Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 1429/16
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2018-02-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6254 Usługi telekomunikacyjne i eksploatacja sieci telekomunikacyjnych
Hasła tematyczne: Telekomunikacja
Skarżony organ: Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 30ust. 1 pkt 1-3, art. 30 ust. 3a
journal: Dz.U. 2010 nr 106 poz 675
law: Ustawa z dnia 7 maja 2010 r. o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych
article: art. 66 § 3
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Kisielewicz Sędzia NSA Krystyna Anna Stec (spr.) Sędzia del. WSA Piotr Kraczowski Protokolant Mateusz Rogala po rozpoznaniu w dniu 13 lutego 2018 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej A. Spółki z o.o. w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 października 2015 r., sygn. akt VI SA/Wa 1638/15 w sprawie ze skargi A. Spółki z o.o. w W. na postanowienie Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z dnia [...] kwietnia 2015 r., nr [...] w przedmiocie zwrotu wniosku o wydanie decyzji w sprawie ustalenia bezpłatnego dostępu telekomunikacyjnego do budynku 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od A. Spółki z o.o. w W. na rzecz Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 29 października 2015 r., sygn. akt VI SA/Wa 1638/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę A. Sp. z o.o. w W. na postanowienie Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z dnia [...] kwietnia 2015 r. w przedmiocie zwrotu wniosku.

Przedstawiając stan sprawy Sąd I instancji wskazał, że pismem z dnia [...] czerwca 2012 r. A. sp. z o.o. wniosła o wydanie przez Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej (dalej: Prezes UKE), w trybie art. 30 ustawy z dnia 7 maja 2010 r. o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych (tekst jedn. Dz. U. Nr 106, poz. 675 ze zm.; dalej także: ustawa szerokopasmowa), decyzji w sprawie ustalenia bezpłatnego dostępu telekomunikacyjnego do budynku T. położonego przy ul. W. [...] w W. Spółka podała, że świadczyła usługi telekomunikacyjne we wskazanym budynku na podstawie umowy zawartej w dniu [...] kwietnia 2002 r. z B. S.A. A. sp. z o.o. podniosła, że "(...) dotychczas korzystała z przedmiotowej nieruchomości bezpłatnie". W dalszej części uzasadnienia wniosku spółka przywołała treść art. 30 i art. 33 ust. 1 i 2 ustawy szerokopasmowej oraz podkreśliła że "podjęcie interwencji w niniejszej sprawie i wydanie decyzji w przedmiocie dostępu telekomunikacyjnego jest konieczne i ma na celu przywrócenie przez Wnioskodawcę ciągłości w świadczeniu usług telekomunikacyjnych".

Postanowieniem z dnia [...] października 2012 r. Prezes UKE na podstawie art. 66 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm.; dalej: k.p.a.) zwrócił wniosek A. sp. z o.o., a następnie, postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2015 r., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 i art. 144 k.p.a. w zw. z art. 206 ust. 1 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. - Prawo telekomunikacyjne (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r., poz. 243 ze zm.; dalej: P.t.) oraz art. 66 § 3 k.p.a., po rozpatrzeniu wniosku A. sp. z o.o. o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

W uzasadnieniu postanowienia Prezes UKE wskazał m. in., że pismem z dnia 11 lutego 2013 r., spółka sprecyzowała, że "wnioskuje o dostęp do nieruchomości, w tym do budynku, oraz miejsca w budynku, w którym zbiegają się kable lub przewody telekomunikacyjne doprowadzone do lokalu w tym budynku, polegający w szczególności na zapewnieniu możliwości wykorzystywania istniejącego przyłącza telekomunikacyjnego lub istniejącej instalacji telekomunikacyjnej budynku, jeżeli powielenie takiej infrastruktury byłoby ekonomicznie nieopłacalne lub technicznie niemożliwe (art. 30 ust. 1 pkt 1 ustawy szerokopasmowej), a także wnioskuje o dostęp do kabla telekomunikacyjnego - kabla światłowodowego 12 włóknowego oraz kabla UTP, o dostęp do instalacji telekomunikacyjnej budynku, w tym anteny oraz przyłącza telekomunikacyjnego, tj. o jakich mowa w art. 30 ust. 3 ustawy szerokopasmowej". W piśmie wskazano też, że nowy nabywca spornej nieruchomości – C. S.A. w W. (dalej również: C.) uniemożliwia stronie uzyskanie swobodnego dostępu do budynku, czym zakłóca świadczenie usług telekomunikacyjnych i sprawia, że strona nie jest w stanie zapewnić ciągłości sygnału. Ponadto, C. usiłuje obciążyć A. bezzasadnymi opłatami, wyliczając je za 2012 r. na kwotę 97.371 zł, zaś za styczeń 2013 r. na kwotę 8.114,25 zł, w sytuacji, gdy jednocześnie uniemożliwia stronie swobodny dostęp do budynku i nieruchomości, na której jest on usytuowany, a także w sytuacji, gdy dostęp, o jakim mowa w art. 30 ust. 1 i 3 ustawy szerokopasmowej jest bezpłatny.

Pismem z dnia 19 listopada 2013 r. spółka podtrzymała, że niezbędne jest wydanie przez Prezesa UKE decyzji w przedmiocie dostępu do budynku w celu "zapewnienia prawidłowego świadczenia usług (...), w szczególności w zakresie możliwości świadczenia usług telekomunikacyjnych nowym klientom (...), do których nie sięga istniejąca instalacja telekomunikacyjna".

W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Prezes UKE wskazał, że na podstawie tytułu wniosku można byłoby wnioskować, że A. wnosi o wydanie decyzji w sprawie dostępu telekomunikacyjnego do budynku w rozumieniu przepisów P.t. Zauważył jednakże, że w treści tego wniosku strona, precyzując objęte nim żądanie, wskazuje, że "od 2002 r. wnioskodawca świadczy usługi telekomunikacyjne, obecnie dla około 35 odbiorców mających tytuł prawny do lokali położonych w budynku przy ul. W. [...] w W., będącym budynkiem T. (...) Wnioskodawca, celem zapewnienia telekomunikacji, dotychczas korzystał z przedmiotowej nieruchomości bezpłatnie. (...) W skład sieci telekomunikacyjnej, wybudowanej przez wnioskodawcę wchodzą: 1. Łącze zewnętrzne (...) 2. Przebieg tras głównych tras kablowych (...) 3. Połączenia z pomieszczeniami klientów (...) wnioskodawca ponownie, tym razem pisemnie, wezwał uczestnika do przystąpienia do negocjacji celem ustalenia warunków korzystania z przedmiotowej nieruchomości". Nadmienił także, że zarówno treść wniosku jak i wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy i innych pism złożonych przez stronę w toku postępowania (w tym pisma z dnia 11 lutego 2013 r. i z dnia 19 listopada 2013 r.), pozwala jednoznacznie wnioskować, że dostęp, o którego zapewnienie wnosi strona nie jest dostępem telekomunikacyjnym w rozumieniu P.t. Zatem, w ocenie Prezesa UKE, przedmiotem żądania nie jest, zgodnie z tytułem wniosku, dostęp telekomunikacyjny do budynku w rozumieniu przepisów P.t., a ustalenie bezpłatnego dostępu do infrastruktury telekomunikacyjnej posadowionej w tym budynku przez A.

Organ zauważył, że z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, że na podstawie § 1 umowy z dnia [...] maja 2002 r. [...] udostępnił A. miejsce w budynku w celu nieodpłatnego umieszczenia w nim szafy telekomunikacyjnej oraz w celu montażu niezbędnych urządzeń umożliwiających dostęp do Internetu przez użytkowników końcowych. Na podstawie § 2 umowy z dnia [...] maja 2002 r. A. zobowiązała się wykonać budowę sieci na własny koszt. Strony umowy z dnia [...] maja 2002 r. ustaliły, że okablowanie strukturalne i urządzenia sieciowe pozostają własnością A., natomiast okablowanie od gniazdka sieciowego - kabel połączeniowy stanowić będą własność abonentów. Organ zauważył, że powyższa umowa z dnia [...] maja 2002 r. została zawarta w wykonaniu postanowienia § 2 umowy z dnia [...] kwietnia 2002 r. zawartej pomiędzy A. a B., któremu do dnia [...] listopada 2011 r. przysługiwało prawo własności budynku. W związku ze zmianą podmiotu, któremu przysługuje prawo własności spornego budynku z uwagi na nabycie go przez C., A., dążąc do prawnego uregulowania zasad korzystania z niego w dotychczasowym zakresie, przystąpiła do negocjacji z C. w celu zawarcia stosownej umowy. Negocjacje te, zgodnie z oświadczeniem strony zawartym w piśmie z dnia 19 lipca 2012 r., nie doprowadziły do zawarcia umowy uprawniającej A. do bezpłatnego korzystania z budynku w zakresie posadowionej w nim infrastruktury telekomunikacyjnej strony.

Prezes UKE zauważył, że w aktach sprawy znajduje się kopia pisma z dnia 22 marca 2012 r. C., w którym C. podnosi, że "w związku z (...) brakiem zainteresowania uregulowania prowadzenia działalności świadczenia usług internetowych w naszym budynku T. przy ulicy W. [...] w W., proszę o demontaż wszystkich Państwa urządzeń i instalacji do dnia 31 marca 2012". Zdaniem A., powyższe żądanie jest niezasadne, gdyż nie został wykazany tytuł prawny C. do żądania demontażu urządzeń telekomunikacyjnych znajdujących się w Budynku a zainstalowanych przez A. W związku z tym Prezes UKE wyjaśnił, że toczy się przed nim postępowanie administracyjne pod sygnaturą [...], które dotyczy wydania decyzji zastępującej umowę w sprawie zapewnienia A. dostępu do nieruchomości położonej w W. przy ul. W. [...], w tym do budynku w celu zapewnienia w nim telekomunikacji. Postępowanie to zostało wszczęte w związku z ww. wyjaśnieniami A. dotyczącymi planowanej rozbudowy instalacji telekomunikacyjnej budynku, stanowiącej własność strony.

Organ podkreślił, że zaskarżone postanowienie dotyczy tymczasem żądania A., zawartego we wniosku, którego przedmiotem jest uregulowanie korzystania przez stronę z budynku w celu zapewnienia telekomunikacji, w sytuacji w której to korzystanie już następuje. W przedmiotowej sprawie mamy bowiem do czynienia z sytuacją, w której przedsiębiorca telekomunikacyjny żąda wydania przez Prezesa UKE decyzji o dostępie do budynku w stanie faktycznym, w którym posiada już dostęp, albowiem w budynku znajdują się obiekty i urządzenia infrastruktury telekomunikacyjnej tego przedsiębiorcy telekomunikacyjnego, chociaż korzystanie przez niego w tym zakresie z budynku nie opiera się na tytule prawnym. W takim stanie faktycznym sprawy, zdaniem Prezesa UKE, brak jest podstaw prawnych do ukształtowania w drodze decyzji administracyjnej stosunku prawnego pomiędzy stronami, z którego wynikałaby legitymacja przedsiębiorcy telekomunikacyjnego do ingerowania w sferę cudzej własności nieruchomości.

Obowiązek zapewnienia dostępu wynikający z przepisu art. 30 ust. 1 ustawy szerokopasmowej konstytuuje się wówczas, gdy nie występuje stan "zapewnienia telekomunikacji" przez przedsiębiorcę żądającego dostępu do budynku. Z powyższego wynika, że w przypadku, w którym przedsiębiorca telekomunikacyjny posadowił już na nieruchomości i położonym na niej budynku swoją infrastrukturę telekomunikacyjną pozwalającą mu na świadczenie usług telekomunikacyjnych na rzecz mieszkańców budynku, to brak jest podstaw prawnych do ustanowienia dostępu, o którym mowa w art. 30 ust. 1 ustawy szerokopasmowej. Jednocześnie Prezes UKE stwierdził, że nie ma kompetencji do rozstrzygania powstałego pomiędzy A. i C. sporu oraz regulacji zaistniałego stanu faktycznego, poprzez ustalanie warunków korzystania z budynku w drodze decyzji administracyjnej.

Ponadto, zdaniem Prezesa UKE, w stanie faktycznym sprawy, A. przysługuje roszczenie o ustanowienie służebności przesyłu do sądu powszechnego.

Mając powyższe na uwadze, Prezes UKE, po ponownym rozpatrzeniu sprawy, stwierdził, że stosownie do art. 66 § 3 k.p.a., należało zwrócić A. wniosek, bowiem Prezes UKE nie jest organem właściwym w niniejszej sprawie.

Skargę na opisane wyżej postanowienie wniosła A. Spółka z o.o.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uzasadniając oddalenie skargi na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369; dalej: p.p.s.a.), stwierdził, że podziela stanowisko organu, który po uzyskaniu pisemnych wyjaśnień strony co do treści i zakresu jej żądania uznał, że przedmiotem wniosku skarżącej jest uregulowanie korzystania z budynku w sytuacji, w której to korzystanie już następuje. Skarżąca posiada już bowiem dostęp telekomunikacyjny do nieruchomości na której znajdują się obiekty i urządzenia infrastruktury telekomunikacyjnej tego przedsiębiorcy, chociaż korzystanie przez skarżącą w tym zakresie z budynku nie opiera się na tytule prawnym.

Dalej, WSA wyjaśnił, że dostęp do nieruchomości, o którym mowa w art. 30 ustawy szerokopasmowej nie jest dostępem w rozumieniu potocznym lecz zgodnie z brzmieniem ostatniego akapitu ustępu 1, jest to dostęp w celu zapewnienia telekomunikacji w budynku. Z treści wniosku i dalszych pism strony wynika zaś, że telekomunikacja w budynku przy ul. W. [...] jest zapewniona.

Organ wskazał (czego skarżąca nie kwestionuje), że zostało wszczęte odrębne postępowanie, które dotyczy wydania decyzji zastępującej umowę w sprawie zapewnienia A. dostępu do nieruchomości położonej przy ul. W. [...] w celu zapewnienia telekomunikacji w związku z wyjaśnieniami dotyczącymi planowanej rozbudowy instalacji telekomunikacyjnej, a zatem w celu zapewnienia telekomunikacji w rozumieniu art. 30 ust. 1 ustawy szerokopasmowej.

W zakresie wniosku rozpoznawanego w niniejszej sprawie strona chce uregulować bezumowne korzystanie z budynku, jednak żądanie to – zdaniem Sądu I instancji - nie mieści się w zakresie regulacji art. 30 ustawy szerokopasmowej. Skarżąca może natomiast dochodzić swoich roszczeń w postępowaniu cywilnym przed sądem powszechnym. Prawidłowo zatem Prezes UKE stwierdzając swoją niewłaściwość w sprawie dokonał zwrotu wniosku skarżącej na podstawie art. 66 § 3 k.p.a.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła skarżąca. Orzeczeniu zarzuciła naruszenie:

1. art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit.c p.p.s.a. w zw. z art. 66 § 3 k.p.a. w zw. z art. 22 ust. 1 oraz art. 30 ust. 1 i 5 ustawy szerokopasmowej w zw. z art. 192 ust. 1 pkt 2b P.t. poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na oddaleniu skargi w następstwie uznania przez Sąd, że Prezes UKE nie jest kompetentny do wydania decyzji zapewniającej skarżącemu dostęp do budynku, w sytuacji gdy w przeszłości przedsiębiorca telekomunikacyjny miał zapewniony dostęp do budynku i następnie dostęp został odebrany działaniem nowego właściciela nieruchomości, podczas gdy z przytoczonych powyżej przepisów, a w szczególności z przepisu art. 192 ust. 1 pkt 2b P.t., wynika, że Prezes UKE władny jest wydawać decyzje w sprawach zapewnienia dostępu przedsiębiorcom telekomunikacyjnym do budynków celem świadczenia usług telekomunikacyjnych, co skutkowało niezasadnym zwrotem wniosku;

2. art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit.c p.p.s.a. w zw. z art. 77, 107 § 1 i 3 k.p.a., które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na tym, że Sąd nie zastosował środka określonego art. 145 § 1 pkt 1 lit.c p.p.s.a., co skutkowało bezpodstawnym oddaleniem skargi pomimo tego, że organ zwrócił wniosek skarżącego w sprawie jedynie w oparciu o argument, że wydanie decyzji dostępowej jest niemożliwe, jednocześnie nie wskazując w uzasadnieniu postanowienia o zwrocie wniosku, jak również postanowienia utrzymującego poprzednie postanowienie w mocy, wyraźnego przepisu prawa, w oparciu o który wydano skarżone rozstrzygnięcie;

3. art. 145 § 1 pkt 1 lit.c p.p.s.a. w zw. z art. 7 w zw. z art. 77 oraz art. 8 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na nieprawidłowej kontroli legalności i prawidłowości działalności organu w sytuacji, kiedy postanowienie o zwrocie wniosku nie zostało poprzedzone wszelkimi czynnościami niezbędnymi do dokładnego wyjaśnienia sprawy, wyczerpującym rozpatrzeniem i zebraniem materiału dowodowego, postanowienie nie uwzględniło interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, co skutkowało licznymi błędami ustaleń faktycznych przyjętych za podstawę postanowienia, a polegającymi na przyjęciu że:

a) skarżąca obecnie korzysta z budynku,

b) skarżąca zapewnia telekomunikację w budynku,

c) skarżąca wystąpiła do prezesa UKE z wnioskiem o uregulowanie zasad korzystania bezumownego z budynku,

w sytuacji, gdy skarżąca w oparciu o uprzednio obowiązującą umowę położyła już sieć telekomunikacyjną w spornym budynku, a obecnie C. S.A. uniemożliwia skarżącej dostęp do nieruchomości celem zapewnienia telekomunikacji w budynku, co sprawia, że skarżąca nie zapewnia telekomunikacji w budynku. Skarżąca spełnia przesłanki do uzyskania decyzji Prezesa UKE zapewniającej dostęp do budynku przy ul. W. [...] w W. w celu zapewnienia telekomunikacji w budynku, organ bezzasadnie oddalił wniosek skarżącego i błąd organu nie został dostrzeżony przez Sąd w skarżonym wyroku.

4. art. 145 § 1 pkt 1 lit.a p.p.s.a. w zw. z art. 30 w zw. z art. 33 ustawy szerokopasmowej poprzez ich błędną wykładnię skutkującą oddaleniem skargi z powodu błędnego uznania przez Sąd, że ww. przepisy nie mają zastosowania, bowiem skarżąca posiadała w przeszłości dostęp do spornych nieruchomości, a decyzja dostępowa Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej wydawana jest jedynie w sytuacji, gdy o dostęp ubiega się nowy użytkownik, co jest interpretacją błędną, co więcej, interpretacja niestosowania ww. przepisów do przedsiębiorców telekomunikacyjnych posiadających w przeszłości umowę regulującą zasady korzystania z budynku celem świadczenia usług telekomunikacyjnych w budynku, nie wynika z żadnych przepisów aktualnie obowiązującego prawa i stanowi dowolną, naruszającą interesy skarżącej, interpretację.

Mając na uwadze powyższe zarzuty, skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie celem jej ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego wedle norm prawem przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W myśl art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod rozwagę tylko nieważność postępowania, przesłanki której zostały enumeratywnie wymienione w § 2 powołanego artykułu. Zdaniem składu orzekającego NSA w niniejszej sprawie nie występuje jednak żadna z wad, która mogłaby stanowić o nieważności pierwszoinstancyjnego postępowania sądowego. Z tego względu kontrola zaskarżonego wyroku na etapie postępowania kasacyjnego sprowadza się do oceny, czy narusza on przepisy wskazane w zarzutach postawionych Sądowi I instancji.

Rozpoznając sprawę w tak określony granicach Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że podstawy - na których skargę kasacyjną oparto - nie są usprawiedliwione.

Odnośnie do zarzutu naruszenia art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit.c p.p.s.a. w zw. z art. 66 § 3 k.p.a. w zw. z art. 22 ust. 1 oraz art. 30 ust. 1 i 5 ustawy szerokopasmowej w zw. z art. 192 ust. 1 pkt 2b P.t., trzeba na wstępie podnieść, że konstrukcja tak sformułowanej podstawy kasacyjnej utrudnia ocenę jej zasadności. W jednym zarzucie - dotyczącym zarówno błędnej wykładni jak i niewłaściwego zastosowania - wymieniono bowiem grupę przepisów, regulujących w istocie różne materie, nie precyzując na czym ma polegać naruszenie każdego z tych przepisów osobno, nie wyjaśniając w czym przejawia się błędna wykładnia poszczególnych przepisów dokonana przez Sąd I instancji, ani też jak każdy z nich winien być prawidłowo - zdaniem strony - rozumiany.

Wskazać trzeba też, że skład orzekający podziela wyrażany w orzecznictwie pogląd, że zarzutem naruszenia art. 3 § 1 p.p.s.a. - skoro zgodnie z nim sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie - nie można skutecznie podważać prawidłowości dokonanej przez Sąd I instancji kontroli działalności administracji publicznej, tj. dokonanej przez ten Sąd oceny zastosowania w postępowaniu administracyjnym prawa materialnego i procesowego. O naruszeniu tego przepisu można by mówić, gdyby Sąd uchylił się od badania legalności działalności administracji lub też zastosował środki ustawie nieznane (por. np. wyrok NSA z dnia 16 maja 2017 r., sygn. akt II GSK 598/17).

Całokształt zarzutów wraz z ich uzasadnieniem pozwala jednak uznać, że zarzutem naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 66 § 3 k.p.a. strona wnosząca skargę kasacyjną zmierza do podważenia trafności oceny Sądu co do zastosowania w postępowaniu administracyjnym ostatniego z powołanych przepisów - skutkującego zwrotem wniesionego przez nią podania.

Zgodnie z art. 66 § 3 k.p.a., jeżeli podanie wniesiono do organu niewłaściwego, a organu właściwego nie można ustalić na podstawie danych podania, albo gdy z podania wynika, że właściwym w sprawie jest sąd powszechny, organ, do którego podanie wniesiono, zwraca je wnoszącemu. Zwrot podania następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie.

Istota sporu na gruncie tego przepisu wymaga zatem w niniejszej sprawie rozstrzygnięcia, czy do rozpoznania wniosku spółki A. właściwym był Prezes UKE czy też powszechny. Rozważenie tej kwestii wymaga uwagi, że - co do zasady i co sporne nie jest - stosunki prawne w zakresie łączy telekomunikacyjnych w budynku między właścicielem nieruchomości (budynku) a przedsiębiorcą telekomunikacyjnym mają charakter cywilnoprawny. Kształtowanie tych stosunków w drodze decyzji administracyjnej dopuszcza ustawa z dnia 7 maja 2010 r. o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych, jednakże tylko w ściśle określonym zakresie.

Trafnie zatem w orzecznictwie podnosi się, że regulujące tę materię przepisy powołanej ustawy - dopuszczające możliwość ingerencji administracyjnej - muszą być interpretowane i stosowane ściśle, jako wyjątek ograniczający swobodę stron stosunku cywilnoprawnego i właściwość sądu powszechnego - w razie powstania sporu między stronami. Z tego względu nie ma racji skarżąca kasacyjnie spółka, która prezentuje stanowisko bazujące na rozszerzającej wykładni unormowań zawartych w art. 30 cytowanej ustawy (por. wyrok NSA z dnia 12 kwietnia 2017 r. II GSK 1905/15 i powołany tam wyrok z dnia 24 maja 2016 r. II GSK 2984/14).

Poza sporem, według art. 192 ust. 1 pkt 2 lit. b P.t., do zakresu działania Prezesa UKE należy w szczególności wykonywanie zadań określonych m.in. w ustawie z dnia 7 maja 2010 r. o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych. W myśl zaś art. 22 ust. 1 ustawy wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych Prezes UKE wydaje decyzję w sprawie współkorzystania lub dostępu do infrastruktury technicznej w określonym tym przepisem terminie i biorąc pod uwagę wskazane w nim kryteria.

Kwestię dostępu - o którym mowa w powołanym przepisie - reguluje art. 30 ust. 1 ustawy szerokoposamowej.

Zgodnie z nim, właściciel, użytkownik wieczysty lub zarządca nieruchomości, niebędący przedsiębiorcą telekomunikacyjnym, jest obowiązany zapewnić przedsiębiorcy telekomunikacyjnemu dostęp do nieruchomości, w tym do budynku, oraz miejsca w budynku, w którym zbiegają się kable lub przewody telekomunikacyjne doprowadzone do lokalu w tym budynku, polegający w szczególności na: 1) zapewnieniu możliwości wykorzystywania istniejącego przyłącza telekomunikacyjnego lub istniejącej instalacji telekomunikacyjnej budynku, jeżeli powielenie takiej infrastruktury byłoby ekonomicznie nieopłacalne lub technicznie niemożliwe, 2) umożliwieniu doprowadzenia przyłącza telekomunikacyjnego lub wykonania instalacji telekomunikacyjnej budynku, o ile nie jest możliwe wykorzystanie istniejącego przyłącza telekomunikacyjnego lub istniejącej instalacji telekomunikacyjnej budynku lub do budynku nie jest doprowadzone takie przyłącze lub budynek nie jest wyposażony w taką instalację, 3) umożliwieniu odtworzenia istniejącego przyłącza telekomunikacyjnego lub wykonaniu instalacji telekomunikacyjnej budynku, które uległy likwidacji, zniszczeniu, uszkodzeniu lub też wymagają przebudowy na skutek prowadzonych w pobliżu prac budowlanych

- w celu zapewnienia telekomunikacji w tym budynku.

Według ust. 5 art. 30 powołanej ustawy, do dostępu, o którym mowa w ust. 1 i 3, stosuje się odpowiednio przepisy art. 19-24 /.../. Wśród przepisów, do odpowiedniego stosowania których odsyła cytowane unormowanie, należy zatem przytoczony wyżej art. 22 ust. 1.

W świetle całokształtu powołanych regulacji nie powinno budzić wątpliwości, że decyzja przewidziana art. 22 ust. 1 ustawy szerokopasmowej może dotyczyć tylko dostępu, o którym mowa w art. 30 ust. 1 pkt 1-3 tej ustawy. Problem w sprawie sprowadza się zaś do oceny, czy zgłoszone przez stronę żądanie dotyczy dostępu w rozumieniu powyższego przepisu.

Przypomnieć zatem trzeba, że A. spółka z o.o. w W. wniosła o wydanie przez Prezesa UKE decyzji w sprawie ustalenia bezpłatnego dostępu telekomunikacyjnego do wskazanego budynku w trybie art. 30 ustawy o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych. Nie było sporne, że skarżąca kasacyjnie spółka korzystając ze wskazanego budynku na podstawie uprzednio obowiązującej umowy zawartej z poprzednim właścicielem położyła sieć telekomunikacyjną. We wniosku spółka podniosła, że zbudowała sieć telekomunikacyjną, zainstalowała urządzenia przesyłowe i świadczy usługi telekomunikacyjne dla odbiorców mających tytuł prawny do lokali użytkowych znajdujących się w budynku, dotychczas korzystała z nieruchomości bezpłatnie a precyzując żądanie wyjaśniła, że nowy właściciel uniemożliwia stronie uzyskanie swobodnego dostępu do budynku, czym zakłóca świadczenie usług telekomunikacyjnych i sprawia, że strona nie jest w stanie zapewnić ciągłości sygnału.

W tym stanie rzeczy nie ulega wątpliwości, że dostęp - którego domaga się spółka - nie odpowiada żadnemu z trzech rodzajów dostępu opisanych w art. 30 ust. 1 pkt 1-3.

Trzeba wprawdzie zauważyć, że ustawodawca posługując się w omawianym przepisie zwrotem w szczególności oznacza katalog otwarty. Opisane w przepisie rodzaje dostępu są więc przykładowe. Nie uzasadnia to jednak przyjęcia, że sam cel – zamiar zapewnienia telekomunikacji w budynku - usprawiedliwia żądanie dostępu do nieruchomości, w tym do budynku, oraz miejsca w budynku, w którym zbiegają się kable lub przewody telekomunikacyjne doprowadzone do lokalu w tym budynku. Uznać należy bowiem, że przez przykładowe wymienienie na czym polegać może dostęp do nieruchomości, w tym do budynku, oraz miejsca w budynku, w którym zbiegają się kable lub przewody telekomunikacyjne doprowadzone do lokalu w tym budynku - w celu zapewnienia telekomunikacji w tym budynku - ustawodawca określił jakiego rodzaju dostępu przepis dotyczy.

Zdaniem NSA, z treści art. 30 ust. 1 pkt 1 ustawy należy wywieść, że zapewnienie możliwości wykorzystywania istniejącego przyłącza telekomunikacyjnego lub istniejącej instalacji telekomunikacyjnej budynku jest dostępem w rozumieniu tego przepisu tylko w sytuacji, gdy powielenie takiej infrastruktury byłoby ekonomicznie nieopłacalne lub technicznie niemożliwe.

Znaczy to, że zamiar wykorzystania istniejącej, w tym zainstalowanej przez siebie infrastruktury, o której mowa w art. 30 ust. 1 ustawy szerokopasmowej, nie uzasadnia żądania dostępu w rozumieniu w tego przepisu, a zatem dostępu nieodpłatnego (art. 30 ust. 3a). Należy bowiem mieć na względzie, że samo udostępnienie nieruchomości celem wykorzystania istniejących przyłączy i instalacji telekomunikacyjnych związane jest z koniecznością poniesienia kosztów – o czym wprost stanowi art. 30 ust. 3 b ustawy.

W świetle powyższego zarówno sformułowany w pkt 1 petitum skargi kasacyjnej zarzut naruszenia art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 66 § 3 k.p.a. w zw. z art. 22 ust. 1 oraz art. 30 ust. 1 i 5 ustawy szerokopasmowej w zw. z art. 192 ust. 1 pkt 2b P.t. – przez błędną wykładnię i niewłaściwe ich zastosowanie jak i zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a w zw. z art. 30 w zw. z art. 33 ustawy szerokopasmowej - przez błędną wykładnię (pkt 4 petitum skargi kasacyjnej) nie usprawiedliwiają wniosku o uchylenie zaskarżonego wyroku. Dodać trzeba, że konstruując zarzut naruszenia art. 33 ustawy nie tylko w podstawach kasacyjnych nie wskazano, której jednostki redakcyjnej zarzut dotyczy, ale i w uzasadnieniu skargi kasacyjnej zarzut ten nie został w żądnej mierze wyjaśniony.

Chybione jest też oparcie skargi kasacyjnej na zarzutach naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77, i 107 § 1 i 3 oraz art. 8 k.p.a.

Przepisy regulujące zasadę prawdy obiektywnej (art. 7 i 77 § 1 k.p.a.) niewątpliwie nakładają na organ obowiązek podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy – z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interes obywateli – i w tym celu są zobligowane do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Bezsprzecznie to prawidłowo ustalony stan faktyczny sprawy wskazuje na zasadność zastosowania określonych przepisów prawa materialnego.

W rozpoznawanej sprawie jednakże - jak już wskazywano - istota sporu dotyczyła zasadności zastosowania art. 66 § 3 k.p.a. Problem prawny z tym związany dotyczył oceny, czy niesporny w swej treści wniosek dotyczył dostępu – w rozumieniu art. 30 ust. 1 ustawy szerokopasmowej. Zarzut wadliwie zgromadzonego materiału dowodowego i zmierzający do podważenia ustaleń faktycznych jest więc niezrozumiały i tym samym nieskuteczny. Brak też podstaw by twierdzić, że zachodziły przesłanki uznania skarżonego postanowienia za naruszające art. 107 k.p.a. w zw. z art. 126 tej ustawy (zgodnie z którym do postanowień stosuje się odpowiednio przepisy m.in. art. 107 § 2-5) - i to w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Wskazane w zaskarżonym akcie podstawy prawne w zestawieniu z pisemnymi motywami postanowienia wystarczająco jasno wyjaśniają podjęte rozstrzygnięcie i niezasadne jest stanowisko, że uchybiono wyrażonej w art. 8 k.p.a. zasadzie pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa.

Z tych wszystkich względów skarga kasacyjna - nie mając usprawiedliwionych podstaw - podlegała oddaleniu.

Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w pkt. 1 sentencji wyroku.

Postanowienie w przedmiocie kosztów postępowania (pkt 2 sentecji) wydano na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców pranych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804 ze zm.).