Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 115/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2016-05-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6205 Nadzór sanitarny
Hasła tematyczne: Inspekcja sanitarna
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 52a ust. 1
journal: Dz.U. 2012 poz 124
law: Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jarosław Wichrowski (spr.) Sędziowie sędzia WSA Renata Owczarzak sędzia WSA Grzegorz Saniewski Protokolant asystent sędziego Jacek Grzegorzewski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 maja 2016 r. sprawy ze skargi P. B. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w B. z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za wprowadzanie do obrotu środków zastępczych 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w R. z dnia [...] czerwca 2015 r., nr [...]. 2. zasądza od Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w B. na rzecz skarżącego kwotę 5417 (pięć tysięcy czterysta siedemnaście 0/100) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] czerwca 2015 r., Nr [...] ([...]) Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 4 i art. 37 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2011 r. Nr 212, poz. 1263 ze zm.), art. 44b oraz art. 52a ust. 1, 2 i 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (Dz. U. z 2012 r. poz. 124 ze zm.) ustalił wobec P. B. karę pieniężną w wysokości 20 000 zł za wprowadzanie do obrotu środków zastępczych o nazwach: MOCARZ - środek pochłaniający wilgoć, EXCLUSIVE KOKOLINO 0,3 g - substrat środków czyszczących, cherry Kokolino 0,3 g - substrat środków czyszczących, HARDCORE by Waikiki Ben - środek pochłaniający wilgoć, fresh and funky - substrat środków czyszczących, czeszący grzebień 1 g - środek pochłaniający wilgoć, KOSIOR - produkt pochłaniający wilgoć, Władziu 1 g - substrat środków czyszczących,. Decyzji nadany został rygor natychmiastowej wykonalności.

W uzasadnieniu organ wskazał, że w dniu [...] lipca 2014 r. w Firmie Handlowo Usługowej P. B. w R. przy ul. T. została przeprowadzona kontrola w związku z podejrzeniem wprowadzania do obrotu produktów będących środkami zastępczymi. Podczas kontroli stwierdzono obecność wymienionych wyżej produktów, co do których zachodziło uzasadnione podejrzenie, że są one wprowadzanymi do obrotu środkami zastępczymi. Ww. produkty zostały zatrzymane przez kontrolujących, próbki natomiast przesłane do laboratorium T. sp. z o.o. w K. w celu zbadania ich składu chemicznego. Jak wynika z opinii toksykologicznej sporządzonej przez ww. laboratorium, w badanych produktach zidentyfikowano następujące grupy związków: MOCARZ - środek pochłaniający wilgoć - UR-144, EXCLUSIVE KOKOLINO 0,3 g - substrat środków czyszczących - 3-metylometkatynon, cherry Kokolino 0,3 g - substrat środków czyszczących - Pentedron, HARDCORE by Waikiki Ben - środek pochłaniający wilgoć - AM-2201, fresh and funky - substrat środków czyszczących - MDPBP, czeszący grzebień 1 g - środek pochłaniający wilgoć - UR-144, KOSIOR - produkt pochłaniający wilgoć - UR-144 oraz Władziu 1 g - substrat środków czyszczących - 3-metylometkatynon, PVP.

Organ wskazał, że z otrzymanej opinii jednoznacznie wynikało, iż substancje zawarte w badanych produktach mogą stanowić zagrożenie dla zdrowia ludzi oraz że są one środkami zastępczymi w rozumieniu ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii. Organ stwierdził również, że doszło do wprowadzania do obrotu środków zastępczych, a nie jedynie ich posiadania.

Z informacji uzyskanych z Wydziału Kryminalnego KPP wynika, że w okresie od [...].06.2014 r. do [...].07.2014 r. pięć osób wielokrotnie nabywało tzw. "dopalacze" w kontrolowanym lokalu oraz że zatruta 14-letnia dziewczynka, która straciła przytomność po zażyciu dopalacza zakupionego w tejże firmie, leczona była w oddziale dziecięcym w SP ZOZ. Powyższe ustalenia potwierdzają zeznania świadków oraz notatki służbowe policji. Z notatek tych wynika, że osobą oferującą do sprzedaży dopalacze jest P. B., ojciec P. B., a ponadto, że w czasie kontroli 10 lipca 2014 r. oprócz 47 opakowań z dopalaczami w lokalu firmy znaleziono puste torebki foliowe w ilości ok. 10 000-15 000 szt. oraz wagę elektroniczną laboratoryjną.

Organ wskazał, że właściciela adresu e-mail, za pomocą którego P. B. kupował środki zastępcze ze sklepu internetowego, nie udało się ustalić.

Organ nie dał wiary oświadczeniom P. B. i P. B. złożonym w postępowaniu odnośnie wiedzy tego pierwszego na temat sprzedaży "dopalaczy" przez ojca.

Organ wskazał, że w sprawie niniejszej została wymierzona najniższa z kar pieniężnych przewidziana przepisami ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii. Ze względu na stwierdzone wprowadzanie do obrotu środków zastępczych decyzji nadano natomiast rygor natychmiastowej wykonalności.

We wniesionym odwołaniu od ww. decyzji P. B. zarzucił jej wydanie z naruszeniem art. 7 w zw. z art. 77 § 1 oraz art. 80, art. 51 § 1 oraz art. 88 § 1, art. 8, art. 11, art. 107 § 1 i 3, art. 9 oraz art. 73 § 1 K.p.a. Skarżący wskazał również na naruszenia art. 52a ust. 1 w zw. z art. 4 pkt 34 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii.

Odwołujący się podniósł, że nie został, mimo złożonego przez niego wniosku, przeprowadzony dowód z przesłuchania świadka P. B. Było to przyczyną braku jakichkolwiek ustaleń organu co do tego, czyją własność stanowiły zatrzymane środki oraz czy miał on wiedzę, że w ogóle znajdują się one w miejscu wykonywanej przez niego działalności gospodarczej i czy wyrażał na to zgodę. Z materiału dowodowego, na który powołuje się organ, wynika, że jedyną osobą zajmującą się handlem środkami zastępczymi był P. B., a jedyną okolicznością łączącą odwołującego się z tym jest to, że do sprzedaży miało dochodzić w lokalu odwołujący się prowadził działalność, co nie stanowi dowodu na jego wiedzę i zgodę na taki stan rzeczy. W lokalu oferowano jedynie usługi lombardowe. Ponadto, zamówień środków dokonywał z prywatnego e-maila P. B., a nie odwołujący się.

Waga znajdująca się w lokalu nie świadczy o wprowadzaniu do obrotu środków zastępczych. Nie była bowiem to waga laboratoryjna, lecz zwykła waga handlowa, która jest niezbędna do prowadzenia działalności lombardowej. Natomiast brak dokładnego uściślenia kwestii ilości woreczków foliowych powinien skutkować całkowitym pominięciem tej okoliczności przy wydawaniu decyzji.

Organ nie ustalił, czy osoby nabywające środki psychoaktywne, robiły to w celu ich użycia, czy w celu ich dalszej odsprzedaży.

Ponadto, organ w czasie kontroli nie stwierdził wprowadzania do obrotu środków zastępczych, a jedynie ich posiadanie, które nie jest zabronione.

Odwołujący się zakwestionował skład chemiczny produktów zabezpieczonych podczas kontroli wskazując, że tylko część z nich została poddana badaniu.

Odwołujący wskazał, że P. B. był jego pełnomocnikiem, a ewentualne wprowadzenie do obrotu środków zastępczych wykraczało poza zakres udzielonego mu pełnomocnictwa. Nie może więc odpowiadać za jego działania na zasadzie ryzyka.

W odwołaniu zarzucono organowi również całkowity brak uzasadnienia prawnego decyzji i bardzo lakoniczne wyjaśnienie podstawy faktycznej. Organ nie ustalił, na czym miałoby polegać wprowadzenie do obrotu środków zastępczych - czy na udostępnianiu, czy na udzielaniu, nie wskazał ponadto przyczyn, z powodu których odmówił wiarygodności i mocy dowodowej oświadczeniom P. B. oraz P. B. w zakresie niewprowadzania zatrzymanych środków do obrotu, braku wiedzy odwołującego się o występowaniu zatrzymanych środków w miejscu wykonywania działalności gospodarczej.

Odwołujący się zwrócił również uwagę na okoliczność odmowy jego pełnomocnikowi dostępu do akt.

Odwołujący się ponadto zarzucił organowi błędną wykładnię art. 52a ust. 1 w zw. z art. 4 pkt 34 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii polegającą na niezasadnym przyjęciu, że wprowadzanie do obrotu to udostępnianie osobom trzecim, odpłatnie lub nieodpłatnie środków zastępczych, które to osoby mogą być także konsumentami.

Decyzją z [...] grudnia 2015 r., nr [...] ([...]), Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny, na podstawie art. 104 i art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. oraz art. 52a ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

Organ odwoławczy nie podzielił zawartej w odwołaniu argumentacji naruszenia przepisów K.p.a. Odnosząc się do zarzutu odmowy dostępu pełnomocnikowi odwołującego się do akt organ wskazał, że pełnomocnictwo powinno być udzielone na piśmie, adw. A. P. nie posiadał natomiast pełnomocnictwa udzielonego przez P. B. w dacie, gdy miał uzyskać dostęp do akt sprawy.

Organ odwoławczy wskazał, że właścicielem Firmy Handlowo-Usługowej P. B. w R., ul. T. jest P. B., natomiast w dniu kontroli w obiekcie znajdował się P. B. - pełnomocnik strony. W toku postępowania administracyjnego właściciel firmy poinformował, że zabezpieczone podczas kontroli produkty nie należą do niego i nie posiadał wiedzy o znajdujących się na terenie lombardu środkach zastępczych, a także nie wyrażał zgody na przechowywanie ich w siedzibie przedsiębiorstwa. P. B. natomiast przyznał, że ww. produkty są wyłącznie jego własnością. Organ wskazał, że P. B. przebywał u przedsiębiorcy jako jego pełnomocnik, co oznacza, że działając w siedzibie przedsiębiorcy (w lombardzie) działał jako pełnomocnik. Czynności podjęte przez pełnomocnika odnoszą skutki bezpośrednio dla odwołującego się. Istotny dla sprawy jest również fakt, że środki zastępcze pełnomocnik zamawiał na adres lombardu.

Organ odwoławczy, uzupełniając materiał dowodowy, przesłuchał P. B. Z zeznań wynika, że zabezpieczone produkty należały wyłącznie do przesłuchiwanego, a P. B. nie wiedział, że znajdują się one na terenie lombardu. Ponadto wyjaśnił, że z uwagi na charakter działalności znajdująca się w obiekcie waga i woreczki strunowe służyły do codziennej pracy. P. B. oświadczył również, że środki zastępcze kupował drogą internetową, a adres e-mail [...]@[...] należał do niego.

Z informacji uzyskanych z Izby Celnej Wydział Zwalczania Przestępczości wynika ponadto, że w ramach realizacji czynności kontrolnych w firmach kurierskich ujawniono w paczce adresowanej do P. B. środki zastępcze o nazwie "Czeszący Grzebień" w ilościach handlowych (51 opakowań po 3,0 g).

Organ nie zgodził się z twierdzeniem odwołującego oraz świadka P. B., że na terenie lombardu nie dochodziło do sprzedaży środków zastępczych. Stwierdził również, że organ I instancji w sposób mało precyzyjny ujął stwierdzone w toku kontroli nieprawidłowości, tj. "posiadanie produktów, co do których zachodzi podejrzenie, że są środkami zastępczymi", uznając jednocześnie, że powyższy zapis stanowi jedynie omyłkę pisarską, a stwierdzona nieprawidłowość dotyczy wprowadzania do obrotu środków zastępczych, a nie ich posiadania.

Organ I instancji słusznie wydał zaskarżoną decyzję, bowiem w zabezpieczonych produktach stwierdzono obecność substancji psychoaktywnych. Zarzut nieprzebadania wszystkich produktów zabezpieczonych w dniu kontroli organ uznał za bezzasadny. Zebrany materiał dowodowy jednoznacznie potwierdza bowiem, że w lombardzie należącym do odwołującego się wprowadzano do obrotu "dopalacze".

W skardze P. B. zarzucił powyższej decyzji naruszenie art. 7 w zw. z art. 77 § 1 oraz art. 80, art. 8 w zw. z art. 75 § 1 i art. 77 § 1 oraz art. 80, art. 11 i art. 107 § 1 i 3 K.p.a., a także art. 52a ust. 1 w zw. z art. 4 pkt 34 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii.

Zdaniem skarżącego organy obu instancji dowolnie ustaliły, że ponosi on na zasadzie ryzyka odpowiedzialność za działania ustanowionego pełnomocnika. Czynności pełnomocnika, niezgodne z prawem, do tego dokonane bez wiedzy i zgody mocodawcy, nie mogą obciążać mocodawcy. Organy nie ustaliły dokładnego zakresu pełnomocnictwa udzielonego przez skarżącego P. Bu. Dokładne ustalenie treści udzielonego pełnomocnictwa jest istotne dla rozstrzygnięcia sprawy. Zamówień środków zastępczych przez e-mail dokonywał P. B. ze swojego prywatnego e-maila, na swoją rzecz, tym samym był ich właścicielem, to w prywatnej torbie pełnomocnika znajdowały się środki ujawnione podczas kontroli. Kwestia miejsca dostawy nie ma znaczenia dla oceny prawa własności, jak również wiedzy i zgody skarżącego na takie działania pełnomocnika. Z materiału dowodowego, na który powołuje się organ, wynika, że jedyną osobą zajmującą się handlem środkami zastępczymi jest P. B.

Skarżący wskazał, że organ nie przeprowadził dowodu z przesłuchania świadków K. P., D. S., J. S. oraz M. B. wnioskowanych w piśmie z dnia [...].10.2015 i oparł się jedynie na protokołach przesłuchań wymienionych świadków z postępowania przygotowawczego.

Skarżący zakwestionował skład chemiczny produktów zabezpieczonych w sprawie w toku kontroli, co do których nie przeprowadzono badań laboratoryjnych. Organ poprzestał na badaniu tylko jednego opakowania z produktów oznakowanych w tożsamy sposób, tym samym brak jest wiedzy na temat składu chemicznego większości z zatrzymanych substancji.

Zaskarżona decyzja nie zawiera odpowiedniego uzasadnienia prawnego i wyjaśnienie podstawy faktycznej. Organ nie wskazał w ogóle przyczyn, z powodu których odmówił wiarygodności i mocy dowodowej oświadczeniom skarżącego oraz oświadczeniom i zeznaniom pełnomocnika w zakresie niewprowadzania zatrzymanych środków do obrotu, braku wiedzy skarżącego o występowaniu zatrzymanych środków w miejscu wykonywania działalności gospodarczej. Zgromadzony materiał dowodowy wprost wskazuje, że to nie skarżący handlował środkami zastępczymi, a czynił to jego pełnomocnik.

Organ niezasadnie przyjął, że wprowadzanie do obrotu to udostępnianie osobom trzecim, odpłatnie lub nieodpłatnie środków zastępczych, które to osoby mogą być także konsumentami, gdy w rzeczywistości osobą trzecią w rozumieniu art. 4 pkt 34 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii nie może być konsument rozumiany jako osoba nabywająca środki psychoaktywne w celu ich użycia.

W odpowiedzi na skargę Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny wniósł o jej oddalenie, wraz z argumentacją zawartą w treści zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skargę należało uwzględnić.

Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), sąd administracyjny sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem w oparciu o przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej zwana P.p.s.a.). Z powyższego wynika, że w przypadku gdy Sąd stwierdzi, bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź też stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa. Wskazana regulacja nie pozostawia wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Przedmiot oceny Sądu stanowiła w niniejszej sprawie decyzja Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z [...] grudnia 2015 r. nr [...] (znak [...]), utrzymująca w mocy decyzję z [...] czerwca 2015 r. Nr [...] (znak: [...]), mocą której Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny ustalił wobec skarżącego karę pieniężną w wysokości 20 000 zł za wprowadzanie do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej środków zastępczych. Podstawę do nałożenia na skarżącego kary pieniężnej stanowił art. 52a ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii. Zgodnie z ust. 1 tego przepisu, kto wytwarza lub wprowadza do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej środek zastępczy lub nową substancję psychoaktywną, podlega karze pieniężnej w wysokości od 20 000 zł do 1 000 000 zł.

Zgodnie z art. 44b ust. 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, zakazuje się wytwarzania, przywozu i wprowadzania do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej: 1) środków zastępczych oraz 2) nowych substancji psychoaktywnych. "Środek zastępczy" zdefiniowany został w art. 4 pkt 27 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii, która definiuje go jako produkt zawierający co najmniej jedną nową substancję psychoaktywną lub inną substancję o podobnym działaniu na ośrodkowy układ nerwowy, który może być użyty zamiast środka odurzającego lub substancji psychotropowej lub w takich samych celach jak środek odurzający lub substancja psychotropowa, których wytwarzanie i wprowadzanie do obrotu nie jest regulowane na podstawie przepisów odrębnych.

W sprawie niniejszej kara została wymierzona z uwagi na stwierdzenie, że skarżący wprowadza do obrotu środki zastępcze ujawnione podczas przeprowadzonej [...] lipca 2014 r. kontroli w należącym do niego lombardzie. Podczas kontroli zabezpieczono próbki następujących produktów: MOCARZ – środek pochłaniający wilgoć (9 opakowań), EXCLUSIVE KOKOLINO 0,3 g – substrat środków czyszczących (2 opakowania), Cherry Kokolino 0,3 g – substrat środków czyszczących (1 opakowanie), HARDCORE by Waikiki Ben – środek pochłaniający wilgoć (8 opakowań), Fresh and Funky – substrat środków czyszczących (11 opakowań), Czeszący grzebień 1 g – środek pochłaniający wilgoć (9 opakowań), KOSIOR – produkt pochłaniający wilgoć (6 opakowań) oraz Władziu 1 g – substrat środków czyszczących (1 opakowanie).

Bez żadnych wątpliwości produkty zabezpieczone podczas kontroli stanowią środki zastępcze w rozumieniu ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii. Powyższe ustalono na podstawie opinii toksykologicznej sporządzonej na podstawie badań toksykologicznych wykonanych przez T. sp. z o.o. w K. Jak wynika z opinii, w badanych próbkach wykryto substancje: pentedron, 3-MMC, UR-144, AM-2201, MDPBP oraz PVP, które mogą stanowić zagrożenie dla zdrowia i życia ludzi oraz są środkami zastępczymi w rozumieniu ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii. Zarzut skarżącego, że organ nie dokonał sprawdzenia wszystkich zabezpieczonych środków, jest bezzasadny. Dla oceny, czy były one środkami zastępczymi w zupełności wystarcza skontrolowanie reprezentatywnej ich części, obejmującej po jednej próbce z każdego rodzaju produktu. W związku z tym za niecelowe, wiążące się z nadmiernymi kosztami i czasochłonnością prowadzącą do niepotrzebnego przedłużenia postępowania należałoby uznać poddanie kontroli każdego pojedynczego produktu, tym bardziej że wszystkie przebadane stanowiły środki zastępcze.

W sprawie niniejszej problem sprowadza się w istocie do oceny zasadności nałożenia na skarżącego kary za wprowadzanie do obrotu środków zastępczych. Organy inspekcji sanitarnej uznały zobowiązanym do poniesienia kary z tytułu wprowadzanie do obrotu środków zastępczych skarżącego z racji tego, że środki te ujawniono w miejscu prowadzenia przez niego działalności gospodarczej, a podczas kontroli na miejscu znajdował się P. B., legitymujący się udzielonym przez skarżącego w dniu [...] lutego 2014 r. pełnomocnictwem do podpisywania umów lombardowych. Tym samym, za osobę wprowadzającą do obrotu środki zastępcze uznany został przez organy obu instancji skarżący. Zdaniem organów, musiał on mieć wiedzę – albo przynajmniej powinien ją mieć – o wprowadzaniu do obrotu w jego sklepie środków zastępczych przez pełnomocnika (i zarazem ojca). Organy uznały, że skarżący na zasadzie ryzyka musi odpowiadać za działania pełnomocnika.

Sąd nie podziela tego stanowiska. Zasadą ogólną, wyrażoną w art. 95 § 2 Kodeksu cywilnego jest to, że działanie pełnomocnika pociąga za sobą skutki bezpośrednio dla reprezentowanego mocodawcy. Jednakże, odpowiedzialność oceniania jest każdorazowo w świetle treści udzielonego pełnomocnictwa, szczególnie mając na względzie granice umocowania. Rozpatrując zatem odpowiedzialność mocodawcy za czyny bądź zaniechania popełnione przez pełnomocnika należy zacząć od zbadania, czy czynności te mieszczą się w zakresie udzielonego mu pełnomocnictwa. Działania podejmowane w ramach umocowania co do zasady obciążają mocodawcę, jednak nie ponosi on odpowiedzialności za każde, niezgodne z prawem działanie pełnomocnika. Użyte przez organ sformułowania "musiał mieć wiedzę" bądź "co najmniej powinien ją mieć" nie stanowią o tym, że organ ustalił stan faktyczny na tyle, aby mieć pewność co do przyjętych ustaleń. Zwrócić uwagę należy na to, że podczas toczącego się postępowania administracyjnego po ujawnieniu w lombardzie skarżącego środków zastępczych nie udało się organowi ustalić, że to skarżący wprowadzał środki zastępcze do obrotu. Nie kwestionując zatem faktu, że w lombardzie należącym do skarżącego wprowadzane były do obrotu środki zastępcze, nie można zgodzić się z poczynionymi przez organy ustaleniami, że osobą odpowiedzialną za wprowadzanie rzeczonych środków zastępczych był skarżący. Ustaleń tych nie potwierdza zebrany w aktach administracyjnych materiał dowodowy.

W oświadczeniu z [...] lipca 2014 r. skarżący podał, że środki ujawnione na terenie jego lombardu były prywatną własnością jego pełnomocnika. Podobne oświadczenie skarżący zawarł w piśmie z [...] kwietnia 2015 r. wskazując, że nie wiedział, iż przedmiotowe środki zastępcze znajdowały się w jego lombardzie. Z takim stanowiskiem koresponduje stanowisko pełnomocnika skarżącego, który podczas kontroli potwierdził, że zabezpieczony materiał jest jego własnością i nie był wyeksponowany jako towar na sprzedaż w lombardzie. Jak wynika z protokołu kontroli, ujawnione i w dalszej kolejności zabezpieczone produkty znajdowały się "w biurku w szafce po prawej stronie w torbie od laptopa". Na podstawie tak dokonanych ustaleń nie sposób przyjąć, że skarżący wiedział o tym, że w jego lokalu wprowadzano do obrotu środki zastępcze. Nie były one wyeksponowane jako standardowy towar, a ukryte w prywatnej torbie należącej do pełnomocnika skarżącego. Nie można zatem łączyć ich z działalnością lombardu, odnośnie której pełnomocnik legitymował się udzielonym przez skarżącego pełnomocnictwem.

Organ stwierdził, że odmówił dania wiary pokrywającym się wyjaśnieniom skarżącego i jego pełnomocnika, nie wskazując jednakże, dlaczego, zdaniem organu, są one niezgodne ze stanem faktycznym. Zwrócić w tym miejscu ponownie należy uwagę na zawarte w protokole kontroli oświadczenie samego pełnomocnika, który wyraźnie wskazuje, że znalezione produkty należały do niego. Również protokół przesłuchania P. B. z [...] października 2015 r., który na kolejno zadawane pytania: do kogo należały zabezpieczone produkty, czy skarżący wiedział o wprowadzaniu do obrotu w należącym do niego lombardzie środków zastępczych, do kogo należał adres [...]@[...], odpowiadał on, że zabezpieczone produkty należały wyłącznie do niego, znajdowały się w jego prywatnej torbie, zamkniętej i schowanej w szafce i nie były to środki znajdujące się na terenie lombardu, że skarżący o niczym nie wiedział, że podany adres e-mail należał do niego, że to nie skarżący, a pełnomocnik rozporządzał środkami zastępczymi.

Podkreślenia wymaga, że twierdzenia pełnomocnika potwierdzają zawarte w aktach sprawy zeznania świadków, z których nie wynika, aby kiedykolwiek środki zastępcze sprzedawał im skarżący, wymieniana jest w nich bowiem jedynie osoba jego pełnomocnika. Również ze znajdującej się w aktach administracyjnych (k. 131) listy podmiotów przesyłających środki zastępcze w ilościach hurtowych sporządzonej przez Wydział Zwalczania Przestępczości Izby Celnej, wśród odbiorców przedmiotowego towaru wymieniony jest P. B. W tym kontekście należy stwierdzić, że zasadny był zarzut skargi, iż organ nie przesłuchał świadków wnioskowanych w piśmie z dnia [...].10.2015 r. i oparł się jedynie na protokołach przesłuchań tych świadków z postępowania przygotowawczego. Postępowanie karne było prowadzone pod kątem popełnienia czynu zabronionego przez P. B., a nie skarżącego, w związku z tym pytania zadawane w jego trakcie nie dotyczyły osoby skarżącego i kwestii związanych z tym, czy to on wprowadzał środki zastępcze do obrotu. Ponadto, skarżący nie brał żadnego udziału w tym postępowaniu. Wskazać jednak należy, co na co zwrócono uwagę już wcześniej, że zeznania wnioskowanych świadków de facto w żaden sposób nie obciążyły skarżącego wskazując, że to jego pełnomocnik, a nie on, wprowadzał do obrotu środki zastępcze.

Mając na uwadze powyższe stwierdzić trzeba, że organy wydając decyzje naruszyły przepisy postępowania: art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. Organy nie wykazały, że to skarżący jest osobą, która wprowadzała do obrotu środki zastępcze. W związku z powyższym Sąd na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 135 P.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 sentencji.

Wskazania do dalszego postępowania wynikają wprost z przedstawionych rozważań Sądu i ponowne rozpoznanie sprawy winno nastąpić z uwzględnieniem poczynionych przez Sąd uwag.

Odnośnie kwestionowanego w skardze rozumienia zwrotu "wprowadzania do obrotu" i wykładni tego sformułowania, to słusznie zauważył NSA w wyroku z 15.12.2014 r., II OSK 975/14, że warunkiem niezbędnym do przyjęcia, że doszło do realizacji zdarzenia polegającego na "wprowadzaniu do obrotu" środków zastępczych, o którym mowa w art. 4 pkt 34 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii, jest udostępnienie ich odpłatnie lub nieodpłatnie osobom trzecim, bez konieczności określenia roli i statusu tych osób w procesie dystrybucji tych środków. Tym samym zupełnie obojętnym dla zastosowania sankcji administracyjnej w postaci kary pieniężnej jest dowodzenie, czy środki zastępcze udostępniono konsumentowi, tj. osobie nabywającej je w celu własnego spożycia, czy też odbiorcy, który przynajmniej w części nie zużyje ich na własne potrzeby, ale przekaże je dalej kolejnym odbiorcom. Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie nie podziela zatem stanowiska prezentowanego w skardze oraz przywołanych w niej orzeczeniach wojewódzkich sądów administracyjnych, jakoby pod pojęciem "wprowadzania do obrotu środków zastępczych" należało rozumieć wyłącznie sytuacje udostępniania tych środków osobom trzecim, które uczestniczą w ich dalszym obrocie hurtowym lub detalicznym, z wyłączeniem udostępnienia ich finalnym konsumentom. Kwestia ta nie ma jednak w analizowanej sprawie większego znaczenia w związku z ustaleniem, że brak jest dowodów potwierdzających, że to skarżący wprowadzał środki zastępcze do obrotu.

O kosztach postępowania rozstrzygnięto na podstawie art. 200 P.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) w zw. z § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. Nr z 2015 r. poz. 1800) z uwzględnieniem uiszczonych przez skarżącego wpisu w kwocie 600 zł (§ 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 221, poz. 2193) oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł.