Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 493/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2021-01-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 87 ust. 1 i 2, ust. 6
journal: Dz.U. 2017 poz 1221
law: Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - tekst jednolity
article: art. 120, art. 121 § 1
journal: Dz.U. 2019 poz 900
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
article: art. 119 pkt 3 i art. 120, art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c), art. 135, art. 200 i art. 205 § 2
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Rennert Sędziowie Sędzia WSA Izabela Kucznerowicz Sędzia WSA Karol Pawlicki (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 22 stycznia 2021 r. sprawy ze skargi "G" Sp. z o.o. sp. k. w P. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w P. z dnia [...] kwietnia 2019 r.nr [...] w przedmiocie przedłużenia terminu przekazania zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym na rachunek bankowy podatnika w podatku od towarów i usług za miesiąc sierpień 2017 r. I. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z dnia [...] grudnia 2018 r., nr [...]; II. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w P. na rzecz strony skarżącej kwotę [...] zł ( [...] złotych 00/100) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] postanowieniem z dnia [...] grudnia 2018 r., na podstawie art. 216 i art. 274b § 1 w związku z art. 277 i art. 280 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 900 ze zm. – dalej: "O.p.") oraz art. 87 ust. 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1221 ze zm. – dalej: "u.p.t.u.") przedłużył G. Sp. z o.o. Sp. k. z siedzibą w P. termin dokonania zwrotu na rachunek bankowy nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za sierpień 2017 r. do dnia 31 marca 2019 r.

W uzasadnieniu organ wskazał, że w dniu [...] września 2017 r. Spółka złożyła deklarację VAT-7 za sierpień 2017 r., w której wykazała nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy w terminie 60 dni w kwocie [...]zł. Termin zwrotu określono na dzień 24 listopada 2019 r.

Organ wyjaśnił, że przedłużał Spółce termin dokonania zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym na rachunek bankowy postanowieniami:

- z [...] listopada 2017 r. do dnia 31 stycznia 2018 r.,

- z [...] stycznia 2018 r. do 30 marca 2018 r.,

- z [...] marca 2018 r. do 29 czerwca 2018 r.,

- z [...] czerwca 2018 r. do 28 września 2018 r.,

- z [...] września 2018 r. do 31 grudnia 2018 r.,

Uzasadniając stanowisko organ zaznaczył, że prowadzona wobec Spółki kontrola celno-skarbowa jest na etapie gromadzenia i analizy materiału dowodowego. Ponadto wskazano, że po zakończeniu kontroli, w zależności od dokonanych ustaleń, Spółce może przysługiwać prawo do złożenia korekty deklaracji, jak również może nastąpić przekształcenie kontroli celno-skarbowej w postępowanie podatkowe. W związku z powyższym organ I instancji uznał za konieczne przedłużenie Spółce terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za sierpień 2017 r. W zażaleniu z [...] stycznia 2019 r. Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia. W uzasadnieniu wskazała, że termin zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za sierpień 2017 r. upłynął 31 stycznia 2018 r. Kolejne postanowienie o przedłużeniu terminu zwrotu z 31 stycznia 2018 r., które miało przedłużać termin zwrotu podatku VAT do 30 marca 2018 r., zostało doręczone Spółce dopiero 5 lutego 2018 r., to jest po upływie terminu zwrotu. Zdaniem Spółki postanowienie z [...] stycznia 2018 r. nie mogło wywołać skutków prawnych w postaci dalszego przedłużenia terminu, który wcześniej już upłynął. Strona podkreśliła, że WSA w Poznaniu wyrokiem z [...] listopada 2018 r., o sygn. akt I SA/Po [...] uchylił postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z [...] czerwca 2018 r. oraz postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z [...] stycznia 2018 r., na podstawie którego przedłużono Spółce termin dokonania zwrotu do 30 marca 2018 r.

Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2019 r. utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, że przepis art. 87 ust. 2 zdanie drugie u.p.t.u. w zw. z art. 274b § 1 O.p. daje organowi podatkowemu podstawę do przedłużenia terminu zwrotu, w sytuacji gdy zasadność zwrotu wymaga dodatkowego zweryfikowania, do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia podatnika w ramach czynności sprawdzających, kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej lub postępowania podatkowego.

Organ podkreślił, że na dzień wydania postanowienia nadal trwają czynności kontrolne mające na celu zweryfikowanie powstałych wątpliwości co do prawidłowości deklarowanych kwot podatku VAT. Trwa gromadzenie materiału. W świetle dokonanych dotąd w sprawie ustaleń, w pełni uzasadnionym jest dalsze wstrzymanie wnioskowanego zwrotu nadwyżki podatku VAT za sierpień 2017 r. przynajmniej do czasu zakończenia czynności kontrolnych, weryfikujących wszystkie zaistniałe w sprawie wątpliwości co do rzetelności deklarowanych przez stronę podstaw opodatkowania podatkiem od towarów i usług.

Biorąc pod uwagę ogół okoliczności zaistniałych w przedmiotowej sprawie w tym m.in.: asortyment i wielkość obrotów realizowanych przez Spółkę, wysokość deklarowanych przez nią zwrotów podatku VAT, fakt, że firma funkcjonuje na rynku od [...] maja 2015 r., Dyrektor Izby Skarbowej podzielił stanowisko organu pierwszej instancji co do tego, że istniało uzasadnienie przedłużenia terminu zwrotu podatku VAT w celu wnikliwej weryfikacji jego zasadności.

W skardze z [...] maja 2019 r. Spółka, reprezentowana przez pełnomocnika, wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia organu pierwszej instancji, a także o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przypisanych.

Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucono naruszenie:

1). art. 87 ust. 2 w zw. z ust. 6 u.p.t.u. w związku z art. 120,121, 212, 218, 219 O.p., poprzez nie uwzględnienie przez organ II instancji nieskutecznego przedłużenia terminu zwrotu podatku, który upłynął 31 stycznia 2018r., a wiec przed wydaniem siódmego postanowienia z dnia [...] grudnia 2018r.,

2). art. 32 Konstytucji RP i art. 12 ustawy Prawo Przedsiębiorców poprzez nierówne traktowanie skarżącej przez organ drugiej instancji i jej dyskryminowanie,

3). art. 210 § 1 pkt. 4 w związku z art. 219 oraz art. 121 i art. 122 O.p. poprzez nieodniesienie się szczegółowo do treści zarzutów i nierozstrzygnięcie zażalenia w jego granicach lecz odniesienie się do niego poprzez ogólnikowe i lakoniczne stwierdzenia bez gruntownej analizy zażalenia Spółki i odniesienia się do istoty zarzutów, w szczególności w aspekcie przedłożonej obszernej i ponadstandardowej dokumentacji transakcji, przez co uzasadnienie zaskarżonego postanowienia pasuje do każdej tego typu sprawy i potwierdza brak gruntownej analizy zarzutów, a tym samym nie wykonywanie przez organ drugiej instancji prawidłowo czynności nadzorczych nad organem pierwszej instancji,

4). art. 87 ust. 2 i 6 u.p.t.u. poprzez przedłużenie terminu zwrotu VAT bez wskazania wątpliwości organu podatkowego, które wymagają dodatkowej weryfikacji, a więc przedłużenie terminu zwrotu VAT nie ze względu na skonkretyzowaną potrzebę weryfikacji rozliczenia lecz w celu ustalenia czy taka potrzeba w ogóle istnieje co, pozostaje w sprzeczności z powołanym przepisem i jest jego wykorzystywaniem dla celów realizacji potrzeb budżetu kosztem podatnika i nierozpoznanie tego zarzutu przez organ drugiej instancji,

5). art. 87 ust. 2 i 6 u.p.t.u. poprzez nadużywanie tego przepisu do bezpodstawnego zatrzymywania w budżecie należnej skarżącej nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za sierpień 2017 r. udokumentowanej obszerną dokumentacją transakcji i wykazującej spełnienie przez Spółkę ustawowych warunków uzasadniających zwrot nadwyżki,

6). art. 87 ust. 2 i 6 u.p.t.u. poprzez nie respektowanie zakresu przedmiotowego weryfikacji deklaracji VAT-7 za sierpień 2017 r. w ramach przysługującego na podstawie tego przepisu uprawnienia organu podatkowego do przedłużenia terminu zwrotu VAT na czas weryfikacji rozliczenia prowadzonej przez Naczelnika Urzędu Skarbowego, a nie przez inny organ podatkowy,

7). art. 217 § 2, art. 210 § 4 w zw. z art. 219 oraz art. 122 O.p. poprzez brak wymaganego uzasadnienia umożliwiającego ocenę zaskarżonego postanowienia,

8). art. 2 i 64 Konstytucji RP, art. 121 § 1 O.p., art. 17 i 41 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej i orzecznictwa TSUE poprzez nie respektowanie zasady neutralności i konieczności zwrotu VAT w rozsądnym terminie,

9). całkowity brak obiektywizmu i krytycyzmu oraz zdolności do rzetelnej obiektywnej oceny działań wbrew prawu Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] wyrządzających zarówno Spółce, jak i budżetowi Państwa, znaczne szkody na skutek systemowego i bezpodstawnego blokowania zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za trzy kolejne okresy rozliczeniowe, to jest za lipiec 2016 r,. za sierpień 2016 r. i za sierpień 2017 r. w łącznej kwocie ([...] zł za lipiec 2016 r. + [...] zł za sierpień 2016 r. i [...] zł za sierpień 2017 r.) [...] zł i uniemożliwianie Spółce od blisko trzech lat prowadzenia działalności gospodarczej,

Odpowiadając na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.

Postanowieniem z [...] października 2019 r. WSA w Poznaniu zawiesił postępowanie w sprawie do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy o sygn. akt I SA/Po [...]. Postanowieniem z [...] grudnia 2020 r. Sąd podjął postępowanie w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie wskazać należy, że niniejsza sprawa została rozpoznana przez Sąd w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 3 i art. 120 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, t.j. Dz.U. z 2019 poz. 2325 ze zm., dalej jako: "P.p.s.a.").

Sprawa dotyczy kolejnego przedłużenia terminu do dokonania zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w wysokości [...] zł, wykazanej w deklaracji VAT-7 za sierpień 2017 r. Podstawę prawną wydania przez Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] postanowienia z [...] grudnia 2018 r. w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu do dnia 31 marca 2019 r., stanowił art. 274b § 1 O.p. oraz art. 87 ust. 2 u.p.t.u.

W rozpoznanej sprawie zasadnicze znaczenie należy przypisać podniesionej przez skarżącą kwestii braku skuteczności przedłużenia terminu zwrotu podatku w sytuacji, gdy jedno z wcześniej wydanych postanowień organu podatkowego pierwszej instancji o przedłużeniu tego terminu zostało doręczone stronie (podatnikowi) po upływie terminu, wynikającego z wcześniej wydanego postanowienia w tym przedmiocie za ten sam okres rozliczeniowy.

Zakreślając ramy rozważań prawnych należy przede wszystkim wskazać, że zgodnie z art. 87 ust. 1 u.p.t.u., w przypadku, gdy kwota podatku naliczonego, o której mowa w art. 86 ust. 2, jest w okresie rozliczeniowym wyższa od kwoty podatku należnego, podatnik ma prawo do obniżenia o tę różnicę kwoty podatku należnego za następne okresy lub do zwrotu różnicy na rachunek bankowy. W art. 87 ust. 2 zdanie drugie u.p.t.u., ustawodawca przewidział możliwość przedłużenia terminu zwrotu różnicy podatku. Zgodnie z tym przepisem, zwrot różnicy podatku, z zastrzeżeniem ust. 6, następuje w terminie 60 dni od dnia złożenia rozliczenia przez podatnika. Jeżeli zasadność zwrotu wymaga dodatkowego zweryfikowania, naczelnik urzędu skarbowego może przedłużyć ten termin do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia podatnika dokonywanej w ramach czynności sprawdzających, kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej lub postępowania podatkowego.

Na tle powyższych przepisów, w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego trafnie podnosi się, że zastosowanie instytucji przedłużenia terminu zwrotu podatku VAT stanowi w istocie wyjątek od zasady natychmiastowości zwrotu. Regulacje dotyczące tej materii w założeniu mają stanowić rozwiązanie charakteryzujące się ważeniem sprzecznych interesów podatnika oraz Skarbu Państwa. Podatnik zainteresowany jest otrzymaniem natychmiastowego zwrotu kwoty nadpłaconego podatku VAT (w zgodzie z zasadą neutralności). Z kolei organy podatkowe, weryfikując zasadność dokonania zwrotu zainteresowane są wyeliminowaniem potencjalnych oszustw podatkowych i nieprawidłowości w funkcjonowaniu systemu podatku VAT działających na szkodę Skarbu Państwa (por. wyrok NSA z 3 sierpnia 2018 r., sygn. akt I FSK 1025/18, publikowany na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Dlatego też, w tego rodzaju sprawach – w ramach oceny wykładni i stosowania przepisów dotyczących analizowanej instytucji – nieodzowne staje się dostrzeganie dwóch przeciwstawnych sfer ochrony interesów prawnych, tj. sfery interesów podatnika oraz sfery interesów Skarbu Państwa. Na potrzebę takiego postrzegania instytucji przedłużenia terminu zwrotu podatku od towarów i usług NSA zwrócił uwagę, m.in. w uchwale z 24 października 2016 r. sygn. akt I FPS 2/16. W powołanej uchwale, jakkolwiek odnosiła się ona wprost do zagadnienia kontroli instancyjnej i zaskarżalności tego rodzaju postanowień, podkreślono, że w ramach przedłużenia terminu zwrotu podatku istotne jest określenie daty, do której będzie trwała weryfikacja zasadności zwrotu. NSA w składzie siedmiu sędziów podkreślił, że "Tylko przedłużenia według dat dają możliwość zachowania i respektowania wspomnianej już reguły, że przedłużyć można tylko taki termin, który jeszcze nie upłynął". W uchwale tej NSA zwrócił uwagę na dwie istotne kwestie. Po pierwsze, na konieczność przedłużania zwrotu do konkretnego terminu (daty). Po drugie, na dopuszczalność przedłużenia tylko takiego terminu, który jeszcze nie wyekspirował. W związku z powyższym przyjąć należy, że próba przedłużenia terminu po jego upływie nie może być skuteczna. Ewentualne wydanie postanowienia przedłużającego termin już po jego upływie nie wywiera żadnych skutków prawnych, co jednolicie obecnie przyjmuje orzecznictwo sądów administracyjnych. Wskazać również należy, że powyższe reguły zachowują swoją aktualność również w przypadku kilkukrotnego przedłużania terminu zwrotu na podstawie art. 87 ust. 2 u.p.t.u.. Brzmienie tego przepisu – stosownie do przedstawionych powyżej uwag na temat wyposażenia organów w realne instrumenty, pozwalające na weryfikację zasadności zwrotu w celu zapobieżeniu oszustwom i nadużyciom – nie zawiera bowiem ograniczenia, że przedłużenie terminu może być dokonane wyłącznie jednokrotnie. W konsekwencji, w ramach oceny postanowienia przedłużającego po raz kolejny termin zwrotu (tak jak w niniejszej sprawie) konieczne jest dokonanie ustaleń co do skuteczności przedłużenia terminu zwrotu uprzednio dokonanych. Tego rodzaju ustalenie faktyczne jest istotne z punktu widzenia wspomnianej zasady, zgodnie z którą przedłużenie terminu zwrotu może skutecznie nastąpić, jeśli tenże termin jeszcze nie upłynął.

Powyżej powołane poglądy Sąd orzekający w przedmiotowej sprawie w pełni podziela. W niniejszej sprawie termin zwrotu podatku VAT za sierpień 2017 r. był już przez Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] kilkakrotnie przedłużany postanowieniami: z [...] listopada 2017 r. do dnia 31 stycznia 2018 r., z [...] stycznia 2018 r. do 30 marca 2018 r., z [...] marca 2018 r. do 29 czerwca 2018 r., z [...] czerwca 2018 r. do 28 września 2018 r., z [...] września 2018 r. do 31 grudnia 2018 r.

W tym miejscu wskazać należy, że postanowienie z [...] stycznia 2018 r. zostało doręczone stronie w dniu 5 lutego 2018. W sprawie dotyczącej przedłużenia terminu dokonania zwrotu do dnia 30 marca 2018 r. wypowiadał się Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, który wyrokiem z dnia [...] listopada 2018 r., sygn. akt I SA/Po [...] uchylił postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej i poprzedzające je postanowienie organu I instancji z [...] stycznia 2018 r.

W motywach powyższego wyroku WSA w Poznaniu wskazał, że poza sporem jest fakt, że termin zwrotu nadwyżki podatku naliczonego został pierwotnie przedłużony postanowieniem z [...] listopada 2017 r. do 31 stycznia 2018 r. Następne przedłużenie tego terminu do dnia 30 marca 2018 r. zostało dokonane postanowieniem wydanym dnia [...] stycznia 2018 r., które jednak doręczone zostało podatnikowi w dniu 5 lutego 2018 r. Sąd stwierdził, że upływ terminu przedłużenia zwrotu nastąpił w dniu 31 stycznia 2018 r., gdyż postanowienie o przedłużeniu terminu zwrotu z dnia [...] stycznia 2018 r., weszło do obrotu już w dacie, gdy objęty przedłużeniem termin upłynął, a więc nie mogło odnieść skutku prawnego. Sąd podkreślił, że ustanowione w art. 87 ust. 2 u.p.t.u. terminy są terminami prawa materialnego, a zatem ich upływ wywołuje skutek w postaci nabycia przez podatnika prawa do zwrotu różnicy podatku w kwocie wynikającej z deklaracji podatkowej. Materialnoprawny charakter terminów określony w art. 87 ust. 2 u.p.t.u. oznacza także, że po ich upływie organ podatkowy traci uprawnienie do przedłużenia terminu zwrotu różnicy podatku. Wyrok w sprawie I SA/Po [...] jest prawomocny. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia [...] listopada 2020 r., sygn. akt I FSK [...] oddalił skargę kasacyjną organu wniesioną od tego wyroku. NSA w uzasadnieniu wyroku podniósł, że w orzecznictwie przesądzone już zostało, że wskazane powyżej terminy, wyznaczone do dokonania zwrotu różnicy podatku od towarów i usług, są terminami prawa materialnego, zaś ich upływ wywołuje skutek materialnoprawny w postaci nabycia przez podatnika prawa do zwrotu różnicy podatku w kwocie wynikającej z deklaracji podatkowej, chyba że organ podatkowy określi je w innej wysokości (art. 99 ust. 12 u.p.t.u.). Materialnoprawny charakter terminów określonych w art. 87 ust. 2 i ust. 6 u.p.t.u. oznacza także, że po ich upływie organ podatkowy traci uprawnienie do przedłużenia terminu zwrotu różnicy podatku. NSA podkreślił, że w judykaturze utrwalone jest także stanowisko, że skuteczne przedłużenie terminu możliwe jest jedynie przed jego upływem. Próba przedłużenia terminu po jego upływie nie będzie skuteczna. Jeśli bowiem termin już upłynął, to nie ma czego przedłużać (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 9 stycznia 2001 r., sygn. akt III SA 2803/99, z dnia 23 kwietnia 2018 r., sygn. akt I FSK 255/17, z dnia 7 czerwca 2019 r., sygn. akt I FSK 557/19, z dnia 19 czerwca 2019 r., sygn. akt I FSK 689/19). NSA stwierdził, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu prawidłowo przyjął w zaskarżonym wyroku, że momentem miarodajnym dla oceny skuteczności przedłużenia terminu zwrotu różnicy podatku od towarów i usług był moment doręczenia w dniu 5 lutego 2018 r. postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z dnia [...] stycznia 2018 r. w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu różnicy podatku od towarów i usług za sierpień 2017 r., a ponieważ zdarzenie to miało miejsce już po upływie terminu do zwrotu różnicy podatku wyznaczonego na dzień 31 stycznia 2018 r. uprzednim postanowieniem z dnia [...] listopada 2017 r. - nie mogło terminu zwrotu podatku przedłużać i wydane zostało z naruszeniem art. 87 ust 2. u.p.t.u.

Jak wynika z akt sprawy i ze złożonej w przedmiotowej sprawie skargi Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] zaskarżonym w niniejszej sprawie postanowieniem z [...] grudnia 2018 r., kolejny raz przedłużył termin dokonania zwrotu, do 31 marca 2019 r.

Sąd orzekający w tej sprawie miał na uwadze, że w powołanych powyżej wyrokach, WSA w Poznaniu i Naczelny Sąd Administracyjny stanęły na stanowisku, że miarodajnym dla oceny skuteczności przedłużenia terminu zwrotu różnicy podatku od towarów i usług był moment doręczenia w dniu 5 lutego 2018 r. postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z dnia [...] stycznia 2018 r. w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu różnicy podatku od towarów i usług za sierpień 2017 r., a ponieważ zdarzenie to miało miejsce już po upływie terminu do zwrotu różnicy podatku wyznaczonego na dzień 31 stycznia 2018 r. uprzednim postanowieniem z dnia [...] listopada 2017 r. – nie mogło terminu zwrotu podatku przedłużać i wydane zostało z naruszeniem art. 87 ust. 2 u.p.t.u.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z [...] listopada 2018 r. przesądził tym samym, iż w opisanych realiach termin na dokonanie zwrotu podatku wyekspirował, tym samym nie jest możliwe jego przedłużenie. Wobec powyższego, zdaniem składu orzekającego w niniejszej sprawie, nie było zatem również prawnie możliwe przedłużenie tego terminu w drodze zaskarżonego w przedmiotowej sprawie postanowienia z [...] grudnia 2019 r., utrzymanego w mocy przez Dyrektora Izby Skarbowej zaskarżonym postanowieniem.

Sąd ponadto zauważa, że ustalenia faktyczne i prawne zawarte w orzeczeniu WSA w Poznaniu z dnia [...] listopada 2018 r., sygn. akt I SA/Po [...] oraz stanowisko NSA wyrażone w wyroku z [...] listopada 2020 r., sygn. akt I FSK [...] niewątpliwie determinują kolejne rozstrzygnięcia w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za sierpień 2017 r. Ocena prawna wyrażona w orzeczeniu sądu wiąże bowiem w sprawie organy, których działanie było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie (art. 153 P.p.s.a.)

W konsekwencji, mając na uwadze zarówno szczególnego rodzaju zależność pomiędzy kolejnymi postanowieniami organu podatkowego w zakresie przedłużenia terminu zwrotu VAT za ten sam okres, jak i związanie w sprawie wydanym wcześniej orzeczeniem, wynikające z art. 153 P.p.s.a., a także to, że Sąd orzekający w tej sprawie podziela w całości stanowisko WSA w Poznaniu wyrażone w powyższym wyroku z [...] listopada 2018 r., zgodnie z którym postanowienie z [...] stycznia 2018 r. nieskutecznie przedłużyło termin zwrot podatku, gdyż zostało wydane z naruszeniem art. 87 ust. 2 u.p.t.u. wobec doręczenia tego postanowienia po terminie, na gruncie rozpoznawanej sprawy również należało przyjąć, że wydanie zaskarżonego w tej sprawie postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej oraz poprzedzającego to orzeczenie postanowienia organu I instancji z [...] grudnia 2018 r.

nastąpiło po upływie terminu do dokonania zwrotu podatku VAT za sierpień 2017 r.

W konsekwencji w rozpoznawanej sprawie przyjąć należało, że zaskarżone postanowienia organów obu instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego, tj. art. 87 ust. 2 u.p.t.u. Wynikające z nich przedłużenie terminu zwrotu obiektywnie nie mogło nastąpić wobec stwierdzonej wcześniejszym wyrokiem tutejszego Sądu wadliwości postanowienia z dnia [...] stycznia 2018 r .

Zasadnie zatem w skardze zarzucono, że pominięcie znaczenia okoliczności, że doręczenie postanowienia z [...] stycznia 2018 r. nastąpiło dopiero 5 lutego 2018 r. spowodowało naruszenie art. 121 § 1 oraz art. 120 O.p.

Powyższe stwierdzenie naruszenia wymienionych przepisów prawa czyni w istocie zbędnym ustosunkowanie się do przedstawionych w skardze pozostałych zarzutów. Ponownie rozpoznając sprawę organ podatkowy uwzględni ocenę prawną przedstawioną w niniejszym wyroku. Organ podatkowy obowiązany będzie zatem uwzględnić, że termin zwrotu nadwyżki podatku od towarów i usług za sierpień 2017 r. nie został skutecznie przedłużony. Termin do zwrotu bowiem już upłynął.

Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) w zw. z art. 119 pkt 3 oraz art. 135 P.p.s.a. orzekł, jak w p. I sentencji.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a., jak w p. II sentencji. Na kwotę zasądzonych kosztów składa się: wpis sądowy od skargi w wysokości [...] zł, opłata skarbowa od dokumentu pełnomocnictwa w wysokości 17 zł oraz koszty zastępstwa procesowego w wysokości [...] zł ustalone na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 16 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (t.j. Dz. U. z 2015 r., poz. 1800 ze zm.).