Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt II SA/Lu 650/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2021-11-30 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję w części
Powołane przepisy: article: art. 17 ust. 1 pkt 4, art. ust. 5 lit a, art. 27 ust.5, art. 32, art. 24 ust. 2, 4
journal: Dz.U. 2017 poz 1952
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych
article: art. 145 par 1 pkt 1 lit a
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc – Malec (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski Asesor sądowy Marcin Małek po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 30 listopada 2021 r. sprawy ze skargi J. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2021r., znak: [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego I. uchyla zaskarżoną decyzję w zakresie daty początkowej przyznania świadczenia pielęgnacyjnego; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej J. W. kwotę [...](czterysta osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] czerwca 2021r., znak: SKO. [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu odwołania J. W., reprezentowanej przez pełnomocnika A. Ż. od decyzji wydanej z upoważnienia Wójta Gminy B. przez Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w B. z dnia [...] listopada 2020r., znak: OPS- [...] o odmowie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawną matką C. W. - na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz art. 17 ust. 1 pkt 4, art. 17 ust. 3 i 4 i art. 24 ust. 2 i 4 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2020r. poz. 111, ze zm.), dalej jako "u.ś.r." - uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przyznało J. W. świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad niepełnosprawną C. W. na okres:

- od [...] listopada 2020r. do [...] listopada 2020r. w wysokości [...] zł,

- od [...] czerwca 2021r. do [...] czerwca 2021r. w wysokości [...] zł,

- od [...] lipca 2021r. na czas nieokreślony w wysokości [...] zł miesięcznie.

W uzasadnieniu Kolegium przedstawiło następujący stan faktyczny i prawny:

W dniu [...] czerwca 2020r. J. W. złożyła wniosek o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad matką C. W..

Decyzją z dnia [...] lipca 2020r. organ I instancji odmówił przyznania świadczenia wskazując na przepis art. 17 ust. 1b u.ś.r., który uzależnia prawo do świadczenia pielęgnacyjnego od okresu powstania niepełnosprawności osoby wymagającej opieki, stwierdzając, że matka skarżącej tego warunku nie spełnia. Organ wskazał ponadto, że decyzją z [...] listopada 2019r. został przyznany skarżącej specjalny zasiłek opiekuńczy w związku z opieką nad matką.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z [...] października 2020r. uchyliło powyższą decyzję i przekazało sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia wskazując na nieprawidłową wykładnię przepisu art. 17 ust. 1b u.ś.r. w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014r., sygn. akt K 38/13, nieustalenie okoliczności faktycznych sprawy mieszczących się w kryteriach przysługiwania świadczenia wskazanych w treści art. 17 ust. 1 u.ś.r. oraz nierozpatrzenie oświadczeń złożonych przez stronę i jej pełnomocnika, w kontekście prawa wyboru przez określonego świadczenia, które przewiduje przepis art. 27 ust. 5 u.ś.r. oraz możliwości uchylenia na wniosek strony własnej decyzji o przyznaniu specjalnego zasiłku opiekuńczego.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy organ I instancji decyzją z dnia [...] listopada 2020r. ponownie odmówił przyznania skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego wskazując na art. 17 ust. 1b u.ś.r., jednak wskazaną na wstępie decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało tę decyzję za wadliwą.

Kolegium ustaliło, że stosownie do orzeczenia Obwodowej Komisji Lekarskiej do Spraw Inwalidztwa i Zatrudnienia w J. L. z dnia [...] grudnia 1993r., matka skarżącej - C. W. została zaliczona do pierwszej grupy inwalidów, co odpowiada orzeczeniu o znacznym stopniu niepełnosprawności, inwalidztwo istnieje "nadal"; niepełnosprawność w stopniu znacznym powstała więc, gdy matka skarżącej miała 55 lat, natomiast daty powstania niepełnosprawności nie stwierdzono. Kolegium nie podzieliło stanowiska organu I instancji, gdyż zgodnie z wyrokiem TK z dnia 21 października 2014 r., K 38/13 - przepis art. 17 ust. 1b u.ś.r. w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności, jest niezgodny z art. 32 ust. 1 Konstytucji. W związku z tym w orzecznictwie sądów administracyjnych jednolicie przyjmuje się, że oparcie decyzji odmawiającej przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w takiej sprawie na tej części przepisu art. 17 ust. 1b u.ś.r., która została uznana za niezgodną z art. 32 ust. 1 Konstytucji, nie jest dopuszczalne.

Kolegium stwierdziło jednak istnienie innych, niż wskazane przez organ I instancji, przeszkód prawnych, uniemożliwiających przyznanie skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego zgodnie z wnioskiem. Otóż wskazało, że po złożeniu przez pełnomocnika skarżącej odwołania, skarżąca samodzielnie wniosła o przyznanie jej specjalnego zasiłku opiekuńczego w związku z opieką nad matką i organ I instancji decyzją z dnia [...] stycznia 2021r. przyznał jej ten zasiłek na okres od [...] grudnia 2020r. do [...] października 2021 r. Z akt sprawy wynika, że skarżąca pobierała wcześniej taki zasiłek na podstawie decyzji z [...] listopada 2019r., przyznany na okres od [...] listopada 2019r. do [...] października 2020r. Okoliczność ta wypełnia dyspozycję przepisu art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. b u.ś.r. i oznacza zasadniczo brak możliwości przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Wprawdzie stosownie do art. 27 ust. 5 u.ś.r. - w przypadku zbiegu uprawnień do świadczenia pielęgnacyjnego i specjalnego zasiłku opiekuńczego osoba ma prawo wyboru świadczenia, ale - zdaniem Kolegium - powinna zrezygnować z przysługującego jej już innego świadczenia, np. specjalnego zasiłku opiekuńczego; oświadczenie w tej sprawie powinno być jednoznaczne i uprawniać organ do uchylenia decyzji o przyznaniu zasiłku. Warunkiem przyznania świadczenia pielęgnacyjnego jest bowiem uchylenie decyzji o przyznaniu konkurencyjnego świadczenia. Mając to na uwadze, Kolegium wskazało, że decyzja z dnia [...] stycznia 2021r. o przyznaniu skarżącej specjalnego zasiłku opiekuńczego została uchylona na jej wniosek z dnia [...] kwietnia 2021r. decyzją organu z dnia [...] kwietnia 2021r., jednak pełnomocnik skarżącej wniósł odwołanie od tej decyzji, kwestionując wydanie jej bez tzw. "mocy wstecznej"; decyzją z [...] maja 2021r. Kolegium utrzymało w mocy tę decyzję, a decyzja Kolegium wywołała skutek prawny z chwilą jej doręczenia pełnomocnikowi, to jest [...] czerwca 2021r. Powyższe oznacza, że do [...] czerwca 2021r., z wyłączeniem okresu od dnia [...] listopada 2020r. do [...] listopada 2020r., zachodził zbieg świadczeń, gdyż w okresach od [...] listopada 2019r. do [...] października 2020r. oraz od [...] grudnia 2020r. do [...] czerwca 2021r. włącznie, skarżąca miała ustalone prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego, co wykluczało przyznanie jej za te okresy świadczenia pielęgnacyjnego. Zbieg świadczeń ustał z dniem doręczenia skarżącej ostatecznej decyzji uchylającej specjalny zasiłek opiekuńczy, tj. [...] czerwca 2021r. i zdaniem Kolegium, to od tej daty przysługuje skarżącej prawo do świadczenia pielęgnacyjnego. Skarżąca spełnia bowiem przesłanki pozytywne z art. 17 ust. 1 u.ś.r. - jest córką niepełnosprawnej w stopniu znacznym C. W., która jest wdową, i ciąży na niej obowiązek alimentacyjny w pierwszej kolejności. Z wywiadów środowiskowych przeprowadzonych: bezpośrednio w dniu [...] listopada 2020r. oraz telefonicznie w dniu [...] stycznia 2021r. wynika, że skarżąca sprawuje bezpośrednią opiekę nad matką, a która jest osobą leżącą, pampersowaną, wymagającą noszenia, stałej i całodobowej pomocy i opieki. Skarżąca wykonuje wszystkie czynności opiekuńcze i pomimo, że nie mieszkają wspólnie (skarżąca mieszka w odległości około 0,3 km), nocuje u matki i sprawuje prawidłowo opiekę, wymagającą rezygnacji z zatrudnienia. Kolegium zauważyło, że organ I instancji nie kwestionował tych okoliczności przyznając i wypłacając skarżącej specjalny zasiłek opiekuńczy.

Kolegium przyznało jej zatem świadczenie pielęgnacyjne z okresy, w których nie zachodził zbieg świadczeń tj. za listopad 2020r. (od dnia [...] listopada 2020r. do dnia [...] listopada 2020r.) oraz od dnia [...] czerwca 2021r. na czas nieokreślony, stosownie do orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności jej matki. Wysokość świadczenia za niepełny miesiąc obliczono zgodnie z zasadą określoną w art. 17 ust. 4 u.ś.r., dzieląc kwotę świadczenia przez liczbę wszystkich dni kalendarzowych w tym miesiącu, a otrzymaną kwotę mnożąc przez liczbę dni kalendarzowych, za które świadczenie przysługuje. Decyzja uchylająca prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego wywołała skutek prawny z chwilą doręczenia ostatecznej decyzji w tym przedmiocie, a tym samym do dnia [...] czerwca 2021r. włącznie skarżącej przysługiwało prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego. Świadczenie pielęgnacyjne za listopad 2020r. przyznano w obowiązującej w 2020r. wysokości [...] zł, zaś od czerwca 2021r. – [...] zł miesięcznie.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie J. W., reprezentowana przez A. Ż., domagała się uchylenia decyzji organu odwoławczego w zakresie określenia daty początkowej przyznania świadczenia pielęgnacyjnego tj. od dnia [...] czerwca 2020 r., zarzucając jej wydanie z naruszeniem art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. b u.ś.r. i art. 27 ust. 5 u.ś.r.

Podniosła, że we wniosku o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego wnosiła o uchylenie decyzji przyznającej jej specjalny zasiłek opiekuńczy w sytuacji przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, a więc skarżąca dokonała wyboru świadczenia, stosownie do art. 27 ust. 5 pkt 5 u.ś.r. - nie może więc być obecnie pozbawiona prawa do świadczenia pielęgnacyjnego za okres od dnia złożenia wniosku. Zgodnie bowiem z art. 24 ust. 2 u.ś.r. prawo do świadczeń rodzinnych ustala się, począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, do końca okresu zasiłkowego. Nie do przyjęcia jest więc sytuacja, w której osoba spełniająca warunki do uzyskania jednocześnie kilku różnych świadczeń z pomocy społecznej, otrzymuje świadczenie mniej korzystne, pomimo że strona dokonała wyboru wyraźnie oświadczając, że wybiera świadczenie bardziej korzystne.

Skarżąca ponadto wniosła o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.). dalej jako "p.p.s.a."

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji; organ również wniósł o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.

Wojewódzki Sąd Administracyjny Lublinie zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Skarżąca złożyła wniosek o świadczenie pielęgnacyjne w dniu [...] czerwca 2020r. (ona osobiście oraz w odrębnym piśmie w jej imieniu pełnomocnik) oraz łącznie trzykrotnie oświadczenie o rezygnacji z przyznanego jej wcześniej specjalnego zasiłku opiekuńczego.

W sprawie nie budzi wątpliwości, że spełnia ona przesłanki pozytywne przyznania jej świadczenia pielęgnacyjnego, o których mowa w art. 17 ust. 1u.ś.r.

Skarżąca dokonała przy tym wyboru świadczenia pielęgnacyjnego oświadczając już w dniu złożenia wniosku, a następnie jeszcze dwukrotnie (w dniu [...] października 2020r. i [...] kwietnia 2021r.), że rezygnuje ze specjalnego zasiłku opiekuńczego. Oświadczenia były znane organowi. Poprzez złożenie tych oświadczeń odpadła negatywna przesłanka - zbieg świadczeń, do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego.

W okolicznościach niniejszej sprawy nie można uznać, że skarżąca nie podjęła wystarczających czynności zmierzających do wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji przyznającej jej specjalny zasiłek opiekuńczy.

Stan sprawy przedstawia się bowiem następująco:

Na wniosek skarżącej z [...] października 2019r. organ przyznał jej decyzją z [...] listopada 2019r. specjalny zasiłek opiekuńczy na okres zasiłkowy czyli od [...] listopada 2019r. do [...] października 2020r.

W toku pobierania tego zasiłku skarżąca złożyła [...] czerwca 2020r. wniosek o przyznanie jej świadczenia pielęgnacyjnego oświadczając jednocześnie o rezygnacji z zasiłku.

Organ nie uwzględnił wniosku ze względu na niespełnienie kryterium wieku powstania niepełnosprawności matki skarżącej i decyzją z [...] lipca 2020r. odmówił przyznania świadczenia.

W związku z tym negatywnym rozstrzygnięciem skarżąca złożyła odwołanie od tej decyzji- Kolegium je uwzględniło i decyzją z [...] października 2020r. uchyliło decyzję stwierdzając, ze stanowisko organu I instancji co do niespełnienia kryterium wieku jest błędne, podkreśliło, ze przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego jest uzależnione od rezygnacji skarżącej ze specjalnego zasiłku opiekuńczego.

W związku z tym skarżąca złożyła w dniu [...] października 2020r. wniosek o uchylenie w trybie art. 155 k.p.a. decyzji przyznającej jej taki zasiłek oświadczając o rezygnacji z tego zasiłku na rzecz świadczenia pielęgnacyjnego. Decyzją z dnia [...] listopada 2020r. postępowanie zostało umorzone z uwagi na to, że decyzja przyznająca zasiłek została w całości wykonana (w październiku 2020r. wypłacono skarżącej zasiłek ostatni raz).

W efekcie tych rozstrzygnięć skarżąca pozostała bez żadnej pomocy, pomimo tego, że wniosek o świadczenie pielęgnacyjne złożyła już w czerwcu 2020r.

W związku z tym w dniu [...] grudnia 2020r. samodzielnie złożyła wniosek o przyznanie jej specjalnego zasiłku opiekuńczego.

Wbrew stanowisku organu, w okolicznościach sprawy, złożenie tego wniosku nie oznaczało, że skarżąca na tym etapie wybiera (świadomie, dobrowolnie) ten zasiłek, a jednocześnie rezygnuje ze świadczenia pielęgnacyjnego. Skarżąca złożyła ten wniosek samodzielnie w sytuacji, gdy na skutek błędnej pierwotnej decyzji z [...] lipca 2020r. (organ wadliwie uznał, że nie spełnia kryterium wieku), nie zostało jej przyznane to świadczenie, zaś decyzja przyznająca jej zasiłek została wykonana w całości (okres zasiłkowy już minął). Skarżąca mogła oczekiwać pozytywnego rozpatrzenia jej wniosku o świadczenie pielęgnacyjne ( na skutek decyzji kasatoryjnej Kolegium z [...] listopada 2020r.), ale nie zmienia to faktu, że wciąż było to niepewne, natomiast wcześniej pobierała specjalny zasiłek - miała więc niemal pewność, że obecnie ten zasiłek ponownie uzyska, co szybciej zapewni jej środki finansowe niezbędne do życia. Wybór w istocie zawiera dwa oświadczenia woli strony – jedno to wniosek żądanie przyznania świadczenia, zaś drugie to oświadczenie o rezygnacji z innego. W niniejszej spawie skarżąca domagając się w dniu [...] grudnia 2020r, zasiłku opiekuńczego nie zrezygnowała z żądania przyznania jej świadczenia pielęgnacyjnego. Tak w istocie uznał organ, skoro choć uwzględnił jej wniosek i decyzją z [...] stycznia 2021r. przyznał jej zasiłek, to jednocześnie prowadził ponownie (na skutek decyzji kasatoryjnej wydanej przez Kolegium) postępowanie w sprawie jej wniosku z [...] czerwca 2020r. o świadczenie pielęgnacyjne. W toku tego postępowania o świadczenie pielęgnacyjne, skarżąca ponownie złożyła w dniu [...] kwietnia 2021r. oświadczenie o rezygnacji z przyznanego jej [...] stycznia 2021r. zasiłku - decyzją z [...] kwietnia 2021r. organ uchylił więc tę decyzję na podstawie art. 155 k.p.a., a SKO decyzją [...] maja 2021r. utrzymało ją w mocy. Decyzja została doręczona skarżącej [...] czerwca 2021r. Organ odwoławczy uznał, że dopiero z tym dniem dokonała wyboru dlatego zaskarżoną decyzją przyznał jej od tego dnia świadczenie pielęgnacyjne.

Decyzja w zakresie daty przyznania świadczenia jest błędna.

Skarżąca złożyła oświadczenie o wyborze świadczenia pielęgnacyjnego już w dniu [...] czerwca 2020r., a następnie konsekwentnie stanowisko swoje podtrzymywała.

Organ wydając decyzję odmowną z [...] lipca 2020r. nie kwestionował, że skarżąca wyboru nie dokonała - odmówił przyznania świadczenia stwierdzając brak przesłanek pozytywnych (błędnie przyjął, że nie zachodzi przesłanka wieku). Gdyby nie to, ewentualne wątpliwości co do dokonanego przez skarżącą wyboru, organ niezwłocznie powinien był usunąć wzywając ją do złożenia wniosku o uchylenie decyzji z [...] listopada 2019r. przyznającej jej zasiłek albo poprzez wszczęcie z urzędu postępowania w celu uchylenia tej decyzji (traktując jej oświadczenie z [...] czerwca 2020r. jako oświadczenie podwójne - rezygnacja z zasiłku i wniosek o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego).

Okolicznością, która uniemożliwiła skarżącej podjęcie czynności zmierzających do wyeliminowania decyzji przyznającej zasiłek opiekuńczy było to, że organ jednoznacznie ocenił, że nie spełnia ona przesłanek do świadczenia pielęgnacyjnego. To właśnie takie stanowisko organu I instancji uzasadniało jej wniosek o przyznanie (pomimo wcześniejszego wniosku z [...] czerwca 2020r.) specjalnego zasiłku opiekuńczego w grudnia 2020r. Skarżąca pomimo tego, że spełniała od początku przesłanki przyznania jej świadczenia pielęgnacyjnego, na skutek wadliwej oceny organu I instancji, pozostawała w listopadzie 2020r. bez pomocy organu (decyzja z [...] listopada 2019r. została wykonana, a postępowanie w sprawie jej uchylenia zostało umorzone, zaś wniosek o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego wciąż pozostawał bez rozpoznania). Okoliczności sprawy wskazują więc, że choć skarżąca wniosła o zasiłek w grudnia 2020r., to jednak jednocześnie nie zrezygnowała z żądania przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. W świetle powyższego przyjęcie przez SKO, że świadczenie to należy jej się dopiero od dnia doręczenia jej decyzji uchylającej w trybie art. 155 k.p.a. zasiłku, tj. od [...] czerwca 2021r. jest błędne.

Jak wynika z art. 24 ust. 2 u.ś.r. – "Prawo do świadczeń rodzinnych ustala się, począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, do końca okresu zasiłkowego". Przyjmuje się, że do dokumentów, wymaganych przy ubieganiu się o świadczenie pielęgnacyjne w razie zbiegu świadczeń (art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. b i art. 27 ust. 5 u.ś.r.), należy m.in. decyzja uchylająca wcześniej przyznany zasiłek opiekuńczy – tak wynika z treści wyroków m.in. tut. WSA w Lublinie w sprawach II SA/Lu 613/21 i II SA/Lu 541/21). Dopiero z chwilą ostatecznego wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji przyznającej inne, wcześniejsze świadczenie, co ma miejsce z chwilą doręczenia stronie decyzji eliminującej (uchylającej) to świadczenie, wniosek o świadczenie pielęgnacyjne staje się kompletny w rozumieniu art. 24 ust. 2 u.ś.r. i w konsekwencji od tej daty (kolejne) świadczenie może być przyznawane. W ocenie Sądu, zasada ta w konkretnych okolicznościach może jednak doznawać wyjątków, w szczególności, gdy dokumenty (decyzja uchylająca zasiłek) zostaną przedstawione organowi (wydane) ze znacznym opóźnieniem z przyczyn niezależnych od strony. Przy wykładni tego przepisu nie można stracić z pola widzenia przedmiotu sprawy – szeroko rozumianej pomocy społecznej skierowanej do osób, które tej pomocy, ze względu na trudne okoliczności życiowe, potrzebują. Trybunał Konstytucyjny stwierdzając w wyroku z 26 czerwca 2019 r., SK 2/17 niezgodność art. 17 ust. 5 lit. a u.ś.r. w zakresie, w jakim przepis ten stanowi, że świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy, jest niezgodny z art. 71 ust. 1 zdanie drugie w związku z art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, w uzasadnieniu zaakcentował swoje dotychczasowe stanowisko, że obowiązkiem ustawodawcy jest stanowienie prawa, które będzie urzeczywistniało zasadę sprawiedliwości społecznej. "Pojęcie sprawiedliwości wiąże się z innymi pojęciami, takimi jak równość wobec prawa, solidarność społeczna, minimum bezpieczeństwa socjalnego oraz zabezpieczenie podstawowych warunków egzystencji osób pozostających bez pracy nie z własnej woli" (orzeczenie z 25 lutego 1997 r., K 21/95). Ustawa o świadczeniach rodzinnych w swym założeniu jest w całości aktem normatywnym służącym realizacji wskazanych powyżej zasad konstytucyjnych. (...) Zasady konstytucyjne będące wyrazem określonych wartości determinują nie tylko treść aktów normatywnych stanowionych w Państwie, lecz także proces stosowania prawa i związanej z nim wykładni jego przepisów".

Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego w dniu [...] czerwca 2020r. wraz z oświadczeniem o rezygnacji ze specjalnego zasiłku opiekuńczego. Organ nie miał wątpliwości, że skarżąca wybrała świadczenie pielęgnacyjne. Ostateczna decyzja uchylająca decyzję przyznającą jej zasiłek opiekuńczy została wydana dopiero [...] maja 2021r. i doręczona skarżącej [...] czerwca 2021r., to jednak z uwagi na to, że nastąpiło to niemal rok po złożeniu wniosku o świadczenie pielęgnacyjne i tak duże opóźnienie wynikało z przyczyn leżących po stronie organów, okoliczność ta nie może być powodem przyznania jej świadczenia pielęgnacyjnego dopiero od tej daty.

W związku z tym w niniejszej sprawie Sąd postanowił uchylić zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w zakresie daty początkowej przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, która powinna być ustalona od pierwszego dnia miesiąca, w którym skarżąca złożyła wniosek o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego.

Z tych względów Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję w zakresie początkowej daty przyznanego świadczenia.

Ubocznie należy wskazać, że w celu zapobieżenia podobnym sytuacjom w przyszłości, organ w razie powzięcia wiadomości o oświadczeniu strony o wyborze świadczenia powinien mieć na uwadze treść art. 32 ust. 1 u.ś.r. Organ właściwy oraz wojewoda mogą bez zgody strony zmienić lub uchylić ostateczną decyzję administracyjną, na mocy której strona nabyła prawo do świadczeń rodzinnych, jeżeli uległa zmianie sytuacja rodzinna lub dochodowa rodziny mająca wpływ na prawo do świadczeń rodzinnych, członek rodziny nabył prawo do świadczeń rodzinnych w innym państwie w związku ze stosowaniem przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, osoba nienależnie pobrała świadczenie rodzinne lub wystąpiły inne okoliczności mające wpływ na prawo do świadczeń. Decyzje wydawane (także z urzędu) na podstawie tego przepisu mają skutek na przyszłość, a więc zapobiegają pobieraniu przez stronę równocześnie dwóch świadczeń, motywują jednocześnie organ do sprawnego (nawet w jednym terminie) rozpoznania wniosku o świadczenie pielęgnacyjne, bez narażania strony na wydłużone postępowanie, co skutkuje tym, że pomimo złożenia wniosku i dokonania wyboru świadczenia, strona nadal otrzymuje świadczenie niższe, z którego zrezygnowała.

Orzeczenie o kosztach (obejmujących wynagrodzenie radcy prawnego) zostało wydane na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 p.p.s.a.