Postanowienie NSA, sygn. akt I OSK 1960/06
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2007-01-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6292 Przymusowy zarząd państwowy
Hasła tematyczne: Odrzucenie skargi
Wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 184
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Bujko po rozpoznaniu w dniu 5 stycznia 2007 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Zgromadzenia Sióstr [...] od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 sierpnia 2006 r., sygn. akt IV SA/Wa 788/06 w zakresie odrzucenia skargi o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 maja 2003 r. w sprawie IV SA 2972/01 w sprawie ze skargi Zgromadzenia Sióstr [...] na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...], nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia 4 stycznia 1962 r. postanawia: skargę kasacyjną oddalić.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 23 sierpnia 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę Zgromadzenia Sióstr [...] o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 maja 2003 r. w sprawie IV SA 2972/01 w sprawie ze skargi Zgromadzenia Sióstr [...] na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia 4 stycznia 1962 r.

W piśmie z dnia 13 kwietnia 2006 r., zatytułowanym "wniosek o wznowienie postępowania..." - potraktowanym jako skarga o wznowienie postępowania sądowego - jako podstawę prawną wskazano przepisy art. 403 § 2, 407 § 1, oraz 408 k.p.c. podnosząc, że decyzja z dnia [...] wydana przez Ministra Transportu i Budownictwa (nr.[...]), z której wynika że zarządzenie o przejęciu w zarząd państwowy pensjonatu "[...]" znajdującego się w [...] przy ulicy [...] potwierdzała jedynie nowy stan faktyczny, natomiast nie ingerowała w stosunki prawne i właścicielskie. Podkreślono również, że konieczne stało się unieważnienie orzeczenia Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia 4 stycznia 1962 r. o przejęciu przedmiotowej nieruchomości, ponieważ podstawa prawna decyzji nie istnieje. Konieczne jest również określenie terminu zwrotu nieruchomości bez żadnych obciążeń tzn. bez lokatorów.

Zdaniem strony zaistniałe okoliczności faktyczne umożliwią sądowi dokonanie kontroli wspomnianego zarządzenia jako aktu przyczynowego i warunkującego wydanie orzeczenia Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia 4 stycznia 1962 r.

Precyzując podstawę prawną wznowienia postępowania sądowego w piśmie z dnia 7 czerwca 2006 r. wskazano art. 145 pkt 7 i 8 k.p.a. w związku z art. 156 pkt 2 i 7 k.p.a., art. 21 ust. 1 i art. 64 Konstytucji RP, oraz przepisy protokołu dodatkowego do Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności.

W piśmie powyższym pełnomocnik strony skarżącej podał, iż w wyniku decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] orzeczenie Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia 4 stycznia 1962 r. nie ma umocowania prawnego w zarządzeniu z dnia 1 września 1951 r.

Dokonując analizy pism strony, Sąd nie stwierdził występowania przesłanek do wznowienia postępowania, wymienionych w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. (art. 271-273 tejże ustawy). Na tej podstawie należało ocenić podstawy prawne wznowienia postępowania przed sądem jako całkowicie chybione i odrzucić skargę mocą art. 281 p.p.s.a.

Skargę kasacyjną od powyższego orzeczenia złożyło Zgromadzenie Sióstr [...], wnosząc o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem z dnia 7 maja 2003 r., sygn. IV SA 2972/01, i wskazując na okoliczności wymienione w art. 273 § 2 i 3 p.p.s.a. jako podstawa wznowienia. Zdaniem strony skarżącej decydującą rolę w zaistnieniu takich okoliczności odgrywają, wydane po wspomnianym wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego decyzje Ministra Infrastruktury z dnia [...] ([...]), oraz Ministra Transportu i Budownictwa z dnia [...] ([...]). Oznacza to, że wycofane zostało z obrotu prawnego zarządzenie o ustanowieniu nad pensjonatem "[...]" przymusowego zarządu państwowego z dnia 01 września 1951 r., toteż możliwa stała się kontrola i unieważnienie decyzji Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia 4 stycznia 1962 r.

Nadto zainteresowany wskazał, że jakkolwiek stwierdzenie nieważności zarządzenia o ustanowieniu przymusowego zarządu państwowego nad pensjonatem "[...]" wyklucza automatycznie podstawę prawną decyzji z 04 stycznia1962 r. opartej na przepisach ustawy z 08 marca 1958 r. - to wyeliminowanie z obrotu prawnego tej decyzji, musi być stwierdzone przez sąd na piśmie z uwagi na powagę rzeczy osądzonej.

Naczelny Sąd administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, bowiem strona nie wykazała istnienia jakiejkolwiek przesłanki wznowieniowej, wyrażonej w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Zgodnie z art. 273 § 2 p.p.s.a. Można żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Podstawą do założenia, że okoliczność taka zaistniała jest według zainteresowanego decyzja Ministra Infrastruktury z dnia [...], oraz utrzymująca ją w mocy decyzja Ministra Transportu i Budownictwa z dnia [...], wydane w przedmiocie stwierdzenia nieważności zarządzenia Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia 1 września 1951 r., w części dotyczącej ustanowienia przymusowego zarządu państwowego nad pensjonatem "[...]", przekazanym w roku 1958, w drodze darowizny, Zgromadzeniu Sióstr [...]. Stwierdzenie nieważności tego aktu warunkowało stwierdzenie nieważności innego aktu Ministra Gospodarki Komunalnej tj. orzeczenia z dnia 4 stycznia 1962 r., o przeniesieniu własności spornej nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa, na co słusznie zwrócił uwagę Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 7 maja 2003 r. kończącym postępowanie sądowe w sprawie będącej przedmiotem skargi o wznowienie postępowania. Należy tym miejscu zaznaczyć, iż wykładnia art. 273 § 2 p.p.s.a. dopuszcza jedynie środki dowodowe istniejące przed uprawomocnieniem się wyroku kończącego postępowanie w sprawie. Pogląd taki wyrażony został w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 września 2004 r., sygn. OSK 446/04 (publ. w ONSAiWSA 2005, nr 1, poz. 13) a także w wyroku tegoż Sądu z dnia 20 sierpnia 1998 r., I SA 1447/98 (niepubl.). Podobieństwo do omawianego wyżej przepisu wykazuje analogiczny na gruncie kodeksu postępowania cywilnego art. 403 § 2 tejże ustawy. W przepisie tym, o identycznym brzmieniu jak cyt. wyżej art. 273 § 2 p.p.s.a., ustawodawca powołuje również takie przyczyny, które wchodzą w zakres okoliczności składających się na podstawę stanu rzeczy istniejącego w chwili orzekania w sprawie przez sąd każdej instancji (A. Zieliński (red.) - "Kodeks postępowania cywilnego, t. I", Wydawnictwo C.H.BECK, Warszawa 2005, str. 1079). Nie może zatem stanowić skutecznej podstawy do wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego w omawianej sprawie decyzja wydana już po uprawomocnieniu się wyroku kończącego to postępowanie.

Odnośnie powołanego w skardze kasacyjnej art. 273 § 3 p.p.s.a, należy stwierdzić, iż nie stanowi on również podstawy do wznowienia postępowania sądowego albowiem w związku z wyżej omówionym zagadnieniem twierdzenie takie jest całkowicie nietrafne i nie wymaga szerszego komentarza.

Stwierdzić także należy, ze żadna z innych wymienionych w ustawie p.p.s.a. podstaw wznowienia postępowania nie zachodzi w niniejszej sprawie, na co słusznie zwrócił uwagę Sąd I instancji w zaskarżonym postanowieniu.

Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 § 1 p.p.s.a.