Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 1125/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2023-02-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 33 par. 1
journal: Dz.U. 2020 poz 1427
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Kandut, Sędziowie WSA Borys Marasek (spr.), Anna Tyszkiewicz-Ziętek, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 15 lutego 2023 r. sprawy ze skargi G. P. na postanowienie Poczty Polskiej S.A. Centrum Obsługi Finansowej w Katowicach z dnia 7 października 2020 r. nr COF.OUR.6375.35823.2020 ŁD.JJ.ZZ 06050897 w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym 1) uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Poczty Polskiej S.A. Centrum Obsługi Finansowej z dnia 13 sierpnia 2020 r. nr COF.OUR.6375.35823.2020 WR.WG.P 06050897, 2) zasądza od Poczty Polskiej S.A. Centrum Obsługi Finansowej w Katowicach na rzecz strony skarżącej kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia 7 października 2020 r. nr COF.OUR.6375.35823.2020ŁD.JJ.ZZ 06050897, Dyrektor Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej Spółki Akcyjnej (dalej: wierzyciel, Dyrektor COF), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 256 z późn. zm., dalej k.p.a.); art. 18, art. 34 § 2 i art. 17 § 1a ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1427 z późn. zm., dalej u.p.e.a.) oraz w związku z art. 7 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1689 z późn. zm., dalej u.o.a.), po rozpoznaniu zażalenia wniesionego przez G. P. (dalej: skarżąca) i S. P., utrzymał w mocy własne postanowienie z dnia 13 sierpnia 2020 r. nr COF.OUR.6375.35823.2020 WR.WG.P 06050897 o uznaniu za niezasadny zarzutu niedopuszczalności egzekucji administracyjnej oraz zarzutu niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 ustawy egzekucyjnej, zgłoszonych przez skarżącą i S. P. w postępowaniu egzekucyjnym, dotyczącym opłat abonamentu radiowo–telewizyjnego.

Skarżąca i S. P. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach – za pośrednictwem organu – skargę na powyższe postanowienie z dnia 7 października 2020 r., dołączając do tej skargi kserokopię odcinka "W" książeczki radiofonicznej, potwierdzającej wyrejestrowanie odbiornika telewizyjnego w dniu 17 sierpnia 2002 r.

W odpowiedzi na skargę, organ zaznaczył, że do chwili wniesienia skargi brak było w sprawie dowodu potwierdzającego dopełnienie formalności wyrejestrowania odbiornika. Przekazując wraz ze skargą dowód wyrejestrowania odbiornika, skarżący wykazał nieistnienie obowiązku. W związku z tym, wierzyciel zwrócił przekazem pocztowym na adres korespondencyjny skarżących wyegzekwowaną kwotę 1.543,20 zł, a także kwotę kosztów postępowania egzekucyjnego i opłaty komorniczej wynoszącą 178,27 zł oraz kwotę nienależnych opłat abonamentowych wynoszącą 68,10 zł, w związku z tym organ wniósł o umorzenie postępowania sądowoadministracyjnego.

Z uwagi na śmierć skarżącego S. P., postanowieniem z dnia 6 grudnia 2021 r. Sąd zawiesił postępowanie.

Ponieważ, zgodnie z aktem poświadczenia dziedziczenia z dnia 6 lipca 2022r., jedynym spadkobiercą zmarłego S. P., na podstawie testamentu własnoręcznego, okazała się być skarżąca, Sąd postanowieniem z dnia 15 listopada 2022 r. postanowił podjąć zawieszone postępowanie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

W wyniku przeprowadzenia kontroli zaskarżonego postanowienia, uznać należało, że skarga zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie należy wskazać, że na mocy art. 1 i art. 7 ustawy z dnia 11 września 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2019 poz. 2070 z późn. zm., dalej: ustawa zmieniająca) z dniem 30 lipca 2020 r. znowelizowano m.in. art. 33 u.p.e.a., jak również art. 3 § 2 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, dalej: p.p.s.a.). Analiza przepisów intertemporalnych, w tym art. 13 ust. 1 ustawy zmieniającej, doprowadziła do wniosku, iż w rozpatrywanej sprawie znajdują zastosowanie przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w brzmieniu sprzed nowelizacji. Wspomniany art. 13 ust. 1 ustawy zmieniającej stanowi bowiem, że do postępowań egzekucyjnych wszczętych na podstawie ustawy zmienianej w art. 1, i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe. W niniejszej sprawie taka sytuacja zaistniała, gdyż tytuł wykonawczy został wydany w dniu 25 maja 2020 r. i w tym samym dniu przekazany do organu wykonawczego.

Wspomniany znowelizowany art. 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a., umożliwia wniesienie skargi na każde postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie. W poprzednim stanie prawnym niedopuszczalne było natomiast zaskarżenie postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których było stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu. Wyjaśniając w jakim brzmieniu znajduje zastosowanie wspomniany przepis, stwierdzić należy, że o reżimie, w jakim ma być rozpatrywana skarga na postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym lub zabezpieczającym, decyduje data jej złożenia. Mianowicie w myśl art. 25 ustawy zmieniającej, do postępowań sądowych w sprawach dotyczących postępowań egzekucyjnych i zabezpieczających, wszczętych na podstawie ustawy zmienianej w art. 7 i niezakończonych przed dniem wejścia w życie tej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe. Zatem skoro skarga w niniejszej sprawie pochodzi z dnia 21 listopada 2020 r., a więc złożona została po 30 lipca 2020 r. (data wejście w życie znowelizowanego art. 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a.), to podlega ona rozpoznaniu przez sąd administracyjny.

Poddanym kontroli Sądu rozstrzygnięciem, Dyrektor COF utrzymał w mocy własne postanowienie, którym uznano za niezasadne zarzuty w postaci niedopuszczalności egzekucji administracyjnej oraz niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 ustawy egzekucyjnej.

Przechodząc do dalszych rozważań, stwierdzić należy, że zgodnie z art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a., zobowiązanemu, w terminie 7 dni od dnia doręczenia tytułu wykonawczego, przysługuje prawo do zgłoszenia do organu egzekucyjnego zarzutów w sprawie postępowania egzekucyjnego.

Zamknięty katalog zarzutów zawarty jest w art. 33 § 1 u.p.e.a. Wskazany przepis stanowi, że podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być:

1) wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku;

2) odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej;

3) określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4 u.p.e.a.;

4) błąd co do osoby zobowiązanego;

5) niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym;

6) niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego;

7) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1 u.p.e.a.;

8) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego;

9) prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny;

10) niespełnienie w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a., a w zagranicznym tytule wykonawczym - wymogów określonych w art. 102 ustawy o wzajemnej pomocy.

Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia, stwierdzić należy, iż zarzut jest środkiem prawnym o niejednolitym charakterze. W zależności od wskazanych podstaw, wyliczonych w sposób wyczerpujący w art. 33 § 1 u.p.e.a., zobowiązany wnosząc zarzut:

1) zapoczątkowuje spór o dopuszczalność egzekucji (art. 33 § 1 pkt 1 i 6 u.p.e.a.) lub o wymagalność obowiązku (art. 33 § 1 pkt 2 u.p.e.a.) – z tytułu wykonawczego wynika domniemanie istnienia obowiązku, dlatego zobowiązany wnosząc zarzuty na tych podstawach, zamierza wykazać, że obowiązek już nie istnieje (wykonanie, umorzenie, przedawnienie, wygaśnięcie obowiązku) lub, że jeszcze nie zaistniał (nienałożenie obowiązku) albo, że istnieje, ale nie jest jeszcze wymagalny lub, że egzekucja z innych powodów nie jest dopuszczalna;

2) zarzuca wierzycielowi lub organowi egzekucyjnemu istotne uchybienia proceduralne (art. 33 § 1 pkt 3-4, 6-7, 9-10 u.p.e.a.);

3) podaje w wątpliwość celowość wszczęcia egzekucji lub zastosowanie danego środka egzekucyjnego (art. 33 § 1 pkt 5 i 8 u.p.e.a.).

Stosownie do art. 34 § 1 u.p.e.a., zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 § 1 pkt 1-7, 9 i 10, a przy egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym - także na podstawie art. 33 § 1 pkt 8, organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym, że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7, wypowiedź wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążąca. Zatem w rozpatrywanym przypadku, organ egzekucyjny obowiązany był uzyskać stanowisko wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów.

W przedmiotowej sprawie organ wskazał, że do chwili wniesienia skargi brak było w sprawie dowodu potwierdzającego dopełnienie formalności wyrejestrowania odbiornika. Przekazując wraz ze skargą dowód wyrejestrowania odbiornika w dniu 17 sierpnia 2002 r., skarżący wykazali nieistnienie obowiązku. W związku z tym, wierzyciel zwrócił przekazem pocztowym na adres korespondencyjny skarżących wyegzekwowaną kwotę 1.543,20 zł, a także kwotę kosztów postępowania egzekucyjnego i opłaty komorniczej wynoszącą 178,27 zł oraz kwotę nienależnych opłat abonamentowych wynoszącą 68,10 zł, w związku z tym organ wniósł o umorzenie postępowania sądowoadministracyjnego, nie podniósł jednak aby zaskarżone postanowienie zostało uchylone lub zmienione, tym samym zatem nie można uznać aby postępowania sądowoadministracyjne stało się bezprzedmiotowe.

W tym miejscu należy wskazać, że jedynie zarejestrowanie odbiornika bez jego późniejszego wyrejestrowania, stanowi przesłankę istnienia obowiązku uiszczania opłat za jego używanie (opłata abonamentowa), który podlega egzekwowaniu w trybie egzekucji administracyjnej, obowiązków o charakterze pieniężnym. Tymczasem skarżąca i jej mąż przedstawili dowody potwierdzające, że ten obowiązek nie istnieje, a tym samym wykazali niedopuszczalność egzekucji administracyjnej. Obowiązek uiszczania opłaty abonamentowej trwa do czasu wyrejestrowania odbiornika RTV. Wyrejestrowanie takiego odbiornika zwalnia z obowiązku regulowania należności z tytułu opłat abonamentowych. Skoro skarżąca i jej mąż, przedstawiając dowód wyrejestrowania odbiornika w dniu 17 sierpnia 2002 r., wykazali nieistnienie obowiązku, to tym samym wierzyciel niezasadnie dochodził wymagalnych opłat abonamentowych. Sąd wskazuje przy tym, że dokumenty przedłożone przez skarżącą i jej męża, nie stworzyły nowego stanu prawnego, a jedynie potwierdziły stan istniejący od dnia 17 sierpnia 2002 r., który nie tylko powinien być znany organowi, ale także przez niego uwzględniony, a w konsekwencji egzekucja administracyjna nie powinna zostać wszczęta, zatem zarzut niedopuszczalności egzekucji administracyjnej był zasadny.

Mając powyższe na względzie, Sąd uchylił zaskarżone postanowienie oraz postanowienie utrzymane nim w mocy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135 p.p.s.a, zobowiązując Dyrektora COF, aby uwzględnił przedstawione powyżej stanowisko.

O kosztach postępowania w kwocie 100 zł orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a.