Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 257/14
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2015-10-02 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 183 par. 1 i 2, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 184
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 7, art. 77, art. 78 par. 1,art. 80 i art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 28 ust. 1, art. 48 ust. 1 i art. 49b ust. 1, art. 32 ust. 1 i 2 i 4a, art. 41, art. 60, art. 3 pkt 20, art. 34, art. 35
journal: Dz.U. 2010 nr 243 poz 1623
law: Ustawa  z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Miron (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Leszek Kamiński Sędzia del. WSA Jerzy Bortkiewicz Protokolant asystent sędziego Michał Zawadzki po rozpoznaniu w dniu 2 października 2015 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej F.T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 17 lipca 2013 r. sygn. akt II SA/Bd 513/13 w sprawie ze skargi F.T. na decyzję Wojewody Kujawsko-Pomorskiego z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym wyrokiem z dnia 17 lipca 2013 r., sygn. akt II SA/Bd 513/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę F. T. na decyzję Wojewody Kujawsko-Pomorskiego z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę.

W uzasadnieniu orzeczenia Sąd pierwszej instancji przedstawił następujący stan faktyczny i prawny sprawy.

Decyzją z dnia [...] stycznia 2013 r., nr [...], Prezydent Miasta Bydgoszczy, na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4, art. 36, art. 80 ust. 1 pkt 1, art. 81 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r., Nr 243, poz. 1623 ze zm.) i art. 2 pkt 7 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. z 1998 r., Nr 133, poz. 872 z późn. zm.), zatwierdził projekt budowlany i udzielił L. i M. M. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wolnostojącego (wraz z wewnętrzną infrastrukturą techniczną: wod. - kan., c.o., gaz. i elektr.) na terenie dz. nr ew. [...], obręb [...], przy ul. [...] w B. Uzasadniając powyższe rozstrzygnięcie organ I instancji podniósł, iż teren objęty inwestycją znajduje się w granicach obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania "Miedzyń - Wiśniowa" w Bydgoszczy, zatwierdzonego Uchwałą Nr LXIX/1079/10 Rady Miasta Bydgoszczy z dnia 28 lipca 2010 r., opubl. w Dz.Urz.Woj. Kuj. - Pom. Nr 187, poz. 2496 z dnia 2 grudnia 2010 r., a planowana inwestycja spełnia wszystkie zawarte w nim wymogi. Po przeanalizowaniu złożonej dokumentacji projektowej orzekający organ stwierdził, iż projektowany budynek stanowić będzie budynek mieszkalny o trzech kondygnacjach naziemnych, o powierzchni zabudowy 118,6 m², powierzchni użytkowej 135,2 m² i powierzchni całkowitej 263,41 m², przy czym dla przedmiotowego terenu dopuszczalny jest wskaźnik 50% powierzchni zabudowy kubaturowej w stosunku do powierzchni działki budowlanej, przy jednoczesnym zapewnieniu nie mniej, niż 30% powierzchni terenu niezabudowanego, a przedmiotowa inwestycja kubaturowa planowana jest na 21,9% powierzchni działki o nr ew. [...] (obliczane zgodnie z PN-ISO 9836:1997 Właściwości użytkowe w budownictwie - określanie i obliczanie wskaźników powierzchniowych i kubaturowych). Powierzchnia biologicznie czynna stanowi 50,4%. W związku z powyższym planowana zabudowa w stosunku do powierzchni działki spełnia w ocenie organu powyższe wymogi. Wskazano, że zgodnie z warunkami m.p.z.p. na przedmiotowym terenie obowiązuje wysokość zabudowy nieprzekraczająca trzech kondygnacji nadziemnych; wysokość budynków nie większa niż 12,0 m, a projektowany budynek o wysokości 8,2 m uwzględnia ten wymóg, natomiast zaprojektowana ilość miejsc postojowych w granicach działki o nr ew. [...] wynika z minimalnych wskaźników w zakresie komunikacji, właściwych dla zurbanizowanego obszaru zabudowy, wskazanych w m.p.z.p. i wynosi nie mniej niż 2 miejsca parkingowe na 1 mieszkanie. Przewidziano usytuowanie ścian budynku w odległości od granicy północnej 4,0 m, od granicy południowej 8,5 m, od granicy zachodniej 3,0 i 4,15 m oraz od granicy wschodniej 3,0 m i 4,0 m. Wielkość i kształt działki inwestorów oraz lokalizacja budynków na działkach sąsiednich w ocenie organu sprawia, że proponowana lokalizacja budynku jest najbardziej korzystna z punktu widzenia zachowania odległości od poszczególnych elementów istniejącej zabudowy na działkach sąsiednich. Dokonując oceny ewentualnego naruszenia interesów właścicieli nieruchomości sąsiednich, organ wyjaśnił, iż wzięto pod uwagę stan zabudowy tych nieruchomości, gdyż istniejący budynek gospodarczy na działce nr ew. [...], obręb [...], przy ul. [...] w B. znajdujący się na granicy z przedmiotową działką posiada ścianę murowaną wyniesioną ponad dach 30 cm. Spełnia ona wymagania ściany oddzielenia przeciwpożarowego zgodnie z § 271 - 273 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, w zakresie usytuowania budynków ze względu na bezpieczeństwo przeciwpożarowe (opinia rzeczoznawcy). Ponadto zwrócono uwagę, że zgodnie z powyższą opinią, wymagania przeciwpożarowe są spełnione również w odniesieniu do budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr ew. [...] z uwagi na to, że ściana budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr ew. [...] od strony projektowanego budynku jest ścianą bez otworów, murowaną spełniającą zatem wymagania ściany oddzielenia przeciwpożarowego. Organ orzekający wyjaśnił, że ze względu na lokalizację zabudowy na sąsiednich działkach, docieplenie ścian zewnętrznych projektowanego budynku od strony działek nr ew. [...] i [...] zaprojektowano z wełny mineralnej. Zastosowano także dla zabezpieczenia w zbliżeniu poniżej 8,0 m do budynku mieszkalnego na działce nr ew. [...] okna przeciwpożarowe zapewniające spełnienie klasy odporności ogniowej El 30. W ścianach piwnic zbliżonych na 3,0 m do działek sąsiednich otwory okienne wypełniono luksferami zapewniającymi klasę odporności ogniowej El 30. Dla zapewnienia spełnienia wymagań w odniesieniu do budynku mieszkalnego na działce [...] rzeczoznawca zaproponował zastosowanie okien narożnikowych (parter i piętro) jako okien przeciwpożarowych w klasie odporności ogniowej El 30, przy czym dopuszcza się też zastosowanie do zamknięcia otworów okiennych na parterze i piętrze (do odległości 8,0 m od zbliżenia z dachem budynku mieszkalnego na działce [...]) przeciwpożarowych kurtyn okiennych o klasie odporności ogniowej EW 30/E 120 uruchamiających się samoczynnie w przypadku zadymienia lub wzrostu temperatury w otoczeniu. Wskazano, że projektowany obiekt jest budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym, należy do kategorii zagrożenia ludzi ZL IV oraz jest budynkiem niskim, dlatego zgodnie z rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 24 lipca 2009 r. w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę dróg pożarowych nie ma obowiązku doprowadzenia drogi pożarowej o utwardzonej powierzchni, a usytuowanie budynku pozwala na prawidłowy dojazd jednostek ratowniczych w sytuacjach awaryjnych. Obiekt będzie miał dostęp do wszystkich mediów, natomiast wodę do zewnętrznego gaszenia pożaru zapewniają hydranty podziemne DN 80 zlokalizowane przy ulicy [...] i [...] na sieci wodociągowej o przekroju 225 i 110. Organ orzekający podkreślił też, że zgodnie z opinią rzeczoznawcy do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych usytuowanie działki i jej wielkość nie pozwalają na wykonanie zamierzonej budowy zgodnie z obowiązującymi przepisami co do zachowania wymaganych w § 12 i 271 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, odległości od granicy działek sąsiednich i budynków zlokalizowanych na tych działkach. Natomiast spełnienie uwarunkowań wskazanych w opinii rzeczoznawcy do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych z dnia 6 grudnia 2012 r. pozwala na stwierdzenie, że projektowana lokalizacja budynku, mimo braku zachowania w pełnym zakresie odległości od granicy i istniejących budynków niezgodnej z wymogami § 271 ust. 1 rozporządzenia jw., nie powoduje zdaniem organu zagrożenia dla zachowania warunków bezpieczeństwa dla mieszkańców budynku oraz budynków sąsiednich. W projektowanym budynku przewiduje się zastosowanie zabezpieczeń techniczno - pożarowych, które faktycznie eliminują występowanie zagrożeń zarówno w przypadku zabezpieczenia pożaru w tym budynku, jaki i w budynkach sąsiednich. Po przeanalizowaniu przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2002 r., Nr 75, poz. 690 z późn. zm.), dotyczących ochrony pożarowej stwierdzono, że zgodnie z § 271 ust. 1 cyt. rozporządzenia odległość między ścianami budynków, niebędącymi ścianami oddzielenia przeciwpożarowego, a mającymi na powierzchni większej niż 65% klasę odporności ogniowej (E) określoną w § 216 ust. 1 w 5 kolumnie tabeli, która nie powinna, z zastrzeżeniem ust. 2 i 3, być mniejsza, niż odległość w metrach określona w tabeli: ZL od ZL - 8m. Wskazano, że przepis jednoznacznie określa, iż wskazane minimalne odległości odnoszą się do budynków których ściany od strony innego budynku, nie spełniają wymagań ścian oddzielenia przeciwpożarowego, gdyż ściana zewnętrzna budynku w klasie odporności pożarowej "D" (wymagana klasa odporności pożarowej dla projektowanego budynku), zgodnie z § 216 ust. 1 (kolumna 5) rozporządzenia, winna być wykonana w klasie odporności ogniowej El 30 (o↔i). Ściany zewnętrzne budynku projektowane są jako ściany dwuwarstwowe z betonu komórkowego ocieplone wełną mineralną, posadowione na własnym fundamencie, spełniają wymagania co najmniej klasy REI 60 odporności ogniowej z oknami o powierzchni znacznie poniżej 65% powierzchni ściany - okna zatem, zgodnie z wymogiem § 271 ust. 1, w ocenie organu nie muszą spełniać tego wymagania. Dla zapewnienia poprawy stanu bezpieczeństwa, z uwagi na odległość ok. 6,0 m ściany projektowanego budynku od dachu budynku mieszkalnego wykonanego z materiałów rozprzestrzeniających ogień, na działce [...] zwróconego narożnikiem do budynku projektowanego w projekcie przewidziane zostały okna przeciwpożarowe o klasie odporności ogniowej El 30. Ściana zewnętrzna budynku projektowanego, wykonana w klasie odporności ogniowej REI 60 z zamknięciami El 30 spełnia wymagania ściany oddzielenia przeciwpożarowego i tym samym pozwala na odstąpienie od wymogu z § 271 ust. 1 rozporządzenia określającego odległości między ścianami budynków, niebędącymi ścianami oddzielenia przeciwpożarowego. Organ zwrócił też uwagę, że zgodnie z § 232 ust. 4 warunków technicznych dla budynku o wymaganej "D" klasie odporności pożarowej elementy oddzieleń przeciwpożarowych winny spełniać wymagania: ściany REI 60, stropy REI 30, drzwi lub inne zamknięcia przeciwpożarowe (np. okna) El 30. Zgodnie zaś z § 235 rozporządzenia, ściana oddzielenia przeciwpożarowego winna być wzniesiona na własnym fundamencie. W budynku z przekryciem dachu rozprzestrzeniającym ogień winna być ona wyprowadzona ponad pokrycie dachu na wysokość co najmniej 0,3 m. W projekcie przewidziano wykonanie dachu z zastosowaniem materiałów nierozprzestrzeniających ogień (papa na betonie). Na tej podstawie organ stwierdził, że zastosowanie przewidzianych rozwiązań techniczno - pożarowych spełnia wymaganie zawarte w § 271 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, a zgodność zagospodarowania terenu z przepisami p.poż. została potwierdzona uzgodnieniem projektu zagospodarowania terenu przez rzeczoznawcę ds. p.poż. Ponadto zwrócono uwagę, że do projektu budowlanego załączono analizę nasłonecznienia i przesłaniania budynków znajdujących się w otoczeniu projektowanej inwestycji. Zgodnie z nią budynki mieszkalne: [...] (przy ulicy [...]),[...] (przy ulicy [...]) i [...] (przy ulicy [...]) nie będą zacieniane przez projektowany budynek, gdyż nowoprojektowany budynek przesłaniać będzie ścianę wschodnią (bez okien) budynku [...] na działce przy ulicy [...] do godziny 8:30 (od godziny 8:30 do 17:00 ściana południowa budynku istniejącego będzie całkowicie nasłoneczniona). Budynek [...] przy ulicy [...] jest zacieniany przez budynek projektowany tylko w godzinach popołudniowych 16:00 do 17:00, natomiast nasłoneczniony jest w godzinach 7:00 do 16:00. Budynek [...] przy ulicy v jest zacieniany w godzinach 14:30 do 17:00, a nasłoneczniony w godzinach 7:00- 14:30. Istniejący budynek mieszkalny (oficyna) nr [...] przy ulicy [...] w Bydgoszczy w ocenie organu nie będzie zasłaniał ściany południowej budynku projektowanego. Ściana południowa projektowanego budynku będzie nasłoneczniona od godziny 8:00 do godziny 17:00, a zasłonięta w godzinach 7:00 do 10:00 przez budynek przy ulicy [...] w B., a od godziny 9:00 częściowo będzie nasłoneczniony pokój na piętrze. Z analizy przesłaniania zdaniem organu wynika, że w odległości przesłaniania budynku nr [...] przy ul. [...] w B. nie znajduje się żaden fragment projektowanego budynku, a także na podstawie analizy nasłonecznienia stwierdzić należy, że spełnione są wymogi § 60 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Dla pozostałych budynków mieszkalnych na działkach sąsiednich projektant wskazał, iż nie zachodzi konieczność wykonywania analizy przesłaniania, ponieważ odległość istniejących budynków mieszkalnych od projektowanego obiektu jest większa od jego wysokości - dotyczy budynku nr [...]na działce nr [...], budynku nr [...] na działce [...], budynku [...] na działce nr [...] oraz spełnione są wymagania § 60 rozporządzenia jw., gdyż istniejące budynki mieszkalne od strony projektowanego budynku nie posiadają otworów okiennych - dotyczy budynku [...] na działce nr [...] oraz [...] na działce [...]. Podkreślono w tym miejscu, że przepis § 60 ust. 1 cyt. rozporządzenia określa, iż pokoje mieszkalne powinny mieć zapewniony czas nasłonecznienia co najmniej 3 godziny w dniach równonocy (21 marca i 21 września) - w godzinach 7.00 – 17.00, a § 60 ust. 2 dopuszcza w mieszkaniu wielopokojowym ograniczenie wymaganego czasu nasłonecznienia do co najmniej jednego pokoju, przy czym w śródmiejskiej zabudowie uzupełniającej dopuszcza się ograniczenie wymaganego czasu nasłonecznienia do 1,5 godziny, a w odniesieniu do mieszkania jednopokojowego w takiej zabudowie nie określa się wymaganego czasu nasłonecznienia. Odpowiedzialność za prawdziwość podanych danych w analizie nasłonecznienia, zdaniem organu ponosi projektant, który wykazał się w postępowaniu właściwymi uprawnieniami i przynależnością do izby zawodowej. Geotechniczne warunki posadowienia, w tym kategorię geotechniczną obiektu ustalono zgodnie z rozporządzeniem Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie ustalania geotechnicznych warunków posadowienia obiektów budowlanych (Dz. U. z 2012 r., poz. 463). Zgodnie z ustaleniami ogólnymi miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (§ 5 ust. 14 pkt 9) obowiązuje zaopatrzenie budynku w energię cieplną za pomocą urządzeń zasilanych gazem, energią elektryczną, paliwami ekologicznymi lub innymi, (...). W opinii orzekającego organu zastosowanie w budynku wewnętrznej instalacji c.o. wraz z kotłownią na paliwo stałe - np. opalanie peletem, jest dopuszczalne w świetle zapisów obowiązującego m.p.z.p., biorąc pod uwagę fakt, iż jest to nowoczesne, ekologiczne paliwo, wykorzystujące niskoemisyjną technologię spalania z jednoczesnym osiągnięciem jak najwyższej sprawności w procesie uzyskania energii cieplnej. Podniesiono również, że Wydział Gospodarki Komunalnej i Ochrony Środowiska Urzędu Miasta Bydgoszczy pozytywnie zaopiniował wycinkę zieleni kolidującej z budową budynku mieszkalnego jednorodzinnego (pismo z dnia 11 grudnia 2012 r., znak [...]), w szczególności modrzewia o obwodzie pnia 88 cm kolidującego z projektowanym wjazdem. Zgodnie z opinią jw. krzewy zlokalizowane na granicy z działką nr ew. [...] i [...] należy pozostawić, ponieważ nie występuje kolizja z planowaną zabudową, natomiast na usunięcie drzew owocowych zlokalizowanych na przedmiotowej działce zgodnie z ustawą o ochronie przyrody nie jest wymagana decyzja administracyjna. Przed przystąpieniem do prac inwestor obowiązany jest wystąpić do Wydziału Gospodarki Komunalnej i Ochrony Środowiska Urzędu Miasta Bydgoszczy o wydanie decyzji na usunięcie drzewostanu kolidującego z inwestycją zgodnie z warunkami określonymi w niniejszej decyzji. Wskazano, że w zakresie występowania ptaków na przedmiotowym terenie, Wydział Gospodarki Komunalnej i Ochrony Środowiska Urzędu Miasta Bydgoszczy w piśmie jw. poinformował, że w zasobach Urzędu nie ma danych na temat występowania gatunków ptaków na terenie działki nr ew. [...], obręb [...], przy ul. [...] w B. Ponadto zaznaczył, że ww. teren znajduje się na osiedlu domków jednorodzinnych, którym towarzyszy zieleń, a także niedaleko Kanału Bydgoskiego i nieuporządkowanych terenów zielonych, znajdujących się wewnątrz osiedla. Takie uwarunkowania przyrodnicze sprzyjają gromadzeniu się ptaków, ich przelotom, szukaniem żeru itp. Nie można jednak w ocenie organu uznać terenu planowanej budowy za siedlisko ptaków, wyłącznie z powodu okresowego żerowania, bądź przelotów, gdyż w mieście (prócz skrajnie przekształconych przez człowieka) trudno byłoby wskazać takie miejsca, gdzie ptaków nie ma. Przewidziane do wycinki drzewa owocowe i modrzew nie są miejscem lęgów ptasich. Skupisko krzewów, które z racji ich zagęszczenia może być atrakcyjne dla ptaków, nie podlega wycięciu. W trakcie budowy należy je chronić przed zniszczeniem. W przypadku, kiedy ewentualna wycinka drzew wykonana zostanie w przyszłym okresie wiosenno - letnim, przed wycinką drzew inwestor musiałby potwierdzić, że na drzewach nadal nie ma lęgów. W przypadku stwierdzenia lęgów, wycinkę drzew należałoby wykonać, po uzyskaniu zgody Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska na zniszczenia siedliska - drzewa i gniazda ptasiego.

Po przeanalizowaniu projektu budowlanego, w granicach kompetencji organu określonych w art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego, organ uznał, że projekt budowlany jest zgodny z wymogami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz obowiązującymi przepisami, posiada wymagane opinie i uzgodnienia. Rozpatrując wniosek inwestorów stwierdzono, że przedłożony projekt budowlany został wykonany przez osoby posiadające odpowiednie uprawnienia budowlane, należące do właściwych izb samorządu zawodowego. Osoby te dołączyły oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami i zasadami wiedzy technicznej. Do wniosku o wydanie pozwolenia na budowę inwestorzy dołączyli oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Projekt został sporządzony zgodnie z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego "Miedzyń - Wiśniowa" w Bydgoszczy zatwierdzony Uchwałą Nr LXIX/1079/10 Rady Miasta Bydgoszczy z dnia 28 lipca 2010 r. i opublikowany w Dzienniku Urzędowym Województwa Kujawsko - Pomorskiego Nr 187, poz. 2496 z dnia 2 grudnia 2010 r. Inwestycja została pozytywnie zaopiniowana przez Miejskiego Konserwatora Zabytków i rzeczoznawcę do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych. Inwestor spełnił wszystkie zalecenia zawarte w opinii rzeczoznawcy do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych z dnia 06.12.2012 r., a planowana inwestycja nie narusza żadnych przepisów prawa.

Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli: F. T. oraz A. M., podnosząc, iż w przeprowadzonym postępowaniu przez inspektora Wydziału Administracji Budowlanej Urzędu Miasta Bydgoszczy nie dochowano staranności w ustalaniu faktów będących podstawą do wydania pozytywnej decyzji oraz nie zachowano zasady obiektywności, a pobudowanie domu przez inwestora według dotychczasowego projektu narusza: zasady współżycia społecznego (tzw. "dobrego sąsiedztwa"); narusza przepisy przeciwpożarowe i stwarza zagrożenie dla życia oraz zdrowia ludzkiego, a także narusza porządek architektoniczny w tym skupisku domów mieszkalnych oraz wyrządzi szkody wśród miejscowego ptactwa.

Wojewoda Kujawsko – Pomorski po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] marca 2013 r., znak: [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Ustosunkowując się do zarzutów zawartych w odwołaniach, organ odwoławczy wskazał, że projekt przedmiotowej inwestycji został uzgodniony w zakresie wymagań ochrony przeciwpożarowej z rzeczoznawcą ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych. Ponadto w dokumentacji znajduje się sporządzona i podpisana przez niego opinia dotycząca zastosowanych rozwiązań techniczno - pożarowych, umożliwiających lokalizację budynku mieszkalnego na działce nr [...] obręb [...] w B., a we wnioskach końcowych opinii rzeczoznawca stwierdził, że lokalizacja planowanego budynku nie powoduje zagrożenia dla zachowania warunków bezpieczeństwa zarówno w stosunku do mieszkańców tego budynku, jak i budynków sąsiednich. W związku z powyższym bezpodstawny w ocenie organu jest zarzut odwołujących się, w którym wskazują, że inwestycja "narusza przepisy przeciwpożarowe i stwarza zagrożenie dla życia oraz zdrowia ludzkiego". Opinia z dnia 6 grudnia 2012 r., wskazana powyżej, stanowi integralną część projektu budowlanego i w ocenie Wojewody wyczerpuje konieczność określenia wpływu planowanego obiektu na sąsiednie nieruchomości, w tym dotyczące przewidywanych zagrożeń. Organ pierwszej instancji wydaje decyzję o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę na podstawie przedłożonej przez inwestora, spełniającej kryteria ustawowe dokumentacji projektowej, dlatego bezzasadne jest zdaniem organu odwoławczego twierdzenie, że Prezydent Miasta Bydgoszczy nie dokonał oceny tych zagrożeń w odniesieniu do stanu faktycznego, gdyż przy rozpatrywaniu przedmiotowej sprawy organ miał obowiązek opierać się na jednym z elementów projektu budowlanego, jakim jest przedmiotowa opinia, przygotowana przez posiadającego odpowiednie kwalifikacje, rzeczoznawcę do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych. Jako nie znajdujące oparcia w przepisach prawa uznać należy w ocenie Wojewody twierdzenie odwołujących się, iż bezwzględnie wymagane jest zachowanie 6 m pomiędzy ścianami budynków znajdujących się na sąsiednich działkach, gdyż jak wynika z § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75 z 2002 r., poz. 690 ze zm.), budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy. Powyższe wskazuje zatem, że ustawodawca nie nakłada na inwestora obowiązku zachowania 6 m pomiędzy ścianami budynków znajdujących się na sąsiednich działkach, ale każdy z budynków ma być oddalony od granicy o 3 m. W przedmiotowej sprawie, w ocenie organu, inwestor zachował wymagania wskazane w ww. przepisie, a to budynek znajdujący się na działce nr [...], należącej do p. M., położony jest w odległości 2,5 m od granicy z działką inwestora. Nie może być zatem w ocenie organu tak, że z powodu usytuowania budynku odwołującej się w wyżej określonym zbliżeniu do granicy, inwestor zostanie zobowiązany do zlokalizowania planowanego budynku w odległości większej, niż wymagają tego przepisy prawa, przy czym projektowany budynek jest również zgodny z przepisami prawa w zakresie jego wysokości, ponieważ zgodnie z § 10 pkt 5 ppkt e) miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego na terenie inwestycji obowiązuje wysokość budynku nie większa niż 12 m, natomiast wysokość omawianego budynku wyniesie 8,2 m. Do maksymalnej dopuszczalnej na tym terenie wysokości inwestycji brakuje 3,8 m. Podnoszony w odwołaniach zarzut budowy tak wielkiego domu wśród istniejących domów o niskiej zabudowie wynika zdaniem Wojewody wyłącznie z subiektywnej oceny skarżących i nie ma poparcia w aktualnie obowiązujących przepisach prawa, zważywszy, że projekt przedmiotowego budynku został przeanalizowany i pozytywnie zaopiniowany przez Miejskiego Konserwatora Zabytków w Bydgoszczy. W odniesieniu do wątpliwości odwołujących się, że budowa "wyrządzi szkody wśród miejscowego ptactwa", wskazano, że stanowisko zajął kompetentny w tym zakresie Wydział Gospodarki Komunalnej i Ochrony Środowiska Urzędu Miasta Bydgoszczy. Zgodnie z opinią z dnia 11 grudnia 2012 r., znak: [...], należącej do inwestora działki nr [...] obręb [...] przy ul. [...] w B. nie można uznać za siedlisko ptaków, ponieważ w zasobach Urzędu nie ma też danych na temat występowania na tej działce gatunków ptaków, zaś przewidziane do wycinki drzewa owocowe i modrzew nie są miejscem ptasich lęgów. Dyrektor Wydziału zastrzegł też, że jeżeli wycinka tych drzew zostanie dokonana w okresie wiosenno - letnim, przed jej dokonaniem należy potwierdzić, że na drzewach nadal nie ma lęgów. Gdyby je natomiast stwierdzono, konieczna będzie zgoda Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska na zniszczenie siedliska ptaków (drzewa i gniazda). Zdaniem organu, opinia ta całkowicie wyczerpuje odpowiedź na wątpliwości odwołujących się, że planowana budowa spowoduje zagrożenia dla miejscowego ptactwa. Natomiast w stosunku do zawartego w odwołaniu zawiadomienia, że inwestor nie respektuje ustaleń zawartych w w/w piśmie z dnia 11 grudnia 2012 r., wskazano, że właściwy jest Wydział Gospodarki Komunalnej i Ochrony Środowiska Urzędu Miasta Bydgoszczy, ponieważ Wojewoda rozpatruje odwołanie skarżącego jako organ administracji architektoniczno - budowlanej, zatem kwestie związane z drzewostanem znajdującym się na działce inwestora oraz obowiązkiem późniejszych nasadzeń należy kierować do organów posiadających kompetencje w tym zakresie. Wskazano również, że Prezydent Miasta Bydgoszczy nie mógł, kierować przedmiotowej sprawy do "Rady Osiedlowej z prośbą o włączenie się do sprawy", gdyż stronami postępowania administracyjnego zmierzającego do wydania pozwolenia na budowę są podmioty określone w art. 28 ust. 2 ustawy - Prawo budowlane, a więc inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Krąg osób mających przymiot strony jest zatem ściśle określony i w sprawie przedmiotowego pozwolenia na budowę organ pierwszej instancji nie mógł dopuścić do udziału w postępowaniu Rady Osiedlowej. Należy także zdaniem Wojewody przyjąć, że osiedle jako jednostka pomocnicza gminy nie jest organizacją społeczną w rozumieniu art. 5 § 2 pkt 5 k.p.a., a zatem nie może skutecznie domagać się przyznania jej statusu podmiotu na prawach strony na podstawie art. 31 § 1 k.p.a., zaś organ pierwszej instancji nie miał obowiązku stosować się do dyspozycji art. 31 § 4 k.p.a. (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 września 2002 r., III RN 144/01). Wojewoda podniósł również, że zgodnie z art. 144 ustawy - Kodeks cywilny z dnia 23 kwietnia 1964 r. (Dz. U. Nr 16 z 1964 r., poz. 93 ze zm.) właściciel nieruchomości powinien przy wykonywaniu swego prawa powstrzymywać się od działań, które by zakłócały korzystanie z nieruchomości sąsiednich ponad przeciętną miarę, wynikającą ze społeczno - gospodarczego przeznaczenia nieruchomości i stosunków miejscowych, lecz przepis ten chroni jednak właścicieli nieruchomości sąsiednich jedynie wówczas, gdy zakłócenia w korzystaniu z nieruchomości zaistniały i przekraczają przeciętną miarę w związku z czym nie dotyczy on działań przyszłych i hipotetycznych (wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 16 kwietnia 2009 r., II SA/Bd 934/08, LEX nr 550250). Zarzut naruszenia fundamentów, konstrukcji budynków i powierzchni chodników uznać należy zdaniem organu odwoławczego za bezzasadny, ponieważ przedmiotowy projekt budowlany został sporządzony przez osoby posiadające odpowiednie uprawnienia budowlane, jest kompletny i ma wymaganą przepisami prawa formę, dlatego w chwili obecnej nie ma podstaw, by sądzić, że jego realizacja zakłóci korzystanie z nieruchomości sąsiednich ponad przeciętną miarę, wynikającą ze społeczno - gospodarczego przeznaczenia nieruchomości i stosunków miejscowych. Wojewoda zwrócił także uwagę, że prowadząc postępowanie w sprawie wydania pozwolenia na budowę organ bada wyłącznie zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i wymaganiami ochrony środowiska, zgodność projektu zagospodarowania działki z przepisami, kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, sprawdzeń i informacji dotyczących bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, wykonanie i sprawdzenie projektu przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia oraz czy inwestor złożył oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, a spełnienie tych przesłanek obliguje organ do wydania pozwolenia na budowę, dlatego rozstrzygnięcia tego nie można uzależniać od przeprowadzenia na terenie inwestycji tzw. wizji lokalnej. Prezydent Miasta Bydgoszczy, jako organ administracji architektoniczno-budowlanej nie ma zresztą kompetencji, by taką wizję przeprowadzać, a przepisy prawa budowlanego jedynie organom nadzoru budowlanego przyznają prawo wstępu na teren inwestycji. Ustosunkowując się do kwestii dobudówki, wyjaśniono, że organ pierwszej instancji miał obowiązek sprawdzenia zgodności projektu zagospodarowania działki z przepisami prawa. Prawo budowlane nie nakłada na niego natomiast obowiązku weryfikacji projektu zagospodarowania ze stanem istniejącym na działce inwestora. Projekt zagospodarowania działki został bowiem sporządzony na mapie zasadniczej, której aktualność została potwierdzona w terenie przez Miejską Pracownię Geodezyjną. Zdaniem organu odwoławczego, odwołujący się mają ściśle określone oczekiwania co do planowanego przez inwestora przedsięwzięcia, a ich wymagania są tak daleko sprecyzowane, że żądają nawet zmiany rodzaju ogrzewania, które jest zgodne z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Tymczasem zasada ochrony interesów osób trzecich (tutaj: odwołujących się i pozostałych sąsiadów) podlega ograniczeniom wynikającym z ustaw, w tym m.in. z przepisów ustawy - Prawo budowlane. Nie można zdaniem organu dopuścić do sytuacji, w której o kształcie inwestycji decydują sąsiedzi, a uprawnienia właścicieli nieruchomości sąsiednich całkowicie ograniczają uprawnienia inwestora.

W skardze do Sądu F. T. wniósł o uchylenie decyzji Prezydenta Miasta Bydgoszczy oraz Wojewody Kujawsko - Pomorskiego w sprawie zezwolenia na budowę jednorodzinnego budynku mieszkalnego wolnostojącego przy ul. [...] według dotychczasowego projektu i skierowanie sprawy do ponownego rozpoznania. W przeprowadzonym postępowaniu w ocenie skarżącego nie dochowano staranności w ustalaniu faktów będących podstawą do wydania pozytywnej decyzji oraz nie zachowano zasady obiektywności. Przejawiało się to w tym, że przygotowany projekt i wszystkie związane z nim dokumenty sprawdzono jedynie pod względem poprawności formalnej, natomiast wszelkie braki w projekcie i niejasności podnoszone przez sąsiadów zostały zlekceważone.

W odpowiedzi na skargę organ, nie znajdując podstaw do jej uwzględnienia, wniósł o jej oddalenie wskazując, że po ponownej analizie akt sprawy nie znalazł podstaw do zmiany zaskarżonej decyzji, ponieważ została ona podjęta zgodnie ze stanem faktycznym oraz w oparciu o obowiązujące przepisy prawa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oceniając legalność zaskarżonej decyzji uznał, iż organy prawidłowo przeprowadziły postępowanie dowodowe, ustaliły stan faktyczny i wydały oparte na zebranych dowodach i właściwych przepisach prawa rozstrzygnięcia. Sąd przytaczając treść art. 32 oraz art. 59 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r., Nr 243, poz. 1623 ze zm.) wskazał, iż w rozpoznawanej sprawie na terenie objętym planowaną inwestycją obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego przewidujący przeznaczenie terenu pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną. Spełnione są również parametry i wskaźniki zabudowy (stosunek zabudowy do powierzchni działki, wysokość obiektu i ilość kondygnacji). W ocenie Sądu wymagania formalne, określone w cytowanych wyżej przepisach i niezbędne do wydania pozwolenia na budowę, zostały spełnione. Sąd nie dopatrzył się także uchybień w załączonym do wniosku o pozwolenie na budowę projekcie budowlanym, w odniesieniu do wymagań określonych w planie miejscowym (art. 34 ust. 1 prawa budowlanego w zw. z art. 59 ust. 1 u.p.z.p.). Projekt zawiera również wszystkie elementy wymienione w art. 34 ust. 3 Prawa budowlanego. W tej sytuacji złożony przez inwestora wniosek o wydanie pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego na działce nr ew. [...], położonej w B. przy ul. [...] uprawniał organy do wydania pozytywnej decyzji. Organy przy tym bardzo szczegółowo wyjaśniły i rozpatrzyły zarzuty sąsiadów zgłoszone w toku postępowania. W takim przypadku, w myśl art. 35 ust. 4 prawa budowlanego właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę w razie spełnienia wymagań określonych w art. 32 ust. 4 i art. 35 ust. 1. Dopiero brak którejkolwiek z przesłanek wymienionych w art. 32 Prawa budowlanego uniemożliwia podjęcie decyzji o pozwoleniu na budowę. Braków takich Sąd w składzie niniejszym nie dostrzegł. Inwestor spełnił wymagania przewidziane przez przepisy, w tym techniczno – budowlane określone w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki oraz ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690). Projekt budynku i zagospodarowania działki sporządzono w taki sposób, by zachować wymagane odległości od granicy działki zgodnie z warunkami określonymi w § 12 ust. 1 pkt 1 i 2 rozporządzenia. W ocenie Sądu inwestor przedstawił optymalną lokalizację obiektu i organ zasadnie uznał, że proponowana lokalizacja jest najbardziej korzystna dla zachowania odległości od poszczególnych obiektów na działkach sąsiednich, gdyż nie ma możliwości zachowania odległości określonych w § 271 ust. 1 rozporządzenia dot. spełnienia warunków pożarowych. Istnieje jednak możliwości stworzenia zabezpieczeń, do których zobowiązano inwestora, a ten je wykonał. W kwestii zagrożenia życia ludzi lub bezpieczeństwa mienia, organ opierając się na opinii rzeczoznawcy do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych uznał, że projektowany obiekt nie spowoduje zagrożenia warunków bezpieczeństwa dla mieszkańców i budynków sąsiednich, gdyż przewidziano zastosowanie odpowiednich zabezpieczeń techniczno - pożarowych, eliminujących zagrożenia. Sąd podzielił to stanowisko. W rozpoznawanej sprawie sposób zabezpieczenia został szczegółowo opisany w uzasadnieniu decyzji organu I instancji i spełnia on warunki właściwej odporności i bezpieczeństwa. Odnośnie do pogorszenia warunków sanitarnych i użytkowych, a także stanu środowiska, Sąd stwierdził, iż lokalizacja spornego budynku nie spowoduje zwiększenia uciążliwości innego rodzaju, na które wskazał skarżący. Przede wszystkim obiekt nie spowoduje ograniczeń w sposobie użytkowania sąsiedniej działki, która aktualnie jest użytkowana w taki sam sposób w jaki zamierza użytkować inwestor. Nie ma żadnych podstaw do ograniczenia go w realizacji tych praw przez ochronę ponad miarę praw sąsiadów. Bliskie sąsiedztwo niewątpliwie wprowadza pewne ograniczenia, ale muszą być one proporcjonalne wobec każdego uprawnionego. Sąd wyjaśnił, iż zasadniczy spór w sprawie sprowadza się do obawy zagrożenia pożarowego, walorów ekologicznych i naruszenia zasad współżycia społecznego. Skarżący sprzeciwia się lokalizacji obiektu na nieruchomości inwestora. Inwestor natomiast spełnił wszelkie wymagania dla bezpiecznego i zgodnego z prawem usytuowania proponowanego obiektu. Odnosząc się do kwestii oświetlenia światłem dziennym i zacieniania budynków sąsiednich, Sąd stwierdził, iż spełnione są wymagania przewidziane przez obowiązujące przepisy Prawa budowlanego. Przepisy § 13 oraz § 57 i 60 warunków technicznych określające wymogi zapewnienia oświetlenia dziennego oraz warunki przesłaniania obiektu, dotyczą tylko pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi i nie zostały naruszone, na co wskazał organ I instancji powołując się na przedstawioną analizę. Nie naruszono też geotechnicznych warunków posadowienia obiektu ani nie ma podstaw do zakwestionowania zaopatrzenia budynku w energię cieplną przez zastosowanie instalacji c.o. z kotłownią na paliwo stałe, co pozostaje w zgodzie z warunkami określonymi w planie miejscowym. Pozytywnie zaopiniowano przez Wydział Gospodarki Komunalnej i Ochrony Środowiska Urzędu Miejskiego wycinkę zieleni kolidującą z projektowanym budynkiem. W ocenie Sądu nie ma też podstaw do twierdzenia, że przeszkodą dla realizacji inwestycji są istniejące gatunki ptactwa. Teren stanowi osiedle domów jednorodzinnych i bezzasadne jest oczekiwanie ograniczenia praw do zagospodarowania działki inwestora, gdy w sąsiedztwie znajdują się tożsame funkcjonalnie budynki. Konkludując, Sąd wyjaśnił, że ochrona uzasadnionych interesów musi wynikać z przepisów prawa, które takiej ochrony danym podmiotom udzielają. Ochrona taka nie może się odbyć kosztem uniemożliwienia realizacji praw właścicielskich. Nie ma podstaw do przedłożenia interesu sąsiadów ponad interes inwestora, gdy zakres realizacji jego uprawnień jest tożsamy z tym, który realizował skarżący, a więc praw do zabudowy posiadanej nieruchomości. Skoro zaś wymogi przewidziane tymi przepisami zostały zachowane, względnie w prawidłowym trybie wyrażono stanowisko jak należy zabezpieczyć obiekt przed zagrożeniem pożarowym a inwestor uwzględnił uwagi w projekcie, to nie mogą przynieść oczekiwanego rezultatu argumenty o naruszeniu interesów osób trzecich. Sąd pierwszej instancji nie zgodził się z pozostałymi zarzutami skargi i wskazał, iż dom nie odbiega wielkością od znajdujących się w sąsiedztwie i odpowiada warunkom określonym w planie miejscowym. Kształt działki (długi wjazd) nie może być przeszkodą dla oceny stosunku powierzchni zabudowy do wielkości działki. W ocenie Sądu nie ma podstaw do kwestionowania załączonych opinii, gdy w sposób rzeczowy nie zostały one podważone. Żaden przepis prawa nie wymaga, by przedstawiciel organu przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę dokonał wizji lokalnej działki. Uwagi sąsiadów były przedmiotem rozważań i analizy organów, stąd zarzut w tym przedmiocie nie zasługuje na uwzględnienie. Nie jest przedmiotem tego postępowania ocena zagospodarowania działek innych sąsiadów (tu wskazano działkę 2/2). Nie zasługują na uwzględnienie oczekiwania dotyczące sporządzenia projektu przez innego projektanta czy wydanie opinii o już przedłożonych opiniach branżowych. Nie jest przedmiotem tego postępowania sprawdzenie poprawności decyzji podziałowych. Stosowne dokumenty w tym przedmiocie pozostają w obrocie i nie mogą być podważane w ramach postępowania o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę. Inwestor ma prawo realizować swoje prawo w oparciu o obowiązujące przepisy w tym przepisy prawa miejscowego, a nie oczekiwania sąsiadów co do sposobu zagospodarowania działki będącej jego własnością. Nie może być udaremnione wykonywanie prawa własności przez inwestora subiektywnie pojętą ochroną interesu osób trzecich. Jeżeli działania inwestora nie naruszają przepisów prawa i są wykonywane w takich samych granicach korzystania z prawa własności w jakich korzystają z niego właściciele działek sąsiednich, nie można uznać, że naruszone są interesy osób trzecich. Ponadto skarżący legitymuje się w rozpoznawanej sprawie wyłącznie własnym interesem prawnym przy zaskarżaniu decyzji i nie może powoływać się na ewentualne uprawnienia innych podmiotów. Sąd podkreślił, iż skarżący nie może także skutecznie podnieść zarzutu dotyczącego obawy o ewentualne naruszenie jego praw w przyszłości. Interes prawny skarżącego w sprawie o wydanie pozwolenia na budowę dotyczy naruszenia istniejącego, aktualnego interesu prawnego a jego naruszenie polega przede wszystkim na ograniczeniu w zagospodarowaniu jego posesji i korzystaniu z uprawnień gwarantowanych przepisami prawa budowlanego (art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 ustawy Prawo budowlane). Organy administracji działają w oparciu o normy prawa administracyjnego, a nie cywilnego, zatem odwoływanie się do zasad współżycia społecznego i innych przepisów kc i nie zasługuje na uwzględnienie. Ewentualne naruszenie tych norm można egzekwować na drodze cywilnoprawnej. Zdaniem Sądu wojewódzkiego udzielone w sprawie pozwolenie na budowę i zatwierdzenie projektu nie narusza interesu prawnego skarżącego, zaś organy w sposób należyty i wyczerpujący przedstawiły argumenty przemawiające za udzieleniem inwestorowi pozwolenia, dokonały właściwej analizy stanu faktycznego i zastosowały właściwe przepisy prawa, obejmujące też postanowienia określone w planie miejscowym. Nie mogły zatem, wbrew normie zawartej w art. 35 ust. 4 prawa budowlanego odmówić wydania pozwolenia na budowę. W tej sytuacji, Sąd pierwszej instancji uznał działanie organów administracji w sprawie za zgodne z przepisami prawa materialnego oraz nie dopatrzył się naruszenia przepisów procedury w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Wobec tego, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył F. T. Wyrok zaskarżono w całości zarzucając mu naruszenie:

- art. 28 ust. 1, art. 29 ust. 3 ustawy - Prawo budowlane oraz art. 1 § ust. 1 i § 2 prawa o ustroju sądów administracyjnych polegającą na przyjęciu, iż Prezydent Miasta Bydgoszczy decyzją z dnia [...] stycznia 2013 r. nr 58/2013 po rozpatrzeniu wniosku o pozwolenie na budowę z dnia 15 listopada 2012 r. zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wolnostojącego (wraz z wewnętrzną infrastrukturą techniczną: wod. - Kan, co., gaz i elektr.) na terenie dz. Nr ew. [...], obręb [...], przy ul. [...] w B.; w ocenie skarżącego ww. decyzja została wydana z naruszeniem praw osób trzecich w tym również skarżącego;

- art. 28 ust. 1 48 ust. 1 oraz 49 ust. 1 i 49b ust. 1 ustawy - Prawo budowlane oraz przepisy postępowania polegające na błędnych ustaleniach stanu faktycznego i nieprawidłowej wykładni;

- naruszenie art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, 75 § 1, 77 § 1 oraz 80 k.p.a., przejawiające się w tym, że Sąd w wyniku niewłaściwej kontroli legalności działalności administracji publicznej nie zastosował środka określonego w ustawie, mimo że zebrany przez organ materiał dowodowy okazał się być niewystarczający i budzący wątpliwości, które przy uzupełnieniu materiału dowodowego, mogły przechylić szalę na korzyść skarżącego. Sąd przyjął uzasadnienie organu oparte głównie o materiał dowodowy świadczący na niekorzyść skarżącego;

- art. 32 ust. 1 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego w zw. z art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227 ze zm.) poprzez niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, iż dla zamierzenia inwestycyjnego budowa budynku o trzech kondygnacjach naziemnych, nie jest wymagane przeprowadzenie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko pomimo, iż od kilku lat woda opadowa z terenu inwestycji może zalewać sąsiednie nieruchomości, powodując zniszczenia roślinności oraz zalewanie domów;

- art. 32 ust. 1 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na braku uzyskania odpowiednich opinii, uzgodnień pozwoleń od właściwych organów i instytucji potwierdzających, iż wody opadowe z planowanej inwestycji zostaną prawidłowo rozprowadzone, a na terenie inwestycji przeprowadzona zostanie odpowiednia melioracja, która zabezpieczy sąsiednie nieruchomości przed regularnym zalewaniem ich wodami opadowymi (gnijąca roślinność oraz zalewane piwnice nieruchomości), co spowoduje zakłócenie istniejących stosunków wodnych oraz interesów osób trzecich;

- art. 34 w zw. z art. 35 Prawa budowlanego poprzez wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę pomimo niekompletnej dokumentacji będącej nierozerwalną częścią projektu budowlanego tj. braku odpowiednich opinii, pozwoleń, uzgodnień w tym dotyczących oddziaływania na środowisko, odpływu wód opadowych;

- art. 134 § 1 w zw. z art. 1 p.p.s.a. poprzez ich niezastosowanie i pominięcie faktów istotnych dla rozstrzygnięcia, albowiem nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi Sąd nie wyszedł poza ich granice mimo, iż w przedmiotowej sprawie winien był to uczynić oraz poprzez niezasadne ograniczenie i zawężenie kontroli działalności administracji publicznej sprawowanej przez Sąd. Przedmiot postępowania jurysdykcyjnego określony w powyższej decyzji wyznacza regulacje prawne mające znaczenie dla kontroli legalności tego aktu. Są to przede wszystkim przepisy art. 32-36 ustawy - Prawo budowlane oraz rozporządzenia wykonawcze, do których ona odsyła, jak również przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Szczególne wymogi jakie powinien spełniać wniosek o pozwolenie na budowę oraz warunki jego skutecznego złożenia zostały określone w art. 32 prawa budowlanego, przy czym kontrola realizacji wymienionych tam przesłanek należy do organu właściwego do wydania decyzji w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. W szczególności zakres i treść projektu budowlanego powinny być dostosowane do specyfiki i charakteru obiektu oraz stopnia skomplikowania robót budowlanych (art. 34 ust. 2 Prawa budowanego).

Wskazując na powyższe wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania; przeprowadzenie dowodu z akt sprawy II SA/Bd 513/13 WSA w Bydgoszczy; wstrzymanie wykonalności zaskarżonego wyroku do czasu wydania orzeczenia przez

Naczelny Sąd Administracyjny oraz o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania wg norm przepisanych.

W pismach z dnia 8 stycznia 2014 r. L. i M. M. poinformowali Sąd, iż dnia 23 lipca 2013 r. sprzedali działkę nr [...]P. D.

Naczelny Sąd Administracyjny zawiadomił ww. o toczącym się postępowaniu, który złożył wniosek o oddalenie skargi kasacyjnej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270, dalej: "p.p.s.a.") Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę wyłącznie nieważność postępowania, której przesłanki określone zostały w § 2 wymienionego przepisu. Wobec niestwierdzenia przyczyn nieważności, skargę kasacyjną należało rozpoznać w granicach przytoczonych w niej podstaw.

Rozpoznając sprawę w wyżej określonych granicach Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że zarzuty skargi kasacyjnej nie znajdują usprawiedliwionych podstaw, a zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu.

Sąd pierwszej instancji, wbrew zarzutom skarżącego nie naruszył art. 28 ust. 1, 48 ust. 1, 49 ust. 1 i 49b ust. 1 ustawy - Prawo budowlane. Naruszenia ww. przepisów autor skargi kasacyjnej upatruje w nienależytej kontroli zatwierdzonego projektu budowlanego, który jego zdaniem nie jest kompletny, nie posiada wymaganych opinii i uzgodnień. Skarżący wskazał także że przed uzyskaniem pozwolenia na budowę inwestor przygotował teren albowiem dokonał rozebrania dobudówki, wycięcia drzew i krzewów oraz przebudował istniejące zjazdy z drogi publicznej. Po pierwsze podkreślić trzeba, że ww. okoliczności nie mogą uzasadniać naruszenia wskazanych na wstępie przepisów prawa materialnego. Przedmiotem bowiem oceny Naczelnego Sądu Administracyjnego mogą być jedynie te zarzuty kasacyjne, które strona sformułowała i uzasadniła zgodnie z wymogami prawnymi wynikającymi z art. 174 i art. 176 p.p.s.a. Art. 28 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane stanowi bowiem, że roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31. A zatem decyzja o udzieleniu pozwolenia na budowę nie może naruszać tego przepisu, chyba że dotyczyłaby robót budowanych wymienionych w art. 29 – 31 omaw. prawa (nie wymagających udzielenia pozwolenia na budowę lub też objętych jedynie obowiązkiem zgłoszenia).

Podobnie należało ocenić zarzut naruszenia art. 48 ust. 1, 49 ust. 1 i 49b ust. 1 ustawy. Sąd pierwszej instancji (ani organy administracji) nie stosował żadnego z tych przepisów ani też w tym postępowaniu nie powinien był ich stosować, co oznacza, że nie mogły być one naruszone przez Sąd wojewódzki.

Niezależnie od powyższego wskazać należy, że skoro skarżący kasacyjnie zarzuca, że inwestor rozpoczął roboty budowlane przed uzyskaniem pozwolenia na budowę to winien był wskazać na naruszenie art. 32 ust. 4a ustawy – Prawo budowlane, zgodnie z którym nie wydaje się pozwolenia na budowę w przypadku rozpoczęcia robót budowlanych z naruszeniem przepisu art. 28 ust. 1. Tymczasem skarga kasacyjna nie zawiera zarzutu naruszenia tego przepisu.

Ponadto wskazać także należy, że kwestia rozpoczęcia robót budowlanych przed uzyskaniem pozwolenia na budowę nie była podnoszona na żadnym etapie postępowania ani przed organami administracji, ani też przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym, a przedłożone dokumenty nie potwierdzają ww. okoliczności. Zgodnie z treścią art. 41 ustawy - Prawo budowlane rozpoczęcie budowy następuje z chwilą podjęcia prac przygotowawczych na terenie budowy (ust. 1), pracami przygotowawczymi są:

1) wytyczenie geodezyjne obiektów w terenie;

2) wykonanie niwelacji terenu;

3) zagospodarowanie terenu budowy wraz z budową tymczasowych obiektów;

4) wykonanie przyłączy do sieci infrastruktury technicznej na potrzeby budowy (ust. 2).

Wymienione przez skarżącego kasacyjnie roboty nie stanowią zatem żadnych z "prac przygotowawczych" w rozumieniu ww. przepisu. W kwestii wycięcia drzew i krzewów, jak wyjaśniono skarżącemu w zaskarżonej do Sądu pierwszej instancji decyzji winien wypowiadać się inny organ niż architektoniczno – budowlany. Natomiast analiza projektu architektoniczno - budowlanego wskazuje, że projekt ten nie obejmuje rozbiórki dobudówki, co oznacza, że wykonanie takich robót budowlanych nie stanowi "prac przygotowawczych", o których mowa wyżej. Co więcej, uczestnik postępowania P. D. oświadczył na rozprawie dnia 2 października 2015 r., że dobudówka została rozebrana przez właściciela działki nr ew. [...], a nie przez niego. Powyższe tym bardziej uzasadnia twierdzenie, że nie doszło do naruszenia prawa we wskazanym przez skarżącego kasacyjnie zakresie.

Nie ma racji skarżący kasacyjnie twierdząc, że zaskarżony wyrok został wydany z naruszeniem art. 32 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy Prawo budowlane w związku z art. 59 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, przy czym naruszenia tego przepisu upatruje w przyjęciu, że przedmiotowa inwestycja nie wymagała przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.

Zgodnie z treścią ostatniego z powołanych przepisów przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wymaga realizacja planowanych przedsięwzięć mogących zawsze lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko (ust. 1 pkt 1 i 2). Jednocześnie jednak ustawodawca w art. 60 tej ustawy upoważnił Radę Ministrów do określenia w drodze rozporządzenia rodzajów przedsięwzięć, które mogą zawsze lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Takie rozporządzenie zostało wydane w dniu 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących oddziaływać na środowisko (Dz.U. nr 213, poz. 1396). Rozporządzenie to nie wymienia budynków jednorodzinnych trzykondygnacyjnych jako tych przedsięwzięć, które mogą zawsze lub potencjalnie znacząco odziaływać na środowisko, co czyni zarzut naruszenia art. 59 ustawy nieusprawiedliwiony.

Nie znajdują również uzasadnienia te zarzuty naruszenia zarówno przepisów postępowania (art. 3 § 1 i 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a.) jak i prawa materialnego (art. 32 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy – Prawo budowlane), które zmierzają o wykazania wadliwości rozstrzygnięcia Sądu pierwszej instancji w zakresie nienależytego wyjaśnienia kwestii odprowadzania wód opadowych z budynku. Analiza części opisowej projektu architektoniczno – budowlanego prowadzi do wniosku, że kwestie te zostały zawarte i opisane w projekcie. Wynika bowiem z niego, iż ścieki sanitarne odprowadzane będą do kanalizacji miejskiej wg szczegółowego projektu. W tym zakresie wypowiedziała się również pozytywnie Spółka: Miejskie Wodociągi i Kanalizacja w B. w piśmie z dnia 9 listopada 2012 r., w którym zawarła obowiązki inwestora w zakresie przyłączenia do sieci. Autor projektu naniósł również rozwiązania dotyczące odprowadzania wód opadowych z dachu. Powyższe wynika zarówno z części opisowej jak i rysunkowej (rzut dachu) projektu.

Brak natomiast podstaw do twierdzenia, że obowiązkiem inwestora było dodatkowo sporządzanie projektu melioracji terenu w celu zapobieżenia ewentualnego zalewania nieruchomości sąsiednich. Taki obowiązek nie wynika wszak ani z przepisów szczególnych, ani z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Oczywistym jest wprawdzie, co podnosi skarżący kasacyjnie, że obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając m.in. poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich, co jednak nie oznacza, że obowiązek jest nieograniczony. Jeśli projekt budowlany odpowiada przepisom prawa w tym przede wszystkim jest zgodny z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, warunkami technicznymi jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz innym przepisom szczególnym, to należy założyć, że inwestycja ta nie będzie naruszała uzasadnionych interesów osób trzecich. Jeśli takie nastąpi w fazie eksploatacji budynku to skarżącemu będzie przysługiwało prawo żądania dokonania czynności mających na celu zlikwidowanie powstałych nieprawidłowości.

Rację ma natomiast Sąd pierwszej instancji, co do tego, że prawo właściciela nieruchomości znajdującej się w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji do żądania poszanowania jego interesów dotyczy interesu istniejącego i aktualnego jedynie ograniczenia w zagospodarowaniu działki, o jakim mowa w art. 3 pkt 20 ustawy Prawo budowlane może dotyczyć przyszłych, potencjalnych działań właściciela takiej nieruchomości. W niniejszej sprawie spór nie dotyczy jednak możliwości zagospodarowania działki stanowiącej własność skarżącego kasacyjnie.

W świetle powyższego jako nieuzasadnione Naczelny Sąd Administracyjny ocenił także zarzuty naruszenia art. 34 w zw. z art. 35 ustawy – Prawo budowlane poprzez wydanie decyzji pomimo niekompletnej dokumentacji, w tym m.in. pomimo braku uzgodnień i opinii. Skarżący kasacyjnie nie wskazał, jakich opinii prawem wymaganych nie zawiera przedmiotowy projekt budowlany brak jest natomiast podstaw do żądania uzgodnień i opinii organów w zakresie ochrony środowiska oraz co do odprowadzania wód opadowych.

I wreszcie nieuzasadniony, a przede wszystkim niezrozumiały jest zarzut niewyjaśnienia czy organ architektoniczno – budowlany orzekł zgodnie z wnioskiem inwestora, a zatem czy decyzja nie narusza art. 32 i 33 ustawy – Prawo budowlane. Niezależnie od tego, że skarżący kasacyjnie w żaden sposób nie uzasadnił tego zarzutu, co uniemożliwia Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu odniesienie się do niego w sposób szczegółowy, to zważyć należy, że postępowanie zakończone wydaniem kwestionowanej decyzji zostało wszczęte wnioskiem inwestorów M. i L. M. o pozwolenie na budowę domu wolnostojącego, jednorodzinnego na działce o nr ew. [...]. Wniosek ten uzupełniono dnia 14 grudnia 2012 r. o niezbędne dokumenty. Decyzją z dnia [...] stycznia 2013 r. pozwolono na budowę takiej właśnie inwestycji. Fakt, że w decyzji dookreślono, iż przedmiotem inwestycji jest również wewnętrzna infrastruktura techniczna, którego to wyszczególnienia zabrakło we wniosku inwestorów pozostaje bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy skoro nie budzi wątpliwości, że wniosek dotyczył tej inwestycji, która została opisana w pozwoleniu na budowę.

Podane wyżej okoliczności nie dają podstaw do uznania słuszności zarzutów skarżącego kasacyjnie, co do naruszenia wskazanych przepisów prawa materialnego jak i wadliwie dokonanej przez Sąd wojewódzki oceny, że zaskarżona decyzja nie narusza zasad określonych w art. 7, 78 § 1 80 i 107 § 3 k.p.a. Sąd pierwszej instancji prawidłowo bowiem uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu, który uzasadniałby wyeliminowanie jej z obrotu prawnego. Jednocześnie w obszernym i szczegółowym uzasadnieniu odniósł się do tych zarzutów skargi, które dotyczyły istoty sprawy, a których podzielenie mogłoby skutkować uchyleniem kontrolowanej decyzji.

W tym stanie rzeczy skargę kasacyjną jako nieznajdującą usprawiedliwionych podstaw, na podstawie art. 184 p.p.s.a., należało oddalić.