Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SAB/Wa 481/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-12-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6076 Sprawy objęte dekretem o gruntach warszawskich
658
Hasła tematyczne: Grunty warszawskie
Skarżony organ: Prezydent Miasta
Treść wyniku: Zobowiązano ... i stwierdzono, że bezczynność miała miejsce bez rażącego naruszenia prawa
Powołane przepisy: article: at. 35-37 kpa
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca: Sędzia WSA Jolanta Dargas (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Anna Wesołowska Sędzia WSA Marta Kołtun – Kulik Protokolant referent stażysta Beata Lewandowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 grudnia 2014 r. sprawy ze skargi J. L., A. D., Z. B. i P. K. na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość 1. zobowiązuje Prezydenta W. do rozpoznania wniosku z dnia 31 grudnia 2012 r. w przedmiocie przyznania odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy [...], - w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność Prezydenta W. nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta W. na rzecz skarżących J. L., A. D., Z. B. i P.K. solidarnie kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

J. L., A. D. oraz Z. B. pismem z dnia 31 grudnia 2012r. wystąpili do Prezydenta W. sprawy z wnioskiem o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w W., przy ul[...] objętą działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r. o Własności gruntów na obszarze m. st. Warszawy.

Aktem notarialnym z dnia [...] marca 2013 r. J. L., A. D. oraz Z. B., część przysługujących im udziałów we wszystkich przysługujących im prawach do spornej nieruchomości zbyli na rzecz P. K..

W związku z nierozpoznaniem przez organ złożonego wniosku P. K., J. L., A. D. oraz Z. B. pismem z dnia 3 grudnia 2013 r. wystąpili do Wojewody [...] z zażaleniem na niezałatwienie sprawy w ustawowym terminie.

Postanowieniem z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] Wojewoda [...] uznał zażalenie za uzasadnione i zobowiązał Prezydenta W. do podjęcia w sprawie stosownego rozstrzygnięcia w terminie 2 miesięcy od daty doręczenia powyższego postanowienia.

Pismem z dnia 13 maja 2014 r. organ zwrócił się Urzędu W. w [...] o nadesłanie akt lokalizacyjnych dotyczących w/w nieruchomości. W tym dniu również organ wystąpił do Ministra Infrastruktury i Rozwoju o wypożyczenie akt nieruchomości (otrzymał je przy piśmie z dnia 26 maja 2014r.)

Pismem z dnia 19 maja 2014 r. P. K. J. L., A. D. oraz Z. B. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku odszkodowawczego za w/w nieruchomość.

W uzasadnieniu skargi skarżący wskazali, że organ pomimo upływu terminu zakreślonego przez Wojewodę nie wydał decyzji administracyjnej. Co więcej, nie podjął w tym czasie czynności zmierzających do rozpoznania wniosku i do dnia wniesienia niniejszej skargi nie rozpoznał go merytorycznie. Ponadto w prowadzonym postępowaniu odszkodowawczym, ograniczył się jedynie do wysłania kilku pism, nie prowadząc żadnych czynności merytorycznych.

W odpowiedzi na skargę Prezydent W. wnosząc o oddalenie skargi wskazał, że przedmiotowa nieruchomość została objęta działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279). Prowadzone postępowanie odszkodowawcze za sporną nieruchomość toczy się w trybie przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. Nr 102 poz. 651 ze zm.). W chwili obecnej postępowanie znajduje się na etapie gromadzenia dokumentacji mającej na celu określenie czy ww. nieruchomość spełnia przesłanki wyznaczone w art. 215 ust. 2 powołanej ustawy.

Jednocześnie organ wskazał, że strony pismem z dnia 26 sierpnia 2014 r. zostały poinformowane o poczynionych w sprawie czynności administracyjnych oraz planowanym terminie załatwienia sprawy na dzień 31 stycznia 2015 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Na wstępie wskazać należy, że zgodnie z treścią art. 1 i art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.– dalej p.p.s.a.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej poprzez rozpoznawanie skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt art. 3 § 2 pkt 1-4a ppsa.

W pierwszej kolejności należy podkreślić, że organy administracji publicznej mają obowiązek działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia (art. 12 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego – dalej k.p.a.). Na organie prowadzącym postępowanie spoczywa obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do załatwienia sprawy (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.).

Stosownie do treści art. 35 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy, od dnia wszczęcia postępowania (art. 35 § 3 k.p.a.). W myśl natomiast art. 36 § 1 k.p.a. o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub w przepisach szczególnych organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 k.p.a.).

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten - mimo ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności wskazanych w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 2012 r. sygn. akt II OSK 1031/12 orzeczenie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Dla stwierdzenia stanu bezczynności organu nie ma przy tym znaczenia fakt, z jakich powodów dany akt administracyjny nie został podjęty, a w szczególności, czy bezczynność ta była zawiniona przez organ, czy też nie.

W myśl artykuł 149 § 1 ppsa, sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

Instytucja skargi na bezczynność organu ma zatem na celu ochronę strony poprzez doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Badając zasadność takiej skargi Sąd czyni to według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy, istniejących w dniu wydania orzeczenia.

Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych wyżej kryteriów Sąd uznał, że skarga na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku z 12 czerwca 2013 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], zasługuje na uwzględnienie, co skutkuje zobowiązaniem organu przez Sąd do wydania rozstrzygnięcia w sprawie w zakreślonym w wyroku terminie.

Z analizy dokumentów znajdujących się w aktach administracyjnych sprawy, przekazanych do Sądu wraz ze skargą z dnia 19 maja 2014 r. wynika, że od dnia złożenia wniosku o odszkodowanie do dnia wyrokowania, organ nie wydał jakiegokolwiek rozstrzygnięcia w sprawie.

Nie ulega również wątpliwości, że w prowadzonym postępowaniu Prezydent W. nie wywiązał się z ustawowych obowiązków wynikających z powołanych wyżej przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Faktem jest, że organ podjął czynności mające na celu zakończenie postępowania, jednakże nie można przyjąć, że działał on w sprawie wnikliwie i szybko, czy też bez zbędnej zwłoki oraz, że na bieżąco prowadził sprawę.

Ponadto organ nie wywiązał się z obowiązków wynikających z art. 36 k.p.a. i w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 kpa, nie powiadamiał o tym fakcie strony. Jak wynika z akt sprawy nadesłanych przez organ zrobiło to raz, pismem z dnia 26 sierpnia 2014 r. wyznaczając przy tym termin, z którego wynikało, że z góry założył on możliwość przekroczenia ustawowych terminów załatwienia sprawy. Praktyki takie są niedopuszczalne.

W konsekwencji, biorąc pod uwagę, że Sąd podejmując rozstrzygnięcie w sprawie ze skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, uwzględnia stan sprawy istniejący w dniu orzekania uznał, że na dzień wyrokowania organ był bezczynny, tym samym żądanie skargi dotyczące wydania stosownego orzeczenia w sprawie należało uznać za uzasadnione.

Jednocześnie Sąd uznał, że zaistniała w sprawie bezczynność (aczkolwiek naganna), nie nosi cechy rażącego naruszenia prawa. Za rażące naruszenie przepisów art. 35 k.p.a. można bowiem uznać ich oczywiste niezastosowanie lub zastosowanie nieprawidłowe, jak również długotrwałość prowadzenia postępowania, czy brak jakiejkolwiek aktywności organu. Ponadto, Sąd zauważa, że realia prowadzenia dużej liczby analogicznych postępowań przez organ czynią praktycznie niemożliwym dotrzymanie terminów ustawowych ich zakończenia. Jakkolwiek, nie wpływa to na sam obowiązek respektowania przez organ obowiązujących przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, to jednak w znacznym zakresie determinuje ocenę, że zaistniała bezczynność organu w prowadzeniu postępowania nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.

W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 149 § 1 ppsa, orzekł jak w pkt 1 i 2 sentencji wyroku. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.