Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 394/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2022-10-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6161 Lasy oraz zalesianie gruntów rolnych
Hasła tematyczne: Lasy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 14a
journal: Dz.U. 2021 poz 1275
law: Ustawa z dnia 28 września 1991 r. o lasach - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jolanta Górska (spr.) Asesor WSA Justyna Dudek-Sienkiewicz Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz po rozpoznaniu w Gdańsku w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 5 października 2022 r. sprawy ze skargi M. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku z dnia 28 lutego 2022 r., nr SKO.461.16.2021 w przedmiocie wykonania cechowania oraz wydania świadectwa legalności pozyskania drewna 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Starosty Człuchowskiego z dnia 2 lipca 2021 r., nr GiIE.6164.480.2021; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku na rzecz skarżącego M. M. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Skarga M. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku z dnia 28 lutego 2022 r., sygn. akt SKO.461.16.2021, wniesiona została w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:

W dniu 14 maja 2021 r. skarżący złożył wniosek do Nadleśnictwa Człuchów o cechowanie oraz wydanie świadectwa legalności pozyskania drewna pochodzącego z działek nr: [..]-[...], położonych w obrębie [...], gmina Człuchów. Skarżący wyjaśnił przy tym, że jest współwłaścicielem przedmiotowej nieruchomości i nie zna nazwisk wszystkich pozostałych współwłaścicieli, nie wie kim oni są i nie ma możliwości przeprowadzenia spraw spadkowych. Jednocześnie, skarżący wskazał, że od wielu lat sam przeprowadza na przedmiotowej nieruchomości wszelkie cięcia pielęgnacyjne i zrębowe w oparciu o Uproszczony Plan Urządzania Lasu. Nadto, od wielu lat sam płaci podatki za całość przedmiotowej nieruchomości i sam ponosi koszty utrzymania nieruchomości, orek, odnowień, koszty zakupu sadzonek, ogrodzeń, zawożenia, ochrony przed zwierzyną itp.

Starosta Człuchowski postanowieniem z dnia 2 lipca 2021 r., nr GiIE.6164.480.2021, wydanym na podstawie art. 14a ust. 3 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz.U. z 2020 r., poz. 6) w zw. z art. 123 i art. 219 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020 r., poz. 256) – zwanej dalej k.p.a., odmówił wykonania cechowania oraz wydania świadectwa legalności pozyskania drewna pochodzącego z działek nr: [..]-[...], położonych w obrębie [...], gmina Człuchów.

Uzasadniając wydane postanowienie, Starosta wskazał, że skarżący jest współwłaścicielem w 5/8 częściach przedmiotowej nieruchomości i jako jedyny ze współwłaścicieli ponosi ciężary związane z gospodarowaniem na tej nieruchomości. Jak wskazał skarżący, znana jest mu jedynie jeszcze jedna współwłaścicielka tej nieruchomości – M. G. Brak jest natomiast informacji o pozostałych współwłaścicielach nieruchomości. Z kolei, w przypadku, gdy las stanowi współwłasność kilku osób, to pozyskiwanie drewna i wystąpienie o świadectwo legalności w trybie art. 14a ust. 3 ustawy o lasach stanowi czynność przekraczającą zwykły zarząd w myśl art. 199 Kodeksu cywilnego i wymaga zgody wszystkich współwłaścicieli bądź zastępującego taką zgodę orzeczenia sądu. Ponieważ skarżący nie posiada takiej zgody ani też orzeczenia sądu, zastępującego taką zgodę, należy odmówić wykonania cechowania i wydania świadectwa legalności pozyskania drewna.

Na powyższe postanowienie skarżący wniósł zażalenie, wnosząc o: wydanie zezwolenia na wykonanie cechowania i wydanie świadectwa legalności dla drewna pochodzącego z cięć sanitarnych i cięć pielęgnacyjnych w drzewostanach przedrębnych (czyszczeń i trzebieży), określonych w Uproszczonym Planie Urządzania Lasu, bez konieczności uzyskania zgody współwłaścicieli oraz warunkowe zezwolenie na wykonanie cechowania i wydanie świadectw legalności dla drewna pochodzącego z planowanych cięć rębnych (zręby zupełne) po uzyskaniu zgody żyjących współwłaścicieli, ujawnionych w księdze wieczystej prowadzonej dla przedmiotowej nieruchomości.

Skarżący wyjaśnił przy tym, że zgodnie z ustawą o lasach jego obowiązkiem jest prowadzenie racjonalnej gospodarki leśnej, polegającej na jednoczesnym wykorzystaniu możliwości produkcyjnych lasu z koniecznością odnawiania wylesionych powierzchni, zwiększania odporności i produkcyjności drzewostanów poprzez wykonywanie cięć sanitarnych, zabiegów pielęgnacyjnych (czyszczeń i trzebieży) oraz innych zabiegów ochronnych, zabezpieczających drzewostany przed działaniem szkodliwych grzybów i owadów oraz zwierzyny. Nadto, latem 2019 r. otrzymał od Nadleśniczego Nadleśnictwa Człuchów Uproszczony Plan Urządzania Lasu z terminem realizacji do końca 2023 r. Skarżący wskazał, że wykonał już większość zaleconych w Planie cięć pielęgnacyjnych i wskazówek a wydane przez organ I instancji postanowienie uniemożliwia mu prowadzenie dalszej gospodarki leśnej i realizację Planu. Większość czynności gospodarczych jest bardzo kosztowana a jedynym źródłem dochodu pozwalającym właścicielowi nieruchomości na ich wykonanie jest wygenerowanie dochodu ze sprzedaży drewna, pochodzącego z cięć rębnych i przedrębnych.

Zaskarżonym w niniejszej sprawie postanowieniem, wydanym na podstawie art. 14a ust. 3 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz.U. z 2021 r., poz. 1275 ze zm.), Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Słupsku utrzymało w mocy postanowienie Starosty Człuchowskiego z dnia 2 lipca 2021 r.

Kolegium podzieliło stanowisko organu I instancji, że nie można wydać świadectwa legalności pozyskania drewna jednemu ze współwłaścicieli lasu, nielegitymującego się zgodą pozostałych współwłaścicieli bądź wymaganym orzeczeniem sądu. W przypadku bowiem gdy las stanowi współwłasność kliku osób, to pozyskanie drewna i wystąpienie o świadectwo legalności stanowi czynność przekraczającą zwykły zarząd i wymaga zgody wszystkich współwłaścicieli bądź zastępującego taką zgodę orzeczenia sądu. Kolegium wyjaśniło przy tym, że skoro skarżący nie może uzyskać zgody pozostałych współwłaścicieli przedmiotowej nieruchomości, to konieczne jest przeprowadzenie odpowiedniego postępowania przed właściwym miejscowo sądem powszechnych w zakresie wyrażenia zgody na dokonanie czynności przekraczającej zakres zwykłego zarządu.

We wniesionej do Sądu skardze skarżący wniósł o uchylenie zarówno zaskarżonego postanowienia Kolegium, jak i poprzedzającego go postanowienia organu I instancji, podtrzymując argumentację zawartą w zażaleniu i podkreślając, że od lat podejmował liczne starania o zniesienie współwłasności i dział spadku, jednakże bezskutecznie. Jednocześnie wskazał, że wyłącznie on prowadzi racjonalną gospodarkę na przedmiotowej nieruchomości, pokrywa w całości koszty działalności gospodarczej na tej nieruchomości i opłaca należności publicznoprawne od całej nieruchomości. Skarżący sam wykonał na swój koszt wszystkie zalecenia gospodarcze zawarte w Uproszczonym Planie Urządzania Lasu. Nadto, skarżący wskazał, że w dniu 21 marca 2022 r. wystąpił do organu I instancji o ocechowanie drewna pochodzącego z cięć sanitarnych po huraganowych zimowych wiatrach na przedmiotowej nieruchomości, która została rozpatrzona pozytywnie.

W odpowiedzi na skargę, Kolegium wniosło o jej oddalenie, w pełni podtrzymując stanowisko i argumentację przedstawione w zaskarżonym postanowieniu.

Rozpoznając wniesioną skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Przeprowadzona przez Sąd, na podstawie art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r., poz. 137) oraz art. 3 § 2 pkt 2 w zw. z art. 134 § 1 i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., kontrola legalności wykazała, że zarówno postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku z dnia 28 lutego 2022 r., jak i poprzedzające je postanowienie Starosty Człuchowskiego z dnia 2 lipca 2021 r. wydane zostały z naruszeniem przepisów prawa.

Materialnoprawną podstawę kontrolowanych postanowień stanowi przepis art. 14a ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz.U. z 2021 r., poz. 1275 ze zm.), zgodnie z którym drewno pozyskane z lasach podlega ocechowaniu (ust. 1). Obowiązek cechowania drewna spoczywa na właścicielach lasów, z zastrzeżeniem ust. 3 (ust. 2). Drewno pozyskane z lasach niestanowiących własności Skarbu Państwa cechuje starosta, który wystawia właścicielowi lasu dokument stwierdzający legalność pozyskania drewna (ust. 3).

Zasadniczym celem cechowania drewna pozyskanego w lasach jest potwierdzenie legalności jego pozyskania, a tym samym ułatwienie wykrywania kradzieży leśnych oraz bezprawnych wyrębów w lasach prywatnych. Samo cechowanie drewna stanowi czynność techniczną, opisaną w rozporządzeniu Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 24 lutego 1998 r. w sprawie szczegółowych zasad cechowania drewna, wzorów urządzeń do cechowania i zasad ich stosowania oraz wzoru dokumentu stwierdzającego legalność pozyskania drewna (Dz.U. z 1998 r., nr 36, poz. 201). Zgodnie z § 9 ust. 3 tego rozporządzenia cechowania drewna w lasach nie stanowiących własności Skarbu Państwa dokonuje starosta niezwłoczne po zawiadomieniu przez właściciela lasu o pozyskaniu drewna. Dokumentem stwierdzającym legalność pozyskania drewna jest świadectwo legalności pozyskanego drewna (§ 9 ust. 4 tego rozporządzenia). Wystawienie dokumentu stwierdzającego legalność pozyskania drewna, o którym mowa w art. 14a in fine, stanowi jedynie prawną konsekwencję tej czynności, potwierdzającą, że pozyskane drewno pochodzi z legalnego źródła. O tym z kolei, jakie mogą być to źródła, stanowi art. 23 ust. 4 ustawy o lasach, z którego wynika, że ocechowaniu podlega drewno pozyskane wyłącznie na podstawie: 1) uproszczonego planu urządzenia lasu, 2) decyzji starosty określającej zadania z zakresu gospodarki leśnej, wydanej na podstawie inwentaryzacji stanu lasów, o której mowa w art. 19 ust. 3, 3) zezwolenia starosty wydanego w przypadkach losowych (zob. wyrok WSA w Kielcach z dnia 7 grudnia 2017 r., sygn. akt II SA/Ke 465/17, https://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Właściwa wykładnia art. 14a ust. 3 ustawy o lasach wskazuje, że stwierdzenie legalności pozyskania drewna dokonywane jest w znaczeniu przedmiotowym i podmiotowym. Oznacza to, że organ nie tylko stwierdza legalność pozyskanego drewna w zakresie ilości drzew oraz ich pochodzenia z oznaczonej nieruchomości ale też sprawdza czy drewno pozyskane zostało przez osobę uprawnioną tj. właściciela. Obowiązek cechowania drewna spoczywa na właścicielach lasów i dokument stwierdzający legalność pozyskania drewna wystawiany jest na właściciela lasu. Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 3 ustawy o lasach właścicielem lasu jest zaś osoba fizyczna lub prawna będąca właścicielem albo użytkownikiem wieczystym lasu oraz osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej będąca posiadaczem samoistnym, użytkownikiem, zarządcą lub dzierżawcą lasu.

Niewątpliwe przy tym, jeżeli las stanowi współwłasność kilku osób, to do pozyskania drewna i wystąpienia o świadectwo legalności, o którym mowa w art. 14a ust. 3 ustawy o lasach, zastosowanie mają przepisy Kodeksu cywilnego stanowiące o rozporządzaniu rzeczą wspólną. Drzewa rosnące na działkach leśnych stanowią bowiem części składowe nieruchomości (art. 48 Kodeksu cywilnego), a zatem współwłasność nieruchomości rozciąga się na części składowe. Drzewo pozyskane z lasu stanowi z kolei pożytki, w rozumieniu art. 53 § 1 Kodeksu cywilnego. Pobieranie zaś pożytków jest niewątpliwie atrybutem prawa do rzeczy. Jeżeli zatem las objęty jest współwłasnością, to również drzewa wycięte z tego lasu stanowią rzecz wspólną przysługującą wszystkim współwłaścicielom. Zgodnie z art. 207 Kodeksu cywilnego pożytki i inne przychody z rzeczy wspólnej przypadają współwłaścicielom w stosunku do wielkości udziałów.

Ustawowy zarząd rzeczą wspólną zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego obejmuje zaś podejmowanie czynności zwykłego zarządu jak i czynności przekraczających zakres zwykłego zarządu. Zgodnie przy tym z treścią art. 201 Kodeksu cywilnego do czynności zwykłego zarządu rzeczą wspólną potrzebna jest zgoda większości współwłaścicieli. W braku takiej zgody każdy ze współwłaścicieli może żądać upoważnienia sądowego do dokonania czynności. Z kolei, zgodnie z treścią art. 199 Kodeksu cywilnego do rozporządzania rzeczą wspólną oraz do innych czynności, które przekraczają zakres zwykłego zarządu, potrzebna jest zgoda wszystkich współwłaścicieli. W braku takiej zgody współwłaściciele, których udziały wynoszą co najmniej połowę, mogą żądać rozstrzygnięcia przez sąd, który orzeknie mając na względzie cel zamierzonej czynności oraz interesy wszystkich współwłaścicieli.

Przy tym, za czynności zwykłego zarządu należy uznać załatwianie spraw związanych z normalną, bieżącą eksploatacją rzeczy, mających na celu zachowanie jej substancji, pobieranie pożytków i dochodów, uprawę gruntu, konserwację, administrację i szeroko rozumianą ochronę w postaci różnych czynności zachowawczych, o jakich mowa w art. 209 Kodeksu cywilnego. Zgodnie z tym przepisem, każdy ze współwłaścicieli może wykonywać wszelkie czynności i dochodzić wszelkich roszczeń, które zmierzają do zachowania wspólnego prawa. W sytuacji zatem, gdy wspólne prawo jest narażone na niebezpieczeństwo, każdy ze współwłaścicieli ma uprawnienie do samodzielnego podejmowania wszelkich czynności, które są potrzebne do usunięcia tego niebezpieczeństwa (zob. wyrok WSA w Kielcach z dnia 7 grudnia 2017 r., sygn.. akt II SA/Ke 465/17, https://orzeczenia.nsa.gov.pl)

O ile zatem, zgodzić należy się z orzekającymi w sprawie organami, że w przypadku wycinki drzew we wspólnym lesie (a potem pozyskania drewna) zachodzą okoliczności do uznania tego rodzaju działania za przekraczające zwykły zarząd majątkiem wspólnym (zob. powołany przez orzekające w sprawie organy wyrok NSA z dnia 19 lipca 2012 r., sygn. akt II OSK 773/11, https://orzeczenia.nsa.gov.pl), to ocena samej czynności pozyskania drewna zmienia się radykalnie w sytuacji, w której współwłaściciel nie decyduje o wyrębie, a jego zachowanie polega jedynie na zebraniu drzew powalonych wskutek żywiołu, uporządkowaniu ich, zabezpieczeniu i w konsekwencji pozyskaniu drewna, które stanowi w tym przypadku przychód ze wspólnej nieruchomości. Zabezpieczenie takiego przychodu jest prawem każdego współwłaściciela i stanowi czynność zachowawczą, o jakiej mowa w art. 209 Kodeksu cywilnego. Prawa pozostałych współwłaścicieli w żaden sposób nie zostają naruszone, gdyż przychód, jaki współwłaściciel w tym przypadku uzyska podlega rozliczeniu pomiędzy nimi zgodnie z treścią art. 207 Kodeksu cywilnego, który stanowi, że pożytki i inne przychody z rzeczy wspólnej przypadają współwłaścicielom w stosunku do wielkości udziałów; w takim samym stosunku współwłaściciele ponoszą wydatki i ciężary związane z rzeczą wspólną (zob. wyrok WSA w Kielcach z dnia 7 grudnia 2017 r., sygn. akt II SA/Ke 465/17, https://orzeczenia.nsa.gov.pl).

W świetle powyższego, zdaniem Sądu, dokonana przez orzekające w niniejszej sprawie organy ocena, zgodnie z którą pozyskanie przez skarżącego drewna z lasu stanowi czynność przekraczającą zakres zwykłego zarządu majątkiem wspólnym, na co niezbędna jest zgoda wszystkich współwłaścicieli lub stosowne orzeczenie sądu, budzi wątpliwości Sądu co do jej zasadności i jawi się jako przedwczesna i nieuwzględniająca wszystkich aspektów przedmiotowej sprawy.

Skarżący bowiem, zarówno w złożonym wniosku, jak i zażaleniu a także skardze, wskazywał, że w momencie, gdy uzyskał prawo do przedmiotowej nieruchomości była ona zaniedbana, drzewostany były od lat niepielęgnowane i zasiedlone przez szkodniki. Dlatego też, cięcia sanitarne i zabiegi pielęgnacyjne wykonuje w ramach racjonalnej gospodarki leśnej i w ramach doprowadzenia nieruchomości do stanu właściwego. Wszelkie cięcia pielęgnacyjne i zrębowe wykonuje w oparciu o zatwierdzony Uproszczony Plan Urządzania Lasu, w którym został on zobowiązany do wykonania zabiegów według wskazań gospodarczych zawartych w opisie taksacyjnym, w tym zrębu zupełnego i trzebieży wczesnych w drzewostanach i trzebieży późnych. Skarżący wskazywał także, że nie jest możliwe ustalenie wszystkich współwłaścicieli przedmiotowej nieruchomości, co więcej skarżący nie wie kim oni są ani gdzie mieszkają. Z akt sprawy wynika przy tym, że postępowanie o zniesienie współwłasności przedmiotowej nieruchomości postanowieniem Sądu Rejonowego w Człuchowie I Wydział Cywilny z dnia 24 maja 2018 r., sygn. akt I Ns 465/17, zostało zawieszone z uwagi na brak możliwości ustalenia wszystkich współwłaścicieli tej nieruchomości.

Z uwagi na powyższe, w ocenie Sądu, precyzyjnego wyjaśnienia i ustalenia wymaga, czy wykonywane przez skarżącego pozyskanie drewna z lasu nie stanowi de facto czynności zachowawczej, o jakiej mowa w art. 209 Kodeksu cywilnego. Zgromadzony w sprawie materiał dowody nie umożliwia bowiem zajęcia jednoznacznego stanowiska co do charakteru podejmowanych przez skarżącego działań dotyczących pozyskania drewna.

W tym miejscu wskazać należy, że w celu zagwarantowania należytej ochrony praw stron postępowania administracyjnego ustawodawca sformułował szereg zasad, do których przestrzegania zobowiązane są orany administracji, w szczególności w zakresie prowadzenia postępowania wyjaśniającego mającego na celu ustalanie stanu faktycznego, który stanie się podstawą zastosowania odpowiednich przepisów prawa materialnego. I tak, zgodnie z art. 7 k.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Stosownie przy tym do treści art. 77 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Jednocześnie, art. 136 § 1 k.p.a. stanowi, że organ odwoławczy może przeprowadzić na żądanie strony lub z urzędu dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecić przeprowadzenie tego postępowania organowi, który wydał decyzję. Przy tym, art. 75 § 1 k.p.a. stanowi, że jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. W świetle zaś art. 80 k.p.a. organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.

Z powołanych przepisów wynika przede wszystkim, że organ administracji publicznej ma obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego w taki sposób, aby ustalić stan faktyczny sprawy zgodny z rzeczywistością. W postępowaniu administracyjnym obowiązuje zasada oficjalności postępowania dowodowego. Okoliczność, w której strona również ma prawo wykazywania inicjatywy dowodowej, nie zwalnia organu administracji publicznej z obowiązku podejmowania z urzędu czynności zmierzających do pełnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. Organ powinien zatem przeprowadzić dowody, niezbędne dla dokonania prawidłowych ustaleń w zakresie stanu faktycznego sprawy.

Z kolei, wyrażona w art. 80 k.p.a. zasada swobodnej oceny dowodów obliguje organ administracji do poddania analizie całego materiału dowodowego i rozpatrzenia wszystkich dowodów w ich wzajemnym powiązaniu (por. wyrok NSA z dnia 30 marca 1988 r., sygn. akt SA/Po 1495/87, niepubl.), co innymi słowy oznacza, że wniosek dotyczący okoliczności faktycznych powinien być oparty na rozpoznaniu wszystkich dowodów w sprawie, zaś oceniając wyniki postępowania dowodowego (wiarygodności i mocy dowodów) organ powinien uwzględnić treść wszystkich przeprowadzonych i rozpatrzonych dowodów. Ocena powinna być oparta na wszechstronnej ocenie całokształtu materiału dowodowego; organ powinien dokonać oceny mocy i wiarygodności dowodu wraz z całym materiałem dowodowym sprawy i na jego tle, co wiąże się z koniecznością porównania różnych dowodów ze sobą, z ustaleniem przesłanek, które obniżają bądź też pozbawiają dany dowód mocy dowodowej lub wiarygodności (zob. J. Borkowski, Glosa do wyroku NSA z dnia 6 października 1993 r., sygn. akt I SA 1270/93, OSP 1994, nr 7–8, poz. 131). To zaś uzasadnia wniosek, że o przekroczeniu granic swobodnej oceny dowodów można twierdzić w sytuacji, gdy organ administracji pozostawia poza swoimi rozważaniami argumenty podnoszone przez stronę i pomija istotne dla sprawy materiały dowodowe lub dokonuje ich oceny wbrew zasadom logiki lub doświadczenia życiowego (por. wyrok NSA z dnia 14 stycznia 1994 r., sygn. akt III SA 491/93). Nieustosunkowanie się przez organ do niektórych dowodów budzi wątpliwości co do prawidłowości oceny innych dowodów (wyrok NSA z 16 lutego 2000 r., sygn. akt I SA/Wr 28/98, LEX nr 1692246). Jako dowolne należy traktować ustalenia faktyczne znajdujące wprawdzie potwierdzenie w materiale dowodowym, ale niekompletnym czy nie w pełni rozpatrzonym.

W konsekwencji, nie może być uznana za zgodną z prawem decyzja administracyjna wydana bez wyjaśnienia okoliczności faktycznych objętych hipotezą przepisów mających w sprawie zastosowanie (tak NSA w wyroku z dnia 23 września 2020 r., sygn. akt II OSK 1241/20, https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Niewyjaśnienie lub niedostateczne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy może prowadzić do wydania wadliwej decyzji. Zakres i przedmiot postępowania wyjaśniającego determinują przepisy prawa materialnego, bowiem to normy prawa materialnego przesądzają o przedmiocie sprawy i okolicznościach prawnie istotnych (zob. wyrok NSA z dnia 19 maja 2021 r., sygn. akt I OSK 251/21, https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Obowiązkiem organu jest wskazanie zaistnienia faktów i zdarzeń, za pomocą prawem przepisanych środków dowodowych, a następnie przypisanie ich do konkretnej normy prawnej (zob. wyrok NSA z dnia 19 maja 2021 r., sygn. akt I OSK 2639/18, https://orzeczenia.nsa.gov.pl).

W niniejszej sprawie, orzekające w sprawie organy nie sprostały wymaganiom wynikającym z powołanych przepisów postępowania, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy i co uzasadniało wyeliminowanie z obrotu prawnego wydanych w sprawie postanowień. Nieprzeprowadzenie postępowania wyjaśniającego i oceny we wskazanym powyżej zakresie świadczy bowiem o naruszeniu przez orzekające w sprawie organy art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Z kolei, Sąd nie może w zastępstwie organu dokonać ustaleń niezbędnych do rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, jako że sąd administracyjny ocenia zgodność z prawem zaskarżonego aktu organu.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c i art. 135 p.p.s.a. uwzględnił wniesioną w niniejszej sprawie skargę.

O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 1 p.p.s.a.

Z uwagi na uwzględnienie skargi sprawa będzie ponownie rozpoznawana a orzekające w sprawie organy winien uwzględnić powyższe uwagi. Zgodnie bowiem z treścią art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia.

Sąd rozpoznał sprawę w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym stosownie do art. 119 pkt 3 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym m.in., jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie.