Wyrok NSA, sygn. akt II SA 953/81
NSA w Warszawie (przed reformą)
Data orzeczenia: 1981-11-03 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Powołane przepisy: article: art. 280 par. 1, art. 282
journal: Dz.U. 1969 nr 13 poz. 94
law: Ustawa z dnia 19 kwietnia 1969 r. Kodeks karny.
article: art. 17, art. 23
journal: Dz.U. 1981 nr 20 poz. 99
law: Ustawa z dnia 31 lipca 1981 r. o kontroli publikacji i widowisk.
article: poz. 210
journal: Dz.U. 1946 nr 3 poz. 4
article: art. 6
journal: Dz.U. 1952 nr 19 poz. 114
law: Dekret z dnia 22 kwietnia 1952 r. o częściowej zmianie dekretu z dnia 5 lipca 1946 r. o utworzeniu Głównego Urzędu Kontroli Prasy, Publikacyj i Widowisk.
Teza: 1. Z treści art. 23 ustawy z dnia 31 lipca 1981 r. o kontroli publikacji i widowisk /Dz.U. nr 20 poz. 99/ wynika, iż traci moc dekret z dnia 5 lipca 1946 r. o utworzeniu Głównego Urzędu Kontroli Prasy, Publikacji i Widowisk z wyjątkiem przepisów dotyczących spraw udzielania zezwoleń na wydawanie czasopism, jak również rejestracji i kontroli zakładów poligraficznych, zakładów wytwarzających pieczątki, zakładów wytwarzających publikacje i ilustracje sposobem światłoczułym oraz aparatów powielania.

2. Pochwalanie wydawnictw niezależnych wobec uchylenia art. 6 dekretu z dnia 22 kwietnia 1952 r. o częściowej zmianie dekretu z dnia 5 lipca 1946 r. o utworzeniu Głównego Urzędu Kontroli Prasy, Publikacji i Widowisk /Dz.U. nr 19 poz. 114/ nie jest pochwalaniem przestępstwa a treść omawianego "Oświadczenia" nie może być uznana za przestępstwo w rozumieniu art. 280 par. 1 Kk, a więc być również uznana, jako spełniająca dyspozycje art. 2 pkt 6 ustawy z dnia 31 lipca 1981 r. o kontroli publikacji i widowisk.

TEZY

1. Z treści art. 23 ustawy z dnia 31 lipca 1981 r. o kontroli publikacji i widowisk /Dz.U. nr 20 poz. 99/ wynika, iż traci moc dekret z dnia 5 lipca 1946 r. o utworzeniu Głównego Urzędu Kontroli Prasy, Publikacji i Widowisk z wyjątkiem przepisów dotyczących spraw udzielania zezwoleń na wydawanie czasopism, jak również rejestracji i kontroli zakładów poligraficznych, zakładów wytwarzających pieczątki, zakładów wytwarzających publikacje i ilustracje sposobem światłoczułym oraz aparatów powielania.

2. Pochwalanie wydawnictw niezależnych wobec uchylenia art. 6 dekretu z dnia 22 kwietnia 1952 r. o częściowej zmianie dekretu z dnia 5 lipca 1946 r. o utworzeniu Głównego Urzędu Kontroli Prasy, Publikacji i Widowisk /Dz.U. nr 19 poz. 114/ nie jest pochwalaniem przestępstwa a treść omawianego "Oświadczenia" nie może być uznana za przestępstwo w rozumieniu art. 280 par. 1 Kk, a więc być również uznana, jako spełniająca dyspozycje art. 2 pkt 6 ustawy z dnia 31 lipca 1981 r. o kontroli publikacji i widowisk.


SENTENCJA

uchyla zaskarżoną decyzję.


UZASADNIENIE

1. Analiza treści zakazanego do rozpowszechniania "Oświadczenia" w tygodniku "Solidarność" wskazuje, iż akceptuje ono i pochwala wydawnictwa niezależne jako te, które mogą w chwili obecnej odegrać pozytywną rolę w rozwoju literatury, kultury i w obiektywnym przedstawieniu procesów historycznych.

Nie można dopatrzyć się w treści tego "Oświadczenia" nawoływania do nieposłuszeństwa lub przeciwdziałania ustawie.

Wyrażenie "nawołuje" zawarte w art. 282 Kk jest równoznaczne z pojęciem wzywa lub podburza, a takich elementów treść zakwestionowanego "Oświadczenia" nie zawiera.

2. Zakwestionowany tekst w istocie pochwala działanie zmierzające do rozwijania tzw. wydawnictw niezależnych, a więc wydawanych bez zezwolenia Urzędu Kontroli Publikacji i Widowisk, jak również do niepoddawania się cenzurze wstępnej.

Tego rodzaju pochwała nie jest pochwałą przestępstwa, lecz pochwałą nieposłuszeństwa ustawie. Czyn taki nie jest przestępstwem. Jest wykroczeniem stosownie do art. 17 ustawy z dnia 31 lipca 1981 r. o kontroli publikacji i widowisk /Dz.U. nr 20 poz. 99/.