...] takim gruntem. Stosownie do tezy uchwały NSA z dnia 27 lutego 2017 r. (sygn. akt I OPS 2/16) pozostawanie nieruchomości we władaniu przedsiębiorstwa PKP bez udokumentowanego prawa w sposób określony w art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. Nr 22, poz. 99) oznacza, że nieruchomość ta należała w dniu 27 maja 1990 r. do rad narodowych i terenowych organów administracji państwowej stopnia podstawowego.

Mając powyższe na względzie, skargę, na podstawie art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało oddalić.