Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt I SA/Lu 330/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2005-11-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne: Podatek dochodowy od osób prawnych
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: journal: Dz.U. 1993 nr 39 poz 176
law: Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 12 maja 1993 r. w sprawie podatku od towarów i usług.
journal: Dz.U. 2002 nr 169 poz 1387
law: Ustawa z dnia 12 września 2002 r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw.
journal: Dz.U. 1997 nr 137 poz 926
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Chitrosz, Sędziowie WSA Krystyna Czajecka-Ryniec (spr.), NSA Ewa Gdulewicz, Protokolant specjalista Iwona Lachowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 listopada 2005 r. sprawy ze skargi L. Ł. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności podatkowej jako członka zarządu za zaległości podatkowe "[...]" S.A. w likwidacji w L. z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2000 r. I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego z dnia [...] lutego 2005 r. nr [...]; II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości; III. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącego kwotę 500 zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania ; IV. nakazuje ściągnąć od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz Skarbu Państwa ( Kasa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie) kwotę 1.500 zł (jeden tysiąc pięćset złotych) tytułem części wpisu od której skarżący był zwolniony.


UZASADNIENIE

Sygn. I SA/Lu 330/05

U Z A S A D N I E N I E

Zaskarżoną decyzją z dnia [...], Dyrektor Izby Skarbowej, na zasadzie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa / Dz. U. Nr 137, poz.926, z późn. zm. / - po rozpatrzeniu odwołania L. Ł. od decyzji Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego z dnia [...] lutego 2005 r., Nr [...] dotyczącej orzeczenia odpowiedzialności L. Ł. za zaległości Spółki Akcyjnej "[...] w likwidacji" w podatku dochodowym od osób prawnych oraz odsetek za zwłokę - utrzymał w mocy decyzję organu podatkowego I instancji.

W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia podano, iż "[...]" S.A. w likwidacji w L. nie uiściła należnych zobowiązań podatkowych z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2000 r. W wyniku przeprowadzonego postępowania egzekucyjnego ustalono, iż nie jest możliwe wyegzekwowanie przedmiotowej zaległości podatkowej wraz z odsetkami. Wobec tego faktu, a także mając na uwadze, iż L. Ł. był członkiem Zarządu spółki w okresie powstania w/w zaległości podatkowych organ I instancji wydał decyzję orzekającą o odpowiedzialności podatkowej L. Ł. jako członka Zarządu za zobowiązania Spółki na podstawie art. 107 § 1pkt 2, art. 108 § 1 i art. 116 Ordynacji podatkowej.

Organ I instancji, w uzasadnieniu swojego stanowiska wskazał, iż w postępowaniu podatkowym strona nie może uwolnić się od odpowiedzialności, z tej przyczyny, że sytuacja finansowa Spółki była dobra. Twierdzenie zaś strony, że zobowiązanie podatkowe powstaje z chwilą złożenia zeznania nie znajduje odzwierciedlenia w obowiązujących przepisach prawnych, jako że zobowiązanie powstaje z mocy prawa w dniu zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa wiąże powstanie zobowiązania. W stanie faktycznym sprawy te zdarzenia wystąpiły w okresie pełnienia przez L. Ł. funkcji w Zarządzie.

O braku winy skarżącego nie można zaś mówić z uwagi na to, iż nie wykazał on zaistnienia przesłanek zwalniających go z odpowiedzialności podatkowej za zaległości podatkowe, przewidzianych w art. 116 Ordynacji podatkowej, gdyż artykuł ten dotyczy sytuacji gdy członek zarządu chciał, miał podstawy, a z przyczyn od niego niezależnych, z racji istnienia różnych przeszkód, określonego stanu faktycznego, takiego wniosku nie złożył.

Nie godząc się z tą decyzją L. Ł. złożył odwołanie do Dyrektora Izby Skarbowej, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania, oraz o zawieszenie postępowania do czasu rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego (w zakresie stwierdzenia wyrokiem Sądu lub decyzją, niezasadność wniosku o wznowienie postępowanie zakończonego decyzją z dnia [...] sierpnia 2003 r. określającą Spółce "[...]" podatek od osób prawnych), oraz o pisemne poinformowanie o okolicznościach i dowodach, jakie strona powinna zgłosić w celu wykazania, że nie zgłoszenie upadłości "[...]" nie nastąpiło z winy L. Ł.

W odwołaniu strona wskazała, że rozszerzenia odpowiedzialności na byłych członków Zarządu ustawodawca dokonał dopiero nowelą z września 2002 r., dodając do treści przepisu art. 116 Ordynacji podatkowej § 3 i § 4. W jego ocenie do dnia wejścia w życie tej nowelizacji, to jest do dnia 1 stycznia 2003 r. nie ma podstaw do wypełniania "luki w prawie".

Błędnie tez – w ocenie skarżącego - zastosowano w sprawie przepis art. 116 § 2 Ordynacji podatkowej przyjmując, że zobowiązanie podatkowe dotyczące okresu pomiędzy 1 stycznia a 2 października 2000 r. powstało w tym okresie, a nie w dniu upływu terminu płatności do złożenia zeznania rocznego dotyczącego tego okresu jako roku obrotowego, z art. 27 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych wynika bowiem, że zobowiązanie podatkowe powstaje z chwilą złożenia zeznania podatkowego. Zatem L. Ł. nie był członkiem zarządu w dniu, w którym powstała zaległość podatkowa.

Generalnie zaś – L. Ł. kwestionował zastosowanie wobec niego dyspozycji art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej, uważając, iż doszło w tym wypadku do rażącego naruszenia prawa, w sytuacji, gdy za jego kadencji nie było podstaw do wystąpienia z wnioskiem o ogłoszenie upadłości bądź o otwarcie postępowania układowego wobec spółki. Ty samym zasadne są wątpliwości strony odwołującej się, co do samego sposobu prowadzenia postępowania dowodowego – ciężar dowiedzenia o braku przesłanek do orzeczenia o odpowiedzialności L. Ł. organ podatkowy całkowicie przerzucił na stronę, nie ustalając w sposób rzetelny, czy L. Ł. był czy nie był winny nie zgłoszenia upadłości Spółki "[...]". Dodatkowym pismem z dnia 7 marca 2005 r. pełnomocnik strony uzupełnił odwołanie.

Dyrektor Izby Skarbowej, odnosząc się do zarzutów odwołania, w pierwszej kolejności wskazał, iż do zawieszenia niniejszego postępowania nie ma podstaw, ponieważ decyzją ostateczną z dnia [...] kwietnia 2005 r. Dyrektor Izby Skarbowej podtrzymał swoje rozstrzygnięcie w sprawie odmowy wznowienia postępowania w sprawie określenia podatku dochodowego od osób pranych Spółce "[...]", zatem, skoro wniosek został już rozstrzygnięty, to nie ma sprawy zagadnienia wstępnego.

Wskazał, że ustawodawca określając kryterium odpowiedzialności członków Zarządu, w tym również i byłych, poprzez wprowadzenie powołaną nowelą wrześniową do art. 116 – § 4 zapisu o treści " przepisy § 1-3 stosuje się również do byłego członka zarządu oraz byłego pełnomocnika lub wspólnika spółki w organizacji" - doprecyzował jedynie obowiązujące przepisy prawa i zasady odpowiedzialności byłych członków zarządu.

Zdaniem organu, zasadne było stanowisko Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego w zakresie twierdzenia, iż odpowiedzialność za rok 2000 byłego członka zarządu wynika z art. 116 § 2 Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym przed 1 stycznia 2001 r. Fakt, iż w chwili wydania decyzji przez Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego skarżący był już tylko "byłym" członkiem zarządu – nie ma znaczenia dla sprawy.

L. Ł. nie mógł być stroną w postępowaniu wymiarowym, ponieważ w tym postępowaniu stroną była Spółka.

Dalej organ podatkowy wskazał, iż skoro zgodnie z art. 116 § 2 Ordynacji podatkowej odpowiedzialność członków zarządu obejmuje zobowiązania, które powstały w czasie pełnienia przez nich obowiązków, a w przypadku podatku dochodowego od osób prawnych zobowiązanie powstaje z mocy prawa (wystąpienie określonych faktów prawnych powoduje automatyczne powstanie zobowiązania), to suma czynności prawnych i faktycznych, które miały miejsce w okresie od 1 stycznia do 2 października 2000 r. – zaistniała w czasie gdy L. Ł. był organem zarządzającym. Artykuł 27 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych określa jedynie termin, do którego ma być złożone zeznanie i zapłacone zobowiązanie podatkowe. Złożenie lub niezłożenie zeznanie nie ma wpływu na powstanie zobowiązania podatkowego.

Organ odwoławczy stwierdził, iż Naczelnik Trzeciego Urzędu Skarbowego prawidłowo ocenił, iż w czasie, gdy L. Ł. sprawował funkcję prezesa zarządu w Spółce nie było podstaw do zgłoszenia wniosku o upadłość Spółki, czy też wszczęcia postępowania układowego i w tym zakresie zgodna jest tez strona skarżąca. Skoro zatem w czasie powstawania przedmiotowych zaległości przesłanki takie nie wystąpiły, to – tym samym - brak jest znaczenia dla sprawy argumentu o nie ponoszeniu winy za niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości, co zwalniałoby skarżącego z odpowiedzialności, co potwierdza stanowisko WSA wyrażone w wyroku o sygn. I SA/LU 363/04.

Braku podstaw do ogłoszenia upadłości Spółki w 2001 roku nie udowodnił skarżący – zdaniem organu podatkowego - również poprzez przesłuchanie A. Ł., ponieważ zeznaniom tym nie można dać wiary.

Skoro zatem nie istniały podstawy do ogłoszenia upadłości, to nie ma podstaw do rozpatrywania przesłanki "winy" o której mowa w art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej. Zarząd bowiem może uwolnić się od odpowiedzialności, kiedy w pierwszej kolejności ustali się, że istniały przesłanki ogłoszenia upadłości.

W ocenie organu podatkowego nie zasługuje również na uwzględnienie argument zawarty w odwołaniu, iż na dzień 2 października 2000 r. Spółka posiadała wystarczające środki do zapłaty zaległych zobowiązań podatkowych i była w stanie zapłacić zaległą kwotę zobowiązania (378.876,40 zł), z już w 2001 roku już były podstawy do ogłoszenia upadłości, ponieważ nie była w stanie uregulować o wiele niższych zobowiązań. Zaprzestanie płacenia długów nie może być utożsamiane z całkowitym zaprzestaniem płacenia długów w następstwie wyzbycia się przez podmiot całego lub prawie całego majątku.

Na koniec organ podatkowy wskazał, że z art. 116 Ordynacji wynika , ze to na członku zarządu ciąży obowiązek wykazania, iż nie ponosi odpowiedzialności za niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki. Skarżący powinien więc dowieźć tej okoliczności, w każdy sposób mogący przyczynić się do wyjaśnienia sprawy i niesprzeczny z prawem, katalog zaś dowodów w postępowaniu podatkowym jest otwarty. Nie można jednak wymagać, aby to organ podatkowy prowadził postępowanie w celu udowodnienia, iż skarżący nie ponosi odpowiedzialności za niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości, gdyż to obowiązkiem członka zarządu jest wykazanie zaistnienia przesłanek zwalniających z odpowiedzialności, a nie na organach.

Na powyższą decyzję L. Ł. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie.

Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania skarżący twierdził, iż organy podatkowe naruszyły w sposób rażący przepis art. 116 Ordynacji podatkowej poprzez przyjęcie, iż członek Zarządu odpowiada za zobowiązania podatkowe spółki także wówczas, gdy za jego kadencji brak było przesłanek do ogłoszenia jej upadłości lub otwarcia postępowania układowego, co jest równoznaczne z tym, że skarżący wykazał brak winy po swojej stronie. Skarżący zarzucił też naruszenie przez organy podatkowe zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 122 w związku z art. 116 § 1 oraz 180 § 1 Ordynacji podatkowej, poprzez przyjęcie, że to na byłym członku zarządu ciąży w całości ciężar dowodu co do okoliczności zwalniających go z odpowiedzialności, zawartych w art. 116 § 1 powołanej ustawy.

Zdaniem skarżącego organy podatkowe w wadliwy sposób zastosowały również przepis art. 21 ustawy z dnia 12 września 2002r. o zmianie ustawy Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw / Dz. U. Nr 169, poz. 1387 / poprzez kwalifikację stanu faktycznego według art. 116 Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji, a nie według stanu prawnego obowiązującego w dacie powstania zaległości podatkowych spółki.

Skarga zarzuca również naruszenie przepisów postępowania, a mianowicie art. 187§1 w zw. z art. 191 Ordynacji podatkowej poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego i jego niewłaściwą ocenę.

W obszernym uzasadnieniu – skarżący szczegółowo przedstawił argumenty przemawiające za uznaniem zasadności wniesionej skargi.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację jak w uzasadnieniu skarżonej decyzji.

Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem w oparciu o dyspozycję zawartą w przepisie art. 1§ 1 i §2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych / Dz. U. Nr 153, poz. 1269 / oraz art. 3 ( 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. / - wskazać należy na wstępie, iż stan faktyczny sprawy pozostaje poza sporem.

Zobowiązanie podatkowe w podatku od osób prawnych "[...]" S.A. w L. za rok 2000 określone zostało w ostatecznej decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej, Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2003 r. (k.–6 akt podatkowych). Nie ma sporu, co do tego, iż skarżący L. Ł. w okresie powstania tych zobowiązań podatkowych pełnił obowiązki członka zarządu spółki – był Vice Prezesem Zarządu w okresie od 29 marca 1999 r. do 2 października 2000 r. Bezsporną pozostaje także okoliczność, iż w czasie, kiedy skarżący był członkiem Zarządu "[...]" S.A. nie istniały przesłanki do zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości spółki lub złożenia podania o otwarcie postępowania układowego / vide: str.5 uzasadnienia zaskarżonej decyzji /.

Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowił art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej - przy czym ze względu na okres powstania zobowiązania podatkowego "[...]" S.A. / 2000 r. / - zgodnie z art. 21 ustawy z dnia 12 września 2002r. o zmianie ustawy – Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2002r., Nr 169, poz. 1387 ) - w brzmieniu obowiązującym do dnia 1. 01.2003r.

Zgodnie z tym przepisem, za zobowiązania podatkowe spółki z o.o. ... / tu spółki akcyjnej / odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja przeciwko spółce okaże się bezskuteczna, chyba że członek zarządu wykaże, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie układowe albo, że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości oraz niewszczęcie postępowania układowego nastąpiło nie z jego winy, bądź też wskaże on mienie, z którego egzekucja jest możliwa. Odpowiedzialność członków zarządu spółki określona w § 1 obejmuje zobowiązania podatkowe, które powstały w czasie pełnienia przez nich obowiązków członków zarządu ( § 2 art. 116 Ordynacji podatkowej).

Zgodzić się należy z zarzutem skargi, iż dopiero nowela wrześniowa / ustawa z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych / tekst jednolity z 2000r., Dz. U. Nr 14, poz. 176 z późn. zm. / z dniem 1 stycznia 2003r. espressis verbis w §4 art. 116 Ordynacji podatkowej wprowadziła zapis, że przepisy § 1-3 stosuje się również do byłego członka zarządu. Było to jednak uściślenie zasady, że odpowiedzialność, o której mowa w § 1 tego artykułu, obejmuje zobowiązania podatkowe, które powstały w czasie pełnienia obowiązków członków zarządu spółki. W treści art. 116 § 2 Ordynacji podatkowej, w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 stycznia 2003r. nie było bowiem mowy o tym, że jeśli dana osoba przestała być członkiem zarządu spółki, to w związku z tym nie mogła już odpowiadać za jej zaległości podatkowe.

Istota sprawy dotyczy jednak zagadnienia, czy organy podatkowe prawidłowo wywiodły, iż w bezspornym stanie faktycznym sprawy, w którym, jak wskazał organ II instancji stwierdzony i oczywisty jest brak winy skarżącego w zakresie nie zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości spółki lub nie złożeniu podania o otwarcie postępowania układowego/ vide: str. 10 uzasadnienia zaskarżonej decyzji /, istniała materialnoprawna podstawa do wydania decyzji o przeniesieniu odpowiedzialności za zobowiązania podatkowe "[...]" S.A. na L. Ł. wynikająca z samego tylko faktu pełnienia przez niego funkcji Vice Prezesa Zarządu.

Sąd nie podziela poglądu wyrażonego przez organ I instancji, a podtrzymanego przez Dyrektora Izby Skarbowej, iż " nie można mówić o braku winy w nie zgłoszeniu wniosku o ogłoszenie upadłości, w sytuacji, gdy nie było podstaw do jej ogłoszenia".

Do ustalenia odpowiedzialności członka zarządu na podstawie art. 116§1 Ordynacji podatkowej konieczne jest nie tylko ustalenie pozytywnych jej przesłanek, czyli bezskuteczności egzekucji zaległości podatkowej oraz powstania zobowiązania w okresie pełnienia przez danego członka funkcji w zarządzie spółki, ale także wykazanie, że nie zachodzą przesłanki wyłączające tą odpowiedzialność. W przedmiotowej sprawie organy ograniczyły się do wykazania przesłanek pozytywnych, pomijając bądź dokonując błędnej oceny okoliczności wyłączających odpowiedzialność skarżącego za zaległości spółki.

Skoro L. Ł. pełnił funkcję Vice Prezesa Zarządu spółki do 2 października 2000 r., to musi być oczywiste, iż tylko do tej daty miał wpływ na jej działalność. Gdyby w tym okresie wystąpiły przesłanki do zgłoszenia wniosku o upadłość, to niewątpliwie byłby to jego obowiązek, którego zaniedbanie mogłoby skutkować odpowiedzialnością w trybie art. 116 § 1 Ordynacji podatkowej. Jeżeli natomiast stan taki zaistniał po tej dacie to jest to okoliczność wyłączająca jego odpowiedzialność, bowiem ewentualne nie zgłoszenie we właściwym czasie wniosku o ogłoszenie upadłości oraz nie wszczęcie postępowania układowego nastąpiło bez jego winy. To, że taka sytuacja była obiektywna i niezależna od skarżącego nie może wywołać negatywnego dla niego skutku prawnego w postaci przeniesienia odpowiedzialności za zobowiązania podatkowe "[...]" S.A., tylko dlatego, iż jak twierdzi organ odwoławczy prowadziłoby to do "rozszczelnienia systemu podatkowego" /por. także wyrok WSA w Warszawie z dnia 3 grudnia 2004r., III SA/Wa 209/04, M.Podat. 2005/4/30 oraz wyrok NSA z dnia 20 listopada 2003r., III SA 110/02, POP 2004/6/115 /.

Odnosząc się do zarzutów naruszenia przepisów postępowania, wskazać należy, iż podstawową zasadą postępowania dowodowego jest zasada swobodnej oceny dowodów (art. 191 Ordynacji podatkowej). Zasada ta oznacza, że organ swoją ocenę w tej mierze obowiązany jest oprzeć na przekonywujących podstawach i dać temu wyraz w uzasadnieniu. W nauce podkreśla się, że swobodna ocena dowodów, aby nie przekształciła się w samowolę, musi być dokonana zgodnie z normami prawa procesowego oraz zachowaniem określonych reguł tej oceny. Naruszenie tych reguł, a także norm procesowych odnoszących się do środków dowodowych stanowi przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wydawnictwo C.H. Beck 1996 r., str. 376-378; także wyrok WSA w Warszawie z dnia 15 czerwca 2005r., III SA/Wa 562/05, M. Podat. 2005/9/44 /.

Istotnie, zgodzić się należy ze skarżącym, że w rozpatrywanej sprawie, ocena organów podatkowych, na tle niekwestionowanego stanu faktycznego nosi przymiot dowolności, co uzasadnia zarzut naruszenia zasady swobodnej oceny dowodów / art. 191 /.

Nie ma natomiast podstaw do uznania, aby organy naruszyły również i przepis art. 187§1 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym organ podatkowy jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Organy podatkowe - materiał dowodowy zebrały i rozpatrzyły, a jedynie jego ocenę należy uznać za wadliwą.

Stwierdzając zatem przy rozpoznaniu niniejszej skargi zarówno naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, jak też i przepisu art. 191 Ordynacji podatkowej, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt.1 lit. "a" i lit. "c" powołanej na wstępie ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.

Orzeczenie zawarte w pkt. II wyroku ma swoje uzasadnienie w przepisie art. 152 tejże ustawy, natomiast o kosztach postępowania orzeczono na podstawie jej art. 200, z uwzględnieniem poniższej oceny.

Mając na uwadze przepis art. 223§2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd orzekł o ściągnięciu od organu podatkowego na rzecz Skarbu Państwa kwoty 1500,00 tytułem części wpisu od skargi, od którego uiszczenia skarżący został zwolniony na mocy prawomocnego postanowienia Sądu z dnia 15 września 2005r.

Przepis ten stanowi, iż w sytuacji, w której nie została uiszczona należna opłata, sąd w orzeczeniu kończącym postępowanie w danej instancji nakaże ściągnąć tę opłatę od strony, która obowiązana była ją uiścić albo od innej strony, gdy z orzeczenia tego wynika obowiązek poniesienia kosztów postępowania przez tę stronę.

W ocenie Sądu, interpretacji tego przepisu nie sposób oderwać od przepisu art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w myśl którego - w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Gdyby strona skarżąca wpis od skargi uiściła w pełnej wysokości, nie byłoby żadnych wątpliwości, iż organ musiałby ten wpis jej zwrócić w oparciu o powyższy przepis.

Wychodząc z tego właśnie założenia Sąd uznał, iż w sytuacji, gdy strona skarżąca została zwolniona w części z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, to obowiązek poniesienia w ramach tych kosztów wpisu od skargi obciąża stronę przeciwną, czyli organ podatkowy. Na poparcie tego stanowiska warto jeszcze wskazać, iż w przepisach powołanej ostatnio ustawy nie ma generalnego zwolnienia od kosztów sądowych Skarbu Państwa oraz jednostek samorządu terytorialnego / art. 239 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /.

W dwuinstancyjnym postępowaniu w sprawie sądowoadministracyjnej, w którym organ, którego działanie lub bezczynność jest przedmiotem skargi, jest także stroną. Obciążenie obowiązkiem uiszczania kosztów sądowych tylko strony przeciwnej, a więc kwestionującej legalność działań organów administracji publicznej byłoby naruszeniem zasady równości stron tego postępowania. Konsekwencją natomiast tej zasady jest uznanie, iż organ administracji publicznej niezadowolony z orzeczenia sądu, wnosząc skargę kasacyjną lub zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego obowiązany jest uiścić należne z tego tytułu opłaty sądowe / wpis /; dotyczy to także skargi o wznowienie postępowania. / por. przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 221, poz. 2193 /. Ma to również swoje potwierdzenie w przepisach art. 203 i 204 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, które regulują kwestie wzajemnego zwrotu kosztów postępowania związanych z rozstrzygnięciami w sprawie skargi kasacyjnej.

Mając powyższe na uwadze Sąd wyraził pogląd, iż w sytuacji, gdy w rezultacie skarga strony skarżącej została uwzględniona, zaistniały przesłanki w oparciu o przepis art. 223§2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi do wydania orzeczenia o ściągnięciu na rzecz Skarbu Państwa / Kasa Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Lublinie / tej kwoty wpisu, od której uiszczenia strona skarżąca została zwolniona w ramach przyznanego jej częściowego prawa pomocy na podstawie postanowienia z dnia 15 września 2005r.