Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 1216/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2014-05-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6322 Usługi opiekuńcze, w tym skierowanie do domu pomocy społecznej
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 50 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2013 poz 182
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - tekst jednolity
article: art. 145 ust. 1 pkt 1 lit a i c, art. 152
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kręcichwost-Durchowska Sędziowie WSA Donata Starosta WSA Anna Jarosz (spr.) Protokolant st.sekr.sąd. Justyna Hołyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 maja 2014 r. sprawy ze skargi M. W.-W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] października 2013 r. nr [...] w przedmiocie przyznania specjalistycznych usług opiekuńczych 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ja decyzję Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...]; 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] działający z upoważnienia Burmistrza Miasta i Gminy [...] (zwanego dalej: Burmistrz) Dyrektor Ośrodka Pomocy Społecznej w [...], na podstawie art. 36 ust. 2 pkt m, art. 104 ust. 1, 3, 4, art. 106 ust. 1, 5 i art.109 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009 r. Nr 75, poz. 1362 z późn. zm.), rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 22 września 2005 r. w sprawie specjalistycznych usług opiekuńczych (Dz.U. Nr 189, poz. 1598) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U.2000.98.1071 j.t. z późn. zm) po rozpatrzeniu wniosku M. W.-W. (zwanej dalej: skarżąca) postanowił przyznać pomoc w formie świadczenia specjalistycznych usług opiekuńczych dla córek: W. i M. w okresie od dnia [...] kwietnia 2013 r. do dnia [...] grudnia 2013 r., w wymiarze: [...] godz. tygodniowo dla córki W. i [...] godz. tygodniowo dla córki M.. Ustalono, że specjalistyczne usługi opiekuńcze będą świadczone przez Prywatny Gabinet Terapeutyczny w M. - Pani K. J. i są nieodpłatne. Świadczenie specjalistycznych usług opiekuńczych obejmować ma świadczenie określone w § 2 ww. rozporządzenia tj.: dla córki M. [...] godzin terapii behawioralnej i [...] godziny terapii logopedycznej oraz dla córki W. [...] godziny terapii behawioralnej, [...] godzin terapii logopedycznej i [...]godziny rehabilitacji.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że pomoc w formie usług specjalistycznych przyznana została na podstawie ustawy o pomocy społecznej i przeprowadzonego wywiadu środowiskowego oraz złożonych dokumentów. Minimalny poziom dochodu, od którego jest obliczana odpłatność odpowiada aktualnie obowiązującemu kryterium dochodowemu osoby samotnie gospodarującej, o którym mowa w art.8 ustawy o pomocy społecznej. W związku z tym, że dochód na osobę w rodzinie skarżącej wynosi [...] zł i nie przekracza kryterium ustawowego (542 zł) organ postanowił jak w sentencji.

Od powyższej decyzji odwołała się skarżąca wskazując, że jej córki M. i W. są bliźniaczkami urodzonymi przedwcześnie (w [...] tyg. ciąży) z problemami poznawczymi i problemami w zachowaniu, które są wynikiem komplikacji, jakie nastąpiły podczas ciąży i w okresie okołoporodowym. W. ma rozpoznany niedorozwój umysłowy w stopniu lekkim (F70/F90) z zespołem nadpobudliwości, z deficytami uwagi, niedowidzenie oka prawego, upośledzenie ostrości oka lewego, astygmatyzm obu oczu. M. natomiast ma rozpoznany autyzm atypowy, upośledzenie umysłowe w stopniu lekkim i padaczkę uogólnioną z napadami toniczno-klonicznymi. Wymaga bardzo specjalistycznych form oddziaływań terapeutycznych i intensywnej terapii behawioralnej ze względu na zachowania niepożądane: masturbacja, agresja na innych (kopanie, gryzienie, plucie), rzucanie przedmiotami (np. krzesłem), autoagresja. Skarżąca wskazał, że powyższe zachowania występowały przez okres [...] roku od rozpoczęcia terapii w [...] roku. Dzięki wdrożonym procedurom, zgodnie z którymi postępuje dotychczasowa terapeutka - Pani B., są spektakularne efekty terapii. Jedna z córek, dzięki takiej pracy terapeutycznej powoli zaczyna proces generalizacji na inne osoby, a jej niepożądane zachowania występują rzadziej i długość takich oporowych zachowań skraca się z 4 godzin do 1 godziny krzyku i agresji. Obydwie córki, ze względu na niepełnosprawność sprzężoną, wymagają konsekwencji w terapii oraz niezmienności osób i otoczenia. Skarżąca wskazał, że córka M. jest pod kilkuletnią opieką jednej terapeutki M. B. - prowadzącej firmę "[...]M. B. [...]", która jest osobą bardzo doświadczoną. Starania skarżącej o świadczenia z MOPS w [...] dotychczas kończyły się niepowodzeniem ponieważ do tej pory ośrodek nie organizował takiej formy pomocy i nie miał na to funduszy. Z konieczności więc skarżąca od dwóch lat korzysta z terapii prywatnej, co jest dla niej dużym obciążeniem finansowym. Skarżąca wskazywała dalej, że obecnie wprawdzie udzielono pomocy, ale nie, jak należałoby się spodziewać – w formie terapii kontynuowanej z tym samym terapeutą. Skarżąca odnosząc się do drugiej z córek – W. podniosła, iż objęta jest ona obecnie jedynie terapią prywatną - 2 godzinami terapii z zakresu logopedii, ponieważ skarżącej nie stać na zwiększenie zakresu terapii. Tymczasem córka wymaga wielokierunkowej terapii, min.: behawioralnej, polisensorycznej i logopedycznej. W związku z nieprowadzeniem u W. terapii wielokierunkowej jest jej coraz trudniej radzić sobie w szkole i nabywać nowe umiejętności społeczne. Dotychczasowa terapia prowadzona przez doświadczoną i wykwalifikowaną firmę [...]przynosi widoczne efekty i jest bardzo skuteczna. Skarżąca podnosiła, że firma ta posiada profesjonalne pomoce dydaktyczne, które są niezbędne w tej pracy. Właścicielka firmy, która jest prowadzącą terapeutką M., jest osobą bardzo doświadczoną i odpowiedzialną. Jako jedyny terapeuta, po długim okresie szukania pomocy w poradniach psychologicznych potrafiła pomóc tak dziecku, jaki i całej rodzinie skarżącej borykającej się z trudnościami w zmaganiu się z tak specyficzną chorobą, jaką jest autyzm. W ocenie skarżącej efekty kilkuletniej pracy z jej dziećmi, w szczególności z M., zostałyby zaprzepaszczone w związku ze zmianą terapeuty. Zdaniem skarżącej głównym kryterium przy wyborze firmy świadczącej specjalistyczne usługi opiekuńcze była cena, a różnica pomiędzy wybranymi usługami, a tymi z których dotychczas korzystały dzieci skarżącej wynosiła zaledwie [...] złotych. Nie kierowano się przy tym doświadczeniem i efektami pracy pracowników firmy [...]. Według skarżącej usługi dotyczące chorych i niepełnosprawnych psychicznie dzieci zostały sprowadzone tylko wyłącznie do kwestii ceny tych usług. Natomiast znaczenie ma to kto je prowadzi i dla kogo są prowadzone. Skarżąca oświadczyła, że bardzo zależy jej na przyznaniu usług, jednak nie zgadza się, aby takie usługi świadczyła firma: Prywatny Gabinet Terapeutyczny w M. - Pani K. K. J.. Skarżąca wskazała, że Pani J. była dyrektorką OSW w [...] i miała postawione zarzuty min.: przywłaszczenia renty socjalnej, należącej do wychowanki oraz defraudacji pieniędzy. Osoba o takiej reputacji nie powinna, zdaniem skarżącej, w ogóle być dopuszczona do jakichkolwiek czynności wykonawczych w domach. Skarżąca argumentowała, że boi się zostawić córki pod opieką takiej osoby. Ponadto Pani J. rozpoczęła działalność gospodarczą 1 dzień przed terminem składania wniosków o dopuszczeniu do przetargu tj. [...].03.2013 r., co stawia pod znakiem zapytania jej doświadczenie w prowadzeniu specjalistycznych usług terapeutycznych. Skarżąca wskazała, że w myśl ustawy o zamówieniach publicznych, art. 24 ust. 1, firma nie posiadająca doświadczenia, nie spełnia podstawowego kryterium i nie może brać udziału w przetargu. Budzi wątpliwości, zdaniem skarżącej, fakt, że dzień po ogłoszeniu przetargu, tj. [...].03.2013 r., zostały zmienione kryteria dotyczące doświadczenia firmy, tj. odstąpiono od opisu sposobu dokonywania oceny spełniania w tym zakresie. Po zmianie ogłoszenia specjalistycznymi usługami opiekuńczymi może zająć się jakakolwiek osoba z ulicy, która napisze oświadczenie. Skarżąca podkreśliła, ze usługa związana z opieką nad niepełnosprawnymi dziećmi nie może być rozpatrywana w taki sam sposób jak usługa związana np. z wykopaniem rowu, czy zrobieniem chodnika, choć i tam doświadczenie firmy powinno być brane pod uwagę. W ocenie skarżącej organ nie zastanowił się nad konsekwencjami powyższych działań, ani nad tym, jakie będą efekty terapeutyczne takiej terapii. Skarżąca monitowała w tej sprawie w MOPS w [...] i u Burmistrza, niestety bezskutecznie, choć istniała możliwość unieważnienia przetargu. Skarżąca podkreśliła, że taka sytuacja nie zapewnia jej komfortu psychicznego, lecz pogłębia stan depresyjny i wzbudza obawy, że brak ciągłości w prowadzeniu indywidualnego programu terapeutycznego, może być przyczyną regresu w rozwoju jej córek.

Skarżąca podtrzymała wnioski odwołania i przywołaną w nim argumentację w piśmie z dnia [...] września 2013 r.

Decyzją z dnia [...] października 2013 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (zwanej dalej: SKO, Kolegium), wydaną na podstawie art. 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U.2013.267 j.t., dalej - Kpa), art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r. Nr 79 poz. 856 ze zm.), utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.

W uzasadnieniu decyzji organ opisał stan faktyczny w sprawie i wskazał, że w ocenie organu II instancji odwołanie nie zasługiwało na uwzględnienie. Organ przytoczył treść art. 18 ust. 1 pkt 3 oraz art. 50 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej i wskazał, że usługi specjalistyczne zostały przyznane zgodnie z wnioskiem. Jednocześnie wskazana w decyzji organu I instancji firma została wyłoniona w drodze przetargu, a ustawodawca nie pozostawiła stronie możliwości wyboru firmy świadczącej usługi opiekuńcze.

Skargę na powyższą decyzję złożyła skarżąca, wnosząc o jej uchylenie i zarzucając organom nieuwzględnienie specyfiki przyznanych świadczeń, tj. naruszenie art. 50 ust. 4 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2013 r. poz. 182 j.t. z późn. zm., zwanej dalej: Ups).

W uzasadnieniu skargi skarżąca odwołała się do art. 50 ust. 4 ups i wskazała, że Kolegium w ogóle nie przeanalizowało istoty problemu, a rzecz nie tyle w kwestionowaniu przyznania świadczenia, lecz sposobu jego realizacji. Skarżąca kwestionuję nie możliwość i celowość skorzystania z przyznanego świadczenia, lecz osobę wykonawcy tego świadczenia. W zaskarżonej decyzji, zdaniem skarżącej, nie ma informacji o przepisach, do których organ odwoławczy się odwołał wskazując na brak możliwości wyboru firmy świadczącej usługi opiekuńcze. Tymczasem wspomniane usługi, określane w ogłoszeniu jako "Świadczenie specjalistycznych usług opiekuńczych dla dzieci i młodzieży z zaburzeniami psychicznymi na terenie Gminy [...]" są grupowane kodem CPV 85.31.13.00-5, 85.31.24.00-3. Wspomniane usługi są usługami kategorii 26, określonej w Załączniku nr 2 do Rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 28 stycznia 2010 roku w sprawie wykazu usług o charakterze priorytetowym i niepriorytetowym (Dz. U. z 2010 roku, Nr 12, poz. 68), a więc są usługami niepriorytetowymi. Zgodnie z art. 5a ust. 1 ustawy z 29 stycznia 2004 roku Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2013 roku, poz. 907 j.t.) do tego typu usług nie stosuje się przepisów prawa zamówień publicznych między innymi w zakresie zakazu ustalania kryteriów oceny ofert na podstawie właściwości wykonawcy oraz przesłanek wyboru trybu negocjacji z ogłoszeniem, dialogu konkurencyjnego oraz licytacji elektronicznej. W ocenie skarżącej biorąc pod uwagę art. 50 ust. 4 Ups w zw. z art. 5a ust. 1 Prawa zamówień publicznych, działania organów administracji obu instancji uznać należy za nieprawidłowe. W przypadku określenia wykonawcy tego typu przyznanych świadczeń jedynym kryterium nie może być cena, lecz musi być dodatkowo - zgodnie z art. 50 ust. 4 Ups - czynnik uwzględniający szczególne potrzeby wynikające z rodzaju schorzenia lub niepełnosprawności. Czynnika tego nie uwzględniono. Wykonanie zadania publicznego nie polega, zdaniem skarżącej, na przyznaniu świadczenia, lecz na realnej możliwości skorzystania z tego świadczenia przez uprawnionego.

Ubocznie skarżąca wskazał także, że analizowane działanie organów administracji należałoby ocenić przez pryzmat zasad ogólnych gospodarowania środkami publicznymi. W art. 44 ust, 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 roku o finansach publicznych (Dz. U. z 2013 roku, poz. 885 j.t.) wprowadzono zasadę celowości i oszczędności, przy poszanowaniu zasady optymalnego doboru metod i środków służących osiągnięciu założonych celów. Celem nie jest zatem samo wydatkowanie, lecz wydatkowanie ma być celowe, tzn. powiązane z realizacją zadania publicznego, W tym przypadku nie chodzi zatem o to, aby wybrać najtańszego wykonawcę usługi, lecz aby wybrać taniego wykonawcę, który zagwarantuje wykonanie zadania publicznego.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji w całości podtrzymał dotychczas zajmowane stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję, postanowienie lub inny akt administracyjny wyłącznie z punktu widzenia zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania kwestionowanego aktu. Sąd orzekając w sprawie, nie kieruje się zasadami słuszności, czy też celowości i nie ocenia kwestionowanego w skardze rozstrzygnięcia z punktu widzenia zasad współżycia społecznego. Przede wszystkim zaś Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi, powołaną podstawą prawną, bądź poprawnością przytoczonej w skardze argumentacji (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwanej dalej: Ppsa)). Sąd administracyjny, kontrolując zgodność zaskarżonego rozstrzygnięcia z prawem, orzeka na podstawie materiału sprawy zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym. Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego spoczywa na organie orzekającym, a sąd administracyjny nie może zastąpić organu administracji w wypełnieniu tego obowiązku, ponieważ do jego kompetencji należy wyłącznie kontrola legalności decyzji administracyjnej. Oznacza to, że sąd administracyjny nie rozstrzyga merytorycznie o zgłoszonych przez stronę żądaniach. Zgodnie z dyspozycją art. 145 § 1 pkt 1 i 2 Ppsa, sąd uchyla decyzję lub postanowienie, jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ewentualnie stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia, jeżeli zachodzą przyczyny określone we właściwych przepisach. Tak więc stwierdzenie istnienia którejkolwiek z powyższych przesłanek skutkuje wyeliminowaniem zaskarżonej decyzji lub postanowienia z obrotu prawnego.

Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny doszukał się naruszeń prawa materialnego i procesowego skutkujących koniecznością ich uchylenia.

Na wstępie wskazać należy, iż świadczenia dla osób wymagających wsparcia ze strony pomocy społecznej są przedmiotem regulacji zawartej w ww. ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2013 r. poz. 182 j.t. z późn. zm.)

Z akt sprawy wynika, na co wskazywała skarżąca w odwołaniu, że córki skarżącej M. i W. są bliźniaczkami urodzonymi przedwcześnie (w [...] tyg. ciąży). Na skutek komplikacji, jakie nastąpiły podczas ciąży i w okresie okołoporodowym dzieci mają problemy natury poznawczej i behawioralnej. W. ma rozpoznany niedorozwój umysłowy w stopniu lekkim (F70/F90) z zespołem nadpobudliwości, z deficytami uwagi, niedowidzenie oka prawego, upośledzenie ostrości oka lewego oraz astygmatyzm obu oczu. M. natomiast ma rozpoznany autyzm atypowy, upośledzenie umysłowe w stopniu lekkim i padaczkę uogólnioną z napadami toniczno-klonicznymi. W ocenie Sądu nie budzi wątpliwości i wskazuje na to obszerny materiał dowodowy zgromadzony w katach sprawy, iż dzieci wymagają bardzo specjalistycznych form oddziaływań terapeutycznych i intensywnej terapii behawioralnej, zwłaszcza M. ze względu na zachowania niepożądane: masturbacja, agresja na innych (kopanie, gryzienie, plucie), rzucanie przedmiotami (np. krzesłem), autoagresja. Zdanie Sądu niewątpliwie, ze względu na niepełnosprawność sprzężoną, dzieci wymagają specjalistycznej terapii i nie jakiejkolwiek terapii, ale terapii bardzo ukierunkowanej, konsekwentnej, długotrwałej. Niezmienności osób i otoczenia odgrywa w procesie leczenia istotną rolę.

Burmistrz decyzją z dnia [...] kwietnia 2013r. przyznał na rzecz córek skarżącej specjalistyczne usługi opiekuńcze ze wskazaniem, że świadczyć je będzie Prywatny Gabinet Terapeutyczny w M.. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Poznaniu utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W tym miejscu wskazać należy, jak to uczynił Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 23 kwietnia 2014 r. sygn. akt IV SA/Po 1248/13 (dostępny na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl) należy, że obowiązki Kolegium jako organu II instancji, nie sprowadzają się do "rozpoznania odwołania" czy też kontroli decyzji pierwszoinstancyjnej na podstawie kryterium zgodności ze stanem faktycznym i prawnym, które to stwierdzenie często można zauważyć w osnowie rozstrzygnięcia organów odwoławczych, ale do ponownego rozpoznania sprawy. Na tym bowiem zasadza się istota dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Organ II instancji ma za zadanie nie tyle skontrolować poprawność rozstrzygnięcia organu orzekającego w I instancji, co upodabniałoby go do roli sądu administracyjnego kontrolującego zgodność z prawem działań organów administracji publicznej, lecz rozpoznać sprawę ponownie, w pełnym zakresie, dokonując własnych ustaleń zarówno co do stanu faktycznego jak i stanu prawnego sprawy. Jednocześnie obowiązkiem organu odwoławczego jest ustosunkowanie się do wszystkich zarzutów i argumentów podniesionych w odwołaniu, nawet jeżeli są one w jego ocenie oczywiście bezzasadne. Konieczne staje się przy tym wskazanie przez organ argumentacji, która legła u podstaw wydania orzeczenia o określonej treści oraz odniesienie się do zarzutów odwołania, czyniąc tym samym zadość zasadzie przekonywania strony do trafności zajętego stanowiska w sprawie.

Na tle powyższych rozważań Sąd stwierdza, że organ odwoławczy skontrolował decyzję organu I instancji, jednak w istocie nie rozpoznał i nie rozpatrzył sprawy zgodnie z zebranym w sprawie materiałem dowodowym oraz obowiązującymi przepisami prawa regulującymi kwestię specjalistycznych usług opiekuńczych naruszając w ten sposób art. 138 § 1 pkt 1 Kpa, art. 107 § 3 Kpa oraz zasady ogólne postępowania administracyjnego wyrażone w art. 6, art. 8 i art. 11 Kpa. Za sprzeczne z tymi przepisami uznać należy lakoniczne uzasadnienie decyzji drugoinstancyjnej. Organ ograniczył się do przytoczenia treści przepisu art. 18 i art. 50 Ups oraz poprzestał na stwierdzeniu, że organ I instancji korzystając ze swoich kompetencji wyłonił w drodze przetargu firmę Prywatny Gabinet Terapeutyczny w M. – K. J.. Brak w uzasadnieniu decyzji ustosunkowania się do zarzutów odwołania. Takimi samymi wadami jest obarczone rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne. Decyzji tej zarzucić można bowiem także nadmierną ogólnikowość, pobieżność i brak dokładnej analizy materiału dowodowego.

Należy bowiem wskazać, na co zwracała uwagę sama skarżąca, że zgodnie z art. art. 50 ust. 1 i 2 Ups , osobie samotnej, która z powodu wieku, choroby lub innych przyczyn wymaga pomocy innych osób, a jest jej pozbawiona, przysługuje pomoc w formie usług opiekuńczych lub specjalistycznych usług opiekuńczych. Usługi opiekuńcze lub specjalistyczne usługi opiekuńcze mogą być przyznane również osobie, która wymaga pomocy innych osób, a rodzina, a także wspólnie niezamieszkujący małżonek, wstępni, zstępni nie mogą takiej pomocy zapewnić. Powołany art. 50 w ust. 4 stanowi, iż specjalistyczne usługi opiekuńcze są to usługi dostosowane do szczególnych potrzeb wynikających z rodzaju schorzenia lub niepełnosprawności, świadczone przez osoby ze specjalistycznym przygotowaniem zawodowym, natomiast z ust. 5 wynika, że ośrodek pomocy społecznej, przyznając usługi opiekuńcze, ustala ich zakres, okres i miejsce świadczenia.

Rozstrzygnięcie w sprawie przyznania specjalistycznych usług opiekuńczych zapada w ramach tak zwanego uznania administracyjnego. Działanie organu w ramach uznania administracyjnego oznacza, jak wynika z art. 7 kpa, załatwienie sprawy w sposób zgodny ze słusznym interesem obywatela o ile nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny i możliwości organu w zakresie posiadanych uprawnień i środków. Uznanie administracyjne, choć nie nakazuje organowi spełnienia każdego żądania wnioskodawcy, to nie pozwala mu jednak na dowolność w załatwieniu sprawy. Jak wskazuje się w doktrynie i orzecznictwie "Ustawa wymaga, by wykonywaniem specjalistycznych usług opiekuńczych zajmowały się osoby posiadające odpowiednie kwalifikacje. Chodzi tu w szczególności o osoby wykonujące zawód: pracownika socjalnego, psychologa, pedagoga, logopedy, terapeuty zajęciowego, pielęgniarki, asystenta osoby niepełnosprawnej, specjalisty w zakresie rehabilitacji medycznej, fizjoterapeuty. Osoby świadczące specjalistyczne usługi opiekuńcze muszą posiadać odpowiedni staż pracy, przeszkolenie i doświadczenie zawodowe, które szczegółowo określa rozporządzenie wypełniające delegację zawartą w ust. 7." (tak: Sierpowska Iwona, Komentarz do art. 50 ustawy o pomocy społecznej [w:] Sierpowska Iwona, Ustawa o pomocy społecznej. Komentarz. ABC, 2009, wyd. el. LEX). W wyroku z dnia z dnia 20 sierpnia 2008 r. sygn. akt II SA/Łd 300/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi stwierdził, że: "Zadaniem organu administracji w zakresie rozpoznawania spraw dotyczących przyznania specjalistycznych usług opiekuńczych jest precyzyjne ustalenie czy i jakiego rodzaju usługi w danym przypadku są niezbędne, ustalenie zakresu tych usług, a następnie znalezienie podmiotu (instytucji bądź osoby ze specjalistycznym przygotowaniem zawodowym), który na zlecenie organu usługi te będzie realizował po możliwie najniższych kosztach (LEX nr 504672). Podobne stanowisko zajął Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w wyroku z dnia 2 października 2007 r. sygn. akt IV SA/Gl 1408/06, wskazując, że "Organ powinien w pierwszej kolejności dokonać ustaleń jakiego rodzaju i w jakim zakresie specjalistyczne usługi opiekuńcze w konkretnym przypadku są niezbędne oraz kto te usługi może świadczyć (LEX nr 389709). Należy zatem uznać, że nie wyjaśnienie powyższych kwestii przez organy świadczy o wydaniu decyzji uznaniowej z przekroczeniem granic uznania administracyjnego.

Należy bowiem zwrócić uwagę, że z akt niniejszej sprawy nie wynika, by wyłoniony w przetargu gabinet specjalizował się w leczeniu zaburzeń jakie występują u córek skarżącej. Z akt sprawy nie wynika, aby gabinet ten posiadał jakiekolwiek doświadczenie w zakresie sprawowanych usług opiekuńczych. Organy obu instancji uchyliły się od ustalenia jakie są faktyczne potrzeby córek skarżącej niezbędne dla podjęcia zalecanej terapii i jej skuteczności. Organy pominęły kwestię potrzeb dzieci podnoszonych w odwołaniu i wniosku o konieczności świadczenia usług specjalistycznych przez "[...]" M.ę B., która do tej pory prowadziła leczenie terapeutyczne dzieci skarżącej i posiada ku temu specjalne zawodowe przygotowanie i umiejętności. Wszak nie chodzi w tym przypadku – jak podkreśliła skarżąca – o jakiekolwiek usługi opiekuńcze, ale o usługi specjalistyczne. Z lakonicznej i ogólnikowej decyzji organu I instancji (podobnie zresztą decyzji drugoinstancyjnej) nie wynika w ogóle, jakie kryteria organ ten przyjął wybierając Prywatny Gabinet Terapeutyczny w M., który notabene rozpoczął swoją działalność [...].03.2013 r., kiedy to ogłoszenie o zamówieniu na specjalistyczne usługi opiekuńcze zostało wydane [...].03.2013 r. Z informacji dostępnych na stronie Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej wynika ponadto, że z dniem [...] stycznia 2014r. Prywatny Gabinet Terapeutyczny K. K. J. zawiesił wykonywanie działalności gospodarczej.

Dokonując oceny prawnej postępowania administracyjnego oraz decyzji, które zostały wydane w sprawie Sąd zwrócił uwagę na szereg nieprawidłowości, które wystąpiły w tym postępowaniu.

Ponownie rozpoznając sprawę, organy rozstrzygną sprawę zgodnie z art. 153 Ppsa mając na uwadze treść art. 50 ustawy o pomocy społecznej, ze szczególnym uwzględnieniem ust. 5 tego przepisu. Zważywszy na to, że decyzja o przyznaniu specjalistycznych usług opiekuńczych ma charakter uznaniowy, uzasadnią swoje stanowisko zgodnie z wymogami art. 107 § 3 Kpa. Stanowisko organu powinno być skonstruowane w taki sposób, by strona nie miała podstaw do formułowania zarzutu dowolności rozstrzygnięcia, przekraczającego granice uznania administracyjnego.

Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji. O punkcie 2 wyroku Sąd orzekł na podstawie art.152 P.p.s.a.