Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1088/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-12-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 134
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska, , Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), Protokolant st. sekr. sąd. Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 listopada 2012 r. sprawy ze skargi Szkoły [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej Szkoły [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Prezydent [...] decyzja nr [...] z dnia [...] listopada 2011 r., na podstawie art. 30 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. nr 243 poz. 1623 ze zm) wniósł sprzeciw do zgłoszenia Szkoły [...] Sp.. z o.o. złożonego w dniu 5 października 2011 r. w sprawie zamiaru budowy tymczasowego boiska sportowego wielofunkcyjnego z trawy sztucznej (łączny wymiar nawierzchni 16 m x 31 m) przeznaczonego do rozbiórki w dniu 10 lutego 2012 r., na terenie działki nr ew. [...] z obrębu [...] przy ul. [...] w [...].

Inwestor Szkoła [...] Sp. z o.o. w [...] pismem z dnia 24 listopada 2011 r. uzupełnionym pismem datowanym na dzień 17 grudnia 2012 r. (data wpływu 18. 01. 2012 r.) oraz pismem z dnia 6 lutego 2012 r. wniosła odwołanie od w/w decyzji organu pierwszej instancji.

Wojewoda [...] postanowieniem nr [...] z dnia [...] marca 2012 r. stwierdził niedopuszczalność odwołania od decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] listopada 2011 r. na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., nr 98 poz. 1071 ze zm).

Organ wskazał, że z Krajowego Rejestru Sądowego wynika, iż do występowania w imieniu Szkoły wymagane jest działanie dwóch członków zarządu łącznie lub jednego członka zarządu z prokurentem.

Z uwagi na fakt, że pismo Szkoły [...] Sp. z o. o. z siedzibą w [...] z dnia 24 listopada 2011 r., stanowiące odwołanie od ww. decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] listopada 2011 r., zostało podpisane tylko przez jednego członka zarządu - prezesa zarządu W. K. Wojewoda [...] pismem z dnia 04 stycznia 2012 r., znak: [...], działając na podstawie art. 64 § 2 Kpa, wezwał Skarżącą, w termie 7 dni od dnia otrzymania wezwania, do uzupełnienia złożonego odwołania poprzez złożenie podpisu przez drugiego członka zarządu lub prokurenta, pod rygorem pozostawienia bez rozpoznania wniesionego odwołania.

W odpowiedzi na ww. wezwanie Szkoła [...] Sp. z o. o. z siedzibą w [...], przy piśmie datowanym na dzień 17 grudnia 2012 r. (data wpływu - 18 stycznia 2012 r.) przesłała egzemplarz odwołania podpisany przez prezesa zarządu W. K. oraz uzupełniony o podpis K. W., opatrzony pieczątka "Dyrektor". Z treści ww. pisma datowanego na dzień 17 grudnia 2012 r. wynika, że K. W. jest prokurentem Szkoły [...] Sp. z o. o. z siedzibą w [...].

Tymczasem ze znajdującego się w aktach sprawy odpisu z Krajowego Rejestru Sądowego, jak i na podstawie danych uzyskanych w Krajowym Rejestrze Sądowym dostępnym na stronie internetowej Ministerstwa Sprawiedliwości (http://ki-s.ms.gov.pl), wynika, że Szkoła [...] Sp. z. o. o. z siedzibą w [...] nie ma ustanowionego prokurenta (brak wpisów w dziale 2 rubryce 3).

W związku z powyższym Wojewoda [...] pismem z dnia 25 stycznia 2012 r., znak: [...], działając na podstawie art. 64 § 2 Kpa, wezwał Skarżącą, w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania, do uzupełnienia złożonego odwołania poprzez przedłożenie dokumentu poświadczającego posiadanie prokury przez K. W. (np. aktualnego odpisu z Krajowego Rejestru Sądowego, zawierającego stosowny wpis lub dokumentu udzielającego prokury K. W.).

W odpowiedzi na ww. wezwanie Szkoła [...] Sp. z o. o. z siedzibą w [...], przy piśmie z dnia 6 lutego 2012 r., przedłożyła pismo datowane na dzień 3 września 2009 r. zatytułowane "Prokura", podpisane przez prezesa zarządu - W. K. Wymienione wyżej pismo z dnia 3 września "ustanawia dla spółki Szkoła [...] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą: [...], ul. [...]. Prokurenta: w osobie K. W., córki F. i K.".

Wątpliwości Wojewody [...] budził jednakże przedłoży dokument z dnia 3 września 2009 r., zatytułowany Prokura.

Organ wskazał, że przy prokurze występują dwa stosunki prawne: zewnętrzny - między prokurentem a osobami trzecimi i wewnętrzny - miedzy spółką a jej prokurentem. Należy przy tym rozróżnić dwa pojęcia, tj. ustanowienie prokury od udzielenia prokury. Ustanowienie prokury jest czynnością wewnętrzną spółki, a udzielenie prokury jest czynnością prawną mającą skutek wobec osób trzecich.

Zgodnie z art. 208 § 6 ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych (Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 z późn. zm.) powołanie prokurenta wymaga zgody wszystkich członków zarządu spółki. Podkreślić jednakże należy, że ww. przepis odnosi do czynności o charakterze wewnętrznym.

Tymczasem udzielenie prokury ze skutkiem dla osób trzecich, w tym także w zakresie skutecznego reprezentowania spółki, następuje przez jednostronną czynność prawną - oświadczenie woli przedsiębiorcy, udzielone w formie pisemnego oświadczenia (tj. oświadczenia woli na piśmie) pod rygorem nieważności (art. 99 § 2 ustawy z dnia 23 kwietnia 194 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. nr 16 poz. 93 z późn. zm. - w związku z art. 2 KSH). Oświadczenie woli przedsiębiorcy działającego w formie spółki z ograniczoną odpowiedzialnością zostaje skutecznie złożone jeżeli zachowany został sposób reprezentacji spółki uwidoczniony w KRS.

Ze znajdującego się w aktach sprawy odpisu z KRS wynika, że do reprezentowania spółki Szkoła [...] Sp. z o. o. z siedzibą w [...], a tym samym do składnia oświadczeń woli w imieniu spółki, wymagane jest działanie dwóch członków zarządu łącznie lub jednego członka zarządu wraz z prokurentem. Tym samym do udzielenia w sposób skuteczny względem osób trzecich prokury K. W. konieczne jest by dokument udzielający prokury K. W. podpisany był przez dwóch członków zarządu działających łącznie. Tymczasem ww. dokument z dnia 3 września 2009 r. zatytułowany "Prokura" został podpisany tylko przez jednego członka zarządu skarżącej spółki - prezesa zarządu W. K.. W ocenie Wojewody [...] nie udzielono zatem K.W. prokury w sposób skuteczny względem osób trzecich. W ocenie Wojewody [...], w świetle przedłożonych przez Skarżącą dokumentów, w szczególności pisma z dnia 3 września 2009 r. zatytułowanego Prokura, nie można uznać, że Szkoła [...] Sp. z o. o. z siedzibą w [...] uzupełniła w sposób skuteczny brakujący podpis na odwołaniu z dnia 24 listopada 2011 r. Tym samym odwołanie nie zostało podpisane w sposób zgodny z zasadami reprezentacji Spółki, wynikającymi ze znajdującego się w aktach sprawy odpisu z KRS, pomimo dwukrotnego wezwania poczynionego przez organ drugiej instancji.

Konsekwencją powyższego była konieczność pozostawienia wniesionego odwołania bez rozpoznania, zgodnie z pouczeniami zawartymi w wezwaniach Wojewody [...] z dnia 4 stycznia 2012 r. oraz 25 stycznia 2012 r. Jedną z form pozostawienia odwołania bez rozpoznania jest stwierdzenie niedopuszczalności odwołania na podstawie art. 134 Kpa.

Skargę na postanowienie Wojewody [...] złożyła Szkoła [...] Sp. z o.o. w [...] wnosząc o jego uchylenie.

Skarżąca zarzuciła organowi naruszenie art. 205 § 1 kodeksu Spółek Handlowych, który odnosi się do sytuacji, gdy zarząd spółki z ograniczoną odpowiedzialnością jest kolegialny i nie ma zastosowania do przypadku zarządu jednoosobowego, który reprezentowany jest jednoosobowo.

Skarżąca wskazała, że od dania 3 września 2009 r., zarząd spółki jest jednoosobowy w wyniku odwołania drugiego członka zarządu na mocy uchwały Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników z dnia 3 września 2009 r. Skarżąca zauważyła, że odwołanie członka zarządu na skutek z dniem podjęcia uchwały i nie jest do tego konieczna wzmianka w KRS.

Wykreślenie drugiego członka zarządu z KRS nastąpiło w dniu 25 listopada 2009 r., a czynność ta miała charakter jedynie deklaratoryjny, a nie konstytutywny.

Skarżąca podniosła także zarzut naruszenia art. 208 § 6 KSH, który ma zastosowanie wyłącznie do zarządu wieloosobowego, a więc nie ma zastosowania w sprawie. Skarżąca zauważyła, że do powołania prokurenta przy zarządzie jednoosobowym wystarczy jednostronna czynność prawna jedynego członka zarządu a ustanowienie i udzielenie prokury jest tożsame przy czym prokura jest ważna mimo, ze nie została wpisana do rejestru sądowego.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie podnosząc, jak w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie bowiem zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W ocenie Wojewody [...] odwołanie Szkoły [...] Sp. z o.o. w [...] posiada brak formalny w postaci nieuzupełnienia podpisu drugiego członka zarządu spółki lub prokurenta. Powyższy brak nie został uzupełniony pomimo dwukrotnego wezwania poczynionego przez organ.

Stwierdzić należy, że działanie organu w fazie wstępnej postępowania co do zasady było zgodne z prawem, bowiem organ odwoławczy po otrzymaniu odwołania obowiązany jest zbadać dopuszczalność odwołania. Dopuszczalność odwołania jest wyznaczona przesłankami przedmiotowymi i podmiotowymi. W szczególności przesłanką podmiotową jest wniesienie odwołania przez nie legitymowaną do tego osobę. Stroną postępowania jest Szkoła [...] Spółka z o.o. w [...], a więc osoba prawna, która od momentu zarejestrowania w KRS winna posiadać zarząd powołany do prowadzenia spraw spółki i jej reprezentowania. Zarząd jest organem uchwałodawczym bez względu na jego liczebność, tzn., że nawet jeśli zarząd jest jednoosobowy podejmuje on również uchwały. Kompetencje zarządu w sferze reprezentacyjnej nie mogą być przejmowane przez inne organy.

Umowa spółki powinna natomiast przewidywać liczebność zarządu. Jeżeli ustanowiono reprezentację łączną polegającą na konieczności współdziałania dwóch członków zarządu, a liczba członków zarządu zmniejszy się do jednego to dla skuteczności składanych oświadczeń woli niezbędne jest powołanie drugiego członka zarządu. Wpis zarządu do KRS jest obowiązkowy, ale wywołuje jedynie skutek deklaratoryjny. Dokonanie wpisu do rejestru ma natomiast skutek domniemania prawdziwości tj., że dana wpisana osoba, została stosowną uchwałą powołana prawidłowo co ma znaczenie w stosunkach spółki z osobami trzecimi, a także w postępowaniu przed organami i sądami. Odwołanie oraz wybór członka zarządu spółki z o.o. następuje na mocy uchwały zgromadzenia wspólników, której skuteczność nie zależy od dokonania odpowiedniego wpisu w KRS. Wpis (lub jego brak) nie tworzy nowego stanu prawnego, decydujące znaczenie ma ważnie podjęta uchwała.

W przypadku zarządu jednoosobowego (jeśli umowa tak przewiduje) może obowiązywać zasada reprezentacji łącznej, w której jednoosobowy zarząd będzie musiał współdziałać z prokurentem. W przypadku braku uregulowania tej kwestii w umowie spółki dla zarządu jednoosobowego należy przyjąć uprawnienie do jednoosobowej reprezentacji spółki na zewnątrz. A więc brak stosownego zapisu w umowie spółki dla zarządu jednoosobowego co do obowiązku reprezentacji - (łącznie z prokurentem) - oznacza uprawnienie do jednoosobowej reprezentacji. Istnieje bowiem domniemanie że zarząd jednoosobowy jest tożsamy z prezesem zarządu, uprawnionym do składania oświadczeń woli i reprezentowania spółki jednoosobowo. Co nie oznacza pozbawienia uprawnienia członka zarządu do ustanowienia prokury i powołania prokurenta w celu zastąpienia członka zarządu.

Natomiast warunkiem współdziałania członka zarządu z prokurentem musi być złożenie przez każdego z nich w imieniu spółki takich samych oświadczeń co do istotnych postanowień umowy, przy czym oświadczenia te nie muszą być złożone jednocześnie.

Sposób reprezentacji spółki winna określać umowa spółki.

Wprawdzie organ wzywał skarżącą dwukrotnie do wykazania reprezentacji zgodnie z wpisem w rejestrze, jednakże wobec twierdzeń skarżącej winien uzupełnić materiał dowodowy o umowę spółki, z której będą wynikały zasady co do składu zarządu (jednoosobowy czy wieloosobowy), jak również reprezentacji na zewnątrz. Z kolejnego wypisu z KRS wynika bowiem, że zarząd jest jednoosobowy.

Wobec niewyjaśnienia kwestii reprezentacji spółki (tj. jednoosobowa czy łączna) postanowienie organu o niedopuszczalności odwołania z przyczyn podmiotowych należy uznać za przedwczesne.

Z powyższych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c ppsa należało orzec jak w sentencji wyroku.