Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SA/Go 69/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2015-08-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 72 ust. 3 i 4
journal: Dz.U. 2013 poz 1235
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - tekst jednolity.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Jutrzenka Trzebiatowski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Pauter Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz Protokolant st. sekr. sąd. Agata Przybyła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 sierpnia 2015 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia wygaśnięcia decyzji oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2009 r., nr [...] Burmistrz ustalił na rzecz wnioskodawcy - ,,D" Sp. z o.o. środowiskowe uwarunkowania dla realizacji przedsięwzięcia pn. "Zespół Elektrowni Wiatrowych [...]" na działkach o nr ewidencyjnych gruntu: [...] z obrębu [...];[...] z obrębu [...];[...] z obrębu [...];[...] z obrębu [...].

Decyzją z dnia [...] października 2012 r. znak: [...] Burmistrz dokonał zmiany decyzji z dnia [...] sierpnia 2009 r. w zakresie charakterystycznych parametrów technicznych elektrowni wiatrowych.

Następnie decyzją z dnia [...] marca 2013 r., znak: [...] Burmistrz orzekł o przeniesieniu decyzji z dnia [...] sierpnia 2009 r. z ,,D" Sp. z o.o. na rzecz K Sp. z o.o..

Wnioskiem z dnia [...] czerwca 2014 r. "Stowarzyszenie [...]", reprezentowane przez E.B., jako organizacja społeczna mająca na celu działanie na rzecz ochrony przyrody, krajobrazu i lokalnej społeczności przed inwestycjami szkodzącymi przyrodzie, krajobrazowi i lokalnej społeczności, powołując się na treść art. 31 § 1 i art. 162 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm. - określanej dalej jako k.p.a.) oraz art. 72 ust. 3 i 4 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2013 r. poz. 1235 ze zm. – określanej dalej jako u.u.i.ś.) wystąpiło do Burmistrza o wszczęcie z urzędu postępowania administracyjnego w przedmiocie wygaśnięcia decyzji z dnia [...] sierpnia 2009 r., nr [...] i dopuszczenie Stowarzyszenia do udziału w tym postępowaniu.

Uzasadniając wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu administracyjnym Stowarzyszenie wskazało, iż reprezentuje społeczność lokalną Gminy i Miasta w sprawach z zakresu ochrony środowiska naturalnego, zachowania walorów przyrodniczych, krajobrazowych, kulturowych i gospodarczych, a planowana inwestycja potencjalnie znacząco oddziałująca na środowisko będzie zdaniem Stowarzyszenia w sposób trwały negatywnie oddziaływać na walory przyrodnicze i krajobrazowe regionu miasta i gminy. Stowarzyszenie podało, iż działalność na rzecz ochrony przyrody, krajobrazu i lokalnej społeczności przed inwestycjami im szkodzącymi należy zgodnie z § 5 Regulaminu Stowarzyszenia do jego celów statutowych.

Zdaniem Stowarzyszenia spełnione zostały określone w art. 162 k.p.a. przesłanki uzasadniające stwierdzenie wygaśnięcia decyzji z dnia [...] sierpnia 2009 r. W tym zakresie Stowarzyszenie wskazało na treść art. 72 ust. 3 u.u.i.ś., zgodnie z którym decyzje o środowiskowych uwarunkowaniach dołącza się do wniosku o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę. Złożenie wniosku powinno nastąpić w terminie 4 lat od dnia, w którym decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach stała się ostateczna (art. 72 ust. 4 u.u.i.ś.). Tymczasem - zdaniem Stowarzyszenia - mając na uwadze, iż decyzja z dnia [...] sierpnia 2009 r. stała się ostateczna z dniem 23 września 2009 r. (zgodnie z art. 85 ust. 3 u.u.i.ś. obwieszczenie w sprawie powyższej decyzji zostało podane do publicznej wiadomości w dniu 25 sierpnia 2009 r., a z kolei inwestor odebrał decyzję w dniu 31 sierpnia 2009 r.) z upływem czterech lat od uostatecznienia skończyła się możliwość złożenia przez inwestora wniosku na podstawie art. 72 ust. 4 u.u.i.ś., a tym samym decyzja z dnia [...] sierpnia 2009 r. stała się bezprzedmiotowa. Z powyższych względów zdaniem Stowarzyszenia wniosek z dnia [...] października 2013 r. złożony przez inwestora K sp. z o.o. na podstawie art. 72 ust. 4 u.u.i.ś. o wydanie postanowienia stwierdzającego, że inwestycja przebiega etapowo i że nie zmieniły się warunki określone w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia, winien zostać rozpoznany negatywnie. Stowarzyszenie dodało, iż stwierdzenie wygaśnięcia decyzji z dnia [...] sierpnia 2009 r. leży też w interesie społecznym z uwagi na to, iż rozwój energetyki wiatrowej na terenie przedmiotowej gminy jest niezgodny z oczekiwaniami mieszkańców, grożąc pogorszeniem dotychczasowych ich warunków życia oraz powstaniem zagrożenie zakłócenia funkcjonowania gatunków ptaków na obszarze nią objętym (w tym lerka i gąsiorka).

Postanowieniem z dnia [...] lipca 2014 r., nr [...] Burmistrz wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia decyzji z dnia [...] sierpnia 2009 r., orzekając jednocześnie o dopuszczeniu do udziału w postępowaniu "Stowarzyszenia [...]".

W wyniku przeprowadzonego postępowania decyzją z dnia [...] września 2014 r. nr [...], działający z upoważnienia Burmistrza, Zastępca Burmistrza, powołując się na art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 72 ust. 4 u.u.i.ś., odmówił stwierdzenia wygaśnięcia decyzji Burmistrza z dnia [...] sierpnia 2009 r., nr [...].

Odnosząc się do zakresu obowiązywania decyzji z dnia [...] sierpnia 2009 r. organ wyjaśnił, że wbrew twierdzeniu Stowarzyszenia jej doręczenie stronom nastąpiło w dniu 23 września 2009 r., co przy uwzględnieniu terminu do wniesienia odwołania, oznacza, że stała się ona ostateczna w dniu 8 października 2009 r. Organ zwrócił uwagę, iż powyższą decyzję doręczono zgodnie z art. 46a ust. 4 pkt 5 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (t. j. Dz. U. z 2008 r. Nr 25 poz. 150, ze zm.) w związku z art. 49 k.p.a., poprzez obwieszczenie zamieszczone w Biuletynie Informacji Publicznej Urzędu Miejskiego i wywieszenie na tablicy ogłoszeń Urzędu oraz w miejscach publicznie dostępnych w poszczególnych sołectwach. Ponadto przedmiotowa decyzja została przesłana bezpośrednio do stron postępowania nie będących mieszkańcami Gminy, co podyktowane było dbałością o powiadomienie wszystkich osób będącymi stronami tego postępowania. Uwzględniając powyższe organ stwierdził, iż wniosek złożony przez inwestora w dniu 8 października 2013 r. do Starosty o wydanie decyzji zatwierdzającej projekt budowlany na budowę "Zespołu Elektrowni Wiatrowych [...]" - Etap I, obejmujący budowę elektrowni wiatrowych wraz z niezbędną infrastrukturą wniesiony został w terminie.

Organ zaznaczył, iż bezprzedmiotowość, o której mowa w art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. zachodzi wówczas, gdy nierealne okaże się osiągnięcie celu, ze względu na który decyzję wydano, wskutek tego, że przestanie istnieć przedmiot rozstrzygnięcia lub podmiot, którego to rozstrzygnięcie dotyczyło. Zdaniem organu w przedmiotowej sprawie nie ustał byt prawny elementów stosunku materialnoprawnego nawiązanego na podstawie decyzji z dnia [...] sierpnia 2009 r. Złożenie przez inwestora (aktualnego w związku z przeniesieniem na niego przedmiotowej decyzji) wniosku do Starosty o wydanie decyzji zatwierdzającej projekt budowlany na budowę "Zespołu Elektrowni Wiatrowych [...]“ Etap I, obejmującą 14 elektrowni wiatrowych dowodzi, iż nie zrezygnował z dążenia do realizacji inwestycji.

Od powyżej decyzji Stowarzyszenie złożyło odwołanie, z żądaniem jej uchylenia lub wydania decyzji uwzględniającej wniosek Stowarzyszenia. Zaskarżonej decyzji zrzucono naruszenie przepisu art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 72 ust. 3 u.u.i.ś. w związku z art. 7 i 77 § 1 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. z uwagi na wadliwe ustalenie terminu, w którym nastąpiło uprawomocnienie się decyzji Burmistrza z dnia [...] sierpnia 2009 r., [...], a w konsekwencji błędne przyjęcie, że inwestor nie spóźnił się z wnioskiem o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę planowanego przedsięwzięcia.

Zdaniem odwołującej zaskarżona decyzja wydana została na skutek wadliwie ustalonego stanu faktycznego sprawy i wadliwie wyciągniętych wniosków. Stowarzyszenie zwróciło uwagę, iż organ w uzasadnieniu decyzji nie zaprzeczył, że inwestor odebrał decyzję z dnia [...] sierpnia 2009 r. w dniu 31 sierpnia 2009 r. i w ustawowym 14 dniowym terminie nie złożył od tej decyzji odwołania, co oznacza, wbrew twierdzeniu organu, że w stosunku do inwestora decyzja stała się ostateczna w dniu 15 września 2009 r., a nie 8 października 2009 r. Wobec wydania obwieszczenie w trybie art. 49 k.p.a. w dniu [...] sierpnia 2009 r., niezrozumiałym jest, dla odwołującej przyjęcie przez organ daty doręczenia decyzji stronom w dniu 23 września 2009 r. Dodatkowo Stowarzyszenie powołało się na okoliczność posiadania kopii akt sprawy, z których wynika, że w dniu 23 września 2013 r. skończyła się możliwość złożenia wniosku w oparciu art. 72 ust.4 u.u.i.ś. Zdaniem odwołującej złożony przez inwestora w dniu 8 października 2013 r. wniosek o wydanie postanowienia stwierdzającego, że przedsięwzięcie pn.: "Zespół Elektrowni Wiatrowych [...]" przebiega etapowo i nie zmieniły się warunki określone w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji tego przedsięwzięcia, powinien być rozpatrzony odmownie.

Decyzją z dnia [...] listopada 2014r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Na wstępie rozważań organ odwoławczy wyjaśnił określone w art. 162 k.p.a. przesłanki uzasadniające stwierdzenie wygaśnięcia decyzji, podkreślając, iż stwierdzenie wygaśnięcia decyzji administracyjnej, choćby nawet nakazywał to przepis prawa albo leżało to w interesie społecznym lub w interesie strony, nie jest dopuszczalne w odniesieniu do decyzji, która nie jest decyzją bezprzedmiotową. O bezprzedmiotowości decyzji będzie można mówić zaś wówczas, gdy realizacja uprawnienia bądź obowiązku zakreślonego taką decyzją stanie się zbędna albo niemożliwa z uwagi na to, że przestanie istnieć przedmiot rozstrzygnięcia bądź podmiot którego rozstrzygnięcie dotyczyło.

Zdaniem Kolegium w przedmiotowej sprawie, niewątpliwe decyzja Burmistrza z dnia [...] sierpnia 2009 r., [...] ustalająca środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia pn. "Zespół Elektrowni Wiatrowych [...]", nie stała się jeszcze decyzją bezprzedmiotową, a zatem brak jest podstaw do stwierdzenia jej wygaśnięcia.

Kolegium wskazało również, iż decyzja Burmistrza z dnia [...] sierpnia 2009 r. była wielokrotnie przez ten organ zmieniana, a zmiany te obejmowały zarówno jej zakres przedmiotowy ( zmiana parametrów technicznych elektrowni), podmiotowy ( zmiana podmiotu - inwestora realizującego przedsięwzięcie), jak i zakres terminu jej "ważności". W wyniku rozpatrzenia wniosku "nowego" inwestora – K Sp. z o.o. postanowieniem z dnia [...] października 2013 r., nr [...], wdanym na podstawie art. 72 ust. 4 u.u.i.ś. Burmistrz wyraził stanowisko, że realizacja przedsięwzięcia, dla realizacji którego określono środowiskowe uwarunkowania w decyzji z dnia [...] sierpnia 2009 r., [...], zmienionej decyzją z dnia [...] października 2012 r., nr [...], przebiega etapowo oraz, że nie zmieniły się warunki zawarte w wymienionej decyzji.

Następnie Kolegium odwołało się do treści przepisu art. 72 ust. 1 u.u.i.ś., zgodnie z którym wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje przed uzyskaniem decyzji, w tym między innymi ( pkt 1) decyzji o pozwoleniu na budowę i decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego, wydawanych na podstawie ustawy Prawo budowlane. Zgodnie zaś z ust. 3 wymienionego artykułu u.u.i.ś. decyzje o środowiskowych uwarunkowaniach dołącza się do wniosku o wydanie decyzji, o których mowa w ust. 1, a złożenie takiego wniosku powinno nastąpić w terminie 4 lat od dnia, w którym decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach stała się ostateczna, z zastrzeżeniem ust. 4 i 4b. W zastrzeżeniu określonym w ust. 4 ustawodawca przewidział, że złożenie wniosku może nastąpić w terminie 6 lat od dnia, w którym decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach stała się ostateczna, o ile strona, która złożyła wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, lub podmiot, na który została przeniesiona ta decyzja, otrzymali, przed upływem terminu, o którym mowa w ust. 3, od organu, który wydał decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, stanowisko, że realizacja planowanego przedsięwzięcia przebiega etapowo oraz nie zmieniły się warunki określone w tej decyzji. Zajęcie stanowiska następuje w drodze postanowienia. W ocenie Kolegium w świetle powyższych przepisów podmiot zamierzający zrealizować przedsięwzięcie, o którym mowa w art. 71 u.u.i.ś. tj. przedsięwzięcie, które jest zakwalifikowane do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko lub przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, musi uzyskać decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji tego przedsięwzięcia celem załączenia jej do wniosku o uzyskanie decyzji określonych w art. 72 ust. 1 u.u.i.ś. Termin "ważności" decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, poprzez wskazanie w art. 72 ust. 3 u.u.i.ś. wynosi 4 lata od dnia w którym stała się ostateczna, z możliwością przedłużenia tego terminu, w drodze postanowienia wydanego na podstawie art. 72 ust. 4 u.u.i.ś. do lat 6.

Przedmiotowa decyzja wydana została w dniu [...] sierpnia 2009 r., a jej doręczenie w trybie art. 49 k.p.a., nastąpiło przez ogłoszenie na tablicy ogłoszeń Urzędu Miasta i tablicach ogłoszeń sołectw w obrębach, których ma być realizowana inwestycja, tj. w sołectwach: [...], przy czym na tablicy ogłoszeń Sołectwa [...] informacja o wydanej decyzji ogłoszona była w czasie od 31 sierpnia 2009 r. do 28 września 2009 r., a w pozostałych miejscach od 31 sierpnia 2009 r. do 30 września 2009 r. (ustalenie tych terminów znajduje oparcie w znajdujących się w aktach sprawy dokumentach p. n. "Obwieszczenie" z potwierdzeniem ich wywieszenia (upublicznienia ) przez sołtysów wskazanych sołectw i Kierownika Referatu Gospodarki Komunalnej, Ochrony Środowiska i Rolnictwa Urzędu Miasta). Organ potwierdził, iż doręczenie inwestorowi - D Sp. z o. o. nastąpiło w dniu 31 sierpnia 2009 r. Dalej Kolegium stwierdziło, wbrew stanowisku zaprezentowanemu w odwołaniu, iż decyzja administracyjna staje się ostateczna po upływie 14 dniowego terminu do wniesienia odwołania, liczonego od dnia ostatniego doręczenia tej decyzji. Skoro zatem doręczenie tej decyzji nastąpiło, dla większości stron, w trybie art. 49 k.p.a., to zgodnie z tym przepisem należy przyjąć, że jej doręczenie nastąpiło po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia decyzji, co oznacza jej doręczenie ze skutkiem na dzień 14 października 2009 r. Zgodnie bowiem z art. 49 k.p.a. strony mogą być zawiadamiane o decyzjach i innych czynnościach organów administracji publicznej przez obwieszczenie lub w inny zwyczajowo przyjęty w danej miejscowości sposób publicznego ogłaszania, jeżeli przepis szczególny tak stanowi; w tych przypadkach zawiadomienie bądź doręczenie uważa się za dokonane po upływie czternastu dni od dnia publicznego ogłoszenia. W sytuacji kiedy obwieszczenie o podjętej decyzji podano do publicznej wiadomości (w większości miejsc ogłoszenia) w terminach od 31 sierpnia 2009 r. do 30 września 2009 r. to licząc 14 dniowy termin doręczenia od ostatniego dnia ogłoszenia należało przyjąć, że ostanie doręczenie decyzji nastąpiło właśnie w dniu 14 października 2009 r., w konsekwencji decyzja ta stała się ostateczna w dniu 28 października 2009 r., tj. z upływem ostatniego dnia uprawniającego do wniesienia od niej odwołania.

W konsekwencji powyższych rozważań Kolegium ustaliło brak podstaw do uznania decyzji z dnia [...] sierpnia 2009 r. za bezprzedmiotową, a aktualnego inwestora - K Sp. z o.o., uznało za uprawnionego do osiągania celu, przy pomocy tej decyzji, poprzez załączenie jej do wniosku o uzyskanie decyzji określonych w art. 72 ust. 1 u.u.i.ś., w tym decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i pozwolenia budowlanego na budowę kolejnego etapu "Zespół Elektrowni Wiatrowych [...]".

W związku z tym, że postanowieniem z dnia [...] października 2013 r., nr [...], wdanym na podstawie art. 72 ust. 4 ustawy, Burmistrz wyraził stanowisko, że realizacja przedmiotowego przedsięwzięcia, dla realizacji którego określono środowiskowe uwarunkowania w decyzji z dnia [...] sierpnia 2009 r. [...], zmienionej decyzją z dnia [...] października 2012 r., nr [...], przebiega etapowo oraz, że nie zmieniły się warunki zawarte w wymienionej decyzji, to tym samym złożenie wniosku o uzyskanie decyzji określonych w art. 71 ust. u.u.i.ś. może nastąpić w terminie 6 lat od dnia, w którym decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach stała się ostateczna.

Od powyższej decyzji Stowarzyszenie wniosło skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. domagając się uchylenia decyzji obu instancji i skierowania sprawy do ponownego rozpoznania. Strona skarżąca zarzuciła organowi naruszenie: 1) art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 14,art. 39, art. 44 i art. 49 k.p.a. poprzez błędne ustalenie daty, w której decyzja z dnia [...] sierpnia 2009 r. stała się ostateczna; 2) art. 162 1 pkt 1 i § 3 k.p.a. poprzez odmowę jego zastosowania mimo, że za wydaniem takiej decyzji przemawia interes społeczny. Stowarzyszenie podtrzymało w skardze stanowisko oraz argumentację zawarte w odwołaniu. Skarżąca za kluczowe w zakresie ustalenia ostateczności decyzji z dnia [...] sierpnia 2009 r. uznała datę doręczenia powyższej decyzji inwestorowi, przy uwzględnieniu art. 14 § 1 k.p.a. określającego jako podstawową formę komunikowania organu ze stronami formę pisemną. Stąd zdaniem skarżącej dla inwestora decyzja stała się ostateczna z dniem 14 września 2009 r. Skarga uzupełniona została pismem procesowym z dnia [...] maja 2015 r. o dodatkową argumentację. Strona skarżąca podniosła mianowicie, iż nie zgadza się z przyjętą przez organ datą uostatecznienia się decyzji z dnia [...] sierpnia 2009 r. tj. 28 października 2009 r. Zdaniem skarżącej skoro informacja o decyzji z dnia [...] sierpnia 2009 r. ogłoszona została w dniu 31 sierpnia 2009 r., a ogłoszenie wywieszone zostało do 30 września 2009 r. to zgodnie ze stanowiskiem prezentowanym w orzecznictwie doręczenie jej nastąpiło w dniu 14 września 2009 r., a uostatecznienie w dniu 28 września 2009 r. Mając na uwadze powyższe oraz treść art. 72 ust. u.u.i.ś. skarżąca uznała, iż przed 28 września 2013 r. winno zostać wydane postanowienie, o którym mowa w art. 72 ust. 4 u.u.i.ś. oraz przed tą datą postanowienie to powinno zostać doręczone stronie. Tymczasem K Sp. z o.o. wniosek w przedmiocie złożyła 8 października 2013 r. Powyższe zdaniem skarżącej przemawia za uznaniem decyzji z dnia [...] sierpnia 2009 r. za bezprzedmiotową.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, uznając zarzuty strony skarżącej za bezzasadne i podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Sądowi z urzędu jest znane, iż przed tut. Sądem toczy się postępowanie pod sygn. akt II SA/Go 444/15 ze skargi "Stowarzyszenia [...]" na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2015 r. , utrzymujące w mocy własne postanowienie z dnia [...] lutego 2015 r. , odmawiające stwierdzenia nieważności postanowienia Burmistrza z dnia [...] października 2013 r. nr [...].

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 1647 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, iż sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą zaskarżonym aktem z punktu widzenia kryterium legalności całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania prawa materialnego. Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( t.j. Dz. U. z 2012 roku, poz. 270 z póź.zm. - określanej dalej jako p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną.

Przeprowadzone w określonych powyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2014r., utrzymującej w mocy decyzję decyzją Burmistrza z dnia [...] września 2014r. odmawiającą stwierdzenia wygaśnięcia swej decyzji z dnia [...] sierpnia 2009 r. wykazało, że nie jest ono dotknięte uchybieniami uzasadniającymi jej wzruszenie.

Instytucja stwierdzenia wygaśnięcia decyzji uregulowana została w art. 162 § 1 k.p.a. Zgodnie z jego treścią organ administracyjny, który wydał decyzję w pierwszej instancji, stwierdza jej wygaśnięcie, jeżeli: 1) stała się bezprzedmiotowa, a stwierdzenie wygaśnięcia nakazuje przepis prawa albo gdy leży to w interesie społecznym lub w interesie strony; 2) została wydana z zastrzeżeniem dopełnienia przez stronę określonych czynności, a strona nie dopełniła tych czynności w wyznaczonym terminie.

W przedmiotowej sprawie podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowił pkt 1 powołanego powyżej przepisu. Podstawową przesłankę stwierdzenia wygaśnięcia decyzji stanowi jej bezprzedmiotowość. Dopiero spełnienie tego warunku czyni zasadnym badanie wystąpienia jednej z dwóch dodatkowych przesłanek: stwierdzenie wygaśnięcia takiej decyzji nakazuje przepis prawa albo stwierdzenie wygaśnięcia takiej decyzji leży w interesie społecznym lub w interesie strony. Niespełnienie powyższych przesłanek oznacza, że przepis ten nie będzie miał zastosowania.

Bezprzedmiotowość decyzji wynika z ustania prawnego bytu elementu stosunku materialnoprawnego nawiązanego na podstawie decyzji administracyjnej, czy to z powodu utraty bytu prawnego przez podmiot, którego dotyczyła decyzja, zniszczenia lub przekształcenia rzeczy, rezygnacji z uprawnień przez stronę, czy też na skutek zmiany stanu faktycznego uniemożliwiającego wykonanie decyzji albo z powodu zmiany w stanie prawnym, ale tylko w przypadku, gdy przepis prawa przewiduje taki skutek ( por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Warszawa 2009, s. 631, wyrok NSA z dnia 30 stycznia 2008 r., sygn. akt I OSK 4/07 publ. LEX nr 466044 , wyrok WSA w Kielcach z dnia 17 września 2008 r. sygn. akt II SA/Ke 383/08, publ. LEX nr 519040). ).

W rozpoznawanej sprawie strona skarżąca – "Stowarzyszenie [...]" zwróciła się do organu z wnioskiem o stwierdzenie wygaśnięcia decyzji z dnia [...] sierpnia 2009 r. wskazując na jej bezprzedmiotowość i dodatkowo uzasadniając wniosek interesem społecznym. Zdaniem Stowarzyszenia mając na uwadze, iż decyzja z dnia [...] sierpnia 2009 r. stała się ostateczna z dniem [...] września 2009 r., z upływem czterech lat od uostatecznienia, o czym mowa w art. 72 ust. 3 u.u.i.ś., skończyła się możliwość złożenia przez inwestora wniosku o wydanie decyzji wymienionych w art. 72 ust. 1 w tym decyzji o pozwolenie na budowę (pkt 1) oraz możliwość złożenia też wniosku w trybie art. 72 ust. 4 u.u.i.ś. Powyższe czyni decyzję z dnia [...] sierpnia 2009 r. bezprzedmiotową.

Zgodnie z treścią art. 72 ust. 3 u.u.i.ś. decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach dołącza się do wniosku o wydanie decyzji, o których mowa w ust. 1 ( są to m.in.: decyzja o pozwoleniu na budowę, decyzja o zatwierdzeniu projektu budowlanego itd. – pkt 1 cyt. ustępu). Złożenie wniosku powinno nastąpić w terminie 4 lat od dnia, w którym decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach stała się ostateczna, z zastrzeżeniem ust. 4 i 4b. Zgodnie z ust. 4 złożenie wniosku może nastąpić w terminie 6 lat od dnia, w którym decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach stała się ostateczna, o ile strona, która złożyła wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, lub podmiot, na który została przeniesiona ta decyzja, otrzymali, przed upływem terminu, o którym mowa w ust. 3, od organu, który wydał decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, stanowisko, że realizacja planowanego przedsięwzięcia przebiega etapowo oraz nie zmieniły się warunki określone w tej decyzji. Zajęcie stanowiska następuje w drodze postanowienia, na które przysługuje zażalenie (ust. 4a).

Analiza treści art. 72 ust. 4 u.u.i.ś. wskazuje, iż ocena co do etapowości warunków realizacji przedsięwzięcia lub zmiany warunków jego realizacji będzie miała charakter zobiektywizowany, a odpowiedzialnym za jej przeprowadzenie będzie organ, który wydał decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach. W tym zakresie organ wszczyna i prowadzi postępowanie administracyjne, a wydane w jego wyniku postanowienie podlega zaskarżeniu. Wydanie przez uprawniony organ rozstrzygnięcia pozytywnego, na skutek wniosku złożonego w trybie art. 72 ust. 4 u.i.i.ś. przedłuża zatem o dwa lata (łącznie 6 lat od dnia, w którym uostateczniła się decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach) możliwość wykorzystania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w procesie inwestycyjnym.

Z ustalonego w sprawie stanu faktycznego wynika, iż inwestor, na którego przeniesiona została decyzją z dnia [...] marca 2013 r. decyzja z dnia [...] sierpnia 2009 r. o środowiskowych uwarunkowaniach, złożył w dniu 8 października 2013 r. wniosek w trybie art. 72 ust. 4 u.u.i.ś., który został uwzględniony przez Burmistrza postanowieniem z dnia [...] października 2013 r., nr [...] – doręczonym inwestorowi w dniu 17 października 2013 r. - , stwierdzającym, iż realizacja przedsięwzięcia, dla realizacji którego określono środowiskowe uwarunkowania w decyzji z dnia [...] sierpnia 2009 r., przebiega etapowo oraz, że nie zmieniły się warunki zawarte w wymienionej decyzji. Od powyższego postanowienia nie zostało złożone zażalenie i pozostaje ono w obrocie prawnym, gdyż nawet na skutek wniosku Stowarzyszenia Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...] lutego 2015 r. odmówiło stwierdzenia nieważności postanowienia z dnia [...] października 2013 r. Rozstrzygnięcie to Kolegium podtrzymało w postanowieniu z dnia [...] maja 2015 r., nr [...] wydanym na skutek wniosku Stowarzyszenia o ponowne rozpatrzenie sprawy. Na powyższe postanowienie Stowarzyszenie złożyło skargę do tutejszego Sądu, zarejestrowaną pod sygn. II SA/Go 444/15, która nie została jeszcze rozpoznana . W świetle przytoczonych powyżej unormowań oraz ustalonego w sprawie stanu faktycznego Sąd uznał, iż będąca przedmiotem skargi decyzja nie narusza prawa. Przede wszystkim należy stwierdzić , iż na gruncie rozpoznawanej sprawy nie została spełniona podstawowa przesłanka umożliwiająca stwierdzenie wygaśnięcia decyzji tj. bezprzedmiotowość decyzji z dnia [...] sierpnia 2009 r. Z uwagi bowiem na treść cytowanego wcześniej art. 72 ust. 4 u.u.i.ś. i w związku z wydanym przez Burmistrza postanowieniem z dnia [...] października 2013 r. nadal realne jest osiągnięcie celu ze względu, na który decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach została wydana tj. uzyskanie pozwolenia na budowę. Orzeczenie przez organ postanowieniem z dnia [...] października 2013 r., w trybie art. 72 ust. 4 u.u.i.ś., iż realizacja przedsięwzięcia, dla realizacji którego określono środowiskowe uwarunkowania w decyzji z dnia [...] sierpnia 2009 r., przebiega etapowo oraz, że nie zmieniły się warunki zawarte w wymienionej decyzji, przedłużyło możliwość złożenia przez inwestora wniosku o pozwolenie na budowę do 6 lat od dnia, w którym decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach stała się ostateczna. Powyższe oznacza, iż przedłużony został tym samym byt decyzji z dnia [...] sierpnia 2009 r. Tym samym nie można było uznać decyzji z dnia [...] sierpnia 2009 r. za bezprzedmiotową. Nawet bowiem w sytuacji przyjęcia, iż organy w sposób wadliwy przyjęły datę kiedy decyzja z dnia [...] sierpnia 2009 r. stała się ostateczna, pozostawało to bez wpływu na rozstrzygnięcie poddane kontroli w niniejszej sprawie. Rzeczywiście bowiem w orzecznictwie aktualnie dominuje pogląd, iż 14 dniowy termin z upływem, którego następuje doręczenie decyzji w trybie art. 49 k.p.a. obliczać należy od pierwszego dnia, w którym obwieszczenie zostało udostępnione do wiedzy publicznej w sposób zwyczajowo przyjęty ( por. postanowienie NSA z dnia 20 października 2011 r., sygn. akt II OSK 2136/11, wyroki NSA z dnia 1 grudnia 2010 r., sygn. akt II OSK 1903/10, z dnia 23 marca 2010 r., sygn. akt II OSK 45/10, z dnia 15 czerwca 2012 r. sygn. akt II OSK 847/12 ). W przypadku, gdy publiczne ogłoszenie obwieszczenia o wydaniu decyzji dokonywane jest w różnych miejscach i za pomocą różnych środków przekazu, należy ustalić dzień, w którym obwieszczenie o wydaniu decyzji zostało zamieszczone najpóźniej i ten traktować jako dzień rozpoczęcia biegu wspomnianego 14 dniowego terminu określonego w art. 49 k.p.a. ( por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 19 lutego 2013 r. , sygn. akt IV SA/Wa 2651/12 ). Przenosząc powyższe stanowisko na grunt niniejszej sprawy należałoby zatem uznać, iż skoro decyzja z dnia [...] września 2009 r. została najpóźniej wywieszona do publicznej wiadomości w dniu 31 sierpnia 2009 r., tym samym skutecznie została doręczona w dniu 14 września 2009 r. , a w konsekwencji decyzja stawała się ostateczna wraz bezskutecznym upływem terminu do wniesienia odwołania, który - zgodnie z art. 129 § 2 k.p.a - upływał w dniu 28 września 2009r. Przy czym data ostateczności decyzji jest jedna (mimo, iż terminy do złożenia odwołania zaczynają zazwyczaj biec i kończą się w różnym czasie dla stron postępowania) i należy ją liczyć od dnia najpóźniejszego doręczenia decyzji. Jak już wspomniano powyżej przyjęcie powyższej koncepcji liczenia biegu terminów – co wymaga podkreślenie, nie jedynej pojawiającej się w orzecznictwie – nie miało jednak wpływu na trafność kontrolowanego rozstrzygnięcia. Nie zmienia to bowiem faktu, iż nawet w przypadku przyjęcia, że na skutek błędnego obliczenia terminu ostateczności decyzji z dnia [...] sierpnia 2009 r. organ nie powinien po upływie terminu określonego w art. 72 ust. 4 u.u.i.ś. uwzględniać wniosku inwestora z dnia [...] października 2013r., to postanowienie z dnia [...] października 2013r. zostało wydane, stało się ostateczne i pozostawało w obrocie prawnym w dniu wydania zaskarżonej decyzji i pozostaje nadal w obrocie w dniu wydania wyroku w niniejszej sprawie, powodując, że decyzja z dnia [...] sierpnia 2009 r. nie mogła zostać uznana za bezprzedmiotową. Organy administracji z chwilą ogłoszenia lub doręczenia postanowienia są nim związane jako aktem kształtującym sytuację prawnoproceduralną adresatów, a także - jak miało to miejsce w niniejszej sprawie - sytuację prawnomaterialną stron postępowania administracyjnego ( art. 110 k.p.a. w zw. z art. 126 k.p.a. ), a wzruszenie tego postanowienia mogło nastąpić w trybie zwykłego środka odwoławczego jakim jest zażalenie ( art. 72 ust. 4 a u.u.i.ś. ) albo w trybie nadzwyczajnych postępowań ( art. 145-152 oraz art. 156-159 k.p.a. w zw. z art. 26 k.p.a. )

Stąd zagadnienie ewentualnego błędnego ustalenia daty ostateczności decyzji z dnia [...] sierpnia 2009 r. i ewentualnych nieprawidłowości w zakresie pozytywnego rozpoznania wniosku z dnia [...] października 2013 r. nie może stanowić przedmiotu wiążących rozważań na gruncie niniejszej sprawy, lecz winno być przedmiotem kontroli w odrębnym postępowaniu dotyczącym postanowienia z dnia [...] października 2013r. W związku ze złożeniem do tutejszego Sadu skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczące odmowy stwierdzenia nieważności postanowienia z dnia [...] października 2013 r. wskazane powyżej okoliczności stanowić będą przedmiot kontroli Sądu w postępowaniu w sprawie II SA/Go 444/15.

Ustalenie przez Sąd w niniejszej sprawie braku wystąpienia przesłanki bezprzedmiotowości, o której mowa w art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a., zbędnym czyniło dokonywanie analizy wystąpienia pozostałych przesłanek określonych w powołanym przepisie związanych z interesem społecznym.

W związku z powzięciem przez Sąd z urzędu wiedzy w przedmiocie złożenia przez Stowarzyszenie skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2015 r. utrzymujące w mocy postanowienie własne w sprawie odmowy stwierdzenia nieważności postanowienia Burmistrza z dnia [...] października 2013r. Sąd dokonał oceny, czy zachodzą przesłanki do zawieszenia przedmiotowego postępowania. Stosownie do treści art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym. Ponieważ powyższe zawieszenie ma charakter fakultatywny ocena istnienia przesłanek w tym zakresie i ich wpływu na przyszłe rozstrzygnięcie należy wyłącznie do sądu. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że rozstrzygając w przedmiocie zawieszenia postępowania sądowego sąd kieruje się względami celowościowymi, sprawiedliwości, jak również ekonomiki procesowej. Koncepcja prejudycjalności zakłada istnienie ścisłego związku między sprawą rozpoznawaną w postępowaniu przed sądem administracyjnym a kwestią będącą przedmiotem postępowania prejudycjalnego. Oznacza to, że rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego wpływa bezpośrednio na rozstrzygniecie zagadnienia głównego. W orzecznictwie podkreśla się, iż związek, o którym mowa w art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a winien być bezpośredni i postępowanie w sprawie prejudykatu musi wyprzedzać postępowanie główne. Dla sądu kwestią prejudycjalną jest wyłącznie zagadnienie, którego rozstrzygnięcie jest niezbędne do sformułowania wypowiedzi o zgodności zaskarżonego aktu z prawem (por. wyrok NSA z dnia 29 maja 2012 r., I GSK 777/11, wyrok NSA z dnia 8 maja 2007 r., II OSK 694/06, wyrok NSA z dnia 19 kwietnia 2006 r., I FSK 845/05).

Kierując się powyższymi przesłankami Sąd uznał zawieszenie niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego za nieuzasadnione. Sąd wziął pod uwagę, iż postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia Burmistrza z dnia [...] października 2013r. wszczęte zostało w styczniu 2015r. (akta administracyjne załączone do sprawy II SA/Go 444/15), podczas, gdy zaskarżona w przedmiotowej sprawie decyzja organu II instancji wydana została w listopadzie 2014 r. Ponadto Sąd dokonując kontroli w postępowaniu sądowoadministracyjnym bada zgodność zaskarżonego aktu z prawem biorąc pod uwagę stan faktyczny i prawny z daty wydania zaskarżonego aktu. W przedmiotowej sprawie na dzień wydania zaskarżonej decyzji przez organ II instancji postanowienie z dnia [...] października 2013r. pozostawało w obrocie prawnym. Ponadto wszczynanie kolejnych postępowań nadzwyczajnych i zawieszanie z tego tytułu postępowań sądowych związanych z nimi w jakikolwiek sposób, mogłoby prowadzić do paraliżu postępowań głównych.

Sąd odstępując od zawieszenia niniejszego postępowania uwzględnił dodatkowo, iż nie skutkuje to pozbawieniem strony skarżącej możliwości obrony swoich praw. Zauważyć bowiem należy, iż w sytuacji ewentualnego doprowadzenia do stwierdzenia nieważności postanowienia z dnia [...] października 2013 r. strony mogą skorzystać z przysługującego im opcjonalnie uprawnienia bądź do ponownego złożenia wniosku o stwierdzenie wygaśnięcia decyzji z dnia [...] sierpnia 2009 r., bądź zwrócenia się z wnioskiem o wznowienie postępowania administracyjnego.

Mając na uwadze powyższe Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.