Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt I SA/Łd 52/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2010-04-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 19 ust. 1
journal: Dz.U. 1993 nr 11 poz 50
law: Ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym.
article: par. 48 ust. 4 pkt 1 lit. a, par. 48 ust. 4 pkt 5 lit. a
journal: Dz.U. 2002 nr 27 poz 268
law: Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 22 marca 2002 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym.
article: ar. 153
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Grzegorczyk – Drozda /spr./ Sędziowie Sędzia NSA Wiktor Jarzębowski Sędzia NSA Teresa Porczyńska Protokolant Asystent sędziego Jarosław Szkudlarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 kwietnia 2010 r. sprawy ze skargi S. B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2003 r. oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w Ł. określił S.B. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2003 r.

W uzasadnieniu wskazał, że S.B. prowadził w 2003 r. działalność gospodarczą (tj. skup i sprzedaż złomu) pod nazwą T. W wyniku przeprowadzonej kontroli podatkowej w zakresie podatku od towarów i usług organ pierwszej instancji zakwestionował część faktur, które strona uwzględniła w rozliczeniu podatku naliczonego, wystawionych przez firmy: M.L., T.L. oraz D.O. Organ pierwszej instancji uznał, że wystawione przez wymienionych kontrahentów faktury, pomimo formalnej poprawności, nie stanowiły podstawy do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony, ponieważ zostały wystawione przez podmioty nieistniejące lub niedokumentowały rzeczywistych zdarzeń gospodarczych w rozumieniu § 48 ust. 4 pkt 1 lit. a i pkt 5 lit. a rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 marca 2002 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. nr 27, poz. 268 ze zmianami; powoływane dalej jako "rozporządzenie z 22 marca 2002 r.").

Jeżeli chodzi o pierwszego kontrahenta (M.L.) Dyrektor UKS ustalił, że przedsiębiorca taki nie istniał. Wpisany na fakturach numer identyfikacji podatkowej NIP nie został ujęty w bazie danych POLTAX, podmiot ten nie był również wpisany do ewidencji działalności gospodarczej, nie figurował w bazie Urzędu Skarbowego w Czarnkowie ani też w zbiorze danych osobowych Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji.

Drugi kontrahent, T.L., nie prowadził – zdaniem organu podatkowego – deklarowanej przez siebie działalności gospodarczej. Nie zatrudniał on bowiem pracowników, nie posiadał urządzeń do załadunku i rozładunku złomu, ani też środków transportu. Składał nieprzekonujące i sprzeczne zeznania dotyczące prowadzonej działalności. Wskazany przez niego główny dostawca złomu (firma S.) również nie prowadził działalności gospodarczej. Kontrahent nie przedstawił żadnych dowodów, że mógł zakupić we własnym zakresie chociaż część złomu w okresie między styczniem a wrześniem 2003 r. Jako swoich odbiorców wskazał m.in. A. i A.W. – pracowników punktu skupu złomu w S. należącego do firmy T. Osoby te podały jednak, że T.L. nie uzgadniał z nimi terminów dostaw złomu, same też nie potwierdzały wypłat na rzecz kontrahenta strony. W konsekwencji organ pierwszej instancji przyjął, że T.L. nie prowadził sprzedaży złomu na rzecz podatnika, a zatem wystawione przez niego faktury nie odzwierciedlały rzeczywistych zdarzeń gospodarczych.

W odniesieniu do ostatniego z ww. kontrahentów strony (D.O.) organ podatkowy przyjął, że prowadzona przez niego działalność była w istocie fikcyjna. Podmiot ten był wprawdzie zarejestrowanym podatnikiem VAT i składał deklaracje podatkowe, jednak nie zatrudniał pracowników, a działalność prowadził w komórce i przylegającym doń podwórku, nie wynajmował żadnych pomieszczeń. Wskazane w fakturach sprzedaży pojazdy (poza jednym) nie istniały. Podanych przez D.O. terminów dostaw złomu ani faktu potwierdzania odbioru gotówki na odwrocie faktur nie potwierdzili jego odbiorcy – A.W. i A.W. Mając na względzie powyższe ustalenia Dyrektor UKS uznał, że czynności sprzedaży udokumentowane fakturami wystawionymi przez M.L., T.L. oraz D.O. nie miały miejsca, tj. były fikcyjne. Nieprawidłowe było zatem ujęcie przez podatnika w rejestrach zakupów VAT podatku naliczonego wynikającego z zakwestionowanych faktur i obniżenie podatku należnego o ten podatek. Tym samym podatnik naruszył art. 19 ust. 2 i art. 27 ust. 4 ustawy z 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. nr 11, poz. 50 ze zmianami, dalej "ustawa o VAT") oraz § 48 pkt 1 lit. a i pkt 5 lit. a rozporządzenia z 22 marca 2002 r. Na podstawie art. 10 ust. 2 ustawy o VAT organ pierwszej instancji określił właściwe kwoty zobowiązania podatkowego.

Po rozpoznaniu odwołania od tej decyzji Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. decyzją z [...] utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu organ odwoławczy podzielił w całości stanowisko zaprezentowane w kwestionowanej decyzji Dyrektora UKS.

Na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej podatnik wniósł skargę do sądu administracyjnego.

Wyrokiem z 30 grudnia 2008 r. w sprawie o sygn. akt I SA/Łd 1236/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżoną decyzję. W motywach rozstrzygnięcia sąd wyjaśnił, że jedynie część podniesionych w skardze zarzutów zasługiwała na uwzględnienie. Zdaniem sądu organy podatkowe w sposób wadliwy oceniły pozyskane w toku postępowania zeznania świadków, w szczególności zeznania A. i A.W., którzy podawali odmienny przebieg zdarzeń gospodarczych, niż inni świadkowie, których wersja stała się podstawą ustaleń organów podatkowych. Uchybienie to miało zdaniem sądu o tyle istotne znaczenie, że wskazani świadkowie w istocie rzeczy potwierdzili nabywanie przez podatnika złomu od T.L. oraz D.O. Sąd zwrócił ponadto uwagę, że A.W. oświadczyła m.in., że jest w posiadaniu oświadczeń T.L., sporządzonych jeszcze przed wszczęciem postępowania.

W toku ponownego rozpoznania sprawy organy podatkowe zostały zobowiązane do ponownej oceny zgromadzonych dowodów ze szczególnym uwzględnieniem oceny zeznań A. i A.W. Sąd zwrócił uwagę na ewentualną potrzebę uzupełniającego przesłuchania A.W. i uzyskania od niej dokumentów, na które powoływała się w toku zeznań składanych uprzednio. Ponadto sąd wskazał na konieczność odniesienia się do decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w L. z dnia [...], w której określone zostało zobowiązanie podatkowe D.O. w zakresie podatku od towarów i usług między innymi za styczeń 2003 r. Z uzasadnienia tej decyzji wynikało m.in., że Naczelnik Urzędu Skarbowego uznał dostawę złomu dla firmy T. za rzeczywiste zdarzenie gospodarcze. W efekcie zdaniem sądu wystąpiła sprzeczność pomiędzy decyzją Dyrektora Izby Skarbowej, a zebranym w sprawie materiałem dowodowym.

Ponadto w uzasadnieniu wymienionego wyżej wyroku sąd nie podzielił szeregu zarzutów podniesionych w skardze. W ocenie sądu w niniejszej sprawie nie zachodziły wątpliwości, rodzące konieczność wystosowania powództwa o ustalenie z art. 199a § 3 o.p. Nie zasługiwał także na uwzględnienie zarzut naruszenia obowiązku respektowania prowspólnotowej wykładni przy interpretacji przepisów prawa krajowego, skoro niniejsza sprawa dotyczyła obowiązków powstałych jeszcze przed akcesją Polski do Unii Europejskiej.

Jako bezzasadny ocenił także zarzut niekonstytucyjności zastosowanych przez organy podatkowe przepisów rozporządzenia z 22 marca 2002 r. Zdaniem sądu przepisy te nie naruszały nie tylko art. 217 Konstytucji RP, ale również delegacji ustawowej zawartej w art. 23 ust. 1-2 ustawy o VAT.

Decyzją z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej w Ł., po ponownym rozpatrzeniu sprawy, uchylił wymienioną na wstępie decyzję Dyrektora UKS z dnia [...] w części dotyczącej zobowiązania za styczeń 2003 r. i określił je w niższej kwocie oraz utrzymał w mocy kwestionowaną decyzję w pozostałej części.

W uzasadnieniu organ odwoławczy zasadniczo podzielił dotychczasowe ustalenia. Po odebraniu od A.W. dodatkowych zeznań organ odwoławczy uznał, że nadal nie mogą one prowadzić do wniosku, że kontrahenci podatnika zawierali z nim rzeczywiste transakcje. Wniosku takiego nie można było również wysnuć ze złożonych przez T.L. oświadczeń o rozliczeniu podatku VAT wynikającego z wystawionych przez niego faktur. Odnosząc się do ustaleń poczynionych w sprawie podatkowej D.O. Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, że w decyzji z [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w L. w istocie uznał, że wystawione przez D.O. faktury nie spowodowały powstania obowiązku podatkowego po jego stronie. Wyjątek dotyczył dwóch faktur z 14 i 15 stycznia 2003 r., które zrodziły obowiązek podatkowy w tym podatku. Uwzględniając podatek wynikający z niekwestionowanych w tamtym postępowaniu faktur organ odwoławczy uchylił decyzję Dyrektora UKS w części dotyczącej stycznia 2003 r. i w tym zakresie samodzielnie określił właściwą wysokość zobowiązania podatkowego.

W skardze na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej pełnomocnik podatnika podniósł zarzut naruszenia art. 19 ust. 1 i 2 ustawy o VAT w związku z § 48 ust. 4 pkt 1 lit. a i pkt 5 lit. a rozporządzenia poprzez bezzasadne pozbawienie podatnika prawa do odliczenia podatku naliczonego, mimo że ustalony stan faktyczny i materiał dowodowy nie dawał podstawy do zastosowania ograniczeń, naruszenie art. 122, art. 187 § 1 w związku z art. 191 oraz w związku z art. 210 § 4 o.p. przez nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego w sprawie, polegające na nieodniesieniu się do okoliczności mających istotne znaczenie dla oceny realności transakcji podatnika, a także na ich dowolnej ocenie, naruszenie art. 120 o.p. przez oparcie rozstrzygnięcia wyłącznie na pozaprawnych przesłankach, a także naruszenie art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zmianami, dalej jako "p.p.s.a") w zakresie w jakim organ podatkowy zaniechał w uzasadnieniu decyzji odniesienia się do wszystkich zeznań złożonych w toku postępowania przez A.W. i A.W. oraz zbagatelizowanie dokumentów odebranych przez A.W. od T.L. Zdaniem strony organ odwoławczy wbrew zeznaniom świadków uznał, że A. i A.W. działając na rzecz podatnika nie kupowali złomu od D.O. i T.L. Organy podatkowe pominęły także okoliczności wynikające z zeznań D.O. i T.L., które potwierdzały fakt zawarcia i wykonania umów sprzedaży. W miejsce tego dokonały oceny zeznań świadków wyłącznie na niekorzyść podatnika. Organ podatkowy zbagatelizował również przyjęte przez podatnika procedury weryfikacji rzetelności kontrahentów.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Skarga jest niezasadna.

W pierwszym rzędzie wypada podnieść, że w myśl art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten Sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Skutki wyroku sądu administracyjnego dotyczą każdego nowego postępowania prowadzonego w zakresie danej sprawy i obejmują zarówno postępowanie sądowoadministracyjne, w którym orzeczenie to zostało wydane; postępowanie administracyjne, w którym zapadło zaskarżone rozstrzygnięcie administracyjne; przyszłe postępowanie administracyjne, w tym także w sprawie stwierdzenia nieważności aktu i wznowienia postępowania administracyjnego, oraz ewentualne przyszłe postępowanie sądowoadministracyjne, w tym także przed NSA w przypadku ewentualnego rozpoznawania skargi kasacyjnej od ponownego wyroku sądu pierwszej instancji. Skutkiem wyroku sądu administracyjnego w toku każdego z tych postępowań jest zakaz formułowania nowych ocen prawnych – sprzecznych z wyrażonym wcześniej przez sąd administracyjny poglądem, a zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania poprzez treść nowego wyroku. Odstąpienie od tej zasady uzasadniają dwie okoliczności, a mianowicie zmiana stanu prawnego sprawy lub istotna zmiana okoliczności faktycznych (A. Kabat [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2006, wyd. II, str. 325-326).

W świetle treści przywołanego przepisu art. 153 p.p.s.a. najważniejszym zadaniem organu, w obliczu uchylenia przez sąd administracyjny decyzji w przedmiocie określenia skarżącemu zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2003 r., było wykonanie zaleceń sądu co do dalszego postępowania dowodowego. Na tym winien skupić się organ odwoławczy po raz kolejny rozpatrując przedmiotową sprawę. Oceniając z tego punktu widzenia legalność kwestionowanej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej, uznać należy, że zalecenia zawarte w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 30 grudnia 2008 r. w sprawie o sygn. akt I SA/Łd 1236/08 zostały wypełnione w sposób prawidłowy.

Przede wszystkim przypomnieć wypada, że wskazówki co do dalszego postępowania zawarte we wspomnianym wyżej wyroku tyczyły się sposobu i ewentualnych kierunków postępowania dowodowego. Sąd zakwestionował metodę zastosowaną przez organ przy ustalaniu stanu faktycznego sprawy. Wskazał na nieścisłości w przeprowadzonym przezeń rozumowaniu oraz braki postępowania uniemożliwiające na ówczesnym etapie rozstrzygnięcie sprawy. Sąd nie kwestionował natomiast prawa organów podatkowych badania czy transakcje stwierdzone fakturami wykorzystanymi przez podatnika w rozliczeniach podatkowych miały rzeczywiście miejsce. Przeciwnie, wskazując na konieczność dodatkowego przesłuchania świadka A.W. i dokonania analizy pisemnych oświadczeń złożonych przez T.L., nie wypowiadał się w ogóle w kwestii znaczenia jakie dowody te mają dla postępowania. Rozważania sądu ograniczały się wyłącznie do przyjęcia, że związek taki mógł zaistnieć, co nie oznacza, że ostatecznie organ prowadzący postępowanie nie mógł uznać, że dowody te nie zmieniają poprzednio już poczynionych ustaleń. Sąd w swoim uzasadnieniu podkreślał, że ocena dowodów winna dotyczyć wszystkich dowodów i spełniać wymagania oceny swobodnej, logicznej, obiektywnej, uwzględniającej zasady doświadczenia życiowego. Obiektywną zaś oceną będzie wyłącznie taka, która bierze pod uwagę wszystkie aspekty wiążące się z danym źródłem dowodowym, uwzględnia krytyczne spojrzenie wobec wszystkich dowodów, w tym także przemawiających na korzyść strony.

Poddając ocenie postępowanie dowodowe przeprowadzone przez organy podatkowe przy ponownym rozpatrzeniu sprawy dostrzec wypada, że wypełnione zostały wyżej wspomniane dyrektywy. Postępowanie to było wyczerpujące i rzetelne, a dokonana ocena zebranego materiału dowodowego logiczna i kompletna.

Trudno zatem odmówić racji organom podatkowym, które uznały, że faktury wystawione na rzecz podatnika przez firmę M.L., zostały uznane za wypełniające kryterium, o którym mowa w § 48 ust. 4 pkt 1 lit. a rozporządzenia, tj. za wystawione przez podmiot nieistniejący. Wniosek ten – wbrew temu co twierdzi strona skarżąca – był wynikiem dogłębnej analizy szeregu dowodów. Z zebranych materiałów wynikało zatem, że kontrahent podatnika posługiwał się fikcyjnym numerem NIP, numerem wpisu w ewidencji działalności gospodarczej innego podmiotu (wykreślonego zresztą z ewidencji jeszcze w 1997 r.), a także fikcyjnym, nieistniejącym adresem, pod którym miała być prowadzona działalność gospodarcza. Istotne dla oceny faktur wystawionych przez M.L. ma również informacja udzielona przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w Czarnkowie, który po zapoznaniu się z posiadaną przez podatnika kopią decyzji o nadaniu numeru identyfikacji podatkowej oraz kopiami deklaracji podatkowych VAT-7 stwierdził, że wspomniana decyzja nie została nigdy przez ww. Urząd wydana, a deklaracje podatkowe nigdy doń nie wpłynęły. Obrazu sytuacji dopełnia informacja uzyskana z Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji, z której wynika, że M.L. nie figuruje w zbiorze danych osobowych prowadzonym przez ten organ. Wszystkie wskazane wyżej okoliczności składają się na logiczny wniosek, że podmiot, który wystawił kwestionowane faktury w rzeczywistości nie istniał. Taki właśnie wniosek wysnuły z zebranego materiału dowodowego organy podatkowe. Jako nieporozumienie potraktować zatem należy zawarty w skardze zarzut jakoby wyłączną przyczyną zakwestionowania faktur wystawionych przez M.L. było to, że wystawca nie był zarejestrowany jako podatnik VAT (str. 9 skargi).

Sąd podziela również dokonane przez organy podatkowe ustalenia co do tego, że faktury wystawione na rzecz podatnika przez T.L. stwierdzały czynności, które w istocie nie zostały dokonane. O fikcyjności działalności prowadzonej przez kontrahenta podatnika świadczyło nie tylko to, że nie dysponował odpowiednimi środkami do prowadzenia działalności na skalę, którą deklarował (sprzedaż 860 ton złomu w okresie od stycznia do maja 2003 r.), ale również, a może nawet przede wszystkim to, że nie potrafił rzetelnie oddać szczegółów tej działalności (czas i miejsce jej prowadzenia, informacje o tym kto dostarczał złom, czy i ilu zatrudniał pracowników, gdzie znajduje się dokumentacja podatkowa dotycząca prowadzonej działalności), które zgodnie z zasadami doświadczenia życiowego powinien znać, gdyby rzeczywiście ją prowadził. Należy zwrócić uwagę, że T.L. prowadził swoją działalność na stosunkowo znaczną skalę (przychód ze sprzedaży w ww. okresie wyniósł ponad 1,7 mln zł), można zatem odwołując się do doświadczenia życiowego zasadnie zakładać, że musiał być zaangażowany w jej prowadzenie, więc choćby z tego względu powinien pamiętać jak ona w rzeczywistości wyglądała. Na ocenę działalności tego podmiotu zasadniczy wpływ ma również fakt, że w istocie nie potrafił on podać żadnego źródła z którego pozyskiwał złom. Jedyny dostawca, którego wskazał (firma S.), nie dość, że miał mu dostarczyć jedynie 68 ton złomu, to ostatecznie jak się okazało, był podmiotem fikcyjnym. O tym, że transakcje stwierdzone fakturami wystawionymi T.L. rzeczywiście miały miejsce nie mogą również świadczyć złożone przez niego oświadczenia o tym, że odprowadził wykazany w nich podatek VAT. Poza tym, że oświadczenia takie nie mogą stanowić dowodu na rzeczywiste poniesienie określonych wydatków, zwrócić należy uwagę, że stoją one w sprzeczności z treścią decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w L. z dnia [...], w której organ podatkowy nie stwierdził powstania u T.L. obowiązku podatkowego z tytułu czynności udokumentowanych fakturami wystawionymi przez niego, również tymi, które zakwestionowano w niniejszej sprawie. W kontekście tych ustaleń jako całkowicie uprawnioną należy uznać przeprowadzoną przez organ podatkowy ocenę zeznań składanych przez A. i A.W. Organ podatkowy miał podstawy aby odmówić wiary tym dowodom, tym bardziej, że – jak słusznie zauważył w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji – składając odmienne zeznania podważaliby rzetelność prowadzonej przez siebie dokumentacji.

Podobne wnioski należy wyciągnąć w odniesieniu do faktur wystawionych przez trzeciego kontrahenta – D.O. Tenże dostawca również nie dysponował bazą odpowiednią do prowadzonej działalności, a także nie posiadał wiedzy, którą winien posiadać gdyby prowadził takową działalność. W szczególności nie można uznać za wiarygodne twierdzenia, że złom nabywał od osób fizycznych, jeżdżąc w poszukiwaniu dostawców, skoro nie posiadał nawet środka transportu. D.O. w istocie nie orientował się również kiedy prowadził działalność oraz jakie dokumenty składał w Urzędzie Skarbowym. Ponadto – jak słusznie zauważył organ odwoławczy – między złożonymi przez niego wyjaśnieniami, a zeznaniami przesłuchanych świadków (w tym państwa W.), istnieje szereg trudnych do wytłumaczenia rozbieżności. Wreszcie odwołać się wypada do treści powołanej już wcześniej decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w L. z [...], w której organ podatkowy uznał (poza pewnymi wyjątkami), że w stosunku do D.O. nie powstał obowiązek podatkowy z tytułu czynności udokumentowanych fakturami wystawionymi przez ten podmiot. Wyjątek dotyczył dwóch faktur wystawionych na rzecz strony skarżącej w dniach 14 i 15 stycznia 2003 r. Podatek naliczony wynikający z tych dwóch faktur ostatecznie został jednak uwzględniony przez Dyrektora Izby Skarbowej po myśli skarżącego.

Reasumując zgodzić się należy z oceną dokonaną przez organy podatkowe, iż faktury wystawione przez trzech wyżej wymienionych kontrahentów strony skarżącej nie mogły stanowić podstawy do odliczenia wynikającego z nich podatku naliczonego. Co do pierwszego z nich - M.L., jak to już zostało powiedziane, zebrany materiał dowodowy wskazuje na to, że podmiot ten w rzeczywistości nie istniał. Co do T.L. oraz D.O. z przedstawionych dowodów wypływa wniosek, że nie prowadzili oni w istocie działalności gospodarczej w zakresie handlu złomem.

W skardze podatnik twierdzi wprawdzie, że problemy z ustaleniem źródeł pozyskiwania złomu nie prowadzą jeszcze do wniosku, że jego kontrahenci rzeczywiście nie mogli prowadzić handlu, jednak teza ta jest wynikiem dalekiego uproszczenia rozumowania przedstawionego w zaskarżonej decyzji. O tym, że T.L. i D.O. nie prowadzili działalności świadczy bowiem szereg wspomnianych już elementów (m.in. brak środków do prowadzenia działalności, niezbędnych informacji), a więc nie tylko to, że nie potrafili wskazać źródła pozyskania złomu. Dopiero połączenie tych elementów w logiczną całość prowadzi do przyjęcia stanu faktycznego zaprezentowanego w zaskarżonej decyzji. Po drugie zaś prezentowane przez stronę tezy, iż kontrahenci podatnika oferowali do sprzedaży złom, mimo że nie byli jego prawnym dysponentem, można rozpatrywać jedynie w charakterze luźnych spekulacji nieznajdujących żadnego punktu zaczepienia w zebranym materialne dowodowym. W szczególności sami kontrahenci podatnika nie twierdzili, że weszli w posiadanie złomu w sposób nielegalny.

Nie można również zgodzić się z prezentowaną przez stronę skarżącą tezą, iż nawet w przypadku, gdyby okazało się, iż działalność dostawców złomu miała charakter fikcyjny, nie może to oznaczać automatycznego pozbawienia nabywcy możliwości skorzystania z prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony wynikający z faktur wystawionych przez takich dostawców. Przypomnieć należy, że podstawę prawną rozstrzygnięcia w zakresie pozbawienia podatnika prawa do odliczenia podatku naliczonego ze spornych faktur stanowi w niniejszej sprawie przepis art. 19 ust. 1 ustawy o VAT oraz § 48 ust. 4 pkt 1 lit. a i pkt 5 lit. a rozporządzenia z 22 marca 2002 r. Na podstawie art. 19 ustawy o VAT podatnik ma prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług. Kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku określonych w fakturach stwierdzających nabycie towarów i usług. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem faktura powinna odzwierciedlać rzeczywisty przebieg procesów gospodarczych (por. wyrok SN z 7 marca 2002 r., III RN 31/01; OSNP 2002/19/451, czy też wyrok NSA z 6 czerwca 1997 r., I SA/Ka 621/97, LEX nr 29937). Prawidłowość faktury zachodzi, jeżeli odzwierciedla ona prawdziwe zdarzenie gospodarcze. Nie będzie zatem można uznać za prawidłową fakturę, gdy sprzecznie z jej treścią wykazuje zdarzenie gospodarcze, które w ogóle nie zaistniało, bądź zaistniało w innych rozmiarach, albo między innymi podmiotami. Podatnik traci wówczas uprawnienie do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wynikającego z takiej faktury.

W rozpatrywanej sprawie zakwestionowane przez organy podatkowe faktury nie dokumentowały zaistniałych zdarzeń gospodarczych. Słusznie zatem podatnik został pozbawiony możliwości odliczenia wynikającego z nich podatku naliczonego.

Mając na względzie przytoczone wyżej okoliczności sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił rozpatrywaną skargę.

P.Pij.