Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 414/11
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2012-03-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6074 Przekształcenie użytkowania wieczystego w prawo własności
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 1 ust. 1
journal: Dz.U. 2005 nr 175 poz 1459
law: Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości
article: art. 184
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Joanna Runge-Lissowska (spr.) Sędziowie sędzia NSA Małgorzata Borowiec sędzia NSA Irena Kamińska Protokolant asystent sędziego Katarzyna Myślińska po rozpoznaniu w dniu 14 marca 2012 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej B.N. i R.N. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 4 listopada 2010 r. sygn. akt II SA/Gd 626/10 w sprawie ze skargi B.N. i R.N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] w przedmiocie przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 4 listopada 2010 r. sygn. akt II SA/Gd 626/10, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę B. i R. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...], którą utrzymana została w mocy decyzja Prezydenta Miasta Sopot z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...]. Decyzjami tymi odmówiono przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości położonej w Sopocie przy ul. S., oznaczonej jako działka nr [...] o pow. 402 m2. Z wnioskiem z dnia 28 lipca 2009 r. wystąpili użytkownicy wieczyści: J. i T. B., J. i H. S., B. B., M. W., B. i R. N., B. M., P. M. i E. P.. Odmowa przekształcenia została uzasadniona tym, że na działce znajduje się budynek, w którym są dwa lokale mieszkalne i trzy użytkowe, i te ostatnie stanowią 60% udziału, natomiast art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności mówi o osobach fizycznych będących użytkownikami wieczystymi nieruchomości zabudowanych na cele mieszkaniowe, garażami, przeznaczonymi pod taką zabudowę oraz nieruchomości rolnych. 60% udziału lokali użytkowych w budynku na działce nr [...] przesądza o niemieszkalnym charakterze budynku.

Skargę złożyli B. i R. N. stwierdzając, że art. 1 ust. 1 ww. ustawy dotyczy właścicieli lokali mieszkalnych, ale ust. 2 mówi ogólnie o właścicielach, zatem odmowa rażąco narusza przepisy.

Oddalając skargę, Wojewódzki Sąd Administracyjny podzielił stanowisko organów, podkreślając charakter zabudowy usługowej, a także stwierdzając, iż ust. 2 art. 1 mówi ogólnie o właścicielach lokali, ale wyraźnie wskazuje, że przewidziane w nim żądanie dotyczy prawa użytkowania wieczystego, o którym mowa w ust. 1.

Reprezentowani przez radcę prawnego, B. i R. N. wnieśli skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, domagając się uchylenia wyroku i rozstrzygnięcia reformatoryjnego przez uchylenie decyzji organów obu instancji i zarzucając:

naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności:

– ust. 1 poprzez nietrafne przyjęcie, że ustawodawca wprowadza kryterium procentowe dotyczące stopnia zabudowy, gdy budynki wykorzystywane są nie tylko na cele mieszkaniowe ale również na inne, ustawodawca formułując ten zapis w stopniu niewymagającym dodatkowych interpretacji nie wprowadził jakiegokolwiek kryterium,

– ust. 2 pkt 1 poprzez nietrafne przyjęcie, że przewidziane w nim żądanie dotyczy prawa użytkowanie wieczystego, o którym mowa w art. 1 podczas gdy w tym ustępie ustawodawca mówi o osobach fizycznych będących właścicielami lokali innych niż wymienione w ust. 1.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie mogła być uwzględniona, bowiem Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku nie można zarzucić, aby zaskarżonym wyrokiem naruszył przepisy wskazane w jej podstawach.

W dacie orzekania zarówno przez organy, jak i Wojewódzki Sąd Administracyjny art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, dalej "ustawa", stanowił, iż osoby fizyczne będące w dniu wejścia w życie ustawy użytkownikami wieczystymi nieruchomości zabudowanych na cele mieszkaniowe lub zabudowanych garażami albo przeznaczonych pod tego rodzaju zabudowę oraz nieruchomości rolnych mogą wystąpić z żądaniem przekształcenia prawa użytkowania wieczystego tych nieruchomości w prawo własności. Przepis ten stawiał zatem osobom fizycznym dwa warunki do spełnienia, aby ich żądanie przekształcenia prawa mogło być zrealizowane, tj. posiadanie prawa użytkowanie wieczystego w dniu wejścia w użycie ustawy i przysługiwanie tego prawa to służyło do nieruchomości zabudowanych na cele mieszkaniowe, lub zabudowanych garażami, przeznaczonych pod tego rodzaju zabudowę lub nieruchomości rolnych. Natomiast z ust. 2 tego artykułu wynikało, że z żądaniem przekształcenia prawa użytkowanie wieczystego nieruchomości, o których mowa w ust. 1, w prawo własności mogą wystąpić także osoby fizyczne i prawne będące właścicielami lokalu, których udział w nieruchomości wspólnej obejmuje prawo użytkowanie wieczystego (pkt 1), spółdzielnie mieszkaniowe będące właścicielami budynków mieszkalnych lub garaży (ust. 2). Z tego z kolei przepisu wynikało, że podmioty w nim wymienione mogą także domagać się przekształcenia prawa użytkowanie wieczystego w prawo własności, o ile prawo użytkowania dotyczy nieruchomości, o których mowa w art. 1, tj. zabudowanych na cele mieszkaniowe, garażami, przeznaczonych pod tego rodzaju zabudowę lub rolnych. Takie sformułowanie przepisów powodowało, że przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności mogło dotyczyć tylko nieruchomości zabudowanych na cele mieszkaniowe, garażami, przeznaczonych pod tego rodzaju zabudowę oraz rolnych.

Z akt sprawy wynika, że wnioskujący o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego nieruchomości w prawo własności, B. i R. N., swój tytuł posiadali co do nieruchomości, która w całości nie spełniała kryterium, o którym mowa w art. 1 ust. 1 ustawy, bowiem jej przeznaczenie było w większości użytkowe. Oni sami zresztą są właścicielami lokalu użytkowego. Przekształcenie ich prawa nie mogło zatem nastąpić ani na podstawie art. 1 ust. 1 ustawy, bowiem budynek nie w całości był mieszkalny i bez znaczenia jest jaki procent był użytkowy, ani na podstawie jej art. 1 ust. 2 pkt 1, choć ust. 2 dotyczył nieruchomości, o których mowa w ust. 1, tj. mieszkaniowych.

Podkreślić jednak należy, że z dniem 9 października 2011 r. nastąpiła zmiana art. 1 ust. 1 i obecnie stanowi on, że osoby fizyczne i prawne będące w dniu 13 października 2005 r. użytkownikami wieczystymi nieruchomości mogą wystąpić z wnioskiem o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego tych nieruchomości w prawo własności. Z dniem wejścia w życie nowelizacji przekształcenie prawa może dotyczyć każdej nieruchomości, byleby użytkowanie wieczyste do niej służyło w dniu 13 października 2005 r. Zmiana ta otwiera drogę skarżącym do wystąpienia z ponownym wnioskiem o przekształcenie służącego im prawa.

Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).