Wyrok NSA oz. we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 2606/00
NSA oz. we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2002-05-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 618  Wywłaszczanie i zwrot nieruchomości
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Powołane przepisy: article: art. 98 ust. 3, art. 128 ust. 1
journal: Dz.U. 2000 nr 46 poz. 543
law: Obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 25 maja 2000 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o gospodarce nieruchomościami.
Teza: Przepis art. 98 ust. 3 w związku z art. 128 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami /Dz.U. 2000 nr 46 poz. 543/ nie daje podstaw do odstąpienia przez organ od ustalenia odszkodowania za przejętą na własność gminy w trybie art. 98 ust. 1 tej ustawy działkę gruntu wydzieloną pod drogę.

TEZY

Przepis art. 98 ust. 3 w związku z art. 128 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami /Dz.U. 2000 nr 46 poz. 543/ nie daje podstaw do odstąpienia przez organ od ustalenia odszkodowania za przejętą na własność gminy w trybie art. 98 ust. 1 tej ustawy działkę gruntu wydzieloną pod drogę.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Gminy D. na decyzję Wojewody D. z dnia 16 października 2000 r. (...) w przedmiocie ustalenia wysokości odszkodowania - oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 31 czerwca 2000 r. (...), wydaną na podstawie art. 129, art. 130, art. 132 ust. 1, ust. 2, ust. 3, w związku z art. 98 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami /Dz.U. nr 115 poz. 741 ze zm./, oraz art. 104 Kpa - Starosta Powiatu W. orzekł o ustaleniu wysokości odszkodowania w kwocie 122.000 zł. na rzecz Teofila Z. oraz Teresy Z. zamieszkałych w D. ul. B. 1, za przejęcie na własność Gminy D. z mocy ustawy prawa własności gruntu wydzielonego pod drogę, oznaczonego w operacie ewidencji gruntów numerem działki 34/17, AM-1, o powierzchni 1,1610 ha, położonego w obrębie D1.

W uzasadnieniu organ stwierdził, że po rozpatrzeniu wniosku Teofila i Teresy Z. Zarząd Gminy D. decyzją z dnia 20.01.1997 r. (...) zatwierdził projekt podziału nieruchomości oznaczonej numerem ewidencyjnym 34/3, AM-1, położonej w obrębie D. Wymieniona decyzja o podziale nieruchomości zawiera zapis, że wydzielona działka nr 34/17, o powierzchni 0,1610 ha /droga/ z dniem uprawomocnienia się decyzji o podziale przechodzi z mocy prawa na rzecz Gminy D. jako droga dojazdowa do nowopowstałych działek budowlanych, zgodnie z planem szczegółowym zagospodarowania przestrzennego wsi D. zatwierdzonym uchwałą Rady Gminy D. (...) z dnia 9.12.1994 r. Zgodnie z zapisem art. 98 powołanej na wstępie ustawy, za działkę gruntu, która przeszła z mocy prawa na własność gminy przysługuje odszkodowanie w wysokości uzgodnionej między właścicielem a zarządem gminy.

Jeżeli do takiego uzgodnienia nie dojdzie, odszkodowanie ustala się według zasad i trybu obowiązujących przy wywłaszczaniu nieruchomości. Podjęte przez Zarząd Gminy D. próby negocjacji trwające od dnia 27 kwietnia 1998 r. nie dały rozstrzygnięcia, w związku z czym, na wniosek właściciela zostało wszczęte postępowanie administracyjne w celu ustalenia wysokości odszkodowania.

Ustalenie wysokości odszkodowania nastąpiło po przeprowadzonej w dniu 24 maja 2000 r. rozprawie administracyjnej, po uzyskaniu opinii rzeczoznawcy majątkowego określającej wartość nieruchomości w wysokości 122.000 zł., opracowanej przez (...) Centrum Wyceny i Obsługi Geodezyjno-Kartograficznej według stanu i poziomu cen na maj 2000 r.

Zgodnie z art. 130 powołanej na wstępie ustawy wysokość odszkodowania ustalona została według stanu i wartości nieruchomości w dniu wydania decyzji. W chwili obecnej działka nr 34/17 stanowi część większej nieruchomości należącej do "V.-P." Spółka z o.o. z siedzibą we W. przy ul. M. Omawianą działkę "V.-P." nabyła od Gminy D. po przejęciu jej na własność z mocy prawa jako drogi.

Od powyższej decyzji, odwołanie złożył Zarząd Gminy D. wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania w sprawie. Wskazał, iż w wyniku negocjacji podejmowanych przez Zarząd Gminy i Wójta, Teofil Z. zrezygnował z przysługującego mu odszkodowania, na co złożył stosowne oświadczenie woli w dniu 15 stycznia 1997 r. Oświadczenie to nie było ani razu przedmiotem rozważań. Starosta Powiatu W. w toku postępowania nie podjął wszystkich niezbędnych kroków do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz nie rozpatrzył całego materiału dowodowego, co, zdaniem odwołującego stanowi rażące naruszenie art. 77 i art. 78 Kpa. Organ prowadząc postępowanie nie wypowiedział się co do skuteczności, czy też charakteru złożonego oświadczenia w kontekście dopełnienia czy też nie, obowiązku wynikającego z art. 10 ust. 5 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości. Zatem, w ocenie odwołującego, nie dokonał analizy i oceny dowodu z dokumentu jakim jest złożone oświadczenie. Z tego względu wniósł, jak na wstępie odwołania.

Zaskarżoną decyzją z dnia 16 października 2000 r. Wojewoda D., powołując się na przepis art. 138 par. 2 Kpa uchylił w całości decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Uzasadniając swe rozstrzygnięcie, organ wskazał, że zgodnie z wyrażoną w art. 15 Kpa zasadą dwuinstancyjności, organ odwoławczy obowiązany jest ponownie rozpoznać sprawę rozstrzygniętą decyzją organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy nie może zatem ograniczyć się do kontroli zaskarżonej decyzji poprzez rozpatrzenie zarzutów podniesionych w odwołaniu, ale uprawniony i jednocześnie zobowiązany jest do rozpatrzenia sprawy w granicach nie objętym zakresem odwołania. Decyzja Starosty Powiatu W. (...) datowana na dzień 31 czerwca 2000 r. podlega więc kontroli instancyjnej pod względem zgodności z obowiązującym prawem w zakresie przepisów prawa materialnego jak również prawa procesowego.

W rozpatrywanej sprawie bezspornym jest, iż decyzją z dnia 20 stycznia 1997 r. Zarząd Gminy D. orzekł o zatwierdzeniu projektu podziału nieruchomości położonej w obrębie D., w wyniku którego jedna z wydzielonych działek, przeznaczona pod drogę, oznaczona numerem geodezyjnym 34/17 o pow. 0,1610 ha, z dniem uprawomocnienia się tej decyzji stała się własnością Gminy D. Na podstawie obowiązującego w dniu wydania ww. decyzji art. 10 ust. 5 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości /t.j. Dz.U. 1991 nr 30 poz. 127 ze zm./, grunty wydzielone pod ulice przechodziły na własność gminy za odszkodowaniem ustalonym według zasad obowiązujących przy wywłaszczaniu nieruchomości. Z dniem 1 stycznia 1998 r. ustawa o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomościami została uchylona przez ustawę z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami /Dz.U. 2000 nr 46 poz. 543/, która w art. 98 ust. 1 i ust. 3 określiła zasady przejmowania nieruchomości przeznaczone pod drogi publiczne. Zgodnie z tym artykułem za działki gruntu wydzielone pod drogi publiczne gminne przysługuje odszkodowanie w wysokości uzgodnionej pomiędzy właścicielem a właściwym organem. Jeśli do takiego uzgodnienia nie dojdzie, odszkodowanie ustala się i wypłaca według zasad i trybu obowiązujących przy wywłaszczaniu nieruchomości.

Powołany artykuł, a także artykuły rozdziału 4 i 5 ustawy o gospodarce nieruchomościami /art. 112 - art. 135/, do których odpowiedniego stosowania ustawodawca odsyła, stanowią zasadę odpłatnego przejmowania przez jednostki samorządu terytorialnego bądź Skarb Państwa działek gruntu wydzielonych pod drogi. Przepisy te mają charakter norm bezwzględnie obowiązujących /ius cogens/, co oznacza, iż odmienne postanowienia stron bądź strony nie wywołują skutków prawnych lecz muszą być traktowane jako nieważne. Odnosząc powyższe rozważania do sytuacji jaka ma miejsce w niniejszej sprawie, należy uznać, iż zrzeczenie się przez właściciela nieruchomości prawa do odszkodowania za przejętą w trybie art. 10 ust. 5 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości działkę gruntu, nie może wywołać skutku prawnego. Z art. 98 ust. 3 oraz art. 128 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami /wcześniej podobne brzmienie posiadał art. 10 ust. 5 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości/ wynika bowiem obowiązek ustalenia odszkodowania za wywłaszczoną bądź przejętą działkę gruntu przeznaczoną pod drogę. Odrębną sprawą jest ewentualne rozporządzenie ustalonym odszkodowaniem. Żądanie więc odwołującej się strony umorzenia postępowania jako bezprzedmiotowego nie może zostać uwzględnione. Z przeprowadzonej bowiem analizy stanu faktycznego i prawnego sprawy, w sposób nie budzący wątpliwości, wynika obowiązek załatwienia przez organ sprawy przez wydanie decyzji.

Odnosząc się do zarzutu odwołującej się strony, iż organ nie dokonał analizy i oceny dowodu z dokumentu jakim jest złożone oświadczenie z dnia 15 stycznia 1997 r. należy przyjąć, iż nie uwzględniając w postępowaniu dowodu - oświadczenia, organ pierwszej instancji odmówił mu mocy dowodowej a więc dokonał jego oceny. Ocena ta jednakże powinna zostać dokonana w uzasadnieniu decyzji, o czym stanowi art. 107 par. 3 Kpa.

Dokonując oceny prawidłowości wydania decyzji pod względem jej zgodności z prawem procesowym wskazać jednak trzeba na naruszenie przez organ zasad dotyczących prowadzenia postępowania. Zgodnie z zasadą ogólną wyrażoną w art. 10 par. 1 Kpa organ administracji publicznej obowiązany jest zapewnić stronie czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić jej wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. O wszczęciu postępowania na wniosek jednej ze stron, organ zgodnie z art. 61 par. 4 Kpa ma obowiązek zawiadomienia wszystkich osób będących stronami w myśl art. 28 Kpa. Wniosek o wszczęcie postępowania w sprawie wypłacenia odszkodowania za przejętą drogę został złożony przez Teofila Z. działającego przez pełnomocnika Józefa P. Działka gruntu przeznaczona na drogę przed jej przejęciem na własność gminy D. stanowiła współwłasność Teofila i Teresy Z. /na zasadzie wspólności ustawowej/. Nie ulega więc wątpliwości, iż stroną postępowania o wypłatę odszkodowania za przejętą działkę gruntu jest również Teresa Z. Strona ta nie umocowała do jej reprezentacji ani Teofila Z., ani tym bardziej Józefa P. Z akt sprawy nie wynika, aby strona ta była informowana o poszczególnych czynnościach procesowych dokonywanych przez organ. O prowadzonym postępowaniu administracyjnym w przedmiotowej sprawie, co należy podkreślić, strona dowiedziała się dopiero w chwili otrzymania decyzji Starosty Powiatu W., ustalającej wysokość odszkodowania. Wydanie decyzji administracyjnej bez udziału w postępowaniu strony stanowi naruszenie przez organ art. 8, art. 9 i art. 10 par. 1 Kpa, w szczególności poprzez pozbawienie jej czynnego uczestnictwa w prowadzonym postępowaniu oraz uniemożliwienie wypowiedzenia się co do zebranych w sprawie dowodów. Powyższe naruszenie prawa proceduralnego skutkują uchyleniem decyzji. Strona ma bowiem zagwarantowane prawo do obrony swoich praw zarówno przed organem pierwszej instancji, jak i organem odwoławczym. Ochrona, wynikającego z art. 15 Kpa prawa strony do dwukrotnego rozpoznania sprawy przez organy administracyjne, uzasadnia uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.

Organ dalej wskazał, że decyzja Starosty Powiatu W. błędnie określa datę jej wydania na 31 czerwca 2000 r. a także w swojej osnowie błędnie określa powierzchnię działki nr 34/17 na 1,1610 ha, za którą zostało ustalone odszkodowanie. Niemożliwe jest bowiem wydanie decyzji w dniu, który nie istnieje - miesiąc czerwiec posiada 30 dni, jak również nie jest możliwe wydanie decyzji przed jej doręczeniem stronom postępowania, które nastąpiło w dniu 7 czerwca 2000 r. Wydanie zaskarżonej decyzji, co nie ulega wątpliwości musiało nastąpić przed dniem doręczenia, a więc przed 7 czerwca 2000 r. Natomiast powierzchnia działki 34/17, jak wynika z akt sprawy wynosi 0,1610 ha a nie 1,1610 ha jak błędnie podano.

Zdaniem organu odwoławczego wskazane powyżej naruszenia norm prawa procesowego a w szczególności art. 8, art. 9, art. 10 par. 1 oraz art. 107 par. 3 Kpa, skutkują uchyleniem decyzji i przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ pierwszej instancji zobowiązany jest zapewnić wszystkim stronom czynny udział w postępowaniu, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Organ musi pamiętać także o obowiązku wskazywania w uzasadnieniu decyzji faktów, które uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodność, mocy dowodowej.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Gmina D. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji, stwierdzając, że podtrzymuje w pełni zarzuty przedstawione w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji.

Skarżąca strona podkreśliła, iż wprawdzie organ odwoławczy prowadząc postępowanie wyjaśniające podjął próbę uzasadnienia skuteczności złożonego oświadczenia Teofila Z., w kontekście dopełnienia obowiązku przeprowadzenia negocjacji o przysługującym mu odszkodowaniu, jednak niesłusznie uznał to oświadczenie jako nie posiadające skutku prawnego.

Gmina nie godzi się z faktem, że wola strony wyrażona w formie pisemnej o nieodpłatnym przekazaniu nie posiada żadnej mocy prawnej, tym bardziej, że był to wynik przeprowadzonych przez nią negocjacji. Właśnie one doprowadziły do rezygnacji Teofila Z. z przysługującego mu odszkodowania w kontekście, wtedy obowiązującej ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości, a obecnie art. 98 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami.

W odpowiedzi na skargę, strona przeciwna wniosła o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko oraz argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Naczelny Sąd Administracyjny, zważyły co następuje:

Rozpatrując stan faktyczny i prawny sprawy Sąd stwierdził, że skarga Gminy D. nie może być uwzględniona, jako że ocena przeprowadzonego postępowania oraz stanowisko organu odwoławczego nie dają podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji.

Uchylenie bowiem decyzji administracyjnej względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd następuje tylko w razie istnienia istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy /art. 22 ust. 2 i ust. 3 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym - Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./. Takie zaś wady i uchybienia nie występują w niniejszej sprawie.

Na wstępie podkreślić należy, że zaskarżona decyzja Wojewody D. z dnia 16 października 2000 r. została wydana na podstawie art. 138 par. 2 Kpa i tylko co do zgodności z tym przepisem decyzja ta podlega kontroli Sądu.

Zgodnie z art. 138 par. 2 Kpa organ odwoławczy może wydać decyzję kasacyjną i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części.

Zatem przesłankami do wydania decyzji kasacyjnej na podstawie cyt. wyżej art. 138 par. 2 Kpa jest więc przeprowadzenie postępowania w pierwszej instancji z rażącym naruszeniem norm prawa procesowego, a co ma miejsce wtedy, gdy organ pierwszej instancji nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego w całości lub w części, albo postępowanie wyjaśniające zostało przeprowadzone, ale w rażący sposób naruszono w nim przepisy procesowe.

W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie istniały podstawy do wydania przez organ odwoławczy decyzji kasacyjnej na podstawie art. 138 par. 2 Kpa.

Wojewoda D. uchylając decyzję organu pierwszej instancji z dnia 31 czerwca 2000 r. stwierdził, że decyzja ta wydana została z naruszeniem przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, a to art. art. 8-9, art. 10 par. 1 Kpa, poprzez pozbawienie strony - Teresy Z. czynnego uczestnictwa w prowadzeniu postępowaniu oraz uniemożliwienia wypowiedzenia się co do zebranych w sprawie dowodów.

Skarżąca strona nie godzi się z zaskarżoną decyzją, podnosząc zarzut sprowadzający się w istocie do kwestionowania stanowiska organu w sprawie ustalonego odszkodowania. Zdaniem strony skarżącej nie jest zasadne stanowisko organu odwoławczego, że oświadczenie Teofila Z. z dnia 15 lipca 1997 r. o zrzeczeniu się odszkodowania nie posiada skutku prawnego.

Niesporne jest w sprawie, że decyzja Zarządu Gminy D. (...) zatwierdzająca podział nieruchomości położonej w D. oznaczonej jako działka o nr 34/3, będąca własnością małżeństwa Teresy i Teofila Z. na prawach wspólności ustawowej wydana została 20 stycznia 1997 r., stając się decyzją prawomocną.

Decyzją tą dokonano podziału opisanej wyżej nieruchomości na cztery działki o numerach: 34/14, 34/15, 34/16 i 34/17. Równocześnie w decyzji tej orzeczono, że wydzielona działka nr 34/17 o powierzchni 0,1610 ha /droga/ z dniem uprawomocnienia się decyzji przechodzi na rzecz Gminy

D. jako droga dojazdowa do nowopowstałych działek budowlanych.

Wskazać należy, że zgodnie z art. 10 ust. 5 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości /Dz.U. 1991 nr 30 poz. 127/, obowiązującej na dzień wydania powyższej decyzji - grunty wydzielone pod budowę ulic z nieruchomości objętej na wniosek właściciela podziałem przechodzą na własność gminy z dniem w którym decyzja lub orzeczenie o podziale stały się ostateczne lub prawomocne, za odszkodowaniem ustalonym według zasad obowiązujących przy wywłaszczaniu nieruchomości. Odszkodowanie wypłaca gmina.

Przepis ten określał jednoznacznie tak termin przejścia prawa własności na gminę, jak i zasady odszkodowania za grunt nabyty.

Ustawa ta utraciła jednak moc z chwilą wejścia w życie ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami /Dz.U. nr 115 poz. 741/, tj. z dniem 1 stycznia 1998 r. /art. 241 i art. 242 ustawy/.

Podkreślić należy, że podobne brzmienie jak cyt. wyżej przepis art. 10 ust. 5 ustawy ma przepis art. 98 ust. 3 ww. ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, zgodnie z którym: "Za działki gruntu, które przeszły na własność gminy lub co do których gmina uzyskała prawo użytkowania wieczystego, a także z tytułu wygaśnięcia tego prawa, przysługuje odszkodowanie w wysokości uzgodnionej między właścicielem lub użytkownikiem wieczystym a zarządem gminy. Jeżeli do takiego uzgodnienia nie dojdzie, odszkodowanie ustala się według zasad i trybu obowiązujących przy wywłaszczaniu nieruchomości. Odszkodowanie wypłaca gmina."

W niniejszej sprawie regulacja powyższa dotyczy opisanej wyżej działki oznaczonej Nr 34/17, która przed przejściem z mocy prawa na własność Gminy D. była własnością małżonków Teresy i Teofila Z. na prawach wspólności ustawowej.

Z lektury akt sprawy niewątpliwie wynika, że postępowanie w niniejszej sprawie wszczęte zostało na wniosek Teofila Z. i toczyło się jedynie z udziałem Teofila Z., choć Teresa Z. posiadała także legitymację strony tego postępowania w rozumieniu art. 28 Kpa.

Stwierdzić bowiem należy, że niniejsze postępowanie dotyczy interesu prawnego tak Teresy Z., jak i Teofila Z., a znajdującego oparcie w art. 98 ust. 3 ww. ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami w związku z art. 129 ust. 1 tej ustawy.

Tym samym Sąd w pełni podzielił stanowisko organu odwoławczego, że organ pierwszej instancji wydając decyzję z dnia 31 czerwca 2000 r. naruszył przepisy procedury administracyjnej gwarantujące Teresie Z. jako stronie niniejszego postępowania czynny udział w prowadzonym postępowaniu, a to art. art. 8-9, art. 10 par. 1, art. 61 par. 4, art. 79, art. 90 par. 2 pkt 1 Kpa.

I tak stosownie do art. 79 par. 1 Kpa strona powinna być zawiadomiona o miejscu i terminie prowadzenia dowodu ze świadków, biegłych i oględzin przynajmniej na siedem dni przed terminem. Strona ma prawo brać udział w przeprowadzaniu dowodu, może zadawać pytania świadkom, biegłym i stronom oraz składać wyjaśnienia.

Uprawnień wynikających z cytowanego wyżej przepisu nie może pozbawić strony organ administracji przez nie zawiadomienie jej o przeprowadzonym dowodzie. O wzięciu udziału w przeprowadzeniu dowodu może zdecydować jedynie strona, a nie organ, przed którym toczy się postępowanie administracyjne.

Obowiązkiem także organu jest pouczenie strony o prawie zapoznania się z aktami i złożenia końcowego oświadczenia, a także wstrzymanie się od wydania decyzji do czasu określonego stronie terminu złożenia przedmiotowego oświadczenia. Brak w aktach sprawy końcowego oświadczenia strony oraz dowodu, że organ prowadzący postępowanie pouczył stronę o przysługującym jej prawie, uzasadnia wniosek, że organ prowadzący postępowanie naruszył obowiązek ustalony w art. 10 par. 1 Kpa /por. W. Dawidowicz, Postępowanie administracyjne. Zarys wykładu, W-wa 1983, str. 94/.

Wbrew twierdzeniu strony skarżącej zasadne jest stanowisko organu odwoławczego w kwestii oświadczenia Teofila Z. z dnia 15 stycznia 1997 r. gdzie wyraża zgodę na "nieodpłatne przekazanie na rzecz Gminy drogi tj. dz. 34/17".

I tak niewątpliwie bowiem przedmiotowe oświadczenie złożone zostało przez Teofila Z. przed zatwierdzeniem podziału działki położonej w D. oznaczonej nr 34/3, a wyniku to którego podziału wydzielona została działka o nr 34/17.

Oznacza to zatem, że oświadczenie to nie zostało złożone w trakcie negocjacji, jak utrzymuje skarżąca, gdyż negocjacje w przedmiocie odszkodowania mogłyby się rozpocząć dopiero od uprawomocnienia się decyzji o zatwierdzeniu podziału opisanej wyżej nieruchomości, gdy zaś sama decyzja o zatwierdzeniu podziału została wydana dopiero 20 stycznia 1997 r.

Po drugie, jak trafnie zauważył organ odwoławczy oświadczenie to podpisane zostało jedynie przez Teofila Z. i tylko przez niego złożone, gdy niewątpliwe jest w sprawie, że właścicielem działki 34/17 była wówczas również Jego żona Teresa Z.

Po trzecie zaś, jeżeli zgodnie z cytowanym wyżej przepisem art. 98 ust. 3 ustawy, odszkodowanie ustala się i wypłaca według zasad i trybu obowiązujących przy wywłaszczaniu nieruchomości, to oznacza to tyle, że w kwestii tej stosuje się między innymi przepis art. 128 ust. 1 ustawy, zgodnie z którym wywłaszczenie nieruchomości następuje za odszkodowaniem.

Powyższa regulacja pozwala zatem na stwierdzenie, że cytowany wyżej przepis art. 98 ust. 3 w związku z art. 128 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - nie daje podstaw do odstąpienia przez organ od ustalenia odszkodowania za przyjętą na własność gminy w trybie art. 98 ust. 1 działkę gruntu wydzieloną pod drogę.

Tym samym zgodzić się w pełni należy ze stanowiskiem organu, iż brak było w niniejszej sprawie podstaw do umorzenia postępowania.

Niewątpliwie jednak uzasadnienie decyzji organu pierwszej instancji w tym zakresie nie odpowiada wymogom art. 107 par. 3 Kpa, a to z tego względu, że organ nie podał przyczyn z powodu których pominął powoływane przez stronę skarżącą oświadczenie Teofila Z. z 15 stycznia 1997 r.

Podkreślić w tym miejscu należy, że znaczenie uzasadnienia decyzji jest o tyle istotne, że dostarcza ono informacji dotyczącej toku rozumowania organu podejmującego decyzję, a także przyjętych założeń będących podstawą rozstrzygnięcia. Informacje te są też niezbędne dla strony, która korzystając z przysługującego jej prawa do złożenia odwołania /skargi/, będzie mogła w pełnym zakresie ocenić i ustosunkować się do argumentów organu administracji. Uzasadnienie stanowi przecież integralna cześć decyzji orzeczenia a jego zadaniem jest wyjaśnienie rozstrzygnięcia stanowiącego dyspozytywną część.

Mając na uwadze powyższe ustalenia, stwierdzić należy, że zasadnie organ odwoławczy uchylił decyzję organu pierwszej instancji stosownie do art. 138 par. 2 Kpa i wskazał jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrywaniu sprawy.

Wbrew więc zarzutom skargi zaskarżona decyzja podlegająca ocenie co do zgodności z dyspozycją art. 138 par. 2 Kpa - prawa nie narusza.

Z tych zatem przyczyn Sąd uznał, że skoro zaskarżona decyzja nie narusza prawa, o którym stanowi przepis art. 22 ust. 2 i ust. 3 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./, to skarga Gminy D. podlega oddaleniu na podstawie art. 27 ust. 1 ww. ustawy.