Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt I SA/Ol 539/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2017-11-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 18, art. art. 7 par.1 i 2, art. 96j par.1 i par.2, art. 96j par.3
journal: Dz.U. 2017 poz 1201
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.
article: art. 7, art. 8, art. 9 , art. 44 par.1 pkt 1, art. 42, art. 43, art. 44 par.1-4
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Renata Kantecka (sprawozdawca) Sędziowie sędzia WSA Jolanta Strumiłło sędzia WSA Przemysław Krzykowski po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 7 listopada 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. S. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie oddalenia skargi na czynność egzekucyjną oddala skargę


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia "[...]" wydanym w stosunku do K. S. (dalej jako "strona", "skarżący", "zobowiązany") Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w O. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w O. (dalej jako "Naczelnik") z dnia "[...]" w przedmiocie oddalenia skargi na czynność egzekucyjną zajęcia udziałów w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością, tj. "A." Sp. z o.o. z siedzibą w G..

Podstawą rozstrzygnięcia były następujące ustalenia i wnioski:

Naczelnik Urzędu Skarbowego w O., na podstawie tytułów wykonawczych z dnia 9 czerwca 2016r. (nr "[...]" i "[...]’), z dnia 9 sierpnia 2016r. (nr "[...]"), z dnia 29 września 2016r. (nr "[...]"), z dnia 3 listopada 2016r. (nr "[...]"), prowadził egzekucję wobec majątku zobowiązanego. Wszczęcie egzekucji nastąpiło odpowiednio w dniach: 29 lipca 2016r., 17 sierpnia 2016r., 25 października 2016r. i 14 listopada 2016r. Organ egzekucyjny dokonywał wielu czynności egzekucyjnych, które nie doprowadziły do wyegzekwowania w całości należności pieniężnych wskazanych w treści ww. tytułów wykonawczych.

Zawiadomieniem z dnia 23 lutego 2017r., Naczelnik (organ egzekucyjny), działając na podstawie art. 96j § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2017r., poz. 1201, powoływanej dalej jako "u.p.e.a."), dokonał zajęcia udziałów w "A." sp. z o.o. Przedmiotowe zawiadomienie o zajęciu zostało doręczone zobowiązanemu w dniu 16 marca 2017 r. (w trybie art. 44 § 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego – Dz.U. 2017r., poz. 1257 powoływanej dalej jako "k.p.a." w związku z art. 18 u.p.e.a. ). Spółce zawiadomienie o ww. zajęciu doręczono w dniu 28 lutego 2017r. Następnie organ egzekucyjny zgodnie z art. 96j § 3 pkt 1 u.p.e.a., skierował do sądu rejonowego wniosek o dokonanie w Krajowym Rejestrze Sądowym wpisu o zajęciu udziałów - pismo organu z dnia 24 lutego 2017r.

Pismem z dnia 14 marca 2017r. zobowiązany, reprezentowany przez pełnomocnika, wniósł skargę na ww. zajęcie udziałów w spółce. W treści przedmiotowej skargi zarzucił organowi egzekucyjnemu naruszenie art. 96j § 3 pkt 2 u.p.e.a., poprzez jego niezastosowanie i niepouczenie o jego treści. Podniósł ponadto, iż organ egzekucyjny naruszył przepisy art. 8 i 9 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. poprzez ich niezastosowanie i niepoinformowanie zobowiązanego o okolicznościach prawnych i faktycznych, które mogły mieć wpływ na ustalenie jego praw i obowiązków, w tym niedoręczenie zobowiązanemu zawiadomienia o zajęciu udziałów w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością. Zdaniem zobowiązanego, naruszono również art. 7 § 2 u.p.e.a., poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że zajęcie udziałów w spółce stanowi środek najmniej uciążliwy dla zobowiązanego i w konsekwencji może być zastosowany.

Postanowieniem z dnia "[...]’, Naczelnik na podstawie art. 54 § 1 i 5 u.p.e.a., oddalił skargę zobowiązanego na czynność egzekucyjną zajęcia udziałów

w spółce.

W zażaleniu na powyższe postanowienie zarzucono naruszenie: art. 7, art. 8 i art. 9 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a., poprzez ich niezastosowanie

i w konsekwencji niepodjęcie przez organ czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i do załatwienia sprawy oraz niepoinformowanie zobowiązanego o okolicznościach prawnych, które mogły mieć wpływ na ustalenie jego praw i obowiązków. Zarzucono prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania jego uczestników do władzy publicznej, naruszenie interesu skarżącego oraz spowodowanie po jego stronie szkody majątkowej. Podniesiono zarzut naruszenia art. 7 § 2 u.p.e.a., poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że zajęcie udziałów w spółce stanowi środek najmniej uciążliwy dla zobowiązanego, gdy mając na względzie konsekwencje ewentualnego zbycia udziałów w spółce, w której zobowiązany jest wspólnikiem i członkiem zarządu dla jej dalszego bytu prawnego uznać należy, iż są one nieproporcjonalnie wyższe od wartości dochodzonego od zobowiązanego roszczenia. Zarzucono również błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wydanego rozstrzygnięcia i mogących mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia polegający na przyjęciu, iż zawiadomienie o zajęciu zostało zobowiązanemu skutecznie doręczone i został on w związku z tym pouczony o przysługujących mu prawach i nałożonych na niego obowiązkach, podczas gdy zobowiązany zawiadomienia tego nie otrzymał, a organ nie wskazał, iż zobowiązany otrzymał zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w oddawczej skrzynce pocztowej lub innym widocznym dla niego miejscu. Podniesiono, iż o fakcie dokonania zajęcia udziałów zobowiązany dowiedział się od spółki.

Zaskarżonym postanowieniem Dyrektor Izby Administracji Skarbowej

utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika. Stwierdził, że czynność egzekucyjna podjęta w celu realizacji środka egzekucyjnego wymienionego w art. 1a pkt 12 lit. a) u.p.e.a., została dokonana w sposób prawidłowy. Wskazał, że zaskarżonej czynności egzekucyjnej - zajęcia udziałów w spółce, dokonano na podstawie art. 96j § 1 u.p.e.a.

Organ odwoławczy wyjaśnił, iż treść zawiadomienia z dnia 23 lutego 2017r. dotyczącego zajęcia udziałów w spółce, zawierała pouczenie o przysługujących zobowiązanemu prawach oraz obowiązkach wynikających z dokonania przedmiotowego zajęcia udziałów w spółce. Zajęcie udziałów w spółce oraz wierzytelności z tego prawa zostało dokonane w dniu 28 lutego 2107r. w wyniku doręczenia spółce zawiadomienia o zajęciu udziałów. Następnie organ skierował do sądu rejonowego wniosek o dokonanie w Krajowym Rejestrze Sądowym wpisu o zajęciu udziałów. Natomiast doręczenie zobowiązanemu zawiadomienia o zajęciu udziałów w spółce nastąpiło w dniu 16 marca 2017r.

Wskazując na brzmienie art. 42, art. 43 oraz art. 44 § 1 i następne k.p.a. za niezasadne uznał organ zarzuty dotyczące braku doręczenia zobowiązanemu zawiadomienia o zajęciu udziałów w spółce. Analizując treść ww. przepisów w kontekście okoliczności faktycznych sprawy stwierdził, iż opisane reguły doręczenia przedmiotowej korespondencji organu egzekucyjnego, zawierającej zawiadomienie o zajęciu udziałów w spółce, nie zostały naruszone.

Organ odwoławczy wskazał, iż w aktach przedmiotowej sprawy znajduje się dokument "potwierdzenie odbioru", dołączony do przesyłki skierowanej przez organ egzekucyjny do zobowiązanego, zawierającej ww. zawiadomienie o zajęciu, co wynika z treści adnotacji poczynionych na ww. przesyłce. Z treści "potwierdzenia odbioru" wynika, iż pracownik poczty dokonał próby doręczenia zobowiązanemu przesyłki w dniu 2 marca 2017r. Kolejnej próby doręczenia dokonano w dniu 10 marca 2017r. W związku z brakiem podjęcia przesyłki pozostawionej w terminie 14 dni w placówce Urzędu Pocztowego, w dniu 17 marca 2017r. operator pocztowy dokonał jej zwrotu do nadawcy - organu egzekucyjnego.

Dyrektor stwierdził, iż zawiadomienie o zajęciu udziałów w spółce, organ egzekucyjny doręczył zobowiązanemu w dniu 16 marca 2017r., w trybie przewidzianym w art. 44 § 4 K.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. (tzw. doręczenie zastępcze). Wskazał również, iż wyżej opisaną korespondencję przesłano na znany organowi egzekucyjnemu adres miejsca zamieszkania zobowiązanego (wskazany przez zobowiązanego w dniu 23 lipca 2011r. adres rejestracyjny i adres do korespondencji), aktualny na dzień dokonania czynności egzekucyjnych w sprawie. Treść zawiadomienia o zajęciu zawierała pouczenie o przysługujących zobowiązanemu prawach, w tym w szczególności o prawie do wniesienia środka zaskarżenia, tj. skargi na zajęcie egzekucyjne, a także o obowiązkach (ograniczeniach) wynikających z dokonania przedmiotowego zajęcia udziałów w spółce. Tym samym, w ocenie organu odwoławczego nie doszło do naruszenia art. 7, art. 8 i art. 9 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a., poprzez ich niezastosowanie.

Dyrektor podniósł, iż w postępowaniu wszczętym skargą na czynności egzekucyjne ocenie podlegają tylko zastrzeżenia odnoszące się do konkretnej czynności egzekucyjnej. W postępowaniu tym nie orzeka się ani o zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego, ani też nie ocenia się prawidłowości jego prowadzenia. Rozstrzygnięcie w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne co do zasady nie ma zatem wpływu na możliwość prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Uwzględnienie skargi wywiera skutki jedynie w zakresie czynności, na którą ją wniesiono. Skarga na czynność egzekucyjną nie może więc dotyczyć przypadków, które mogą być przedmiotem zgłoszenia zarzutów na podstawie przepisu art. 33 u.p.e.a. W postępowaniu wszczętym skargą na czynności egzekucyjne ocenie podlegają zatem tylko zastrzeżenia odnoszące się do czynności egzekucyjnych dokonanych przez organ egzekucyjny.

Organ odwoławczy zauważył ponadto, iż zobowiązany w treści zażalenia na czynność egzekucyjną - zajęcia udziałów w spółce, nie zakwestionował w jakikolwiek sposób formalnoprawnej strony dokonanej wobec majątku zobowiązanego czynności egzekucyjnej. Pełnomocnik nie wskazał na błędy proceduralne przy dokonywaniu przez organ egzekucyjny czynności zmierzających do zastosowania środka egzekucyjnego w postaci ww. zajęcia. Nie kwestionował również elementów treści zawiadomienia o zajęciu oraz jego formy, pod kątem jego zgodności z art. 67 § 2 w związku z art. 96j § 1 u.p.e.a.

Za nieuzasadnioną Dyrektor uznał argumentację strony dotyczącą

naruszenia art. 7 § 2 u.p.e.a. Wyjaśnił, iż organ egzekucyjny dokonywał wielu czynności egzekucyjnych (zajęcie wierzytelności z rachunków bankowych i wkładów oszczędnościowych, zajęcie wynagrodzenia za pracę, zajęcie innej wierzytelności pieniężnej), które nie doprowadziły do wyegzekwowania w całości należności pieniężnych wynikających z tytułów wykonawczych. Zwrócił również uwagę, że zobowiązany w toku postępowania egzekucyjnego nie wskazał sam jakiegokolwiek innego majątku, z którego organ egzekucyjny mógł prowadzić skuteczną egzekucję. Wskazał, że przedmiotowy przepis, organ egzekucyjny mógł zastosować w sytuacji, w której prowadziłby przedmiotowe postępowanie w odniesieniu do kilku znanych organowi składników majątku zobowiązanego (wybierając środek najmniej uciążliwy). Jeżeli organ egzekucyjny ma do dyspozycji tylko jeden znany mu składnik majątku zobowiązanego, to wówczas jest zobowiązany do zastosowania dostępnego środka egzekucyjnego, który doprowadzi do uzyskania środków niezbędnych do uregulowania dochodzonej należności.

Dodał, że podstawowym celem egzekucji administracyjnej jest doprowadzenie do wykonania egzekwowanego obowiązku poprzez zastosowanie środków egzekucyjnych przewidzianych w u.p.e.a., które to środki mają charakter przymusowy, gdyż egzekucja administracyjna jest konsekwencją braku dobrowolnego wykonania określonego obowiązku. Z uwagi na brak wskazania przez zobowiązanego innego majątku, do którego organ egzekucyjny mógłby skierować skuteczną egzekucję, organ ten był uprawniony, a nawet obowiązany, do podjęcia działań egzekucyjnych zmierzających do zastosowania ww. środka egzekucyjnego, skoro dotychczas stosowane środki egzekucyjne okazały się mało skuteczne. Zgodnie z art. 6 u.p.e.a., w razie uchylania się zobowiązanego od wykonania obowiązku, wierzyciel jest zobligowany podjąć czynności zmierzające do wszczęcia egzekucji i nie może kierować się przy tym własnym uznaniem, zaś organ egzekucyjny - stosownie do regulacji art. 7 § 2 u.p.e.a. - ma obowiązek zastosować środki egzekucyjne, które prowadzą bezpośrednio do wykonania obowiązku.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skarżący, wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia organu pierwszej instancji. Postanowieniu organu odwoławczego, podobnie jak skardze na czynność egzekucyjną oraz postanowieniu Naczelnika z dnia "[...]", zarzucił naruszenie:

- art. 7, art. 8 i art. 9 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a., poprzez ich niezastosowanie

i w konsekwencji niepodjęcie przez organ czynności niezbędnych do dokładnego

wyjaśnienia stanu faktycznego i do załatwienia sprawy oraz niepoinformowanie zobowiązanego o okolicznościach prawnych, które mogły mieć wpływ na ustalenie

jego praw i obowiązków, prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania

jego uczestników do władzy publicznej, naruszenie interesu skarżącego oraz

spowodowanie po jego stronie szkody majątkowej;

- art. 7 § 2 u.p.e.a., poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że zajęcie udziałów

w spółce stanowi środek najmniej uciążliwy dla skarżącego i w konsekwencji

może być wobec zobowiązanego zastosowany, podczas gdy (mając na uwadze

konsekwencje ewentualnego zbycia udziałów w spółce, w której skarżący jest

wspólnikiem i członkiem zarządu, dla jej dalszego bytu prawnego) są one nieproporcjonalnie wyższe od wartości dochodzonego od zobowiązanego

roszczenia;

- błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wydanego rozstrzygnięcia,

mogący mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, a polegający na przyjęciu,

iż zawiadomienie o zajęciu zostało skarżącemu skutecznie doręczone i został on

w związku z tym pouczony o przysługujących mu prawach i nałożonych na niego

obowiązkach, podczas gdy zawiadomienia tego nie otrzymał, a organ drugiej instancji nie udowodnił, iż skarżący otrzymał zawiadomienie o pozostawieniu pisma, wraz z informacją o możliwości jego odbioru, w oddawczej skrzynce pocztowej lub innym widocznym dla niego miejscu.

W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, iż nie kwestionuje przewidzianych

w ustawie skutków doręczenia w trybie art. 44 § 4 k.p.a., lecz poddaje w wątpliwość czy do takiego doręczenia w niniejszej sprawie doszło, skoro nie miał on możliwości – w związku z brakiem awizo - dowiedzenia się, iż przesyłka z Urzędu Skarbowego została do niego wysłana i oczekuje ona na odbiór. Podniósł, iż o wydaniu zawiadomienia o zajęciu udziałów powziął wiadomość dopiero od Spółki i wtedy stwierdził nieprawidłowości w doręczeniu przesyłki bezpośrednio do niego. Wskazał, iż aby uznać doręczenie zastępcze za dokonane prawidłowo, muszą zostać łącznie spełnione przesłanki określone w art. 44 k.p.a. Doręczenie powinno być pewne i prawidłowe, a wszelkim uchybieniom w realizacji czynności bądź podnoszonym w tym względzie wątpliwościom powinno się nadać właściwe dla nich skutki. Dodał także, że organ dokonujący doręczenia wyręcza się w zakresie doręczania pism osobami trzecimi przejmuje tym samym odpowiedzialność za ich działania na zasadzie ryzyka, przez co fakt, że nie ma on wpływu na działania tych osób nie ma znaczenia dla oceny prawidłowości doręczenia.

Wskazał także, że wobec niedoręczenia mu zawiadomienia o zajęciu, nie miał również możliwości zapoznania się z jakimkolwiek pouczeniem, które w piśmie tym zostało bądź nie zostało zawarte. Dlatego też nie jest w stanie zweryfikować poprawności podnoszonego przez organ twierdzenia o prawidłowości pouczenia, gdyż operator pocztowy nie doręczył mu w sposób właściwy przesyłki.

Skarżący zarzucił ponadto, iż dokonanie przez organ II instancji nieprawidłowej oceny podnoszonych zarzutów wobec rozstrzygnięcia organu I instancji spowodowało, iż mimo niedoręczenia zawiadomienia o zajęciu udziałów w spółce oraz niepouczenia go o treści przepisów o prowadzeniu egzekucji z udziałów w spółce, utrwalony został w sprawie stan niezgodny z prawem i interesem skarżącego. Zatem prawo zobowiązanego do podjęcia działań, mających na celu ochronę jego interesów oraz prawo do bycia adresatem postępowania, prowadzonego w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, zostało naruszone.

W ocenie skarżącego okoliczność dokonywania licznych innych czynności egzekucyjnych mających na celu wyegzekwowanie dochodzonego świadczenia jest nieistotna w kontekście oceny czy dokonanie czynności w postaci zajęcia udziałów

w spółce było zgodne z wymogiem zachowania przez organ proporcjonalności stosowanych środków i podejmowanych działań.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację wyrażoną w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga nie jest zasadna.

Na wstępie należy wskazać, że złożona w niniejszej sprawie skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym stosownie do obowiązującego, od dnia 15 sierpnia 2015r., nowego brzmienia przepisu art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017r., poz. 1369 ze zm., dalej jako "p.p.s.a."). Zgodnie

z tym przepisem, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy stronie zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.

Zgodnie z treścią art. 3 § 1 p.p.s.a., sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i stosuje środki określone w ustawie. Natomiast stosownie do zapisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066), kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Tylko zatem stwierdzenie, iż zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować jego uchyleniem przez Sąd (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a – c p.p.s.a.). Ponadto wskazać należy, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Spór między stronami dotyczył ustalenia, czy doszło do skutecznego doręczenia skarżącemu zawiadomienia o zajęciu udziałów w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością oraz ustalenia, czy środek ten mógł być zastosowany z uwagi na jego uciążliwość.

W myśl art. 96j § 1 u.p.e.a., organ egzekucyjny dokonuje zajęcia udziału w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością zwanej dalej "spółką", oraz wierzytelności z tego prawa przez przesłanie do spółki zawiadomienia o zajęciu udziału i wezwanie jej, aby żadnych należności przypadających zobowiązanemu z tytułu zajętego udziału, do wysokości egzekwowanej należności wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia należności w terminie i kosztami egzekucyjnymi, nie uiszczała zobowiązanemu, lecz należne kwoty przekazała organowi egzekucyjnemu na pokrycie należności.

Z akt sprawy wynika, że zgodnie z art. 96j § 2 u.p.e.a., zajęcie udziałów stało się skuteczne z chwilą doręczenia spółce zawiadomienia o zajęciu, czyli w dniu 28 lutego 2017r. Organ egzekucyjny, zgodnie z art. 96j § 3 u.p.e.a., jednocześnie z przesłaniem spółce zawiadomienia o zajęciu skierował do sądu rejonowego wniosek o dokonanie w Krajowym Rejestrze Sądowym wpisu o zajęciu udziałów zobowiązanego.

Zdaniem skarżącego zawiadomienie o zajęciu udziałów w spółce nie zostało mu skutecznie doręczone, w związku z czym nie został pouczony o przysługujących mu prawach i obowiązkach. W ocenie Sądu zarzut ten nie znajduje uzasadnionych podstaw w świetle okoliczności faktycznych niniejszej sprawy oraz przepisów prawa.

Zgodnie z art. 44 § 1 pkt 1 k.p.a., w razie niemożności doręczenia pisma

w sposób wskazany w art. 42 i 43 k.p.a. operator pocztowy przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej. Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w placówce pocztowej, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata (art. 44 § 2 k.p.a.). W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie siedmiu dni, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia (art. 44 § 3 K.p.a.) Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu 14-dniowego, a pismo pozostawia się w aktach sprawy (art. 44 § 4 K.p.a.).

Wszystkie warunki wynikające z powyższych przepisów zostały spełnione. Jak wynika z akt sprawy, przesyłkę zawierającą ww. zawiadomienie o zajęciu udziałów

w spółce, z powodu niemożności doręczenia jej adresatowi, pozostawiono w placówce pocztowej, o czym powiadomiono adresata pozostawiając w skrzynce pocztowej awizo po raz pierwszy w dniu 2 marca 2017r., zaś po raz drugi w dniu 10 marca 2017r. W związku z nieodebraniem przez skarżącego przedmiotowej przesyłki w okresie 14 dni od pierwszego awizowania, należało uznać ją za doręczoną z upływem ostatniego dnia tego okresu, tj. z dniem 16 marca 2017r. Wskazać należy, iż skarżący formułuje jedynie ogólnikowe zarzuty dotyczące "nieprawidłowości doręczenia", konieczności spełnienia wszystkich przesłanek określonych w art. 44 k.p.a., ponoszenia przez organy "ryzyka" doręczenia przez osoby trzecie, nieotrzymania korespondencji, nie wskazując przy tym na czym konkretnie uchybienia te, błędy proceduralne, miałyby polegać.

Zauważenia wymaga, że sporna korespondencja została przesłana na znany organowi egzekucyjnemu adres miejsca zamieszkania zobowiązanego, wskazany przez niego jako adres rejestracyjny i adres do korespondencji, aktualny na dzień dokonania czynności egzekucyjnych w sprawie. Zgodne ze stanem faktycznym jest także stanowisko organów, że treść zawiadomienia o zajęciu, zawierała pouczenie

o przysługujących zobowiązanemu prawach, w tym o prawie do wniesienia środka zaskarżenia, tj. skargi na zajęcie egzekucyjne, a także o obowiązkach (ograniczeniach) wynikających z dokonania przedmiotowego zajęcia udziałów w spółce. Na marginesie Sąd wskazuje, że poprawność tego pouczenia skarżący mógł, wbrew twierdzeniom skargi, zweryfikować chociażby w toku postępowania odwoławczego, poprzez zapoznanie się z aktami sprawy.

Zdaniem Sądu, organ egzekucyjny dokonał prawidłowego doręczenia zawiadomienia o zajęciu udziałów w spółce (w trybie doręczenia zastępczego), a treść tego zawiadomienia zawierała pouczenie o prawach i obowiązkach zobowiązanego, wynikających z dokonania tego zajęcia. Tym samym nie stwierdzono naruszenia przez organ egzekucyjny przepisów art. 7, art. 8 i art. 9 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a.

Odnosząc się do zarzutu zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego Sąd stwierdza, że nie jest on uzasadniony. Wskazać należy, na co słusznie powoływał się organ odwoławczy, iż celem postępowania egzekucyjnego jest doprowadzenie do wykonania, w sposób przymusowy, obowiązków ciążących na zobowiązanym. Postępowanie egzekucyjne musi być przede wszystkim skuteczne. Zgodnie z art. 7 § 1 u.p.e.a., dążenie do zrealizowania tego celu polega na stosowaniu środków egzekucyjnych przewidzianych w ustawie. Zgodnie z art. 7 § 2 u.p.e.a., organ egzekucyjny stosuje środki egzekucyjne, które prowadzą bezpośrednio do wykonania obowiązku (tzw. zasada celowości), a spośród kilku takich środków - środki najmniej uciążliwe dla zobowiązanego (tzw. zasada stosowania najłagodniejszego środka egzekucyjnego). Z perspektywy dłużnika niewątpliwie każdy środek egzekucyjny może okazać się dokuczliwy. Przepisy nie określają, które ze środków są mniej lub bardziej uciążliwe. W toku danego postępowania egzekucyjnego, organ prowadzący postępowanie winien w konkretnym przypadku ocenić, który z przewidzianych

w ustawie środków egzekucyjnych zapewni skuteczne wykonanie ciążącego na zobowiązanym obowiązku, jednocześnie będąc środkiem dla zobowiązanego najmniej dolegliwym. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazuje się, że naruszenie zasady wyboru środka najmniej uciążliwego może mieć miejsce jedynie wówczas, gdy organ egzekucyjny dysponuje kilkoma środkami egzekucyjnymi, z których każdy może doprowadzić do realizacji celu egzekucji, którym jest wyegzekwowanie należności (por. wyrok NSA z dnia 13 września 2017r. sygn. akt. II FSK 2090/15 – publ. CBOSA). Tym samym - a contrario - w razie braku możliwości zastosowania kilku środków egzekucyjnych, spośród których jedynie jeden z nich prowadzi bezpośrednio do wykonania obowiązku, bezwzględnym obowiązkiem organu egzekucyjnego jest zastosowanie tego właśnie środka. W takiej sytuacji organ egzekucyjny nie dysponuje żadnym wyborem spośród możliwych do zastosowania środków, więc zasada stosowania najłagodniejszego środka egzekucyjnego nie znajduje zastosowania (por. wyrok WSA w Poznaniu sygn. akt. I SA/Po 581/17 z dnia 30 maja 2017r., publ. LEX nr 2314630).

Tymczasem w niniejszej sprawie zastosowane środki egzekucyjne, takie jak zajęcie wierzytelności z rachunków bankowych i wkładów oszczędnościowych, zajęcie wynagrodzenia za pracę, zajęcie innej wierzytelności pieniężnej, okazały się mało skuteczne i nie doprowadziły do realizacji celu egzekucji. Zgodzić należy się z organem odwoławczym, że poza podniesieniem zarzutu zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego skarżący nie wskazał na żaden inny środek, który mógłby zostać zastosowany, a który w jego ocenie byłby mniej dolegliwy prowadząc jednocześnie do celu egzekucji, jakim jest wyegzekwowanie należności pieniężnej. Zarzut zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego nie ma prowadzić do wstrzymania egzekucji w ogóle, ale skierować ją do innych składników majątkowych zobowiązanego. Organ wyjaśnił w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, że poza majątkiem w postaci udziałów w spółce, organowi egzekucyjnemu nie był znany żaden inny (alternatywny) majątek zobowiązanego, który mógłby zaspokoić dochodzone należności. Sam zobowiązany także nie wskazał takiego majątku, ograniczając się jedynie do stwierdzenia, że zastosowany środek egzekucyjny jest zbyt uciążliwy i może spowodować po jego stronie szkodę majątkową.

W świetle wyżej przedstawionych okoliczności faktycznych rozpoznawanej sprawy, Sąd uznał za prawidłowe stanowisko organów w zakresie uznania za skuteczne doręczenia zobowiązanemu zawiadomienia o zajęciu udziałów w spółce oraz przyjęcia przez organy obu instancji, że zajęcia dokonano zgodnie z obowiązującą procedurą, z jednoczesnym prawidłowym zrealizowaniem zasady celowości postępowania egzekucyjnego.

W tej sytuacji, wbrew zarzutom skargi, wydając zaskarżone postanowienie, jak również poprzedzające je postanowienie organu I instancji nie naruszono art. 7, art. 8

i 9 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. oraz art. 7 § 2 u.p.e.a.

W konsekwencji powyższego, skargę jako bezzasadną należało oddalić na podstawie art. 151 p.p.s.a.