Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt IV SAB/Gl 128/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2014-11-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 648  Sprawy z zakresu informacji publicznej i prawa prasowego
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Kurator Oświaty
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1
journal: Dz.U. 2001 nr 112 poz 1198
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.
article: art. 77  ust. 1,  art. 79  ust. 1
journal: Dz.U. 2014 poz 191
law: Ustawa z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Kurcyusz - Furmanik Sędziowie Sędzia WSA Renata Siudyka (spr.) Sędzia WSA Edyta Żarkiewicz Protokolant Monika Rał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 listopada 2014 r. sprawy ze skargi [...] Społecznej Rady Oświatowej w K. na bezczynność [...] Kuratora Oświaty w K. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z dnia 28 lipca 2014 r. skierowanym do [...] Kuratora Oświaty w K., [...] Społeczna Rada Oświatowa(dalej: [...]SRO) reprezentowana przez Przewodniczącego K. Ś. wniosła o przesłanie kserokopii :

1) wniosku Rzecznika Dyscyplinarnego/ Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego dla Nauczycieli przy Wojewodzie [...] o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego wobec nauczyciela M. B. (B.)- Dyrektora Zespołu Szkół Nr [...] im. [...] w K. – zatwierdzonego przez organ, przy którym działa Rzecznik Dyscyplinarny,

2) orzeczenia Komisji Dyscyplinarnej dla Nauczycieli przy Wojewodzie [...] wydanego w sprawie nauczyciela M. B. (B.) - Dyrektora Zespołu Szkół Nr [...] im. [...] w K.

Pismem z dnia 31 lipca 2014 r. [...]Kurator Oświaty w K. przesłał pismo [...]SRO z dnia 28 lipca 2014 r. do Przewodniczącej Komisji Dyscyplinarnej dla Nauczycieli przy Wojewodzie [...] do rozpatrzenia.

Pismem z dnia 5 sierpnia 2014 r. Przewodnicząca Komisji Dyscyplinarnej dla Nauczycieli przy Wojewodzie [...] poinformowała [...]SRO, iż zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tj. Dz. U.2001 r. nr 112, poz. 1198 z późn. zm.) nie jest ona podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej, a przepisy wskazanej ustawy nie mają do niej zastosowania.

W dniu 9 września 2014 r. do tutejszego Sądu wpłynęła skarga [...]SRO na bezczynność [...] Kuratora Oświaty w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, w której skarżąca wniosła o uznanie, że organ pozostaje w bezczynności oraz domagała się zobowiązania organu do rozpatrzenia złożonego wniosku z dnia 28 lipca 2014 r. w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tj. Dz. U. 2001 r. nr 112, poz. 1198 z późn. zm., zwanej w dalszej części uzasadnienia w skrócie: "u.d.i.p."), jak również zasądzenia kosztów postępowania. W uzasadnieniu skarżąca przybliżyła dotychczasowy przebieg postępowania i zauważyła, że adresatem wniosku skarżącej z dnia 28 lipca 2014 r. nie była Komisja Dyscyplinarna dla Nauczycieli przy Wojewodzie [...], tylko [...] Kurator Oświaty, który - na podstawie pełnomocnictwa udzielonego przez Wojewodę [...] - wykonuje uprawnienia wojewody wynikające z przepisów art. 77, 79 i innych ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela oraz właściwych przepisów wykonawczych, a zatem to ten organ winien rozpatrzyć przedmiotowy wniosek skarżącej o udostępnienie informacji publicznej, a skoro organ tego nie rozpatrzył wniosku pomimo upływu terminu o jakim mowa w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. to pozostaje on w bezczynności.

W odpowiedzi na skargę [...] Kurator Oświaty wniósł o jej oddalenie. Organ wyjaśnił, że w ustawowym terminie dokonał czynności polegającej na przekazaniu wniosku do rozpatrzenia, zatem nie pozostawał w bezczynności o jakiej mowa w skardze, a w dniu 5 sierpnia 2014 r. Przewodniczący [...]SRO otrzymał odpowiedź w zakresie żądanej informacji publicznej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Przepis art. 3 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej "p.p.s.a."), stanowi, że kontrola sądowa działalności administracji publicznej, obejmuje między innymi orzekanie w sprawach ze skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.

W przypadku wniesienia skargi na bezczynność organu administracji przedmiotem sądowej kontroli nie jest zatem określony akt lub czynność z zakresu administracji publicznej, gdy na organie ciążył obowiązek ich podjęcia w określonej przez przepisy prawa formie i terminie, lecz brak stosownego działania ze strony tegoż organu w sytuacji, gdy ciążył na nim prawny obowiązek jego podjęcia.

Celem skargi na bezczynność organu administracyjnego jest zwalczanie braku działania (zaniechania) polegającego na niezałatwianiu sprawy administracyjnej.

W świetle powyższego dla uznania bezczynności organu konieczne jest ustalenie, że organ administracji był zobowiązany, na podstawie obowiązujących przepisów prawa, do wydania decyzji, aktu lub podjęcia określonych czynności, i mimo to nie podjął działań mających na celu uczynienie zadość temu obowiązkowi. Tytułem wstępu wskazać należy również, że wniesiona do tutejszego Sądu skarga jest dopuszczalna, bowiem skarga na bezczynność organu w przedmiocie informacji publicznej nie musi być poprzedzona żadnym środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej, gdyż Kodeks postępowania administracyjnego nie ma zastosowania do problematyki z tego zakresu (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 marca 2008 r., sygn. akt I OSK 262/08 dostępne na www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Nie ulega wątpliwości, że u.d.i.p. w kompleksowy sposób reguluje zagadnienie dostępu do informacji publicznej, określa zarówno zakres podmiotowy i przedmiotowy jej stosowania oraz procedurę i tryb udostępniania informacji publicznej.

Prawo do informacji publicznej, w rozumieniu art. 3 ust. 1 u.d.i.p., obejmuje uprawnienia do:

1) uzyskania informacji publicznej, w tym uzyskania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego,

2) wglądu do dokumentów urzędowych,

3) dostępu do posiedzeń kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów.

Zakres informacji publicznej podlegającej udostępnieniu (art. 6), tryb jej udostępniania (art. 7), zasady sądowej kontroli nad decyzjami o odmowie udostępnienia oraz sankcje karne w przypadku nieudostępnienia, regulują przepisy rozdziału 2 powołanej ustawy.

Należy wskazać, że w przypadku skierowania pisemnego wniosku o udzielenie informacji publicznej podmiot, do którego wniosek taki został skierowany może dokonać następujących działań:- udzielić informacji publicznej, gdy jest jej dysponentem oraz nie zachodzą okoliczności wyłączające możliwość jej udzielenia w formie czynności materialno-technicznej;- poinformować wnioskodawcę, że jego wniosek nie znajduje podstawy w przepisach u.d.i.p., gdyż żądanie nie dotyczy informacji mających charakter informacji publicznej, lub też wskazać, że organ nie jest dysponentem informacji, o których udzielenie wnioskodawca się zwrócił (art. 4 ust. 3 cytowanej ustawy), bądź też poinformować stronę, że w sprawie obowiązuje inny tryb udzielenia informacji, niż ten, w którym strona się zwróciła (art. 1 ust. 2 u.d.i.p.);- odmówić udostępnienia informacji lub umorzyć postępowanie w sytuacji wskazanej w art. 14 ust. 2 stosownie do treści art. 16 omawianej ustawy, czego dokonuje w formie decyzji administracyjnej;- może również odmówić w drodze decyzji udostępnienia informacji publicznej przetworzonej w związku z niespełnieniem przez stronę warunku wskazanego w art. 3 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Przy czym działań tych należy dokonać w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z wyjątkami wynikającymi z omawianej ustawy (art. 13).

Należy przy tym wskazać, że podmiotami zobowiązanymi do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w tym organy władzy publicznej, podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa, podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów (art. 4 ust. 1 u.d.i.p.).

Przedmiotem skargi jest zarzucana bezczynność [...] Kuratora Oświaty w zakresie prawa do informacji, jakiej domaga się skarżący na podstawie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.).

W niniejszej sprawie, sporną stała się kwestia czy podmiot, do którego skarżąca skierowała wniosek o udzielenie informacji publicznej, czyli [...] Kurator [...] jest podmiotem właściwym w sprawie jej udostępnienia. Ustalenie Sądu w tym zakresie jest więc niezbędne do rozstrzygnięcie, czy wskazany podmiot, do którego skarżąca skierowała swe żądanie o udostępnienie informacji publicznej pozostaje w bezczynności, czy też nie jest bezczynny. Wyjaśnienie powyższe jest konieczne z uwagi na treść wniosku skarżącej, jak i odpowiedzi na skargę.

We wniosku z dnia 28 lipca 2014 r. skierowanym do [...] Kuratora Oświaty w K., [...] Społeczna Rada Oświatowa (dalej: [...]SRO) reprezentowana przez Przewodniczącego K. Ś. wniosła o przesłanie kserokopii :

1) wniosku Rzecznika Dyscyplinarnego/ Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego dla Nauczycieli przy Wojewodzie [...] o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego wobec nauczyciela M. B. (B.)- Dyrektora Zespołu Szkół Nr [...] im. [...] w K. – zatwierdzonego przez organ, przy którym działa Rzecznik Dyscyplinarny,

2) orzeczenia Komisji Dyscyplinarnej dla Nauczycieli przy Wojewodzie [...] wydanego w sprawie nauczyciela M. B.(B.)- Dyrektora Zespołu Szkół Nr [...] im. [...]w K.

Pismem z dnia 31 lipca 2014 r. [...] Kurator Oświaty przekazał do rozpatrzenia wniosek [...]SRO do Przewodniczącej Komisji Dyscyplinarnej przy Wojewodzie [...] celem rozpatrzenia. W dniu 5 sierpnia 2014 r., a więc przed upływem 14 dniowego terminu określonego w art. 13 ust 1 u.d.i.p. Przewodniczący [...]SRO otrzymał odpowiedź Przewodniczącej Komisji Dyscyplinarnej przy Wojewodzie [...] w zakresie żądanej informacji publicznej.

Zdaniem skarżącej to [...] Kurator Oświaty w K., jako organ wykonujący uprawnienia wojewody wynikające z przepisów art. 77, art. 79 i innych ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela oraz właściwych przepisów wykonawczych na podstawie pełnomocnictwa udzielonego przez Wojewodę [...], jest zobowiązany rozpatrzenia wniosku z dnia 28 lipca 2014 r. o udzielenie informacji publicznej, w żądanym przez skarżącą zakresie.

Sąd zauważa, że w sprawach dyscyplinarnych nauczycieli stosuje się w szczególności przepisy rozdziału 10 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela (t.j. Dz .U. z 2014 r. poz.191) oraz rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 19 sierpnia 1982 r. w sprawie komisji dyscyplinarnych dla nauczycieli i trybu postępowania dyscyplinarnego (Dz. U. z 1982 r., nr 26, poz. 193).

Art. 77 ust. 1 ustawy - Karta Nauczyciela stanowi, że w sprawach dyscyplinarnych nauczycieli orzekają w pierwszej instancji komisje dyscyplinarne przy wojewodach dla nauczycieli wszystkich szkół na terenie województwa. Również organ, przy którym została powołana komisja, a więc wojewoda wyznacza w drodze zarządzenia dla każdej komisji dyscyplinarnej - rzecznika dyscyplinarnego i odpowiednią liczbę jego zastępców z grona podległych sobie pracowników (art. 79 ust. 1 ustawy - Karta Nauczyciela). Postępowanie dyscyplinarne wszczyna komisja dyscyplinarna na wniosek rzecznika dyscyplinarnego i to komisje dyscyplinarne wydają orzeczenia po przeprowadzeniu rozprawy oraz po wysłuchaniu głosów rzecznika dyscyplinarnego i obwinionego lub jego obrońcy (art. 80 ustawy - Karta Nauczyciela). Powyższa regulacja oznacza, że postępowanie w przedmiocie odpowiedzialności dyscyplinarnej składa się niejako z dwóch faz postępowania, czyli podejmowania i prowadzenia określonych czynności przez rzecznika dyscyplinarnego oraz postępowania prowadzonego przez komisję dyscyplinarną przy wojewodzie.

Przepis § 13 ust. 2 rozporządzenia, w myśl którego do zadań rzecznika należy między innymi prowadzenie postępowania wyjaśniającego (pkt 1) oraz składanie do komisji wniosków o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego (pkt 2). Jednocześnie po myśli § 7 ust. 3 rozporządzenia członków komisji dyscyplinarnej, w tym przewodniczącego i jego zastępców, powołuje, odwołuje i ustala ich liczbę oraz funkcje, wojewoda lub właściwy minister, przy którym ta komisja działa, zwani dalej "organem, przy którym działa komisja", w porozumieniu ze związkami zawodowymi zrzeszającymi nauczycieli. Z kolei zgodnie z § 11 ust.1 rozporządzenia komisja dyscyplinarna pierwszej instancji orzeka w składzie trzyosobowym, gdzie przewodniczącym składu orzekającego jest przewodniczący komisji albo wyznaczony przez niego zastępca (ust. 3). Istotny jest przy tym przepis § 12 rozporządzenia, który stanowi, że przewodniczący komisji kieruje pracami komisji, a w szczególności zaznajamia się z każdą sprawą wpływającą do komisji (pkt 1), ustala składy orzekające, powołuje przewodniczącego składu, jeżeli sam nie przewodniczy składowi, oraz wyznacza termin pierwszego posiedzenia składu (pkt 2), zapewnia szybki i sprawny przebieg postępowania dyscyplinarnego, a także zgodność postępowania z obowiązującymi przepisami (pkt 3). Także do zadań przewodniczącego komisji należy w myśl § 22 ust. 1 rozporządzenia wyznaczanie składu orzekającego, jak i zawiadamianie o terminie rozprawy rzecznika dyscyplinarnego oraz wzywanie na rozprawę obwinionego, jego obrońcę oraz świadków i biegłych (§ 26 ust.1 rozporządzenia).

Istotne jest, że o wszczęciu postępowania wyjaśniającego rzecznik dyscyplinarny zawiadamia również organ, przy którym działa komisja (§ 18 ust. 1 rozporządzenia), jak też po ogłoszeniu orzeczenia sam przewodniczący składu orzekającego doręcza w formie pisemnej orzeczenie wraz z uzasadnieniem organowi, przy którym działa komisja (§ 38 ust. 5 rozporządzenia). Tym samym organ, przy którym działa komisja dysponuje zarówno wynikami postępowania wyjaśniającego prowadzonego przez rzecznika dyscyplinarnego, jak i jego wnioskiem o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego (§ 19-21 rozporządzenia) oraz samym orzeczeniem komisji, które zobowiązany jest przechowywać przez 30 lat od zakończenia postępowania dyscyplinarnego (§ 55 w związku z § 53 ust. 1 rozporządzenia).

Przytoczone wyżej uregulowania określające uprawnienia i kompetencje, w jakie wyposażony został rzecznik dyscyplinarny, jak też przewodniczący komisji dyscyplinarnej przy wojewodzie nie pozwalają, w ocenie Sądu, na przyjęcie, że to [...]Kurator Oświaty jest organem właściwym do rozpatrzenia wniosku skarżącej. [...] Kurator Oświaty należy do kręgu podmiotów z art. 4 ust. 1 u.d.i.p., bowiem jest on kierownikiem Kuratorium Oświaty jako jednostki organizacyjnej wchodzącej w skład zespolonej administracji rządowej w województwie (art. 3 pkt 8 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty tj. Dz. U. z 2004 r. nr 256, poz. 2572 ze zm.), jest organem usytuowanym w ramach struktury wewnętrznej aparatu edukacji narodowej (por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 22 listopada 2006 r. IV SA/Wr 712/06, nie publ.). Jednakże podkreślić należy, że postępowanie dyscyplinarne wobec nauczycieli prowadzone jest, jak Sąd wskazał, zgodnie z przepisami ustawy - Karta Nauczyciela i rozporządzenia.

Skład orzekający w niniejszej sprawie podziela stanowisko przyjęte w orzecznictwie sądów administracyjnych, że to wojewoda jako organ władzy publicznej (art. 4 ust.1 pkt 1 u.d.i.p.) realizujący zadania administracji rządowej w województwie i dysponujący uprawnieniami pozwalającymi mu we własnym imieniu i w przypisanej formie występować na zewnątrz, jest podmiotem właściwym do rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej wytworzonej przez przewodniczącego komisji dyscyplinarnej dla nauczycieli (por. wyroki: Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 grudnia 2012 r., sygn. akt I OSK 2034/12; z dnia 10 stycznia 2013 r., sygn. akt I OSK 2318/12, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 19 lutego 2014 r., sygn. akt IV SAB/Gl 104/13 i z dnia 10 czerwca 2014 r., sygn. akt IV SAB/Gl 17/14 - dostępne w internetowej bazie orzeczeń NSA - CBOiS).

W świetle powyższego, stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie to Wojewoda [...] jako organ władzy publicznej, w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. jest podmiotem, do którego winno było być skierowane żądanie strony skarżącej o udostępnienie wnioskowanych informacji publicznych, dysponującym uprawnieniami pozwalającymi we własnym imieniu i w przypisanej formie występować na zewnątrz. Do niego też, a nie do [...] Kuratora Oświaty, należało przechowywanie żądanych przez stronę skarżącą informacji publicznych. Skarżąca zwróciła się natomiast z wnioskiem o udzielnie informacji publicznej do [...] Kuratora Oświaty.

Mając na względzie zakres działalności [...] Kuratora Oświaty, Sąd doszedł do przekonania, że organ ten nie był bezczynny wobec wniosku skarżącej, a w konsekwencji działania tegoż organu skarżąca uzyskała odpowiedź na wniosek z dnia 28 lipca 2014 r.

W tym stanie rzeczy, biorąc pod uwagę wszystkie przedstawione okoliczności, na podstawie art. 151 p.p.s.a, Sąd skargę oddalił.