Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt I SA/Rz 831/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2013-12-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6552
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 10 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2008 nr 98 poz 634
law: Ustawa z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.
article: par. 3 ust. 1, par. 4, par. 6 ust. 5, par. 13 ust. 1
journal: Dz.U. 2004 nr 187 poz 1929
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 11 sierpnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na  zalesianie gruntów rolnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Grzegorz Panek / spr./ Sędziowie WSA Małgorzata Niedobylska WSA Jarosław Szaro Protokolant sekr. sąd. Eliza Kaplita-Wójcik po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 12 grudnia 2013r. sprawy ze skargi G. G. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wydania decyzji o przyznaniu płatności na zalesienie gruntów rolnych z naruszeniem prawa 1) oddala skargę, 2) zasądza od Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na rzecz adwokata I.P. kwotę 295,20 złotych ( słownie: dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100 ), w tym podatek od towarów i usług 55,20 złotych ( słownie: pięćdziesiąt pięć 20/100) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2013 r., nr [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] maja 2013 r., nr [...] stwierdzającej, że decyzja Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] sierpnia 2005 r. nr [...] w sprawie przyznania płatności na zalesianie gruntów rolnych, została wydana z naruszeniem prawa.

Jako podstawę prawną organ wskazał art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267) oraz art. 10 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2008 r., Nr 98, poz. 634 ze zm.), § 3 ust. 1, § 4, § 6 ust. 5, § 13 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 sierpnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na zalesienie gruntów rolnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. z 2004, Nr 187, poz. 1929 ze zm.), art. 51 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasady wdrażania współzależności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 i (WE) nr 73/2009, oraz wdrażania zasady współzależności przewidzianej w rozporządzeniu Rady (WE) nr 479/2008 (Dz. Urz. WE Nr L 141 z 30 kwietnia 2008 r., str. 18 ze zm.).

Z uzasadnienia decyzji i akt administracyjnych wynika, że w dniu 29 grudnia 2004 r. G.G. (dalej: strona, wnioskodawczyni, skarżąca) złożyła w Biurze Powiatowym Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (organ I instancji) wniosek o przyznanie płatności na zalesienie gruntów rolnych na rok 2004.

We wniosku strona zadeklarowała do zalesienia działkę rolną oznaczoną jako "A" o powierzchni 0,61 ha położoną na działce ewidencyjnej [...] obręb [...] B. w całości położoną na stokach o nachyleniu powyżej 12° oraz grodzenie uprawy leśnej dwumetrową siatką na powierzchni 0,61 ha. Wsparcie na zalesienie powierzchni 0,61 ha obejmowało zalesianie drzewami gatunków iglastych na powierzchni 0,55 ha oraz drzewami gatunków liściastych na powierzchni 0,06 ha. Do wniosku zostały dołączone wszystkie wymagane załączniki.

Po pozytywnym zweryfikowaniu wniosku w dniu 22 marca 2005 r. Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wydał Postanowienie nr [...] o spełnieniu niezbędnych warunków we wniosku o przyznanie pomocy na zalesianie gruntów rolnych.

W dniu 30 maja 2005 roku G.G. złożyła do Biura Powiatowego oświadczenie o wykonaniu zalesienia zgodnie z planem zalesienia, do którego dołączyła zaświadczenie z Nadleśnictwa S. potwierdzające ten fakt.

Na podstawie złożonych dokumentów i oświadczeń Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w dniu [...] sierpnia 2005 r. wydał decyzję nr [...] w sprawie przyznania płatności na zalesianie.

W latach 2006-2012 G.G. składała wnioski o wypłatę płatności na zalesianie gruntów rolnych, na podstawie których wypłacane były kolejne premie pielęgnacyjne i zalesieniowe.

Dnia 4 czerwca 2009 r. do Biura Powiatowego wpłynęła decyzja Starosty R. o przekwalifikowaniu gruntu rolnego na leśny.

W dniu 12 marca 2013 r. została przeprowadzona kontrola na miejscu. Producent został powiadomiony telefonicznie o miejscu i dacie przeprowadzenia kontroli na miejscu. W kontroli uczestniczyła G.G., która osobiście w dniu 13 marca 2013 roku odebrała protokół z kontroli. W wyniku pomiaru działek stwierdzono błąd ZGR 11 - wysokość siatki nie została dotrzymana (minimum 2 metry) oraz błąd ZGR 12 - nieudokumentowanie dowodu zakupu sadzonek. W ocenie organu I instancji zaistniały zatem nowe okoliczności faktyczne, które w dniu wydania decyzji nr [...] z dnia [...] sierpnia 2005 roku nie były mu znane. W rezultacie Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa postanowieniem nr [...] z dnia [...] kwietnia 2013 r. wznowił postępowanie na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego organ I instancji wydał decyzję nr [...] o stwierdzeniu wydania decyzji w sprawie przyznania płatności na zalesianie gruntów rolnych nr [...] z dnia [...] sierpnia 2005 r. z naruszeniem prawa. Po złożeniu przez stronę odwołania od powyżej wskazanej decyzji, Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wydał w dniu [...] lipca 2013 roku decyzję nr [...], którą utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] o stwierdzeniu wydania decyzji w sprawie przyznania płatności na zalesienie gruntów rolnych nr [...] z dnia [...] sierpnia 2005 r. z naruszeniem prawa.

W wydanej przez siebie decyzji organ odwoławczy uznał za prawidłowe stanowisko organu I instancji w przedmiocie uznania, że decyzja w sprawie przyznania płatności na zalesienie została wydana z naruszeniem prawa. W uzasadnieniu wskazał szczegółowe warunki i tryb przyznawania płatności określony w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 11 sierpnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na zalesianie gruntów rolnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich. Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wskazał, że zgodnie z § 13 ust. 1 wskazanego rozporządzenia jeżeli w wyniku kontroli zostanie stwierdzone, że producent rolny:

nie realizuje planu zalesienia

nie posiada dokumentów, o których mowa w § 12 pkt 1

zwraca premię pielęgnacyjną za dany rok kalendarzowy lub wsparcie na zalesianie. Wysokość zwrotu jest określona w załączniku nr 5 do rozporządzenia.

W rozpoznawanej sprawie przeprowadzona w dniu 13 marca 2013 r. kontrola na miejscu wykazała, że producent rolny nie posiadał dowodów potwierdzających zakup sadzonek, jak również wysokość siatki nie została dotrzymana (minimum 2 metry). Kontrola zalesionych działek rolnych wnioskodawcy wykazała w sposób jednoznaczny, że działki zostały ogrodzone siatką o wysokości mniejszej niż 2 m, co skutkowało wpisaniem w protokole z czynności kontrolnych nr [...] kodu ZGR 11, co oznacza, że wysokość siatki nie została dotrzymana (minimum 2 metry)" natomiast w rubryce XIV "uwagi inspektora terenowego" wpisano "wysokość siatki wynosi 160 cm". Odnosząc się do wyników kontroli organ wskazał, że wszelkie odstępstwa, zarówno na korzyść jak i nie na korzyść producenta rolnego, stanowi naruszenie prawa, w szczególności naruszenie postanowień zawartych w cytowanym wyżej załączniku nr 1 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 sierpnia 2004 r., w sprawie stawek wsparcia na zalesienie, premii pielęgnacyjnej oraz premii zalesieniowej ustawodawca w sposób jednoznaczny określił w postaci przepisu o charakterze bezwzględnie obowiązującym wymóg zabezpieczania uprawy leśnej przed zwierzyną poprzez grodzenie Jej dwumetrową siatką i podkreślił, iż w/w przepisy nie dopuszczają możliwości modyfikacji sposobu ogrodzenia wyżej wzmiankowanej plantacji.

Nie godząc się z takim rozstrzygnięciem, skarżąca, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, skargę na powyższą decyzję

W skardze G.G. zarzuciła naruszenie przepisów k.p.a. tj. art. 77 § 1 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego, a w szczególności nie dokonania analizy zakupu wymaganych sadzonek, naruszenie art. 80 k.p.a. poprzez oparcie swojego stanowiska na niepełnym materiale dowodowym (pominięcie dołączonych faktur oraz asygnat na zakup sadzonek), art. 107 § 3 poprzez niewskazanie wszystkich dowodów na których się oparł organ. Skarżąca wskazuje, że organ II instancji nie wziął pod uwagę faktu, że wraz z mężem zakupiła sadzonki równocześnie, bowiem oboje realizowali plany wykonania zalesienia, których termin był określony zbieżnie tj. na wiosnę 2005 r. Wskazuje, że nie został uwzględnione dowody, a w szczególności pismo z dnia 24 kwietnia 2013 r., faktura VAT nr 50410151 z dnia 18 kwietnia 2005 r., asygnaty nr 5971526, nr 5971537, nr 5971514. Ponadto G.G. wskazuje, że Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa zarówno w przypadku jej jak i jej męża wydał postanowienia: nr [...] i nr [...], w których stwierdził, że spełnili zarówno ona, jak i jej mąż niezbędne warunki do przyznania płatności na zalesienie gruntów rolnych, następnie zostały im przyznane płatności na zalesienie gruntów rolnych. G.G. decyzją nr [...] i B.G. decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2005 r. Skarżąca wskazuje również, że zalesienie było realizowane w oparciu o plan zalesieniowy (plan zalesienia Nr [...] z dnia 23 grudnia 2004 r. sporządzony dla G.G. oraz plan zalesienia Nr [...] z dnia 23 grudnia 2004 r. sporządzony dla B.G.). Skarżąca wskazuje, że jej zdaniem zostały naruszone przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 11 sierpnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na zalesianie gruntów rolnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich tj. § 13 ust. 1 pkt. 1 poprzez niezasadne uznanie, że skarżąca nie realizuje planu zalesienia (brak wymiarowego ogrodzenia) oraz § 13 ust. 1 pkt 2 poprzez dowolne przyjęcie, że skarżąca nie posiada dokumentów o których mowa w § 12 pkt 1 rozporządzenia poświadczających zakup sadzonek przeznaczonych do zalesienia wnioskowanych działek rolnych. Skarżąca zarzuca również, że wymóg wysokości ogrodzenia nie był jej znany, ponieważ jak twierdzi powinien być wskazany w planie zalesieniowym. Tym samym skarżąca uważa, że nie została jej udzielona rzetelna informacja, do której w jej ocenie obowiązana była Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa zgodnie z art. 9 k.p.a. G.G. zarzuciła również, że uzasadnienia decyzji organu I i II instancji, zawierają identyczne sformułowania, co jej zdaniem narusza zaufanie do organu administracji publicznej.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodatkowo organ podkreślił, że G.G. złożyła wniosek o przyznanie płatności na zalesianie gruntów rolnych oraz w tym samym dniu złożył odrębny wniosek jej mąż B.G.. Każdy z tych dwóch producentów rolnych, którym przyznano płatność powinien mieć odrębne dowody zakupu sadzonek przeznaczonych do zalesienia wnioskowanych działek. Ponadto każdy z tych dwóch producentów rolnych realizował zalesienie w oparciu o odrębne plany zalesieniowe G.G. nr [...] z dnia 23 grudnia 2004 r., a B.G. nr [...] z dnia 23 grudnia 2004 r. Analizując ilość zakupionych sadzonek organ podkreśla, że skarżąca nie przedłożyła żadnego potwierdzenia zakupu 270 sztuk olchy oraz 75 sztuk krzewów biocenotycznych. W związku z powyższym zarzuty skarżącej dotyczące faktu, że faktury potwierdzają zakup sadzonek zgodnie z planami zalesieniowymi są nieuzasadnione.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Powyższe oznacza, że sąd administracyjny kontroluje zaskarżoną decyzję wyłącznie w aspekcie jej zgodności z prawem. W wyniku tejże kontroli, zgodnie z art. 145 § 1 pkt a, b i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012 r. poz. 270 ze zm. - określanej dalej jako p.p.s.a.), decyzja administracyjna podlega uchyleniu, jeżeli sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego albo inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Przedmiotem oceny w rozpoznawanej sprawie są decyzje wydane w ramach wznowionego postępowania którymi stwierdzono, że decyzja Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] sierpnia 2005 r. nr [...] w sprawie przyznania płatności na zalesianie gruntów rolnych, została wydana z naruszeniem prawa.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz. U. Nr 229, poz. 2273, ze zm.; dalej jako ustawa z 2003 r.), ustawa ta określa zadania oraz właściwość jednostek organizacyjnych i organów, w zakresie wspierania rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej, dotyczące zalesiania gruntów rolnych - określonych przepisami Unii Europejskiej oraz postanowieniami Traktatu (...).

W art. 3 ust. 2 pkt 1 ustawy z 2003 r. upoważniono Radę Ministrów do określenia, w drodze rozporządzenia, szczegółowych warunków i trybu udzielania, wstrzymywania, zawieszania, zwracania i zmniejszania pomocy finansowej na działania objęte planem rozwoju obszarów wiejskich (którego projekt opracowany przez ministra właściwego do spraw rozwoju wsi zatwierdza Rada Ministrów, a przyjmuje Komisja Europejska) oraz do określenia przestrzennego zasięgu wdrażania tych działań, "mając na względzie zapewnienie prawidłowej realizacji planu i ustalenia dokonane z Komisją Europejską". Na podstawie tego upoważnienia Rada Ministrów wydała w dniu 11 sierpnia 2004 r. rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na zalesianie gruntów rolnych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 187, poz. 1929 ze zm. - określanym dalej jako rozporządzenie), które to rozporządzenie - stosownie do § 1 ust. 1 - określa szczegółowe warunki i tryb udzielania, wstrzymywania, zwracania i zmniejszania pomocy finansowej na zalesianie gruntów rolnych, zwanej płatnością na zalesianie, objętej planem rozwoju obszarów wiejskich. Przepisy tego rozporządzenia mają zastosowanie w rozpoznawanej sprawie.

Płatność na zalesianie przyznawana jest producentowi rolnemu będącemu osobą fizyczną albo spółdzielnią produkcji rolnej jeśli zgodnie z § 3 rozporządzenia spełni warunki w nim przewidziane, w tym, jeśli m.in. zobowiązał się do zalesienia działek rolnych, na których do dnia złożenia wniosku o przyznanie płatności, była prowadzona produkcja rolnicza.

Jak stanowi § 13 ust. 1 rozporządzenia jeżeli w wyniku kontroli zostanie stwierdzone, że producent rolny nie realizuje planu zalesienia bądź nie posiada dowodów zakupu sadzonek przeznaczonych do zalesienia wnioskowanych dziełek rolnych - zwraca premię zalesieniową za dany rok kalendarzowy lub wsparcie na zalesianie.

W rozpoznawanej sprawie organy uznały, że skarżąca nie posiada dowodów zakupu sadzonek a ponadto, że plan zalesiania nie został zrealizowany ponieważ zalesiona działka została ogrodzona siatką o wysokości niższej niż 2 metry.

W ocenie Sądu, jeżeli chodzi o stanowisko organów w przedmiocie obowiązku posiadania dowodów zakupu sadzonek przez producenta rolnego, należy uznać, że jest ono błędne. Mianowicie w swoich rozważaniach i dokonywaniu oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego organy pominęły treść przepisu § 12 rozporządzenia. Przepis ten stanowi, że producent rolny, któremu przyznano płatność na zalesianie, przechowuje przez 5 lat od dnia zakończenia realizacji planu zalesienia dowody zakupu sadzonek przeznaczonych do zalesienia wnioskowanych działek rolnych. W rozpoznawanej sprawie należało przyjąć, że zakończenie realizacji planu zalesienia nastąpiło 30 maja 2005 r. kiedy to zostało złożone przez G.G. oświadczenie o wykonaniu zalesienia zgodnie z planem zalesienia. Zatem obowiązek przechowywania dowodów zakupu sadzonek upływał w 2010 r. Oznacza to więc, że dnia 13 marca 2012 r. kiedy to została przeprowadzona kontrola na miejscu, skarżąca nie miała obowiązku posiadania dowodu zakupu sadzonek przeznaczonych na zalesianie. Na marginesie należy jedynie wskazać, że stanowisko organów, zgodnie z którym dowody zakupu powinny być wystawione na producenta rolnego, którego dotyczy wniosek o przyznanie płatności na zalesienie w ocenie Sądu jest prawidłowe.

Odnośnie realizacji zalesienia zgodnie z planem należy uznać, że stanowisko organów w tej kwestii jest prawidłowe.

Z wniosku o przyznanie płatności na zalesianie gruntów rolnych - rok 2004, znajdującego się w aktach administracyjnych, które dla Sądu stanowią podstawę dokonywanej kontroli legalności, wynika że wniosek ten został podpisany przez skarżącą i został sporządzony 29 grudnia 2004 r. oraz w tym samym dniu został przyjęty przez Biuro Powiatowe Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa . W sekcji V wniosku w rubryce: "Grodzenie uprawy leśnej siatką - 2 metrową" uzupełniono pismem ręcznym powierzchnię (w ha) poprzez wpisanie wielkości 0,61 ha. Z tego więc powodu, przy zauważeniu że skarżąca nie kwestionowała treści wniosku wynika, że zadeklarowała ona grodzenie uprawy leśnej siatką o wysokości 2 metrów (chodzi o powierzchnię uprawy leśnej 0,61ha). Podkreślić należy, że w sekcji XII znajduje się oświadczenie (pkt 1 i 2), że znane są wnioskodawcy zasady przyznawania płatności na zalesianie gruntów rolnych i że jest świadomy skutków niewykonania zobowiązań wynikających z realizacji działania "zalesianie gruntów rolnych". G.G. podpisała wniosek również na stronie, na której znajduje się wyżej opisane oświadczenie.

Jeżeli zaś chodzi o plan zalesienia działek to wskazano w nim, że grodzenie upraw jest jednym z parametrów do wyliczenia płatności.

Nie można zatem uznać za zasadne zarzutów skargi wskazujących, że skarżąca nie miała świadomości, że założona przez nią uprawa winna być ogrodzona siatką o wysokości 2 metrów. Nie ma w sprawie także znaczenia okoliczność, że z perspektywy czasu okazało się, że uprawa jest udatna.

Należało zatem uznać, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja, pomimo częściowo błędnego uzasadnienia, odpowiada prawu.

Mając powyższe na uwadze, Sąd orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 151 p.p.s.a. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 250 p.p.s.a. w związku z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c i § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r. poz. 461).