Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1738/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-11-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 13 k ust. 1 pkt 1 i pkt 2
journal: Dz.U. 2007 nr 19 poz 115
law: Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jednolity
article: art. 7, art. 77 par. 1, art. 80, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Romanowski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki Protokolant st. sekr. sąd. Karolina Pilecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 listopada 2012 r. sprawy ze skargi A. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego A. S. kwotę 120 (sto dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] lipca 2012 r. (nr [...]) Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej organ) utrzymał w mocy swoją wcześniejszą decyzję z [...] października 2011 r. (nr [...]), nakładającą na A. S. (dalej skarżący) karę pieniężną w wysokości 3000 zł.

Za podstawę prawną decyzji pierwszoinstancyjnej organ wskazał następujące przepisy:

• art. 13k ust. 4, art. 13l ust. 1 pkt 2) w zw. z art. 13 ust. 1 pkt 3) ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych – Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115 ze zm. (dalej u.d.p.),

• art. 104 w zw. z art. 107 k.p.a.

Z kolei podstawą prawną wydania decyzji drugoinstancyjnej były przepisy:

• art. 127 § 3 w zw. z art. 138 § 1 pkt 1) k.p.a.,

• art. 13 ust. 1 pkt 3) w zw. z art. 13k ust. 1 pkt 1), art. 13k ust. 4 u.d.p.,

• przepisy załącznika nr 1 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną, oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej - Dz. U. Nr 80, poz. 433,

• art. 50 pkt 1) lit. j, art. 51 ust. 6 pkt 1) lit. b, art. 51 ust. 7 ustawy z dnia

6 września 2001 r. o transporcie drogowym – Dz. U. z 2007 r., Nr 125, poz. 874 ze zm.(dalej u.t.d.).

Do wydania powyższych decyzji doszło w następującym stanie faktycznym

i prawnym.

[...] października 2011 r., na przejściu granicznym w [...], Inspektor Inspekcji Transportu Drogowego przeprowadził kontrolę ciągnika siodłowego marki [...] (nr rej. [...]) oraz naczepy [...] (nr rej. [...]). Powyższy zespół pojazdów był prowadzony przez skarżącego.

Kontrolujący inspektor stwierdził, że skarżący [...] października 2011 r. o godz. 13:4036 kierując ww. ciągnikiem siodłowym wjechał na odcinek autostrady A2

w miejscowości [...] bez uiszczenia wymaganej opłaty elektronicznej. System skanujący wskazał bowiem, że skarżący przejechał drogą płatną, gdy brakowało środków na koncie Pre-pay. W następstwie tej kontroli, [...] października 2011 r. organ wydał ww. decyzję nakładającą na skarżącego przywołaną karę pieniężną.

W uzasadnieniu tej decyzji organ wskazał art. 13k ust. 1pkt 1) u.d.p., zgodnie z którym za przejazd po drodze krajowej kierującemu pojazdem samochodowym, o którym mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3), za który pobiera się opłatę elektroniczną: 1) bez uiszczenia tej opłaty – wymierza się karę pieniężną w wys. 3000 zł. Ponadto organ wskazał na art. 13 ust. 1 pkt 3) u.d.p., zgodnie z którym korzystający z dróg publicznych są obowiązani do ponoszenia opłat za: 3) przejazdy po drogach krajowych pojazdów samochodowych, w rozumieniu art. 2 pkt 33) ustawy z dnia

20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym – Dz. U. z 2005 r., Nr 108, poz. 908

ze zm. (dalej p.r.d.), za które uważa się także zespół pojazdów składający się z pojazdu samochodowego oraz przyczepy lub naczepy o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony, w tym autobusów niezależnie od ich dopuszczalnej masy całkowitej. Autostrada A2 na odcinku węzeł [...]jest wskazana w załączniku nr 1 do ww. rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną, oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej

Od tej decyzji skarżący złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, domagając się jej uchylenia.

W wyniku postępowania zainicjowanego powyższym wnioskiem organ [...] lipca 2012 r. wydał decyzję, którą utrzymał w mocy swoją wcześniejsza decyzję z

[...] października 2011 r. Uzasadniając swoje stanowisko wskazał m.in. na fakt poruszania się przez skarżącego po drodze krajowej wymienionej w przywołanym powyżej rozporządzeniu bez uiszczenia stosownej opłaty. Fakt ten został zarejestrowany przez bramownicę [...] o godz. 13:4036. W toku postępowania organ zwrócił się do K. Sp. z o. o. (podmiot odpowiedzialny za obsługę krajowego systemu poboru opłat, dalej także operator systemu) o udzielenie informacji związanych z kontrolowanym przejazdem, w szczególności do wskazania czy opłata za przejazdy określone w protokole kontroli zastała uiszczona. Odpowiadając na wezwanie spółka podała, iż za przejazd ww. pojazdem po wskazanym odcinku autostrady dniu [...] października 2011 r. opłata elektroniczna nie została uiszczona, a skarżący nie składał reklamacji w związku z niesprawnym działaniem urządzenia viaBox. Organ wspomniał, że skarżący pismem z [...] stycznia 2012 r. poinformował, że na ostatniej bramownicy na autostradzie A2 urządzenie viaBox zasygnalizowało brak środków na koncie i skarżący zjechał z autostrady na najbliższą stację benzynową, gdzie uzupełnił konto o kwotę 120 zł. Do pisma skarżący dołączył potwierdzenie przedpłaty z [...] października 2011 r. z godz. 14:05, czyli po przejechaniu bramownicy. Nie przedstawił dowodów na posiadanie środków pieniężnych w momencie przejazdu przez bramownicę. Organ, pismem z [...] stycznia 2012 r., ponownie zwrócił się do K. Sp. z o. o. o udzielenie informacji, w szczególności czy opłata za przejazdy określone w protokole kontroli została uiszczona. Spółka pismem z [...] lutego 2012 r. ponownie poinformowała o braku opłaty. Jednocześnie wskazała, ze stan konta użytkownika (skarżącego) [...] października 2011 r. o godz. 13:4032 wynosił 4,88 zł. Pismem z

[...] kwietnia 2012 r. skarżący poinformował organ o złożeniu [...] marca 2012 r. reklamacji w sprawie błędnego naliczania opłat. W tej sytuacji organ ponownie wystąpił do K. Sp. z o. o. o wyjaśnienie, czy wskazane saldo konta było wystarczające do opłacenia danego przejazdu, a także czy użytkownik wskazanego pojazdu składał reklamację. Spółka odpowiedziała pismem z

[...] kwietnia 2012 r., iż stan konta użytkownika o godz. 13:4032 wynosił 4,88 zł i był niewystarczający do opłacenia przejazdu. W ocenie spółki skarżący powinien uiścić opłatę w wysokości 27,71 zł. Ponadto spółka poinformowała, że skarżący nie składał reklamacji. Organ zauważył, że skarżący do pisma wyjaśniającego z [...] czerwca

2012 r. dołączył potwierdzenie dokonania przedpłaty z godz. 14:05. Saldo konta po uzupełnieniu wynosiło 240 zł. W tej sytuacji organ ponownie wezwał K. Sp. z o. o. do złożenia wyjaśnień, w tym do wskazania jaką kwotę powinien zapłacić użytkownik za przejazd pomiędzy bramownicą poprzedzającą a bramownicą, która zarejestrowała naruszenie. W odpowiedzi na wezwanie spółka podała, że za przejazd między bramownicą poprzedzającą a bramownicą wskazaną w wezwaniu skarżący powinien uiścić kwotę 6,39 zł. Kwota 27,71 zł (wskazana w piśmie z [...] kwietnia 2012 r.) jest kwotą należną za przejazd po całym odcinku węzeł [...]. Zdaniem organu okoliczności podniesione przez skarżącego nie mogą stanowić podstawy do umorzenia postępowania administracyjnego w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie przewozu z naruszeniem obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej. Ustawodawca nie przewidział odstąpienia od nałożenia kary w przypadku nieuiszczenia opłaty elektronicznej. Kara nakładana jest bowiem na podstawie obiektywnie stwierdzonych naruszeń. Kierujący pojazdem samochodowym nie powinien w sytuacji wątpliwości co do stanu środków pieniężnych na kocie dokonywać przejazdu po odcinkach płatnych dróg krajowych, gdyż świadomie naraża się na odpowiedzialność administracyjnoprawną za naruszenie obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej. Sygnał ostrzegawczy jest generowany przez urządzenie, gdy na koncie użytkownika poziom środków pieniężnych wynosi 100 zł. W chwili naruszenia na koncie użytkownika pozostawało 4,88 zł, przy czym kwota należna za przejazd pomiędzy bramownicami to 6,39 zł. Odpowiedź operatora systemu w tym względzie organ uznał za wiarygodną. Organ stwierdził, że w zaskarżonej decyzji prawidłowo ustalono stan faktyczny. Z pism K. Sp. z o. o. w sposób nie budzący wątpliwości wynika bowiem, że za kontrolowany przejazd opłata elektroniczna nie została uiszczona. Uzupełnienie środków pieniężnych na koncie po dokonaniu przejazdu, za który powinna zostać uiszczona opłata nie konwaliduje stwierdzonego naruszenia. Skarżący – jak wskazywał – przedpłaty dokonał o godz. 14:05 w dniu

[...] października 2011 r. "a więc 25 minut po incydencie".

Omawiana decyzja organu stała się przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżący wniósł o uchylenie decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Wskazał, że w zaistniałym stanie faktycznym ukaranie go było bezzasadne; nie ponosi winy, iż na koncie był brak środków, nie wynikało to z jego działania lub zaniechania. W ocenie skarżącego stosował się nienagannie do wszystkich obowiązujących w tej materii przepisów prawa oraz postępował zgodnie z umową [...]. Według skarżącego zaistniała sytuacja, mianowicie brak środków na kocie, wynikała wyłącznie z winy urządzenia oraz pracowników K. Sp. z o. o. Skarżący niezwłocznie po komunikacie ostrzegawczym zjechał na najbliższym zjeździe w celu uzupełnienia środków na koncie. Wskazał na § 5 pkt 4 Ogólnych warunków korzystania z konta w trybie przedpłaconym w sprawie potwierdzenia warunków korzystania z dróg płatnych oraz w sprawie warunków i zasad udostępniania viaBox, zgodnie z którym minimalny próg ostrzegawczy to 100 zł. Zdaniem skarżącego urządzenie nie zadziałało w sposób należyty; skarżący nie mógł w inny sposób zweryfikować środków na koncie. Istotne w przedmiotowej sprawie są również naruszenia pracowników K., ponieważ podczas rejestracji auta został przedstawiony certyfikat [...], natomiast auto zarejestrowano na certyfikacie [...]. Z tej okoliczności skarżący wywiódł, że przez cały czas trwania umowy była pobierana kwota w wysokości większej niż należna. Skarżący wskazał, że właściciel auta – R. P.- złożył reklamację do K. Sp z o. o. listem poleconym w dniu [...] marca 2012 r. W ocenie skarżącego karanie pieniężne skarżącego w analizowanym stanie faktycznym jest krzywdzące i bezzasadne. Wskazane niedopełnienie obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej nie wynikało z winy kierowcy, lecz z winy K. Sp z o. o., która w błędnej wysokości pobierała kwoty oraz z jej wadliwie działającego urządzenia.

W odpowiedzi na skargę organ, podtrzymując dotychczasowe stanowisko, wniósł o jej oddalenie. W ocenie organu zarzuty podniesione przez skarżącego nie znajdują uzasadnienia. Ustawodawca nie przewidział bowiem okoliczności pozwalającej na odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej za naruszenie obowiązków określonych w art. 13k ust. 1 i 2 u.d.p. w przypadku nieuiszczenia opłaty elektronicznej; przyczyny z powodu których opłata nie została uiszczona nie są okolicznościami istotnymi dla rozpoznawania sprawy administracyjnej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Sąd administracyjny kontroluje zaskarżoną decyzję wyłącznie pod kątem zgodności z przepisami prawa materialnego i procesowego, przy czym stosownie do art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 12070 ze zm.), dalej p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi.

Skargę w tej sprawie należało uwzględnić, gdyż organ ponownie rozpatrując sprawę w trybie art. 127 § 3 k.p.a., a więc będąc zobowiązany do jej ponownego, merytorycznego rozstrzygnięcia (stosownie do tego przepisu do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań) po uprzednim wyjaśnieniu stosownie do art. 7, 77 § 1, 80 i 107 § 3 k.p.a. wszystkich istotnych okoliczności faktycznoprawnych sprawy, nie wywiązał się z tego zadania. Utrzymał bowiem w mocy decyzję pierwszoinstancyjną, która wywołuje uzasadnione wątpliwości co do ustalonego w niej stanu faktycznego sprawy i jego oceny w świetle mających zastosowanie, szczegółowo wyżej wymienionych w części historycznej uzasadnienia, przepisów prawa materialnego, które wyznaczają zakres ustaleń koniecznych dla rozstrzygnięcia sprawy.

W szczególności organ administracji ,działając na podstawie i w granicach tych przepisów, obowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 k.p.a.), co oznacza konieczność uwzględnienia zasady prawdy materialnej wskazanej w art. 7 k.p.a., która to zasada nakazuje organowi z urzędu gromadzić, a następnie rozpatrzyć dowody istotne w sprawie.

Sąd administracyjny natomiast, kontrolując zgodność zaskarżonego aktu z prawem, orzeka wyłącznie na podstawie materiału faktycznego/dowodowego sprawy zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym; w szczególności sąd administracyjny nie może zastąpić organu administracji w wykonaniu obowiązku ustalenia stanu faktycznego sprawy, w tym zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego i czynić własnych ustaleń, skoro do jego kompetencji należy jedynie kontrola legalności rozstrzygnięć wydanych na podstawie stanu faktycznego ustalonego w postępowaniu administracyjnym. Kontrola ta jednak jest możliwa wyłącznie w warunkach odniesienia się przez organ w zaskarżonej decyzji do wszystkich kwestii istotnych dla oceny prawidłowości zastosowania przezeń w sprawie norm prawa materialnego. Aby ocenić/skontrolować decyzję organu Sąd musi więc dysponować ustaleniami i stanowiskiem organu co do wszystkich okoliczności, które determinują sposób objętego tą decyzją rozstrzygnięcia sprawy. Inaczej kontrola sądowoadministracyjna jest niemożliwa, a zaskarżona decyzja podlega uchyleniu.

Tak też stało się w niniejszej sprawie.

Przede wszystkim organ pominął w swoich ustaleniach i nie zajął stanowiska, czy i jakie konsekwencje dla oceny charakteru przejazdu skarżącego ww. pojazdem po spornym odcinku drogi krajowej (w sensie opłacenia przejazdu) ma odnotowany w decyzji, a opierający się na informacji operatora systemu K. Sp. z o. o. fakt, że w dacie przejazdu - [...] października 2011 r. godz. 13:40 32 stan konta użytkownika (skarżącego), stwierdzony w bramownicy o godz. 13:40 36, wyrażał się kwotą 4,88 zł i był niewystarczający do opłacenia przejazdu, gdyż kwota jaką powinien on za ten odcinek uiścić wynosiła 6,39 zł. W szczególności chodzi o wyjaśnienie, poparte wskazaniem odpowiednich przepisów, czy dodatni stan konta użytkownika drogi, aczkolwiek niewystarczający na pełną opłatę za przejazd, nie ma żadnego znaczenia dla poboru tej opłaty, czy też ma znaczenie, a jeżeli tak to jakie. W § 6 ust. 2 zdanie pierwsze ww. Ogólnych warunków korzystania z konta w trybie przedpłaconym (...), na które skarżący powoływał się w toku sprawy przed organem, jak i w skardze do Sądu, przewidziano bowiem, że opłatę elektroniczną "nalicza się za każdy kilometr" przejechanej przez pojazd drogi płatnej, na podstawie stawek opłaty dla danej kategorii pojazdu i rodzaju drogi. Organ wyjaśni zatem przebieg pobrania/uiszczenia opłaty elektronicznej, przedstawiając pełną sekwencję składających się na to uiszczenie zdarzeń/ czynności i na tym tle wskaże - w realiach stanu faktycznego tej konkretnej sprawy, jak w tej sekwencji czynności ujęta została ww. kwota 4,88 zł pozostająca na koncie użytkownika drogi (skarżącego)w czasie przejazdu przez bramownicę zamykającą odcinek drogi podlegającej opłacie kwotą 6,39 zł (opłata w pełnej wysokości). Czy w tej sytuacji kwota 4,88 zł została zaliczona przez system naliczania/poboru opłaty na poczet opłaty należnej w pełnej wysokości

i pobrana/zaksięgowana przez operatora systemu, czy też jako nieodpowiadająca wysokości opłaty należnej pozostała na koncie skarżącego, nie mając żadnego znaczenia dla oceny charakteru wykonywanego przezeń pojazdu. Organ wyjaśni przy tym, czy i jakie znaczenie dla tej oceny ma fakt, że według informacji operatora systemu, którą posłużył się organ w zaskarżonej decyzji, przejazd pojazdu skarżącego przez bramownicę w dniu [...] października 2011 r. zarejestrowano

o godz. 13:40 36, zaś stan jego konta (użytkownika) odnotowano o godz. 13:40 32

– różnica 4 sekund.

Wskazane wyżej wątpliwości Sądu, co do ustaleń i ocen organu (w tym braku takich ustaleń i ocen) oraz ich przełożenia na okoliczności stanu faktycznego tej sprawy, wynikają również z tego, że w przepisie art. 13k ust. 1 pkt 1) i 2) u.d.p. zróżnicowano kary za przejazd po drodze krajowej pojazdem samochodowym, za który pobiera się opłatę elektroniczną. Mianowicie za przejazd bez uiszczenia tej opłaty- wymierza się karę pieniężną w wysokości 3000 zł, a za przejazd bez uiszczenia tej opłaty w pełnej wysokości - wymierza się karę pieniężną w wysokości 1500 zł (a więc o połowę niższą). Także w rozporządzeniu wykonawczym Ministra Infrastruktury z dnia 23 czerwca 2011 r., w sprawie trybu, sposobu i zakresu kontroli prawidłowości uiszczenia opłaty elektronicznej (Dz. U. Nr 133, poz. 773), przywołanym przez organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, przewidziano dokonywanie kontroli prawidłowości uiszczenia opłaty elektronicznej przez (m.in.)

" sprawdzenie, czy kierujący pojazdem uiścił opłatę elektroniczną i czy uiścił ją w pełnej wysokości".( por. § 3 pkt 4 tego rozporządzenia). Oznacza to, że ustawodawca wyraźnie założył występowanie takich stanów faktycznych, w których kierujący pojazdem uiszcza opłatę, tyle że nie w pełnej wysokości. Jednak w takiej sytuacji nie ponosi konsekwencji finansowych w postaci kary pieniężnej przewidzianej za przejazd bez uiszczenia opłaty, tylko konsekwencje zredukowane do połowy tej kary.

Skoro tak, to w stanie faktycznym niniejszej sprawy odpowiedzi wymaga pytanie, czy aby skutkiem pozostawania na koncie użytkownika w dacie i godzinie przedmiotowego przejazdu przez bramownicę zamykającą sporny odcinek drogi płatnej ww. kwoty 4,88 zł, nie doszło do uiszczenia tej opłaty w niepełnej wysokości, co podlegałoby karze w wysokości 1500 zł, a nie w wysokości 3000 zł jak za przejazd bez uiszczenia tej opłaty w ogóle.

Sąd tej kwestii nie przesądza w żadnym z zasygnalizowanych kierunków rozstrzygnięcia, gdyż w procesie czynionych w sprawie ustaleń faktycznoprawnych

to organ obowiązany jest w pierwszej kolejności zająć co do tego stanowisko, tak żeby mogło ono podlegać kontroli sądowoadministracyjnej. Sąd nie może uprzedzać organu w tym względzie przez podanie wiążącej oceny prawnej ww. okoliczności stanu faktycznego sprawy, gdyż oznaczałoby to rozpoznanie sprawy co do istoty, a nie kontrolę legalności decyzji organu. Żeby natomiast organ wzmiankowane stanowisko mógł zająć, winien wskazać sposób rozumienia ww. przepisów art. 13k ust. 1 pkt 1) i 2) u.d.p. w przełożeniu na okoliczności stanu faktycznego tej sprawy. Przede wszystkim winien w tym kontekście, mając też na uwadze przepisy ww. rozporządzenia wykonawczego Ministra Infrastruktury z 23 czerwca 2011 r. oraz przepisy Ogólnych warunków korzystania z konta w trybie przedpłaconym (...), jak również przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 30 kwietnia 2011 r. w sprawie wnoszenia opłat elektronicznych i ich rozliczania (...) – Dz. U. Nr 91, poz. 524, ustalić kiedy w warunkach korzystania z konta w trybie przedpłaconym następuje pobranie/uiszczenie opłaty elektronicznej za przejazd, o czym mowa w art. 13k ust. 1 pkt 1) i 2) u.d.p., ze skutkiem uiszczenia tej opłaty w pełnej wysokości, a kiedy opłata ta jest uiszczona w niepełnej wysokości.

Stosownie do § 1 pkt 11 i § 6 pkt 2 Ogólnych warunków korzystania z konta w trybie przedpłaconym (...) system przepłacony " oznacza system, w którym opłata wnoszona jest z wyprzedzeniem przed skorzystaniem z sieci dróg płatnych, który podlega opłacie zgodnie z ogólnymi warunkami (...)" i "jest naliczana za każdy kilometr przejechanej przez pojazd drogi (...)". W świetle tego uregulowania organ winien wypowiedzieć się, czy pozostająca na koncie użytkownika kwota (zgromadzona na poczet opłat za przejazd po poszczególnych odcinkach drogi płatanej) jest automatycznie pobierana przez system operatora w ślad za przejechanymi kilometrami aż do jej wyczerpania, czy też warunkiem pobrania opłaty jest posiadanie kwoty w wysokości co najmniej równej opłacie w pełnej wysokości za przejazd danego odcinka. W tym drugim przypadku należy jednak podać kiedy następuje przejazd bez uiszczenia opłaty w pełnej wysokości, o czym mowa w

art. 13k ust. 1 pkt 2) u.d.p.

Poza tym w zaskarżonej decyzji organ nie poczynił żadnych ustaleń na tle podnoszonego przez skarżącego w tej sprawie zasygnalizowania mu przez urządzenie viaBox na ostatnim odcinku płatnej drogi (por. wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy z [...] października 2011 r.), na ostatniej bramownicy (por. pisma z [...] stycznia i [...] czerwca 2012 r.) braku środków na koncie (to jest w istocie konieczności uzupełnienia konta), skutkiem czego zjechał on z drogi i uzupełnił konto kwotą 120 zł. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie wynika, żeby organ podważał tę sygnalizację, ograniczając się do stwierdzenia, iż skarżący nie przedłożył dowodów na posiadanie środków pieniężnych w momencie przejazdu przez bramownicę, gdyż uzupełnił konto po przejeździe bramownicy (potwierdzenie przedpłaty wskazywało godz. 14:05), oraz że gdyby skarżący zjechał z drogi płatnej niezwłocznie po usłyszeniu sygnału ostrzegawczego i uzupełnił konto, naruszenie by nie powstało (por. str. 3 i 6 zaskarżonej decyzji).

Tymczasem jak wynika z przepisów § 6 ust. 4 i 5 Ogólnych warunków korzystania z konta w trybie przedpłaconym (...) minimalny próg ostrzegawczy dla jednego pojazdu to 100 zł; o osiągnięciu tego progu operator systemu przesyła użytkownikowi ostrzeżenie na urządzenie viaBox przypisane do konta. Zatem sygnał ostrzegawczy – jak prawidłowo zresztą wywiódł organ na str. 6 zaskarżonej decyzji - jest generowany, gdy na koncie użytkownika poziom środków pieniężnych wynosi 100 zł. Jednak czyniąc wzmiankowaną uwagę o niezwłocznym zjeździe z drogi po usłyszeniu sygnału i uzupełnieniu konta, jako warunku niepowstania naruszenia, organ nie wyjaśnił co przez to rozumie w okolicznościach stanu faktycznego niniejszej sprawy. W szczególności ustalono w sprawie, że przejeżdżając bramownicę o godz. 14:30 32 skarżący legitymował się na koncie kwotą 4,88 zł (wymagana kwota do opłaty przejazdu to 6,39 zł). W zbliżonym czasie (na ostatniej bramownicy/na ostatnim odcinku drogi płatnej - jak podaje skarżący) otrzymał ostrzeżenie, o którym mowa w ww. przepisach § 6 ust. 4 i 5 Ogólnych warunkach korzystania z konta w trybie przedpłaconym (...). Skoro tak, to stosownie do wskazanego w tych przepisach minimalnego progu ostrzegawczego, w chwili sygnału winien mieć na koncie jeszcze 100 zł, a więc kwotę wystarczającą na przejazd daleko wykraczający poza sporny odcinek drogi płatnej. Jednak to na tym odcinku na ostatniej bramownicy odnotowano na koncie skarżącego (według informacji operatora systemu K. Sp. z o. o. i opartego na niej ustalenia organu) kwotę w wysokości tylko 4,88 zł. Okoliczność ta wymaga w tej sprawie zajęcia stanowiska przez organ opartego na szczegółowych ustaleniach co do stanu konta użytkownika i pracy systemu w procesie pobierania opłat z tego konta. Oznaczać bowiem może nieprawidłowe działanie tego systemu przez błędne wygenerowanie sygnału ostrzegawczego nieodpowiadającego rzeczywistemu stanowi konta użytkownika, względnie może wskazywać, że skarżący ostrzeżenia tego w istocie nie otrzymał, a stan konta był taki jak odnotowany na ostatniej bramownicy.

Czyniąc ustalenia w tym zakresie organ winien też wykazać, czy przesłanie użytkownikowi ostrzeżenia na urządzenie viaBox jest rejestrowane i tym samym da się dowodowo zweryfikować co do samego faktu przesłania oraz daty i godziny tej czynności. Wynik tych ustaleń będzie miał istotne znaczenie przy podejmowaniu rozstrzygnięcia w sprawie. Należy zgodzić się z organem, który w odpowiedzi na skargę, a wcześniej w zaskarżonej decyzji podniósł, że kary pieniężne wynikające z naruszenia przepisów ustawy (u.d.p.) są nakładane na podstawie obiektywnie stwierdzonych naruszeń; dodać jednak należy, że naruszenia te należy uprzednio wykazać w sensie wyczerpania przesłanek zastosowanych w sprawie przepisów.

Dlatego odpowiednich ustaleń wymaga też podniesiona w skardze problematyka certyfikacji pojazdu ([...] czy [...]) i wynikających stąd konsekwencji dla wysokości opłat za przejazd. Aczkolwiek zarzutów na tym tle skarżący wcześniej nie stawiał, zaś w odpowiedzi na skargę organ w tej materii nie zajął stanowiska, jednak rozpoznając ponownie sprawę, w myśl zasady dochodzenia prawdy materialnej, organ obowiązany będzie uwzględnić i wyjaśnić tę problematykę w obszarze ustaleń istotnych dla podejmowanego rozstrzygnięcia.

Z tych wszystkich względów Sąd na podstawie przepisów art. 145 § 1 pkt 1)

lit. c i art. 152 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania Sąd rozstrzygnął w oparciu o przepis art. 200 p.p.s.a.