Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 101/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-04-03 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6100 Nabycie mienia państwowego z mocy prawa przez gminę
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 7, 77, 107 par. 3, 80
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c, art. 135, 152
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 5  ust. 1
journal: Dz.U. 1990 nr 32 poz 191
law: Ustawa z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Pirogowicz Sędziowie: WSA Jolanta Dargas (spr.) WSA Maria Tarnowska Protokolant referent Monika Bodzan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi Miasta L. na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nabycia z mocy prawa własności nieruchomości 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa utrzymała w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2010 r. Nr [...] odmawiającą stwierdzenia nabycia z mocy prawa, przez Gminę Miasto L. własności nieruchomości położonej w L. przy ul. [...], oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...] o pow. [...] m2, w obrębie [...], uregulowanej w księdze wieczystej [...].

W uzasadnieniu decyzji Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa podała, że Wojewoda L. odmawiając stwierdzenia nabycia z mocy prawa przez Gminę Miasto L. własności w/w nieruchomości, w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] listopada 2010 r. stwierdził, iż nie jest możliwa komunalizacja z mocy prawa przedmiotowej nieruchomości z uwagi na to, że nie należała ona w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. w całości do terenowego organu administracji państwowej stopnia podstawowego, ponieważ pozostawała w części w zarządzie przedsiębiorstwa państwowego Zakład [...], na podstawie decyzji Urzędu [...] z dnia [...] czerwca 1989 r.

Odwołanie od decyzji Wojewody złożyło Miasto L. podnosząc, iż decyzją z dnia [...] czerwca 1989 r. przekazano w zarząd [...] m2 działki, a nie [...] m2.

Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa rozpatrując sprawę niniejszą stwierdziła, że bezspornym jest , iż przedmiotowa nieruchomość w dniu 27 maja 1990 r. pozostawała w części w zarządzie przedsiębiorstwa państwowego. Okoliczność ta zaś, zdaniem Komisji wyklucza możliwość komunalizacji z mocy prawa całej przedmiotowej nieruchomości.

Komisja podniosła również, iż w postępowaniu komunalizacyjnym nie jest możliwe dokonywanie zmian i innych czynności w zakresie ewidencji nieruchomości, które mogłyby prowadzić do odpowiedniego wydzielenia nieruchomości, których komunalizacja z mocy prawa byłaby możliwa.

Skargę na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosło Miasto L. zarzucając jej naruszenie art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. – Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych oraz art. 7, 77 § 1 i 80 kpa.

Skarżąca strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, iż decyzją z dnia [...] czerwca 1989 r. przekazano w zarząd Zakładowi [...] grunty państwowe o pow. [...] m2, oznaczone jako działka nr [...], precyzyjnie przy tym określając jej położenie na mapie prawnej. Działka gruntu o pow. [...] m2, nie może odpowiadać terenowi o pow. [...] m2.

Zdaniem strony skarżącej organy administracji publicznej powinny dokładnie wyjaśnić stan faktyczny sprawy i ustalić, czy przedsiębiorstwo państwowe w dniu 27 maja 1990 r. legitymowało się prawem zarządu do całej powierzchni [...] m2.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że sąd w zakresie dokonywanej kontroli bada, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z art. 134 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną.

Rozpoznając sprawę niniejszą w ramach powyższych kryteriów skargę należy uznać za zasadną.

Akta postępowania administracyjnego i treść uzasadnienia zaskarżonej decyzji wskazują, że organy administracji publicznej nie wyjaśniły należycie istotnych okoliczności sprawy, czym naruszyły przepis art. 7 i 77 kpa.

Realizację zasady prawdy obiektywnej zapewniają przede wszystkim gwarancje zawarte w przepisach regulujących postępowanie dowodowe. Zgodnie z art. 77 § 1 kpa organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.

Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie zasadny jest zarzut nie rozliczenia w całości powierzchni działki stanowiącej przedmiot niniejszego postępowania.

Powodem odmowy skomunalizowania działki nr [...] o pow. [...] m2 był fakt, iż działka ta nie należała w dacie 27 maja 1990 r. w całości do terenowego organu administracji państwowej stopnia podstawowego, ponieważ Zakład [...] posiadał w tym czasie tytuł prawny w postaci zarządu do części przedmiotowej nieruchomości o pow. [...] m2 na podstawie decyzji Urzędu [...] z dnia [....] czerwca 1989 r., co zdaniem organów stanowi negatywną przesłankę komunalizacji tej części na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych.

Jak wynika z materiału dokumentacyjnego, przedmiotowa działka nr [...] o pow. [...] m2 była w dniu 27 maja 1990 r. częścią działki nr [...] i działki nr [...] (przekazanej w zarząd).

Zdaniem Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej w postępowaniu komunalizacyjnym nie jest możliwe dokonywanie zmian i innych czynności w zakresie ewidencji nieruchomości, które mogłyby prowadzić do odpowiedniego wydzielenia nieruchomości, których komunalizacja z mocy prawa byłaby możliwa. Jednak w ocenie Sądu stanowisko prezentowane przez Krajową Komisję Uwłaszczeniową jak i Wojewodę [...] nie znajduje uzasadnienia prawnego.

Przepisy w/w ustawy z dnia 10 maja 1990 r. dotyczące nabycia mienia komunalizacyjnego nie zawierają żadnego ograniczenia w tym zakresie. Przepisy te nie wyłączają komunalizacji w stosunku do części nieruchomości, o ile są spełnione przesłanki w nich określone. Dla komunalizacji w trybie powołanej ustawy znaczenie ma stan faktyczny i prawny mienia ogólnonarodowego istniejący w dacie komunalizacji z mocy prawa tj. w dniu 27 maja 1990 r. Do organu orzekającego o komunalizacji należy więc zbadanie czy mienie mające podlegać komunalizacji stanowi własność Skarbu Państwa, czy należało ono w tym czasie do terenowego organu administracji państwowej stopnia podstawowego, czy też zachodziła przesłanka wyłączająca komunalizację.

Zmiana oznaczeń ewidencyjnych nieruchomości dokonana po dniu 27 maja 1990 r. nie oznacza, że nieruchomość taka traci status mienia podlegającego komunalizacji w rozumieniu art. 5 ust. 1 ustawy z 10 maja 1990 r. Jest to bowiem to samo mienie, tylko inaczej oznaczone w ewidencji gruntów i budynków oraz w księdze wieczystej. Żaden przepis ustawy nie wyłącza możliwości komunalizacji części nieruchomości. Należy tylko zwrócić uwagę, że z decyzji wydawanej w przedmiocie komunalizacji musi wyraźnie wynikać, że dotyczy ona części nieruchomości istniejącej w dniu 27 maja 1990 r. i że ta część w dacie wydawania decyzji oznaczona jest aktualnymi numerami w ewidencji gruntów.

Decyzja z dnia [...] czerwca 1989 r. dotyczy terenu oznaczonego nr [...] o pow. [...] m2 jako część obecnej działki nr [...] o pow. [...] m2. Czyli zgodnie z tą decyzją przekazanie gruntu w zarząd przedsiębiorstwu państwowemu nastąpiło tylko w stosunku do powierzchni [...] m2.

Zgodnie z obecnymi danymi z ewidencji działka nr [...] o pow. [..] m2 powstała z połączenia części działki nr [...] i działki nr [...].

Wynika z tego, że co do powierzchni [...] m2 nie było stwierdzonego oddania go w zarząd przedsiębiorstwa państwowego.

Błędne jest stanowisko organów, że przekazanie części nieruchomości w zarząd przedsiębiorstwu państwowemu wyklucza komunalizację pozostałej części nie przekazanej w zarząd.

Rozpoznając ponownie sprawę Wojewoda [...] winien więc zbadać, czy jakakolwiek część przedmiotowej działki spełniała przesłanki z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z 10 maja 1990 r., bowiem wskazywały one stan prawny nieruchomości i tym samym stanowiły o możliwości wydania decyzji komunalizacyjnej. Organy przesłanek tych nie badały, skupiając się na fakcie, iż część przedmiotowej nieruchomości została oddana w zarząd przedsiębiorstwu państwowemu, co oczywiście wyklucza w tej części komunalizację. Jednakże brak badania przesłanek ustawowych w odniesieniu do pozostałej części przedmiotowej nieruchomości narusza prawo materialne – art. 5 ustawy z dnia 10 maja 1990 r., a także art. 7, 77 i 107 § 3 kpa i stanowi podstawę uchylenia zaskarżonej decyzji, jak i decyzji ją poprzedzającej.

Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c, art. 135 i 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.