Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt III SA/Wr 471/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2014-10-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne: Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: *Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 240 par. 1pkt 5,  par. 2;  par. 3;  art. 245 par. 1 pkt 2;  art. 122;  art. 187;  art. 191
journal: Dz.U. 2012 poz 749
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.
article: art. 145 par. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
journal: Dz.U.UE.L 1992 nr 302 poz 1  art. 220 ust. 2 pkt b
law: Rozporządzenie Rady (EWG) NR 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sędziowie Sędzia NSA Ireneusz Dukiel, Sędzia WSA Henryka Łysikowska, Magdalena Jankowska-Szostak (sprawozdawca), , Protokolant Z-ca Kierownika Sekretariatu Wydziału III Halina Rosłan, , po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 30 września 2014 r. sprawy ze skargi Henryka C. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia [...] maja 2014 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej w sprawie określenia należności wynikających z długu celnego I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia prawomocności wyroku; III. zasądza od Dyrektora Izby Celnej we W. na rzecz skarżącego kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Po objęciu towaru w postaci rowerów sprowadzanych z K. procedurą dopuszczenia do obrotu, zgodnie ze zgłoszeniami celnymi (opisanymi w zaskarżonej decyzji w Tabl. 1 Kol. 2) i zastosowaniu preferencyjnej stawki celnej 0% na podstawie załączonych do zgłoszeń niżej wymienionych świadectw pochodzenia FORM A, wypełnionych przez firmę "A" lub "B" (potwierdzających preferencyjne – k. pochodzenie towaru) (Tab.1), do organów celnych wpłynęło pismo Departamentu Kontroli Celno-Akcyzowej i Kontroli Gier nr [...] z [...] stycznia 2010 r., za którym przekazano raport Europejskiego Urzędu ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych OLAF nr [...] z dnia [...] listopada 2009 r. (zwany dalej Raport OLAF) z misji przeprowadzonej w dniach [...] czerwca 2009 r. i [...] lipca 2009 r. przez Komisję Europejską przy udziale Władz K. i przedstawicieli Urzędów Celnych z D., N. i H.

Raport ten dotyczył przeprowadzenia dochodzenia w związku z podejrzeniem obchodzenia ceł określonych w taryfie celnej oraz ceł antydumpingowych przy sprowadzaniu rowerów z K., a wynikało z niego, że wydane przedsiębiorcom "A" i "B" świadectwa pochodzenia na formularzu A należy uznać za nieważne, ponieważ zostały one wystawione na podstawie przedstawionych przez eksportera nieprawidłowych i wprowadzających w błąd informacji.

Mając powyższe na uwadze Naczelnik Urzędu Celnego we W. wszczął z urzędu postępowanie celne, a po jego przeprowadzeniu wydał decyzje (Tab. 2 Kol 2) w których stwierdził, że strona skarżąca bezpodstawnie skorzystała z preferencyjnego traktowania importowanych towarów i orzekł o retrospektywnym zaksięgowaniu kwoty należności celnych wg. stawki erga omnes w wysokości 14% oraz odstąpił od poboru odsetek.

Od powyższych decyzji Naczelnika Urzędu Celnego strona skarżąca odwołała się, zarzucając organowi celnemu, w szczególności niezastosowanie się do obowiązku wszechstronnego wyjaśnienia sprawy oraz wskazała na zasadność odstąpienia od retrospektywnego zaksięgowania kwoty długu celnego w oparciu o art. 220 ust. 2 lit. b WKC. Do odwołań strona skarżąca dołączyła pismo Ministerstwa Handlu Królestwa K. nr [...] z [...] września 2010 r. wraz z jego poświadczonym tłumaczeniem z języka angielskiego.

Dyrektor Izby Celnej rozpoznając odwołania, decyzjami (Tab. 2 kol. 2), utrzymał w mocy decyzje organu I instancji. W uzasadnieniach wskazał m.in., że raport OLAF jest dokumentem urzędowym i stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone, a wyniki dochodzenia przeprowadzonego w ramach misji OLAF mają zasadnicze znaczenie przy ustaleniu, czy importowany towar posiada preferencyjne pochodzenie. Organ zwrócił uwagę, że raport stanowi przeciwdowód dla świadectwa pochodzenia Form A potwierdzającego, że wymienione w nim rowery mogą korzystać z preferencji celnych przy ich przywozie do Wspólnoty. Z jego treści wynika bowiem, że świadectwa pochodzenia zostały wystawione na podstawie nieprawidłowych, wprowadzających w błąd informacji, w związku z czym zastosowanie preferencji było nieuprawnione. Ustosunkowując się do podniesionej przez stronę skarżącą w odwołaniach kwestii, że w rozpatrywanych sprawach spełnione zostały wszystkie przesłanki do odstąpienia od retrospektywnego zaksięgowania długu celnego na podstawie art. 220 ust. 2 lit. b WKC, Dyrektor Izby Celnej wyjaśnił, że w wyniku przeprowadzonego dochodzenia przez OLAF przy udziale władz k. stwierdzono, że m.in. świadectwa pochodzenia przedłożone przy zgłoszeniach celnych okazały się świadectwami wystawionymi przez właściwe do tego organy na podstawie podania przez eksportera nieprawidłowych i wprowadzających w błąd informacji, tym samym nie została spełniona jedna z koniecznych przesłanek do ewentualnego odstąpienia przez organy celne od retrospektywnego zaksięgowania należności. Organ odwoławczy nie dopatrzył się także, aby władze k. w swoim piśmie z dnia [...] września 2010 r. potwierdziły, że nieprawidłowe postępowanie eksportera miało miejsce za ich zgodą czy przyzwoleniem.

Na decyzje organu celnego II instancji strona skarżąca wniosła skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, który wyrokami o sygnaturach od III SA/Wr 455/11 – do III SA/Wr 471/11 oddalił skargi. Nie zgadzając się z powyższymi rozstrzygnięciami, strona skarżąca złożyła skargi kasacyjne. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokami oddalił skargi kasacyjne, wskazując jednocześnie w uzasadnieniach, że w sprawach nie doszło do naruszenia przepisów art. 220 ust. 2 lit. b WKC.

Pismami z [...] stycznia 2014 r. strona skarżąca, działając przez pełnomocnika złożyła wnioski o: wznowienie na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 Op. postępowania w sprawach zakończonych decyzjami ostatecznymi Dyrektora Izby Celnej we W.,

uchylenie decyzji ostatecznych w całości i odstąpienie od retrospektywnego naliczenia należności celnych oraz dołączenie do akt postępowania dokumentów przywołanych w uzasadnieniach wniosków. Strona twierdziła, że po wydaniu decyzji ostatecznej wyszły na jaw nowe okoliczności faktyczne i dowody, istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi II instancji i z tego względu zachodzi konieczność wznowienia postępowania. Na poparcie swojego stanowiska załączyła dokumenty w postaci: aneksów do Raportu OLAF nr [...],[...] i [...] wraz z tłumaczeniami przysięgłymi, zbioru e-mail wraz z tłumaczeniami, pisma z [...] maja 2008 r., pisma wnioskodawcy z [...] czerwca 2008 r., protokołu z czynności audytowych z [...] października 2010 r., pisma K. Ministerstwa Handlu nr [...] z [...].12.2009 r. wraz z tłumaczeniem przysięgłym, pisma K. Ministerstwa Handlu nr [...] z [...] lipca 2010 r. wraz z tłumaczeniem przysięgłym, decyzji Komisji [...] z [...].11.2012 r. wraz z tłumaczeniem przysięgłym, decyzji Głównego Urzędu Celnego H. z [...] października 2013 r. wraz z tłumaczeniem przysięgłym, wnioskując jednocześnie o włączenie ich do akt sprawy i podkreślając, że mają one kluczowe znaczenie dla merytorycznego rozpoznania spraw i wydania decyzji w przedmiocie odstąpienia od retrospektywnego zaksięgowania należności celnych.

Dyrektor Izby Celnej we W. postanowieniami z [...] i [...] lutego 2014 r. wznowił postępowanie w sprawach zakończonych decyzjami ostatecznymi, a postanowieniami z dnia [...] lutego 2014 r. włączył do akt spraw dowód w postaci "Final Case Report [...] - [...]/05/2011" (dalej zwany Raportem końcowym) wraz z tłumaczeniem uwierzytelnionym z języka angielskiego. Następnie przed wydaniem decyzji wyznaczył stronie skarżącej siedmiodniowy termin na wypowiedzenie się w sprawie zebranego materiału. Korzystając ze swojego prawa strona skarżąca w dniu [...] lutego 2014 r. zapoznała się z aktami spraw i złożyła pisma z dnia [...] lutego 2014 r. stanowiące wypowiedzenie się w sprawie zebranego materiału dowodowego, w których zawnioskowała o: przekazanie spraw do rozstrzygnięcia przez Komisję Unii Europejskiej na podstawie art. 871 rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. L 253 z 11.10.1993 r. ze. zm.); dopuszczenie dowodów z dokumentów wraz z tłumaczeniami na język polski tj. aneksów nr 1- 10 do Raportu Europejskiego Urzędu ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych OLAF nr [...] z [...].11.2009 r. oraz przetłumaczenie na język polski dokumentów znajdujących się w aktach wspólnych na kartach 205 (wydruk części załącznika o nazwie "ANNEX 7 - List of GSP From certifficates issued to Best (1) i [...] (pismo nr [...] z [...].07.2010r.).

Dyrektor Izby Celnej we W. decyzjami z dnia [...] marca 2014 r. (Tab. 3 kol.3) odmówił uchylenia ww. decyzji ostatecznych Dyrektora Izby Celnej we W. Od powyższych decyzji pismami z dnia [...] marca 2014 r. strona skarżąca złożyła odwołania, wnosząc o ich uchylenie w całości i rozstrzygnięcie co do istoty sprawy, tj. uchylenie decyzji ostatecznych w całości i odstąpienie od retrospektywnego naliczenia należności celnych.

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] maja 2014 r. Nr [...] Dyrektor Izby Celnej we W. utrzymał rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjne w mocy. W uzasadnieniu przywołał art. 73 ust. 1 Prawo celne, art. 127 Op., art. 221 Op i art. 240 § 1 pkt 5 Op. W kontekście przywołanych przepisów organ podniósł, że dokonując powtórnej oceny dokumentów wskazanych przez stronę skarżącą we wniosku z [...] stycznia 2014 r. wraz z podtrzymanym w tej kwestii stanowiskiem, zawartym w odwołaniu oraz dokumentu w postaci raportu końcowego, włączonego przez organ I instancji jako dowód w sprawie, należy zwrócić uwagę, aby dowody/okoliczności te: istniały w dniu wydania decyzji, tzn. że nie mogły powstać dopiero po wydaniu decyzji ostatecznych, miały istotne znaczenie dla sprawy, co oznacza, że dany dowód czy okoliczność mogłyby mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie sprawy, tj. w sprawie zapadłaby decyzja, co do istoty odmienna od dotychczasowego rozstrzygnięcia, nie były znane organowi wydającemu decyzję, tj. wyszły na jaw po wydaniu decyzji ostatecznej, jednakże, zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych, nie można uznać za nowe (nieznane organowi) dowodów, którymi organ dysponował, lecz z którymi się nie zapoznał lub niewłaściwie ocenił (por. wyrok NSA z 9 kwietnia 2001 r., V SA 1831/00, niepubl.) A zatem – jak podkreślił organ II instancji - odmienna ocena dowodu, który istniał i był znany organowi, nie może stanowić uzasadnienia wzruszenia decyzji ostatecznej.

Organ wskazał, że strona zarzucając naruszenie przepisów art. 220 ust. 2 b WKC, poprzez ich nieprawidłową wykładnię, podniosła, że decyzje w przedmiocie zaksięgowania kwoty należności celnych winny być uchylone z uwagi na kumulatywne spełnienie przesłanek w cyt. artykule, w szczególności na fakt, że błąd władz K. był powodem nieprawidłowości przy wystawianiu świadectw celnych. Na poparcie swojego stanowiska odwołała się do treści dokumentów, załączonych do wniosku z [...] stycznia 2014 r., w postaci Raportu OLAF, pism K. Ministerstwa Handlu, decyzji Komisji C (2012) [...] oraz decyzji n. organów celnych.

Dyrektor Izby Celnej odnosząc się do powyższego wyjaśnił, że od obowiązku retrospektywnego zaksięgowania długu celnego organy celne odstępują jedynie w przypadkach przewidzianych w art. 220 ust. 2 WKC, a zatem w sytuacji, gdy kwota należności prawnie należnych nie została zaksięgowana w następstwie błędu samych organów celnych, który to błąd nie mógł zostać w racjonalny sposób wykryty i przestrzegającego przepisów obowiązujących w zakresie zgłoszenia celnego. Za błąd, którego w racjonalny sposób nie można było wykryć w powyższym rozumieniu, uważa się przy tym także wydanie nieprawidłowego świadectwa przez organy kraju trzeciego dla potwierdzenia, w ramach systemu współpracy administracyjnej, preferencyjnego statusu towaru. To ostatnie zastrzeżenie nie ma jednak zastosowania wówczas, gdy wystawienie takiego nieprawidłowego świadectwa nastąpiło na podstawie niewłaściwego przedstawienia faktów przez eksportera, chyba że jest oczywiste, iż wydające świadectwo organy kraju trzeciego wiedziały lub powinny wiedzieć co do korzystania z preferencji (art. 220 ust. 2 b tiret 3).

Jak wynika z raportu z misji przeprowadzonej przez OLAF, wszystkie zakwestionowane w wyniku przeprowadzonego dochodzenia świadectwa pochodzenia Form A, okazały się świadectwami podającymi nieprawdziwe dane dotyczące pochodzenia wskazanego w nich towaru jako uzyskanego w K., tj. w kraju korzystającym z planu ogólnych preferencji taryfowych. Z poczynionych w toku tego dochodzenia ustaleń wynika również, iż potwierdzające nieprawdziwe dane świadectwa Form A wystawione zostały co prawda przez właściwe do tego organy, ale na podstawie nieprawidłowego przedstawienia faktów przez eksportera, który w zestawieniach kosztów, stanowiących podstawę uzyskania świadectw na formularzu A podawał nieprawdziwe dane dla nadania im pochodzenia w ramach Generalnego Systemu Preferencji. W czasie trwania misji ustalono, że żaden z dwóch eksporterów k. nie brał udziału w podejmowaniu decyzji dotyczących sprzedaży lub zakupu. Zakupem zajmowały się wyłącznie spółki t. (spółki matki) i z tego powodu w k. fabrykach nie było informacji na temat rzeczywistego kosztu części używanych przez te fabryki. W świetle powyższego koszt rowerów określony w zestawieniach kosztów przygotowanych przez fabryki k. nie był rzeczywistym kosztem wytworzenia rowerów. Sytuacja ta, choć potwierdzała nierzetelnie stan faktyczny, stała się dla organów celnych K. podstawą do wydania świadectwa, którego prawidłowość została następnie zakwestionowana w drodze weryfikacji przeprowadzonej w ramach misji OLAF. Powodem zakwestionowania świadectw pochodzenia nie były zatem nieprawidłowości o charakterze proceduralnym lecz nieprawidłowe dane użyte przez importera dla potrzeb sporządzenia kalkulacji w zakresie wykazania udziału procentowego "Materiałów pochodzących".

Dalej organ podkreślił, że z żadnego dokumentu nie wynika jednak, aby władze k. wiedziały, że dane te są nieprawidłowe i świadomie potwierdzały k. pochodzenie towaru. W konsekwencji organ uznał, że brak jest jakiegokolwiek dowodu, który potwierdzałby to, że jest oczywiste, iż wydające świadectwo organy kraju trzeciego wiedziały lub powinny wiedzieć, że towary nie spełniają warunków wymaganych do korzystania z preferencji. Także strona skarżąca, mimo załączenia wielu dokumentów, nie przedstawiła dowodu, który przeczyłby, że ustalenia poczynione w ramach misji i wskazane w raporcie są nieprawdziwe ani też, że w którejkolwiek z konkretnych spraw świadectwo pochodzenia jest prawidłowe tj. wystawione na podstawie prawidłowych informacji udzielonych przez eksportera.

W świetle powyższego organ II instancji nie zgodził się ze stroną skarżącą jakoby organ celny niewłaściwie zastosował przepisy art. 220 ust. 2 b WKC. Ponadto organ II instancji podniósł, że NSA badając legalność decyzji wydanych w ramach postępowania zwykłego, dokonał weryfikacji pod kątem możliwości zastosowania przepisów art. 220 ust. 2 b WKC wywodząc, że nie może mieć zastosowania w sprawie.

Odnosząc się do zarzutu nieznajomości pism Ministerstwa Handlu K., organ II instancji podniósł, że wbrew twierdzeniom strony zapoznał się z ich treścią, czemu dał wyraz w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] marca 2014 r. Jednocześnie organ podkreślił, że z pism tych wynika jedynie, że przegląd procedur stosowanych do wystawienia świadectw k. pochodzenia w odniesieniu do rowerów wysyłanych z K. do UE zidentyfikował trzy wady proceduralne, które występowały przy ustalaniu pochodzenia towarów. Jednakże treść i wnioski Raportu Olaf wyraźnie wskazują, że pomimo uchybień k. władz celnych przy wystawianiu świadectw pochodzenia Form A, to podawanie przez eksporterów nieprawidłowych i wprowadzających w błąd informacji było podstawą do unieważnienia świadectw pochodzenia.

Nadto Dyrektor Izby Celnej wskazał, że organ celny nie negował istnienia tych błędów w wyrokach NSA, jakkolwiek procedury stosowane w K. nie były prawidłowe, co potwierdza organ w odpowiedziach na skargi kasacyjne, w których stwierdzono jednocześnie, że okoliczność ta nie może mieć wpływu na zastosowanie art. 220 ust. 2 b WKC.

Końcowo organ podniósł, że w aktach sprawy znajduje się pismo Królestwa K. Ministerstwa Handlu Nr [...] z dnia [...] września 2010 r, załączone przez stronę skarżącą do odwołania z [...] kwietnia 2011 r., a które w kwestii wad proceduralnych zidentyfikowanych przy procedurze wystawiania świadectw jest zbieżne, co do treści z pismami przedłożonymi w postępowaniu wznowieniowym. Ponadto z pisma tego wynika, że "Spółki "B" i "A" poinformowały Ministerstwo Handlu, iż w celu przestrzegania przepisów dotyczących pochodzenia pragną zwiększać wartość dodaną w K.", co wskazuje, że wcześniej przepisów tych nie przestrzegały.

W świetle powyższego, zdaniem Dyrektora Izby Celnej, przywołane przez stronę skarżącą w odwołaniach z [...] marca 2014 r. pisma Królestwa K., jako stanowiące o okolicznościach znanych organowi w dniu wydawania rozstrzygnięcia zawartych już w Raporcie OLAF, nie posiadają przymiotu "nowych" "istotnych dla sprawy" i tym samym nie spełniają przesłanek określonych w art. 240 § 1 pkt 5 Op.

Organ odwoławczy podzielił nadto stanowisko organu I instancji w kwestii nieuznania dokumentów w postaci decyzji Komisji oraz decyzji Głównego Urzędu Celnego H. z [...] października 2013 r. wraz z tłumaczeniem przysięgłym, za dowody stanowiące podstawę wzruszenia decyzji ostatecznych. Jak bowiem wskazano w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, żaden z tych dokumentów nie istniał w dniu wydania rozstrzygnięcia przez polskie organy celne, nadto stanowi dokument wydany w indywidualnej sprawie. Niezależnie od powyższego organ podkreślił, że fiński wnioskodawca w ramach należytej staranności przed zawarciem umowy z partnerem w K. przedsięwziął niezbędne środki ostrożności w celu zagwarantowania spełnienia obowiązujących warunków regulujących nabycie preferencyjnego pochodzenia w odniesieniu do rowerów. Przed złożeniem pierwszego zamówienia, podczas negocjacji ze spółką k. poprosił o potwierdzenie spełnienia warunków preferencyjnego traktowania taryfowego rowerów, które miały być importowane. A ponadto zażądał potwierdzenia, że świadectwa pochodzenia na formularzu A zostały faktycznie wystawione przez władze K. Podobnych działań ze strony skarżącej nie było. Wprawdzie skarżąca załączyła plik wydruków z poczty elektronicznej, stanowiących korespondencję z firmą "C", jednakże przedmiotem były niejako ustalenia techniczne odnośnie do dokumentów potrzebnych do zastosowania preferencji. Powołując się na dobrą wiarę skarżąca podkreślała, że nie podawała organom celnym nieprawidłowych danych świadomie.

Dyrektor Izby Celnej podkreślił, że zgodnie z przepisami art. 220 ust. 2b WKC odstąpienie od retrospektywnego zaksięgowania kwoty długu celnego wymaga stwierdzenia jednoczesnego wystąpienia dwóch warunków, tj.: istnienia błędu organu celnego w kraju importu lub w kraju wystawiającym preferencyjne świadectwo pochodzenia i zarazem niemożności jego wykrycia w racjonalny sposób przez osobę zobowiązaną do uiszczenia opłat celnych działającą w dobrej wierze i przestrzegającą przepisów obowiązujących w zakresie zgłoszenia celnego. W okolicznościach rozpoznawanej sprawy – zdaniem organu II instancji - nie można mówić, aby doszło do sytuacji błędu organu celnego. Wydanie nieprawidłowego świadectwa nastąpiło bowiem na podstawie niewłaściwego przedstawienia faktów przez eksportera i tym samym nie stanowi błędu organu. Skoro więc nie została spełniona jedna z obligatoryjnych przesłanek, określona w art. 220 ust. 2b WKC, to sam fakt powoływania się importera na działanie w dobrej wierze i przy należytej staranności nie uprawnia do odstąpienia od retrospektywnego zaksięgowania kwoty długu celnego.

Końcowo organ II instancji wskazał, że starania importera podjęte w okresie poprzedzającym rozpoczęcie transakcji, jak i w okresie trwania przedmiotowych operacji handlowych, w celu zachowania należytej staranności, aby upewnić się, czy zostały spełnione wszystkie warunki korzystania z preferencji, zostały uwzględnione przez organy celne poprzez odstąpienie na tej podstawie od poboru odsetek.

Dyrektor Izby Celnej nie podzielił również zarzutu skarżącej, że w aktach sprawy brak kluczowych dowodów w postaci Aneksów do Raportu, a co jej zdaniem istotnie wpłynęło na merytoryczne rozpoznanie sprawy. Aneksy, które umieszczone są na nośniku w postaci płyty CD znajdowały się w aktach sprawy już podczas postępowania prowadzonego w trybie zwykłym, co znajduje potwierdzenie w uzasadnieniu wyroków NSA. Istotne jest również, że skarżący w toku postępowania przed organami obu instancji oraz postępowaniu przed WSA, nie opierał swoich zarzutów na treści załączników, choć wiedział, że one istnieją. Tym samym stwierdzenie strony skarżącej, że nie były one znane organowi nie znajduje uzasadnienia. Niezrozumiałym jest także zarzut strony, że nie mogła odnieść się do Aneksu nr 10, gdyż o nim nie wiedziała, bowiem nie tylko został on udostępniony stronie przez organ za pismem z [...] września 2013 r., ale sama strona załączyła go wraz z urzędowym tłumaczeniem do wniosków z [...] stycznia 2014 r., a wcześniej do skarg kasacyjnych z [...] marca 2012 r.

Dalej Dyrektor Izby Celnej podniósł, że organy celne opierały się przy ustaleniu stanu faktycznego na Raporcie OLAF, a nie na treści załączników. Raport nr [...] z dnia [...] listopada 2009 r. jest "bowiem pełnym dokumentem przedstawiającym zalecenia z przeprowadzonej misji". Załączniki do Raportu OLAF zawarte na płycie CD zawierają jedynie zapisy z przebiegu misji. Organy celne nie są uprawnione do ewentualnego kwestionowania informacji zawartych w Raporcie OLAF, a tym bardziej do wchodzenia w polemikę z OLAF na temat wyciągniętych wniosków z przeprowadzonej kontroli. Organy celne zostały natomiast uprawnione i zobligowane do podjęcia stosownych czynności proceduralnych na rzecz realizacji zaleceń OLAF, co uczyniły z zachowaniem zasad postępowania przewidzianych w Ordynacji podatkowej, na każdym etapie prowadzonych postępowań. Przywołany raport OLAF nr [...] z dnia [...] listopada 2009 r. jest kwintesencją wyników misji i uwag z nich płynących oraz prezentuje wnioski wywiedzione na podstawie dochodzenia przeprowadzonego w Królestwie K., którego celem było zweryfikowanie wspólnie z władzami k., czy towary spełniały wymagania preferencyjnego k. pochodzenia. Raport ujmuje również zalecenia w kwestii dalszego postępowania dla państw członkowskich, do których zostały wwiezione towary. W świetle powyższego Raport nr [...] z dnia [...] listopada 2009 r. traktować należy jako pełny dokument przedstawiający cały materiał faktyczny i dowodowy, obejmujący również informacje prezentowane w załącznikach do raportu, a nie jak sugeruje strona jako niepełny dokument będący tylko fragmentem raportu OLAF.

W świetle powyższego wnioski strony skarżącej o włączenie Aneksów, jako znajdujących się w aktach sprawy, należy uznać za bezzasadne. Także za pozbawione doniosłości prawnej należy uznać – zdaniem organu II instancji - wnioski o przetłumaczenie przedmiotowych Aneksów na język polski i to nie tylko z powodu, że nie stanowiły podstawy ustalenia stanu faktycznego, ale również z uwagi na fakt, że złożono je na etapie postępowania wznowieniowego. Zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych przedstawienie tłumaczenia dokumentu nie uzasadnia twierdzenia, że przedłożono nowy dowód w sprawie.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisów art. 180 § 1 Op. poprzez włączenie przez organ do akt sprawy dokumentu w postaci raportu końcowego wraz z uwierzytelnionym tłumaczeniem, Dyrektor Izby Celnej podniósł, że dokument ten pojawił się dopiero na etapie postępowania przed NSA, a zatem już po wydaniu decyzji, organ nie miał o nim wiedzy, gdyż wpłynął do Izby Celnej w dniu [...] stycznia 2012 r.

W ocenie Dyrektora Izby Celnej dokument ten ma istotne znaczenie w sprawie, gdyż potwierdza stanowisko zawarte w Raporcie OLAF, że to podanie przez eksporterów nieprawidłowych i wprowadzających w błąd informacji było podstawą do unieważnienia świadectw pochodzenia, a nie błąd organów k., jak podnosi strona. Z treści raportu wynika m.in., że podziały kosztów przygotowane przez firmy, będące podstawą do ubiegania się o świadectwa pochodzenia GSP Form A (potwierdzające, że rowery spełniały potrzebne do nadania im preferencyjnego pochodzenia k.) były niewłaściwe.

Uwzględniając powyższe Dyrektor Izby Celnej za zasadne uznał włączenie Raportu końcowego jako dowodu w postępowaniu z wniosków z [...] stycznia 2014 r. Dokument ten potwierdza, że ocena udziału eksportera w wydaniu przez k. władze celne świadectw pochodzenia na formularzu A, dokonana przez organy celne była prawidłowa i zasadnym było wydanie decyzji ostatecznych, o których wzruszenie wnosi skarżąca. Zdaniem organu nie znajduje również potwierdzenia w aktach sprawy twierdzenie, że organ nigdy nie wydał postanowienia w przedmiocie odmowy wydania kopii dokumentów. Postanowienie takie zostało wydane w dniu [...] października 2013 r. Dyrektor Izby Celnej uznał nadto zasadność wydania postanowienia z [...] września 2013 r., mającego za przedmiot wyłączenie Aneksów o numerach 4-9 z akt sprawy z uwagi na interes publiczny. Wreszcie organ odwoławczy podtrzymał stanowisko organu I instancji w kwestii wykładni przepisu art. 871 RWKC, stwierdzając, że w niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki w nim określone i tym samym wniosek o przekazanie sprawy do rozstrzygnięcia przez Komisję UE uznał za bezzasadny.

Od niniejszej decyzji strona skarżąca wywiodła skargę do WSA we Wrocławiu zarzucając jej naruszenie:

1) przepisów prawa materialnego, tj. art. 220 ust. 2 pkt b WKC w zw. z art. 122 Op.i art. 245 § 1 pkt 1 Op. w zw. z art. 235 Op. w związku z art. 73 ust. 1 Prawa celnego poprzez jego nieprawidłową wykładnię i utrzymanie w mocy przez organ II Instancji decyzji, odmawiających uchylenia decyzji w przedmiocie zaksięgowania kwoty należności wynikającej z długu celnego, w sytuacji gdy z okoliczności faktycznych zaistniałych w niniejszej sprawie wynika, iż: zostały spełnione przesłanki nakładające na organ celny obowiązek powstrzymania się od zaksięgowania retrospektywnego cła wobec kumulatywnego spełnienia przez Skarżącego warunków określonych w art. 220 ust. 2 pkt. b WKC wyłączających możliwość zaksięgowania tej kwoty oraz, że powodem nieprawidłowości przy wystawianiu wszystkich świadectw pochodzenia w Królestwie K. były procedury obowiązujące w Królestwie K. i nieprawidłowość ta nie mogła być wykryta w racjonalny sposób przez Skarżącego, a nie jak błędnie przyjął organ celny niewłaściwie przedstawienie faktów przez eksportera.

2) przepisów postępowania, tj.:

a) art. 120, art. 121 § 1 i art. 122 oraz art. 235 Op. w zw. z art. 73 ust. 1 Prawa celnego poprzez przeprowadzenie postępowania w sposób naruszający zasadę działania organów celnych w sposób budzący zaufanie do organów celnych i zasadę prawdy obiektywnej, co skutkowało nieprawidłowym ustaleniem stanu faktycznego w sprawie, a w konsekwencji wydaniem błędnej decyzji w sprawie;

b) art. 240 § 1 pkt 5 i art. 245 § 1 pkt 1 i 2 i w zw. z art. 187 § 1 i art. 188 Op. w zw. z art. 235 Op. w zw. z art. 73 ust. 1 Prawa celnego poprzez nieuwzględnienie i nierozważenie przez organ celny II instancji, iż w przedmiotowej sprawie zachodzą istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności, istniejące w dniu wydania decyzji ostatecznej, a będące konsekwencją błędnego nieuwzględnienia przez organ celny I i II instancji nowych okoliczności istniejących w dniu wydania decyzji ostatecznej nieznanych organowi, a potwierdzonych w dokumentach - decyzji Komisji C (2012] [...] z dnia [...] listopada 2012 r. (wraz z tłumaczeniem przysięgłym) jak i decyzji Głównego Urzędu Celnego H. z dnia [...] października 2013 r. (wraz z tłumaczeniem przysięgłym), z uwagi na fakt, iż dokumenty te wydane były po wydaniu ostatecznej decyzji, w sytuacji, gdy powyższe dokumenty zostały wydane co prawda po wydaniu przez organ decyzji ostatecznej, ale dotyczą one okoliczności istniejących przed datą wydania decyzji ostatecznej i potwierdzają z jednej strony istnienie błędu po stronie organu celnego Królestwa K. oraz z drugiej strony brak możliwości wykrycia błędu władz K. przez eksportera, a tym samym potwierdzają one spełnienie przesłanek w przedmiotowej sprawie wskazanych w art. 220 ust. 2 pkt b WKC warunkujących odstąpienie od retrospektywnego naliczania należności celnych,

c) art. 875 oraz 871 ust. 2 rozporządzenia Komisji (EWG) Nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz.U. L 253 z 11.10.1993 ze zm, zwane dalej: "RWKC") i w zw. art. 187 § 1 i art. 188 oraz z art. 191 i 194 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 235 Op. i w zw. z art. 73 ust. 1 Prawa celnego w odniesieniu do ustaleń i okoliczności wynikających z decyzji Komisji C (2012) [...] z dnia [...] listopada 2012 r. i nieprzyjęcie przez organ celny II instancji wskazanych przez Komisję Europejską ustaleń w zakresie istnienia błędu po stronie organu celnego Królestwa K. oraz braku możliwości wykrycia błędu władz K. przez eksportera, jak również w zakresie podawania faktów przez eksportera w odniesieniu do odmiennych ustaleń w ww. zakresie niż to czynił raport OLAF, w sytuacji gdy ze wskazanej decyzji wynika, iż w przypadkach podobnych do rozpoznawanego przez Komisję należy uwzględnić, biorąc pod uwagę fakty i prawo, ustalenia dokonane przez Komisję Europejską w zakresie aktywnego błędu organów Władz K., który należy odnosić do wszystkich importerów rowerów z dwóch K. fabryk- "B" i "A" w latach 2006 - 2009 i które objęte były świadectwami pochodzenia wystawionymi przez właściwe władze K.,

d) art. 240 § 1 pkt 5 w zw. z art. 245 § 1 pkt 1 i w zw. art. 187 § 1 i art. 188 oraz z art. 191 i 194 Op.w zw. z art. 235 Op. w zw. z art. 73 ust. 1 Prawa celnego, przejawiające się nieprawidłowym ustaleniem stanu faktycznego, a w konsekwencji niezastosowaniem normy prawnej inkorporowanej w treści art. 220 ust. 2 pkt b WKC poprzez uznanie przez organ II instancji, iż pismo nr [...] z dnia [...] grudnia 2009 r. K. Ministerstwa Handlu stanowiące odpowiedź na pismo o numerze [...] organów n. [...] z dnia [...] września 2009 r. oraz pismo nr [...] z [...] lipca 2010 r. K. Ministerstwa Handlu stanowiące odpowiedź na pismo o numerze [...] organów w. [...] z dnia [...] marca 2010 r. nie posiadają przymiotu "istotnych dla sprawy" z uwagi na to, iż zdaniem organu II instancji stanowią one o okolicznościach znanych organowi, w sytuacji gdy: wbrew twierdzeniom organu II instancji, wskazane wyżej pisma K. Ministerstwa Handlu różnią się pod względem treści w stosunku do pisma K. Ministerstwa Handlu z dnia [...] września 2010 r. Nr [...] i stanowią one o okolicznościach niewskazanych w treści pisma z dnia [...] września 2010 r. Nr [...], a tym samym stanowią one o okolicznościach nieznanych organowi II instancji, na co również wskazywał NSA rozpoznając sprawę,

• wskazane nowe dokumenty w sposób niebudzący wątpliwości potwierdzają kluczowe okoliczności dla rozstrzygnięcia sprawy, o których mowa w art. 220 ust. 2 pkt b WKC, a mianowicie istnienie czynnego błędu po stronie organu celnego Królestwa K., faktu, iż ceny wykorzystywane do wyceniania importowanych części rowerowych opierały się na cenach ustalonych przez Radę ds. Rozwoju K. do celów zarządzania projektami inwestycyjnymi, zamiast na faktycznych cenach importowych ustalanych w drodze wyceny importu zgodnej WTO, wskazania, iż eksporter "A" w swoim wniosku formularz A przedstawił prawidłowe fakty, a urzędnicy Ministerstwa Handlu K. mieli dostęp do wszystkich informacji niezbędnych do dokonania oceny kwalifikowalności rowerów do celów formularza A, braku możliwości wykrycia przez eksportera błędu władz K., a co za tym idzie winny być wzięte przez organy celne pod uwagę, albowiem wpływają one na prawidłowe ustalenie przez organ stanu faktycznego i ocenę kumulatywnego spełnienia przez Skarżącego warunków określonych w art. 220 ust. 2 pkt. b WKC wyłączających możliwość zaksięgowania kwoty cła, których to ustaleń organ celny II instancji w niniejszej sprawie zaniechał;

e) art. 237 Op.i art. 180, art. 187 § 1 w zw. z art. 240 § 1 pkt 5 Op. w zw. z art. 235 Op. w zw. z art. 73 ust. 1 Prawa celnego poprzez wzięcie przez organ celny II instancji pod uwagę w badaniu przesłanek wznowieniowych włączonego do akt sprawy przez organ I instancji dokumentu "Final Case Report [...]" wraz z uwierzytelnionym tłumaczeniem, w sytuacji gdy w ocenie Skarżącego ww. dokument był znany organowi celnemu w dacie wydania decyzji ostatecznej, a nie dopiero w dniu [...].01.2012 r., albowiem z treści akt sprawy udostępnionych stronie oraz z treści dokumentu Final Case Report [...] nie wynika, iż wpłynął on do Izby Celnej dopiero w dniu [...].01.2012 r., a co za tym idzie ww. dokument nie powinien być włączony do akt sprawy o wznowienie i brany pod uwagę jako dowód w sprawie o wznowienie postępowania,

f) art. 237 Op. i art. 180 oraz art. 188 i art. 187 § 1 i art. 191 w zw. z art. 240 §1 pkt 5 Op. w zw. z art. 235 Op. w z w. z art. 73 ust. 1 Prawa celnego poprzez nieuwzględnienie i nieuznanie jako dowodów w sprawie przez organ celny II instancji aneksów nr [...],[...] i [...] do Raportu OLAF wraz z ich tłumaczeniem przysięgłym, jako nowych dowodów w sprawie, w sytuacji gdy ww. dokumenty nie mogły być znane organowi, albowiem nie było ich w aktach postępowania celnego dotyczącego Skarżącego, na co zwrócił uwagę rozpoznający sprawę NSA i co potwierdza formalne wydanie postanowienia z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie wyłączenia z akt, umieszczonych na nośniku danych w postaci płyty CD, dokumentów dotyczących raportu Europejskiego Urzędu ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych OLAF nr [...] z dnia [...].11.2009 r. w zakresie aneksów nr [...], w sytuacji gdy powyższe dokumenty są istotne z punktu widzenia oceny istnienia przesłanek wznowieniowych z art. 240 §1 pkt 5 Op, albowiem wpływają one wraz z uwzględnieniem pozostałych nowych dokumentów i okoliczności na ocenę spełnienia przesłanek wskazanych w art. 220 ust. 2 pkt b WKC warunkujących odstąpienie od retrospektywnego naliczania należności celnych, zwłaszcza, że potwierdzają one okoliczności stwierdzone decyzją Komisji C (2012) [...] z dnia [...] listopada 2012 r. (wraz z tłumaczeniem przysięgłym), decyzją Głównego Urzędu Celnego H. z dnia [...] października 2013 r. (wraz z tłumaczeniem przysięgłym) oraz pismem nr [...] z dnia [...] grudnia 2009 r. K. Ministerstwa Handlu i pismem nr [...] z dnia [...] lipca 2010 r. K. Ministerstwa Handlu i powinny być one wzięte przy ustalaniu stanu faktycznego sprawy i ocenie kumulatywnego spełnienia przez Skarżącego warunków określonych w art. 220 ust. 2 pkt. b WKC wyłączających możliwość zaksięgowania kwoty cła;

g) art. 188 Op. w zw. z art. 235 Op. w zw. z art. 73 ust. 1 Prawa celnego i art. 869 oraz 871 rozporządzenia Komisji (EWG) Nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz.U. L 253 z 11.10.1993 ze zm. zwane dalej: "RWKC") poprzez błędne uznanie przez organy celne, iż w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy nie zachodzą przesłanki do przekazania niniejszej sprawy do rozstrzygnięcia Komisji UE, w sytuacji gdy treść włączonego do akt sprawy dokumentu pt. [...] oraz powoływanego przez organy celne raportu OLAF (bez załączników), jak i samych ustaleń dokonanych przez organ celny II instancji pozostaje w sprzeczności z ustaleniami dokonanymi przez Komisję Europejską w decyzji Komisji C (2012) [...] wydanej w dniu [...] listopada 2012 r., która to została wydana po sporządzeniu dokumentu [...] i raportu OLAF i o ile uzna się za zasadne włączenie do akt sprawy dokumentu [...], to ww. decyzja Komisji podważa stwierdzenia zawarte w ww. piśmie [...] oraz w raporcie OLAF w zakresie oceny błędu władz K., dobrej wiary importera, jak również w zakresie podawania faktów przez eksportera, co winno implikować konieczność co najmniej uwzględnienia powyższych okoliczności jak i przekazania niniejszej sprawy Komisji, aby mogła zostać podjęta decyzja zgodnie z procedurą przewidzianą w art. [...],

h) art. 123 § 1 i art. 178 § 1 i art. 200 Op. w zw. z art. 235 Op. w zw. z art. 73 ust. 1 Prawa celnego poprzez niezapewnienie stronie czynnego udziału w sprawie przed organem celnym I instancji i nieudostępnienie przed wydaniem decyzji akt sprawy w sposób zapewniający możliwość zapoznania się z dokumentami w postaci aneksów do raportu OLAF, których nadal nie było w aktach sprawy

Wojewódzki Sąd Administracyjny w rozważaniach nad stanem faktycznym i prawnym sprawy przyjął, co następuje;

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, a więc polega na weryfikacji decyzji organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego. Wojewódzki sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Oznacza to między innymi, że sąd nie może w ocenie legalności zaskarżonej decyzji ograniczać się jedynie do zarzutów sformułowanych w skardze, ale także powinien wadliwości kontrolowanego aktu podnosić z urzędu.

Art. 128 Ordynacji podatkowej ustanawia obowiązującą w postępowaniu podatkowym, a za pośrednictwem art. 262 Kodeksu celnego również w postępowaniu celnym, zasadę trwałości decyzji ostatecznych. Zgodnie z tym przepisem decyzje, od których nie służy odwołanie są ostateczne, a ich uchylenie lub zmiana, stwierdzenie nieważności oraz wznowienie postępowania mogą nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w ustawach. Z takiego sformułowania wynika zasada niedopuszczalności ponownego rozpatrywania (badania) sprawy zakończonej decyzją ostateczną. Wyjątki od tej zasady podlegają ścisłej wykładni, co sprzeciwia się rozumieniu podstaw uzasadniających wszczęcie i prowadzenie postępowań w trybach nadzwyczajnych jako zbliżonych do tych, które obowiązują w zwykłym postępowaniu odwoławczym. Jednym z trybów nadzwyczajnych, których dopuszczalność stanowi odstępstwo od reguły trwałości decyzji ostatecznych, jest wznowienie postępowania o jakim mowa w art. 240 – 246 Ordynacji podatkowej, z tym ,że "Należy uznać dopuszczalność wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego decyzją ostateczną, co do której NSA oddalił skargę, jeżeli po orzeczeniu sadowym ujawnia się lub wystąpią podstawy wznowienia wymienione w art. 145 § 1 k.p.a., z wyjątkiem wymienionej w pkt 6 tego przepisu " (odp. 240 § 1 o.p. i 240 § 1 pkt 6 o.p.) – zob. Chróścielewski Wojciech, Tarno Jan Paweł w artykule: "Z problematyki wznowienia postepowania administracyjnego ...", publ. W ST 1996/5/18-27. Niemniej jednak doprowadzenie w ramach tego trybu do stanu, w którym możliwe jest ponowne merytoryczne badanie sprawy zakończonej decyzją ostateczną podlega ograniczeniom. W szczególności, w art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej enumeratywnie wymieniono podstawy wznowienia. Wydanie na podstawie art. 243 § 1 Ordynacji podatkowej postanowienia o wznowieniu postępowania nie przesądza jeszcze o możliwości rozpatrywania istoty sprawy i orzekania w tym zakresie. Zgodnie z art. 243 § 2 Ordynacji podatkowej, po wydaniu postanowienia w pierwszym rzędzie przedmiotem postępowania staje się kwestia przesłanek wznowienia. Jeżeli organ podatkowy lub celny nie stwierdzi istnienia przesłanek wznowienia odmawia uchylenia decyzji ostatecznej na podstawie art. 245 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, tak jak to uczyniły organy celne obu instancji w sprawie niniejszej.

Dotychczasowe uwagi wskazują, że istota zagadnienia, co do którego wypowiedział się sąd orzekający w zaskarżonym wyroku sprowadza się do tego czy istniały podstawy wznowienia postępowania, a ściślej rzecz biorąc, wskazywana przez stronę skarżącą przesłanka z art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Nie mogą natomiast odnieść skutku te wszystkie argumenty, które zmierzają do podważenia merytorycznej zasadności decyzji ostatecznej. Zgodnie z art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej wznawia się postępowanie jeżeli wyjdą na jaw nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dacie wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Nowe dowody, fakty stanowiące podstawę wznowienia postępowania muszą być nowe, co oznacza nowo odkryte lub po raz pierwszy zgłoszone przez stronę, muszą stanowić nowość w konkretnym postępowaniu, nie być znane organowi, przed którym toczyło się postępowanie. Wynika stąd, że przesłanka istotnych okoliczności lub dowodów jest spełniona wtedy, gdy: - ujawnią się w sprawie nowe okoliczności lub nowe dowody,- okoliczności te lub dowody będą miały charakter nowych w stosunku do przeprowadzonego dotąd postępowania wyjaśniającego, - okoliczności lub dowody muszą być istotne dla sprawy, czyli takie które mogą mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie, więc wywołują konieczność uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej w całości lub w części, (por. wyrok WSA z 1 stycznia 2003 r., sygn. III SA 2923/01, Biuletyn Skarbowy 2004/3/22).

Dla prawidłowej oceny, czy dowody, okoliczności wskazane przez skarżącego spełniają wymienione wyżej warunki przypomnienia wymaga, że kwestią sporną w niniejszej sprawie jest to, czy wobec skarżącego organy celne mogły odstąpić od zaksięgowania retrospektywnego należności celnych. Innymi słowy czy w sytuacji w jakiej nalazł się skarżący można było zastosować art. 220 ust. 2 pkt b WKC, czyli czy wydanie nieprawidłowego świadectwa pochodzenia towarów stanowiło błąd uzasadniający zgodnie z przywołaną regulacją odstąpienia od naliczenia zaległych należności celnych, czy takiego błędu nie stanowiło. Artykuł 220 ust. 2 pkt b WKC określa, że z wyjątkiem określonych przypadków (które nie dotyczą niniejszej sprawy) zaksięgowania retrospektywnego nie dokonuje się, gdy "kwota należności prawnie należnych zgodnie z przepisami prawa nie została zaksięgowana w następstwie błędu samych organów celnych, który to błąd nie mógł zostać w racjonalny sposób wykryty przez osobę zobowiązaną do uiszczenia należności działającą w dobrej wierze i przestrzegającą przepisów obowiązujących w zakresie zgłoszenia celnego. Jeżeli preferencyjny status towaru potwierdzony został w ramach systemu współpracy administracyjnej z udziałem organów państwa trzeciego, wydanie przez te organy świadectwa, o ile stwierdzono jego nieprawidłowość, stanowi błąd, którego w racjonalny sposób nie można było wykryć w rozumieniu pierwszego akapitu. Jednakże wydanie nieprawidłowego świadectwa nie stanowi błędu, jeżeli świadectwo zostało wystawione na podstawie niewłaściwego przedstawienia faktów przez eksportera, z wyjątkiem przypadku, gdy w szczególności jest oczywiste, że organy wydające świadectwo wiedziały lub powinny były wiedzieć, że towary nie spełniają warunków wymaganych do korzystania z preferencji." Z tym, że z art. 220 ust. 2 lit. b) zdanie trzecie WKC wynika, że zasadniczo nie zachodzi błąd po stronie organów jeżeli świadectwo zostało wystawione na podstawie niewłaściwego przedstawienia faktów przez eksportera. Przewidziany jest jednak od tej zasady wyjątek - gdy w szczególności jest oczywiste, że organy wydające świadectwo wiedziały lub powinny były wiedzieć, że towary nie spełniają warunków wymaganych do korzystania z preferencji.

W tym miejscu przywołania wymaga fragment uzasadnienia wyroków Naczelnego Sądu Administracyjnego rozstrzygających w tej sprawie w postępowaniach zwykłych. Sąd ten wyraźnie, bowiem podkreślił, że "Co istotne, kasator nie podważył skutecznie okoliczności, że eksporter deklarował niezgodnie z rzeczywistością bardzo wysoką marżę, zatem uznać należy, iż "świadectwo zostało wystawione na podstawie niewłaściwego przedstawienia faktów przez eksportera" (por. art. 220 ust. 2 lit. b zdanie trzecie WKC)." W dalszej części Sąd ustalił, że "Z niepodważonego stanu faktycznego przyjętego przez Sąd I instancji za podstawę wyrokowania nie wynika, aby organy wydające świadectwo wiedziały lub powinny były wiedzieć, że towary nie spełniają warunków wymaganych do korzystania z preferencji."

W świetle tak przedstawionego problemu należy więc dokonać oceny, czy wskazane przez skarżącego dowody i okoliczności są istotne i nowe dla sprawy. Dokonując takiej oceny nie można nie powołać się na treść art. 122 o. p., zgodnie z którym organy podatkowe są zobowiązane do podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i załatwienia sprawy. Przepis ten wyraża zasadę prawdy obiektywnej (naczelną zasadę postępowania) wprowadzającą nakaz ustalenia stanu faktycznego zgodnie ze stanem rzeczywistym lub zbliżonego do stanu rzeczywistego. Organy muszą wobec tego ustalić jakie dowody są istotne z punktu widzenia prawa materialnego, wskazać na dowody umożliwiające ustalenie tych faktów oraz przeprowadzić te dowody z urzędu lub na wniosek strony ( S. Babiarz i in., Ordynacja podatkowa. Komentarz, Warszawa 2007, s. 498 ). Art. 122 O. p. wprowadza przy tym ciężar dowodu po stronie organu podatkowego, chociaż w orzecznictwie i doktrynie przyjmuje się, że ciężar dowodu może być wyjątkowo przeniesiony na samego podatnika, szczególnie gdy chodzi o kwestie dowodzenia faktów korzystnych dla niego. Nie upoważnia to jednak organu do całkowitej bierności w postępowaniu dowodowym (S. Babiarz i in., Ordynacja podatkowa. Komentarz, Warszawa 2007, s. 499-501). Realizację zasady prawdy obiektywnej zapewniają przede wszystkim gwarancje zawarte w przepisach regulujących postępowanie dowodowe. Art. 187 O.p. stanowi o obowiązku zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego. W myśl natomiast przepisu art. 191 O.p. organ jest obowiązany rozpatrzyć nie tylko poszczególne dowody z osobna, ale wszystkie dowody we wzajemnej łączności, ustosunkowując się do istotnych różnic w zebranych dowodach. Organ w ocenie dowodów winien kierować się wiedzą i zasadami doświadczenia życiowego, zaś rozumowanie, w wyniku którego ustala istnienie okoliczności faktycznych powinno być zgodne z prawidłami logiki.

Skarżący powołując się na wskazane przez siebie podstawy wznowienia zaznaczył, że ujawniają one błąd władz K. przy wystawianiu świadectwa pochodzenia towarów sprowadzanych przez skarżącego.

Sąd po przeanalizowaniu akt administracyjnych sprawy i argumentów skargi stwierdził, że w niniejszej sprawie zaistniały przesłanki do wznowienia postępowania wskazane w art. 240 § 1 pkt. 5 Ordynacji podatkowej, albowiem istnieją podstawy do uznania, że wyszły na jaw istotne okoliczności istniejące w dniu wydania decyzji I i II instancji oraz postępowania sądowoadministracyjnego, które nie były znane organom podatkowym obu instancji.

Przypomnieć bowiem trzeba, że organy w ramach dążenia do ustalenia prawdy obiektywnej zgodnie z art. 122 Ordynacji podatkowej powinny ustalić w sposób niebudzący jakichkolwiek wątpliwości czy: organy władz K. wystawiając świadectwa na formularzu A, dokonały tego na podstawie niewłaściwego przedstawienia faktów przez eksportera ewentualnie, czy organy wiedziały, że towary, których te świadectwa dotyczyły, nie spełniały warunków do korzystania z preferencji przy ustalaniu stawek celnych.

Zauważyć bowiem należy, że w piśmie z dnia [...] lipca 2010 r. Starszego Ministra Handlu Królestwa K. K. S. stwierdzono, że "przedmiotowy eksporter, "A". w swoim wniosku o formularz A prawidłowo przedstawił fakty, oraz że urzędnicy Ministerstwa Handlu mieli pełny dostęp do wszystkich informacji niezbędnych do dokonania oceny kwalifikowalności rowerów do celów formularza A". Odnosząc się do treści wskazanego pisma, rozważyć zatem należy, czy wcześniejsze ustalenia organu odnośnie jednoznacznego przyjęcia, że wobec skarżącego nie można było skorzystać z zaksięgowania retrospektywnego należności celnych wobec niewłaściwego przedstawienia faktów przez eksportera są prawidłowe. Innymi słowy, ustalić należy, czy w świetle treści pisma z dnia [...] lipca 2010 r., i w sytuacji w jakiej znalazł się skarżący można było zastosować art. 220 ust. 2 pkt b WKC. Zważywszy na treść ujawnionego dowodu (pismo z dnia [...] lipca 2010 r. Starszego Ministra Handlu Królestwa K.) istniejącego w dniach wydania decyzji w postępowaniu zwykłym, który dotyczy istotnych dla sprawy okoliczności, należałoby również odnieść się do treści decyzji Komisji z dnia [...] listopada 2012 r. Nr C (2012) [...] wydanej na wniosek Finlandii, która poprosiła Komisję o podjęcie decyzji (na podstawie art. 220 § 2 lit. b Rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92), czy odstąpienie od zaksięgowania należności celnych jest zasadne w sytuacji sprowadzania pomiędzy [...] maja 2008 r. a [...] lipca 2009 r. rowerów z K. do tego Państwa. Jakkolwiek bowiem zgodzić się trzeba z Naczelnym Sądem Administracyjnym, że wydanie tej decyzji Komisji stanowiło okoliczność zaistniałą po wydaniu decyzji przez organy celne w postępowaniach zwykłych, to zważyć jednak należy, że jej treść odnosi się przecież de facto do okoliczności istniejących już w dniu ich wydania i nieznanych wówczas organom celnym. Z jej treści (punktów 22, 23 i 26) wynika wprost, że aktywny błąd zaistniał po stronie samych władz K. (a nie po stronie eksportera) i błąd ten nie mógł zostać wykryty przez operatora działającego w dobrej wierze w rozumieniu art. 220 § 2 lit b Rozporządzenia EWG nr 2913/92. Ustalenia te – z pewnością w ocenie Sądu - stanowią istotną okoliczność w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej i jako takie uzasadniają wznowienie postępowania. I już tylko powyższe ustalenie Sądu uzasadnia uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia niezależnie od oceny zasadności pozostałych zarzutów.

Reasumując podkreślić należy, że zaskarżona decyzja winna zostać uchylona w celu przeprowadzenia wyczerpującego postępowania dowodowego pod kątem przesłanek art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej zgodnie z wytycznymi wskazanymi przez tutejszy Sąd powyżej, prowadzącymi do jednoznacznego ustalenia, czy wobec skarżącego można było odstąpić od retrospektywnego zaksięgowania kwoty należności celnych. Orzeczenie o kosztach oparto na art. 200 p.p.s.a.