Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1403/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-01-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6219 Inne o symbolu podstawowym 621
Hasła tematyczne: Inne
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 29
journal: Dz.U. 2005 nr 41 poz 398
law: Ustawa z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej - tekst jedn.
article: art. 105
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Lipiński, Sędziowie WSA Olga Żurawska – Matusiak (spr.), Jacek Fronczyk, , , Protokolant specjalista Elwira Sipak, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 stycznia 2013 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie przyznania prawa zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] maja 2012 r. nr [...] Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W. nr [...] z [...] marca 2012 r., umarzającą na podstawie art. 105 § 1 K.p.a. postępowanie o przyznanie A. K. (dalej jako skarżąca) prawa zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym nr [...] przy ul. [...] w W.

Do wydania powyższej decyzji doszło w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.

Przedmiotowy lokal otrzymał E. K. na podstawie imiennego nakazu przydziału osobnej kwatery stałej nr [...] z [...] listopada 1961 r. W przydziale tym jako rodzina zostali uwzględnieni żona i dwoje dzieci. E. K. zmarł [...] czerwca 2006 r.

Pismem z [...] sierpnia 2008 r., w związku – jak podał organ – z regulacją tytułu prawnego do lokalu, zamieszkująca w tym lokalu skarżąca została wezwana do złożenia wyjaśnień dotyczących osób zameldowanych w lokalu, kopii dowodów osób pełnoletnich zamieszkujących w lokalu i zaświadczeń o ich dochodach oraz aktu zgonu E. K. Skarżąca żądane dokumenty przedłożyła.

[...] marca 2009 r. skarżąca została poinformowana o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie opróżnienia powyższego lokalu, uiszczenia opłat za jego używanie i opłat pośrednich oraz zapłaty odszkodowania w trybie art. 37a ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2005 r. nr 41, poz. 398 ze zm.).

[...] kwietnia 2009 r. skarżąca złożyła w Oddziale Regionalnym WAM w W. wyjaśnienia oraz została poinformowana, że w lokalu zamieszkuje bez tytułu prawnego oraz o możliwości złożenia wniosku w trybie art. 29 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP.

Wobec niezłożenia takiego wniosku organ wezwał skarżącą do dobrowolnego opróżnienia zamieszkiwanego lokalu mieszkalnego. Skarżąca lokalu nie zwolniła, lecz poinformowała organ o złożeniu pozwu o ustalenie wstąpienia w stosunek najmu przedmiotowego mieszkania na podstawie art. 691 Kc. Pozew ten został odrzucony postanowieniem z [...] czerwca 2010 r., a skarżąca [...] czerwca 2010 r. wystąpiła z pozwem o ustalenie istnienia stosunku najmu. Wyrokiem z [...] grudnia 2010 r. powództwo o ustalenie zostało oddalone.

[...] czerwca 2011 r. skarżąca zwróciła się do Dyrektora Oddziału Regionalnego WAM w W. o wydanie decyzji przydziału spornego lokalu na czas określony (dożywotnio) w trybie art. 29 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP w brzmieniu sprzed nowelizacji z 2010 r., gdyż w jej ocenie postępowanie w sprawie zostało wszczęte przed 2010 r.

Organ, pismem z [...] lipca 2011 r., wyjaśnił skarżącej, że w okolicznościach przedmiotowej sprawy nie ma możliwości zastosowania art. 29 ustawy o zakwaterowaniu w brzmieniu sprzed nowelizacji oraz że nie ma możliwości zawarcia z nią umowy najmu, gdyż w Garnizonie W. istnieją niezaspokojone potrzeby mieszkaniowe żołnierzy zawodowych.

W odpowiedzi na powyższe wyjaśnienia skarżąca wnioskowała o rozpatrzenie jej wniosku z [...] czerwca 2011 r. i wydanie decyzji administracyjnej. Organ ponownie wskazał, że wniosek skarżącej nie może być rozpatrzony w trybie przez nią wskazanym. Skarżąca podtrzymała swoje stanowisko, to samo uczynił również organ.

Decyzją Dyrektora Oddziału Regionalnego WAM w W. z [...] września 2011 r. skarżąca została zobowiązana do opróżnienia przedmiotowego lokalu i uiszczenia opłat oraz odszkodowania. Decyzja ta została następnie utrzymana w mocy decyzją Prezesa WAM.

[...] stycznia 2012 r. skarżąca ponowiła swoje żądanie wydania decyzji w przedmiocie przydziału obecnie zajmowanego lokalu mieszkalnego.

Organ podtrzymał prezentowane dotychczas stanowisko.

Ostatecznie decyzją z [...] marca 2012 r. nr [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego WAM w W. umorzył "wszczęte z urzędu w dniu [...].06.2011 r. postępowanie administracyjne w trybie art. 29 ustawy o zakwaterowaniu Sił (...) w sprawie przyznania A. K. prawa zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym nr [...] położonym w W. przy ul. [...] ".

Organ wskazał na nowelizację treści art. 29 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych i przyjął, że w dacie złożenia przez skarżącą wniosku z [...] czerwca 2011 r. nie obowiązywał art. 29 ww. ustawy, na podstawie którego skarżąca wniosła o wydanie decyzji przydziału spornego lokalu. Jednocześnie organ zważył, że skarżąca była wielokrotnie informowana, że nie ma możliwości zawarcia z nią umowy najmu na przedmiotowy lokal.

Skoro zatem postępowanie administracyjne zostało wszczęte na podstawie nieobowiązujących przepisów, to stało się ono bezprzedmiotowe.

W odwołaniu od powyższej decyzji skarżąca podtrzymała prezentowane dotychczas stanowisko, że postępowanie w przedmiocie regulacji tytułu prawnego rozpoczęło się w 2008 r., choć o wszczęciu postępowania została zawiadomiona w 2009 r. Zdaniem skarżącej o możliwości złożenia wniosku w trybie art. 29 ww. ustawy została poinformowana [...] kwietnia 2009 r. w związku z zawisłą już sprawą w przedmiocie regulacji tytułu prawnego do zajmowanego lokalu. Skarżąca wyraziła przekonanie, że w jednej sprawie może być prowadzonych kilka postępowań, tak jak w sprawie regulacji tytułu prawnego. Zwróciła przy tym uwagę na sygnaturę decyzji wskazującą, że sprawę wszczęto w 2008 r.

Podaną na wstępie decyzją Prezes WAM utrzymał w mocy skarżone rozstrzygnięcie.

Organ wskazał, że przedmiotowe postępowanie, wbrew podaniu w decyzji I instancji, że było wszczęte z urzędu, było prowadzone ze względu na wniosek skarżącej z [...] czerwca 2011 r. i jej późniejsze pisma.

Organ podkreślił, że żaden przepis ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP nie wskazuje, że jakikolwiek organ WAM prowadzi postępowanie w sprawie regulacji tytułu prawnego i kończy je poprzez wydanie decyzji administracyjnej.

W ocenie organu odwoławczego organ I instancji, posługując się sformułowaniem "regulacja tytułu prawnego", zmierzał do ustalenia, czy osoby zamieszkujące w lokalu po śmierci E. K. mają prawo w nim pozostać, czy będą zobowiązane do jego opróżnienia i czy skorzystają z prawa do złożenia wniosku w trybie obowiązującego do [...] czerwca 2010 r. przepisu art. 29 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP. Tym bardziej sposób oznaczenia pism poprzez nadanie im jednej sygnatury nie tworzy wspólnej sprawy "regulacji tytułu prawnego" wszczętej przed [...] lipca 2010 r.

Organ zwrócił uwagę, że z akt sprawy wyraźnie wynika, że skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa zamieszkiwania w spornym lokalu [...] czerwca 2011 r., a zatem prawie rok po wejściu w życie ustawy o zmianie ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2010 r. nr 28, poz. 143). Podkreślił także, że skarżąca o możliwości złożenia takiego wniosku została poinformowana [...] kwietnia 2009 r. Skarżąca jednak dopiero po dwóch niekorzystnych dla siebie wyrokach sadów cywilnych, [...] czerwca 2011 r. złożyła wniosek o przyznanie prawa zamieszkiwania w przedmiotowym lokalu mieszkalnym w trybie art. 29 ustawy o zakwaterowaniu w wersji obowiązującej do [...] czerwca 2010 r. W tej dacie obowiązywał już znowelizowany przepis art. 29 ww. ustawy warunkujący zawarcie umowy najmu lokalu mieszkalnego z osobą inną niż żołnierz zawodowy zaspokojonymi potrzebami mieszkaniowym żołnierzy zawodowych w danym garnizonie. W tak ukształtowanych okolicznościach faktycznych i prawnych Dyrektor Oddziału Regionalnego WAM w W. nie miał prawa merytorycznie rozpatrywać wniosku skarżącej na podstawie nieobowiązujących przepisów prawa i dlatego też wydał decyzję o umorzeniu postępowania jako bezprzedmiotowego na podstawie art. 105 § 1 K.p.a. Przesłanką bezprzedmiotowości jest bowiem brak przepisów, na podstawie których skarżąca wniosła o rozpatrzenie sprawy.

Jako błędne organ odwoławczy ocenił powołanie się w rozpoznawanej sprawie przez organ I instancji na art. 18 ww. ustawy z 22 stycznia 2010 r. jako niemający zastosowania w sprawie. Powyższe uchybienie nie ma jednak wpływu na rozstrzygnięcie.

W skardze na powyższą decyzję, która wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skarżąca podtrzymała swoje dotychczasowe stanowisko co do daty wszczęcia postępowania i powtórzyła argumentację zawartą w odwołaniu.

Dodatkowo wskazała, że nawet jeżeli wniosek o przyznanie lokalu w formie pisemnej złożyła [...] czerwca 2011 r., to z inicjatywą uregulowania tytułu prawnego do lokalu wystąpiła wcześniej, gdyż 1 września 2006 r. poinformowała organ o śmierci ojca. Było to podjęcie inicjatywy uregulowania tytułu prawnego do zajmowanego lokalu.

Skarżąca wyraziła także przekonanie, że organ powinien wydać decyzję merytoryczną, gdyż przepis art. 29 ustawy o zakwaterowaniu nigdy nie został uchylony, a jedynie jego treść uległa zmianie.

W konsekwencji skarżąca wnosiła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego merytorycznego rozpoznania właściwemu organowi.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoją dotychczasową argumentację. Podkreślił, że organ wydaje decyzję administracyjną na podstawie przepisów obowiązujących w dacie orzekania, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej. Wniosek o uregulowanie tytułu prawnego w trybie art. 29 ustawy o zakwaterowaniu wpłynął do organu po wejściu w życie nowelizacji ustawy o zakwaterowaniu z 22 stycznia 2010 r., co oznacza, że sprawy przydziału lokalu osobom innym niż żołnierze zawodowi załatwiane są przez zawarcie umowy najmu a nie wydanie decyzji.

Organ podał także, że powiadomienie o fakcie zgonu osoby uprawnionej nie rodzi automatycznie działań organu z urzędu w sprawie regulacji tytułu prawnego, gdyż ustawodawca nie przewidział takiej procedury. Organ sprawdza natomiast, czy osoba pozostała w lokalu posiada prawo do dalszego jego zamieszkiwania. Art. 37a ustawy o zakwaterowaniu w brzmieniu do 30 czerwca 2010 r. z brakiem tytułu prawnego do lokalu łączył skutek jego opróżnienia i takie postępowanie wobec skarżącej zostało wszczęte. Natomiast art. 29 ww. ustawy w brzmieniu do 30 czerwca 2010 r. nie obligował organu do przydziału lokalu, a dawał jedynie możliwość ubiegania się o jego przydział.

Nadto organ zaakcentował, że skarżąca została poinformowana o treści art. 29 ustawy o zakwaterowaniu, lecz wybrała drogę postępowania cywilnego.

W piśmie z [...] stycznia 2013 r. skarżąca podtrzymała swoje dotychczasowe stanowisko, wskazując, że organ – wbrew treści przepisu art. 29 ustawy o zakwaterowaniu w brzmieniu z daty wszczęcia postępowania, tj. 30 marca 2009 r. – nie badał istnienia sytuacji wyjątkowej uprawniającej do przyznania prawa zamieszkiwania w zajmowanym przez nią lokalu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Sąd administracyjny wykonuje wymiar sprawiedliwości, poddając kontroli decyzje wydawane przez organy administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem, badając czy właściwie zastosowano przepisy prawa materialnego i przestrzegano przepisów proceduralnych w postępowaniu administracyjnym.

Tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa Sąd władny jest wzruszyć zaskarżoną decyzję. Art. 145 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej jako P.p.s.a.) określa, w jakich sytuacjach decyzje podlegają uchyleniu.

Dokonując oceny zasadności skargi A. K. na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej, Sąd doszedł do przekonania, że skarga ta nie zasługuje na uwzględnienie.

Istota przedmiotowej sprawy sprowadza się do odpowiedzi na pytanie w jakiej dacie zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Jest to niezbędne dla ustalenia, która wersja art. 29 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych powinna zostać zastosowana.

Zgodnie z art. 29 ww. ustawy w wersji obowiązującej do 30 czerwca 2010 r. w sytuacji wyjątkowej dyrektor oddziału regionalnego Agencji, za zgodą Ministra Obrony Narodowej, może wydać decyzje o prawie zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym na czas oznaczony, innej osobie niż żołnierz służby stałej.

Od 1 lipca 2010 r. art. 29 ust. 1 ww. ustawy stanowi, że dyrektor oddziału regionalnego może wynająć lokal mieszkalny na czas oznaczony osobie innej niż żołnierz zawodowy, osobie prawnej, jednostce samorządu terytorialnego, państwowej lub samorządowej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, o ile w garnizonie są zaspokojone potrzeby mieszkaniowe żołnierzy zawodowych.

W stanie prawnym obowiązującym od 1 lipca 2010 r. organ utracił uprawnienia do wydawania decyzji o prawie zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym. Może natomiast w drodze umowy cywilnoprawnej wynająć lokal mieszkalny innemu podmiotowi niż żołnierz zawodowy.

Kwestie związane z taką umową regulowane są przepisami prawa cywilnego, a do jej zawarcia – zgodnie z zasadą swobody umów – dochodzi przy wyrażeniu zgodnej woli przez strony.

Stosownie do art. 18 ustawy o zmianie ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej oraz niektórych innych ustaw do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy ostatecznymi decyzjami administracyjnymi lub zawarciem umowy stosuje się przepisy ustawy zmienionej w brzmieniu dotychczasowym.

Istotę sprawy administracyjnej określa art. 1 pkt 1 i 2 K.p.a., warunkując jej byt od działania właściwego organu uprawnionego do wydania decyzji, której adresatem jest konkretna strona, w oparciu o przepisy materialne, w sprawie indywidualnej.

Odwołując się do poglądów wyrażonych w doktrynie, wskazać należy, że pojęcie "sprawy administracyjnej" odnosi się do konkretnego stanu faktycznego, konkretnego zjawiska czy konkretnej sytuacji życiowej, która jest uregulowana przepisami prawa administracyjnego i która przewiduje rozstrzygnięcie tej sytuacji w formie decyzji administracyjnej. Zaistnienie takiej sytuacji daje podstawę do wszczęcia postępowania administracyjnego (z woli strony lub z urzędu) w celu jej rozstrzygnięcia w drodze decyzji. Aby sprawa administracyjna w znaczeniu materialnym mogła się urzeczywistnić, trzeba, aby stała się ona przedmiotem postępowania administracyjnego, tzn. aby wszczęto w niej postępowanie. Przedmiotem procesu administracyjnego jest zatem konkretna sprawa indywidualnego podmiotu, w której na podstawie przepisów prawnych powszechnie obowiązujących organy administracji publicznej są władne podjąć decyzję administracyjną albo orzekając w niej o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu, albo stwierdzając w niej o niedopuszczalności takiego orzekania (por. Cz. Martysz /w:/ G. Łaszczyca, C. Martysz, A. Matan, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz., Tom I, Lex 2010 i powołana tam literatura).

Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy jako nieuprawnione należy ocenić stanowisko skarżącej, zgodnie z którym w jednej sprawie może być prowadzonych kilka postępowań. Żaden z przepisów ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych nie odnosi się ogólnie do regulacji tytułu prawnego, a tym samym nie przewiduje możliwości dokonania takiej regulacji w stosunku do konkretnego podmiotu w drodze decyzji administracyjnej. Wobec braku przepisu prawa materialnego nie istnieje zatem możliwość wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie regulacji tytułu prawnego.

Odnosząc się do okoliczności przedmiotowej sprawy, uznać trzeba, że organ posługując się sformułowaniem "regulacja tytułu prawnego", zmierzał do ustalenia okoliczności faktycznych, od zaistnienia których uzależnione były działania organu. W sprawie istotne bowiem było wyjaśnienie, czy osoby zamieszkujące w przedmiotowym lokalu po śmierci E. K. mają prawo w nim pozostać, czy będą zobowiązane do jego opróżnienia, czy też skorzystają z możliwości przewidzianej art. 29 ustawy. Te czynności organu nie generowały jednak na tym etapie żadnej sprawy administracyjnej. Dopiero po zgromadzeniu podstawowych danych organ, uwzględniając stwierdzone uwarunkowania faktyczne, 30 marca 2009 r. wszczął postępowanie w sprawie opróżnienia przez skarżącą lokalu, uiszczenia opłat i zapłaty odszkodowania.

Powyższe prowadzi do wniosku, że – wbrew twierdzeniom skarżącej – postępowanie w sprawie prawa zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym nie zostało wszczęte w 2008 r. jako jeden z elementów (jedna z części) sprawy regulacji tytułu prawnego.

Jako zbyt daleko idące należy uznać wnioskowanie o wszczęciu postępowania w sprawie prawa zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym w 2008 r. na podstawie stosowanego przez organ oznaczania pism jedną sygnaturą. Niewątpliwie takie oznaczenie pism należy uznać za nieprawidłowe, lecz niewywołujące skutków prawnych jakie chciałaby przypisać mu skarżąca.

Postępowanie administracyjne – stosownie do art. 61 § 1 K.p.a. – wszczynane jest na żądanie strony lub z urzędu. W sytuacji, gdy przepisy szczególne nie regulują sposobu wszczęcia postępowania, ustalenie w tym zakresie winno nastąpić w wyniku wykładni przepisów materialnoprawnych. Można przyjąć, że inicjatywa wszczęcia postępowania należy do organu administracji, gdy celem postępowania głównego jest ustalenie sytuacji prawnej jednostki w zakresie ciążących na niej obowiązków, ograniczenia lub cofnięcia uprawnień. Natomiast inicjatywa należy do strony, gdy chodzi o ustalenie sytuacji prawnej jednostki w zakresie jej interesu prawnego, zgodnie z zasadą, że jednostka rozporządza swoim prawem (por. A. Matan /w:/ G. Łaszczyca, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz., Tom I, Lex 2010 i powołana tam literatura).

Organ działa z własnej inicjatywy, gdy dysponuje informacjami o takim stanie faktycznym czy prawnym, który w świetle prawa materialnego obliguje (upoważnia) go do uregulowania sytuacji poprzez podjęcie określonej decyzji. Informacje te mogą być uzyskane w trakcie kontroli, podczas analizy akt postępowania w innej sprawie, czy też mogą pochodzić od innych organów.

Analiza art. 29 ustawy o zakwaterowaniu, w brzmieniu obowiązującym do 30 czerwca 2010 r. prowadzi do wniosku, że postępowanie w przedmiocie przyznania prawa zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym jest wszczynane na wniosek zainteresowanego podmiotu i okoliczność ta nie budzi jakichkolwiek kontrowersji w orzecznictwie i wydaje się nie być kwestionowana przez skarżącą, która pisze "możliwość wystąpienia przez stronę nieposiadającą tytułu prawnego do zajmowania lokalu pozostającego w zasobach WAM o przyznanie takiego tytułu trybie nadzwyczajnym, przewidzianym w art. 29 ustawy w dotychczasowym brzmieniu, było przysługującym mi prawem podmiotowym". Niewątpliwie jest to prawo podmiotowe strony, w której gestii pozostaje, czy chce zamieszkiwać w danym lokalu i dopiero taka wola strony determinuje dalsze czynności organu. Zauważyć przy tym należy, że z treści art. 29 ustawy o zakwaterowaniu w wersji obowiązującej do 30 czerwca 2010 r., jednoznacznie wynika, że organ może, lecz nie musi przyznać wnioskowane prawo. Decyzja wydawana w tym trybie nie miała zatem charakteru decyzji związanej.

Jako nieprawidłowe ocenić zatem należy podanie w decyzji organu I instancji, że postępowanie zostało wszczęte z urzędu, organ II instancji nieprawidłowość tę jednak skorygował.

[...] kwietnia 2009 r. skarżąca została poinformowana, że zamieszkuje w przedmiotowym lokalu bez tytułu prawnego oraz pouczona o możliwości złożenia wniosku w trybie art. 29 ustawy o zakwaterowaniu.

Wniosek taki złożyła [...] czerwca 2011 r. i wszczął on postępowanie w sprawie przyznania skarżącej prawa zamieszkiwania w lokalu nr [...] przy ul. [...] w W.

Wbrew twierdzeniom zawartym w skardze, nie jest możliwe ustalenie wcześniejszej daty wszczęcia postępowania na tej podstawie, że skarżąca z inicjatywą uregulowania tytułu prawnego do lokalu wystąpiła wcześniej – we wrześniu 2006 r. poinformowała WAM o śmierci ojca i przedłożyła akt zgonu.

Art. 63 K.p.a., określający, że podanie może być złożone ustnie do protokołu precyzuje wymagania formalne co do treści wniosku. Musi on m.in. zawierać żądanie, gdyż treść żądania wyznacza przedmiot postępowania.

Poinformowanie organu o śmierci ojca nie może zostać uznane za wystąpienie skarżącej o przyznanie jej prawa zamieszkiwania w przedmiotowym lokalu. Skarżąca takiej woli w trakcie wizyty w organie nie ujawniła, nie został sporządzony żaden protokół zawierający stanowisko skarżącej w tym zakresie.

Zauważyć także trzeba, wobec stanowiska skarżącej, że pismem z [...] marca 2009 r. nie zawiadomiono skarżącej o wszczęciu przedmiotowego postępowania, lecz o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie opróżnienia lokalu nr [...] przy ul. [...] w W., uiszczenie opłat za używanie lokalu i opłat pośrednich oraz zapłaty odszkodowania w trybie art. 37a ustawy o zakwaterowaniu.

Było to postępowanie odrębne od postępowania w sprawie przyznania prawa do zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym, mające swe źródło w innej normie prawa materialnego.

Bezprzedmiotowość postępowania występuje w sytuacji, gdy brak jest któregokolwiek z elementów konstruujących przedmiot postępowania (sprawę administracyjną), dla zrealizowania którego postępowanie zostało wszczęte, co organ powinien rozważyć w świetle przepisów prawa materialnego mających zastosowanie w sprawie i ustalonego stanu faktycznego w dniu podejmowania decyzji. Innymi słowy, z bezczynnością postępowania mamy do czynienia wówczas, gdy w sposób oczywisty organ stwierdzi brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpoznania sprawy. Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, jako konsekwencja bezprzedmiotowości sprawy administracyjnej, która miała być rozstrzygnięta w trybie tego postępowania, może być spowodowana przyczynami o charakterze podmiotowym, jak i przedmiotowym, gdyż stanowiąca przedmiot tegoż postępowania sprawa administracyjna, jako sprawa indywidualnie załatwiana w drodze decyzji administracyjnej przez właściwy organ administracji publicznej (art. 1 pkt 1 K.p.a.), jest połączeniem elementów tak podmiotowych, jak i przedmiotowych.

Jak wskazał NSA w wyroku z 25 stycznia 1990 r., II SA 1240/89 (publ. https://cbois.nsa.gov.pl), jeżeli żądanie strony nie dotyczy sprawy podlegającej rozstrzygnięciu co do istoty przez organ administracji, postępowanie administracyjne wszczęte takim żądaniem, jako bezprzedmiotowe, powinno ulec umorzeniu na podstawie art. 105 § 1 K.p.a., bez względu na przyczyny, z powodu których strona wystąpiła z odnośnym wnioskiem.

Do 30 czerwca 2010 r., czyli do nowelizacji art. 29 ustawy o zakwaterowaniu, organ procesujący w trybie tego przepisu obowiązany był do wydania decyzji – przyznającej wnioskowane prawo lub też odmawiającej jego przyznania.

Od 1 lipca 2010 r. organ, za wyjątkiem spraw wszczętych i niezakończonych, nie jest już uprawniony do rozstrzygania w formie decyzji o prawie zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym. Lokal taki może natomiast wynająć osobie innej niż żołnierz zawodowy, ale następuje to w drodze umowy najmu.

Uwzględniając powyższe uwagi natury ogólnej, uznać zatem należy, że aktualnie, a także w stanie prawnym obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji, brak jest elementów konstruujących przedmiot postępowania. Nie ma przepisu prawa materialnego uprawniającego organ do wydania decyzji w okolicznościach faktycznych sprawy. Brak powiązania tego konkretnego stanu faktycznego, w jakim znajduje się skarżąca, z powszechnie obowiązującą normą prawa administracyjnego. I z tego punktu widzenia nie ma znaczenia, że – jak wskazuje skarżąca – art. 29 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych nigdy nie został uchwalony. Przepis art. 29 ustawy o zakwaterowaniu pozwalający dyrektorom oddziału regionalnego Agencji do wydania decyzji o prawie zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym, przestał obowiązywać 30 czerwca 2010 r. Organ ma obowiązek stosować prawo obowiązujące w dacie orzekania, a tylko w sytuacjach ściśle oznaczonych może sięgać do przepisów obowiązujących wcześniej. W rozpoznawanej sprawie nie zachodziła możliwość zastosowania normy przejściowej – zawartej w art. 18 ustawy z 22 stycznia 2010 r. o zmianie ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej oraz niektórych innych ustaw, albowiem jak wskazano powyżej postępowanie w przedmiotowej sprawie wszczął wniosek skarżącej z [...] czerwca 2011 r.

Uwzględniając powyższe okoliczności, organ, po ustaleniu, że żądanie skarżącej nie dotyczy sprawy podlegającej w świetle obowiązujących przepisów ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych rozstrzygnięciu co do istoty przez organ administracji, umorzył wszczęte wnioskiem skarżącej postępowanie jako bezprzedmiotowe i takie rozstrzygnięcie organu należy uznać za prawidłowe.

Z tych wszystkich powodów Sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a., skargę jako niezasadną oddalił.