Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 2778/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-10-01 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6271 Ochrona cudzoziemca, w tym nadawanie statusu uchodźcy, azyl, zezwolenie na pobyt tolerowany i ochrona czasowa
Hasła tematyczne: Cudzoziemcy
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 145 par. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marzena Milewska-Karczewska, Sędziowie sędzia WSA Anna Sękowska, asesor WSA Anna Sidorowska-Ciesielska (spr.), Protokolant sekr. sąd. Marika Bibrowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 października 2020 r. sprawy ze skargi A. E. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] stycznia 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] stycznia 2019 r. nr [...] Rada do Spraw Uchodźców, po rozpatrzeniu wniosku A. E. (dalej: "skarżący") o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymała w mocy decyzję Rady do Spraw Uchodźców z [...] października 2018 r., nr [...] o odmowie uchylenia decyzji Rady do Spraw Uchodźców z [...] marca 2007 r., nr [...] utrzymującej w mocy decyzję Prezesa Urzędu do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców o odmowie nadania statusu uchodźcy i udzieleniu zgody na pobyt tolerowany.

W uzasadnieniu organ przytoczył następujące okoliczności faktyczne i prawne sprawy:

W dniu [...] stycznia 2007 r. Prezes Urzędu do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców decyzją odmówił obywatelowi [...] A. E. nadania statusu uchodźcy oraz udzielił mu zgody na pobyt tolerowany. Tę decyzję utrzymała w mocy Rada do Spraw Uchodźców decyzją z [...] marca 2007 r. sygn. [...]. Udzielona zgoda na pobyt tolerowany została następnie z mocy prawa przekształcona w ochronę uzupełniającą.

W dniu 16 kwietnia 2007 r. do Rady do Spraw Uchodźców wpłynął wniosek pełnomocnika cudzoziemca o wznowienie postępowania. Podstawą ówczesnego wniosku było ujawnienie się nowego dowodu w sprawie, tj. wyroku skazującego wydanego przez [...] sąd w dniu [...] kwietnia 2006 r. za dostarczanie [...]. Rada do Spraw Uchodźców decyzją z [...] maja 2007 r. odmówiła uchylenia dotychczasowej decyzji, argumentując, że przedłożona kopia wyroku nie prowadzi do zmiany rozstrzygnięcia sprawy o udzielenie ochrony międzynarodowej. Żadna z powyższych decyzji nie została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.

W dniu 16 lipca 2018 r. do Rady do Spraw Uchodźców wpłynął kolejny wniosek pełnomocnika cudzoziemca o wznowienie postępowania. Pełnomocnik błędnie oznaczył decyzję ostateczną, wskazując na decyzję Prezesa Urzędu do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców z [...] stycznia 2007 r., a więc decyzję, od której wniesione zostało odwołanie. Nie ulega wątpliwości, że decyzją ostateczną, której uchylenia można się domagać w trybie wznowieniowym jest decyzja Rady do Spraw Uchodźców z [...] marca 2006 r., a w konsekwencji właściwa do rozpatrzenia wniosku jest Rada. Uzasadnienie wniosku obejmuje wskazanie, że ujawnił się nowy, istotny dowód nieznany organom rozpatrującym sprawę w dniu wydania decyzji ostatecznej, tj. postanowienie o zmianie środka zapobiegawczego, zarządzeniu poszukiwania oraz przekazaniu sprawy do prokuratury z [...] września 2006 r. wydanego przez [...] Sąd Rejonowy. Pełnomocnik wskazuje, że powyższy dokument potwierdza fakt, że cudzoziemiec był poszukiwany przez [...] wymiar sprawiedliwości w dacie wydania decyzji kończącej postępowanie. Ponadto pełnomocnik wniósł o przeprowadzenie dowodów z zaświadczenia wystawionego przez Stowarzyszenie P. z 8 kwietnia 2017 r. oraz potwierdzenia wydanego przez Prezesa [...] w Polsce o tym, że dane cudzoziemca zostały wprowadzone na "czarną listę [...] służb bezpieczeństwa".

Rada do Spraw Uchodźców postanowieniem z [...] sierpnia 2018 r. wznowiła postępowanie. W dniu 16 sierpnia 2018 r. Rada wezwała pełnomocnika cudzoziemca do przedłożenia oryginałów dokumentów załączonych do wniosku o wznowienie postępowania oraz do złożenia pisemnych wyjaśnień odnośnie prowadzonych wobec cudzoziemca postępowań karnych na terytorium [...]. W dniu 10 września 2018 r. do Rady do Spraw Uchodźców wpłynęła odpowiedź, do której załączone zostały oryginalne oświadczenia Stowarzyszenia P. oraz Prezesa [...] w Polsce. Do odpowiedzi dołączone zostało także pisemne oświadczenie cudzoziemca, w którym wyjaśnił, że wedle jego wiedzy w [...] wszczętych zostało przeciwko niemu kilka spraw karnych. Wskazał na postępowanie zakończone wyrokiem skazującym z [...] kwietnia 2006 r. Ponadto, uzyskał wiedzę, że po wydaniu wyroku skazującego na karę pozbawienia wolności w zawieszeniu, wszczęte zostało kolejne dotyczące go śledztwo, w trakcie którego w dniu [...] września 2006 r. wydane zostało postanowienie o zastosowaniu środka zapobiegawczego w postaci listu gończego i przekazaniu sprawy do prokuratury. Cudzoziemiec zawnioskował o przeprowadzenie dowodu z jego przesłuchania, warunkując jednak tę czynność nadaniem jego zeznaniom klauzuli tajności. Rada do Spraw Uchodźców włączyła do materiału dowodowego kopie akt sprawy o wydanie polskiego dokumentu podróży dla cudzoziemca, prowadzonego przez Wojewodę [...].

Decyzją z [...] października 2018 r. Rada do Spraw Uchodźców odmówiła uchylenia decyzji ostatecznej. W uzasadnieniu swojej decyzji organ wyjaśnił, że część przedłożonej dokumentacji nie może zostać uwzględniona jako podstawa wznowienia postępowania, gdyż albo nie istniała w dniu wydania decyzji ostatecznej, albo strona posługiwała się tą dokumentacją w innym, wcześniejszym postępowaniu przed Wojewodą [...], w związku z czym odnośnie tych dokumentów przekroczony został termin, o którym mowa w art. 148 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm.), dalej: "K.p.a.". W rezultacie podstawą wznowienia postępowania może być wyłącznie postanowienie Sądu w [...], o zastosowaniu wobec cudzoziemca środka zapobiegawczego. Rada stwierdziła jednak, że pełnomocnik przedłożył ten dokument jedynie w nieuwierzytelnionej kopii, dołączając także kopię tłumaczenia przysięgłego.

W dniu 10 października 2018 r. do Rady wpłynęło kolejne pismo procesowe, w którym pełnomocnik cudzoziemca zawnioskował o dopuszczenie jako dowodów wydruków materiałów medialnych dotyczących przymusowego wykonania w 2018 r. decyzji zobowiązującej do powrotu innego obywatela [...] narodowości [...], który miał zostać następnie uprowadzony. Pełnomocnik wniósł także o dopuszczenie dowodu z internetowego wydruku określonego jako "lista osób pt. Skazani na pozasądowe egzekucje (in. lista [...], podlegających rozstrzelaniu)", na której mają także widnieć dane cudzoziemca. Z odnośnika do strony internetowej wynika, że lista ta została opublikowana w 2008 r. Następnie, do Rady wpłynął wniosek pełnomocnika cudzoziemca o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Rada do Spraw Uchodźców decyzją z [...] stycznia 2019 r. utrzymała w mocy własną decyzję z [...] października 2018 r. Organ wyjaśnił, że w przypadku postępowania w sprawie wznowienia postępowania na wniosek strony, organ jest związany treścią wskazanych zarzutów, nie prowadzi z własnej inicjatywy analizy co do tego, czy decyzja jest dotknięta innymi wadami, niewskazanymi przez stronę i tym bardziej nie bada prawidłowości wydanej decyzji pod innymi względami. Wniosek o wznowienie postępowania został wniesiony po upływie terminu, o którym mowa w art. 146 § 1 K.p.a., nastąpiło tzw. przedawnienie wznowienia, wyłączające możliwość uchylenia decyzji dotychczasowej. Zakładając, że Rada do Spraw Uchodźców dostrzegłaby okoliczności, które sprawiają, że przy wydaniu decyzji ostatecznej doszło do naruszenia prawa, Rada powinna to ocenić z uwzględnieniem wyłącznie okoliczności i dowodów istniejących w dniu jej wydania. Nie można bowiem oceniać legalności decyzji przez pryzmat okoliczności i dowodów, które nie istniały w dacie jej wydania. Ze względu na przedawnienie wznowienia, Rada nie może ponownie merytorycznie rozpatrzeć sprawy i stosownie do wyników wydać decyzji jednego z typów wymienionych w art. 151 K.p.a. Uznanie, że decyzja jest dotknięta wadą kwalifikowaną stwarzałoby konieczność wydania decyzji stwierdzającej dokonane naruszenie, zaś przeciwne ustalenie uzasadnia odmowę uchylenia decyzji, bez ponownego, merytorycznego rozpatrzenia sprawy. Kontynuując wyjaśnienia formalne, Rada dodała, że wie z urzędu, iż wobec cudzoziemca toczy się aktualnie postępowanie w sprawie pozbawienia go ochrony uzupełniającej, zawieszone przez Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców, do czasu rozstrzygnięcia tej sprawy. W przypadku gdyby istotnie cudzoziemiec został decyzją ostateczną pozbawiony ochrony uzupełniającej na podstawie art. 22 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP (Dz.U. z 2018 r. poz. 1109 ze zm.), dalej: "ustawa o ochronie", zostanie wszczęte postępowanie w sprawie zobowiązania go do powrotu, w którym organy są zobligowane ocenić dopuszczalność jego powrotu, z punktu widzenia przesłanek zgody na pobyt humanitarny oraz zgody na pobyt tolerowany (odpowiednio art. 348 i art. 351 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach; Dz.U. z 2018 r., poz. 2094). To właśnie w tym trybie powinno zostać rozważone potencjalne zagrożenie dla cudzoziemca, wynikające ze zdarzeń, które miały miejsce już po tym, jak została mu udzielona ochrona. W postępowaniu pierwszoinstancyjnym w sprawie wznowienia postępowania, Rada przesądziła, że dotychczasowa decyzja Rady nie jest dotknięta wadą kwalifikowaną, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. Istotą rozstrzygnięcia jest zatem potwierdzenie albo obalenie tej konkluzji. Rada przyjmuje pogląd tożsamy z oceną składu działającego w pierwszej instancji, tj. że nie zostało wykazane, by dotychczasowa decyzja ostateczna Rady była obarczona wadą kwalifikowaną.

Zdaniem Rady do Spraw Uchodźców, tylko jeden środek dowodowy przedłożony przez pełnomocnika może zostać wzięty pod uwagę i oceniony pod kątem zaistnienia przesłanki wznowienia postępowania - postanowienie o zastosowaniu środka zapobiegawczego przez Sąd w [...]. Rada podkreśliła, że zaświadczenie wystawione przez Stowarzyszenie P. z 8 kwietnia 2017 r. oraz potwierdzenie wydane przez Prezesa [...] w Polsce o tym, że dane cudzoziemca zostały wprowadzone na "czarną listę [...] służb bezpieczeństwa" były znane cudzoziemcowi i wykorzystywane przez niego wcześniej niż miesiąc przed wniesieniem o wznowienie postępowania. Postępowanie wyjaśniające dowiodło tego w sposób bezsprzeczny, gdyż cudzoziemiec przedłożył te dokumenty w dawniejszym postępowaniu przez Wojewodą [...]. Zważywszy na ten fakt, w świetle terminu określonego w art. 148 § 1 K.p.a. nie mogły być one wzięte przez Radę pod uwagę. Ponadto wszystkie kolejne dokumenty, które miały obrazować okoliczności dotyczące cudzoziemca albo sytuacji w [...] zostały wytworzone po dacie wydania decyzji Rady, nie spełniają zatem jednego z wymogów określonych w art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a.

Co do postanowienia Sądu w [...] Rada uznała, że dokument ten został złożony jedynie w postaci nieuwierzytelnionej kopii, co ogranicza możliwość oceny jego prawdziwości. Wbrew temu co twierdzi pełnomocnik, ten dokument nie może stanowić oryginału, gdyż zawiera w nagłówku automatycznie dodawaną stopkę klienta pocztowego .gmail (a przedłożone tłumaczenie ma z kolei oznaczenia generowane przez telefax). Rada do Spraw Uchodźców wskazała, że dysponując jedynie dokumentem w kopii, nie może ocenić jego wiarygodności, stwierdzić, czy dokument jest należycie podpisany, opieczętowany, czy nosi znamiona przeróbek itp. Powinnością organu pozostaje ocenić, czy cudzoziemiec wykazał, że w dniu wydania decyzji w jego sprawie istniała nieznana organowi okoliczność faktyczna (a nie dowód), która miałby charakter istotny. W tym celu Rada do Spraw Uchodźców wezwała cudzoziemca do przedłożenia pisemnych wyjaśnień na temat prowadzonych przeciw niemu postępowań karnych w [...]. Z wyjaśnień tych wynika, że wobec cudzoziemca miały się toczyć co najmniej dwa postępowania karne - pierwsze miało zakończyć się wydaniem wyroku skazującego na karę pozbawienia wolności w zawieszeniu, a drugie postępowanie miało zostać wszczęte bezpośrednio po zakończeniu pierwszego. O takim rozwoju wypadków śledczy miał poinformować cudzoziemca, co miało stanowić swoistą groźbę, czy też szykanę i co istotne miało to nastąpić jeszcze w okresie, gdy przebywał on w [...]. Organ podkreślił, że o groźbie takiego działania cudzoziemiec musiałby wiedzieć już wyjeżdżając z kraju pochodzenia. Cudzoziemiec nie wspomniał o tej okoliczności ani w postępowaniu zakończonym decyzją Rady do Spraw Uchodźców z [...] marca 2007 r., ani nawet w przeprowadzonym (pierwszym) postępowaniu wznowieniowym. Rada do Spraw Uchodźców stwierdziła, że o ile można przyjąć, że nie jest wykluczone, że w kraju pochodzenia zostało wydane postanowienie sądu stosujące środek zapobiegawczy, o tyle całkiem wykluczone jest, by cudzoziemiec uznał za nieistotne i niewarte zadeklarowania, że straszono go wszczęciem kolejnego postępowania karnego (czy też nawet je wszczęto). Z akt sprawy wynika, że już korzystając z ochrony uzupełniającej cudzoziemiec wchodził w konflikty z prawem (m.in. przekazanie z Polski do [...] na podstawie Europejskiego Nakazu Aresztowania). Rada uznała, że należy zanegować zrównywanie udokumentowania wydania w 2006 r. postanowienia o środku zabezpieczającym z aktualnym poszukiwaniem go na terytorium [...].

Ponadto Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców wszczął postępowanie w sprawie pozbawienia na podstawie informacji przekazanych przez Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, które wydają się nie mieć związku z wpisem na listę osób podejrzanych o działalność ekstremistyczną. Z tych względów Rada nie uważa, by została udowodniona lub uprawdopodobniona okoliczność, iż w dniu wydania decyzji ostatecznej przez Radę istniała istotna okoliczność faktyczna, nie znana organowi.

Skargę na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] stycznia 2019 r. nr [...] wniósł A. E., reprezentowany przez adwokata. Zaskarżonej decyzji zarzucił on naruszenie:

- art. 75 § 1 K.p.a. poprzez odmowę uznania, że Rada bezpodstawnie zaniechała przeprowadzenia dowodu z postanowienia o zmianie zastosowanego względem skarżącego środka zapobiegawczego, poszukiwaniu i przekazaniu sprawy prokuratorowi z dnia [...] września 2006 r., wydanego przez [...] Sąd;

- art. 78 § 1 K.p.a. w zw. z art. 10 § 1 K.p.a. w zw. z art. 7 K.p.a. poprzez wydanie postanowienia z [...] stycznia 2019 r. o odmowie przeprowadzenia dowodu z zeznań skarżącego, z uwagi na błędne przyjęcie, że jego zeznania nie mają znaczenia dla sprawy, a w konsekwencji wydanie zaskarżonej decyzji pomimo nieprzeprowadzenia tego dowodu;

- art. 78 § 1 K.p.a. w zw. z art. 77 § 1 K.p.a. w zw. z art. 7 K.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji Rady z [...] października 2018 r. sygn. akt [...] wydanej z pominięciem wniosku dowodowego z 3 października 2018 r. i nierozpoznanie tego wniosku dowodowego przed wydaniem zaskarżonej decyzji, który to wniosek obejmował 6 publikacji prasowych zawierających informacje świadczące o: stale pogarszającej się sytuacji co do przestrzegania praw osób narodowości [...] w [...], niepodejmowaniu przez władze [...] żadnych działań zmierzających do zaprzestania naruszeń praw osób narodowości [...], sposobie traktowania przez władze [...] osób narodowości [...], a w szczególności stosowaniu wobec nich przemocy i tortur, a nawet - rozstrzeliwaniu zakładników, jak również o tym, że imię i nazwisko skarżącego znajduje się na tzw. liście [...], podlegających "rozstrzelaniu".

Pełnomocnik skarżącego wskazał, że 3 września 2018 r. przedłożył pismo, do którego załączył oryginał postanowienia o zmianie środka zapobiegawczego, poszukiwaniu i przekazaniu sprawy prokuratorowi z dnia [...] września 2006 r., wydanego przez [...] Sąd Rejonowy w sprawie o numerze [...] wraz z oryginałem tłumaczenia przysięgłego ww. postanowienia z języka [...] na język polski. Dokument ten, jako istniejący w dniu [...] marca 2007 r., jednoznacznie potwierdza, że decyzja Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] marca 2007 r. zapadła z naruszeniem prawa. Z zupełnie niezrozumiałych jednak względów Rada do Spraw Uchodźców wydając zaskarżoną decyzję błędnie zaniechała jednak wzięcia tej okoliczności pod uwagę. Skarżący podkreślił, że żądania dotyczące przeprowadzenia dowodu z jego ustnych wyjaśnień zostały przez organ całkowicie zignorowane. To potwierdziłoby, iż skarżący spełnia ustawową definicję "uchodźcy". Organ zobligowany był do przeprowadzenia dowodu z wyjaśnień skarżącego przed wydaniem zaskarżonej decyzji, jako mającego istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy. Zdaniem skarżącego, organ zignorował też fakt, iż utrzymana przez niego w mocy decyzja z [...] października 2018 r. wydana została z pominięciem wniosku dowodowego złożonego przez pełnomocnika cudzoziemca w dniu 3 października 2018 r. w postaci publikacji prasowych. Wyłaniający się z przedmiotowych artykułów obraz sytuacji w zakresie rażącego łamania praw człowieka w [...], a zwłaszcza obecność nazwiska skarżącego na liście osób podlegających rozstrzelaniu, ostatecznie potwierdza i obiektywnie uzasadnia istnienie po jego stronie realnych obaw przed powrotem do kraju pochodzenia, a także obiektywnie istniejących zagrożeń dla jego życia i zdrowia. Wobec powyższego, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.

Rada wniosła o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wskazane w zaskarżonej decyzji.

W dniu 1 października 2020 r. Sąd zapoznał się także z częścią akt znajdującą się w Kancelarii tajnej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga podlega oddaleniu.

Przedmiotem zaskarżenia w tej sprawie jest wydana w drugim postępowaniu wznowieniowym decyzja Rady do Spraw Uchodźców z [...] stycznia 2019 r. utrzymująca w mocy decyzję własną z [...] października 2018 r. o odmowie uchylenia decyzji Rady do Spraw Uchodźców z [...] marca 2007 r. utrzymującej w mocy decyzję Prezesa Urzędu do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców o odmowie nadania statusu uchodźcy i udzieleniu zgody na pobyt tolerowany skarżącemu. Organy obu instancji prawidłowo przyjęły, że zachodziły podstawy do wznowienia postępowania, ale jednocześnie brak było podstaw do przyjęcia wadliwość postępowania poprzedzającego wydanie ostatecznej decyzji administracyjnej i jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a..

Z akt sprawy wynika, że Rada do Spraw Uchodźców decyzją z [...] marca 2007 r. utrzymała w mocy decyzję Prezesa Urzędu do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców z [...] stycznia 2007 r. o odmowie nadania skarżącemu statusu uchodźcy oraz udzieleniu mu zgody na pobyt tolerowany. Udzielona zgoda na pobyt tolerowany została następnie z mocy prawa przekształcona w ochronę uzupełniającą. W 2007 r. skarżący wystąpił z pierwszym wnioskiem o wznowienie postępowania, którego podstawą było ujawnienie nowego dowodu w sprawie – wyroku sądu [...] z [...] kwietnia 2006 r. skazującego skarżącego za zaopatrywanie uczestnika formacji zbrojnej w produkty spożywcze i inne przedmioty codziennego użytku na karę trzech lat i 4 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres 2 lat. Decyzją z [...] maja 2007 r. Rada do Spraw Uchodźcy odmówiła uchylenia decyzji Rady do Spraw Uchodźców z [...] marca 2007 r. utrzymującej w mocy decyzję Prezesa Urzędu do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców o odmowie nadania statusu uchodźcy i udzieleniu zgody na pobyt tolerowany skarżącemu. Skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika pismem z 25 maja 2018 r. wystąpił z kolejnym, drugim wnioskiem o wznowienie postępowania zakończonego decyzją w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy i udzieleniu zgody na pobyt tolerowany skarżącemu. Wniosek ten był jednoznacznie sformułowany jako wniosek o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. i nie wywoływał wątpliwości, co do treści rzeczywistego żądania strony, tyle że skarżący nieprawidłowo jako ostateczną decyzję oznaczył decyzję Prezesa Urzędu do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców z [...] stycznia 2007 r. Tym razem podstawą wniosku było ujawnienie kolejnego nowego dowodu w sprawie – postanowienia [...] Sąd Rejonowy z [...] września 2006 r. o zmianie środka zapobiegawczego, zarządzeniu poszukiwania oraz przekazaniu sprawy do prokuratury. Ponadto pełnomocnik wniósł o przeprowadzenie dowodów z zaświadczenia wystawionego przez Stowarzyszenie P. z 8 kwietnia 2017 r. oraz potwierdzenia wydanego przez Prezesa [...] w Polsce o tym, że dane skarżącego zostały wprowadzone na "czarną listę [...] służb bezpieczeństwa".

Skarżący w dacie wydania zaskarżonej decyzji był beneficjentem ochrony uzupełniającej, a domagał się w drodze wznowienia postępowania stwierdzenia, że kwestionowana decyzja Rady do Spraw Uchodźców z [...] marca 2007 r. była wadliwa z tej przyczyny, że powinna być mu przyznana szersza ochrona w postaci status uchodźcy. Istotnym dowodem mającym o tym świadczyć, w ocenie skarżącego było postanowienie [...] Sąd Rejonowy z [...] września 2006 r. o zmianie środka zapobiegawczego, zarządzeniu poszukiwania oraz przekazaniu sprawy do prokuratury, a także dodatkowe materiały (zaświadczenie Stowarzyszenie P. z 8 kwietnia 2017 r. oraz oświadczenie Prezesa [...] w Polsce z 7 lipca 2017 r. o tym, że dane skarżącego zostały wprowadzone na "czarną listę [...] służb bezpieczeństwa")

Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Organ administracji publicznej po przeprowadzeniu postępowania wznowieniowego wydaje decyzję, w której albo odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. albo uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy. Jednocześnie uchylenie decyzji z uwagi na to, że wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję, nie może nastąpić, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło pięć lat (art. 146 K.p.a.). W przypadku gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek upływu terminu organ administracji publicznej ograniczy się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji (art. 151 § 2 K.p.a.).

Nowym dowodem istotnym dla wyniku tej sprawy, nieznanym Radzie do Spraw Uchodźców w chwili wydawania kwestionowanej decyzji z [...] marca 2007 r. w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy i udzieleniu zgody na pobyt tolerowany, było postanowienie [...] Sąd Rejonowy z [...] września 2006 r. o zmianie środka zapobiegawczego, zarządzeniu poszukiwania oraz przekazaniu sprawy do prokuratury. Postanowienie [...] Sąd Rejonowy dotyczy istotnych dla sprawy okoliczności, których nie można pominąć oceniając sytuację strony w świetle podstaw do przyznania jej statusu uchodźcy. Zasadnie zatem postanowieniem z [...] sierpnia 2018 r. Rada do Spraw Uchodźców wznowiła postępowanie zakończone decyzją Rady do Spraw Uchodźców z [...] marca 2007 r. Inne dokumenty nie mogły stanowić podstawy wznowieniowej, ponieważ zarówno oświadczenie Stowarzyszenia P. z 8 kwietnia 2017 r., jak i Prezesa [...] w Polsce były znane skarżącemu wcześniej i posługiwał się nimi także w innym postępowaniu (złożono je w dniu 17 kwietnia 2018 r. w postępowaniu prowadzonym przez Wojewodę [...]). Dodatkowo nie były to dokumenty, które istniały w dacie wydania kwestionowanej decyzji.

Wznowienie postępowania stanowiło podstawę do przeprowadzenia przez organ pierwszej instancji postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Przeprowadzając postępowanie co do przyczyn wznowienie (nowego dowodu, o którym mowa powyżej), w ocenie Sądu, organ prawidłowo stwierdził, że nie było podstaw do podważenia prawidłowości kwestionowanej decyzji z [...] marca 2007 r. We wznowionym postępowaniu Rada do Spraw Uchodźców, jakkolwiek w pierwszej kolejności stwierdziła, że postanowienie [...] Sąd Rejonowy z [...] września 2006 r. o zmianie środka zapobiegawczego, zarządzeniu poszukiwania oraz przekazaniu sprawy do prokuratury zostało przedłożone w nieuwierzytelnionej kopii, to jednak przeprowadziła analizę tego postanowienia i dokonała oceny znaczenia tego dowód w odniesieniu do całokształtu zgormadzonego materiału dowodowego w postępowanie w sprawie przyznania ochrony międzynarodowej i uznała, że nie podważa prawidłowość postępowania zakończonego kwestionowaną decyzją. Jakkolwiek nie ma racji Rada do Spraw Uchodźców, że dokument ten został przedstawiony w nieprawidłowej formie, ponieważ dołączona przy piśmie z 3 września 2018 r. kopia postanowienia (k. 82-83 akt administracyjnych) mogła stanowić dowód w sprawie, to prawidłowa jest ocena organu, że okoliczności, które ten dowód miał potwierdzać nie podważają prawidłowości kwestionowanej decyzji z [...] marca 2007 r. Rada do Spraw Uchodźców dokonała analizy wersji zdarzeń przedstawionej przez skarżącego, że wobec skarżącego miały toczyć się dwa postępowania karne – pierwsze miało zostać zakończone wydaniem wyroku skazującego na karę pozbawienia wolności w zawieszeniu, a drugie postępowanie miało zostać wszczęte po zakończeniu pierwszego. O takim rozwoju wypadków miał poinformować skarżącego śledczy jeszcze w czasie kiedy skarżący przebywał na terytorium [...]. W konsekwencji nietrafny jest zarzut naruszenia art. 75 § 1 K.p.a.

Przedłożone przez skarżącego wraz z wnioskiem o wznowienie postępowania postanowienie dotyczy zmiany dotychczasowego środka zapobiegawczego w postaci zakazu do opuszczania miejsca zamieszkania na tymczasowe aresztowanie. Treść postanowienia wskazuje, że wobec skarżącego toczyło się postępowanie o popełnienie czynów z art. 33 ust. 5 i art. 208 ust. 2 Kodeksu karnego [...] (podobnie jak poprzednie, za które został skazany w zawieszeniu) i z uwagi na to, że skarżący nie stawił się na rozprawę, nie mieszkał pod podanym adresem i miejsce jego zamieszkania nie jest znane, Sąd zmienił dotychczasowy środek zapobiegawczy. Postanowienie to nie stanowi takiego istotnego dowodu w sprawie, który podważałby ocenę dokonaną przez Radę do Spraw Uchodźców w toku postępowania zakończonego kwestionowaną decyzją z [...] marca 2007 r., że skarżący w kraju pochodzenia była zagrożony indywidualnym prześladowaniu skarżącego. Sam skarżący w toku postępowania o przyznanie statusu uchodźcy przyznał, że nie brał udziału w walkach [...] i nie należał też do organizacji wspierających bojowników (k. 34 skat administracyjnych, tom 1). Wskazywał, że był zatrzymany kilka razy, m.in. [...] lub [...] lutego 2006 r. na trzy miesiące i wypuszczony [...] maja 2006 r. Przedstawił kserokopie wezwań na przesłuchanie na [...] kwietnia 2006 r. i [...] maja 2006 r. do [...] w [...]. Natomiast [...] maja 2006 r. władze państwowe wydały skarżącemu paszporty. Jednocześnie we wniosku wskazał, że nigdy nie był skazany. Dopiero w postępowaniu wznowieniowym wszczętym w 2007 r. przedłożył wyrok prawomocnym wyrok [...] Sąd [...] z [...] kwietnia 2006 r. skazujący go za odpłatne zaopatrywanie uczestnika formacji zbrojnej w produkty spożywcze i inne przedmioty codziennego użytku na karę trzech lat i 4 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres 2 lat. Przy czym jak wynika z treści uzasadnienia tego wyroku skarżący był obecny na rozprawie, przyznał się do winy i został uwolniony na sali rozpraw. Ani w postępowaniu w przedmiocie nadania statusu uchodźcy ani w pierwszym postępowaniu wznowieniowym skarżący nie wskazywał, że oficer operacyjny [...] zapowiadał, że przeciwko skarżącemu kolejne postępowanie karne, dopiero wspomniał o tym w oświadczeniu załączonym do pisma z 5 września 2018 r. Jednocześnie z akt sprawy wynika, że skarżący w zależności od rodzaju postępowania, zarówno w Polsce (postępowanie w sprawie pozbawienia statusu uchodźcy oraz zobowiązania do powrotu) jak i w [...] (postępowanie w sprawie przemytu ludzi) składa rozbieżne oświadczenia co do swojej sytuacji oraz działalności.

Ogół okoliczności sprawy wskazuje, że nie było wystarczających podstaw do przyjęcia, iż działania organów władzy [...] miały na celu indywidualne prześladowania skarżącego z powodów wymienionych w Konwencji Genewskiej (rasy, religii, narodowości, przynależności do określonej grupy społecznej, poglądów politycznych) i działania te nie wyczerpywały konwencyjnych przesłanek do nadania statusu uchodźcy. Organy uznały za wiarygodne, że skarżący został skazany z zaopatrywanie uczestnika formacji zbrojnej w produkty spożywcze i inne przedmioty codziennego użytku, jednocześnie wykonywanie tej kary zostało warunkowo zawieszone i skarżący został zwolniony. Nowy dowód w sprawie (postanowienie sądu), z którego ma wynikać, że zmieniono skarżącemu środek zapobiegawczy na areszt nie wpływa na zmianę oceny okoliczności sprawy dokonanej w kwestionowanej decyzji z [...] marca 2007 r. Analiza całokształtu materiału dowodowego, przy wyjątkowo niskiej wiarygodności zeznań i oświadczeń składanych przez skarżącego, także w świetle jego pisemnych wyjaśnień, załączonych do pisma z 5 września 2018 r., nie dawało podstaw do uznania, że w dacie wydawania kwestionowanej decyzji, że skarżący spełniał przesłanki do przyznania ochrony międzynarodowej na podstawie art. 1A Konwencji Genewskiej. Nie ma wystraczających podstaw do przyjęcia, że wskazane orzeczenie sądu [...] stanowi przejaw prześladowania skarżącego w kraju pochodzenia. Natomiast w dacie wydania kwestionowanej decyzji zachodziły podstawy do przyznania skarżącemu innej formy ochrony przed ryzykiem doznania poważnej krzywdy w kraju pochodzenia – zgody na pobyt tolerowany, która ulegała przekształceniu ochronę uzupełniającą.

Niezasadne są zarzuty naruszenia art. 78 § 1 K.p.a. w zw. z art. 10 § 1 K.p.a. w zw. z art. 7 K.p.a. poprzez wydanie postanowienia z [...] stycznia 2019 r. o odmowie przeprowadzenia dowodu z zeznań skarżącego. Skarżący został przesłuchany w toku pierwszego postępowania statusowego, a w toku tego postępowania przedstawił swoje stanowisko pisemne odnośnie istotnych w jego ocenie okoliczności sprawy. W postępowaniu wznowieniowym nie zachodziły podstawy do ponownego przesłuchania skarżącego, a zatem zasadnie odmówiono przeprowadzenia dowodu z jego zeznań.

Nie mogą odnieść skutku zarzuty naruszenia art. 78 § 1 K.p.a. w zw. z art. 77 § 1 K.p.a. w zw. z art. 7 K.p.a. poprzez pominięcie wniosku dowodowego z 3 października 2018 r. i nierozpoznanie tego wniosku dowodowego przed wydaniem zaskarżonej decyzji, który to wniosek obejmował 6 publikacji prasowych zawierających informacje świadczące o: stale pogarszającej się sytuacji co do przestrzegania praw osób narodowości [...] w [...], niepodejmowaniu przez władze [...] żadnych działań zmierzających do zaprzestania naruszeń praw osób narodowości [...]. Postępowanie w sprawie wznowienia postępowanie zakończonego ostateczną decyzją dotyczącą odmowy nadania statusu uchodźcy ma na celu dokonanie oceny, czy zachodził przesłanki do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. z uwagi na nowy dowód w sprawie - postanowienie [...] Sąd Rejonowy z [...] września 2006 r. o zmianie środka zapobiegawczego, zarządzeniu poszukiwania oraz przekazaniu sprawy do prokuratury, a nie ma na celu wykazywanie, że obecnie skarżący jest zagrożony prześladowaniem w kraju pochodzenia, a w istocie do tego zmierza skarżący, składając kolejne wnioski dowodowe. Wnioski te mają w istocie na celu zapobiec jego wydaleniu do kraju pochodzenia.

Na marginesie należy zauważyć, że wyrokiem z 17 marca 2020 r., sygn. akt IV SA/Wa 2489/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę skarżącego na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z [...] lipca 2019 r. w przedmiocie zobowiązania do powrotu oraz zakazu ponownego wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i innych państw obszaru Schengen. W uzasadnieniu tego wyroku Sąd wskazał, że skarżący w okresie od 2007 r. (uzyskania ochrony uzupełniającej) do 2019 r. (wydania zaskarżonej decyzji) przebywał w kraju pochodzenia i wówczas nie spotkały go żadne szykany ze strony jego władz, a tym bardziej nie doszło do sytuacji, w której zagrożone byłoby prawo do życia skarżącego, czy nie doszło do aresztowania, poniżenia, nieludzkiego potraktowania i torturowania skarżącego.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302), oddalił skargę.