Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt I SA/Bd 226/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2021-06-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 7, 77 par. 1 i 80
journal: Dz.U. 1960 nr 30 poz 168
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
article: art. 18
journal: Dz.U. 2020 poz 1427
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.
article: art. 24 ust. 5b
journal: Dz.U. 2020 poz 266
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jarosław Szulc Sędziowie sędzia WSA Agnieszka Olesińska (spr.) sędzia WSA Urszula Wiśniewska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 8 czerwca 2021 r. sprawy ze skargi B. O. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego uchyla zaskarżone postanowienie


UZASADNIENIE

Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w T. prowadzi postępowanie egzekucyjne z majątku B. O. (Skarżący) na podstawie wystawionych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych tytułów wykonawczych z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...] i [...], obejmujących należności z tytułu nienależnie pobranych świadczeń. Obowiązek wskazany w tytułach wykonawczych wynika z decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] grudnia 2003 r. W toku prowadzonego postępowania, organ egzekucyjny kilkakrotnie przydzielał tytuły wykonawcze do służby oraz dokonał próby zajęcia rachunku bankowego i wynagrodzenia za pracę. Zawiadomieniem z dnia [...] października 2020 r. zajęto świadczenia z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego oraz renty socjalnej w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T.. Zawiadomienie to zostało doręczone Skarżącemu w dniu [...] października 2020 r.

W odpowiedzi na powyższe zajęcie Skarżący skierował do organu egzekucyjnego pismo z dnia [...] października 2020 r. nazwane "Skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego" podnosząc, iż brak jest podstaw prawnych do podejmowania jakichkolwiek działań w toku postępowania egzekucyjnego, które nie zostało wszczęte z powodu niedoręczenia tytułów wykonawczych. Skarżący wskazał również na przedawnienie obowiązku.

W związku z tym, że podniesione argumenty nie odnosiły się do dokonanej czynności egzekucyjnej, Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w T., z uwagi na konieczność prawidłowego zakwalifikowania podania, pismem z dnia [...] listopada 2020 r.

wezwał Skarżącego do sprecyzowania charakteru prawnego tego podania, w terminie 7 dni od doręczenia wezwania.

W udzielonej pismem z dnia [...] grudnia 2020 r. odpowiedzi, Skarżący wniósł o umorzenie postępowania egzekucyjnego. W uzasadnieniu wskazał, że obowiązek nie dotyczy jego, lecz M. Z. oraz że należność uległa przedawnieniu.

Organ egzekucyjny, celem dokonania właściwego rozstrzygnięcia w sprawie wniosku Skarżącego, pismem z dnia [...] listopada 2020 r. wystąpił do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w T. o zajęcie stanowiska w przedmiocie istnienia obowiązku wskazanego w tytułach wykonawczych.

W odpowiedzi z dnia [...] listopada 2020 r. wierzyciel stwierdził, że należności objęte decyzją z dnia [...] grudnia 2003 r. nie uległy przedawnieniu i są nadal wymagalne.

Od decyzji tej Skarżący wniósł odwołanie do Sądu, które zostało oddalone (sygn. akt [...]).

Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w T., mając na uwadze całokształt zebranego materiału dowodowego, jak również dotychczasowy przebieg postępowania egzekucyjnego, postanowieniem z dnia [...] grudnia 2020 r. odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego.

Na powyższe rozstrzygnięcie, pismem z dnia [...] grudnia 2020 r. Skarżący złożył zażalenie, kwestionując działanie zarówno wierzyciela, jak i organu egzekucyjnego. W uzasadnieniu podniósł, że tytuły wykonawcze nr [...] i [...] nie dotyczyły jego osoby, ponieważ należności z tytułu świadczeń wypłaconych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych za wskazane okresy pobrała M. Z.. Odnośnie do decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] grudnia 2003 r. stanowiącej podstawę dochodzonego obowiązku Skarżący stwierdził, że "chyba miała dotyczyć innej osoby". W ocenie Skarżącego, Zakład Ubezpieczeń Społecznych bezprawnie domaga się od niego zwrotu pieniędzy, tym samym nie było podstaw do wystawienia tytułów wykonawczych. Organowi egzekucyjnemu natomiast zarzucił "same kłamstwa" wskazując, że treść zaskarżonego postanowienia nie jest zgodna ze stanem faktycznym. Wobec powyższego Skarżący wniósł o umorzenie postępowania egzekucyjnego prowadzonego (zdaniem Skarżącego) z pominięciem jakiegokolwiek prawa i po upływie 10 lat.

Postanowieniem z dnia [...] lutego 2021 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu egzekucyjnego z dnia [...] grudnia 2020 r.

W uzasadnieniu organ podał, że obowiązek Skarżącego istnieje oraz że nie nastąpiło jego wygaśnięcie wskutek przedawnienia, co oznacza, że nie zaszły przesłanki z art. 59 § 1 pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, stanowiące podstawę do umorzenia postępowania egzekucyjnego.

Przechodząc do rozważań kwestii przedawnienia organ wskazał na art. 84 ust. 7 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (j.t. Dz. U. z 2020 r. poz. 266 ze zm.). Podał, że w niniejszej sprawie decyzja ustalająca z dnia [...] grudnia 2003 r. uprawomocniła się w dniu [...] stycznia 2004 r. Stosownie do art. 84 ust. 7 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych wynikające z powyższej decyzji należności przedawniłyby się w dniu [...] stycznia 2014 r., gdyby nie doszło do zawieszenia biegu terminu przedawnienia na mocy art. 24 ust. 5b powołanej ustawy. Organ podał, że doręczenie tytułów wykonawczych z dnia [...] lipca 2005 r. nastąpiło przez poborcę skarbowego, który w dniu [...] października 2005 r., celem wyegzekwowania należności, podjął próbę zastosowania środka egzekucyjnego w postaci egzekucji z pieniędzy. Z tą datą nastąpiło zatem zawieszenie biegu terminu przedawnienia, które nadal trwa. Konsekwencją zawieszenia biegu terminu przedawnienia jest wydłużenie okresu, w którym należności te mogą być dochodzone. Wskutek tego, że postępowanie egzekucyjne nie zostało zakończone i bieg terminu przedawnienia został zawieszony, nie doszło do wygaśnięcia obowiązku objętego przedmiotowymi tytułami wykonawczymi, zatem z tej przyczyny postępowanie egzekucyjne nie mogło zostać umorzone.

W ocenie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej nie ma podstaw do uwzględnienia argumentacji, że obowiązek nie istnieje, gdyż nie dotyczy Skarżącego, lecz M. Z.. Takie stanowisko nie znajduje w ocenie organu uzasadnienia. Obowiązek wynika z decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] grudnia 2003 r., którą Skarżący, jako płatnik składek, został zobowiązany do zwrotu nienależnie pobranego zasiłku chorobowego przez M. Z. za okres od [...] kwietnia 2003 r. do [...] czerwca 2003 r. w kwocie [...]zł i odsetek w kwocie za okres [...] zł oraz zasiłku macierzyńskiego za okres od [...] czerwca 2003 r. do [...] października 2003 r. w kwocie [...]zł i odsetek w kwocie [...]zł, w terminie trzydziestu dni od daty jej doręczenia. Obowiązek zwrotu nienależnie pobranych świadczeń został zatem nałożony na Skarżącego. Od powyższej decyzji Skarżący wniósł odwołanie do Sądu Rejonowego w T. Wydział IV Pracy i Ubezpieczeń Społecznych. Sąd oddalił odwołanie (sygn. akt [...]. Wobec nieuiszczenia kwot wskazanych w decyzji Zakład Ubezpieczeń Społecznych w dniu [...] lipca 2005 r. wystawił na Skarżącego tytuły wykonawcze, a następnie przekazał je do realizacji Naczelnikowi Drugiego Urzędu Skarbowego w T., celem wyegzekwowania obowiązku w trybie egzekucji administracyjnej.

Organ uznał, że podnoszona przez Skarżącego okoliczność pobrania świadczeń z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych przez M. Z. nie ma wpływu na rozstrzygnięcie, bowiem materiał dowodowy wskazuje jednoznaczne, że to Skarżący jest zobligowany do wykonania obowiązku.

Skarżący złożył skargę do tut. Sądu wnosząc o przedstawienie dowodu doręczenia tytułów wykonawczych z podpisem Skarżącego oraz dowodów potwierdzających przerwanie biegu terminu przedawnienia, wstrzymanie egzekucji do czasu wydania rozstrzygnięcia, zaprzestanie prowadzenia egzekucji w związku z przedawnieniem. W skardze podtrzymał dotychczasowe argumenty dotyczące przedawnienia egzekwowanego obowiązku wskazując, że od próby wyegzekwowania należności minęło ponad 15 lat. Zarzucił ponadto nienależyte wykonywanie zadań przez pracowników Drugiego Urzędu Skarbowego w T. oraz przewlekłe załatwianie spraw. Wskazał, że uzasadnienie rozstrzygnięcia organu egzekucyjnego nie jest zgodne ze stanem faktycznym.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga okazała się zasadna.

Sąd rozpoznał sprawę w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd może rozpoznać sprawę w trybie uproszczonym, gdy przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W kontrolowanej sprawie zaistniała przesłanka do rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym. Przedmiot skargi kwalifikował sprawę do kategorii, o jakich mowa w art. 119 pkt 3 p.p.s.a.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 137) sądy administracyjne prowadzą kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. Natomiast w myśl art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325; dalej: p.p.s.a.) postanowienie organu administracji publicznej podlega uchyleniu w całości albo w części w razie naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Zgodnie z art. 134 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia w wyżej wskazanych granicach Sąd stwierdził, że skarga jest zasadna.

Na wstępie należy zwrócić uwagę na art. 84 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 423; dalej: u.s.u.s.). Przepis ten stanowi, że osoba, która pobrała nienależne świadczenie z ubezpieczeń społecznych, jest obowiązana do jego zwrotu wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie, w wysokości i na zasadach określonych przepisami prawa cywilnego, z uwzględnieniem ust. 11. Obowiązek zwrotu przez Skarżącego należności wynikających z nienależnie pobranego zasiłku chorobowego i zasiłku macierzyńskiego został ustalony decyzją ZUS z [...] grudnia 2003 r., która uprawomocniła się [...] stycznia 2004 r. Odwołanie od tej decyzji zostało oddalone przez Sąd Rejonowy w T. Wydział IV Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w sprawie o sygn. akt [...]. Orzekanie o zasadności nałożenia przedmiotowego obowiązku należy do sądów powszechnych – wydziałów pracy i ubezpieczeń społecznych i leży poza kognicją sądów administracyjnych. Wobec tego sąd administracyjny nie jest uprawniony do orzekania w sprawie nałożonego przez ZUS obowiązku. Rola tego sądu sprowadza się w przedmiotowej sprawie do oceny działań organu egzekucyjnego, działającego na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez ZUS z uwagi na brak dobrowolnego spełnienia przez Skarżącego nałożonego na niego obowiązku. Sąd administracyjny nie może zatem ustalać, czy obowiązek istnieje w stosunku do Skarżącego, czy w stosunku do innej osoby. Ustalenie takie zostało dokonane w decyzji uprzednio wydanej przez ZUS i potwierdzone przez sąd Rejonowy w T. Wydział IV Pracy i Ubezpieczeń Społecznych.

Zgodnie z art. 84 ust. 7 u.s.u.s. należności z tytułu nienależnie pobranych świadczeń ulegają przedawnieniu po upływie 10 lat, licząc od dnia uprawomocnienia się decyzji ustalającej te należności. Przepisy art. 24 ust. 5-5c stosuje się odpowiednio. W przedmiotowej sprawie zatem – w razie braku modyfikacji terminu przedawnienia – do przedawnienia doszłoby [...] stycznia 2014 r. Sytuację tę potencjalnie może zmienić jednak nakaz odpowiedniego stosowania przepisów art. 24 ust. 5-5c u.s.u.s. W myśl bowiem art. 24 ust. 5b u.s.u.s. bieg terminu przedawnienia zostaje zawieszony od dnia podjęcia pierwszej czynności zmierzającej do wyegzekwowania należności z tytułu składek, o której dłużnik został zawiadomiony, do dnia zakończenia postępowania egzekucyjnego. Z powyższych regulacji wynika, iż termin przedawnienia nie będzie biegł (będzie zawieszony), jeżeli została podjęta pierwsza czynność zmierzająca do wyegzekwowania należności i dłużnik został o niej zawiadomiony. W takim wypadku bieg terminu przedawnienia będzie zawieszony aż do dnia zakończenia postępowania egzekucyjnego.

W niniejszej sprawie przedmiotem sporu jest właśnie kwestia, czy dłużnik (Skarżący) został zawiadomiony o podjęciu pierwszej czynności zmierzającej do wyegzekwowania należności. Zdaniem Skarżącego do takiego zawiadomienia nie doszło.

Zauważyć należy, że w postępowaniu administracyjnym zasadniczo ciężar dowodu spoczywa na organie (art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego, t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 735; dalej: k.p.a.). Przepis ten znajduje zastosowanie także w postępowaniu egzekucyjnym w administracji (art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1427; dalej u.p.e.a.). Wynika z tego, iż na organie ciąży obowiązek wykazania, że prawidłowo zawiadomiono Skarżącego o pierwszej czynności zmierzającej do wyegzekwowania należności, którą było doręczenie tytułów wykonawczych wystawionych przez ZUS w dniu [...] lipca 2005 r. (nr [...] i [...].

Z akt administracyjnych wynika, że na obydwu powyższych tytułach wykonawczychw polach nr [...] widnieje data doręczenia – [...] października 2005 r. Jeśli jednak chodzi o podpis potwierdzający ich otrzymanie, który powinien znaleźć się w polu 70 tytułu wykonawczego – zdaniem Sądu stanowisko organu nie jest przekonujące.

Wzór tytułu wykonawczego (adekwatny do daty jego wystawienia) został określony w załączniku nr [...] do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. Nr 137, poz. 1541 z późn. zm.), wydanego na podstawie art. 26 § 2 pkt 1 u.p.e.a.

Podpis otrzymującego tytuł wykonawczy powinien być zamieszczony w polu 70, tj. w rubryce opisanej jako "Czytelny podpis otrzymującego".

Żaden z krajowych aktów prawnych nie zawiera legalnej definicji "czytelnego podpisu". Ustawodawca nie przesądza, czy wymóg ten spełnia napisanie imienia i nazwiska, czy wystarczy użycie tylko jednego z tych członów. Sąd jest zdania, że podpis czytelny to taki, który pozwala zidentyfikować co najmniej nazwisko osoby podpisującej się. Tylko takie rozumienie podpisu umożliwia identyfikację osoby, która go składa. Podpis, jako napisany znak ręczny, powinien wskazywać osobę podpisującą się, a zatem odzwierciedlać zarówno charakter pisma, jak dane indywidualizujące tę osobę (zob. wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 21 kwietnia 2015 r., I SA/Bd 149/15, Lex). Podpis w miejscu na pokwitowanie odebrania dokumentu służy temu, aby można stwierdzić, kto go odebrał, tj. w tej konkretnej sprawie podpis powinien pozwolić zidentyfikować osobę, która pokwitowała odbiór tytułów wykonawczych.

Odnosząc się do użytego przymiotnika "czytelny", stwierdzić należy, że oznacza on "łatwy do odczytania", "zrozumiały" (Słownik języka polskiego PWN, https://sjp.pwn.pl/) oraz "taki, któremu można się przyjrzeć we wszystkich szczegółach" (Wielki słownik języka polskiego, red. Piotr Żmigrodzki, https://wsjp.pl/index.php?pwh=0). Wynika z tego, iż czytelność wiąże się z możliwością rozpoznania znaków graficznych składających się na podpis w taki sposób, że możliwe jest ustalenie słowa utworzonego przy pomocy tych znaków.

Reasumując za podpis czytelny uznać należy ciąg znaków graficznych, napisanych w sposób umożliwiający ich prawidłowe odczytanie, pozwalający na identyfikację osoby składającej podpis.

Wobec powyższego rozważeniu musiała podlegać kwestia, czy znak graficzny widniejący na tytułach wykonawczych wystawionych przez ZUS posiada cechy podpisu i czy spełnia wymogi co do jego czytelności. Po dokładnej analizie Sąd doszedł do wniosku, iż znak umieszczony w polach nr 70 tytułów wykonawczych (a w zasadzie, na ich krawędzi, równie blisko pola 72, co pola 70) nie spełnia wymogów podpisu czytelnego. Znak ten nie pozwala w żaden sposób na rozpoznanie wchodzących w skład podpisu znaków graficznych (liter). Tym samym niemożliwa jest identyfikacja napisanego słowa, a co za tym idzie jednoznaczne ustalenie osoby, która znak ten zamieściła. Znak widniejący na tytułach wykonawczych jest bardzo ograniczony graficznie i z tego względu możliwe jest, że jego odtworzenie nie nastręczałoby wielu trudności. Nie pozwala to na przyjęcie z dużą dozą pewności, że znak ten został umieszczony przez Skarżącego, w szczególności w sytuacji, gdy konsekwentnie kwestionuje on to, że kiedykolwiek doręczono mu tytuły wykonawcze.

Z całą pewnością znak graficzny widniejący na tytułach wykonawczych na krawędzi pól o numerze 70 i 72 nie może być utożsamiony ani nawet skojarzony z ani z nazwiskiem "Orzechowski", ani z żadnym innym nazwiskiem. Sąd nie przypisuje sobie umiejętności grafologicznych, zauważyć jednak trzeba, że aby stwierdzić nieczytelność podpisu widniejącego w polach nr 70 (na krawędzi z polami 72) tytułów wykonawczych, żadne specjalne umiejętności nie są potrzebne.

Zauważyć należy ponadto, że na wszelkich innych dokumentach znajdujących się w aktach sprawy, w tym na zwrotnych potwierdzeniach odbioru, na których znajduje się podpis Skarżącego, podpis ten wygląda zupełnie inaczej niż znak umieszczony na tytułach wykonawczych, który zdaniem organu ma potwierdzać odbiór tytułów wykonawczych przez Skarżącego. Na żadnym z dokumentów nie widnieje podpis, który choćby w najmniejszym stopniu przypomina ten, który znajduje się na tytułach wykonawczych. Wobec tego stwierdzić należy, że prawdopodobieństwo, iż znak zamieszczony na nich jest podpisem Skarżącego jest na takim poziomie, który nie pozwala na uznanie, że Skarżącemu skutecznie doręczono tytuły wykonawcze.

Sąd nie stwierdza jednoznacznie, że nie jest to podpis Skarżącego – jednakże nic nie wskazuje na to, aby nim był. Tak jak nie można z góry wykluczyć, że Skarżący celowo podpisał się nieczytelnie, tak samo nie można wykluczyć, że to nie jest jego podpis. Po prostu, złożony podpis nie daje się zidentyfikować, odczytać, Organ zaś nie powołuje się na to, aby poddał podpis analizie (grafologicznej albo porównawczej) lub aby przesłuchał poborcę, który to poborca – jak wynika ze stanowiska organu – miał doręczyć tytuły wykonawcze Skarżącemu [...] października 2005 r.

W tej sytuacji zdaniem Sądu organ – jak na razie - nie ma podstaw do twierdzenia, że tytuły wykonawcze doręczono Skarżącemu w dacie wskazanej w polach nr 69 tytułów wykonawczych. Zatem, twierdzenie organu o nieprzedawnieniu zobowiązań Skarżącego nie znajduje oparcia w aktach sprawy.

Jak już wyżej wspomniano, przesłanką zawieszenia biegu przedawnienia zwrotu należności z tytułu nienależnie pobranych świadczeń jest skuteczne zawiadomienie dłużnika o podjęciu pierwszej czynności zmierzającej do wyegzekwowania należności. W przedmiotowej sprawie czynnością taką było wystawienie tytułów wykonawczych przez ZUS, a zawiadomienie dłużnika (Skarżącego) wiązało się z doręczeniem mu tych tytułów. Zgodnie z wyżej wskazaną argumentacją Sąd przyjął, że na podstawie przedstawionych przez organ dokumentów nie można uznać, iż doszło do skutecznego doręczenia tytułów wykonawczych. Co za tym idzie, nie można przyjąć, że doszło do spełnienia przesłanki z art. 24 ust. 5b u.s.u.s. powodującej zawieszenie biegu przedawnienia do dnia zakończenia postępowania egzekucyjnego. Brak wykazania przez organ skutecznego doręczenia tytułów wykonawczych wyklucza uznanie, że bieg przedawnienia został zawieszony, a zatem organ nie miał podstaw aby przyjąć, że przedawnienie nie nastąpiło w dniu [...] stycznia 2014 r., zgodnie z przepisem art. 84 ust. 7 u.s.u.s.

Rolą organu powołującego się na zawieszenie biegu terminu przedawnienia było wykazanie, że została spełniona przesłanka z art. 24 ust. 5b u.s.u.s. decydująca o zawieszeniu biegu przedawnienia. Organ powinien przedstawić odpowiednie dowody świadczące o prawidłowym doręczeniu Skarżącemu tytułów wykonawczych. Tylko w takim przypadku możliwe byłoby uznanie, że bieg przedawnienia został zawieszony na skutek dokonania pierwszej czynności zmierzającej do wyegzekwowania należności. Wątpliwości co do należytego doręczenia tytułów wykonawczych powinny być rozwiane w toku postępowania prowadzonego przez organ. Niepodjęcie działań ukierunkowanych na wyjaśnienie kwestii doręczenia tytułów wykonawczych (niezbadanie spornych podpisów) oznacza naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. Na mocy tych przepisów organ jest bowiem zobowiązany do podjęcia z urzędu wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy i powinien w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Organ naruszył art. 80 k.p.a., ponieważ przedstawiony materiał nie uprawniał do oceny, że tytuły wykonawcze opatrzone nieczytelnymi podpisami odbiorcy doręczono Skarżącemu – zwłaszcza w sytuacji, gdy Skarżący to doręczenie kwestionuje.

Naruszenie wymienionych przepisów postępowania przez organ mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co obliguje Sąd do uchylenia zaskarżonego postanowienia i wskazania organowi na obowiązek dokładnego zbadania kluczowej w przedmiotowej sprawie kwestii prawidłowego doręczenia tytułów wykonawczych. Brak udowodnienia przez organ prawidłowego dokonania pierwszej czynności zmierzającej do wyegzekwowania należności (doręczenia tytułów wykonawczych) oznaczać będzie, że nastąpiło przedawnienie dochodzonych należności, a zatem nie mogą być one skutecznie egzekwowane.

Na obecnym etapie Sąd jest zobligowany do stwierdzenia, że stanowisko organu w zakresie zawieszenia biegu terminu przedawnienia narusza art. 24 ust. 5b u.s.u.s. w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy – albowiem swoje stanowisko co do tego, że należności nie są przedawnione, organ opiera na twierdzeniu o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia.

Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ podejmie działania zmierzające do wyjaśnienia, czy podpis widniejący w rubrykach 70 tytułów wykonawczych (na krawędzi rubryk 72) należy do Skarżącego. Powinien to być podpis czytelny, skoro jednak nie jest czytelny, organ może podjąć działania mające na celu zbadanie, czy to rzeczywiście Skarżący złożył sporne podpisy. Jeśli jednak nie zostanie to udowodnione – nie można uznać, że podpisy widniejące na tytułach wykonawczych faktycznie złożył Skarżący. Organ nie był uprawniony do apriorycznego przyjęcia, że nieczytelny znak widniejący w rubryce 70 (na jej krawędzi) należy do konkretnej osoby – skoro ta osoba kwestionuje doręczenie.

Jak słusznie zauważył organ, w przedmiotowej sprawie, z uwagi na przepis art. 13 ust. 1 w zw. z art. 1 ustawy z dnia 11 września 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 2070), zastosowanie znajdują przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w brzmieniu obowiązującym przed 30 lipca 2020 r. W razie ustalenia, że doszło do przedawnienia postępowanie egzekucyjne będzie podlegać umorzeniu na podstawie art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. (w brzmieniu sprzed 30 lipca 2020 r.) wobec tego, iż obowiązek przestał być wymagalny. Należy przy tym podkreślić, iż przedawnienie dochodzonych należności nie powoduje wygaśnięcia obowiązku, a jedynie uniemożliwia jego przymusowe egzekwowanie.

Mając na względzie powyższe, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a uchylił zaskarżone postanowienie.