Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 814/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2018-02-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6059 Inne o symbolu podstawowym 605
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Brzezińska (spr.) Sędziowie sędzia WSA Renata Owczarzak asesor WSA Katarzyna Korycka Protokolant starszy sekretarz sądowy Elżbieta Brandt po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lutego 2018 r. sprawy ze skargi A. W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2017 r. nr [...] w przedmiocie udostępnienia danych jednostkowych oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] marca 2017r. znak [...] Prezydent Miasta, na podstawie art. 47 ust. 3 w zw. z art. 46 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 24 września 2010r. o ewidencji ludności (Dz.U. z 2016 r., poz. 23 ze zm. – dalej u.e.l.) po rozpatrzeniu wniosku A. W., orzekł o odmowie udostępnienia z rejestru mieszkańców danych jednostkowych P. R. o sposobie wymeldowania, wszystkich poprzednich adresów zameldowania, informacji o zgłoszeniu wyjazdu poza granicę, numeru dowodu osobistego i daty jego ważności oraz imienia matki.

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że wnioskiem z [...] lutego 2017r. A. W. wystąpił o udostępnienie z rejestru mieszkańców danych P. R. dotyczących aktualnego miejsca zameldowania na pobyt stały i czasowy, daty i sposobu wymeldowania, wszystkich poprzednich adresów zameldowania, informacji o zgłoszeniu wyjazdu za granicę, numeru dowodu osobistego i daty jego ważności, imienia matki oraz informacji czy jest żonaty. Wnioskodawca podał, że powyższe dane są niezbędne do ustalenia miejsca pobytu dłużnika P. R., a do wniosku dołączył nakaz w postępowaniu upominawczym z [...].02.2002r. sygn. akt [...] opatrzony klauzulą wykonalności na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego z [...] listopada 2005r.

Uznając interes prawny wnioskodawcy organ, w oparciu o art. 46 ust. 2 pkt 1 ustawy o ewidencji ludności w dniu 28 lutego 2017r. udostępnił dane jednostkowe P. R. dotyczące ostatniego miejsca zameldowania na pobyt stały i czasowy wraz z datami zameldowania i wymeldowania oraz informację o jego stanie cywilnym. W pozostałym zakresie wezwano wnioskodawcę do wykazania interesu prawnego posiadania tych danych oraz podania celu, do jakiego dane te zostaną wykorzystane, bowiem zgodnie z art. 26 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. o ochronie danych osobowych (Dz.U. z 2016r. poz. 922) administrator danych przetwarzający dane powinien dołożyć szczególnej staranności w celu ochrony interesu osób, których dane dotyczą, a w szczególności jest obowiązany zapewnić, aby dane te były merytorycznie poprawne i adekwatne do celów, w jakich są przetwarzane.

A. W. w odpowiedzi wskazał, iż dane są niezbędne w celu ustalenia miejsca pobytu dłużnika i przywołał pismo komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym, który prowadząc postępowanie egzekucyjne ustalił, że P. R. wymeldował się w 2014r. z miejsca stałego zamieszkania przy ul. W. W. w T., nie jest zgłoszony do ubezpieczeń ZUS, nie pobiera zasiłków, nie przysługują ,mu zwroty z tytułu należności podatkowych za 2014r. z US, nie figuruje w ewidencji CEPIK, jako właściciel pojazdów mechanicznych. Na tej podstawie wnioskodawca, stwierdził, ze dłużnik prawdopodobnie wyjechał z Polski do któregoś z państw Unii Europejskiej i tym samym nie ma zamiaru spełnić swojego zobowiązania wynikającego z art. 353 k.c. względem wierzyciela.

Organ zważył, że zgodnie z art. 46 ust. 2 pkt 1 u.e.l. dane z rejestru PESEL, rejestru mieszkańców oraz rejestru zamieszkania cudzoziemców mogą być udostępniane osobom i jednostkom organizacyjnym, jeżeli wykażą interes prawny w ich pozyskaniu. Istnienie interesu prawnego uzależnione jest od istnienia przepisu prawa powszechnie obowiązującego, na podstawie którego można żądać skutecznie czynności organu. Zdaniem organu, o interesie prawnym strony w sprawie udostępnienia danych osobowych z rejestru mieszkańców mogłyby świadczyć takie okoliczności, w których sytuacja prawna tej strony byłaby zależna od danych uzyskanych z ewidencji ludności, a więc gdyby te dane były potrzebne do zrealizowania przez wnioskodawcę swoich uprawnień lub poddania się obowiązkom. Organ stwierdził, że A. W. w tej sprawie takiej potrzeby nie wykazał, tj. nie wyjaśnił jakie prawne działania, wymagają uzyskania danych dotyczących podania wszystkich poprzednich adresów zameldowania, numeru dowodu osobistego oraz imienia matki.

Załączone przez wnioskodawcę pismo Komornika sądowego informujące o bezskuteczności postpowania egzekucyjnego wskazuje na szczególną staranność komornika w podejmowaniu działań celem dotarcia do dłużnika. Organ udostępniając dane o ostatnim adresie zameldowania na pobyt stały i czasowy wraz z datami wymeldowania wskazuje, iż P. R. nie posiada aktualnego adresu zameldowania oraz nie dokonał zgłoszenia wyjazdu za granicę. Udostępniając dane o stanie cywilnym organ umożliwił ustalenie, czy dłużnik pozostaje we wspólnocie majątkowej.

Organ wskazał, że ustalenie stanu posiadania dłużnika oraz ustalenie miejsca zamieszkania kreuje interes prawny wierzyciela w uzyskaniu danych dłużnika. Żądanie podania wszystkich poprzednich adresów zameldowania, numeru osobistego oraz imienia matki dłużnika wykracza poza cel dochodzenia należności. Udostępnienie danych dotyczących poprzednich adresów zameldowania P. R. mogłoby spowodować naruszenie praw i wolności osób aktualnie tam zameldowanych, a w szczególności prawa do prywatności, wynikającego z art. 47 Konstytucji RP. Udostępnienie natomiast informacji o numerze dowodu osobistego uzasadnione byłoby potrzebą ustalenia tożsamości dłużnika, która jest już znana. Organ uznał też za nieuzasadnione udostępnienie imienia matki P.R., bowiem wnioskodawca nie wykazał, że matka ww. weszła w prawa i obowiązki dłużnika, zatem nie jest stroną postępowania egzekucyjnego. Dla udostępnienia danych matki nie mają zastosowania przepisy dotyczące dziedziczenia spadków oraz odpowiedzialności za długi spadkodawcy, ponieważ w rejestrze mieszkańców brak jest informacji o zgonie P. R.

Organ stwierdził, że wnioskodawca nie wykazał w sprawie wiarygodnie uzasadnionej potrzeby posiadania żądanych danych tj. informacji o sposobie wymeldowania, wszystkich poprzednich adresów zameldowania, informacji o zgłoszeniu wyjazdu poza granice, numeru dowodu osobistego i daty jego ważności, imienia matki, a udostępnienie tych danych wykraczałoby poza cel dochodzenia należności od dłużnika, na podstawie art. 47 ust. 3 ww. ustawy.

W odwołaniu od powyższej decyzji A. W. zarzucił naruszenie:

- art. 46 ust. 2 pkt 1 poprzez błędną wykładnię przesłanki interesu prawnego stanowiącego podstawę udostępnienia danych objętych wnioskiem oraz przez błędne zastosowanie skutkujące przyjęciem, że wnioskodawca nie wykazał zastosowania powołanej regulacji, pomimo iż przysługuje mu roszczenie wobec P.R.,

- art. 28 k.p.a. poprzez jego błędne zastosowanie i ograniczenie badania przesłanki interesu prawnego wyłącznie do pojęcia ukształtowanego na gruncie tego przepisu, który dotyczy interesu prawnego strony do udziału w postępowaniu administracyjnym,

- art. 7, art. 75, art. 77 § 1 k.p.a. polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz jego dowolnej ocenie.

Decyzją z dnia [...] maja 2017r. znak [...] Wojewoda, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016r. poz. 23 ze zm.), art. 46 ust. 2 pkt 1 i art. 47 ust. 3 ustawy z dnia 24 września 2010r. o ewidencji ludności, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu organ odwoławczy powołał się na przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych oraz ustawy o ewidencji ludności, w tym art. 46 ust. 2 i art. 47 ust. 3 dotyczące udostępniania danych jednostkowych.

Wojewoda przedstawił wykładnię art. 46 ust. 2 tej ustawy, w kontekście pojęcia interesu prawnego w rozumieniu przepisu art. 28 k.p.a., analogicznie jak organ pierwszej instancji. Wnioskodawca powinien przynajmniej uprawdopodobnić, że żądane dane są mu niezbędne dla realizacji jego praw lub obowiązków, wynikających z przepisów prawa czy np. umowy. Przy ocenie wniosku konieczne staje się czy rzeczywiście do realizacji określonych zamierzeń wnioskodawcy niezbędne jest legitymowanie się przez niego danymi, których udostępnienia żąda. Konieczne jest wyważenie racji i interesów wnioskodawcy, lecz również osoby, której dane dotyczą. W tym zakresie organ powołał się na orzecznictwo sądów administracyjnych.

Organ stwierdził, iż powołana przez wnioskodawcę okoliczność, iż żądane informacje dotyczące całości danych osobowych P. R., w tym numer dowodu osobistego wraz z terminem ważności oraz imienia matki wykraczają poza cel dochodzenia należności od tego dłużnika. Wnioskodawca wykazał w postępowaniu istnienie interesu prawnego w żądaniu udostępnienia z rejestru mieszkańców danych dotyczących ostatniego adresu zameldowania ww. dłużnika na pobyt stały i czasowy wraz z datami zameldowania i wymeldowania oraz informacji o stanie cywilnym dłużnika. Organ wskazał, że zarówno pisma kierowane do sądu jak i wnioski egzekucyjne kierowane do komornika sądowego, musza spełniać warunki pisma procesowego o których mowa w art. 126 k.p.c., tj. między innymi imię i nazwisko lub nazwę stron, oznaczenie miejsca zamieszkania lub siedziby i adresy stron. Zasadnie zatem organ I instancji wskazał, że z udostępnionych wnioskodawcy danych, wynika, że dłużnik nie posiada aktualnego adresy zameldowania na terenie gminy Miasta oraz nie dokonał zgłoszenia wyjazdu za granicę. Z kolei udostępnienie informacji o stanie cywilnym dłużnika umożliwia stronie zainteresowanej ustalenie czy dłużnik pozostaje we wspólnocie majątkowej. Wojewoda podzielił stanowisko organu I instancji, że żądanie podania pozostałych danych o dłużniku w zakresie sposobu wymeldowania, wszystkich poprzednich adresów zameldowania, numeru dowodu osobistego i daty jego ważności oraz imienia matki wykracza poza cel dochodzenia należności od poszukiwanej osoby. Wnioskodawca nie wykazał uzasadnionej potrzeby posiadania pozostałych żądanych danych, zatem organ obowiązany był odmówić ich udostępnienia zgodnie z art. 47 ust. 3 u.e.l. Dysponuje numerem PESEL poszukiwanego dłużnika, który pozwala zidentyfikować tożsamość tej osoby.

W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy A. W. wniósł o jej uchylenie oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji i zasądzenie kosztów postępowania. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów art. 7, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., art. 46 ustawy o ewidencji ludności i art. 23 pkt i 5 ustawy o ochronie danych osobowych.

Skarżący zakwestionował stanowisko organów co do zakresu danych, w udostępnieniu których wykazał, że posiada interes prawny jako wierzyciel na podstawie prawomocnego nakazu zapłaty w postępowaniu upominawczym oraz pism komornika sądowego. Zdaniem skarżącego decyzja pozbawia go praw w dochodzeniu należności od dłużnika i tym samym narusza jego własność. Organ stara się nie zauważać, że dłużnik wymeldowując się z pobytu czasowego w dniu [...].06.2016r. i do dnia skargi nie podjął obowiązku meldunkowego – nie figuruje w innych ewidencjach. Skarżący bez wnioskowanych danych nie jest w stanie ustalić posiadanego majątku oraz miejsca pobytu i zamieszkania dłużnika.

Skarżący jako wierzyciel sam decyduje jakie kroki podejmuje celem obrony swych praw. Organ nie jest uprawniony do oceny czy konkretne dane są mniej lub bardziej potrzebne w toku postępowania sadowego lub egzekucyjnego. Są to aspekty cywilnoprawne, które nie mogą być przedmiotem zainteresowania organów administracji, zatem ocena dokonywana przez organy wykraczała poza ich kompetencje, Ponownie skarżący podkreślił, że na jego interes prawny wskazywał prawomocny tytuł wykonawczy wystawiony przeciwko dłużnikowi posiadający klauzulę wykonalności. Z treści tej klauzuli wynika jednoznacznie, że sąd poleca wszystkim urzędom oraz osobom, których to może dotyczyć aby postanowienia tytułu wykonały, a gdy o to prawnie będą wezwane udzieliły pomocy.

Skarżący podniósł, że ustawa z 29 sierpnia 1997r. o ochronie danych osobowych dopuszcza przetwarzanie tych danych między innymi gdy jest to konieczne dla realizacji umowy, gdy osoba, której dane dotyczą jest jej stroną, a także gdy jest to niezbędne dla wypełnienia prawnie usprawiedliwionych celów realizowanych przez administratorów danych, a przetworzenie nie narusza praw i wolności osoby, której dotyczą. Powołał się na przepisy art. 23 ust. 1 pkt 3i 5, art. 23 ust. 4 pkt 2, który stanowi że za prawnie usprawiedliwiony cel, o którym mowa w ust. 1 pkt 5 uważa się w szczególności dochodzenie roszczeń z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej. To prawo wierzyciela zostało pominięte przez organy.

Organy dokonały także błędnej wykładni pojęcia "interes prawny". Dane, o które skarżący wnosił nie wykraczają poza cele dochodzenia należności, a wręcz przeciwnie od tych danych zależy ustalenie miejsca zamieszkania i pobytu dłużnika oraz posiadanego przez niego majątku. Niezbędna jest również informacja o wyjeździe za granicę, a zwłaszcza do jakiego kraju dłużnik wyjechał, co organ pominął. Numer dowodu osobistego i data ważności jest niezbędna aby wierzyciel mógł skorzystać z przysługującego mu prawa i wystąpić do konsulatów Polskich na terenie Unii Europejskiej z wnioskiem o ustalenie czy w danym państwie przebywa i zamieszkuje dłużnik. Do wskazanych danych o numerze dowodu osobistego i terminu jego ważności potrzebne są imiona obojga rodziców. Różne instytucje dysponują różnymi danymi w związku z tym wymagają od wnioskodawcy podania różnych danych.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie podlegała uwzględnieniu. Sąd nie stwierdził istotnych wad i naruszeń prawa, które na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2017r. poz. 1369 ze zm., dalej "p.p.s.a."), skutkowałyby wyeliminowaniem zaskarżonej decyzji administracyjnej z obrotu prawnego.

Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 24 września 2010r. o ewidencji ludności (tekst jedn. Dz.U. z 2017r. poz. 657 – dalej "u.e.l"). Zgodnie z art. 46 ust. 1 przywołanej ustawy, dane z rejestru PESEL, rejestrów mieszkańców oraz rejestrów zamieszkania cudzoziemców, w zakresie niezbędnym do realizacji ich ustawowych zadań, udostępnia się następującym podmiotom: organom administracji publicznej, sądom i prokuraturze (pkt 1); Policji, Straży Granicznej, (...), organom wyborczym i strażom gminnym (miejskim) (pkt 2); komornikom sądowym - w zakresie niezbędnym do prowadzenia postępowania egzekucyjnego (pkt 3); państwowym i samorządowym jednostkom organizacyjnym oraz innym podmiotom - w zakresie niezbędnym do realizacji zadań publicznych określonych w odrębnych przepisach (pkt 5); Polskiemu Czerwonemu Krzyżowi, w zakresie danych osób poszukiwanych (pkt 6).

W myśl ust. 2 pkt 1 i 3 art. 46, dane, o których mowa w ust. 1, mogą być udostępnione: osobom i jednostkom organizacyjnym, jeżeli wykażą w tym interes prawny (pkt 1); innym osobom i jednostkom organizacyjnym, jeżeli wykażą interes faktyczny w otrzymaniu danych, pod warunkiem uzyskania zgody osób, których dane dotyczą (pkt 3).

Zgodnie z art. 47 u.e.l. podmiotom, o których mowa w art. 46, udostępnia się dane jednostkowe na ich wniosek (ust. 1), dane jednostkowe udostępnione na podstawie wniosku nie mogą być wykorzystane w innym celu niż wskazany w tym wniosku (ust. 2). Przez dane jednostkowe rozumie się informacje uzyskane z rejestrów, o których mowa w art. 3, dotyczące jednej osoby lub imion i nazwisk wszystkich osób zameldowanych pod jednym adresem (ust. 4). W myśl ust. 3 art. 47 ustawy, organ rozpatrujący wniosek, o którym mowa w ust. 1, odmawia w drodze decyzji administracyjnej udostępnienia danych jednostkowych, jeżeli nie zostały spełnione warunki określone w art. 46.

W złożonym wniosku w dniu [...] lutego 2017r. do Urzędu Miasta skarżący wystąpił o udostępnienie z rejestru mieszkańców danych jednostkowych dotyczących P. R. (wskazując numer PESEL, imię ojca, adres zamieszkania) – podanie miejsca stałego lub czasowego zamieszkania, czy wymeldowanie z aktualnego pobytu nastąpiło z własnej woli czy z urzędu, data wymeldowania, wszystkich poprzednich danych zameldowania, czy został zgłoszony ewentualny wyjazd za granicę, nr dowodu osobistego z datą ważności, imienia matki, czy jest żonaty. Wnioskodawca uzasadnił, że ww. na podstawie tytułu wykonawczego jest jego dłużnikiem, prowadzone egzekucje komornicze są bezskuteczne, a wnioskowane dane wykorzystane zostaną do ustalenia aktualnego miejsca pobytu dłużnika. Na potwierdzenie tego złożył kopię nakazu zapłaty w postępowaniu upominawczym wobec dłużnika P. R. na rzecz K. sp. z o.o. w N. W. z klauzulą wykonalności oraz potwierdzenia nadania klauzuli wykonalności tego nakazu zapłaty na swoją rzecz.

W odpowiedzi na wniosek skarżącego organ administracji pismem z dnia [...] lutego 2017r. podał dane dotyczące ostatniego adresu zameldowania i wymeldowania P. M. R. na pobyt stały i czasowy oraz stanu cywilnego (kawaler). Jednocześnie wezwał wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku poprzez wykazanie istnienia interesu prawnego w uzyskaniu pozostałych żądanych danych osobowych i do czego zostaną one wykorzystane. W odpowiedzi na wezwanie skarżący ponowił argumentację wniosku, stwierdzając, że ma interes prawny w uzyskaniu wnioskowanych danych dotyczących jego dłużnika, które zostaną wykorzystane do ustalenia miejsca jego aktualnego pobytu i podjęcia dalszych czynności prawnych. Wnioskodawca powołał się na informacje uzyskane od komornika sądowego, prowadzącego egzekucję z jego wniosku, z których wynika, ze w 2014r. dłużnik wymeldował się z miejsca pobytu stałego w T. przy ul W. w T., nie jest zgłoszony do ubezpieczeń ZUS, nie pobiera zasiłków, nie przysługują mu zwrotu z tytułu należności podatkowych za 2014r., nie figuruje w ewidencji CEPIK jako właściciel pojazdów mechanicznych. Dotychczasowe egzekucje komornicze były umarzane z uwagi na stwierdzenie ich bezskuteczności. Zdaniem skarżącego informacje te wskazują, że dłużnik prawdopodobnie wyjechał do któregoś z państw Unii Europejskiej i tym samym nie ma zamiaru spełnić swego zobowiązania. Nadto organ uznał interes prawny wnioskodawcy udostępniając częściowo dane dłużnika o terminie zameldowania i wymeldowania z pobytu stałego oraz czasowego. Wnioskodawca jest uprawniony do uzyskania danych celem dochodzenia roszczeń od dłużnika, a ochrona dóbr osobistych dłużnika nie może odbywać się kosztem naruszenia praw innych. Udostępnienie wnioskowanych danych nie wykracza bowiem poza cel dochodzenia należności. A. W. przedłożył dla wykazania swego interesu prawnego pismo komornika sądowego z dnia [...].02.2016r. dotyczące wysłuchania jako wierzyciela przez zawieszeniem lub umorzeniem postępowania przeciwko ww. dłużnikowi oraz postanowienie tego komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym z [...] marca 2016r. o umorzeniu postępowania egzekucyjnego wobec stwierdzenia bezskuteczności egzekucji.

Bezsporne pozostaje, że skarżący w toku postępowania administracyjnego wykazał interes prawny w uzyskaniu danych jednostkowych swego dłużnika P. R. w zakresie w jakim jest to niezbędne dla realizacji jego uprawnień jako wierzyciela z przedłożonego tytułu wykonawczego. W tym zakresie organ ewidencyjny udostępnił zgodnie z wnioskiem dane jednostkowe dotyczące ostatniego adresu zameldowania na pobyt stały w T. przy ul. W. wraz ze wskazaniem daty zameldowania 2006-02-[...] i daty wymeldowania 2014-05-[...], ostatniego adresu zameldowania na pobyt czasowy w T, przy ul. G. wraz z datą zameldowania 2014-05-[...] i datą wymeldowania 2016-06-[...], a także informację na temat stanu cywilnego (kawaler).

Przedmiotem sporu w rozpatrywanej sprawie było zatem to, czy skarżący wykazał interes prawny w rozumieniu art. 46 ust. 2 pkt 1 ustawy o ewidencji ludności, w udostępnieniu mu pozostałych wnioskowanych danych jednostkowych dotyczących innej osoby tj. informacji o sposobie wymeldowania, wszystkich poprzednich adresów zameldowania, informacji o zgłoszeniu wyjazdu poza granicę, numeru dowodu osobistego i daty jego ważności oraz imienia matki .

Podkreślenia wymaga, iż dane ewidencyjne z rejestru PESEL oraz rejestru mieszkańców, nawet wobec organów i podmiotów określonych w art. 46 ust. 1 podlegają udostępnieniu wyłącznie w zakresie niezbędnym do realizacji ich ustawowych zadań, a jednym z takich organów są komornicy sądowi – którym organ ewidencyjny udostępnia dane jednostkowe innych osób – w zakresie niezbędnym do prowadzenia postępowania egzekucyjnego (pkt 3). Z kolei regulacja zawarta w ust. 2 pkt 1 tego przepisu wskazuje, iż dane, o których mowa w ust. 1, mogą być udostępnione osobom i jednostkom organizacyjnym, jeżeli wykażą w tym interes prawny. Przepis ten konstytuuje zatem drugą kategorię dostępu do danych zgromadzonych w rejestrach ewidencji ludności, w ramach której dostęp podmiotów w nim określonych do tych danych ma charakter fakultatywny. W odniesieniu do osób i jednostek organizacyjnych udostępnienie danych z w/w rejestrów uzależnione zostało od wykazania przez nie interesu prawnego uzasadniającego takie udostępnienie. Oczywistym jest zatem, że tym bardziej tej kategorii podmiotów organ ewidencyjny może udostępnić dane jednostkowe innej osoby wyłącznie w zakresie w jakim wykażą, że jest to niezbędne dla realizacji ich interesu prawnego i konkretnego celu wskazanego we wniosku (por. art. 47 u.e.l.).

Jednostka ma interes prawny, jeżeli na podstawie obowiązujących przepisów prawa ubiega się o konkretyzację uprawnienia lub wobec jednostki organ administracji publicznej podejmuje władczą ingerencję ograniczenia (cofnięcia) uprawnienia lub nałożenia obowiązku publicznoprawnego. Takie wąskie ujęcie interesu prawnego odnosi się do władczej ingerencji w sformalizowanym postępowaniu administracyjnym prowadzonym w przedmiocie autorytatywnej konkretyzacji normy materialnego prawa, głównie materialnego prawa administracyjnego. Jednostka ma interes prawny w indywidualnej sprawie rozstrzyganej w formie decyzji administracyjnej, gdy norma materialnego prawa administracyjnego w wyniku dokonania przez organ administracji publicznej jej autorytatywnej konkretyzacji daje podstawy do nadania jej uprawnienia materialnoprawnego lub obciążenia jej obowiązkiem materialnoprawnym.

Artykuł 46 ust. 2 pkt 1 ustawy o ewidencji ludności, wprowadzając przesłankę interesu prawnego żądającego udostępnienia danych z rejestrów ewidencji ludności, nie określa aspektu przedmiotowego, który daje podstawy do wyznaczenia granic przedmiotowych interesu prawnego. Przy wykładni interesu prawnego jako przesłanki materialnoprawnej żądania udostępnienia danych nie można wyznaczyć wąskich ram związanych z autorytatywną konkretyzacją normy materialnego prawa administracyjnego poprzez przyznanie (cofnięcie) uprawnienia materialnoprawnego lub obciążenia obowiązkiem materialnoprawnym. Takie wąskie ujęcie interesu prawnego, na podstawie art. 46 ust. 2 pkt 1 ustawy o ewidencji ludności, nie wyczerpuje tej wartości prawnej, a wymaga ujęcia szerszego obejmującego możliwość prawną podjęcia obrony prawnej na szeroko pojętej drodze prawa do procesu. Nie oznacza to jednak, że w sposób różny od przyjętego w art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego należy ustalić cechy przesądzające o przyznaniu jednostce interesu prawnego. Zarówno w doktrynie prawa administracyjnego jak i w orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że interes prawny powinien być sprawdzalny obiektywnie, indywidualny, konkretny, a także aktualny. Nałożenie na osobę lub jednostkę organizacyjną obowiązku wykazania interesu prawnego oznacza, że żądający dla skuteczności złożonego żądania udostępnienia informacji z rejestrów ewidencji ludności musi udowodnić w sposób sprawdzalny przez fakty, własny interes prawny.

Stwierdzić należy, iż jak wynika z przedłożonych w toku postępowania dokumentów skarżący realizował swój interes prawny jako wierzyciel w ramach postępowania egzekucyjnego. Nie jest zadaniem organów ewidencyjnych ani sądu w niniejszej sprawie ocena prawidłowości czynności komornika, ale już tylko na podstawie analizy treści przedłożonych wybranych dokumentów oraz nawet udostępnionych danych jednostkowych można stwierdzić, iż w toku prowadzenia egzekucji sądowej na podstawie wskazanego przez skarżącego tytułu wykonawczego, prawdopodobnie komornik nie wystąpił do organu ewidencyjnego z wnioskiem o ustalenie danych jednostkowych dłużnika w zakresie koniecznym do prowadzenia tego postępowania egzekucyjnego (sygn. [...]). Gdyby bowiem to uczynił, z pewnością uzyskałby informację, że dłużnik już od [...].05.2014r. nie jest zameldowany przy ul W. W. w T., lecz od tego dnia do [...].06.2016r. był zameldowany na pobyt czasowy pod innym adresem w T. Tymczasem w piśmie z [...] lutego 2016r. w sprawie egzekucji z wniosku skarżącego przeciwko ww. dłużnikowi, prowadzonej na podstawie przedmiotowego tytułu wykonawczego, dotyczącego wysłuchania wierzyciela wynika, iż komornik kierował korespondencję do dłużnika, na nieaktualny wskazany przez wierzyciela adres – bezskutecznie, ustalił że "dłużnik został wymeldowany dnia [...].10.2014r." z tego adresu i brak jest danych o adresie czasowym. Nie wynika z tego pisma na jakiej podstawie komornik ustalił ową datę wymeldowania dłużnika, ani też jakie podjął czynności aby uzyskać dane na temat adresu czasowego. Postępowanie egzekucyjne zostało umorzone.

Skarżący wywodzi jednak, że wnioskowane dane jednostkowe, których odmówiono mu udostępnienia służyć mają ustaleniu aktualnego miejsca pobytu dłużnika, celem dalszego realizacji uprawnień wierzyciela. Jednakże nie wykazał w tym, zakresie żadnego aktualnego konkretnego interesu prawnego w uzyskaniu tych konkretnych danych. Zasadnie organy uznały, iż wnioskodawca nie wykazał, iż dla realizacji wskazanego przez niego celu niezbędne jest mu uzyskanie tych danych jednostkowych, których organ odmówił udostępnienia.

Nie zostało zatem wykazane, żadnymi dowodami, ani nie wskazano przepisów prawa materialnego pozwalających na uznanie, podstaw dla udostępnienia skarżącemu w trybie art. 46 ust. 2 pkt 1 ustawy o ewidencji ludności danych jednostkowych dotyczących sposobu wymeldowania, uprzednich adresów zameldowania (skoro udostępniono już adresy zameldowania obejmujące okres od [...].02.2006r.), jak również numeru dowodu osobistego i daty jego ważności oraz imienia matki P. R.

Ewentualny zamiar inicjowania bliżej niesprecyzowanych we wniosku i jego uzupełnieniu dalszych kroków prawnych, nie wypełnia istotnych elementarnych wartości na jakich oparty jest interes prawny. Nie jest to bowiem interes prawny konkretny, aktualny, obiektywnie istniejący. Brak zatem w niniejszej sprawie wykazania relacji materialnoprawnej, a ograniczenie się wyłącznie do sygnalizowanych możliwości procesowych uzasadniało podważenie zasadności wyprowadzenia interesu prawnego w uzyskaniu danych z rejestrów ewidencji ludności. Oznacza to, że wobec braku przesłanek uzasadniających uzyskanie wnioskowanych danych, organ administracji publicznej zasadnie odmówił ich udostępnienia, czym nie dopuścił się naruszenia art. 47 ust. 3 ustawy o ewidencji ludności.

Wobec powyższego niezasadny okazał się zarzut naruszenia art. 46 ustawy o ewidencji ludności, jak również art. 23 ust. 1 pkt 3 i 5 ustawy o ochronie danych osobowych. Skarżący nie wykazał niezbędności uzyskania wskazanych danych dla realizacji własnych uprawnień, w tym prawnie usprawiedliwionych celów w rozumieniu art. 23 ust. 4 pkt 2 tej ustawy. W szczególności nie twierdzi i nie wykazał, w jakikolwiek sposób, że wskazane przez niego jako dochodzone roszczenie powstało z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej.

Przepis art. 7f dyrektywy 95/46/WE z dnia 24 października 1995 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w zakresie przetwarzania danych osobowych i swobodnego przepływu tych danych (Dz.U.UE.L1995.281.31) stanowi, że "Państwa Członkowskie zapewniają, że dane osobowe mogą być przetwarzane tylko wówczas gdy przetwarzanie danych jest konieczne dla potrzeb wynikających z uzasadnionych interesów administratora danych lub osoby trzeciej, lub osobom, którym dane są ujawniane, z wyjątkiem sytuacji, kiedy interesy takie podporządkowane są interesom związanym z podstawowymi prawami i wolnościami osoby, której dane dotyczą, które gwarantują ochronę na podstawie art. 1 ust. 1."

W orzecznictwie przyjmuje się, że przepis ten dopuszcza przetwarzanie danych osobowych przez administratora, gdy jest to konieczne z punktu widzenia potrzeb wynikających z uzasadnionych interesów administratora lub osoby trzeciej, chyba że interesy te są podporządkowane interesom związanym z podstawowymi prawami i wolnościami osoby, której dane dotyczą. Oznacza to, że dyrektywa nakazuje ważyć interesy obu stron w konkretnym przypadku i - co do zasady - dopuszcza przetwarzanie danych, które jest konieczne do realizacji prawnie usprawiedliwionych celów administratora, chyba że po dokonaniu porównania interesów obu stron okaże się, że podstawowe prawa i wolności jednostki mają większą wagę niż konkretny interes administratora. W wyroku z dnia 14 września 2000 r. - The Queen przeciwko Ministrowi Rolnictwa Wielkiej Brytanii (Zb. Orz. 2000 r., s. I - 6751, załącznik A.1), dotyczącym wykładni art. 7f dyrektywy Europejski Trybunał Sprawiedliwości podkreślił, że przepisy prawa krajowego powinny być interpretowane tak dalece, jak to możliwe, na podstawie brzmienia i celu dyrektywy, aby zapewnić realizację tego celu. Celem tym jest ochrona prywatności, która powinna być rozpatrywana także w świetle art. 8 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności. W ocenie Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości przetwarzanie danych osobowych bez zgody osoby, której dane dotyczą jest dopuszczalne, jeżeli: a/ ma podstawę w przepisie prawa, który wyraźnie na takie przetwarzanie zezwala, b/ przetwarzanie (udostępnianie) danych jest niezbędne do realizowania uprawnienia lub spełnienia obowiązku określonego ustawą, c/ dane są przetwarzane tylko w takim zakresie, w jakim jest to niezbędne do osiągnięcia tych celów. Rozstrzygając o legalności przetwarzania danych trzeba każdorazowo, ważąc interesy stron, znaleźć równowagę między prawami i wolnościami jednostki z jednej strony a prawnie usprawiedliwionym interesem osoby trzeciej z drugiej strony. Oznacza to obowiązek zapewnienia właściwej równowagi praw i interesów stron, w tym praw podstawowych (zob. wyrok NSA z dnia 23 września 2005r., sygn. akt I OSK 712/05 - zam. w CBOIS).

Chybione są również zarzuty naruszenia przepisów art. 7, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., ponieważ wydanie kwestionowanej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, poprzedziło dokładne wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności mających znaczenie dla podejmowanego w sprawie rozstrzygnięcia (art. art. 7 k.p.a.). Ocena ta nie nosi cech dowolności (art. 80 k.p.a.). Organy przy tym zobowiązane były ważyć nie tylko interes wyrażany przez wnioskodawcę, lecz również interes osoby, której danych jednostkowych domagał się udostępnienia. Zgodnie zaś z art. 107 § 3 k.p.a. w decyzji zawarto podstawowe jej elementy, szczegółowe uzasadnienie faktyczne i prawne. Nadmienić należy, iż w toku postępowania administracyjnego skarżący nie uprawdopodobnił nawet swego podejrzenia, że dłużnik wyjechał za granicę, i to do kraju członkowskiego Unii Europejskiej. W skardze powołał się nadto jedynie teoretycznie na ewentualny zamiar uruchomienia postępowania sądowego dotyczącego wyjawienia majątku dłużnika.

W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji.