Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 976/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2012-02-01 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 162
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
article: art. 106 par. 3
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Kupiec, Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Jużków, Sędzia WSA Iwona Wiesner (spr.), Protokolant St. sekr. sąd. Aleksandra Doruch, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 lutego 2012 r. przy udziale – sprawy ze skargi K.K. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług (postanowienia o odmowie przywrócenia terminu) 1. uchyla zaskarżone postawienie; 2. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w K. na rzecz strony skarżącej kwotę [...] zł (słownie: [...]złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Postanowieniem nr [...] z dnia [...] r. sprostowanym postanowieniem z dnia 25 maja 2011 r. w zakresie daty jego wydania, Dyrektor Izby Celnej w K. odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w K. nr [...] z dnia [...] r. wydanej w przedmiocie określenia kwoty podatku VAT dla towaru ujętego w zgłoszeniu celnym SAD z dnia [...]r. Powyższe postanowienie zostało wydane na skutek wniosku K.K. z dnia [...] r. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w K. z dnia [...] r. Wniosek został oparty na treści art. 162 § 1 i 2 ustawy z dnia 29sierpnia 1997 r, Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U. nr.8, poz. 60 z 2005 r. z późn.zm.). Do wniosku załączono egzemplarz odwołania z dnia [...] r. W uzasadnieniu wniosku K.K. wskazała, iż w aktach sprawy znajdują się jedynie duplikaty dowodów doręczeń potwierdzeń odbioru korespondencji sporządzone na podstawie kart doręczeń będących w posiadaniu Urzędu Pocztowego. Korespondencja kierowana do niej była pozostawiana przez listonosza w recepcji biurowca znajdującego się w K. przy ul. [...], a podpisy osób odbierających korespondencję nie należą do osób do tego upoważnionych. W piśmie ponowiono wniosek o przesłuchanie świadków, w osobie listonosza i odbierających korespondencję.

Wskazane wyżej rozstrzygnięcie zostało wydane przez Dyrektora Izby Celnej w K. w oparciu o art. 162 § 1 i 2, art. 163 § 2 O.p. w zw. z art. 73 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne ( Dz.U. nr 68, poz. 622 z 2004r. z późn.zm). W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, iż zgodnie z art. 162 § 1 i 2 O.p. termin należy przywrócić na wniosek strony jeśli ona uprawdopodobni, że naruszenie terminu miało miejsce bez jej winy, a wniosek zostanie złożony w terminie 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminowi. Przywołany przepis ustanawia cztery przesłanki przywrócenia terminu, które muszą zostać spełnione łącznie, aby organ mógł przywrócić termin osobie zainteresowanej, a jest to uprawdopodobnienie przez osobę zainteresowaną braku winy w uchybieniu terminowi, wniesienie przez zainteresowanego wniosku o przywrócenie terminu, dochowanie nieprzywracalnego terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu, dopełnienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu tej czynności. Odnosząc wskazane warunki do zaprezentowanej argumentacji Strony organ stwierdził w zaskarżonym postanowieniu, iż nie został dochowany nieprzywracalny termin 7 dniowy do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu. Ustalenia te zostały poczynione w oparciu o treść skargi Strony do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia [...] r. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r. doręczone Stronie w dniu [...] r. Zdaniem Dyrektora Izby Celnej w K. w tej dacie Strona powzięła wiedzę o fakcie złożenia odwołania po upływie ustawowego terminu, zatem już w tym dniu Strona posiadała wiedzę, iż jej odwołanie z dnia [...] r. zostało wniesione po upływie ustawowego terminu. Organ powołał się co do tej kwestii na literaturę przedmiotu (B. Gruszczyński, [w] S. Babiarz, B. Dauter, B. Gruszczyński, JR. Hauser, A. Kabat, M. Niezgódka - Medek Ordynacja podatkowa - komentarz Warszawa 2004, s. 487), która wskazuje, że gdy strona przyzna, że weszła w posiadanie pisma oznaczonego dnia wówczas termin rozpoczyna bieg od dnia wskazanego przez stronę. Termin siedmiodniowy do złożenia wniosku o przywrócenie terminu biegnie od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi przez Stronę, czyli pierwszym dniem biegu terminu jest dzień następny po dniu, w którym ustała przyczyna z powodu, której doszło do uchybienia. Jeśli Strona działa w subiektywnym przekonaniu, że obowiązujący ją termin jeszcze nie rozpoczął biegu to datą początkową biegu siedmiodniowego terminu będzie dzień w którym poweźmie ona wiadomość, że uchybiała terminowi (NSA w Gdańsku wyrok z dnia 24.03.1999r. - sygn. akt I SNGd 1664/98). W tym miejscu należało w ocenie organu odnieść się do kwestii związanych z doręczeniem stronie decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w K. z dnia [...] r. Decyzja ta została przesłana na adres wskazany przez stronę, K., ul. [...], a następnie została odebrana w dniu [...] r. Zgodnie z treścią art. 223 § 2 pkt 1 O.p. odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia stronie postanowienia, zaś organ uznał, że termin ten upłynął w dniu 22 lipca 2010 r. Odwołanie Strony z dnia [...] r. od wskazanej wyżej decyzji zostało nadane w Urzędzie Pocztowym K. w dniu [...] r., a zatem z uchybieniem terminu przewidzianego do jego wniesienia. Jednocześnie Strona złożyła w dniu [...] r. wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w K. [...] z dnia [...] r. W uzasadnieniu wniosku Strona stwierdziła, iż decyzję otrzymała w dniu [...] r., a odwołanie zostało nadane w dniu [...] r. na dowód czego przedstawiła kserokopię potwierdzenia nadania przesyłki poleconej. Strona wskazała, iż w dniu [...] r. przesyłka została jej zwrócona z adnotacją "adresat nie posiada skrytki". Organ podkreślił, iż na kopercie przesyłki jako adresat został wskazany Naczelnik Urzędu Skarbowego w K., zamiast Naczelnika Urzędu Celnego w K., natomiast wskazano prawidłowy adres, ul. [...],[...]. Zdaniem Strony termin siedmiodniowy do złożenia wniosku o przywrócenie terminu, o którym mowa w art. 58 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, rozpoczął swój bieg w dniu [...] r. czyli z datą zwrotu przesyłki do adresata. Strona uzasadniła złożony wniosek o przywrócenie terminu tym, iż wniesione, jej zdaniem, w terminie odwołanie bez jej winy nie zostało doręczone Naczelnikowi Urzędu Celnego w K..

Postanowieniem nr [...] z dnia [...] r. Dyrektor Izby Celnej w K. na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 w związku z art. 223 § 2 pkt 1 ustawy O.p. stwierdził uchybienie terminowi przewidzianemu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w K. z dnia [...] r. oraz odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.

Postanowienie to według duplikatu potwierdzenia odbioru zostało odebrane przez osobę upoważnioną do odbioru tj. Panią B.G. w dniu [...] r. Powyższe postanowienie Dyrektora Izby Celnej w K. Strona zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. W skardze Strona wskazała, iż z postanowieniem Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r. zapoznała się w dniu [...] r. Jednakże na dzień sporządzania odpowiedzi na skargę z potwierdzenia odbioru wynikało, iż postanowienie zostało odebrane w dniu [...] r., natomiast skarga Strony została nadana w dniu [...] r. Dyrektor Izby Celnej w K. uznał, iż została wniesiona po upływie terminu do jej wniesienia i wniósł o odrzucenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z dnia 18 lutego 2011 r. odrzucił skargę na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r. , w którym stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w K. z dnia [...] r. oraz odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, uznając, iż skarga została złożona z uchybieniem terminu wynikającego z art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Postanowieniem z dnia 10 sierpnia 2011 r. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił powyższe postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Dyrektor Izby Celnej w K. wyjaśnił, iż w niniejszej sprawie Strona złożyła odwołanie od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w K. nr [...] z dnia [...] r. (karty nr 40-42) , natomiast numer, który wskazuje Strona we wniosku z dnia [...] r. czyli [...] dotyczy postanowienia Dyrektora Izby Celnej w K. wydanego w dniu [...] r.

Powyższe postanowienie Dyrektora Izby Celnej w K. pismem z dnia [...] r. Strona w całości zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. W skardze Strona zarzuciła naruszenie przepisów postępowania art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 180 § 1, art. 187 § 1, art. 188, O.p. poprzez wadliwe przeprowadzenie postępowania dowodowego w sprawie polegające na pominięciu okoliczności mających znaczenie dla sprawy. Strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, zasądzenie kosztów według norm prawem przepisanych.

Ponadto Strona skarżąca podtrzymała stanowisko prezentowane w sprawie i wniosła o przeprowadzenie na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. dowodu uzupełniającego z dokumentu tj. kopii pisma Poczty Polskiej S.A. Centrum Poczty, Oddział Rejonowy K. z dnia [...] r., nr [...] na okoliczność wyjaśnienia istotnych wątpliwości dotyczących wadliwego doręczania Stronie skarżącej korespondencji, polegającego na doręczaniu korespondencji rejestrowanej nieupoważnionemu do odbioru tego rodzaju korespondencji pracownikowi recepcji budynku, w którym znajduje się biuro Strony skarżącej, B.G.

Dyrektor Izby Celnej w K. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. W ocenie Dyrektora Izby Celnej w K. zarzuty podniesione w skardze należy uznać za nietrafne. Na wstępnie organ wskazał, iż wydanie postanowienia o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania z dnia [...] r., nie ogranicza organu administracyjnego do rozpatrzenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania (wyrok NSA z dn.10.10.2001 r. sygn. akt I SA/Gd 719/99, wyrok WSA w Bydgoszczy z dn. 02.11.2009r. sygn. akt SA/Bd 428/09).

Wobec powyższego w związku z wnioskiem Strony z dnia [...] r. dotyczącym przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w K. nr [...] z dnia [...] r. Dyrektor Izby Celnej w K. rozpatrzył go w myśl postanowień art. 162 § 1 i 2 O.p. Przepis ten ustanawia cztery przesłanki przywrócenia terminu, które muszą zostać spełnione łącznie, aby organ celny mógł przywrócić termin osobie zainteresowanej, a są to uprawdopodobnienie przez osobę zainteresowaną braku winy w uchybieniu terminowi, wniesienie przez zainteresowanego wniosku o przywrócenie terminu, dochowanie terminu (nieprzywracalnego) do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu, dopełnienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu tej czynności. W ocenie Dyrektora Izby Celnej w K., przy uwzględnieniu całości materiału dowodowego sprawy oraz po zapoznaniu się z zaprezentowaną argumentacją Strony w niniejszej sprawie nie został dochowany nieprzywracalny 7 dniowy termin do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu. W ocenie organu jeśli nawet uznać, iż Strona zapoznała się z postanowieniem stwierdzającym uchybienie terminu do wniesienia odwołania dopiero w dniu [...] r. na co wskazuje w skardze z dnia [...] r., to siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenia terminu do wniesienia odwołania zaczął płynąć od tego właśnie dnia. Jak wynika z art 12 § 1 O.p. jeżeli początkiem terminu określonego w dniach jest pewne zdarzenie, przy obliczaniu tego terminu nie uwzględnia się dnia, w którym zdarzenie nastąpiło, natomiast upływ ostatniego z wyznaczonej liczby dni uważa się za koniec terminu. Przenosząc powyższą regulację na realia niniejszej sprawy termin siedmiodniowy zaczął biec w dniu 30 listopada 2010 r. a końcem terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu był dzień 6 grudnia 2010 r. Strona składając w dniu 25 stycznia 2011 r. wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania nie dochowała terminu siedmiodniowego wynikającego z art. 162 § 2 O.p. w związku z powyższym nie było możliwym przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.

Odnosząc się do zawartych w skardze zarzutów naruszenia art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 180 § 1, art. 187 § 1, art. 188 O.p. poprzez wadliwe przeprowadzenie postępowania dowodowego w sprawie polegające na pominięciu okoliczności mających znaczenie dla sprawy organ stwierdził, iż nie zasługują one na uwzględnienie. W sprawie nie naruszono art. 120 oraz art. 121 § 1 O.p. , bowiem przeprowadzenie postępowania w sposób budzący zaufanie do organów administracyjnych, wymaga jedynie od nich przestrzegania przepisów procesowych oraz prawidłowego stosowania przepisów prawa materialnego, z uwzględnieniem zasady bezstronności w postępowaniu, co w rozpoznawanej sprawie bezsprzecznie miało miejsce. Organ jest zobowiązany do ustalenia prawdy obiektywnej zgodnie z przepisami art.121 §1 i art.122 O.p., a także przepisem art.187 §1 O.p., a przed wydaniem postanowienia wzięto pod uwagę wszystkie dowody zgromadzone w sprawie. Artykuł 122 O.p. statuuje zasadę prawdy obiektywnej, polegającej na tym, iż organ administracyjny ma obowiązek podjęcia z urzędu wszelkich działań, które doprowadzą do dokładnego wyjaśnienia wszelkich okoliczności faktycznych rozpoznawanej sprawy i w ten sposób odtworzyć jej rzeczywisty obraz i uzyskać podstawę do trafnego zastosowania przepisów. Zasadę tę realizuje szereg przepisów m.in. powoływany przez Stronę art. 187 § 1 O.p., zgodnie z którym organ podatkowy jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Ponadto zasada swobodnej oceny dowodów zawarta w art. 191 O.p. oznacza, że organ celny ustala stan faktyczny według własnego przekonania, z uwzględnieniem wiedzy i doświadczenia, a przy ocenie wiarygodności i mocy dowodów, nie jest skrępowany żadnymi regułami ustalającymi wartość poszczególnych dowodów, lecz dokonuje tej oceny w sposób swobodny na podstawie własnego przekonania, opartego na wszech rozważeniu zebranego materiału dowodowego. Organ ma obowiązek opierać się na cały zebranym materiale dowodowym, oceniając czy dana okoliczność została udowodniona. W ocenie Dyrektora Izby Celnej w K. w przedmiotowej sprawie nie przekroczono zasady swobodnej oceny dowodów, a ocena materiału dowodowego dokonana została zgodnie z normą prawa procesowego, zachowaniem reguł tej oceny oraz wymogami doświadczenia i logiki. Odnośnie zarzutu naruszenia art. 187 § 1 i 188 O.p. Dyrektor Izby Celnej w K. wyjaśnił, że we wniosku z dnia [...] r. Strona wniosła o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania w charakterze świadka B.G. oraz innych pracowników portierni biurowca zlokalizowanego w K. przy ul. [...], listonosza R.P., oraz przesłuchania w charakterze strony K.K. Wnioski Strony zostały rozpatrzone postanowieniem z dnia [...] r. którym organ na mocy art. 216 w związku z art. 188 i art. 191 O.p. odmówił przeprowadzenia dowodów, o które wniosła Strona. Dyrektor Izby Celnej w K. stwierdził, iż w niniejszej sprawie organ zebrał i w sposób wyczerpujący rozpatrzył cały materiał dowodowy zgodnie z art. 187 § 1 O.p. oraz dopuścił jako dowód wszystko, co mogło przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem po myśli art. 180 O.p. Postępowanie organu w sprawie odpowiadało również wymogom określonym w art. 188 O.p. , gdyż żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu winno być uwzględnione, jeżeli przedmiotem dowodu są okoliczności mające znaczenie dla sprawy, chyba że okoliczności te stwierdzone są wystarczająco innym dowodem, co też mało miejsce w niniejszej sprawie. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia jednoznacznie zostało stwierdzone, iż Strona nie dochowała terminu siedmiodniowego do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w K. z dnia [...] r. Biorąc pod uwagę datę wskazaną przez Stronę, kiedy zostało doręczone postanowienie Dyrektora Izby Celnej w K. stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania termin wynikający z art. 162 § 2 O.p. nie został dochowany. W związku z powyższym, jeśli dla ustalenia daty początkowej biegu terminu siedmiodniowego wynikającego z art. 162 § 2 O.p. przyjąć dzień wskazany przez Stronę bezzasadne jest przeprowadzenie dowodów, o które wnioskuje Strona we wniosku z dnia [...] r., bowiem wskazane okoliczności nie mają istotnego znaczenia dla sprawy. Dyrektor Izby Celnej w K. stwierdził, iż nie kwestionuje, że pisma doręczane były Stronie w sposób nieprawidłowy, co znalazło wyraz w rozstrzygnięciach wydawanych przez Dyrektora Izby Celnej w K., w innych sprawach, w których Stroną była Skarżąca, a jedynie stwierdza, iż wniosek z dnia [...] r. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania został złożony po upływie terminu ustawowego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga okazała się zasadna choć nie z przyczyn w niej wskazanych.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustrojów sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej (§ 1). Kontrola, o której mowa sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2). Oznacza to, że w badaniu w postępowaniu sądowo-administracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów.

Dodać również należy, że stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwaną dalej p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Z przepisu tego wynika, że niezależnie od zarzutów podniesionych w skardze sąd z urzędu bada, czy nie nastąpiło naruszenie prawa materialnego lub procesowego skutkujące koniecznością usunięcia zaskarżonego aktu z obrotu przez jego uchylenie lub stwierdzenie nieważności. Sąd rozpoznaje zatem sprawę rozstrzygniętą zaskarżonym postanowieniem z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a. uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Na wstępie należy podkreślić, iż przedmiotem rozpoznania w niniejszym postępowaniu jest wniosek Skarżącej o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania z dnia [...] r. Rozpoznaniu tego wniosku nie stoi na przeszkodzie wydanie przez organ postanowienia w dniu [...] r. w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania. W tym zakresie Sąd podziela stanowisko organu zawarte w odpowiedzi na skargę.

Odnosząc się do merytorycznych kwestii związanych z zaskarżonym postanowieniem należy w pierwszej kolejności odnieść się do treści art. 162 § 1 O.p., który wskazuje, iż w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni on, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Z § 2 tego artykułu wynika jednak dodatkowy warunek przywrócenia uchybionego terminu, a mianowicie, że wniosek o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jednocześnie z wniesieniem wniosku należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. Oceniając wniosek strony pod kątem wymogów zawartych w powołanym przepisie, organ podatkowy uznał, że nie zasługuje on na uwzględnienie. Podkreślić należy, że przepis art. 162 § 1 O.p. wymaga jedynie uprawdopodobnienia, iż uchybienie terminu procesowego nastąpiło z przyczyn niezawinionych przez stronę. W orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że przy ocenie okoliczności sprawy o przywrócenie terminu należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy, aby nie wprowadzać do stosunków procesowych elementu niepewności. Chodzi o to, aby z jednej strony nie doprowadzać do pochopnego przywracania terminu, z drugiej zaś, aby na skutek nadmiernej surowości nie zamknąć stronie drogi do obrony jej praw. Do okoliczności uzasadniających przywrócenie terminu zalicza się np. przerwę w komunikacji, nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar. Odnosząc się do okoliczności rozpatrywanej sprawy należy nadto stwierdzić, iż w sytuacji, gdy uchybienie terminu do złożenia odwołania jest wynikiem braku wiedzy strony, co do faktu wydania decyzji, od której przysługuje ten środek, dzień ustania przyczyny uchybienia terminowi, od którego liczy się 7 -dniowy termin, w którym należy wnieść podanie o przywrócenie terminu w rozumieniu art. 162 § 2 O.p. musi być określony w sposób bezsporny co do faktu powzięcia przez stronę informacji o wydaniu tego aktu i uchybieniu terminu do jego zaskarżenia. W przypadku, gdy termin do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu ma charakter terminu nieprzywracalnego, nie można domniemywać początku jego biegu (wyrok WSA w Gliwicach z dn.3.12.2010r. III SA/GL 1603/10, LEX 756562). Okoliczności towarzyszące powzięciu przez stronę informacji o uchybieniu terminu muszą jednoznacznie wskazywać, że strona na ich podstawie miała, co najmniej obiektywną możliwość pozyskania wiedzy o fakcie wydania aktu administracyjnego (dacie jego wydania), którego nie zaskarżyła w terminie. Ponadto należy rozważyć dopuszczalność samego wniosku, bowiem w sytuacji, gdy nie rozpoczął się bieg terminu do wniesienia odwołania, wskutek np. niezachowania warunków skutecznego doręczenia orzeczenia, nie można mówić o uchybieniu terminu, który nie rozpoczął swojego biegu (wyrok NSA z dn.16.06.2009 r., I FSK 373/08,POP 2009/4/349, wyrok NSA z dn. 20.10.2010r. II FSK 1090/09 LEX nr 745473, wyrok WSA w Bydgoszczy z dn.8.09.2020r. I SA/Bg 471/10, LEX nr. 746958).

Kierując się treścią wyżej powołanych przepisów oraz dokonując analizy przedstawionego przez organ w zaskarżonym postanowieniu stanu faktycznego należy podkreślić, iż organ odniósł się jedynie do kwestii naruszenia 7 dniowego terminu określonego w art. 162 § 2 O.p. opierając się tylko i wyłącznie na oświadczeniu strony, co do daty uzyskania wiedzy o zaskarżonej decyzji złożonym dla potrzeb postępowania, lecz na innym jego etapie. Organ, zatem nie prowadził bezpośrednio postępowania w celu ustalenia daty, w której strona uzyskała wiedzę o treści decyzji. Jednocześnie należy podkreślić, iż sam organ już w trakcie postępowania w niniejszej sprawie powziął wiedzę o nieprawidłowym doręczaniu przesyłek pocztowych stronie, a mimo tego prowadził postępowanie, którego efektem było wydanie zaskarżonego postanowienia, co stoi w sprzeczności z dyspozycja art. 187 § 1 O.p. Organ winien był dokonać oceny treści korespondencji Skarżącej z Pocztą Polską w przedmiocie wyjaśnienia zarówno sposobu doręczania i odbierania korespondencji przez osoby do tego nie uprawnione oraz dokumentów potwierdzających te czynności, w szczególności ich duplikatów skoro oryginały nie są dostępne. Ustalenia te winny ulec weryfikacji poprzez wymogi art. 148 § 1 i 2 O.p, który wskazuje miejsca i sposób doręczenia pism osobom fizycznym, a to w ich mieszkaniu lub miejscu pracy, a pisma te mogą być również doręczane w miejscu pracy adresata, osobie upoważnionej przez pracodawcę do odbioru korespondencji.

Nadto wskazane wątpliwości nie znalazły odzwierciedlenia w treści uzasadnienia postanowienia, a zgodnie z wymogami art. 217 § 2 O.p. postanowienie winno zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne również w przypadku, gdy przysługuje na nie skarga do sądu administracyjnego. Należy również podkreślić, iż przeprowadzenie powyższych ustaleń pozwoli organowi na dokonanie jednoznacznej oceny czy doręczenie stronie decyzji było prawidłowe, czy w konsekwencji znajduje się ona w obrocie prawnym. W zależności od tych ustaleń organ stwierdzi czy postępowanie w niniejszej sprawie jest bezprzedmiotowe czy też nie i wyda stosowne do tych ustaleń rozstrzygnięcie (wyrok NSA z dn. 16.06.2009r. I FSK 373/08, lex 513241).

Biorąc powyższe pod uwagę Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr.153, poz. 1270) uchylił zaskarżone postanowienie. O kosztach orzeczono po myśli art. 200 i art. 205 § 1 i 2 P.p.s.a. oraz § 14 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu (Dz.U. Nr.163, poz.1349) ( wpis [...] zł, opłata od pełnomocnictwa 17zł, koszty adwokacie [...] zł).