Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 136/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-03-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Marciniak Sędziowie WSA Dariusz Pirogowicz (spr.) WSA Tomasz Szmydt Protokolant referent stażysta Marcin Sieradzki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 marca 2017 r. sprawy ze skargi W. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zadłużenia alimentacyjnego oddala skargę


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z [...] listopada 2016 r., nr [...], po rozpatrzeniu odwołania W. R., utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta [...] z [...]czerwca 2016 r., nr [...], orzekającą o odmowie częściowego umorzenia odwołującemu się zadłużenia powstałego w następstwie wypłacenia na rzecz uprawnionych przez Miejski Ośrodek Społeczny w [...] oraz Zakład Ubezpieczeń Społecznych odpowiednio zaliczek alimentacyjnych i świadczeń z funduszu alimentacyjnego.

Decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] wydana została przy następujących ustaleniach stanu faktycznego i ocenie prawnej sprawy.

W. R. od sierpnia 1998 r. zobowiązany był do świadczenia na rzecz córek – K. R. i U. R. alimentów, które pierwotnie ustalono na kwoty po 150 i 100 złotych miesięcznie (zgodnie z postanowieniem Sądu Wojewódzkiego w[...] z [...] lipca 1998 r. XI RC [...]/98 i wyrokiem z [...] września 1998 r. XI RC [...]/98). Od sierpnia 1999 r. po 250 złotych na rzecz każdej z nich (wyrok Sądu Rejonowego dla [...] z [...] kwietnia 2000 r. R III [...]/99), a od sierpnia 2003 po 350 złotych (wyrok Sądu Rejonowego dla [...] z [...] listopada 2003 r. RC IIIC [...]/03). Wyrokiem z [...] stycznia 2010 r. RIII C [...]/09 Sąd Rejonowy dla [...] uchylił ciążący na ww. obowiązek alimentacyjny za okres od [...] września 2008 r. do [...] lipca 2009 r.

W zastępstwie dłużnika na rzecz uprawnionych, do rąk ich matki – A. R., wypłacane były przewidziane ustawą z dnia 18 lipca 1974 r. o funduszu alimentacyjnym (Dz.U. z 1991 r. Nr 45, poz. 200 ze zm.) świadczenia alimentacyjne, a także zaliczki alimentacyjne, o których mowa w ustawie z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej (Dz.U. Nr 86, poz. 732 ze zm.).

Z tego tytułu po stronie dłużnika alimentacyjnego powstało wobec Skarbu Państwa zadłużenie, które na dzień wydawania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] wynosiło: [...] złotych - z tytułu wypłaconych zaliczek alimentacyjnych wypłacanych uprawnionym przez Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w[...]oraz [...]złotych - z tytułu wypłaconych na ich rzecz przez ZUS świadczeń alimentacyjnych.

Wnioskiem z [...] stycznia 2012 r. W. R. zwrócił się do Burmistrza [...] (organu właściwego dłużnika ze względu na jego miejsce zamieszkania) o częściowe umorzenie zadłużenia z tytułu wypłaconej zaliczki alimentacyjnej oraz świadczeń z funduszu alimentacyjnego ZUS, z uwagi na spełnienie ustawowych kryteriów ich umorzenie w wymiarze 50%, zgodnie z art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz.U. z 2012 r., poz. 1228 ze zm.) przywoływanej dalej jako: "u.p.o.u.a.".

Burmistrz Miasta [...] decyzją z [...] października 2012 r. utrzymaną w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] grudnia 2012 r. odmówił owego umorzenia uznając, że w sprawie nie została spełniona przesłanka pięcioletniej skuteczności egzekucji, w wymiarze nie niższym niż wysokość zasądzonych alimentów.

Decyzje te uchylone zostały wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 lipca 2015 r. sygn. akt I SA/Wa 898/15, który to wyrok zapadł po ponownym rozpoznaniu sprawy przez ów Sąd po uchyleniu przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 25 marca 2015 r. sygn. akt I OSK 2271/13 uprzednio wydanego w sprawie orzeczenia oddalającego skargę W. R.

Zasadniczą przyczyna uchylenia przez Sąd przywołanych decyzji było stwierdzenie naruszenie przez organy przepisów procedury administracyjnej, tj. art. 7, 77 oraz 80 k.p.a. Podkreślano mianowicie, że badając przedmiotową sprawę organy obu instancji oparły się jedynie na stanowisku komornika sądowego prowadzącego egzekucję przeciw skarżącemu, który to komornik w swoich kolejnych pismach z [...] kwietnia 2012 r., [...] maja 2012 r. oraz [...] czerwca 2012 r. przedstawił należności wyegzekwowane od skarżącego – dłużnika alimentacyjnego. Nie uwzględniono natomiast innych okoliczności faktycznych oraz zebranych materiałów, co zostało wprost stwierdzone w zaskarżonych decyzjach. Wskazywano nadto, że organy zignorowały stanowisko skarżącego wyrażane w kwestii spełnienia warunków niezbędnych do zastosowania zwolnienia, a które to stanowisko stało w sprzeczności z twierdzeniami komornika. Skarżący podnosił bowiem, że poza egzekucją prowadzoną przez komornika, spełniał obowiązek alimentacyjny również dobrowolnie, na dowód czego przedstawił organowi kopie poleceń przelewów, a ponadto dokonał przysporzenia majątkowego na rzecz wierzycielki w postaci samochodu osobowego o wartości [...] złotych. Podkreślano przy tym, że rzeczone przysposobienie było w pełni dobrowolne, niemniej zostało zaliczone postanowieniem komornika na poczet egzekucji z pobraniem stosownej opłaty. Pomimo to, przytoczone fakty nie zostały odzwierciedlone w pismach komornika, które zostały przesłane do organu, na podstawie których Kolegium oparło wydaną przez siebie decyzję. Dodatkowo, organy nie podjęły żadnych czynności mających na celu sprawdzenie wiarygodności twierdzeń skarżącego, co oznacza, że nie działały w zgodzie z jedną z podstawowych zasad postępowania administracyjnego jaką jest zasada prawdy obiektywnej oraz nie podjęły wystarczających działań w celu wyczerpującego i całościowego ustalenia stanu faktycznego przedmiotowej sprawy, o którym mowa w art. 7 k.p.a.

W tym stanie rzeczy sprawa stanowiła przedmiot ponownego rozpoznania przez Burmistrza Miasta [...], który decyzją z [...] czerwca 2016 r. po raz kolejny odmówił W. R. umorzenia objętego wnioskiem zadłużenia oceniając, że w sprawie nie została spełniona przesłanka z art. 30 ust. 1 pkt 2 u.p.o.u.a., dotycząca skuteczności egzekucji przez okres co najmniej 5 lat, a nawet przez okres 3 lat, co by umożliwiało ewentualne umorzenie 30% zaległości - stosownie do pkt 1 ust. 1 art. 30. Decyzja ta poprzedzona przy tym została postanowieniem Burmistrza Miasta [...] z [...] maja 2016 r. o odmowie wyłączenia od rozpoznawania sprawy T. K. – Kierownika Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...], wobec niestwierdzenia przesłanek do jej wyłączenia i niepodzielenia zastrzeżeń w stosunku do niej formułowanych przez dłużnika, a dotyczących rzekomego niestosownego zachowania wobec jego osoby.

W motywach decyzji organ poddał szczegółowej analizie wyegzekwowane od dłużnika świadczenia w toku egzekucji prowadzonej przez okres 5 lat (2007-2011) poprzedzających złożenie wniosku, tj. w latach 2007-2011. Wskazywał jakie kwoty w poszczególnych miesiącach w latach 2007-2009 zostały wyegzekwowane, zaznaczając przy tym, że w roku 2009 wyegzekwowano wyłącznie kwotę 290 złotych, a w kolejnych latach nie wyegzekwowano już żadnych kwot.

Organ szczegółowo opisał dokumenty, w oparciu o które ustalał kwotę zadłużenia. Dostrzegł jednocześnie, że pierwotne zadłużenie względem likwidatora Funduszu Alimentacyjnego (wynoszące na dzień 3 lipca 2015 r. [...] złotych) uległo zmniejszeniu do kwoty [...] złote, wobec wywiązania się do [...] kwietnia 2016 r. z układu ratalnego spłaty zadłużenia ustalonego w decyzji Prezesa ZUS z dnia [...] lipca 2015 r.

Odnosząc się do podnoszonego przez wnioskodawcę argumentu, iż dokonał on przysporzenia na rzecz byłej żony A. R. pojazdu o wartości 5700 złotych, która to wartość miała być zaliczona jako kwota wyegzekwowanego zadłużenia, co miało znaleźć odzwierciedlenie w postanowieniu komornika sądowego, Burmistrz zwracał uwagę, iż komornik ów w piśmie z [...] grudnia 2015 r. zaprzeczył by wydawał w tym przedmiocie jakiekolwiek postanowienie. Z kolei w związku z podnoszonym przezeń argumentem o dokonywanych poza postępowaniem egzekucyjnym dobrowolnych wpłatach na konto byłej żony, mających miejsce w latach 2010-2012, organ wskazywał, iż w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 24 lipca 2015 r. I SA/Wa 898/15 Sąd stwierdził, iż wpłaty dokonane przez skarżącego bezpośrednio na konto byłej żony nie mogą być uznane za należności skutecznie wyegzekwowane.

W dalszej zaś kolejności dokonał oceny aktualnej sytuacji osobistej i majątkowej dłużnika, podnosząc, iż nawet w sytuacji spełnienia obligatoryjnych przesłanek warunkujących możliwość umorzenia zadłużenia (związanych ze skutecznością egzekucji) decyzja w tym przedmiocie ma charakter uznaniowy, co wymaga także odniesienia się do wspomnianej sytuacji, w celu zbadania czy zaistniała trwała niemożność spłaty zadłużenia. W oparciu zaś o analizę pozyskanych informacji o sytuacji osobistej i rodzinnej dłużnika, doszedł do przekonania, że trwała niemożność spłaty zadłużenia w jego przypadku nie zachodzi.

Od decyzji tej W. R. wniósł odwołanie, kwestionując ustalenia stanu faktycznego dokonane przez organ pierwszej instancji. W jego ocenie bowiem egzekucja jest i była skuteczna już 7 lat, co miało być stwierdzone w decyzji Burmistrza Miasta i Gminy [...]. Zadłużenie się zmniejsza, bo spłacane są raty, o czym z kolei świadczy fakt, że w okresie od [...] grudnia 2009 r. do [...] maja 2016 r. zmniejszyło się ono o 1500 złotych.

W następstwie rozpoznania powyższego odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S [...] decyzją z [...] listopada 2016 r. utrzymało w mocy zakwestionowaną decyzję Burmistrza Miasta [...] podzielając stanowisko organu pierwszej instancji , iż w sprawie nie została spełniona przesłanka skuteczności egzekucji dłużnika przez okres wskazany w art. 30 ust. 1 pkt 2 u.p.o.u.a., warunkująca umorzenie zadłużenia w wymiarze 50%.

Kolegium stanęło przy tym na stanowisku, odwołując się w tym względzie do poglądów orzecznictwa sądów administracyjnych, że dobrowolne wpłaty alimentów do rąk matki wierzycieli alimentacyjnych, a więc z pominięciem komornika, nie uprawniają do stwierdzenia, ze egzekucja stała się skuteczna. Odnosząc się zaś do podnoszonej przez odwołującego się w toku postępowania argumentacji, dotyczącej przekazania byłej małżonce kwoty 5800 złotych na poczet zaległych alimentów wskazywało, iż w ramach postępowania uzupełniającego ustalono, iż w związku z pobraniem przez wyżej wymienioną tej sumy pieniężnej, wypłacone jej w takiej wysokości w trybie przepisów ustawy o pomocy osobom uprawniony do alimentów świadczenia z funduszu alimentacyjnego na rzecz dzieci zostały uznane za nienależnie pobrane i kwota zaległość dłużnika alimentacyjnego o tę wpłatę pomniejszona. Znajduje to m.in. potwierdzenie w pismach komornika sądowego wskazujących, że z tytułu świadczeń wypłaconych z owego funduszu W. R. nie posiada zadłużenia i postępowanie egzekucyjne w tym zakresie zostało przez komornika umorzone. Nadal jednak posiada on zadłużenie wobec MOPS w [...] z tytułu wypłaconych na rzecz osób uprawnionych zaliczek alimentacyjnych, a także wobec ZUS z tytułu świadczeń wypłaconych z likwidowanego funduszu alimentacyjnego.

Kolegium zwracało nadto uwagę, że w równolegle prowadzonym postępowaniem w przedmiocie umorzenie w wymiarze 30% należności alimentacyjnych, zainicjowanym wnioskiem z [...] stycznia 2010 r. została wydana przez Kolegium decyzja nr [...], w której poddawano ocenie skuteczność egzekucji częściowo pokrywająca się z okresem objętym niniejszym postępowaniem uznano, że regulowanie przez odwołującego się bieżących alimentów wobec osób uprawnionych nie może być uznane za skuteczną egzekucję, gdyż ta może dotyczyć tylko należności wymagalnych i niezapłaconych w terminie. W przedmiotowym przypadku dotyczy to więc należności wobec likwidatora funduszu alimentacyjnego ZUS i wobec MOPS w [...] z tytułu wypłaconej zaliczki alimentacyjnym. Skarga zaś na tę decyzję została prawomocnie oddalona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 czerwca 2016 r. I SA/Wa 1771/15.

Podtrzymało także ocenę, przedstawioną przez organ pierwszej instancji, iż sytuacja dochodowa i rodzinna odwołującego nie jest na tyle trudna, by nie pozwala na wywiązanie się przez niego z ciążącego obowiązku alimentacyjnego. Zwracało przy tym uwagę na roszczeniowe podejście odwołującego i brak chęci do współpracy z organami, co przejawiało się między innymi w odmowie złożenia oświadczenia o aktualnej sytuację w zakresie zatrudnienia, układu ratalnego, stanu zdrowia i zdolności do pracy. Ustalenia co do sytuacji dochodowej i rodzinnej w tym zakresie zatem Kolegium, podobnie jako organ pierwszej instancji, zmuszony był czynić samodzielnie m.in. w oparciu o dokumentację zgromadzoną w odrębnej sprawie wywołanej wnioskiem W. R. z [...] stycznia 2010 r.

Krańcowo Kolegium podkreślało, iż materiał dowodowy w sprawie został zgromadzony w sposób prawidłowy, a organy poczyniły ustalenia w kierunku wskazanym w orzeczeniach sadów administracyjnych wydanych w niniejszej sprawie.

Na powyższą decyzję W. R. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając organowi: nierówne traktowanie dowodów; wpływanie przez urzędników rozpoznających sprawę na świadków, co miało się przejawiać w telefonicznym ustalaniu np. co ma odpowiedzieć komornik; fałszowanie dowodów; brak realizacji zaleceń Naczelnego Sądu Administracyjnego i Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego; naruszenie powagi rzeczy osądzonej; utrudnianie dostępu do akt; uniemożliwianie udziału w sprawie; ignorowanie wniosków dowodowych; brak zbadania aktualnej jego sytuacji, a to w związku z wykorzystaniem wywiadu środowiskowego sprzed roku. Skarżący sugerował nadto, że jego sprawa została negatywnie rozpatrzona z uwagi na niewręczenie łapówki. Zarzucał także urzędniczce biorącej udział w postępowaniu chamskie zachowanie, a także załatwianie w godzinach urzędowania spraw prywatnych.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

skarga jest niezasadna.

Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] listopada 2016 r., utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza Miasta [...] z [...]czerwca 2016 r. o odmowie umorzenia W. R. zadłużenia powstałego w następstwie wypłaconej na rzecz dzieci wyżej wymienionego przez Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w[...]oraz ZUS świadczeń alimentacyjnych w postaci zaliczki alimentacyjnej i świadczeń z funduszu alimentacyjnego.

Materialnoprawną podstawą tej decyzji był art. 30 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 września 2007 r. – o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz.U. z 2016 r. poz. 169 ze zm.), dalej "u.p.o.u.a.". Przepis ten określa warunki umorzenia należności, o których mowa w art. 28 ust. 1 pkt 1, 2 i 4 ustawy. Te zaś stanowią 1) należności z tytułu świadczeń z funduszu alimentacyjnego wypłaconych na podstawie ustawy; 2) należności powstałe z tytułu zaliczek alimentacyjnych osobie upoważnionej na podstawie ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej, 4) należności likwidatora funduszu alimentacyjnego powstałe z tytułu świadczeń alimentacyjnych wypłaconych na podstawie ustawy z dnia 18 lipca 1974 r. o funduszu alimentacyjnym.

Zgodnie zatem z pkt 2 ust. 1 art. 30 powołanej ustawy organ właściwy dłużnika może umorzyć ww. należności w łącznej wysokości 50% "jeżeli egzekucja wobec dłużnika alimentacyjnego jest skuteczna przez okres 5 lat w wysokości miesięcznej nie niższej niż wysokość zasądzonych alimentów". Z przepisu tego wynika zatem, że po pierwsze decyzja wydawana przez organ dłużnika w przedmiocie umorzenia wymienionych w art. 28 ust. 1 pkt 1, 2 i 4 ustawy należności wydawana jest w ramach uznania administracyjnego. Wskazuje na to posłużenie się w redakcji przepisu przez ustawodawcę zwrotem "organ [...] może umorzyć należności". Po drugie, aby w ogóle prawnie dopuszczalne było ich umorzenie spełniona musi być przesłanka skuteczności prowadzonej wobec dłużnika egzekucji w wysokości odpowiadającej co najmniej kwocie ustalonych alimentów i przez wskazany przez ustawodawcę okres.

Wymóg skutecznej egzekucji oznacza zaś, że od dłużnika alimentacyjnego w okresie tym (w przypadku określonym w art. 30 ust. 1 pkt 2 u.p.o.u.a. – przez 5 lat) organ egzekucyjny co miesiąc wyegzekwuje kwoty w wysokości odpowiadającej co najmniej kwocie zasądzonych alimentów. Kwoty te stanowić muszą zatem nieprzerwany ciąg comiesięcznych wpływów na rachunek komornika w wysokości odpowiadającej co najmniej wymiarowi zasadzonych alimentów. Dla oceny owej skuteczności, nie mają znaczenia dobrowolnie uiszczane przez zobowiązanego poza postępowaniem egzekucyjnym, bezpośrednio do rąk uprawnionych (ich przedstawiciela ustawowego) kwoty bieżących czy też zaległych alimentów. Tym bardziej jeśli mają one miejsce – jak w rozpoznawanej sprawie - po zakończeniu okresu wypłaty finansowanych ze środków publicznych świadczeń przewidzianych w ustawie o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej i ustawie o funduszu alimentacyjnym. Nie można bowiem tracić z pola widzenia, że Państwo udzielając w trybie powołanych ustaw pomocy osobom uprawnionym do alimentów ze środków publicznych, czyniło to – podobnie jak ma to miejsce na gruncie obecnie obowiązującej ustawy - "tymczasowo" w zastępstwie zobowiązanego do ich uiszczania.

W związku z czym zobowiązany do alimentów, niezależnie od tego, że w późniejszym okresie wywiązywał się względem osób uprawnionych ze swych obowiązków, kwotę wypłaconych przez Państwo tym osobom świadczeń wraz z odsetkami zobowiązany jest zwrócić. Temu zaś - poza podstawowym celem jakim jest pozyskanie od zobowiązanego należnych alimentów - służy prowadzona względem niego egzekucja komornicza. Z kwot uzyskanych bowiem w jej wyniku, po potrąceniu kosztów egzekucyjnych, organ egzekucyjny poza należnościami wierzyciela zaspokaja także należności z tytułu wypłaconych osobie uprawnionej zaliczek alimentacyjnych jak też należności likwidatora funduszu alimentacyjnego z tytułu świadczeń wypłaconych na podstawie ustawy z dnia 18 lipca 1974 r. (por. art. 28 ust. 2 u.p.o.u.a.). Samo przy tym postępowanie egzekucyjne (a do tego postępowania odnosi się art. 30 ust. 1 u.p.o.u.a.), dotyczyć może ze swej istoty wyłącznie należności wymagalnych i niezapłaconych w terminie, co – jak zasadnie zwracało uwagę Kolegium- wyklucza możliwość traktowania kwot bieżących alimentów dobrowolnie przekazywanych przez zobowiązanego osobom uprawnionym jako pozyskanych w efekcie skutecznie przeprowadzonej egzekucji.

W rozpoznawanej sprawie okolicznością niesporną jest, że w związku z nierealizowaniem przez W. R. w przeszłości ustalonego wyrokiem sądu obowiązku alimentacyjnego na rzecz córek, na ich rzecz wypłacane były do rąk jego byłej żony (A. R.) przez Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w[...] świadczenia w postaci zaliczki alimentacyjnej, a także przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych świadczenia z funduszu alimentacyjnego powołanego na podstawie przepisów ustawy z dnia 18 lipca 1974 r. W związku z czym na datę podejmowanie rozstrzygnięcia w sprawie, zadłużenie skarżącego z tego tytułu wynosiło odpowiednio: [...]- złotych z tytułu wypłaconych zaliczek alimentacyjnych oraz [...] złotych – z tytułu świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego ZUS. Wysokość zadłużenia potwierdzają znajdujące się w aktach informacje podawane przez komornika sądowego, Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w[...] oraz Prezesa ZUS-Likwidatora Funduszu Alimentacyjnego (vide k. 644, k.566, k. 576 akt administracyjnych.).

Ubiegając się o ich umorzenie w wymiarze 50%, skarżący w złożonym w tym przedmiocie wniosku z [...] stycznia 2012 r. powoływał się na skuteczność egzekucji w okresie 5 lata.

Tymczasem przeprowadzone przez organy postępowanie wyjaśniające okoliczności tej nie potwierdziło. W powyższym zakresie stan faktyczny sprawy - wbrew temu co zarzuca skarżący - został w ocenie Sądu ustalony prawidłowo i znajduje oparcie w zgromadzonym w aktach materiale dowodowym. Wynika z niego mianowicie niezbicie, że w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym dla [...] jedynie w okresie dwóch lat, tj. w roku 2007 i 2008 od dłużnika wyegzekwowano łącznie kwoty w wymiarze nie niższym niż wysokość zasadzonych alimentów. W roku 2007 skarżący dokonał bowiem na rachunek Komornika 13 wpłat w łącznej wysokości [...] złotych, a w kolejnym roku 9 wpłat na kwotę [...] złotych, przy łącznej kwocie alimentów należnej na rzecz dwóch córek w wymiarze 700 złotych miesięcznie (co w skali roku stanowi kwotę 8400 złotych). W roku 2009 dokonał natomiast tylko jednej wpłaty w wysokości [...] złotych (vide informacja Komornika z [...] maja 2012 r. – k. 88-89). Po tym natomiast okresie od dłużnika nie wyegzekwowano już żadnych kwot. Samo zaś postępowanie egzekucyjne w odniesieniu do istniejącego u niego zadłużenia względem ZUS zostało postanowieniem z [...] lipca 2015 r. zawieszone (vide informacja Komornika zawarta w pismach z dnia [...] września 2015 r., [...] grudnia 2015 r. oraz [...] maja 2016 r.- k. 433, 440 i 579 akt administracyjnych).

Podawane przy tym przez skarżącego informacje o przysporzeniu na rzecz byłej żony samochodu osobowego o wartości [...] złotych, która to kwota miała zostać zaliczona przez organ egzekucyjny na poczet zadłużenia, nie znalazły potwierdzenia w jakimkolwiek dokumencie. Skarżący takowego również nie przedstawił, a Komornik Sądowy w piśmie z [...] sierpnia 2016 r. (k. 604 akt administracyjnych) kategorycznie zaprzeczył, by w związku z takim przewłaszczeniem pojazdu wydawał jakiekolwiek postanowienie.

W tym stanie rzeczy uprawnione było wnioskowanie organów, że prowadzona wobec niego egzekucja alimentów, w okresie objętym hipotezą normy prawnej zawartej w przepisie art. 30 ust. 1 pkt 2 u.p.o.u.a. nie była skuteczna, a w konsekwencji nie została także spełniona podstawowa przesłanka warunkująca możliwość udzielenia mu ulgi w spłacie zadłużenia z tytułu wypłaconych zaliczek alimentacyjnych oraz świadczeń z dawnego funduszu alimentacyjnego, poprzez ich umorzenie w wymiarze 50%. Już tylko te okoliczności uprawniały organ do wydania skarżącemu w tym przedmiocie odmownej decyzji. W konsekwencji zatem podejmując tej treści rozstrzygniecie Burmistrz Miasta [...] nie naruszył prawa. Nie naruszyło go więc również Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymując decyzję organu pierwszej instancji w mocy.

Wbrew zarzutom skargi, w żadnym z wyroków sądów administracyjnych wydanych na tle rozpoznawanej sprawy (jak też w pozostającej z nią w związku sprawie w przedmiocie umorzenie należności w wymiarze 30%) nie zostało przesądzone, że w okresie relewantnym dla oceny zasadności wniosku W. R. z [...] stycznia 2012 r. prowadzona wobec niego egzekucja okazała się skuteczna. Stąd formułowany w tym aspekcie zarzut naruszenia przez organ powagi rzeczy osądzonej, pozbawiony jest jakichkolwiek usprawiedliwionych podstaw. Odwoływanie się z kolei przez niego w toku postępowania do decyzji Burmistrza Miasta i Gminy z [...] z [...] czerwca 2011 r. nr [...], gdzie istotnie znalazło się stwierdzenie o skuteczności egzekucji należności przez okres minimum 3 lat, jest o tyle niezasadne, że decyzja ta wraz z utrzymującą ją w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] została uchylona prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 marca 2014 r., sygn. akt I SA/Wa 219/14. Zaś sprawa nią wówczas rozstrzygnięta nadal pozostaje w toku. Z tego względu nie mogła być ona miarodajna przy ustalaniu obecnie okresu skutecznie prowadzonej wobec dłużnika egzekucji.

Także zarzut niezastosowania się przez organy do wiążących je wytycznych sformułowanych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 lipca 2015 r. I SA/Wa 898/15 oraz poprzedzającym go wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 marca 2015 r. I OSK 2271/13 uznać należy za chybiony. Z akt sprawy wynika bowiem, że po uchyleniu przez Sąd uprzednio wydanych w sprawie decyzji uzupełniające postępowania dowodowe w zakresie wskazanym w tych wyrokach organy przeprowadziły. Kluczowe zaś ustalenia stanu faktycznego oraz oceny prawne formułowały w oparciu o analizę całokształtu zgromadzonego w aktach materiału dowodowego, ocenianego we wzajemnej łączności, co znalazło odzwierciedlenie w treści obszernych wywodów uzasadnień decyzji. W szczególności wyjaśniły przyczyny, z powodu których nie uwzględniły jako dowodu na skuteczną egzekucję dobrowolnych wpłat alimentów dokonywanych przez skarżącego na rzecz uprawnionych w latach 2010 i 2012 (czego zabrakło w uprzednio podjętej decyzji), a ocena ta znajduje oparcie w przedstawionej na wstępie wykładni art. 30 ust. 1 u.p.o.u.a. Zbadały także kwestię rzekomego zaliczenie przez Komornika na poczet zadłużenia kwoty odpowiadającej wartości pojazdu, który miał być przewłaszczony przez dłużnika na rzecz jego byłej żony.

Podnoszone z kolei zarzut wpływania przez rozpoznających sprawę urzędników telefonicznie na treść składanych w toku postępowania przez Komornika wyjaśnień, stanowi li tylko spekulację skarżącego, opartą na subiektywnym przekonaniu o nieuczciwości owych urzędników i ich negatywnym nastawieniu do jego osoby. W związku z czym nie mógł on się okazać skuteczny. Nie można zgodzić się także ze skarżącym, że stan faktyczny sprawy został ustalony w oparciu o sfałszowane dokumenty. Abstrahując nawet od tego, że fakt fałszerstwa któregokolwiek dokumentu w sprawie nie został stwierdzony przez uprawniony ku temu organ we właściwej procedurze, nie sposób uznać - jak sugeruje skarżący - że o takim potencjalnym fałszerstwie może świadczyć sam fakt umieszczania na dokumencie odręcznej adnotacji przez urzędnika analizującej jego treść w związku z prowadzonym postępowaniem. Tego rodzaju adnotacja nie może być bowiem utożsamiana z podrobieniem czy przerobieniem dokumentu, co jest istotą czynu zabronionego opisanego w art. 270 § 1 k.k.

W toku postępowania skarżący miał zagwarantowane prawo do czynnego w nim udziału na każdym jego etapie, a przed wydaniem przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze ostatecznej decyzji, stosownie do art. 10 § 1 k.p.a., poinformowano go także o możliwości i zapoznania się z dokumentami zgromadzonymi w sprawie (vide zawiadomienie z 31 października 2016 r. k. 611 akt administracyjnych.), co czyni również zarzut utrudniania mu dostępu do akt gołosłownym.

Z kolei akcentowana w skardze kwestia posłużenia się przez organ przy ustalaniu jego sytuacji osobistej i majątkowej nieaktualnym wywiadem środowiskowym, nie ma istotnego znaczenia w sprawie. Godzi się bowiem zauważyć, że nawet bardzo trudna sytuacja materialna dłużnika alimentacyjnego (czego w rozpoznawanej sprawie nie stwierdzono) nie stanowi samodzielnej, ani dodatkowej przesłanki umorzenia należności powstałych z tytułu wypłaconych zaliczek alimentacyjnych oraz świadczeń z dawnego funduszu alimentacyjnego. Ocena tej sytuacji wchodzi w grę dopiero wówczas, gdy materialnoprawne przesłanki umorzenia, związane ze skutecznością egzekucji w okresie wskazanym w art. 30 ust. 1 u.p.o.u.a. zostały spełnione. Wówczas bowiem mimo ich spełnienia organ rozstrzygający, mając na względzie uznaniowy charakter wydawanej w tym przedmiocie decyzji, uznając sytuację rodzinną i majątkową za umożliwiającą realizacji ciążących na dłużniku zobowiązań, może także odmówić umorzenia należności. Obecnie jednak, wobec ich niespełnienia, rozważanie tych okoliczności jest w istocie bezprzedmiotowe.

Z tych względów Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), orzekł jak w sentencji.