Wyrok Sądu Najwyższego, sygn. akt III RN 3/03
Sąd Najwyższy
Data orzeczenia: 2003-10-03 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 619  Stosunki pracy i stosunki służbowe, sprawy z zakresu inspekcji pracy
Powołane przepisy: article: art. 139 ust. 2, art. 146 ust. 3
journal: Dz.U. 2001 nr 27 poz. 298
law: Ustawa z dnia 16 marca 2001 r. o Biurze Ochrony Rządu.
article: art. 78 ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 1997 nr 10 poz. 55
law: Obwieszczenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 31 grudnia 1996 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych.
Teza: "Zwolnienie" przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji żołnierza zawodowego pozostającego w stosunku służbowym zawodowej służby wojskowej na podstawie art. 139 ust. 2 zdanie drugie oraz art. 146 ust. 3 ustawy z dnia 16 marca 2001 r. o Biurze Ochrony Rządu /Dz.U. nr 27 poz. 298/ powinno nastąpić w takim samym trybie, jak w wypadku "wypowiedzenia żołnierzowi zawodowemu stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej" na podstawie art. 78 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 czerwca 1970 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych /t.j. Dz.U. 1997 nr 10 poz. 55/.

TEZY

"Zwolnienie" przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji żołnierza zawodowego pozostającego w stosunku służbowym zawodowej służby wojskowej na podstawie art. 139 ust. 2 zdanie drugie oraz art. 146 ust. 3 ustawy z dnia 16 marca 2001 r. o Biurze Ochrony Rządu /Dz.U. nr 27 poz. 298/ powinno nastąpić w takim samym trybie, jak w wypadku "wypowiedzenia żołnierzowi zawodowemu stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej" na podstawie art. 78 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 czerwca 1970 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych /t.j. Dz.U. 1997 nr 10 poz. 55/.


SENTENCJA

Sąd Najwyższy w sprawie ze skargi Jana Z. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 sierpnia 2001 r. (...) w przedmiocie zwolnienia z zawodowej służby wojskowej po rozpoznaniu na rozprawie w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych rewizji nadzwyczajnej Rzecznika Praw Obywatelskich od wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 czerwca 2002 r. II SA 2753/01, uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę NSA w Warszawie do ponownego rozpoznania.


UZASADNIENIE

Minister Spraw Wewnętrznych decyzją z dnia 29 czerwca 2001 r.., wydaną na podstawie art. 139 ust. 2 ustawy z dnia 16 marca 2001 r. o Biurze Ochrony Rządu /Dz.U. nr 27 poz. 298 - powoływanej nadal jako: Ustawa o BOR/, zwolnił por. Jana Z. z dniem 31 sierpnia 2001 r. z zawodowej służby wojskowej i przeniósł go do rezerwy, a to wobec nie wyrażenia przez niego zgody na pełnienie służby w charakterze funkcjonariusza Biura Ochrony Rządu oraz nie przyjęcia go do dyspozycji Ministra Obrony Narodowej. Do czasu zwolnienia ze służby, por. Jan Z. pozostawał w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych. Następnie, w wyniku wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, decyzją z dnia 2 sierpnia 2001 r. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji utrzymał w mocy swą poprzednią decyzję z dnia 29 czerwca 2001 r. bowiem - jak stwierdził w uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia - art. 78 ust. 2, art. 79 ust. 4 i art. 75 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 30 czerwca 1970 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych /t.j. Dz.U. 1997 nr 10 poz. 55 ze zm. - powoływanej nadal jako: ustawa o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych/ nie miały w tym wypadku zastosowania, skoro zwolniony żołnierz pełnił służbę w Biurze Ochrony Rządu, nie zaś w likwidowanej jednostce wojskowej i równocześnie spełnione zostały obie przesłanki prawne zwolnienia przewidziane w art. 139 ust. 2 ustawy o BOR -żołnierz nie zgodził się na pełnienie służby w Biurze Ochrony Rządu i Minister Obrony Narodowej nie przejął go do swej dyspozycji.

Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 19 czerwca 2002 r. /II SA 2753/01/ oddalił skargę Jana Z. na powyższą ostateczną decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 sierpnia 2001 r. W uzasadnieniu tego wyroku Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że:

Po pierwsze, ustawą o BOR: "dokonano swoistego przekształcenia dotychczasowej Jednostki Wojskowej (...) - Biuro Ochrony Rządu, podporządkowanej Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji na mocy ustawy z dnia 22 grudnia 1999 r. o czasowym podporządkowaniu niektórych jednostek wojskowych /Dz.U. 2000 nr 2 poz. 6 ze zm./ w formację - Biuro Ochrony Rządu. Pozostałe jednostki wojskowe, podporządkowane MSWiA, o których mowa we wspomnianej ustawie o czasowym podporządkowaniu niektórych jednostek wojskowych i w art. 144 ust. 2 ustawy o BOR, zostały w myśl art. 144 ust. 1 tej ostatniej ustawy zlikwidowane do dnia 31 grudnia 2001 r. W związku z tym przepis art. 139 ust. 1 ustawy o BOR stanowi, że żołnierze zawodowi pełniący w dniu wejścia w życie tej ustawy służbę w JW (...) - BOR, stają się z mocy prawa funkcjonariuszami BOR, chyba że w terminie 30 dni od dnia wejścia w życie ustawy złożą pisemne oświadczenie, że nie wyrażą na to zgody. Żołnierze zawodowi odmawiający wyrażenia zgody na przejście do BOR przechodzą do dyspozycji Ministra Obrony Narodowej za jego zgodą. Minister właściwy do spraw wewnętrznych zwalnia natomiast ze służby tych żołnierzy zawodowych pełniących służbę w pozostałych, podlegających likwidacji. jednostkach wojskowych podporządkowanych temu ministrowi, którzy nie przeszli w odpowiednim terminie do dyspozycji Ministra Obrony Narodowej /art. 146 ust. 1 -3 ustawy o BOR/".

Po drugie, Naczelny Sąd Administracyjny stanął na stanowisku, że:

"żołnierze zawodowi, pełniący służbę w Jednostce Wojskowej (...) - BOR, składający w określonym terminie oświadczenie o odmowie przejścia do BOR zachowują nadal status żołnierzy zawodowych. Ustawa o BOR nie zawiera, poza przepisem art. 139 ust. 2 ustawy o BOR, nakazującym zwolnienie ze służby. żadnych regulacji dotyczących ich sytuacji prawnej. Dlatego w pozostałym zakresie mają do niej zastosowanie przepisy ustawy z dnia 30 czerwca 1970 r. o służbie żołnierzy zawodowych (...). Potwierdza to pośrednio przepis art. 139 ust. 3 pkt 2 ustawy o BOR (...)".

Po trzecie, fakt: "że żołnierze "dawnego" BOR odmawiający przejścia do "nowego" BOR są nadal żołnierzami zawodowymi, podlegającymi - co do zasady - ustawie o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, nie stanowi jednak dostatecznego uzasadnienia wniosku, iż w sytuacji określonej w art. 139 ust. 1 i 2 ustawy o BOR należy im wypowiedzieć stosunek służbowy na podstawie art. 78 ust. 2 pkt 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. (...) Zwolnienie żołnierza ze służby w przypadkach określonych w tej ustawie jest z reguły zwolnieniem "natychmiastowym" w tym sensie, że pozostaje w ścisłym związku czasowym ze zdarzeniem, stanowiącym jego uzasadnienie. (...) Jedynie wyjątkowo ustawodawca przewiduje odłożenie w czasie odejścia żołnierza ze służby, sięgając w tym celu do instytucji wypowiedzenia. (...) Zdaniem Sądu (...) okoliczności, o których mowa w art. 139 ust. 2 ustawy o BOR nie mieszczą się w żadnej z dyspozycji art. 78 ust. 2 pkt 1 - 3 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Abstrahując od tego. czy przekształcenia prawno-organizacyjne "starego" BOR w "nowy" BOR można potraktować jako rozformowanie jednostki wojskowej w rozumieniu art. 78 ust. 2 pkt 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, trzeba zauważyć, że bezpośrednią przyczyną zwolnienia ze służby przewidzianego w art. 139 ust. 2 ustawy o BOR jest złożenie przez żołnierza "starego" BOR, w odpowiednim terminie, pisemnego oświadczenia o odmowie podjęcia służby w nowej formacji. Treść art. 139 ust. 2 ustawy o BOR nie pozwala stwierdzić, że żołnierza zwalnia się wyłącznie z powodu rozformowania /likwidacji/ "starego" BOR (...) Przepis art. 139 ust. 1 ustawy o BOR gwarantuje bowiem nienaruszalność dotychczasowych stosunków służbowych przewidując, że z chwilą wejścia w życie tej ustawy żołnierze zawodowi dotychczasowego BOR stają się z mocy prawa funkcjonariuszami "nowego" BOR.

Po czwarte, dlatego Sąd zgodził się "ze stwierdzeniami zawartymi w skardze, że zawarte w ustawie o BOR unormowania dotyczące zwolnienia ze służby żołnierzy JW. (...) BOR mają charakter wyjątkowy w stosunku do zasad generalnych, wynikających z ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (...)", ale stwierdził równocześnie, że: "Potraktowanie okoliczności określonej w art. 139 ust. 2 ustawy o BOR jako nadzwyczajnej /co oznacza, nie przewidzianej w ustawie o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych/ podstawy zwolnienia żołnierza ze służby stoi w sprzeczności z żądaniem zastosowania w takim przypadku wypowiedzenia stosunku służbowego".

Rzecznik Praw Obywatelskich wniósł rewizję nadzwyczajną od powyższego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzucając rażące naruszenie: art. 139 ust. 2 ustawy o BOR art. 78 ust. 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. /Dz.U. nr 78 poz. 483/. a w konsekwencji wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu rewizji nadzwyczajnej Rzecznik Praw Obywatelskich podniósł w szczególności:

Po pierwsze, że art. 75 - art. 77 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych "nie regulują rozwiązania stosunku służbowego w przypadku likwidacji jednostki wojskowej lub zmniejszenia jej stanu osobowego. Kwestię unormowano bowiem w art. 78 ust. 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Zgodnie z tym przepisem, zwolnienie ze służby wojskowej musi być poprzedzone obligatoryjnym wypowiedzeniem. W związku z tym zwolnienie ze służby nie poprzedzone wypowiedzeniem nie nosi znamion czynności prawnej. Przymiot ten przysługuje wyłącznie aktowi wypowiedzenia, gdyż to on wywołuje skutek prawny w postaci ustania stosunku służbowego w wojsku. (...) w dniu 18 lutego 2002 r., Naczelny Sąd Administracyjny rozpatrywał tę kwestię w składzie siedmiu sędziów, ustalając, iż zwolnienie ze służby nie jest samoistnym zdarzeniem prawnym, ale konsekwencją wcześniejszej czynności prawnej, czyli wypowiedzenia stosunku służbowego. Przeciwny pogląd wymagałby wydawania przez organ zwalniający dwóch decyzji w jednej sprawie: wypowiedzenia i zwolnienia. Na każdą z nich musiałoby osobno przysługiwać odwołanie i skarga do NSA."

Po drugie, w opinii Rzecznika Praw Obywatelskich: ustawa o BOR wywarła skutek w postaci likwidacji JW (...) - BOR. Wniosek taki wynika jednoznacznie ze sformułowania art. 1 tej ustawy stwierdzającego, iż tworzy się Biuro Ochrony Rządu. Decydujące znaczenie ma zwłaszcza art. 144 ustawy o BOR stwierdzający, iż "jednostki woskowe podległe ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych, zwane dalej jednostkami wojskowymi, podlegają likwidacji do dnia 31 grudnia 2001 r.". Przytoczony przepis nie zawiera żadnych wyjątków, a wobec powyższego wszystkie jednostki wojskowe podległe MSWiA z mocy ustawy ulegają rozwiązaniu. Lista jednostek wojskowych podległych temu ministrowi została określona w art. 1 ustawy z dnia 22 grudnia 1999 r. o czasowym podporządkowaniu niektórych jednostek wojskowych /Dz.U. 2000 nr 2 poz. 6/. Wymieniona ustawa zalicza do tej kategorii jednostek wojskowych również ówczesną JW (...) - BOR.

Po trzecie, Naczelny Sąd Administracyjny dopuścił się w danym wypadku rażącego naruszenia prawa, bowiem: "Przyznając, iż art. 139 ust. 2 ustawy o BOR jest unormowaniem wyjątkowym w stosunku do odpowiednich przepisów o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. NSA winien dokonać ścisłej wykładni tego przepisu. (...) zastosowanie rozszerzającej wykładni w odniesieniu do unormowań o charakterze lex specialis jest niedopuszczalne (...), prowadziłoby to nieuchronnie do przekształcenia wyjątku w normę generalną (...). Wobec powyższego, art. 139 ust. 2 ustawy o BOR jest wyłącznie normą kompetencyjną, ustalająca kto zwalnia z zawodowej służby wojskowej żołnierza odmawiającego podjęcia służby jako funkcjonariusz w BOR. Jako lex specialis, powołany przepis uchyla stosowanie w przedmiotowej sprawie art. 74 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych."

Po czwarte, Rzecznik Praw Obywatelskich stoi na stanowisku, że: "Nie można zgodzić się z poglądem, iż rozwiązanie BOR istniejącego w formie jednostki wojskowej i zastąpienie go nową jednostką organizacyjną, jakkolwiek pod tą samą nazwą, nie stanowi przeszkody w dalszym pełnieniu służby wojskowej. Stosunek służbowy zawiązany pod rządami jednej ustawy nie nieprzenoszalny do sfery normowanej inną ustawą. Tymczasem Naczelny Sąd Administracyjny mówi o kontynuacji, a nawet o "nienaruszalności" dotychczasowego - a więc wojskowego stosunku służbowego - w razie podjęcia służby jako funkcjonariusz BOR."

Po piąte, wobec likwidacji JW (...) - BOR: "sytuacji, w której znalazł się por. Jan Z. nie można uznać za kontynuowanie służby, ponieważ likwidacja /rozformowanie/ JW (...) - BOR. faktycznie uniemożliwiała mu dalsze pełnienie służby wojskowej. W konsekwencji do wymienionego, tak jak do innych żołnierzy zawodowych, których jednostki wojskowe zostały zlikwidowane, mają zastosowanie przepisy ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, zwłaszcza w części dotyczącej obowiązku wypowiedzenia stosunku służbowego. Fakt ten przeoczył Naczelny Sąd Administracyjny, co spowodowało oczywistą nierówność sytuacji por. Jana Z. w odniesieniu do innych żołnierzy, niedopuszczalną w świetle art. 32 Konstytucji RP."

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Na podstawie art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 22 grudnia 1999 r. o czasowym podporządkowaniu niektórych jednostek wojskowych /Dz.U. 2000 nr 2 poz. 6 ze zm./ wskazane w tym przepisie Nadwiślańskie Jednostki Wojskowe Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji, w tym między innymi także Jednostka Wojskowa (...) - Biuro Ochrony Rządu, zostały "podporządkowane ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych do dnia 31 marca 2001 r." w celu ich restrukturyzacji. Następnie, zgodnie z art. 144 ustawy 16 marca 2001 r. o Biurze Ochrony Rządu, która weszła w życie z dniem 30 marca 2001 r. /art. 151 ustawy o BOR/: "Jednostki wojskowe podległe ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych (...) podlegają likwidacji do dnia 31 grudnia 2001 r." /art. 144 ust. 1 ustawy o BOR/ i w tym terminie te "jednostki wojskowe zostają podporządkowane ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych" /art. 144 ust. 2 ustawy o BOR/.

W konsekwencji, w art. 139 ust. 1 i ust. 2 ustawy o BOR sformułowane zostały także trzy normy prawne określające status prawny żołnierzy zawodowych, którzy pełnili dotychczas służbę w JW (...) - BOR, a mianowicie:

Po pierwsze - Żołnierze zawodowi, którzy w dniu wejścia w życie ustawy o BOR /czyli w dniu 30 marca 2001 r./ pełnili służbę w JW (...) - BOR: "stają się z mocy prawa funkcjonariuszami BOR, chyba że w terminie 30 dni od dnia wejścia w życie ustawy złożą pisemne oświadczenie, że nie wyrażają na to zgody" /art. 139 ust. 1 ustawy o BOR/.

Po drugie - Żołnierze zawodowi pełniący w dniu wejścia w życie ustawy o BOR /czyli w dniu 30 marca 2001 r./ służbę w Jednostce Wojskowej (...) -Biuro Ochrony Rządu, którzy złożyli oświadczenie woli, iż nie wyrażają zgody na to, aby na podstawie art. 139 ust. 1 ustawy o BOR z mocy prawa stać się funkcjonariuszami BOR: "przechodzą do dyspozycji Ministra Obrony Narodowej za jego zgodą" /art. 139 ust. 2 zdanie pierwsze ustawy o BOR/.

Po trzecie - Żołnierzy zawodowych pełniących w dniu wejścia w życie ustawy o BOR /czyli w dniu 30 marca 2001 r./ służbę w JW (...) - BOR, którzy ani nie podjęli służby w BOR ani też nie przeszli do dyspozycji Ministra Obrony Narodowej: "Minister właściwy do spraw wewnętrznych zwalnia ze służby" /art. 139 ust. 2 zdanie drugie ustawy o BOR/.

Ponadto, art. 146 ustawy o BOR stanowi, że: po pierwsze - żołnierze zawodowi, z którymi do dnia 31 grudnia 2001 r. nie rozwiązano stosunku służbowego: "przechodzą do dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych" /art. 146 ust. 1 ustawy o BOR/; oraz po drugie - żołnierzy zawodowych, którzy w terminie do dnia 31 grudnia 2001 r. nie przejdą do dyspozycji Ministra Obrony Narodowej: "Minister właściwy do spraw wewnętrznych zwalnia z zawodowej służby wojskowej" /art. 146 ust. 3 ustawy o BOR/.

Powyższa regulacja ustawowa przesądza więc jednoznacznie jedynie o tym, że jeżeli żołnierz zawodowy, który w dniu wejścia w życie ustawy o BOR /czyli w dniu 30 marca 2001 r./ pełnił służbę w JW (...) - BOR, lecz w terminie 30 dni od dnia wejścia w życie tej ustawy złożył pisemne oświadczenie, że nie wyraża zgody na pozostanie w służbie jako funkcjonariusz BOR /art. 139 ust. 1 ustawy o BOR/ i równocześnie nie przeszedł do dyspozycji Ministra Obrony Narodowej, wobec braku wymaganej tą ustawą stosownej zgody tego Ministra /art. 139 ust. 2 zdanie pierwsze ustawy o BOR/ - to w takiej sytuacji Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji korzystając z przyznanej mu kompetencji "zwalnia ze służby żołnierzy zawodowych" tego żołnierza zawodowego /art. 139 ust. 2 zdanie drugie oraz art. 146 ust. 3 ustawy o BOR/. Natomiast ustawa ta nie reguluje trybu rozwiązywania stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej tych żołnierzy zawodowych.

Ponieważ w przepisach ustawy o BOR, w tym w szczególności w art. 139 ust. 2 zdanie drugie oraz w art. 146 ust. 3 tej ustawy, nie został określony tryb realizacji przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji przyznanej mu kompetencji do "zwalniania" wymienionych w tych przepisach żołnierzy zawodowych pozostających w stosunku służbowym zawodowej służby wojskowej. przeto należy stanąć na stanowisku, że - w braku wyraźnej odmiennej regulacji ustawowej - mają w tym zakresie odpowiednie zastosowanie ogólnie obowiązujące na gruncie polskiego porządku prawnego przepisy ustawowe określające zasady i tryb "zwalniania z zawodowej służby wojskowej żołnierzy zawodowych", a więc przepisy art. 74 - art. 90 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Zatem, "zwolnienie" przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji żołnierza zawodowego pozostającego w stosunku służbowym zawodowej służby wojskowej na podstawie art. 139 ust. 2 zdanie drugie oraz art. 146 ust. 3 ustawy o BOR powinno nastąpić w sposób zgodny z ogólnie obowiązującymi przepisami ustawowymi dotyczącymi "zwalniania żołnierza zawodowego z zawodowej służby wojskowej" w analogicznej sytuacji.

Otóż stosownie do dyspozycji art. 78 ust. 2 pkt 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, dokonanie wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej żołnierzowi zawodowemu przez właściwy organ wojskowy może nastąpić między innymi także w sytuacji, gdy: "jednostka wojskowa, w której żołnierz zawodowy pełni zawodową służbę wojskową, podlega rozformowaniu lub zmniejszył się jej stan etatowy, a brak jest możliwości wyznaczenia go na inne stanowisko służbowe". Mając więc na uwadze to że w terminologii wojskowej określenie "rozformować" lub "rozformowywać" oznacza "spowodować /powodować/ rozwiązanie, likwidację jednostki wojskowej /formacji/ lub podzielenie jej na inne jednostki" /por. "Uniwersalny słownik języka polskiego" pod redakcją prof. Stanisława Dubisza, Wydawnictwa Naukowe PWN - Warszawa 2003, tom 4 - str. 136/, a w rozpoznawanej sprawie chodzi właśnie o sytuację prawną żołnierzy zawodowych pełniących w dniu wejścia w życie ustawy o BOR /czyli w dniu 30 marca 2001 r./ służbę w JW (...) - BOR, która podlegała "restrukturyzacji" /art. 1 ust. 1 ustawy o czasowym podporządkowaniu niektórych jednostek wojskowych/ i "likwidacji" /art. 144 ust. 1 ustawy o BOR/, należy stanąć na stanowisku, że "zwolnienie" przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji żołnierza zawodowego pozostającego w stosunku służbowym zawodowej służby wojskowej na podstawie art. 139 ust. 2 zdanie drugie oraz art. 146 ust. 3 ustawy o BOR powinno nastąpić w takim samym trybie, jak w wypadku "wypowiedzenia żołnierzowi zawodowemu stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej" na podstawie art. 78 ust. 1 pkt 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. O trafności takiej interpretacji obowiązującego porządku prawnego przesądza to, że: z jednej strony - stosownie do dyspozycji art. 75 ust. 1 pkt 7 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, obowiązuje w tym względzie zasada, wedle której "zwolnienie" żołnierza zawodowego z zawodowej służby wojskowej następuje zawsze dopiero wskutek "upływu terminu wypowiedzenia stosunku służbowego dokonanego przez żołnierza zawodowego lub organ wojskowy"; a z drugiej strony - w przepisach ustawy o BOR brak jest regulacji prawnej, która przesądzałaby wprost o tym, że Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji jest zwolniony z obowiązku uprzedniego wypowiedzenia stosunku służbowego temu żołnierzowi przed wydaniem decyzji o jego "zwolnieniu" ze służby w sytuacji, gdy żołnierz zawodowy, który w dniu wejścia w życie ustawy o BOR /czyli w dniu 30 marca 2001 r./ pełnił służbę w JW (...) - BOR i w terminie 30 dni od dnia wejścia w życie tej ustawy złożył pisemne oświadczenie, że nie wyraża zgody na pozostanie w służbie jako funkcjonariusz BOR /art. 139 ust. 1 ustawy o BOR/ i równocześnie nie przeszedł do dyspozycji Ministra Obrony Narodowej, wobec braku wymaganej ustawą stosownej zgody tego Ministra /art. 139 ust. 2 zdanie pierwsze ustawy o BOR/. Odmienna interpretacja powyższych przepisów ustawowych jest niedopuszczalna nie tylko dlatego, że byłaby ona niezgodna z ich literalnym brzmieniem, lecz także i z tej przyczyny, że: a/ wobec braku wyraźnej odrębnej regulacji ustawowej w tym zakresie w ustawie o BOR, musiałaby się ona opierać wyłącznie na rozszerzające! wykładni przepisów ustawy o BOR, które w tym zakresie stanowią przecież regulację szczególną /lex specialis/ względem ogólnych przepisów ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych; oraz b/ zmuszałaby równocześnie do przyjęcia takich domniemań, które w rezultacie prowadziłyby do pozbawienia lub ograniczenia ustawowo gwarantowanych praw /w szczególności prawa do wypowiedzenia/, z jakich w wypadku zwolnienia ze służby korzystają żołnierze zawodowi pozostający w zawodowej służbie wojskowej, a to w oczywisty sposób naruszałoby konstytucyjnie gwarantowaną zasadę równego traktowania obywateli przez władzę publiczną /art. 32 ust. 2 Konstytucji RP/. W konsekwencji oznacza to, że w celu "zwolnienie" żołnierza zawodowego pozostającego w stosunku służbowym zawodowej służby wojskowej na podstawie art. 139 ust. 2 zdanie drugie oraz art. 146 ust. 3 ustawy o BOR Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji powinien:

po pierwsze - doręczyć żołnierzowi zawodowemu za pokwitowaniem odbioru wypowiedzenie określające datę. od której biegnie termin wypowiedzenia /art. 78 ust. 2 pkt 2 i art. 79 ust. 4 i ust. 5 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych w związku z przepisy par. 137 ust. 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 19 grudnia 1996 r. w sprawie służby wojskowej żołnierzy zawodowych - Dz.U. 1997 nr 7 poz. 38 ze zm. - powoływanego nadal jako: rozporządzenie MON z 1996 r./;

po drugie - wydać /rozkaz/ decyzję określającą termin zwolnienia żołnierza z zawodowej służby wojskowej /art. 75 ust. 1 pkt 7 i art. 79 ust. 4 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych w związku z par. 155 ust. 1 i par. 137 ust. 4 rozporządzenia MON z 1996 r./.

Tymczasem w rozpoznawanej sprawie jest poza sporem, że Minister Spraw Wewnętrznych wydał decyzję z dnia 29 czerwca 2001 r. o zwolnieniu por. Jana Z. z zawodowej służby wojskowej bez uprzedniego doręczenia mu wymaganego prawem wypowiedzenia stosunku służbowego, która następnie utrzymana została w mocy decyzją tego Ministra z dnia 2 sierpnia 2001 r. Tym samym trafny okazał się - podniesiony w skardze, a następnie także w rewizji nadzwyczajnej - zarzut rażącego naruszenia art. 78 ust. 2 pkt 2 oraz art. 79 ust. 4 i ust. 5 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych w związku z par. 137 ust. 3 -ust. 4 i par. 155 ust. 1 rozporządzenia MON z 1996 r. oraz w związku z art. 139 ust. 2 ustawy o BOR, którego nie uwzględnił Naczelny Sąd Administracyjny wydając zaskarżony wyrok.

Biorąc powyższe pod uwagę. Sąd Najwyższy na podstawie art. 236 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. /Dz.U. nr 78 poz. 483/ oraz art. 393[13] par. 1 Kpc w związku z art. 10 ustawy z dnia 1 marca 1996 r. o zmianie Kodeksu postępowania cywilnego, rozporządzeń Prezydenta Rzeczypospolitej - Prawo upadłościowe i Prawo o postępowaniu układowym. Kodeksu postępowania administracyjnego, ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych oraz niektórych innych ustaw /Dz.U. nr 43 poz. 189 ze zm./ orzekł jak w sentencji.