Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1397/09
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2010-02-25 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6320 Zasiłki celowe i okresowe
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 7 pkt 1-15, art. 8 ust 1, art. 39 ust. 1 i 2 art. 41 pkt 1
journal: Dz.U. 2004 nr 64 poz 593
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Pocztarek Sędziowie sędzia NSA Janina Antosiewicz (spr.) sędzia NSA Irena Kamińska Protokolant Marcin Rączka po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2010 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej W.K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 czerwca 2009 r. sygn. akt I SA/Wa 18/09 w sprawie ze skargi W.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] października 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego i specjalnego zasiłku celowego oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokiem z dnia 4 czerwca 2009 r. sygn. akt I SA/Wa 18/09, oddalił skargę W.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] października 2008 r. nr [...], w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego i specjalnego zasiłku celowego.

W uzasadnieniu wyroku Sąd przytoczył ustalony w tej sprawie stan faktyczny, treść wydanych decyzji oraz ocenę ich legalności stwierdzając co następuje:

Burmistrz Gminy Brwinów rozpatrując wniosek W.K., decyzją z [...] września 2008 r. odmówił mu przyznania zasiłku celowego i specjalnego zasiłku celowego na wykonanie kserokopii dokumentów i zakup znaczków pocztowych we wrześniu 2008 r.

W uzasadnieniu decyzji organ powołał się na to, iż prowadzący samodzielne gospodarstwo domowe W.K. posiada dochód 481,30 zł, zaś kryterium dochodowe wynosi 477 zł.

Odmawiając przyznania zasiłku celowego organ stwierdził, iż kserokopie tych dokumentów może on wykonać bezpłatnie w OPS w Brwinowie w ilości 30 sztuk, a poza tym nie jest to najpilniejsza i niezbędna potrzeba życiowa w rozumieniu art. 39 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593). Ponadto stronie ze względu na przekroczenie ustawowego kryterium dochodowego pomoc taka nie przysługuje, a nie ma jednocześnie podstaw do przyznania specjalnego zasiłku celowego z uwagi na to, że nie są to potrzeby jednorazowe, wynikające ze szczególnych okoliczności.

Po rozpatrzeniu odwołania W.K. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie w dniu [...] października 2008 r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji Kolegium powołało się na uzupełniające pismo organu pierwszej instancji, z którego wynikało, iż dokumenty kserowane przez W.K. dotyczą odwołań od decyzji organów i instytucji, jak sądy, prokuratura, urzędy państwowe i samorządowe, sporządzonych w sposób nieczytelny przez W.K..

Kolegium uznało, że stosownie do treści art. 8 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej – prawo do świadczeń z pomocy społecznej, przysługuje osobom i rodzinom, które spełniają określone kryterium dochodowe, przy jednoczesnym wystąpieniu co najmniej jednej okoliczności wymienionej w art. 7 pkt 1-15. Muszą zatem wystąpić łącznie dwie wymienione w tej normie przesłanki, by mieć prawo ubiegania się o świadczenia pieniężne z pomocy społecznej. Dochód na osobę w rodzinie nie może przekraczać wysokości ustalonej w art. 8 ust. 1 ustawy, przy jednoczesnym wystąpieniu przynajmniej jednej z okoliczności, o których mowa w art. 7 pkt 1-15. Sam fakt spełniania warunków przewidzianych ustawą o pomocy społecznej nie oznacza jeszcze, poza świadczeniami przysługującymi obligatoryjnie, automatycznego przyznania osobie zainteresowanej świadczenia pieniężnego z pomocy społecznej, czy też obowiązku organu ustalenia go w rozmiarze adekwatnym do potrzeb osoby zainteresowanej. Decyduje o tym całokształt okoliczności sprawy. Przede wszystkim rozmiar środków finansowych, jakimi na ten cel dysponuje organ pomocy społecznej oraz ilość osób uprawnionych do uzyskania tej pomocy. Może bowiem zaistnieć taka sytuacja, że z uwagi na szczupłość posiadanych środków przeznaczonych na świadczenia pieniężne z pomocy społecznej, przy dużej liczbie osób ubiegających się o przyznanie pomocy finansowej, organ pomocy społecznej nie będzie miał możliwości uwzględnienia żądań nawet tych osób, które spełniają kryteria ustawowe, czy też przyznania świadczenia w odpowiedniej wysokości satysfakcjonującej wnioskodawcę.

Kolegium stwierdziło też, że wydając decyzję organ pierwszej instancji kierował się uznaniem administracyjnym opartym na realizowanych zadaniach i posiadanych funduszach na cele pomocowe. Ośrodki pomocy społecznej zachowują znaczny zakres swobody zarówno w ocenie warunków bytowych osób ubiegających się o pomoc, jak i w ocenie okoliczności sprawy, a także korzystają ze znacznego zakresu swobody w wyborze właściwego rozstrzygnięcia. Dzięki temu stwarza się możliwość dokonywania właściwych wyborów, a tym samym nie każdy potrzebujący w każdym czasie może uzyskać spełnienie oczekiwań ze względu na ograniczone fundusze, jakimi dysponują ośrodki pomocy społecznej. Decyzję organu pierwszej instancji SKO uznało za zgodną z prawem.

W skardze na powyższą decyzje W.K. opisał swą trudna sytuację życiową i wniósł o uchylenie decyzji.

Oddalając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, iż będąca przedmiotem kontroli Sądu decyzja dotyczyła zasiłku celowego, który zgodnie z art. 39 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593, ze zm.), może być przyznany w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej. Jest to świadczenie przyznawane w ramach uznania administracyjnego. Okoliczność ta – jak już wielokrotnie podkreślano w orzecznictwie sądowym powoduje, że sam fakt spełniania kryteriów ustawowych nie oznacza automatycznego przyznania osobie zainteresowanej tego świadczenia i to w wysokości zgodnej z jej oczekiwaniami. Z przepisów prawa regulujących tryb przyznawania zasiłku celowego wynika, że udzielając świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej, organ kieruje się ogólną zasadą dostosowywania rodzaju, formy i rozmiaru świadczeń do okoliczności konkretnej sprawy, jak również uwzględniania potrzeb osób korzystających z pomocy, jeżeli potrzeby te odpowiadają celom i możliwościom pomocy społecznej. Uznanie administracyjne obejmuje również prawo organu do oceny hierarchii zgłaszanych potrzeb, które należy ustalać w kontekście ogólnej liczby osób ubiegających się o pomoc oraz zgłoszonych przez nich żądań, a także wysokości środków finansowych przeznaczonych na świadczenia z zakresu pomocy społecznej. Organy odpowiedzialne za udzielanie pomocy dysponują ograniczonymi środkami finansowymi, a posiadane fundusze muszą rozdzielać pomiędzy stale rosnącą liczbę osób wymagających wsparcia. Nie ulega więc wątpliwości, iż organ nie może zabezpieczyć wszystkich potrzeb osób ubiegających się o pomoc, jak również udzielać świadczeń w oczekiwanej przez te osoby wysokości.

W przypadku decyzji uznaniowych kontrola sądowa ograniczona jest zatem do zbadania, czy w toku podejmowania decyzji organ nie przekroczył granic swobodnego uznania, a więc czy zgodnie z art. 7, 77 § 1 i 80 K.p.a. dokonano ustalenia stanu faktycznego, a dokonana ocena tych ustaleń znajduje oparcie w materiale dowodowym i uzasadnieniu decyzji sporządzonym zgodnie z art. 107 K.p.a. – a więc w sposób przekonywujący.

Organy orzekające w sprawie odmówiły W.K. przyznania zasiłku celowego i specjalnego zasiłku celowego na wykonanie kserokopii dokumentów i zakup znaczków pocztowych we wrześniu 2008 r. i stanowisko to Sąd uznał za prawidłowe.

Zasiłek celowy można przyznać wyłącznie na zaspokojenie niezbędnej potrzeby życiowej. Wykonanie kserokopii dokumentów, jak również zakup znaczków pocztowych nie stanowią niezbędnej potrzeby życiowej.

Poza tym Sąd uznał, że nie ma podstaw do przyznania specjalnego zasiłku celowego z art. 41 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, gdyż nie są to potrzeby jednorazowe wynikające ze szczególnie uzasadnionych okoliczności.

Sąd podkreślił że organ pierwszej instancji wskazał w swojej decyzji na możliwość nieodpłatnego wykonywanie kserokopii w OPS – z której to możliwości skarżący korzysta.

W ocenie Sądu organy wnikliwie, rzetelnie i wszechstronnie rozpatrzyły stan faktyczny sprawy oraz wyczerpująco i szczegółowo wyjaśniły motywy, jakimi się kierowały przy rozstrzyganiu sprawy, uzasadniając przekonująco swoje decyzje, co prowadziło do oddalenia skargi, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej ustawą P.p.s.a.).

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł W.K., reprezentowany przez radcę prawnego M.C. i zaskarżając wyrok w całości skargę kasacyjną oparł o obie podstawy z art. 174 ustawy P.p.s.a. zarzucając:

1) naruszenie prawa materialnego

a) art. 7 ustawy o pomocy społecznej (dalej: u.p.s.) przez jego niezastosowanie w sprawie, wynikające z niedokonania wykładni pojęć "ubóstwa" i "niepełnosprawności", uprawniających do pomocy społecznej;

b) art. 39 ust. 1 i 2 u.p.s. poprzez jego błędną wykładnię i niezastosowanie w sprawie, przejawiające się w błędnej wykładni pojęcia "niezbędnej potrzeby bytowej" uprawniającej do zasiłku celowego i w konsekwencji nieuprawnionego uznania, że potrzeby skarżącego nie leżą w zakresie pojęcia "niezbędnej potrzeby życiowej";

c) art. 41 u.p.s. poprzez jego błędną wykładnię i niezastosowanie w sprawie, przejawiające się w błędnej wykładni sformułowania "szczególnie uzasadnionego przypadku" i w konsekwencji nieuprawnionego uznania, że sytuacja życiowa skarżącego nie mieści się w pojęciu "szczególnie uzasadnionego przypadku";

2) naruszenie przepisów postępowania, uchybienie którym mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

a) art. 3 § 1 i art. 145 § 1 lit. a/ ustawy P.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie naruszenia przez decyzję SKO prawa materialnego, co miało wpływ na wynik sprawy, oraz w konsekwencji nieuchylenie zaskarżonej decyzji;

b) art. 3 § 1 i art. 145 § 1 lit. c/ tej ustawy w zw. z art. 7, 77, 80 i art. 107 § 3 K.p.a. poprzez nieuwzględnienie naruszenia przez SKO zasady prawdy obiektywnej, zobowiązującej do zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego i oparcia rozstrzygnięcia o prawidłowo ustalony stan faktyczny, a także naruszenia wymogów dotyczących treści uzasadnienia decyzji, co mogło mieć wpływ na wynik postępowania, a w konsekwencji nieuchylenie zaskarżonej decyzji.

Skarga kasacyjna domaga się uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i przekazania sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania.

W uzasadnieniu skarg i kasacyjnej jej autor powołał się na przepis art. 7 ustawy o pomocy społecznej, w myśl którego uprawnione do świadczeń z pomocy społecznej są osoby, które żyją w ubóstwie (pkt 1), a także ze względu na orzeczony stopień niepełnosprawności (pkt 5). Ani organy administracyjne, ani Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dokonały wykładni tych pojęć w celu zastosowania ich do sytuacji życiowej Skarżącego. Pojęcie ubóstwa jest pojęciem względnym, powinno się je odnosić do pewnych kategorii ekonomicznych. W szczególności można je odnieść do wskaźników minimum egzystencji i minimum socjalnego. Wskaźniki te publikowane są przez Instytut Pracy i Spraw Socjalnych i na rok 2008 wynosiły odpowiednio 413,20 zł i 865,10 zł dla gospodarstwa jednoosobowego.

Organy obu instancji i WSA przyjęły, iż skarżący osiągając dochód miesięczny 481,30 zł przekracza kryterium dochodowe ustalone na podstawie art. 8 u.p.s., lecz żaden z tych organów nie podjął się oceny spełnienia przez skarżącego kryterium z art. 7 pkt 1 u.p.s. Tymczasem dochód skarżącego przekracza minimum egzystencji zaledwie o 68,10 zł, a jest on osobą niepełnosprawną, o czym organy nie wspominają. Naruszono w ten sposób art. 7 u.p.s., gdyż nieznaczne przekroczenie kryterium dochodowego o kwotę 4,30 zł stanowi nieznaczną różnicę, a ponadto potrzeby skarżącego jako osoby niepełnosprawnej są większe niż innych osób.

Przepis art. 39 ust. 1 i 2 u.p.s. nie ogranicza w żaden sposób pojęcia niezbędnej potrzeby, gdyż ust. 2 wymienia jedynie przykładowo przypadki kiedy może być udzielony zasiłek celowy.

Z naruszeniem prawa nie ustalono, czy w danym konkretnym przypadku wskazana potrzeba jest niezbędna dla konkretnego uprawnionego.

Sąd nie dokonał analizy przepisów przyjmując, że wykonanie kserokopii dokumentów i zakup znaczków nie stanowi niezbędnej potrzeby, czym naruszył przepis art. 39 u.p.s.

Sąd ten naruszył również art. 41 tej ustawy bowiem nie dokonał wykładni sformułowania "w szczególnie uzasadnionych przypadkach", które jest pojęciem nieostrym. Kasator powołał się na wyrok NSA sygn. akt SA/Rz 569/97, nakazujący organom obejmować zakresem rozważań, czy w okolicznościach sprawy nie ma miejsca szczególnie uzasadniony przypadek uprawniający do świadczenia. Samo stwierdzenie o braku podstaw stanowi naruszenie art. 41 u.p.s.

Naruszenie przepisów prawa procesowego autor skargi kasacyjnej wiąże z naruszeniem przez SKO przepisów prawa materialnego i procedury administracyjnej i niezastosowanie w tych warunkach przepisów art. 145 § 1 pkt 1 lit. a/ i c/ ustawy P.p.s.a.

W toku postępowania przed SKO zostały naruszone przepisy art. 7 i 77 § 1 K.p.a., gdyż organ odwoławczy nie podjął się dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w szczególności sytuacji życiowej skarżącego. Organ oparł się jedynie na decyzji organu pierwszej instancji i piśmie wniesionym do SKO w odpowiedzi na odwołanie z którego wynika, że skarżący cierpi na chorobę psychiczną. SKO nie podjęło żadnych kroków w celu wyjaśnienia tej kwestii. SKO nie wyjaśniło również, w jakim celu skarżący prowadzi korespondencję, na której wysyłanie potrzebne są środki finansowe. Ustalenie tego pozwoliłoby organowi administracji stwierdzić zasadność wnioskowania o zasiłek celowy i specjalny zasiłek celowy. W ten sposób postępowanie przed SKO zostało przeprowadzone z naruszeniem art. 80 K.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.

Uchybienie powyższym przepisom przejawia się również w tym, że organ drugiej instancji powoływał się na ograniczone środki, jakimi dysponuje pomoc społeczna, co powoduje, że nie jest możliwe zaspokojenie potrzeb wszystkich uprawnionych. Jednakże nie zostało wykazane w decyzji SKO, że wniosek skarżącego opiewa na sumę, której wypłata przerasta możliwości organu pomocy społecznej. Niewystarczające jest bowiem powoływanie się organów na posiadanie ograniczonych środków finansowych, bez udowodnienia, że wypłata zasiłku w wysokości żądanej przez skarżącego stanowiłaby znaczne nadwyrężenie stanu tych środków.

Z kolei naruszenie art. 107 § 3 K.p.a. kasator upatruje w lakonicznym i niezupełnym uzasadnieniu decyzji SKO. Decyzja organu administracji w zakresie uzasadnienia faktycznego powinna wskazywać fakty, które organ uznał za udowodnione oraz dowody, na których się oparł oraz przyczyny z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej.

Decyzja SKO nie zawiera wskazanych wyżej elementów, gdyż nie dokonała ustalenia stanu faktycznego w sposób zupełny. Ponadto, stan faktyczny został w decyzji ustalony na podstawie niewskazanych w jej treści dowodów, co stanowi o ewidentnym naruszeniu art. 107 § 3 K.p.a. Treść uzasadnienia decyzji SKO w istocie zbyła żądania skarżącego bez stosownego oparcia stanu faktycznego w materiale dowodowym.

Naruszenie powyższych przepisów miało wpływ na wynik sprawy, gdyż gdyby SKO zebrało cały materiał dowodowy, prawidłowo ustaliło stan faktyczny to zapadłaby odmienna decyzja.

Do skargi kasacyjnej dołączono opracowania Instytutu Pracy i Spraw Socjalnych dot. "Badania nad poziomem i strukturą zmodyfikowanego minimum egzystencji w 2008 r."

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

Rozpoznając skargę kasacyjną w granicach podniesionych w niej zarzutów Sąd odwoławczy nie uznał za zasadne zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego, jak również przepisów postępowania w sposób, który mógłby mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Wyrokując w tej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie naruszył przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ ustawy P.p.s.a., gdyż postępowanie administracyjne przeprowadzone przez organy administracji nie było dotknięte wadami, których istnienie mogłoby skutkować uchyleniem decyzji.

Organ pierwszej instancji ustalił sytuację materialną, życiową i rodzinną skarżącego, zgłoszone przez niego potrzeby życiowe, a odmawiając zasiłku na koszty wykonania kserokopii pisma, zapewnił skarżącemu możliwość bezpłatnego skorzystania z kserokopiarki w OPS. Odmawiając zasiłku na zakup znaczków pocztowych organ prawidłowo ocenił zasadność tego żądania w aspekcie art. 39 ust. 1 ustawy o pomocy przyjmując, że żądanie takie nie mieści się w kategorii niezbędnej potrzeby życiowej.

Wyliczenie zamieszczone w art. 39 ust. 1 i 2 ustawy o pomocy ma wprawdzie charakter przykładowy, jednakże wymienione tam przypadki na które może być przyznany zasiłek celowy służą zaspokojeniu niezbędnych potrzeb bytowych jak zakup żywności, leków, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów.

W okolicznościach tej sprawy, ustalonych przez SKO, na które powołuje się również kasator, zbędne było ustalanie w jakim celu skarżący prowadzi korespondencję w takich rozmiarach, iż na wysłanie jej potrzebne są specjalne środki finansowe w postaci zasiłku celowego specjalnego. Nie sposób bowiem przyjąć – w świetle zasad doświadczenia życiowego, aby do niezbędnych potrzeb życiowych można zaliczyć wydatki na wysłanie korespondencji, a zwłaszcza potraktować to jako szczególnie uzasadniony przypadek.

Badając legalność decyzji podejmowanych w ramach uznania administracyjnego Sąd kontroluje przede wszystkim, czy uznanie było dopuszczalne oraz, czy nie przekroczono jego granic.

Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela zarzutu co do wad postępowania (naruszenie przepisów art. 7, 77 § 1 K.p.a.) wobec nieprzedstawienia przez organ dowodów, że przyznanie zasiłku przekracza jego możliwości.

Wobec kontrolnych uprawnień Sądu, ograniczonych tylko do legalności decyzji, kontrola możliwości finansowych organu, jak również sposobu rozdysponowania środków wykazałaby poza kognicją Sądu wyznaczoną przepisem art. 3 § 1 i 2 pkt 1 ustawy P.p.s.a. oraz art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych.

Nie uznał także za zasadny Naczelny Sąd Administracyjny zarzutu naruszenia przez organy przepisu art. 107 § 3 K.p.a., bowiem uzasadnienie decyzji ostatecznej zawiera wszystkie elementy wymienione w tym przepisie, natomiast kasator nie wykazał, aby braki w zakresie wskazania dowodów (na jakie okoliczności?) miały istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy P.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania tylko wówczas skutkuje uchyleniem decyzji jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Przechodząc do zarzutów naruszenia prawa materialnego Naczelny Sąd Administracyjny również odmówił im trafności. Wskazany jako naruszony przepis art. 7 ustawy o pomocy społecznej stanowi o tym, iż pomocy społecznej udziela się osobom i rodzinom w szczególności z powodów wymienionych w pkt 1-15 tego przepisu. W pkt 1 wymienia się ubóstwo. Błędnie autor skargi kasacyjnej zarzuca niedokonanie wykładni tego pojęcia w sytuacji gdy zarówno organy jak i Sąd odniosły się do treści art. 8 ust. 1 pkt 1 tej ustawy ustanawiającego kryterium dochodowe osoby samotnie gospodarującej uprawniające do świadczeń z pomocy społecznej.

Jeśli skonfrontować treść przepisu art. 8 ust. 1 – zwłaszcza w końcowym jego brzmieniu "przy jednoczesnym wystąpieniu co najmniej jednego z powodów wymienionych w art. 7 pkt 2-15" z art. 7 pkt 1 ustawy należy dojść do wniosku, iż pojęcie ubóstwa na użytek tej ustawy należy odnosić do kryteriów dochodowych, które ustawodawstwa ustanowił w przepisie art. 8 ust. 1.

Jak wynika z ustaleń, których skarżący nie kwestionował, uzyskiwany przez niego dochód przekracza kryterium dochodowe, które wynosiło 477 zł.

Z akt sprawy wynika, iż skarżący jest osobą niepełnosprawną, co uprawniałoby go do otrzymania zasiłku celowego, lecz tylko wówczas gdyby dochód jego nie przekraczał kryterium dochodowego, a zgłoszone potrzeby mieściły się w katalogu wymienionym w art. 39 ust. 1 i 2 ustawy o pomocy społecznej.

Błędnie skarga kasacyjna zarzuca naruszenie prawa przez niedokonanie wykładni pojęcia "niepełnosprawność" skoro akta zawierają stosowne orzeczenie Powiatowego Zespołu ds. orzekania o niepełnosprawności, stwierdzające u skarżącego znaczny stopień niepełnosprawności. Zbędne było zatem w okolicznościach tej sprawy dokonywanie wykładni tego pojęcia.

Nie jest trafnym zarzut błędnej wykładni pojęcia "niezbędnej potrzeby bytowej", o którym stanowi przepis art. 39 ust. 1 i 2 ustawy. Wywody w tej kwestii zostały zamieszczone wyżej, a w świetle ustalonego stanu faktycznego, zwłaszcza gdy skarżącemu zapewniono możliwość nieodpłatnego wykonania kserokopii, zasadnie organy i Sąd zeznały, iż ta potrzeba mogła być zaspokojona w inny sposób niż przyznanie zasiłku pieniężnego.

Prawidłowo przyjęto także, że zakup znaczków pocztowych przez skarżącego, dysponującego przecież stałym dochodem w wysokości 481 zł miesięcznie nie może być uznany za niezbędną potrzebę bytową, która powinna być pokrywana ze środków publicznych.

Ze względu na podnoszenie przez skarżącego kryterium dochodowego, żądanie jego mogło być rozpatrywane tylko w kontekście przepisu art. 41 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej.

Przepis ten w szczególnie uzasadnionych przypadkach stwarza możliwość przyznania osobie o dochodach przekraczających kryterium dochodowe m.in. specjalnego zasiłku celowego.

Ustawa nie precyzuje, ani nawet przykładowo nie wymienia co należy uznawać za "szczególnie uzasadniony przypadek". Aby jednak na podstawie tego przepisu można byłoby przyznać świadczenie nie tylko winien zachodzić szczególnie uzasadniony przypadek, lecz może on zostać przyznany tylko na zaspokojenie niezbędnej potrzeby bytowej w rozumieniu art. 39 ustawy.

Wobec trafnego uznania, iż zgłoszone żądanie nie stanowiło niezbędnej potrzeby życiowej w rozumieniu art. 39 ustawy tym bardziej nie mógł mieć zastosowania przepis art. 41 ustawy o pomocy społecznej.

Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ustawy P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Dodać należy, iż wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za wykonaną pomoc prawną należne od Skarbu Państwa (art. 250 ustawy P.p.s.a.) przyznawane jest przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w postępowaniu określonym w art. 258-261 tej ustawy.

Stosownie do § 18 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.) pełnomocnik skarżącego powinien złożyć WSA stosowne oświadczenie, o jakim mowa w tym przepisie.