Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt II SA/Ke 769/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2020-12-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 106 ust. 5, art. 89 ust. 5 pkt 2, art. 88 ust. 1
journal: Dz.U. 2019 poz 1507
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - teskt jedn.
article: art. 251, art. 241, art. 240 ust. 1-3
journal: Dz.U. 2020 poz 821
law: Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej - t.j.
article: art. 119 pkt 2, art. 151.
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Detka, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal (spr.), Sędzia WSA Krzysztof Armański, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 17 grudnia 2020 r. sprawy ze skargi M.M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach z dnia 9 czerwca 2020 r. znak: [...] w przedmiocie pomocy pieniężnej na kontynuowanie nauki oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z 9 czerwca 2020 r., znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kielcach uchyliło w całości decyzję nr 1 wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta Kielce z 4 marca 2020 r. znak: [...], którą organ pierwszej instancji zmienił decyzję własną nr 6 z16 października 2019 r. znak: [...] przyznającą M.M. miesięczną pomoc na kontynuowanie nauki, w części dotyczącej okresu przyznania świadczenia, poprzez przyznanie ww. pomocy do 31 stycznia 2020 r. i w to miejsce orzekło o uchyleniu decyzji zmienianej.

W uzasadnieniu wydanej decyzji Kolegium wyjaśniło, że organ pierwszej instancji decyzją z 16 października 2019 r. udzielił skarżącej pomocy pieniężnej na kontynuowanie nauki na okres od 1 września 2019 r. do 31 sierpnia 2020 r. w wysokości 528,90 zł miesięcznie. Natomiast decyzją z 4 marca 2020 r. organ pierwszej instancji zmienił ww. decyzję własną w ten sposób, że pomoc pieniężną na kontynuowanie nauki przyznał skarżącej do 31 stycznia 2020 r. Za podstawę weryfikacji decyzji z 16 października 2019 r. organ pierwszej instancji przyjął przesłankę zmiany sytuacji dochodowej rodziny skarżącej, która uzyskała prawo do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym synem - S.M. Informację o powyższej okoliczności oraz o tym, że świadczenie po raz pierwszy (w tym za okres od 1 września 2019 r.) zostało wypłacone skarżącej w styczniu 2020 r. organ pierwszej instancji powziął w lutym 2020 r. Wobec powyższego ustalił, że w rodzinie skarżącej w styczniu 2020 r. dochód wyniósł 2.330,00 zł (1.830,00 zł świadczenie pielęgnacyjne + 500,00 zł świadczenie z funduszu alimentacyjnego na syna) i w przeliczeniu na osobę w rodzinie stanowił kwotę 1.165,00 zł (2.330,00 zł : 2 osoby). Tym samym dochód ten przekroczył ustawowe kryterium dochodowe uprawniające do pobierania pomocy pieniężnej na kontynuowanie nauki, które stanowi kwotę 1.056,00 zł.

Rozpatrując sprawę w trybie odwoławczym Kolegium powołało przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r. poz. 1507), zwanej dalej "u.p.s." i oceniło, że fakt pobierania przez skarżącą świadczenia pielęgnacyjnego mógł stanowić podstawą weryfikacji, w oparciu o art. 106 ust. 5 u.p.s., decyzji z 16 października 2019 r. Jednakże nie stanowił on uzasadnienia dla orzekania o zmianie okresu, na jaki przyznana została skarżącej ww. pomoc pieniężna z mocą wsteczną.

Zdaniem Kolegium, rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji zawarte w decyzji z 4 marca 2020 r. nie spełnia wymogów weryfikacji decyzji podjętej w trybie art. 106 ust. 5 u.p.s., gdyż uchylenie lub zmiana decyzji przyznającej świadczenie z pomocy społecznej w tym trybie nie może nastąpić z mocą wsteczną.

W ocenie Kolegium, organ pierwszej instancji prawidłowo obliczył dochód rodziny skarżącej, ustalając, że kryterium dochodowe określone w art. 89 ust. 5 pkt 2 u.p.s., uprawniające do pobierania pomocy pieniężnej na kontynuowanie nauki zostało przekroczone, co dawało podstawę do weryfikacji decyzji z 16 października 2019 r. w trybie art. 106 ust. 5 u.p.s.

Nadto Kolegium wskazało, że w myśl art. 251 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (tekst jedn Dz. U. z 2020 r.

poz. 821 ze zm.) zwanej dalej "u.p.z.", ustawa ta weszła w życie z 1 stycznia 2012 r.,

z wyjątkiem art. 77 ust. 1 tej ustawy, który wszedł w życie z dniem 1 stycznia 2015 r. i art. 241, który wszedł w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia. Organ odwoławczy wyjaśnił, że art. 240 ust. 1-3 u.p.z. dotyczy osób usamodzielnionych, które przed dniem wejścia w życie tej ustawy opuściły rodzinę zastępczą albo placówkę opiekuńczo - wychowawczą, albo pobierają pomoc przyznaną im na podstawie art. 88 ust. 1 u.p.s. W stosunku do tych osób stosuje się przepisy dotychczasowe.

Zdaniem Kolegium, art. 240 ust. 3 u.p.z. ma zastosowanie jedynie wobec osób, które były w rodzinach zastępczych i w instytucjonalnych formach pieczy zastępczej oraz 1 stycznia 2012 r. znajdowały się w procesie usamodzielnienia. Organ odwoławczy podkreślił, że w niniejszej sprawie skarżąca bezsporne "nie opuściła pieczy zastępczej" przed 1 stycznia 2012 r., gdyż dopiero w 5 czerwca 2017 r. opuściła Dom dla Matek z Małoletnimi Dziećmi i Kobiet w Ciąży. Poza sporem jest również, że 1 stycznia 2012 r. nie pobierała pomocy na podstawie art. 88 ust. 1 u.p.s., gdyż nie była pełnoletnia i nie spełniała przesłanki określonej ww. przepisem. Wobec powyższego, Kolegium stwierdziło, że organ pierwszej instancji nie mógł zastosować w niniejszej sprawie art. 240 ust. 3 u.p.z.

Kolegium dodało, że poprzez wydanie decyzji w trybie art. 106 ust. 5 u.p.s. organ nie dyskryminuje skarżącej, gdyż wszystkie osoby, chcące uzyskać pomoc pieniężną na kontynuowanie nauki muszą spełniać kryterium dochodowe z art. 89 ust. 5 pkt 2 u.p.s. W związku z tym, że nastąpiło przekroczenie ustawowego kryterium dochodowego uprawniającego do pobierania pomocy pieniężnej na kontynuowanie nauki, wydanie decyzji w trybie art. 106 ust. 5 u.p.s. było zgodne z prawem.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach na powyższą decyzję Kolegium wywiodła M.M., zarzucając temu rozstrzygnięciu naruszenie przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy, poprzez:

- błędne zastosowanie normy prawnej wyrażonej w art. 89 ust. 5 pkt 2 u.p.s. i błędne uznanie, że zachodzą przesłanki do uchylenia decyzji na podstawie tego przepisu,

- błędną wykładnię art. 240 ust. 3 u.p.z. polegającą na pominięciu prawnie uzasadnionych celów u.p.z. i w konsekwencji błędne niezastosowanie i uznanie, że przepis ten nie znajduje zastosowania w niniejszej sprawie,

- naruszenie art. 32 ust. 1 i 2 Konstytucji RP poprzez uznanie w związku z błędną wykładnią art. 240 ust 3 u.p.z., że powołany przepis odnosi się jedynie do osób które przed 1 stycznia 2012 r. były w rodzinach zastępczych i w instytucjonalnych formach pieczy zastępczej i 1 stycznia 2012 r. znajdowały się w procesie usamodzielnienia, co prowadzi do niekonstytucyjnego różnicowania prawa do świadczenia z uwagi na datę wejścia w proces usamodzielnienia.

W uzasadnieniu skargi jej autorka odnosząc się do interpretacji art. 240 u.p.z. dokonanej przez Ministerstwo Rodziny i Polityki Społecznej, podniosła w szczególności, że przy rozpoznawaniu spraw z zakresu objętego ustawą o pomocy społecznej organy administracji winny dokonywać prokonstytucyjnej wykładni przepisów, odwołując się do aksjologicznej racjonalności ustawodawcy. Wynika to z faktu, że ogół systemu zabezpieczenia społecznego jest formą pomocy dla rodzin, które z uwagi na swój status materialny wymagają wsparcia, a organy powołane do realizacji tych zadań publicznych nie powinny stwarzać nieuzasadnionych barier w dostępie do tej pomocy osobom, które spełniają określone w ustawie materialne przesłanki przyznania świadczenia.

Zdaniem skarżącej, Kolegium odmawiając jej prawa do świadczenia w formie pomocy pieniężnej na kontynuowanie nauki dokonało błędnej wykładni art. 240 ust. 3 u.p.z., pomijając prawnie uzasadnione cele ustawy oraz zasady konstytucyjne. Skarżąca podniosła, że należyta interpretacja aktu normatywnego polegająca na odczytaniu właściwego i zgodnego z intencjami ustawodawcy sensu, wymagała od Kolegium zastosowania metod wykładni zmierzających do ustalenia celu, w jakim wydano dany przepis.

Wobec powyższego skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz zobowiązanie organu do wydania ostatecznego rozstrzygnięcia co do istoty sprawy i zawarcie w wyroku wskazań co do sposobu załatwienia sprawy.

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania w sposób, który odpowiednio miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Jednocześnie zgodnie z art. 119 pkt 2 p.p.s.a sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Kontrolowana sprawa została na tej podstawie rozpoznana w trybie uproszczonym.

Rozpatrując skargę w ramach powyżej zakreślonej kognicji, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszeń prawa skutkujących koniecznością uchylenia bądź stwierdzenia nieważności decyzji organu odwoławczego.

Materialnoprawną podstawę kontrolowanego rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej. Zasadniczym powodem uchylenia przez Kolegium decyzji organu pierwszej instancji z 4 marca 2020 r. było stwierdzenie, że rozstrzygnięcie to nie spełnia wymogów weryfikacji decyzji tego organu z 16 października 2019 r., poprzez zmianę okresu przyznania skarżącej miesięcznej pomocy na kontynuowanie nauki do 31 stycznia 2020 r., z uwagi na to, że zmiana decyzji przyznającej świadczenie z pomocy społecznej w trybie art. 106 ust. 5 u.p.s. nie może nastąpić z mocą wsteczną.

Stosownie do treści art. 89 ust. 5 pkt 2 u.p.s. pomoc pieniężna na usamodzielnienie i pomoc pieniężna na kontynuowanie nauki przysługuje osobie usamodzielnianej w rodzinie, w której dochód na osobę nie przekracza 200% kwoty kryterium dochodowego na osobę w rodzinie. Z kolei na zasadzie art. 106 ust. 5 u.p.s. decyzję administracyjną zmienia się lub uchyla na niekorzyść strony bez jej zgody w przypadku zmiany przepisów prawa, zmiany sytuacji dochodowej lub osobistej strony, pobrania nienależnego świadczenia, a także można zmienić lub uchylić decyzję, jeżeli wystąpiły przesłanki, o których mowa w art. 11, art. 12 i art. 107 ust. 5. Zmiana decyzji administracyjnej na korzyść strony nie wymaga jej zgody.

W sprawie niniejszej podstawę weryfikacji przez organ pierwszej instancji decyzją z 4 marca 2020 r. własnej decyzji z 16 października 2019 r., przyznającej M.M. miesięczną pomoc pieniężną na kontynuowanie nauki na okres od 1 września 2019 r. do 31 sierpnia 2020 r., stanowiła zmiana sytuacji dochodowej skarżącej, jako jedna z przesłanek określonych w powołanym wyżej art. 106 ust. 5 u.p.s. Organy obu instancji ustaliły, że na zmianę sytuacji dochodowej skarżącej wpłynęło uzyskane przez nią od 1 września 2019 r. prawo do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym synem. W rodzinie skarżącej w styczniu 2020 r. dochód wyniósł 2.330,00 zł. Na kwotę tę składał się dochód z tytułu świadczenia pielęgnacyjnego w wysokości 1.830,00 zł oraz dochód z tytułu świadczenia z funduszu alimentacyjnego na syna w kwocie 500,00 zł. Wobec powyższego organy ustalił, że miesięczny dochód w przeliczeniu na osobę w dwuosobowej rodzinie skarżącej stanowił kwotę 1.165,00 zł, a tym samym przekroczył ustawowe kryterium dochodowe określone w art. 89 ust. 5 pkt 2 u.p.s. na kwotę 1.056,00 zł.

W ocenie Sądu, ustalenia organów w powyższym zakresie nie budzą wątpliwości. Prawidłowo organy uznały, że ustawowe kryterium dochodowe uprawniające do pobierania pomocy pieniężnej na kontynuowanie nauki, określone w ww. przepisie, zostało w rodzinie skarżącej przekroczone, co stanowiło podstawę do weryfikacji decyzji z 16 października 2019 r. w trybie art. 106 ust. 5 u.p.s.

Nadto zauważyć należy, że skarżąca de facto nie kwestionuje ustaleń dotyczących zmiany jej sytuacji dochodowej w związku z uzyskaniem prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, w szczególności nie zarzuca organom błędnego wyliczenia wysokości uzyskanego dochodu, ani faktu przekroczenia ustawowego kryterium dochodowego. Kwestie te w niniejszej sprawie nie były sporne i znajdują potwierdzenie w zgromadzonym w aktach administracyjnych materiale dowodowym. Wobec powyższego zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 89 ust. 5 pkt 2 u.p.s, poprzez błędne jego zastosowanie i w konsekwencji bezpodstawne "wdrożenie" art. 106 ust. 5 u.p.s. należało uznać za niezasadny.

Zdaniem Sądu, istota sporu w sprawie niniejszej sprowadza się do oceny, czy Kolegium prawidłowo uznało, że art. 240 ust. 3 u.p.z. nie ma zastosowania w okolicznościach kontrolowanej sprawy, zatem rozstrzygnięcia wymagało to, czy w stanie faktycznym tej sprawy stosuje się przepisy dotychczasowe, o których mowa w tym przepisie.

Z mocy art. 251 u.p.z., ustawa ta weszła w życie z dniem

1 stycznia 2012 r., z wyjątkiem art. 77 ust. 1, który wszedł w życie z dniem 1 stycznia 2015r. i art. 241, który wszedł w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.

Zgodnie z art. 240 ust. 1 u.p.z., do pomocy dla osób usamodzielnianych, które przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy opuściły rodzinę zastępczą albo placówkę opiekuńczo-wychowawczą, albo pobierają pomoc przyznaną im na podstawie art. 88 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, stosuje się przepisy dotychczasowe. Stosownie zaś do art. 240 ust. 2 u.p.z., do okresów pobytu w pieczy zastępczej, o których mowa w art. 141 ust. 1, zalicza się również okresy pobytu przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy w rodzinie zastępczej, placówce opiekuńczo-wychowawczej, domu pomocy społecznej dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych intelektualnie, domu dla matek z małoletnimi dziećmi i kobiet w ciąży oraz w schronisku dla nieletnich, zakładzie poprawczym, specjalnym ośrodku szkolno-wychowawczym, specjalnym ośrodku wychowawczym, młodzieżowym ośrodku socjoterapii, zapewniającym całodobową opiekę i młodzieżowym ośrodku wychowawczym, jeżeli orzeczenie sądu o umieszczeniu w rodzinie zastępczej lub placówce opiekuńczo-wychowawczej nie zostało uchylone.

Z kolei zgodnie z art. 240 ust. 3 u.p.z. osoby, którym na podstawie dotychczasowych przepisów odmówiono prawa do pomocy na kontynuowanie nauki z powodu nieprzebywania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej albo niespełnienia kryterium dochodowego, nabywają prawo do tej pomocy, jeżeli spełniają warunki określone w niniejszej ustawie.

Powołany przepis normuje zatem sytuację prawną osób, które przed dniem wejścia w życie ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej były w pieczy zastępczej, a w momencie wejścia tej ustawy w życie były na etapie usamodzielnienia. Zatem przepis ten ma zastosowanie do osób, które były w rodzinach zastępczych lub w instytucjonalnych formach pieczy zastępczej i

1 stycznia 2012 r. znajdowały się w procesie usamodzielnienia.

W tym miejscu wskazać należy, że przez pojęcie przepisów dotychczasowych rozumieć należy te przepisy u.p.s., które obowiązywały do 31 grudnia 2011 r.

W konsekwencji trzeba stwierdzić, że w zakresie dotyczącym usamodzielnień występują trzy stany normatywne, a mianowicie: przepisy omawianej ustawy, przepisy ustawy o pomocy społecznej obowiązujące do 31 grudnia 2011 r. oraz przepisy ustawy o pomocy społecznej obowiązujące od 1 stycznia 2012 r.

Przywołany przepis ma zastosowanie do osób, które do dnia 31 grudnia 2011 r. opuściły rodzinę zastępczą, względnie placówkę opiekuńczo-wychowawczą. W tym miejscu można zaznaczyć, że rodzaj rodziny zastępczej, jak i placówki opiekuńczo-wychowawczej nie ma żadnego znaczenia. Przez opuszczenie pieczy zastępczej rozumieć należy sytuację, w której dana osoba ukończyła 18. rok życia i nie zdecydowała się na dalsze przebywanie w rodzinnej lub instytucjonalnej formie pieczy zastępczej z uwagi na kontynuowanie nauki. Drugą grupę osób, do których analizowany przepis jest adresowany, stanowią osoby, które na mocy art. 88 ust. 1 u.p.s. pobierają przyznaną im pomoc w ramach usamodzielnienia. W myśl wskazanego przepisu osoba, która osiągnęła pełnoletniość w rodzinie zastępczej, oraz osoba pełnoletnia opuszczająca placówkę opiekuńczo-wychowawczą typu rodzinnego i socjalizacyjnego, dom pomocy społecznej dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych intelektualnie, dom dla matek z małoletnimi dziećmi i kobiet w ciąży oraz schronisko dla nieletnich, zakład poprawczy, specjalny ośrodek szkolno-wychowawczy, specjalny ośrodek wychowawczy, młodzieżowy ośrodek socjoterapii zapewniający całodobową opiekę i młodzieżowy ośrodek wychowawczy, zwana "osobą usamodzielnianą", zostaje objęta pomocą mającą na celu jej życiowe usamodzielnienie i integrację ze środowiskiem przez pracę socjalną, a także pomocą: pieniężną na usamodzielnienie; pieniężną na kontynuowanie nauki; w uzyskaniu odpowiednich warunków mieszkaniowych, w tym w mieszkaniu chronionym; w uzyskaniu zatrudnienia; na zagospodarowanie - w formie rzeczowej. Pobieranie świadczenia następuje na podstawie stosownej decyzji administracyjnej, a zatem osoby te muszą się takim rozstrzygnięciem legitymować (zob. G. Ninard, Pomoc dla osób usamodzielnianych w okresie zmiany systemu pieczy zastępczej, Nowe Zeszyty Samorządowe 2011, nr 6, s. 86.).

Z analizy akt sprawy niniejszej wynika, że skarżąca na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w Kielcach Sądu Rodzinnego z 2 maja 2012 r. sygn. akt III Nsm 243/12 przebywała w placówce opiekuńczo-wychowawczej. Następnie na mocy postanowienia Sądu Rodzinnego w Kielcach Wydziału Rodzinnego i Nieletnich z 2 października 2014 r. sygn. akt Opm 70/12 przebywała w Domu dla Matek z Małoletnimi Dziećmi i Kobiet w Ciąży, gdzie osiągnęła pełnoletniość i który opuściła 5 czerwca 2017 r.

Wobec powyższego bezspornym jest, że skarżąca nie opuściła rodziny zastępczej ani żadnej innej formy pieczy zastępczej przed 1 stycznia 2012 r. W tej dacie skarżąca nie spełniała również przesłanki określonej w art. 88 ust. 1 u.p.s, bowiem nie osiągnęła pełnoletniości i tym samym nie mogła być świadczeniobiorcą pomocy pieniężnej na kontynuowanie nauki w dniu wejścia w życie ww. ustawy.

W tym stanie rzeczy Kolegium prawidłowo uznało, że art. 240 ust. 3 u.p.z. nie mógł mieć zastosowania w stanie faktycznym kontrolowanej sprawy. Z uwagi na powyższe, zarzut skargi dotyczący bezpodstawnego pominięcia przez organ tego przepisu należało uznać za nieuzasadniony.

Odnosząc się natomiast do podniesionego przez skarżącą naruszenia art. 32 Konstytucji RP wyjaśnić trzeba, że wyrażona w tym przepisie zasada równości wymaga równego traktowania podmiotów charakteryzujących się cechą relewantną (istotną), innymi słowy, równego traktowania podmiotów znajdujących się w analogicznej sytuacji prawnej. Nie jest naruszeniem zasady równości odmienne traktowanie podmiotów, które znajdują się w odmiennej sytuacji prawnej, które nie charakteryzują się tą samą cechą istotną z punktu widzenia analizowanej regulacji prawnej. Wobec powyższego trudno uznać, że w kontrolowanej sprawie organy administracji naruszyły zasadę równego traktowania, w sytuacji gdy skarżąca nie spełnia przesłanek do zastosowania w sprawie niniejszej art. 240 ust. 3 u.p.z.

W odpowiedzi na zarzuty skargi, że w sprawie niniejszej doszło do niekonstytucyjnego różnicowania przez organ odwoławczy prawa do świadczenia pomocy pieniężnej na kontynuowanie nauki z uwagi na datę wejścia w życie procesu usamodzielniania, a w konsekwencji stworzenia nieuzasadnionych barier w dostępie do pomocy społecznej, a tym samym naruszenia nakazu ochrony i opieki nad rodziną, jak również nakazu szczególnej pomocy władz publicznych rodzinom w trudnej sytuacji materialnej i społecznej, podnieść trzeba, że skarżąca nie dostrzega, iż zasada sprawiedliwości społecznej sprzeciwia się nieuzasadnionemu przerzucaniu na organy państwa (a przez to na innych obywateli) ponoszenia kosztów związanych z wypłatą świadczeń z pomocy społecznej. Przepisy Konstytucji RP i wydane w oparciu o ustawę zasadniczą przepisy prawa wprowadzają nakaz ochrony i opieki nad rodziną, jednak szczególną pomoc materialną i społeczną ze strony władz publicznych mają zapewnić rodzinom w trudnej sytuacji materialnej i społecznej regulacje prawne dotyczące pomocy społecznej, co nie znaczy, że państwo nie może wprowadzić zasad dostępu do tych świadczeń, gwarantując ich otrzymanie przez osoby, które spełniają określone w ustawie materialne przesłanki przyznania świadczenia - na co zwróciła uwagę sama skarżąca odwołując się w treści skargi do interpretacji Ministerstwa Rodziny i Polityki Społecznej. Podkreślić należy, że wobec osoby usamodzielnianej przesłanka materialna w postaci kryterium dochodowego została dwukrotnie podwyższona w porównaniu z kryteriami uprawniającymi do świadczenia pomocy społecznej na zasadach ogólnych.

Rację ma zatem Kolegium, wskazując, że wszystkie osoby chcące uzyskać pomoc na kontynuowanie nauki muszą spełnić te same kryteria dochodowe określone w art. 89 ust. 5 pkt 1 i pkt 2 u.p.s. Natomiast wydanie decyzji w trybie art. 106 ust. 5 u.p.s., w wyniku przekroczenia ustawowego kryterium dochodowego uprawniającego do pobierania pomocy pieniężnej na kontynuowanie nauki, z uwagi na konstytutywny charakter tej decyzji, nie może wywoływać skutku prawnego przed datą jej wydania lub uzyskania ostateczności. Zmiany sytuacji prawnej lub faktycznej mające wpływ na istnienie lub rozmiar owej pomocy winny być uwzględnione od momentu ich wystąpienia (por. wyrok NSA z dnia 16 kwietnia 2020 r. sygn. akt I OSK 3003/19, LEX nr 3025692).

Mając na uwadze powyższe uznać należało, że zaskarżone rozstrzygnięcie Kolegium odpowiada prawu.

Skoro zatem podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 p.p.s.a.