Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 593/12
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2013-07-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy: article: art. 134 art. 183 art. 185 art. 203
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Dnia 5 lipca 2013 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Anna Łuczaj sędzia NSA Maciej Dybowski sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska /spr./ Protokolant asystent Agnieszka Chorab po rozpoznaniu w dniu 5 lipca 2013 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Świętokrzyskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 27 października 2011 r., sygn. akt II SA/Kr 1169/11 w sprawie ze skargi L. S. na decyzję Świętokrzyskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2000 r., nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie do ponownego rozpoznania, 2. zasądza od L. S. na rzecz Świętokrzyskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego kwotę 430 (czterysta trzydzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 27 października 2011 r., sygn. akt II SA/Kr 11699/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, po rozpoznaniu skargi L. S., uchylił decyzję Świętokrzyskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Kielcach z dnia [...] listopada 2000 r., nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta Kielce z dnia [...] września 2000 r., nr [...], nakazującą rozbiórkę obiektu budowlanego.

Powyższy wyrok zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:

Świętokrzyski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Kielcach decyzją z dnia [...] listopada 2000 r. utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta Kielce z dnia [...] września 2000r. nakazującą L. S. wykonać rozbiórkę (likwidację) parkingu strzeżonego urządzonego samowolnie na posesji składającej się z działek o nr ewid. gr.: 468, 469, 470, i 471 przy ul. [...] w K., z jednoczesnym określeniem, że rozbiórce podlegają: wjazd na teren posesji od strony ul. [...] kiosk drewniany (stróżówka) i oświetlenie terenu parkingu.

W odwołaniu od tej decyzji L. S. podnosił, że ogrodzenie posesji jest tymczasowe i wykonane po powiadomieniu właściwych organów, tak samo tymczasowa jest stróżówka nie połączona trwale z gruntem, na wykonanie wjazdu na teren posesji skarżący posiada zgodę Zarządu Dróg, a oświetlenie terenu wykonane zostało zgodnie z warunkami technicznymi ustalonymi przez Zakład Energetyczny w K. Skarżący wskazywał, że teren na którym zrealizowany ma być parking jest wprawdzie przeznaczony w planie zagospodarowania przestrzennego pod budowę drogi, ale decyzjami o warunkach zabudowy przeznaczony jest do czasowego użytkowania na taką właśnie inwestycję jaka została zrealizowana.

Organ odwoławczy stwierdził, że przepis art. 28 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane ( Dz.U. Nr 89, poz. 414 ze zm.). stanowił, iż roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 i art. 30 tej ustawy. W świetle przepisu art. 29 ust. 1 Prawa budowlanego (w którym wymieniono obiekty zwolnione z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę) budowa takiego obiektu budowlanego jak parking wymagała uzyskania pozwolenia na budowę. Zatem wykonanie wszystkich elementów tworzących z ogrodzonej działki parking strzeżony wymagało uprzedniego uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę, a wykonanie tego parkingu bez takiej decyzji stanowi samowolę budowlaną. Z kolei art. 48 Prawa budowlanego z 1994 r. stanowiący podstawę prawną zaskarżonej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego stanowił, że właściwy organ nakazuje w drodze decyzji rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie lub wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ. W związku z tym orzeczony w decyzji organu pierwszej instancji nakaz rozbiórki elementów ewidentnie tworzących przedmiotowy parking strzeżony jest zasadny i zgodny z prawem. Przepis art. 48 uzależnia obowiązek rozbiórki wyłącznie od stwierdzenia samowoli budowlanej i bez znaczenia jest fakt uzyskania przez inwestora innych niż decyzja o pozwoleniu na budowę dokumentów.

Skargę na powyższą decyzję złożył L. S. wnosząc o jej uchylenie ze względu na to, że została ona wydana bez uwzględnienia wszystkich okoliczności mających istotne znaczenie w sprawie. Skarżący podniósł, że ogrodzenie posesji jest ogrodzeniem tymczasowym dokonanym po uprzednim powiadomieniu właściwych organów, wjazd na teren posesji wykonano poprzez utwardzenie kruszywem umożliwiając wjazd na teren posesji bez zmiany ukształtowania terenu za zgodą Zarządu Dróg, a oświetlenie terenu wykonane zostało zgodnie z warunkami technicznymi ustalonymi przez Zakład Energetyczny w K. jako oświetlenie posesji skarżącego. Ponadto kiosk drewniany - stróżówka - jest obiektem tymczasowym, postawionym na wylewce betonowej i nie jest związany trwale z gruntem. Również ukształtowanie terenu w wyniku prac porządkowych nie zostało zmienione. Skarżący podkreślił nadto, że decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach z dnia [...] września 1999 r., znak: [...] nie uwzględniono odwołania B. i R. B., gdyż w wyniku uchwały podjętej w dniu 21 czerwca 1999 r. przez pięcioosobowy skład sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego (uchwała sygn. akt OPK 2/99) stwierdzono, iż "w przypadku niezamieszczenia w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego uchwalonym na podstawie przepisów ustawy z dnia 12 lipca 1984 r. o planowaniu przestrzennym (Dz. U. nr 17 /1989 , poz. 99 ze zm.) zasady tymczasowego wykorzystania terenu przeznaczonego pod budowę lub modernizację dróg publicznych, dopuszczalne jest tymczasowe wykorzystanie zarezerwowanych na ten cel pasów gruntów na zasadach określonych w art. 35 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 21 marca 1985 o drogach publicznych (Dz. U. nr 14 poz. 60 ze zmianami)".

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy w całości podtrzymał swoje stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.

Rozpoznając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uznał, iż organy nie wyjaśniły wszystkich istotnych okoliczności faktycznych sprawy w sposób wystarczający do zastosowania restrykcyjnej regulacji obowiązującego ówcześnie art. 48 Prawa budowlanego i nie oceniły zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, czym naruszyły art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. Organy nie wykazały, że przedmiotowa inwestycja określana przez inwestora jako parking jest obiektem budowlanym będącym budowlą w rozumieniu art. 3 pkt 1 lit. b i pkt 3 Prawa budowlanego jako całość techniczno-użytkowa wraz z instalacjami i urządzeniami. W orzecznictwie wskazuje się wprawdzie, że utwardzony teren stanowiący całość techniczno-użytkową wykorzystywany jako parking jest budowlą ziemną, na którą wymagane było pozwolenie na budowę, jednakże podkreśla się również zasadnie, że kwalifikacja ta nie budzi wątpliwości w przypadku utwardzenia terenu poprzez jego wybetonowanie, wyasfaltowanie lub wyłożenia warstwą kamienno-żużlową związaną z betonem. Tymczasem w niniejszej sprawie stwierdzono jedynie "utwardzenie tłuczniem, kruszywem" bez oceny tego rodzaju efektu działania inwestora jako elementu obiektu wymagającego pozwolenia na budowę. Dodatkowo organy nie zbadały kwestii powiązania kiosku z gruntem, a od tego zależy czy dopuszczalna jest jego kwalifikacja jako obiektu tymczasowego, a w konsekwencji czy wymagał on pozwolenia na budowę czy tylko zgłoszenia. Nadto organy nie wskazały jego rozmiarów. W kwestii zaś latarni na słupach stalowych nie wskazano, jak zostały one połączone z gruntem, czyli jakie roboty budowlane zostały wykonane. Wyjaśnienie również tych okoliczności da odpowiedź na pytanie czy urządzenie parkingu wymagało uzyskania pozwolenia na budowę czy tylko zgłoszenia. Od tego bowiem zależy tryb postępowania rozbiórkowego. Staranne ustalenie stanu faktycznego jest zatem konieczne dla prawidłowej subsumcji przepisów prawnych. Nadto należy wskazać, iż przepis art. 48 Prawa budowlanego w brzmieniu na dzień wydania decyzji odwoławczej nie przewidywał możliwości zalegalizowania samowoli budowlanej. Z tego też powodu ustalenie charakteru wykonanych robót nabiera szczególnego znaczenia.

Sąd wskazał też, na niejasne sformułowanie decyzji pierwszej instancji w zakresie nałożonego obowiązku i jego przedmiotu. Sformułowanie "likwidacja" parkingu nie może być w sprawie traktowana jako równoznaczna z obowiązkiem jego rozbiórki w sytuacji, gdy organ nie wypowiada się w żaden sposób w kwestii rozbiórki w zakresie utwardzonego terenu, a odnosi się jedynie wjazdu na teren posesji, kiosku drewnianego (stróżówki) i oświetlenia terenu. Brzmienie decyzji wskazuje na konieczność zaprzestania działalności w zakresie prowadzenia parkingu a nie jego rozbiórkę jako obiektu budowlanego.

Z uwagi na powyższe okoliczności Sąd uznał za konieczne uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji pierwszoinstancyjnej, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Ze skargą kasacyjną od powyższego wyroku wystąpił Świętokrzyski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Kielcach, domagając się uchylenia zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazania sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz zasądzenia kosztów postępowania. Skarga kasacyjna oparta została o obie podstawy z art. 174 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie:

1. art.3 pkt 1 lit b ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 1994 r., nr 89, poz. 414 ze zm.) poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, iż użytkowany ogrodzony parking strzeżony na ok. 100 miejsc postojowych, położony na działkach o nr 468 i 469 w skład którego wchodzi ustawiony przy wjeździe drewniany kiosk (stróżówka),wjazd, utwardzony i oświetlony teren nie jest obiektem budowlanym będącym budowlą podczas gdy budowla ta stanowi całość techniczno-użytkową;

2. art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane w brzmieniu z daty wydania zaskarżonej decyzji, poprzez błędną wykładnię i niezastosowanie, polegającą na przyjęciu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, iż parking na 100 stanowisk postojowych nie jest budowlą stanowiącą całość techniczno-użytkową, a w konsekwencji nie wymaga pozwolenia na budowę ani zgłoszenia, bo jest utwardzony tłuczniem i kruszywem bez powiązania go z betonem z pominięciem jego funkcji techniczno- użytkowej, podczas gdy wykonane roboty w postaci utwardzenia terenu, ogrodzenia, oświetlenia ustawienia stróżówki są robotami budowlanymi, których celem jest stworzenie wytworem działalności ludzkiej budowli jako całości techniczno- użytkowej w postaci parkingu;

3. art. 145 § l pkt lit. "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez uwzględnienie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie skargi i przyjęcie, że organ naruszył art. 7, 77, 80 kpa, podczas gdy prowadzone postępowanie, którego przedmiotem była samowolna realizacja obiektu budowlanego tj. parkingu na 100 miejsc postojowych, nie narusza wskazanych przepisów, zaś decyzja jest zgodna z prawem.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej jej autor wskazał, że w niniejszej sprawie niekwestionowanym jest wykonanie przez inwestora robót polegających na wykonaniu parkingu strzeżonego na około 100 miejsc postojowych. Niniejsza inwestycja poprzedzona została decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia [...] lipca 1999 r, znak: [...] dla inwestycji polegającej na budowie parkingu strzeżonego na około 47 miejsc postojowych oraz 10 miejsc dla potrzeb autokomisu. Teren został ogrodzony, utwardzony, tłuczniem, kruszywem, doprowadzono zasilanie energetyczne i oświetlono teren latarniami ulicznymi na stalowych słupach, wykonany został wjazd, przy wjeździe na parking od strony zachodniej ustawiony został kiosk pełniący funkcję stróżówki. Tak więc parking oprócz utwardzonej nawierzchni działki posiada także inną niezbędną dla prawidłowego użytkowania infrastrukturę, przeznaczoną do obsługi prowadzonej działalności gospodarczej. Nie bez znaczenia pozostaje fakt, iż przedmiotowa inwestycja wykorzystywana jest wyłącznie jako miejsce parkingowe dla dużej ilości samochodów osobowych ok. 100 pojazdów. Wprawdzie prawo budowlane nie definiuje pojęcia "budowla" a jedynie wymienia przykładowo katalog obiektów będących budowlami( art. 3 pkt 3), wspólną cechą tego rodzaju obiektów jest pewna "spoistość przestrzenna" Jak wynika z akt sprawy na przedmiotowych działkach zostały wykonane roboty polegające na utwardzeniu terenu przez wysypanie tłuczniem, kruszywem, posiłkując się § 21 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. 99.15.140 ze zm.) stanowiska postojowe powinny mieć powierzchnię utwardzoną lub co najmniej gruntową stabilizowaną. W przedmiotowej sprawie inwestor zrealizował, wraz z infrastrukturą towarzyszącą budowlę stanowiącą całość techniczno-użytkową, wykorzystywaną jako parking dla 100 miejsc postojowych. Wykonanie tego rodzaju robót budowlanych polegających na stworzeniu budowli wymaga pozwolenia na budowę a ich samowolna realizacja podlega reglamentacji z art. 48 prawa budowlanego. Nie można zatem zaakceptować stanowiska Sądu, iż zorganizowana na 100 miejsc postojowych budowla wraz z całą infrastrukturą towarzyszącą tworzącą całość techniczno-użytkową powinna być rozpatrywana przez organ administracji oddzielnie co do obiektu tymczasowego tj. stróżówki w zakresie jego powiązania z gruntem, oddzielnie co do wykonanego wokół terenu parkingu oświetlenia z pominięciem funkcji samowolnie zrealizowanego obiektu budowlanego jako całości techniczno-użytkowej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Wniesiona w przedmiotowej sprawie skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie zauważyć należy, iż przepis art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej jako ustawa P.p.s.a., stanowi, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie zachodzą okoliczności skutkujące nieważnością postępowania, określone w art. 183 § 2 pkt 1 – 6 ustawy P.p.s.a. Badając zasadność zarzutów skierowanych przeciwko wyrokowi sądu I instancji należało przede wszystkim mieć na względzie, iż ocena działań organów administracji winna być dokonywana w świetle norm obowiązujących w chwili ich podejmowania, zaś ustalenie, czy wykonane przez inwestora prace, objęte decyzją rozbiórkową wymagały pozwolenia na budowę odnosić należy do norm prawa budowlanego obowiązującego w chwili ich dokonania oraz rozstrzygania przez organy nadzoru budowlanego.

Oznacza to tym samym konieczność analizy art. 28, 29, 30 prawa budowlanego z dnia 7 lipca 1994r. w brzmieniu opublikowanym w Dzienniku Ustaw z 1994r. Nr 89, poz. 414, ze zmianami wchodzącymi w życie od dnia 24 12.1997r. (Dz.U.1997.111.726).

W ich świetle pozwolenia na budowę wymagało utwardzenie powierzchni gruntu na działkach. Dopiero w wyniku zmiany wprowadzonej z dniem 11 lipca 2003r.(Dz.U. 2003.80.718) zwolniono z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę utwardzenie powierzchni na działkach budowlanych, nałożono wówczas konieczność uzyskania zgłoszenia. Identyczną regulację wprowadzono wówczas dla miejsc postojowych dla samochodów osobowych do 10 stanowisk włącznie.

Zakres ustawy prawo budowlane został określony w art. 1, zgodnie z którym ustawa ta normuje działalność obejmującą sprawy projektowania, budowy, utrzymania i rozbiórki obiektów. Pojęcie obiektu budowlanego wyjaśnione zostało w art.3 prawa budowlanego i obejmuje ono m.in. budowle, a więc to wszystko co nie jest budynkiem bądź obiektem małej architektury, a jednocześnie stanowi całość techniczno użytkową wraz z i instalacjami i urządzeniami. Niewątpliwie w takich kategoriach należy rozważać budowę parkingu, a nawet zwykłe utwardzenie terenu (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 listopada 2012r. sygn. akt. II OW 142/12)

Przepisy ustawy prawo budowlane w mającym zastosowanie w niniejszej sprawie brzmieniu nie wyjaśniają co należy rozumieć przez pojęcie utwardzenie terenu.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego celowym jest w takiej sytuacji sięgnięcie do funkcjonującej w słowniku języka polskiego definicji pojęcia utwardzać, które oznacza czynić coś twardym, twardszym( por. Nowy Słownik Języka Polskiego Wydawnictwo Naukowe PWN , Warszawa 2002).

Naniesienie na grunt tłucznia i kruszywa niewątpliwie zwiększa twardość podłoża, a więc utwardza je

Nie sposób zatem przyjąć, że utwardzenie tłuczniem i kruszywem nawierzchni działki uniemożliwia przyjęcie, że doszło do wykonania budowli, na wykonanie której inwestor winien wykazać się pozwoleniem na budowę

Stanowiska sądu II instancji zmienić nie może powoływanie się w kontrolowanym uzasadnieniu na orzecznictwo sądowe co do kwalifikacji parkingu jako obiektu wymagającego uzyskania pozwolenia na budowę jedynie wówczas gdy jest on wybetonowany, wyasfaltowany, wyłożony warstwą kamienną żużlową związaną betonem. Kontrolowany sąd nie przywołał w tym względzie żadnych orzeczeń, nie odniesiono się do konkretnego stanu faktycznego, nie przeprowadzono analizy obowiązujących wówczas norm. Tymczasem funkcję parkingu spełniać może nie tylko wybetonowana nawierzchnia, ale również utwardzona w sposób, o którym mowa w niniejszej sprawie, wraz ze wszystkimi instalacjami i urządzeniami, do których zaliczyć należy wjazd, stróżówkę , oświetlenie.

Przy czym nie powinno budzić wątpliwości w niniejszej sprawie, że nakazem rozbiórki objęto jedynie wjazd powstały wskutek utwardzenia tłuczniem i kruszywem, stróżówkę oraz latarnie. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego wynika to z jasno sprecyzowanego rozstrzygnięcia, które nakazuje rozebrać parking, precyzując jednak, że do likwidacji przeznaczony jest wjazd na niego, kiosk drewniany , stróżówka.

Stanowisko zaprezentowane przez wojewódzki organ nadzoru w odpowiedzi na skargę potwierdza przedstawione przez sąd wyjaśnienie zakresu przedmiotowego rozbiórki. Na stronie 3 dokumentu stwierdzono, że decyzją nakazano rozbiórkę parkingu ze sprecyzowaniem szczegółowym, iż likwidacji podlega wjazd , stróżówka, oświetlenie terenu parkingu.

Brak zatem podstaw do zawartych w uzasadnieniu wyroku WSA w Kielcach wywodów co do konieczności wyjaśnienia przez organy nadzoru zakresu orzeczonego w decyzji obowiązku.

Ponadto wskazywanie na konieczność zbadania, czy nakazem rozbiórki winno być objęte także utwardzenia terenu wykorzystywanego na parking w okolicznościach niniejszej sprawy stanowiłoby naruszenie zasady reformationis in peius, zawartej w art. 134 § 2 P.p.s.a.

.W istocie bowiem skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach wniósł inwestor, ewentualne poszerzenie zakresu rozbiórki pogorszyłoby jego sytuację w wyniku wniesionej przez niego skargi do sądu administracyjnego.

W zaistniałych okolicznościach nie zachodzi zatem potrzeba ustalenia powiązania z gruntem stróżówki oraz słupów metalowych na których posadowione są lampy, skoro

stanowią one wraz z urządzonym wjazdem i utwardzoną nawierzchnią wykorzystywaną na parking jedną całość techniczno gospodarczą, jedno przedsięwzięcie na wykonanie którego wymagane było pozwolenie na budowę.

Podkreślić w tym miejscu należy, że na wzniesienie stróżówki konieczne byłoby pozwolenie na budowę nawet wówczas, gdyby nie była trwale związana z gruntem. Obowiązujący w chwili jej wznoszenia art. 29 ust.1 pkt.5a prawa budowlanego brak obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę odnosi do tymczasowych obiektów budowlanych nie połączonych trwale z gruntem i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu, ale nie później niż w okresie 120 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu.

Tymczasem w niniejszej sprawie czasookres posadowienia stróżówki nie odpowiada wymogom tej normy. Od momentu jej wzniesienia upłynął znacznie dłuższy okres czasu i to licząc już do chwili wydania decyzji rozbiórkowych. Stróżówka nie stanowi również budynku gospodarczego związanego z produkcją rolną, obiektu przeznaczonego do czasowego użytkowania w trakcie realizacji robót budowlanych, obiektu gospodarczego na działce pracowniczej, których wzniesienie ustawodawca również zwolnił od uzyskania pozwolenia na budowę( art. 29 ust.1pkt.1lit.a, ust.1pkt.3, ust.1pkt.6 prawa budowlanego ).

Odnosząc się do latarni na słupach metalowych wywieść należy, że cecha trwałego związania z gruntem sprowadza się do posadowienia obiektu na tyle trwale, aby zapewnić stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym, mogącym go zniszczyć bądź spowodować przesunięcie w inne miejsce( II OSK 323/11). Dla przyjęcia trwałego związania z gruntem lamp wystarczyłoby nie tylko umieszczenie słupów metalowych z nimi w stopce fundamentowej, ale także wkopanie ich w ziemię.

W niniejszej sprawie zatem wbrew stanowisku sądu I instancji zaistniały przesłanki do zastosowania art. 48 ustawy prawo budowlane w brzmieniu z daty wydania decyzji rozbiórkowej. W istocie bowiem inwestor nie legitymował się koniecznym pozwoleniem na wykonanie objętych nakazem rozbiórki prac.

Mając na względzie powyższe na podstawie art. 185§1 P.p.s.a zaskarżony wyrok podlegał uchyleniu i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Kielcach.

O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 203pkt.2 P.p.s.a