Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 1478/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2018-02-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celnych
Hasła tematyczne: Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: oddalono skargi
Powołane przepisy: article: Art. 151
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: Art. 73 ust. 1
journal: Dz.U. 2004 nr 68 poz 622
law: Ustawa z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne
journal: Dz.U.UE.L 1992 nr 302 poz 1 Art. 201, art. 220 ust. 3, 4, art. 221 ust. 3, 4 , art. 243
law: Rozporządzenie Rady (EWG) NR 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny.

SENTENCJA

|Sygn. akt III SA/Kr 1478/17 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 23 lutego 2018 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Inga Gołowska, Sędziowie: WSA Stanisław Grzeszek (spr.), WSA Waldemar Michaldo, Protokolant: specjalista Bożena Piątek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 lutego 2018 r., sprawy ze skarg A Sp. z o.o. w N na decyzje Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 3 października 2017 r. nr [...], [...] w przedmiocie określenia kwoty długu celnego - skargi oddala -


UZASADNIENIE

Zaskarżonymi decyzjami z dnia 3 października 2017r. o numerach: [...] i [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy decyzje:

- Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego z dnia [...] 2017r. nr [...] w której nie wyrażono zgody na stosowanie preferencji taryfowych dla towarów objętych zgłoszeniem celnym SAD [...] z dnia [...] 2012r. i za towar objęty tym zgłoszeniem celnym określono kwotę długu celnego podlegającą retrospektywnemu zaksięgowaniu w wysokości 3.166,00 zł, kwotę długu celnego - ostatecznego cła antydumpingowego - podlegającą retrospektywnemu zaksięgowaniu w wysokości 72.739,00 zł, powiadomiono o retrospektywnym zaksięgowaniu w/w kwot długu celnego. Ponadto poinformowano, o obowiązku zapłaty odsetek od kwoty 75.905,00 zł za okres od dnia 17 lipca 2012r. (tj. od dnia następującego po dniu powstania długu celnego) do dnia powiadomienia o kwocie retrospektywnie zaksięgowanego długu celnego tj. do dnia doręczenia decyzji,

- Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego z dnia [...] 2017r. nr [...] w której nie wyrażono zgody na stosowanie preferencji taryfowych dla towarów objętych zgłoszeniem celnym SAD [...] z dnia [...] 2012r. i za towar objęty tym zgłoszeniem celnym określono kwotę długu celnego podlegającą retrospektywnemu zaksięgowaniu w wysokości 2.993,00 zł, kwotę długu celnego - ostatecznego cła antydumpingowego - podlegającą retrospektywnemu zaksięgowaniu w wysokości 68.759,00 zł, powiadomiono o retrospektywnym zaksięgowaniu w/w kwot długu celnego. Ponadto poinformował, o obowiązku zapłaty odsetek od kwoty 71.752,00 zł za okres od dnia 17 lipca 2012r. (tj. od dnia następującego po dniu powstania długu celnego) do dnia powiadomienia o kwocie retrospektywnie zaksięgowanego długu celnego tj. do dnia doręczenia decyzji,

Powyższe rozstrzygnięcia zostały wydane w oparciu o następujący stan faktyczny i prawny.

W dniu 16 lipca 2012r., firma A Sp. z o.o. w K, działając w formie przedstawicielstwa bezpośredniego, w rozumieniu art. 5 ust. 2 tiret pierwsze Wspólnotowego Kodeksu Celnego, korzystając z pozwolenia na stosowanie procedur uproszczonych, zgłosiła w imieniu i na rzecz firmy A Sp. z o.o. w N, towar opisany w poz. 1 SAD jako: "Nakrętki ze stali węglowej o średnicy nieprzekraczającej 12 mm (...)", kod CN 73181691 (kod TARIC 7318169199), w poz. 2 SAD jako: Nakrętki ze stali węglowej o średnicy przekraczającej 12 mm (...), kod CN 73181699 (kod TARIC 7318169999) do procedury dopuszczenia do obrotu, poprzez dokonanie wpisu do ewidencji zgodnie z art. 76 ust. 1 lit. c) WKC. O powyższym fakcie organ celny został powiadomiony powiadomieniem nr 203 z dnia 16 lipca 2012r. (pozycja rejestru UC nr [...]). Zgłoszenia celne uzupełniające SAD [...] i SAD [...] zostały złożone w dniu 17 lipca 2012r.

Do zgłoszeń celnych zostały załączone między innymi następujące dokumenty:

- faktury nr 12 DT z dnia 7 maja 2012r. opiewająca na kwoty: 25.566.85 USD i 24.167,84 USD,

- dokument przewozowy Bill of lading nr [...],

- świadectwo pochodzenia FORM A nr [...] z dnia 9 maja 2012r., potwierdzające preferencyjne indyjskie pochodzenie towaru.

Eksporterem towaru, zgodnie z przedstawionymi dokumentami była firma G, SHED NO. [...], PLOT NO [...] GAT NO [...], V. POST A, T, INDIE.

Na podstawie załączonego do zgłoszenia świadectwa pochodzenia FORM A nr [...] z dnia 9 maja 2012r., zgłaszający zastosował stawkę celną preferencyjną w wysokości 0% dla towarów pochodzących z Indii.

Zgodnie ze złożonym w dniu 20 lipca 2012r. wnioskiem przez firmę V Sp. z o.o., Naczelnik Urzędu Celnego wydał postanowienia: znak [...] i [...] z dnia [...] 2012r., zmieniające w/w zgłoszenia celne w polu 31 oraz 33 poz. 1 i 2 w zakresie opisu towaru oraz kodu towaru, bowiem w rzeczywistości przedmiotem importu nie były nakrętki lecz podkładki ze stali węglowej o kodzie CN 73182200 (kod TARIC 7318220098).

W związku z pismem Wydziału Zarządzania Ryzykiem Izby Celnej znak: [...] z dnia 22 września 2016r. przesłanym wraz z dokumentami znak: [...] z dnia 30 maja 2016r. i znak: [...] z dnia 23 sierpnia 2016r. Dyrektor Izby Celnej, na wniosek Naczelnika Urzędu Celnego wystąpił do władz Indii o weryfikację świadectwa pochodzenia FORM A nr [...] z dnia 9 maja 2012r.

Otrzymany wynik weryfikacji zawarty w piśmie nr [...] z dnia 7 grudnia 2016r., potwierdził, że przedmiotowe świadectwo FORM A zostało wydane przez władze indyjskie. Jednakże nie były one w stanie potwierdzić statusu pochodzenia towarów, gdyż eksporter nie przedstawił im żadnych dokumentów w wymaganym terminie.

Analizując przekazany materiał dowodowy tj.: pisma zawierające "Zalecenia dotyczące dalszych działań wynikających z dochodzenia prowadzonego przez Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych" oraz "Raport końcowy" nr OF: [...] znak [...] stwierdzono, że eksporter/spedytor towaru firma G nie współpracował z Radą ds. Kontroli Eksportu i tym samym nie można było zweryfikować spełnienia wymagań dotyczących pochodzenia towarów, nie można było potwierdzić indyjskiego pochodzenia elementów złącznych eksportowanych przez tę spółkę do UE.

Z przekazanych materiałów wynikało, że władze indyjskie przekazały informacje dotyczące przeładunku chińskich elementów złącznych w Indiach i eksportu do UE w odniesieniu m.in. do G. Z raportu końcowego m.in. wynika, że G przeładowywało chińskie elementy złączne w Indiach i eksportowało do UE. Tym samym nie spełniono kryteriów dotyczących zarówno niepreferencyjnego jak i preferencyjnego pochodzenia towaru z Indii.

Raport OLAF (skrót "OLAF" oznacza Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych) stwierdził, że niewłaściwie deklarując pochodzenie towarów, jako towarów pochodzących z Indii uchylono się od zwykłych opłat celnych i antydumpingowych dotyczących importu żelaznych i stalowych elementów złącznych z Chin.

Mając na uwadze wynikające z przekazanych dokumentów ustalenia w kwestii weryfikacji świadectwa pochodzenia FORM A oraz dochodzenie OLAF na okoliczność ujawnionego procederu omijania wprowadzonych wobec Chin środków antydumpingowych, nałożonych na elementy złączne z żeliwa i stali, Naczelnik Urzędu Celno-Skarbowego, postanowieniem znak: znak [...] z dnia 12 kwietnia 2017 r., wszczął dochodzenie w sprawie wprowadzenia w błąd organu uprawnionego do kontroli celnej tj. Oddziału Celnego Urzędu Celnego, polegające na zgłoszeniu do procedury celnej dopuszczenia do obrotu towaru w postaci podkładek ze stali węglowych, ujętych w zgłoszeniach celnych SAD o numerach: [...] oraz [...] z dnia 17 lipca 2012r., jako posiadających preferencyjne indyjskie pochodzenie i nieprawidłowe zastosowanie preferencyjnych stawek celnych w oparciu o świadectwo pochodzenia FORM A nr [...] z dnia 9 maja 2012r., przez co został narażony na uszczuplenie dług celny liczony od stawki podstawowej w wysokości 6.159,00 zł., dług celny liczony od cła antydumpingowego w wysokości 141.496,00 zł oraz podatek od towarów i usług w wysokości 30.149,00 zł. tj. o przestępstwo skarbowe określone art. 87 § 1 i art. 56 § 1 kks w zw. z art. 7 § 1 kks.

Następnie powiadomieniami z dnia 26 kwietnia 2017r. (doręczonymi w dniu 12 maja 2017r.), organ celny powiadomił Stronę o:

- zamiarze wydania niekorzystnych decyzji określających kwotę długu celnego podlegającą retrospektywnemu zaksięgowaniu oraz kwotę długu celnego wynikającą z nałożonego ostatecznego cła antydumpingowego, podlegającą retrospektywnemu zaksięgowaniu za towar objęty zgłoszeniami celnym [...] i [...] z dnia [...] 2012 r.,

- podstawach na których zamierza oprzeć swoje decyzje,

- przysługującym prawie do bycia wysłuchanym przed wydaniem decyzji, oraz wyznaczył 30 dniowy termin na przedstawienie stanowiska przez stronę.

Po przeprowadzeniu postępowań celnych, Naczelnik Urzędu Celno-Skarbowego wydał wymienione na wstępie decyzje z dnia [...] 2017r.

Od obu decyzji, za pismem datowanym na dzień 12 lipca 2017r., A Sp. z o.o., działając samodzielnie - złożyła odwołania, w których wniosła o uchylenie decyzji Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego oraz umorzenie postępowań w sprawie kwot wynikającej z długu celnego od towarów objętych zgłoszeniami celnymi nr [...] i [...] z dnia [...] 2012r., zarzucając, że zostały wydane z naruszeniem zarówno prawa materialnego jak i prawa procesowego, a mianowicie:

1. art. 29 ustawy z dnia 22 czerwca 2016 r. o zmianie ustawy Prawo celne oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2016 r. poz. 1228) poprzez niezastosowanie tego przepisu,

2. art. 122 Ordynacji podatkowej poprzez nieprzeprowadzenie wnioskowanych przez stronę dowodów mających na celu wszechstronne wyjaśnienie sprawy,

3. art. 125 Ordynacji podatkowej poprzez niepodjęcie żadnych działań od dnia 22 września 2016r. do dnia 26 kwietnia 2017r.,

4. art. 3 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 2016/278 z dnia 26 lutego 2016r.,

5. art. 221 ust. 4 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2913/92 z dnia 12 października 1992r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny poprzez powiadomienie o zaksięgowaniu długu celnego po upływie terminu od daty jego powstania,

6. art. 220 ust. 2 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 poprzez dokonanie retrospektywnego zaksięgowania długu celnego, mimo wykazania, że w okresie przedmiotowych operacji handlowych spółka dochowała należytej staranności, aby upewnić się czy spełnione zostały wszystkie warunki korzystania z preferencji.

W dniu 8 września 2017r., Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, działając na podstawie art. 44 ust. 4 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z dnia 9 października 2013r. ustanawiającego unijny kodeks celny (Dz. URZ UE L 269 z dn. 10.10.2016r., ze zm.) oraz art. 90d ustawy z dnia 19 marca 2004r. Prawo celne (Dz. U. z 2016r., poz. 1880), w związku z postępowaniem odwoławczym od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] 2017r. wyznaczył 7-dniowy termin do wypowiedzenia się w zakresie zebranego w sprawie materiału dowodowego. Pisma te doręczono w dniu 12 września 2017r. Spółka reprezentowana przez ustanowionego w sprawie pełnomocnika, w dniu 18 września 2017 r., po zapoznaniu się z całością akt sprawy i sporządzeniu fotokopii dokumentów, za pismem z dnia 18 września 2017r., wniosła o przesłuchanie :

1. K. K. pracownika Agencji Celnej V sp. z o.o. na okoliczność informacji będących podstawą wypełnienia przez niego zgłoszenia celnego, oraz osób od których uzyskał te informacje w celu wykazania, że podanie w zgłoszeniu celnym nieprawidłowej kwoty podatku było spowodowane okolicznościami niewynikającymi z jego zaniedbania lub świadomego działania,

2. I. C., prezesa zarządu A Sp. z o.o. na okoliczność zakupu towarów w Indiach i wykazania, że podanie w zgłoszeniu celnym nieprawidłowej kwoty cła było spowodowane okolicznościami niewynikającymi z jej zaniedbania lub świadomego działania,

3. młodszego inspektora L. K. w celu ustalenia, jakie przesłanki skłoniły ją do wydania postanowienia o Wszczęciu Dochodzenia.

Ponadto odwołująca się spółka zwróciła uwagę, że Komisja wydając rozporządzenie Wykonawcze Komisji (UE) nr 2016/2789 z dnia 26 lutego 2016r., uchyliła ostateczne cła antydumpingowe nałożone na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej. Uchylenie tych ceł stało się skuteczne od dnia 26 lutego 2016r. Powołując się na wyrok Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości z dnia 27 września 2007r. (pkt 332), wskazała, że decyzje wydane po dniu 27 lutym 2016r., zobowiązujące importera do zapłaty cła antydumpingowego na podstawie uchylonego wcześniej rozporządzenia naruszają prawo unijne i jako takie winny zostać uchylone.

Pismem z dnia 28 września 2017r., Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, odmówił dopuszczenia dowodów, w postaci przesłuchania ww. świadków.

Po rozpatrzeniu odwołań organ II instancji utrzymał w mocy decyzje organu I instancji, podtrzymując w całości zawarte w nich ustalenia faktyczne oraz ich ocenę prawną.

Następnie w uzasadnieniach odniósł się szczegółowo do zarzutów zawartych w odwołaniach z dnia 12 lipca 2017r.

Spółka zarzucając niezastosowania art. 29 ustawy z dnia 22 czerwca 2016r. o zmianie ustawy Prawo celne oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2016 r. poz. 1228), wskazała, że organ I instancji powinien orzekać w oparciu nie tylko o przepisy materialne, ale również przepisy procesowe obowiązujące przed 1 maja 2016r., czyli przepisy Wspólnotowego Kodeksu Celnego, ustawy Prawo Celne w brzmieniu przed nowelizacją, która weszła w życie w dniu 20 sierpnia 2016r. oraz Ordynacji podatkowej, a nie, w oparciu o przepisy obowiązującego od 1 maja 2016r. Unijnego Kodeksu Celnego. Odwołująca wskazała, że powyższe naruszenie mogło mieć wpływ na wynik sprawy, gdyż szersze są prawa strony wynikające z Ordynacji podatkowej niż Unijnego Kodeksu Celnego.

Odpowiadając na powyższe zarzuty, organ odwoławczy stwierdził, że w przedmiotowych sprawach mają zastosowanie przepisy prawa materialnego obowiązujące w dacie powstałego zdarzenia tj. Rozporządzenie Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny (WKC) oraz przepisy prawa proceduralnego obowiązujące od dnia 1 maja 2016r. tj. rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z dnia 9 października 2013r. ustanawiające unijny kodeks celny (UKC).

Przytoczony przez odwołującą art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 22 czerwca 2016r. o zmianie ustawy Prawo celne oraz niektórych innych ustaw ma zastosowanie tylko i wyłącznie w sytuacji, gdy postępowanie zostało wszczęte na starych zasadach i z chwilą wejścia w życie ustawy z dnia 22 czerwca 2016r. nie została wydana decyzja.

Z kolei art. 85 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z dnia 9 października 2013r. ustanawiającego unijny kodeks celny (Dz. Urz. UE L 269 z 10 października 2013 r. ze zm.), reguluje zasady obliczania należności celnych powstałych w okresie obowiązywania UKC tj. od dnia 1 maja 2016r., zatem wysnucie wniosku, jakoby zgodnie z tym przepisem do spraw, w których dług celny powstał przed 1 maja 2016r., a postępowanie zostało zainicjowane po 1 maja 2016r., należało stosować również przepisy proceduralne obowiązujące przed tym dniem jest całkowicie błędne.

Według organu odwoławczego zasada jedności (jednolitości, ciągłości) postępowania, polega bowiem na stosowaniu aż do zakończenia postępowania przepisów procesowych ustawy obowiązującej w chwili wszczęcia postępowania. Zasada aktualności, zwana też zasadą bezzwłocznego, natychmiastowego, bezpośredniego stosowania przepisu procesowego, polega na tym, że przepisy procesowe wchodzą w życie bezzwłocznie i znajdują zastosowanie we wszystkich sprawach bez względu na chwilę wszczęcia postępowania, przy czym czynności procesowe ewentualnie dokonane wcześniej pozostają w mocy. Uznaje się, że przepisy procesowe (proceduralne) mają zastosowanie do wszystkich postępowań zainicjowanych od dnia wejścia w życie przepisów procesowych (proceduralnych).

W przypadku przepisów procesowych zasadą jest, iż "nowe" prawo procesowe stosuje się wprost do aktualnie podejmowanych czynności procesowych. Powyższe powoduje, że znowelizowane zapisy prawa proceduralnego mają zastosowanie od chwili ich wprowadzenia, o ile stosowne przepisy prawa międzyczasowego nie wprowadzają wyjątków od tej regulacji (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 24 lutego 1998r., sygn. akt I CKN 504/97).

Odnosząc się do zarzutu dotyczącego naruszenia art. 122 Ordynacji podatkowej, poprzez nieprzeprowadzenie wnioskowanych przez stronę dowodów mających na celu wszechstronne wyjaśnienie sprawy organ odwoławczy w pierwszej kolejności przytoczył treść art. 120, art. 122, art. 180 i art. 187 Ordynacji podatkowej, stwierdzając następnie, że zgodnie z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne (tj. Dz. U. z 2016r., poz. 1880 ze zm.) - do postępowania w sprawach celnych stosuje się odpowiednio przepisy art. 12, art. 141-143, art. 168, art. 170 oraz działu IV rozdziałów 2, 5, 6, 9, 10, 11 - z wyłączeniem art. 200, oraz rozdziałów 21-23 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, a do odwołań stosuje się odpowiednio także przepisy art. 140 § 1, art. 162 § 1-3, art. 163 § 2, art. 169 § 1 i 1a, art. 210 § 1 pkt 1-6 i 8 oraz § 2, art. 220-223, art. 226-229, art. 232, art. 233 § 1 i 2, art. 234 oraz art. 234a tej ustawy.

Jak wynika z przywołanych przepisów, art. 122 Ordynacji podatkowej nie mógł zostać naruszony, ponieważ nie ma wprost zastosowania w postępowaniach w sprawach celnych. Zarazem zaznaczył, że zasady i filozofia unijnego prawa celnego zostały opisane w preambule do Unijnego Kodeksu Celnego. W przypadku zasad rządzących procedurą wydawania decyzji, w szczególności zostały one zawarte m.in. w punktach: 20,21,22,24,25,26,27,32,58. Odnoszą się one do takich zasad ogólnych jak m.in. zasada legalizmu, zapewnienie czynnego udziału strony w postępowaniu, zaufania do organów celnych. Według organu II instancji zasady te były stosowane w prowadzonym postępowaniu.

Również, w odniesieniu do prowadzonych w sprawach celnych postępowań, nie ma zastosowania przywołany art. 169 Ordynacji podatkowej. Jednak nie zwolniło to organu I instancji od obowiązku ustosunkowania się do zgłaszanych wniosków dowodowych, poprzez zastosowanie w tym zakresie stosowanych przepisów Unijnego Kodeksu Celnego i odpowiednio przepisów Ordynacji podatkowej (zgodnie z brzmieniem art. 73 ust. 1 ustawy Prawo celne). Uchybienie to jednakże nie miało wpływu na merytoryczne rozstrzygnięcie w spornej sprawie, ponieważ w uzasadnieniu wydanych decyzji organ I instancji wskazał powody, dla których uznał, że przeprowadzenie wnioskowanych dowodów jest niezasadne.

Zgłoszony wniosek dowodowy miał na celu, zdaniem odwołującej się, sprawdzenie, czy rzeczywiście w dniu dokonania zgłoszenia celnego miało miejsce wprowadzenie w błąd organu celnego.

Jednakże według organu odwoławczego wprowadzenie w błąd organu celnego jest niepodważalne, obiektywnie potwierdzone Raportem końcowym nr OF: [...] z dnia 12 grudnia 2016r., sporządzonym przez Biuro OLAF i polegało na przedstawieniu do odprawy celnej świadectwa pochodzenia FORM A nr [...] z dnia 9 maja 2012r., potwierdzającego nieprawdziwe pochodzenie towaru. Skutkiem tego było dokonanie przez stronę samoobliczenia należności celnych przywozowych w kwocie niższej niż prawnie należna. Nastąpiło więc uszczuplenie należności celnych. Zatem przeprowadzenie ww. dowodów na okoliczność wprowadzenia w błąd organów celnych, słusznie zostało uznane przez organ I instancji za niezasadne, gdyż okoliczność ta została potwierdzona wystarczająco innymi urzędowymi dowodami.

W tym miejscu należy podkreślić, że podstawą do wydania rozstrzygnięcia były dokumenty z dochodzenia przekazane przez Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych – OLAF potwierdzające, że przedmiotowe świadectwo zostało wydane przez władze indyjskie. Jednakże nie były one w stanie potwierdzić statusu pochodzenia towarów, gdyż eksporter nie przedstawił im żadnych dokumentów w wymaganym terminie.

Następnie organ II instancji wyjaśnił znaczenie i rolę przekazanych dokumentów. Omówił też zadania i podstawy funkcjonowania Europejskiego Urzędu ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych odpowiedzialnego za prowadzenie dochodzeń administracyjnych w sprawach nadużyć finansowych. Wskazał, że raporty sporządzane na takiej podstawie stanowią dopuszczalny dowód w postępowaniu administracyjnym lub sądowym Państwa Członkowskiego, w którym istnieje potrzeba ich wykorzystania, w taki sam sposób i na takich samych warunkach jak administracyjne raporty sporządzane przez krajowych, administracyjnych kontrolerów. Podlegają one takim samym zasadom oceny, jak te, mające zastosowanie do administracyjnych raportów sporządzonych przez krajowych administracyjnych kontrolerów i mają taką samą wartość jak te raporty.

Organ odwoławczy stwierdził, że brak jest podstaw do odmowy wartości dowodowej zgromadzonego materiału dowodowego, przede wszystkim Raportu końcowego Europejskiego Urzędu ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych [...], który zebrał wnioski z Protokołów częściowych, Raportów z misji, wyników dochodzenia itp., a jego ustalenia, opierają się właśnie na analizie tych częściowych materiałów.

W każdym przypadku gdy OLAF uzyska informacje o operacjach, które stanowią naruszenie lub mają pozory naruszenia, m.in. przepisów dotyczących preferencyjnych uzgodnień handlowych, a także podejrzeń o wprowadzenie na teren Unii Europejskiej towarów objętych cłami antydumpingowymi, państwa członkowskie mają obowiązek szybkiej reakcji nastawionej na kontrolę prawidłowości zastosowanych przepisów unijnych. W raportach końcowych OLAF-u podsumowuje się wyniki dochodzeń dotyczących m.in. pochodzenia towarów.

Dzięki przekazanym w sprawie materiałom w sprawie dotyczącej podejrzenia o uchylanie się od zapłaty importowych ceł i antydumpingowych od określonych żelaznych lub stalowych elementów złącznych, wwiezionych na obszar Unii Europejskiej i zadeklarowanych jako towar pochodzący z Indii, a podejrzewanych o to, że pochodzą z Chińskiej Republiki Ludowej, polskie organy celne mogły zidentyfikować ten konkretny przypadek importu towarów pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej, przeładowanego w Indiach bez przetworzenia, który nie kwalifikuje się do preferencyjnego traktowania, i wobec którego należało wymierzyć cło antydumpingowe. Uzyskany, urzędowo potwierdzony materiał był wystarczający aby wszcząć procedurę odzyskiwania długu celnego, wobec importu towarów, które nie kwalifikowały się do zastosowania preferencji taryfowych. Towary, których dotyczyło dochodzenie stanowią żelazne lub stalowe elementy złączne, niebędące nierdzewnymi elementami złącznymi, pochodzące z Chińskiej Republiki Ludowej i podlegały cłom antydumpingowym.

W zaskarżonych decyzjach organ II instancji szczegółowo omówił informacje zawarte w Raporcie OLAF. W wykazie dotyczącym eksportu do Unii Europejskiej jako importer figuruje firma A Co Ltd. POLAND. Przedmiotem eksportu z Indii do UE był towar o kodzie HS 731822, co odpowiada towarowi dopuszczonemu do obrotu wg zgłoszeń celnych [...] i [...] z dnia [...] 2012r. Towar o kodzie HS 731822, był przedmiotem importu z Chin do Indii przez firmę G. Zatem kod towaru, waga, przybliżony czas i firma G to elementy wiążące import z Chin do Indii z eksportem z Indii do UE (do Polski).

Tak więc znajdująca się w Raporcie końcowym ocena prawna w sposób bezsprzeczny wskazuje, że m. in. indyjski spedytor G przeładowywał chińskie elementy złączne w Indiach i eksportował do Unii Europejskiej, jako towar z preferencyjnych indyjskim pochodzeniem. Ustalenia powyższe należy uznać za wiążące polskie organy celne.

Organ odwoławczy wskazał także, że weryfikacja świadectwa pochodzenia przez upoważnione indyjskie organy oraz wnioski z Raportu końcowego Biura OLAF, na których to organ I instancji oparł swoje rozstrzygnięcie, mają charakter dokumentów urzędowych w rozumieniu art. 194 § 1 Ordynacji podatkowej i jako takie, stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone.

W przedmiotowej sprawie, okoliczności, które miałyby być przedmiotem przesłuchań dotyczą m.in. urzędowo potwierdzonych faktów, stwierdzonych po przeprowadzeniu stosownych dochodzeń, prowadzonych w celu zidentyfikowania podejrzanych nieprawidłowości oraz w celu uniemożliwienia naruszeń w tym zakresie w przyszłości.

Przeprowadzenie kolejnych czynności dowodowych na okoliczność dokonywanych operacji handlowych (selekcji i wyboru importerów, sprawdzenia ich wiarygodności, wyboru najlepszej oferty, sprawdzenia korespondencji z firmami), czy też na okoliczność zachowania należnej staranności działań dłużnika, którego zgodnie z obowiązującymi przepisami można skutecznie powiadomić o kwocie należności celnych podlegających zapłacie, nawet w sytuacji jeżeli sprawcą czynu nie jest dłużnik a kontrahent zagraniczny, którego niezgodne z prawem zachowania przyczyniły się do powstania długu celnego, w ocenie organu II instancji nie znajduje uzasadnienia.

Swoje wywody w tym zakresie organ II instancji zakończył stwierdzeniem, że pozyskanie od eksportera świadectwa pochodzenia Form A jest niewystarczające, aby uznać że został zachowany warunek należytej staranności, wskazując na kierunek orzecznictwa TSUE z którego wynika, że to nie organ musi udowadniać, że dłużnik działał w złej wierze, to dłużnik musi udowodnić, że działał w dobrej wierze. Materiały zgromadzone w sprawie potwierdzają stanowisko organu, że dłużnik nie wykazał należytej staranności, chociażby przez niezawarcie umowy handlowej, czy tez kontraktu. To na dłużniku ciąży obowiązek zapewnienia dokumentacji, która chroniłaby go przez nielegalnym działaniem kontrahenta zagranicznego. Natomiast skarb państwa nie może ponosić straty za niewłaściwie podejmowane decyzje i działania dłużnika (m.in. wyrok TSUE z dnia 8 listopada 2012r. w sprawie C-438/11).

W spornych sprawach, o czym świadczy m.in. zatrudnienie chińskiej wywiadowni, Spółka miała świadomość, że towary eksportowane z wrażliwego kierunku są wcześniej kupowane w Chinach i reeksportowane do Unii Europejskiej z Indii.

Podsumowując kwestie dowodów na podstawie, których oparto rozstrzygnięcia, organ odwoławczy wskazał, że odmowa przeprowadzenia wnioskowanych przez stronę dowodów, wynika przede wszystkim z faktu wyjaśnienia już okoliczności, na które wnioskowany dowód miałby zostać przeprowadzony. Przeprowadzenie takich dowodów byłoby zatem sprzeczne z obowiązującymi regulacjami postępowania dowodowego, w szczególności zaś z regulacją zawartą w przytoczonym wcześniej przepisie art. 188 Ordynacji podatkowej.

Tak więc organ celny I instancji, w ocenie organu odwoławczego, mógł a co więcej powinien, na podstawie wniosków z misji śledczej oraz weryfikacji świadectwa FORM A, przystąpić do retrospektywnego pokrycia należności celnych.

Organ odwoławczy nie podzielił również zarzutu naruszenia art. 125 Ordynacji podatkowej poprzez niepodjęcie żadnych działań od dnia 22 września 2016r. do dnia 26 kwietnia 2017r. Wskazał, że przepis art. 125 Ordynacji podatkowej nie ma zastosowania w postępowaniu celnym. Niezależnie od powyższego organ II instancji w ujęciu chronologicznym przedstawił wszystkie czynności podejmowane w tym okresie przez organ celny.

Organ odwoławczy zgodził się również ze stanowiskiem organu I instancji, że w pkt 10 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2016/278 z dnia 26 lutego 2016r. uchylającego ostateczne cło antydumpingowe nałożone na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej, rozszerzonego na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali wysyłanych z Malezji, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Malezji (Dz. Urz. UE L 52 z 27.02.2016r. str. 24-26) stwierdzono, że w sprawozdaniach w sprawie zgodności Unia działa w sposób niezgodny z niektórymi artykułami porozumienia antydumpingowego. Nie oznacza to jednak, że rozporządzenie Rady (WE) Nr 91/2009 nakładające ostateczne cło antydumpingowe na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali, pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej, zmienione rozporządzeniem wykonawczym (UE) nr 924/2012 i utrzymane rozporządzeniem wykonawczym (UE) 2015/519 było nieważne i tym samym jest nieobowiązujące. Art. 1 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2016/278 z dnia 26 lutego 2016r. stanowi, że ostateczne cła nałożone na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali, innej niż stal nierdzewna (....), zostają niniejszym uchylone, a postępowanie dotyczące tego przywozu zakończone. Zaś art. 2 wyżej przytoczonego rozporządzenia stanowi, że uchylenie ostatecznych ceł antydumpingowych staje się skuteczne od dnia wejścia w życie rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2016/278 i nie stanowi podstawy zwrotu należności celnych pobranych przed tą datą. W myśl art. 3 niniejsze rozporządzenie wchodzi w życie następnego dnia po jego opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.

Według organu II instancji przedmiotem uchylenia jest nałożone ostateczne cło antydumpingowe, a nie rozporządzenie Rady (WE) Nr 91/2009 i staje się skuteczne do towarów zgłoszonych z dniem wejścia w życie rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2016/278 tj. od dnia 28 lutego 2016r.

Odnosząc się do kwestii powiadomienia o zaksięgowaniu długu celnego po upływie terminu od daty jego powiadomienia, organ odwoławczy stwierdził, iż kluczowym zagadnieniem dla rozstrzygnięcia sporu o zgodność z prawem decyzji organu I instancji jest właściwa interpretacja przepisów art. 221 ust. 3 i 4 WKC, określających terminy, w których organy celne mogą powiadomić dłużnika o kwocie zaksięgowanych należności celnych.

W świetle tych przepisów powiadomienie dłużnika nie może nastąpić po upływie trzech lat licząc od dnia powstania długu celnego. Jeżeli dług celny powstał na skutek czynu podlegającego, w chwili popełnienia, wszczęciu postępowania karnego, dłużnika można powiadomić o kwocie długu celnego na warunkach przewidzianych w obowiązujących przepisach, po upływie terminu trzech lat określonych w ust. 3 (art. 221 ust. 4 WKC). Termin ten jest ograniczony przepisem art. 56 Prawa celnego, zgodnie z którym w przypadku, o którym mowa w art. 221 ust. 4 WKC, powiadomienie dłużnika o kwocie należności nie może nastąpić po upływie 5 lat, licząc od dnia powstania długu celnego. Art. 221 ust. 3 zdanie drugie WKC stosuje się odpowiednio.

Według organu II instancji do zastosowania tego przepisu nie jest konieczne: ani stwierdzenie prawomocnym wyrokiem popełnienie czynu zabronionego, ani nawet wszczęcie postępowania karnego, lecz stwierdzenie wystąpienia czynu, który zaledwie podlega wszczęciu postępowania karnego. Tak więc podkreślenia wymaga fakt, że już stwierdzenie wystąpienia czynu, który zaledwie podlega wszczęciu postępowania karnego wywiera skutek, w postaci możliwości powiadomienia dłużnika o retrospektywnym zaksięgowaniu należności celnych po upływie trzech lat od daty powstania długu celnego. Kwalifikacji danego czynu organy celne dokonują we własnym zakresie oceniając, czy miał miejsce czyn podlegający w chwili popełnienia, wszczęciu postępowania karnego. Dokonywana przez organy celne kwalifikacja danego czynu jako "czynu podlegającego, w chwili popełnienia, wszczęciu postępowania karnego" jest realizowana wyłącznie na użytek postępowania celnego zmierzającego do ustalenia prawidłowej kwoty należności celnych przywozowych. Nie stanowi więc stwierdzenia, że rzeczywiście popełnione zostało przestępstwo. Dlatego też wystarczającą przesłanką do zastosowania przepisu art. 221 ust. 4 WKC jest wykazanie przez organ celny, że czyn, który spowodował powstanie długu celnego był w momencie popełnienia zagrożony przez obowiązujące przepisy sankcją karną.

Organ odwoławczy stanął na stanowisku, że organ celny I instancji miał prawo dokonać kwalifikacji czynu jako podlegającego postępowaniu sądowemu w sprawach karnych i wszcząć postępowanie w sprawie wprowadzenia w błąd organu uprawnionego do kontroli celnej. W tym wypadku nie mówimy o wprowadzeniu w błąd organu, który wystawił świadectwo pochodzenia Form A, tylko organu celnego, któremu przedstawiono świadectwo pochodzenia Form A, potwierdzające indyjskie, preferencyjne pochodzenie, niezgodnie ze stwierdzonymi w śledztwie faktami.

O ewentualnych okolicznościach nieprawidłowego wystawienia świadectwa mógł wiedzieć importer, który jak przyznaje, zdawał sobie sprawę z procederu reeksportu chińskich towarów, przeładowywanych w strefie wolnego handlu i hurtowni.

Organ odwoławczy w pełni zgadza się z organem I instancji, iż w sprawie zachodzą przesłanki z art. 221 ust. 4 WKC, tj. w sprawie istnieje związek pomiędzy powstaniem długu celnego, a czynem polegającym na wprowadzeniu w błąd organu celnego. Czyn, który spowodował powstanie długu celnego był w momencie popełnienia zagrożony przez obowiązujące przepisy sankcją karną.

Jak wynika z obszernego materiału dowodowego, kwalifikacja tego czynu oparta została o ustalenia dokonane w wyniku przeprowadzonego śledztwa przez Urząd OLAF przy współpracy właściwych władz Indii, opisane w przedstawionych urzędowych dokumentach.

Z kolei odpowiadając na zarzut naruszenia art. 220 ust. 2 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92, organ odwoławczy stwierdził, że spółka, mimo posiadania wiedzy na temat ryzyka związanego z importem towarów, co do których istniało ryzyko obciążenia ich cłem antydumpingowym, jako doświadczony przedsiębiorca, nie podjęła wystarczających kroków chroniących ją przed negatywnymi skutkami importu towaru obciążonego cłami konwencyjnymi i cłem antydumpingowym.

Do obowiązków podmiotu należy zbadanie, jakie przepisy stosowane są do dokonywanej przez niego czynności oraz jakie związane są z nią należności. Zatem podmiot zajmujący się zawodowo importem towaru, mając do czynienia z wrażliwym kierunkiem importu towarów, mógł przed dokonaniem zgłoszenia zabezpieczyć się m.in. umową handlową, z której w jasny i czytelny sposób wynikałoby pochodzenie importowanego towaru. Ogromne znaczenie w gromadzeniu tego rodzaju informacji, analizie i podjęciu właściwej decyzji o rozpoczęciu współpracy oraz realnym określeniu warunków współpracy mają informacje uzyskane z wywiadowni gospodarczych lub polskich przedstawicielstw handlowych w kraju ewentualnego partnera handlowego. Ponadto zasięgnąć opinii o rozwiązaniach prawnych w konkretnym kraju można za pośrednictwem przedstawicielstw ekonomiczno-handlowych (WEH) przy ambasadach Polski w kraju (ewentualnego) kontrahenta.

W analizowanym przypadku z takich możliwości spółka nie skorzystała, trudno więc zgodzić się, że firma zachowała należytą staranność przy zawieraniu transakcji handlowej. W aktach poza oświadczeniem W, z dnia 17 maja 2017r., który, jak oświadcza, brał udział w poszukiwaniach i sprawdzeniu wiarygodności producentów złączek i eksporterów złączek, m.in. brał udział w spotkaniach z firmą G, brak jakiejkolwiek korespondencji handlowej, brak jakichkolwiek dokumentów, które zawierałyby treści zabezpieczające importera przed niezgodnymi z rzeczywistością praktykami eksportera/spedytora, również w obszarze dotyczącym pochodzenia towarów. Działania spółki wskazują więc albo na niedbałość, albo na celowe działanie w celu obchodzenia przepisów lub wprowadzenia organów celnych w błąd.

Zgodnie z orzecznictwem TSUE, nieprawidłowe przedstawienie faktów przez eksportera, nie zwalnia importera z obowiązku uiszczenia prawidłowych należności celnych. (m.in. wyrok TSUE z dnia 8 listopada 2012r. w sprawie C-438/11). Konsekwencje działań eksportera dotykają bezpośrednio osobę odpowiedzialna za uiszczenie należności celnych. Jeśli wskazane świadectwa zostały oparte na fałszywych deklaracjach eksportera, powinno nastąpić retrospektywne pokrycie należności celnych przywozowych. Przedstawione przez spółkę oświadczenie z dnia 17 maja 2017r., sporządzone zostało już po dokonaniu przedmiotowej operacji handlowej. Mając na uwadze ustalenia dokonane przez OLAF, słusznie organ I instancji nie dał wiary takiemu dowodowi, jak i pozostałym wnioskom o przesłuchanie w tym zakresie świadków. Pozyskanie od eksportera świadectwa pochodzenia Form A jest niewystarczające, aby uznać że został zachowany warunek należytej staranności. W dniu objęcia przedmiotowego towaru wnioskowaną procedurą celną, obowiązywało rozporządzenie Rady (WE) nr 91/2009 z dnia 26 stycznia 2009r. nakładające na organa celne Wspólnoty, obowiązek poboru ostatecznego cła antydumpingowego nałożonego na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej.

Podsumowując organ odwoławczy stwierdził, że nie zostały spełnione warunki dopuszczające możliwość odstąpienia od retrospektywnego zaksięgowania kwoty długu celnego, określone w art. 220 ust. 2 lit. b Wspólnotowego Kodeksu Celnego.

Należy równocześnie wyjaśnić, że stosowanie przy sporządzaniu zgłoszenia celnego obowiązujących regulacji prawnych, wyjaśnień klasyfikacyjnych i innych podobnych aktów nie oznacza "dostarczenia danych", o których mowa jest w przepisie art. 201 ust. 3 zdanie trzecie WKC. Tak więc z powyższego wprost wynika, że to firma A Sp. z o.o., winna dostarczyć swojemu przedstawicielowi wszystkie potrzebne informacje i dane na temat importowanego towaru. Zatem spółka (pomimo faktu działania przez przedstawiciela), zajmująca się importem towarów, z kierunków wrażliwych przed dokonaniem zgłoszenia winna dostarczyć agencji celnej wszelkie niezbędne dokumenty, dające możliwość prawidłowego zaklasyfikowania towaru. W niniejszym przypadku, jak opisano powyżej brak podjęcia właściwych działań, czy też podjęcie działań, które nie dały oczekiwanych rezultatów, co do sprawdzenia wiarygodności, uczciwości i rekomendacji kontrahentów zagranicznych, wskazują więc albo na niedbałość, albo na celowe działanie w celu obchodzenia przepisów lub wprowadzenia organów celnych w błąd.

Na decyzje ostateczne Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 3 października 2017r., A Sp. z o.o. w N wniosła skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, w których zaskarżonym decyzjom zarzuciła naruszenie:

- przepisów postępowania określonych w:

a. art. 85 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z dnia 9 października 2013r. ustanawiającego Unijny Kodeks Celny z dnia 9 października 2013r.,

b. art. 180 i art. 188 Ordynacji podatkowej poprzez nieprzeprowadzenie wnioskowanych przez stronę dowodów mających na celu wszechstronne wyjaśnienie sprawy,

- przepisów prawa materialnego określonych w:

a) art. 3 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 2016/278 z dnia 26 lutego 2016r.,

b) art. 221 ust. 4 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny poprzez powiadomienie o zaksięgowaniu długu celnego po upływie 3 lat od daty jego powstania,

c) art. 220 ust. 2 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 poprzez dokonanie retrospektywnego zaksięgowania długu celnego mimo wykazania, że w zakresie przedmiotowych operacji handlowych strona dochowała należytej staranności, aby upewnić się czy spełnione zostały wszystkie warunki korzystania z preferencji.

W oparciu o powyższe zarzuty spółka wniosła o uchylenie decyzji z uwagi na ich wydanie z rażącym naruszeniem prawa oraz uchylenie poprzedzających je decyzji organu I instancji i zasądzenie na rzecz skarżącej spółki kosztów postępowania według norm przepisanych.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w odpowiedziach na skargi podtrzymał w całości stanowisko zawarte w zaskarżonych decyzjach i wniósł o oddalenie skarg.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie działając na podstawie art. 111 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowił sprawy o sygn. akt III SA/Kr 1478/17 i III SA/Kr 1479/17 połączyć do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia i prowadzić je pod sygn. akt III SA/Kr 1478/17.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017r. poz. 2188 ze zm.). Sąd rozpoznający skargę na akt administracyjny dokonuje jego oceny mając na uwadze wyłącznie stan prawny obowiązujący w dniu podjęcia aktu, jak i stan sprawy istniejący na ten dzień, a wynikający z akt administracyjnych (art. 133 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2017r. poz. 1369 ze zm., powoływanej dalej jako "p.p.s.a."). Podstawą orzekania Sądu jest więc materiał dowodowy zgromadzony przez organy administracji publicznej w toku całego postępowania toczącego się przed organami obydwu instancji.

Aby usunąć z obrotu prawnego decyzję wydaną przez organ administracji konieczne jest stwierdzenie, że doszło w niej do naruszenia przepisu prawa materialnego o wpływie na wynik sprawy, bądź przepisu dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, albo też przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt dotknięty jest jedną z wad wymienionych w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych ustawach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Kierując się tymi przesłankami i badając zaskarżone decyzje co do ich zgodności z prawem, tj. w granicach określonych przepisami ustaw powołanych wyżej, Sąd doszedł do przekonania, że skargi nie zasługują na uwzględnienie.

W skargach spółka zarzuciła naruszenie zarówno przepisów postępowania jak i prawa materialnego.

W ocenie Sądu decyzje będące przedmiotem kontroli nie naruszają przepisów prawa w stopniu uzasadniającym ich uchylenie i jako takie są prawidłowe.

Dokonując oceny legalności zaskarżonych decyzji Sąd przyjął, prawidłowe w jego opinii, ustalenia stanu faktycznego dokonane przez organy celne obu instancji (por. uchwała NSA z dnia 15 lutego 2010r., sygn. akt II FPS 8/09). Podkreślić także trzeba, że strona skarżąca nie kwestionowała ustaleń faktycznych dokonanych przez organy celne.

Z okoliczności faktycznych bezspornie wynika, że skarżąca spółka była importerem z Indii towaru o kodzie HS 731822 (podkładki ze stali węglowej), dopuszczonemu do obrotu wg zgłoszeń celnych [...] i [...] z dnia [...] 2012r. Na podstawie załączonego do zgłoszeń celnych świadectwa pochodzenia FORM A nr [...] z dnia 9 maja 2011r. zgłaszająca spółka zastosowała stawkę celną preferencyjną w wysokości 0% dla towarów pochodzących z Indii.

Jak ustalono na podstawie dokumentów zgromadzonych w ramach dochodzenia przeprowadzonego przez OLAF (tj. Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych) ujawnionych i szczegółowo omówionych w zaskarżonych decyzjach, przedmiotowy towar o kodzie HS 731822, de facto był przedmiotem importu z Chin do Indii przez firmę G, a wiec podmiotu, od którego skarżąca nabyła towar. Eksporter przeładowywał chińskie elementy złączne w Indiach i eksportował je do Unii Europejskiej w tym do Polski. Pozyskany w ten sposób materiał dowodowy pozwolił na wszczęcie postępowań w celu odzyskania długu celnego, co do importu towarów, które nie kwalifikowały się do zastosowania preferencji taryfowych. Przedmiotowy towar (żelazne lub stalowe elementy złączne, niebędące nierdzewnymi elementami złącznymi, pochodzące z Chińskiej Republiki Ludowej bowiem podlegały cłom antydumpingowym.

Odnosząc się do zarzutów naruszenia przepisów postępowania należy wskazać w pierwszej kolejności, że skarżąca spółka formułując w skardze zarzut naruszenia art. 85 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z dnia 9 października 2013r. ustanawiającego Unijny Kodeks Celny, kontynuowała próbę podjętą już w toku postępowania celnego, zmierzająca do zakwestionowania zastosowania przez organy celne Unijnego Kodeksu Celnego w postępowaniu prowadzącym do wydania zaskarżonych decyzji.

Według skarżącej spółki organy celne w niniejszych sprawach powinny orzekać w oparciu nie tylko o przepisy materialne, ale również przepisy procesowe obowiązujące przed 1 maja 2016r., czyli przepisy Wspólnotowego Kodeksu Celnego, ustawy Prawo Celne w brzmieniu przed nowelizacją, która weszła w życie w dniu 20 sierpnia 2016r. oraz Ordynacji podatkowej, a nie, w oparciu o przepisy obowiązującego od 1 maja 2016r. Unijnego Kodeksu Celnego. Procedując w oparciu o Unijny Kodeks Celny, organy dopuściły się naruszenia, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, gdyż szersze są prawa strony wynikające z Ordynacji podatkowej niż Unijnego Kodeksu Celnego.

Z takim stanowiskiem nie sposób się zgodzić. Zauważyć przyjdzie, że z dniem 1 maja 2016r. wszedł w życie Unijny Kodeks Celny (dalej UKC) - rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z dnia 9 października 2013r. ustanawiające unijny kodeks celny (Dz.U.UE.L 269 z dnia 10 października 2013r.). Z mocy art. 286 ust. 2 UKC - rozporządzenie (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny (dalej WKC) zostało uchylone. UKC nie zawiera przepisów przejściowych (takim przepisem na pewno nie jest wskazany w skardze art. 85 rozporządzenia nr 952/2013 z dnia 9 października 2013r.).

Z tych względów, aby określić sposób postępowania w przypadku długów celnych powstałych przed dniem 1 maja 2016r., należałoby odnieść się do analogicznej sytuacji, która miała miejsce na przełomie 1993r. i 1994r., tj. w chwili zastąpienia przez WKC regulacji "przedkodeksowych" (szeregu "obszarowych" rozporządzeń i dyrektyw). Zgodnie bowiem z przepisem art. 251 WKC, rozporządzenia i dyrektywy traciły wówczas moc z dniem 1 stycznia 1994r.

Podobnie jak obecnie, również wtedy brak było przepisów przejściowych. W tym zakresie zasadnym będzie odwołanie się do wypracowanego stanowisko doktryny oraz orzecznictwa ETS wskazujące, że przepisy proceduralne stosować należało do wszystkich postępowań, które zawisły po wejściu w życie tych przepisów (wyrok ETS z dnia 10 maja 2001r. w sprawie T-186/97). Natomiast przepisy materialne, nie mogą regulować skutków prawnych zdarzeń, zaistniałych przed wejściem w życie tych przepisów (wyrok BFH z dnia 1 lutego 2000r., VII R 16/99). Również w wyroku w sprawie C-201/04, z dnia 23 lutego 2006r., Trybunał przypomniał, że "zgodnie z utrwalonym orzecznictwem uważa się na ogół, że przepisy proceduralne mają zastosowanie do wszystkich postępowań zawisłych w momencie ich wejścia w życie, w odróżnieniu od przepisów materialnych, które są zazwyczaj interpretowane w ten sposób, iż nie obowiązują w stosunku do sytuacji powstałych przed ich wejściem w życie. W odniesieniu do okoliczności faktycznych leżących u podstaw sprawy przed sądem krajowym, z którymi były związane długi celne powstałe przed chwilą wejścia w życie WKC, sąd krajowy został zobowiązany do stosowania przepisów materialnych zawartych w uregulowaniach obowiązujących przed datą wejścia w życie WKC, a z drugiej strony, przepisów proceduralnych zawartych w WKC".

Odnosząc zatem powyższe rozważania do długów celnych powstałych do dnia 30 kwietnia 2015r., wobec których postępowania są (będą) prowadzone po dniu 1 maja 2016r., należy zgodzić się ze stanowiskiem organów celnych, że w takich przepadkach należy stosować "stare" przepisy prawa materialnego (WKC) dotyczące powstania długu celnego oraz "nowe" przepisy proceduralne (UKC) regulujące zasady księgowania tego długu.

Nie można się zgodzić z twierdzeniem skarżącej spółki, że zastosowanie UKC ograniczyło prawa strony w postępowaniu, w szczególności organ nie zastosował procedury określonej w art. 200 Ordynacji podatkowej. Abstrahując od faktu, że skarżąca w żaden sposób nie uzasadniła, w jaki sposób brak zastosowania powyższego przepisu ograniczył jej prawa jako strony w postępowaniu, zauważyć należy, że powiadomieniem z dnia 26 kwietnia 2017r. (doręczonym w dniu 12 maja 2017r. organ celny I instancji poinformował spółkę o zamiarze wydania decyzji określającej kwotę długu celnego, podstawach wydania decyzji, przysługującym prawie do bycia wysłuchanym przed wydaniem decyzji oraz wyznaczył termin 30 dni na przedstawienie stanowiska przez stronę. Z kolei organ odwoławczy pismem z dnia 8 września 2017r. działając na podstawie art. 44 ust. 1 rozporządzenia nr 952/2013 z dnia 9 października oraz art. 90d ustawy – Prawo celne wyznaczył odwołującej się spółce siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w zakresie zebranego w sprawie materiału dowodowego. A więc niewątpliwie skarżącej spółce został zapewniony czynny udział w postępowaniu przed organami celnymi.

Zdaniem Sądu nie może również ostać się zarzut naruszenia art. 180 i art. 188 Ordynacji podatkowej poprzez nieprzeprowadzenia dowodu z przesłuchania w charakterze świadków: K. K., I. C. oraz L. K.

Organ odwoławczy w postanowieniu z dnia 28 września 2017r. oraz w zaskarżonej decyzji uzasadnił obszernie i szczegółowo odmowę przeprowadzenia wnioskowanych dowodów.

Sąd podziela stanowisko organu II instancji, że brak było podstaw do przeprowadzenia dowodów, które miały de facto podważyć stanowiska organów, że skarżąca spółka wprowadziła w błąd organ celny. Wprowadzenie w błąd organu celnego polegające na przedstawieniu do odprawy celnej świadectwa pochodzenia FORM A nr [...] z dnia 9 maja 2012r. potwierdzającego nieprawdziwe pochodzenie towaru, jest niepodważalne w ustalonym stanie faktycznym i zostało wykazane innymi dowodami. W szczególności potwierdza to Raport końcowy nr OF: [...] z dnia 12 grudnia 2016r., sporządzony przez Biuro OLAF oraz inne dowody (dokumenty) zgromadzone w trakcie prowadzonego dochodzenia.

Zatem przeprowadzenie dowodów na okoliczność wyżej omówioną, słusznie zostało uznane przez organy celne obu instancji za niezasadne, gdyż okoliczność ta została potwierdzona innymi urzędowymi dokumentami.

Zgodnie z art. 188 Ordynacji podatkowej, żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu są okoliczności mające znaczenie dla sprawy, chyba że okoliczności te stwierdzone są wystarczająco innym dowodem. Kwestia wprowadzenia w błąd organu celnego została należycie wyjaśniona w świetle zgromadzonego przez organy celne materiału dowodowego. Zatem nie wystąpiły podstawy do jego zastosowania.

W ocenie Sądu brak jest podstaw do kwestionowania wartości dowodowej zgromadzonego materiału dowodowego. Jak wynika z art. 3 (dochodzenia zewnętrzne) rozporządzenia nr 1073/1999 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 25 maja 1999r. dotyczącego dochodzeń prowadzonych przez Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych OLAF, urząd w tym zakresie wykonuje uprawnienia przyznane Komisji rozporządzeniem Rady (Euroatom WE) nr 2185/96 do przeprowadzania inspekcji i kontroli na miejscu w Państwach Członkowskich i zgodnie z umowami o współpracy także w państwach trzecich. Raporty sporządzane na takiej podstawie stanowią dopuszczalny dowód, który jest honorowany w postępowaniach administracyjnych lub sądowych Państw Członkowskich.

Ustalenia i merytoryczna treść raportu OLAF, którego rzetelność nie budzi wątpliwości Sądu, nie pozwalają na oparcie ustaleń faktycznych na indyjskim świadectwie pochodzenia towaru FORM A, bowiem zostało one uzyskane na skutek przedstawienia przez eksportera organom celnym Indii nieprawidłowych informacji

Raport końcowy OLAF ma niewątpliwie charakter dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 194 § 1 Ordynacji podatkowej i jako taki stanowi dowód tego co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Stosownie do art. 194 § 3 Ordynacji podatkowej, uznanie dokumentu za urzędowy, nie wyłącza możliwości przeprowadzenia dowodu przeciwko dokumentom wymienionym w tych przepisach.

Analizując tezy dowodowe złożonego wniosku dowodowego, należy zauważyć, że skarżąca spółka, poprzez wnioskowane dowody nie chciała podważyć w istocie ustaleń faktycznych w zasadniczej kwestii, tj. faktu wprowadzenia w błąd organu celnego poprzez przedłożenie nieprawdziwego świadectwa pochodzenia towaru, lecz chciała wykazać, że podanie w zgłoszeniu celnym nieprawdziwej kwoty cła było spowodowane okolicznościami niewynikającymi z zaniechania lub świadomego działania skarżącej spółki. Jak wyłożono w skardze, cyt. "przesłuchanie świadków miało wykazać, że w momencie złożenia zgłoszenia nie popełniono czynu zagrożonego sankcją karną. Dokonana przez organ celny kwalifikacja prawna czynu wskazuje na penalizację na gruncie art. 87 § 1 k.k.s. zachowanie polegające na wprowadzeniu w błąd organu uprawnionego do kontroli celnej narażające należność celną na uszczuplenie. Organ nie przeprowadzając wnioskowanych dowodów pominął istotną okoliczność strony podmiotowej wymienionego występku". Jak już wcześniej wskazano spółka w żaden sposób nie podważyła ustaleń, co do tego, że organ celny został wprowadzony w błąd (brak konkretnych zarzutów w tym zakresie), a w tej kwestii wnioskowane dowody, zasadnie zostały uznane przez organ celny II instancji za nieprzydatne, wobec bezspornego wykazania tej okoliczności faktycznej w oparciu o inne wiarygodne dowody.

Przechodząc do oceny zarzutów naruszenia prawa materialnego w pierwszym rzędzie należy wskazać, że rację mają organy celne przyjmując, że były uprawnione do wszczęcia niniejszych postępowań po upływie trzech lat od powstania długu celnego, w związku z treścią art. 221 ust. 4 WKC, który stanowi, że jeżeli dług celny powstał na skutek czynu podlegającego, w chwili popełnienia, wszczęciu postępowania karnego, dłużnika można powiadomić o kwocie długu celnego na warunkach przewidzianych w obowiązujących przepisach, po upływie terminu trzech lat, określonych w ust. 3. Jednocześnie z przepisu art. 56 zdanie pierwsze ustawy Prawo celne wynika, że w przypadku, o którym mowa w art. 221 ust. 4 WKC, powiadomienie dłużnika o kwocie należności nie może nastąpić po upływie 5 lat, licząc od dnia powstania długu celnego. Zatem termin na powiadomienie dłużnika o kwocie długu celnego, zgodnie z cytowanymi wyżej przepisami, uległ na gruncie niniejszej sprawy przedłużeniu do dnia 16 lipca 2017r. Decyzje Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego wydane zostały natomiast w dniu [...] 2017r., a doręczono je w dniu 6 lipca 2017r.

Organy w niniejszych sprawach nie uchybiły stanowisku zawartemu w orzecznictwie wspólnotowym, zwłaszcza zawartym w wyrokach Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 18 grudnia 2007r. C-62/06 i z dnia 16 lipca 2009 r. C-124/08, jak również wykładni językowej przepisu art. 221 ust. 4 WKC wskazującemu, że do zastosowania tego przepisu nie jest konieczne, ani stwierdzenie prawomocnym wyrokiem, popełnienia czynu zabronionego, ani nawet wszczęcie postępowania karnego, lecz stwierdzenie wystąpienia czynu, który zaledwie podlega wszczęciu postępowania karnego. Stwierdzenie takiego czynu wywiera skutek w postaci możliwości powiadomienia dłużnika o retrospektywnym zaksięgowaniu należności celnych po upływie trzech lat od daty powstania długu celnego. Zasadnym jest również przytoczenie w tej kwestii stanowiska Naczelnego Sądu Administracyjnego, które Sąd orzekający podziela w całości, zawartego w wyrokach z dnia 24 czerwca 2014r. w sprawie o sygn. akt I GSK 738/13: "Z brzmienia i systematyki art. 221 WKC można wywieść, że dłużnik może zostać powiadomiony o kwocie należności celnych po upływie trzyletniego terminu, w wypadku, gdy wskutek danego czynu organy celne pierwotnie nie mogły określić dokładnej wysokości kwot należności celnych, podlegających zgodnie z prawem, zapłacie, włączając w to sytuację, w której wskazany dłużnik nie był sprawcą tego czynu. Zgodnie z tym przepisem, o należnościach podlegających zapłacie, można powiadomić nie tylko dłużnika, który jest sprawcą czynu podlegającego ściganiu" i w sprawie sygn. akt I GSK 739/13: "Odstępstwo od trzyletniego terminu przedawnienia, o którym mowa w art. 221 ust. 3 WKC ma zastosowanie wówczas, gdy organy celne stwierdzają, że przyczyną braku możliwości określenia dokładnej kwoty prawnej należności wobec danego towaru opłat celnych był czyn podlegający postępowaniu sądowemu, a więc podlegający penalizacji w sprawach karnych. Kwalifikacja danego czynu dokonywana jest jedynie dla celów postępowania administracyjnego, aby umożliwić organom celnym skorygowanie błędu lub poboru niewystarczających należności celnych".

W zaskarżonych decyzjach organ wyraźnie wskazał, że w przedmiotowych sprawach nie tyle wszczęcie postępowania karnego (postanowienie Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego z dnia [...] 2017r. o wszczęciu dochodzenia w sprawie przestępstwo skarbowe z art. 87 § 1 i art. 56 § 1 k.k.s. w związku z art. 7 § 1 k.k.s.) było podstawą do zastosowania okresu powiadomienia o kwocie długu celnego na warunkach przewidzianych w obowiązujących przepisach, po upływie terminu trzech lat określonych w art. 221 ust. 4 WKC, ale sam czyn polegający na wprowadzeniu w błąd organu celnego przez podanie nieprawdziwych danych w zgłoszeniach celnych dotyczących indyjskiego pochodzeniu towarów skutkiem czego doszło do uszczuplenia należności celno-podatkowych, tj. o przestępstwo z art. 87 § 1 k.k.s.

Organy wskazały i szczegółowo w swoich rozstrzygnięć uzasadniły też, że w sprawie istnieje wyraźny związek pomiędzy powstaniem długu celnego, a czynem polegającym na wprowadzeniu w błąd organu celnego przez podanie nieprawdziwych danych w zgłoszeniu celnym dotyczących indyjskiego pochodzenia sprowadzonych towarów i czyn ten, który spowodował powstanie długu celnego był w momencie jego popełnienia zagrożony przez obowiązujące przepisy sankcją karną, stąd zarzuty sformułowane w tym zakresie nie znajdują żadnego potwierdzenia w treści uzasadnienia zaskarżonych decyzji.

Należy jeszcze raz podkreślić, że ustalenie związku pomiędzy powstaniem długu celnego, a czynem podlegającym wszczęciu postępowania karnego w rozumieniu art. 221 ust. 4 WKC leży w gestii organów celnych. Ustalenia te są czynione tylko i wyłącznie na użytek postępowania celnego i są niezależne od wyników postępowania karnego, które z istoty swojej opiera się na zupełnie odmiennych zasadach i zmierza do zupełnie innych celów.

W orzecznictwie TSUE (w szczególności w wyroku z 16 lipca 2009r., w sprawach C-124/08 i C-125/08) podkreślono, że na tle art. 221 ust. 3 WKC organy celne mogą skutecznie powiadomić dłużnika o kwocie należności celnych, po upływie trzyletniego terminu od dnia powstania długu celnego, w wypadku gdy organy te nie mogły określić dokładnej kwoty tych należności wskutek popełnienia czynu podlegającego ściganiu karnemu, choćby sprawcą tego czynu nie był wskazany dłużnik. Innymi słowy: dla możliwości powiadomienia dłużnika o kwocie należności istotne jest stwierdzenie faktu popełnienia czynu podlegającego ściganiu karnemu, niezależnie od tego, czy istnieją podstawy do przypisania odpowiedzialności karnej za ten czyn osobie dłużnika celnego.

Zatem wywody skarżącej spółki, co do zasad odpowiedzialności karnej z art. 87 § 1 k.k.s. ze szczególnym wskazaniem na stronę podmiotową, która musi wystąpić, aby można mówić o penalizacji czynu polegającego na podaniu nieprawdziwych danych do zgłoszenia celnego nie mogą podważyć zasadności stanowiska organów celnych.

Sąd w pełni podziela pogląd wyrażony przez WSA w wyroku z dnia 28 maja 2015r., sygn. akt I SA/Rz 80/15, który stwierdził, że "Dla zastosowania przepisu art. 221 ust. 4 WKC nie jest konieczne wszczęcie postępowania karnego, a samo stwierdzenie faktu popełnienia czynu podlegającego ściganiu karnemu, niezależnie od tego, czy istnieją podstawy do przypisania odpowiedzialności karnej za ten czyn osobie dłużnika. Nie ma znaczenia kwestia winy, którą można by przypisać sprawcy, a także rozważania co do umyślności popełnienia czynu". Powyższy pogląd znalazł akceptację w wyroku NSA z dnia 27 października 2017r., sygn. akt I GSK 1791/15.

Tym samym brak było również uzasadnionych podstaw, wbrew twierdzeniom strony skarżącej, do przeprowadzenia dowodów z przesłuchania w charakterze świadków K. K., I. C. oraz L. K., które miałyby wykazać, że wprowadzenie w błąd organu celnego nie nastąpiło na podstawie świadomego działania skarżącej spółki.

Wskazane wyżej okoliczności oznaczają, że organy celne mogły ustalić należności celne z tytułu długu celnego i dochodzić jej od skarżącej spółki.

Przedmiotem sporu w niniejszych sprawach jest również kwestia możliwości odstąpienia od retrospektywnego księgowania długu celnego w oparciu o art. 220 ust. 2 lit. b WKC.

Odnosząc się więc do zarzutu naruszenia art. 220 ust. 2 lit. b WKC poprzez jego niezastosowanie stwierdzić należy, że przepis ten stanowi, że "z wyjątkiem przypadków określonych w art. 217 ust. 1 akapit drugi i trzeci zaksięgowania retrospektywnego nie dokonuje się, gdy kwota należności prawnie należnych zgodnie z przepisami prawa nie została zaksięgowana w następstwie błędu samych organów celnych, który to błąd nie mógł zostać w racjonalny sposób wykryty przez osobę zobowiązaną do uiszczenia należności działającą w dobrej wierze i przestrzegającą przepisów obowiązujących w zakresie zgłoszenia celnego.

Jeżeli preferencyjny status towaru potwierdzony został w ramach systemu współpracy administracyjnej z udziałem organów państwa trzeciego, wydanie przez te organy świadectwa, o ile stwierdzono jego nieprawidłowość, stanowi błąd, którego w racjonalny sposób nie można było wykryć w rozumieniu pierwszego akapitu.

Jednakże wydanie nieprawidłowego świadectwa nie stanowi błędu, jeżeli świadectwo zostało wystawione na podstawie niewłaściwego przedstawienia faktów przez eksportera, z wyjątkiem przypadku, gdy w szczególności jest oczywiste, że organy wydające świadectwo wiedziały lub powinny były wiedzieć, że towary nie spełniają warunków wymaganych do korzystania z preferencji.

Osoba odpowiedzialna za uiszczenie należności może powołać się na dobrą wiarę, jeżeli może udowodnić, że w okresie przedmiotowych operacji handlowych zachowała należytą staranność, aby upewnić się czy spełnione zostały wszystkie warunki korzystania z preferencji".

Z powyższego przepisu wynika, że wydanie nieprawidłowego świadectwa nie stanowi błędu samych organów celnych, jeżeli zostało ono wystawione na podstawie niewłaściwego przedstawienia faktów przez eksportera z wyjątkiem przypadku, gdy organy wydające świadectwo wiedziały lub powinny były wiedzieć, że towary nie spełniają warunków wymaganych do korzystania z preferencji. Z raportu OLAF wynika, że organy celne Indii wystawiając przedmiotowe świadectwo zostały wprowadzone w błąd przez eksportera, który we wniosku o wydanie świadectwa nie ujawnił chińskiego pochodzenia przedmiotowego towaru.

W tej sytuacji wydanie świadectwa FORM A potwierdzającego indyjskie pochodzenie towaru nie stanowi błędu organu w rozumieniu przepisu art. 220 ust. 2 lit. b WKC.

Działanie w dobrej wierze łączy się ściśle z istnieniem błędu organu celnego i możliwością jego wykrycia przez importera (por. Wspólnotowy Kodeks Celny. Komentarz pod red. Wojciecha Morawskiego, Warszawa 2007 str. 941). W niniejszych sprawach wydanie nieprawidłowych świadectw nie stanowiło błędu organów celnych z uwagi na niewłaściwe działanie eksportera. Gdyby jednak nawet przyjąć zaistnienie błędu po stronie organów indyjskich, to i tak zarzut, dotyczący niezastosowania art. 220 ust. 2 lit. b WKC jest niezasadny z tego względu, że nie dokonanie retrospektywnego zaksięgowania może - w myśl przywołanego przepisu - nastąpić wówczas, gdy osoba zobowiązana do uiszczenia należności działa w dobrej wierze i przestrzega przepisów obowiązujących w zakresie zgłoszenia celnego. Taka sytuacja w niniejszej sprawie nie miała miejsca. Spółka jak słusznie zauważył organ II instancji, mimo posiadania wiedzy na temat ryzyka związanego z importem towarów, co do których istniało ryzyko obciążenia ich cłem antydumpingowym, jako doświadczony przedsiębiorca, nie podjęła wystarczających kroków chroniących ją przed negatywnymi skutkami importu towaru obciążonego cłami konwencyjnymi i cłem antydumpingowym.

Do obowiązków skarżącej spółki należało zbadanie, jakie przepisy stosowane są do dokonywanej przez niego czynności oraz jakie związane są z nią należności. Zatem spółka, która zajmuje się zawodowo importem towarów, mając do czynienia z wrażliwym kierunkiem importu towarów, mogła przed dokonaniem zgłoszenia zabezpieczyć się m.in. przez podpisanie umowy handlowej, z której w jasny i czytelny sposób wynikałoby pochodzenie importowanego towaru. Odnosząc się do wyjaśnień strony skarżącej zaprezentowanych w skargach, podkreślić trzeba, że nie można utożsamiać profesjonalnie sporządzonej umowy handlowej, czy w szerszym znaczeniu kontraktu handlowego z zamówieniem jak to próbuje czynić skarżąca spółka. W rozpoznawanych sprawach spółka z takiej możliwości nie skorzystała, trudno więc zgodzić się, że zachowała należytą staranność przy zawieraniu transakcji z firmą indyjską. W aktach poza oświadczeniem W, z dnia 17 maja 2017r., który, jak oświadcza, brał udział w poszukiwaniach i sprawdzeniu wiarygodności producentów złączek i eksporterów złączek, m.in. brał udział w spotkaniach z firmą G, brak jakiejkolwiek korespondencji handlowej, brak jakichkolwiek dokumentów, które zawierałyby treści zabezpieczające importera przed niezgodnymi z rzeczywistością praktykami eksportera/spedytora, również w obszarze dotyczącym pochodzenia towarów. Działania spółki wskazują więc albo na niedbałość, albo na celowe działanie w celu obchodzenia przepisów lub wprowadzenia organów celnych w błąd. Przedstawione organowi celnemu świadectwo FORM A nr [...] z dnia 7 grudnia 2012r. zostało oparte na fałszywych deklaracjach eksportera. Z kolei ujawnione przez spółkę oświadczenie W z dnia 17 maja 2017r., sporządzone zostało już po dokonaniu przedmiotowej operacji handlowej. W kontekście ustaleń dokonanych przez OLAF, brak było podstaw do uznania takiego dokumentu za wiarygodny. W konsekwencji nie mógł on stanowić przesądzającego dowodu do odstąpienia od retrospektywnego zaksięgowania należności celnych.

Zgodnie z orzecznictwem TSUE, nieprawidłowe przedstawienie faktów przez eksportera, nie zwalnia importera z obowiązku uiszczenia prawidłowych należności celnych (por. m.in. wyrok TSUE z dnia 8 listopada 2012r. w sprawie C-438/11). Konsekwencje działań eksportera dotykają bezpośrednio osobę odpowiedzialna za uiszczenie należności celnych, dlatego nie budzi wątpliwości, że niniejszym przypadku powinno nastąpić retrospektywne pokrycie należności celnych przywozowych.

Według Sądu brak jest również podstaw do uwzględnienia zarzutu naruszenia art. 2 (we wstępnej części skargi wskazano art. 3) rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 2016/278 z dnia 26 lutego 2016r.

Nie budzi wątpliwości, że rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 2016/278 z dnia 26 lutego 2016r. uchyliło ostateczne cło antydumpingowe nałożone na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej, a w pkt 10 stwierdzono, że Unia działała w sposób niezgodny z niektórymi artykułami porozumienia antydumpingowego. Jednakże według Sądu prawidłowe jest stanowisko organu odwoławczego, że nie oznacza to, że rozporządzenie Rady (WE) nr 91/2009 nakładające ostateczne cło antydumpingowe na przywóz niektórych elementów złącznych z żeliwa lub stali, pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej było nieważne i tym samym jest nieobowiązujące od daty jego wejścia w życie. Stosownie do art. 2 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2016/278 z dnia 26 lutego 2016r., uchylenie ostatecznych ceł antydumpingowych staje się skuteczne od dnia wejścia w życie tego rozporządzenia i nie stanowi podstawy zwrotu należności celnych pobranych przed tą datą. W myśl art. 3 niniejsze rozporządzenie wchodzi w życie następnego dnia po jego opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej. Z powyższych przepisów wynika, że brak jest podstawy prawnej do nakładania ceł antydumpingowych na wyroby chińskie po dniu 28 lutego 2016r. i jest skuteczne do towarów zgłoszonych po tej dacie, natomiast nie ma zastosowania do towarów zgłoszonych przed dniem 28 lutego 2016 r. z naruszeniem rozporządzenie Rady (WE) nr 91/2009.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargi.