Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 599/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-07-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 8a
journal: Dz.U. 2018 poz 132
law: Ustawa z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu,  Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony  Rządu, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Kołodziej (spr.), Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, Sędzia WSA Iwona Maciejuk, Protokolant starszy specjalista Małgorzata Plichta po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 lipca 2019 r. sprawy ze skargi M. G. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] stycznia 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wyłączenia stosowania przepisów - oddala skargę -


UZASADNIENIE

Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z dnia [...] stycznia 2019 r. nr [...], na podstawie art. 8a ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2018 r. poz. 132, z późn. zm.); zwanej dalej ustawą zaopatrzeniową, odmówił wyłączenia stosowania wobec M. G. art. 15c, art. 22a i art. 24a tej ustawy.

M. G. wnioskiem z dnia [...] lipca 2017 r. wystąpił do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji o zastosowanie art. 8a ustawy zaopatrzeniowej. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że w latach 1977-1979 odbywał zasadniczą służbę wojskową, a w 1979 r. rozpoczął służbę w Biurze Ochrony Rządu, którą pełnił do 2002 r. Przez ponad 23 lata służby awansował do stopnia [...]. Od listopada 1991 r. pełnił funkcję [...]Biura Ochrony Rządu, a w grudniu 1992 r. został awansowany na [...] tej formacji, którą sprawował z przerwami do 2001 r. Był odpowiedzialny za funkcjonowanie Biura Ochrony Rządu oraz należyte wykonywanie przez tę służbę przydzielonych jej zadań, m.in. za bezpieczeństwo wizyt w Polsce papieża Jana Pawła II oraz ochronę osobistą wielu przedstawicieli państw obcych oraz głów tych państw. W 1989 r. ze względu na sygnały o zagrożeniu bezpieczeństwa Przewodniczącego Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego Solidarność – [...], został wyznaczony na [...] jego ochrony, pełnił tę funkcję również po jego wyborze na Prezydenta RP. Ponadto zabezpieczał wizytę pułkownika [...] w Polsce w 1998 r., która odbywała się w bardzo napiętej atmosferze. Za swoją wieloletnią służbę został odznaczony wyróżnieniami: Złotym Krzyżem Zasługi, Brązowym Medalem za Zasługi dla Obronności Kraju, Srebrnym Medalem za Zasługi dla Obronności Kraju, Krzyżem Kawalerskim Orderu Odznaczenia Polski, Złotym Medalem za Zasługi dla Policji, Krzyżem Oficerskim Orderu Odznaczenia Polski. Ponadto za swoje zasługi otrzymał również odznaczenia zagraniczne: Narodowy Order Legii Honorowej, Narodowy Order Zasługi Republiki Francuskiej, Order Leopolda oraz Order Zasługi Republiki Włoskiej. Podkreślił, że obowiązki wykonywał rzetelnie, a nawet w sposób ponadprzeciętny, co zostało docenione zarówno w Polsce, jak i poza jej granicami. W jego ocenie służba pełniona przed 1990 r. miała charakter krótkotrwały.

W toku postępowania organ ustalił, że wnioskodawca został zwolniony ze służby w Biurze Ochrony Rządu w dniu [...] września 2002 r. i ma ustalone prawo do emerytury, której wysokość ustalono z uwzględnieniem odpowiednio art. 15c ustawy zaopatrzeniowej.

Zgodnie z pismem z Instytutu Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu (IPN) stanowiącym informację o przebiegu służby nr [...] wnioskodawca pełnił służbę na rzecz totalitarnego państwa,

o której mowa w art. 13b ustawy zaopatrzeniowej, w okresie od dnia [...] lipca 1979 r. do dnia 31 lipca 1990 r., tj. 11 lat i 4 dni, podczas gdy całkowity okres służby wynosi 23 lata, 1 miesiąc i 14 dni, do służby zaliczono także okres pełnienia służby wojskowej, który trwał 11 miesięcy i 19 dni.

Z kopii akt osobowych przekazanych przez IPN nie wynika, aby M. G. nierzetelnie wykonywał zadania i obowiązki w okresie pełnienia służby po dniu 12 września 1989 r.

Z dokumentów przekazanych przez Szefa Biura Ochrony Rządu wynika, że M. G. w toku pełnionej służby po dniu 12 września 1989 r. rzetelnie wykonywał zadania i obowiązki, o czym świadczą informacje zawarte m.in. w opiniach służbowych oraz wnioskach o mianowanie na kolejne wyższe stopnie i stanowiska służbowe. Nie stwierdzono także żadnych kar dyscyplinarnych, jak również nie były prowadzone wobec wnioskodawcy żadne postępowania karne lub karno-skarbowe. Wśród zgromadzonych dokumentów znajdują się informacje potwierdzające okresowe wykonywanie przez M. G. zadań specjalnych w Biurze Ochrony Rządu uprawniających do podwyższenia wymiaru emerytury o 1% za każdy rok pełnienia służby.

Zgodnie z art. 8a ustawy zaopatrzeniowej, minister właściwy do spraw wewnętrznych, w drodze decyzji, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, może wyłączyć stosowanie art. 15c, art. 22a i art. 24a w stosunku do osób pełniących służbę, o której mowa w art. 13b, ze względu na: 1) krótkotrwałą służbę przed dniem 31 lipca 1990 r. oraz 2) rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia. Przepis ten nakłada na organ obowiązek weryfikacji, czy rozpatrywana sprawa stanowi szczególnie uzasadniony przypadek. Wyłącznie w takiej sytuacji ustawodawca dopuszcza możliwość wyłączenia względem wnioskującego stosowania przepisów ogólnych, to jest art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy zaopatrzeniowej.

Analizując pierwszą z przesłanek formalnych wskazał, że krótkotrwałość musi być każdorazowo oceniana indywidualnie, z zastrzeżeniem, że powinna być ona oceniana w ujęciu bezwzględnym, jako długość okresu służby na rzecz totalitarnego państwa. Dodatkowo organ powinien ocenić powyższą przesłankę w aspekcie proporcjonalnym, tj. w porównaniu stosunku służby na rzecz totalitarnego państwa do całości okresu służby byłego funkcjonariusza. Oznacza to, że obok oceny czy dany okres czasu może być uznany jako "krótkotrwały" w ujęciu ogólnym, powinien on być także analizowany abstrakcyjnie, jako stosunek tego okresu do całego okresu służby. Krótkotrwałość jest pojęciem nieostrym, w zakresie którego trudno określić choćby przybliżoną definicję, jednak biorąc pod uwagę wykładnię językową należy stwierdzić, że krótkotrwałość jest tożsama z nietrwałością, przelotnością lub chwilowością. Synonimy powyższego słowa ze słownika wyrazów bliskoznacznych to "chwilowy, doraźny, niedługi, niestały, nietrwały, okresowy, przejściowy, przemijający, tymczasowy, krótkookresowy, czasowy, trwający krótko, niedługo trwający, nieustabilizowany, szybki, epizodyczny.

Analizując zaś drugą z przesłanek formalnych podkreślił, że rzetelność wykonywania zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r. w szczególności z narażeniem zdrowia i życia stanowi również przesłankę o charakterze nieostrym, która powinna być każdorazowo oceniana indywidualnie. W oparciu o wykładnię językową zaznaczył, że pojęcie rzetelności w ujęciu określającym postawę oraz jakość wykonywania zadań i obowiązków zawodowych należy definiować jako sumienne, solidne i dokładne wykonywanie swojej pracy - przyjętych na siebie obowiązków. Synonimy powyższego słowa ze słownika wyrazów bliskoznacznych to "akuratny, całościowy, dogłębny, dokładny, drobiazgowy, gorliwy, niestrudzony, niezawodny, obowiązkowy, oddany, ofiarny, pedantyczny, pewny, pilny, pracowity, precyzyjny, przenikliwy, skrupulatny, solidny, staranny, sumienny, uczciwy, wierny, wnikliwy, wszechstronny, wytrwały". Rzetelne zatem wykonywanie obowiązków służbowych oznacza ich realizację na najwyższym poziomie. Postawa rzetelnego funkcjonariusza charakteryzuje się wzorowością w działaniu służbowym, nie tylko w zakresie podejmowania i nienagannej realizacji zadań obligatoryjnych, ale także wykazywania inicjatywy i realizowania obowiązków dodatkowych. Istotna jest także postawa funkcjonariusza w służbie i poza nią, rygorystyczne przestrzeganie prawa, dyscypliny i etyki zawodowej, a także honoru funkcjonariusza służb publicznych. Zwrot "szczególnie z narażeniem zdrowia i życia" należy ocenić jako dodatkowy czynnik wpływający na ocenę wartości rzetelnej służby funkcjonariusza. Warunek "narażenie zdrowia i życia" odnosi się do kwalifikacji narażenia, rozumianej jako stwierdzenie istnienia zagrożenia innego, niż normalne następstwo pełnienia służby, przy założeniu, że w jej istotę wpisane jest ryzyko zagrożenia życia i zdrowia. Ważne jest, aby zagrożenie nie było normalnym następstwem służby, czy też nie miało charakteru hipotetycznego, ale było rzeczywiste, dowiedzione i miało charakter wyjątkowy. Zadaniem organu jest zatem stwierdzenie, czy w świetle zgromadzonego materiału dowodowego przesłanki można uznać za spełnione, oraz ustalenie, czy zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek.

Odnosząc się do przesłanki szczególnie uzasadnionego przypadku, uzasadniającego wyłączenie względem wnioskującego stosowania przepisów ogólnych, tj. art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy zaopatrzeniowej podał, że w ocenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji spełnienie tego warunku należy postrzegać przez pryzmat całkowitego braku jakichkolwiek faktów mogących stawiać rzetelność służby osoby zainteresowanej pod znakiem zapytania. Prawidłowość powyższego wywodu wynika z faktu, że "szczególnie uzasadniony przypadek" znalazł się w ustawie obok dwóch pozostałych przesłanek. Oznacza to, że krótkotrwałość służby na rzecz państwa totalitarnego i rzetelność służby pełnionej po dniu 12 września 1989 r., nawet z narażeniem zdrowia i życia, nie wystarczą do oceny, czy zastosowanie art. 8a ustawy zaopatrzeniowej jest zasadne.

"Szczególnie uzasadniony przypadek", w ocenie organu zachodzi wówczas, gdy strona, poza spełnieniem dwóch wskazanych wyżej przesłanek formalnych, legitymuje się wybitnymi osiągnięciami w służbie, szczególnie wyróżniającymi ją na tle pozostałych funkcjonariuszy. Jak wynika z powyższego, uprawnienie z art. 8a ustawy zaopatrzeniowej ma charakter wyjątkowy i dotyczy wyłącznie osób, w przypadku których "krótkotrwałość" jest niezaprzeczalna, a "rzetelność" służby oczywista, bezdyskusyjna i poparta nadzwyczajnymi osiągnięciami, bowiem tylko wówczas można uznać, że w sprawie zachodzi "szczególnie uzasadniony przypadek".

W przedmiotowej sprawie bezsporne jest, że całkowity okres pełnionej przez M. G. służby wynosi 23 lata, 1 miesiąc i 14 dni, zaś służba pełniona na rzecz totalitarnego państwa to okres 11 lat i 4 dni, co stanowi 48% całego okresu służby. Tak więc przedmiotowy okres służby na rzecz totalitarnego państwa zarówno w ujęciu bezwzględnym – długości tego okresu, jak i w ujęciu proporcjonalnym w stosunku długości tego okresu do całości okresu służby, nie może być oceniany jako krótkotrwały. Kilkunastoletni czas realizacji obowiązków służbowych nie ma charakteru tymczasowego, doraźnego, czy epizodycznego i z całą pewnością wnioskodawca przez ten okres dokładnie zaznajomił się ze specyfiką zadań oraz ich charakterem.

Organ zaznaczył, że nie kwestionuje rzetelnego wykonywania zadań i obowiązków przez wnioskodawcę w trakcie pełnienia służby po dniu 12 września 1989 r. Z opinii [...] Biura Ochrony Rządu wynika, że funkcjonariusz rzetelnie wykonywał zadania i obowiązki w okresie pełnienia służby w Biurze Ochrony Rządu, a dokumenty zgromadzone w sprawie nie zawierają treści, które mogłyby poddawać w wątpliwość rzetelność służby M. G. Istnieją także dowody, że służba ta pełniona była z narażeniem życia i zdrowia.

Zdaniem organu w przedmiotowej sprawie nie zostały spełnione przesłanki pozwalające na skorzystanie z uprawnień wynikających z art. 8a ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy zaopatrzeniowej, które umożliwiłyby wyłączenie stosowania względem wnioskodawcy art. 15c, art. 22a i art. 24a tej ustawy.

Odnosząc się do wniosku o przesłuchanie wnioskodawcy organ stwierdził, że jest związany treścią informacji o pełnieniu służby sporządzoną przez IPN, a ponadto na podstawie art. 78 § 2 K.p.a. żądanie to nie zostało uwzględnione, bowiem dotyczy okoliczności już potwierdzonych innymi dowodami.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie M. G. zakwestionował decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] stycznia 2019 r. nr [...], wnosząc o jej uchylenie oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucił:

1. naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik spawy, tj.:

a) art. 7 K.p.a. w zw. z art. 77 § 1 K.p.a. i art. 107 § 3 K.p.a., polegającego na błędnym uznaniu, że całkowity okres pełnionej służby wynosi 23 lata, 1 miesiąc i 4 dni (wobec pominięcia okresu 2 lat zasadniczej służby wojskowej), podczas gdy rzeczywisty okres służby wynosi 25 lat, 1 miesiąc i 4 dni, co doprowadziło organ do przekonania, iż w ujęciu proporcjonalnym (porównanie jego służby na rzecz totalitarnego państwa do służby w ujęciu globalnym), służba ta nie ma charakteru krótkotrwałego, bowiem stanowi około 48% całego okresu służby, podczas gdy faktycznie okres ten stanowi około 44% całego okresu służby,

b) art. 11 K.p.a. w zw. z art. 107 § 3 K.p.a., poprzez jego niezastosowanie i zaniechanie kompleksowego wyjaśnienia przesłanek przyjętych za podstawę wydanej decyzji, tj. dlaczego zostało przez organ uznane, że 48% (w rzeczywistości powinno być 44%) całkowitego okresu służby przekracza tzw. "próg" krótkotrwałości, a jaki czasowo okres służby można byłoby uznać za okres krótkotrwały, w rozumieniu przepisu ww. ustawy zaopatrzeniowej,

2. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:

a) art. 12 ust. 1 w zw. z art. 13 ust. 1 pkt 1 i 2 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 7 ustawy zaopatrzeniowej, poprzez niewłaściwe zastosowanie, polegające na pominięciu przy ustaleniu okresu jego służby okresu pełnienia zasadniczej służby wojskowej (2 lat), co w konsekwencji spowodowało nieprawidłowe ustalenia co do obliczenia całkowitego okresu służby,

b) art. 8a ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 13b ust. 1 ustawy zaopatrzeniowej, polegającego na błędnej wykładni pojęcia "krótkotrwałości" (krótkotrwałej służby przed dniem 31 lipca 1990 r.) przez przyjęcie wyłącznie wykładni językowej oraz uznanie, że z dyspozycji tego pojęcia wynika, iż "krótkotrwałość" oznacza "tymczasowy, doraźny, czy epizodyczny", a w konsekwencji pominięcie również wykładni celowościowej (teleologicznej), systemowej oraz funkcjonalnej, podczas gdy z treści tego pojęcia, biorąc pod uwagę również okres "służby na rzecz totalitarnego państwa" (o której mowa w art. 13b ust. 1 ww. ustawy), który wynosi ok. 46 lat (od dnia 22 lipca 1944 r. do dnia 31 lipca 1990 r.) wynika, iż pojęcie "krótkotrwałości" należy odnosić również do czasookresu służby, która została uznana za służbę na rzecz totalitarnego państwa, ale równocześnie przez pryzmat konkretnego przypadku,

c) art. 8a ust. 1 pkt 1 ustawy zaopatrzeniowej, przez niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, że służba pełniona na rzecz totalitarnego państwa w rozumieniu ww. ustawy, przez łączny okres 11 lat i 4 dni nie jest służbą krótkotrwałą, podczas gdy faktycznie porównanie okresu jego służby na rzecz totalitarnego państwa w rozumieniu ww. ustawy do okresu całej służby (11 lat i 4 dni do 25 lat, 1 miesiąca i 4 dni), powinno doprowadzić organ do przekonania, że służba jaką pełnił miała charakter krótkotrwały,

d) art. 8a ust. 1 w zw. z art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy zaopatrzeniowej, przez niewłaściwe zastosowanie, polegające na przyjęciu, że w niniejszej sprawie przepis ten nie ma zastosowania (i nie wystąpiły łącznie przedmiotowe przesłanki do ubiegania się przez niego o wyłączenie stosowania przesłanek z art. 15c, art. 22a i art. 24a ww. ustawy), mimo tego, że prawidłowe ustalenie stanu faktycznego powinno doprowadzić organ, do konkluzji, że wobec niego zaistniały przesłanki oraz okoliczności, które uzasadniały zastosowanie przedmiotowych wyłączeń, a w konsekwencji zastosowanie art. 8a ustawy zaopatrzeniowej.

Skarżący wskazał, że służba w Biurze Ochrony Rządu nie obejmowała swym zakresem działań na szkodę obywateli, organizacji i osób broniących niepodległości i demokracji, nieprowadzenia działalności wypełniającej zadania tzw. Służby Bezpieczeństwa, w tym działalności operacyjnej na rzecz organów bezpieczeństwa, zaś była tylko i wyłącznie służbą, która miała za zadanie ochronę najważniejszych osób w państwie. W jego ocenie odrzucenie przez organ możliwości dokonania wykładni pozajęzykowej pojęcia "krótkotrwałej służby przed dniem 31 lipca 1990 roku", w sposób nieuprawniony różnicuje osoby, które znajdują się w identycznej sytuacji prawnej, bowiem pomimo tego samego okresu pełnienia służby, ich sytuacja prawna różni się w zależności od tego, kiedy tę służbę rozpoczynali (im bliżej 31 lipca 1990 r., tym definicja pojęcia krótkotrwałości jest korzystniejsza).

Zaznaczył, że porównanie okresu służby jaką pełnił na rzecz totalitarnego państwa w rozumieniu ustawy zaopatrzeniowej oraz porównanie całkowitego okresu służby jaką pełnił 11 lat i 4 dni do 25 lat, 1 miesiąca i 4 dni, w ujęciu proporcjonalnym wskazuje, że było to ok. 44%. Powyższy wynik pozwala zaś na uznanie, że był to okres pełnienia krótkotrwałej służby przed dniem 31 lipca 1990 r. Ponadto, dokonując także porównania okresu, służby jaką pełnił przed 31 lipca 1990 r. (11 lat i 4 dni) do okresu uznanego przez ustawodawcę za okres totalitarnego państwa (od dnia 22 lipca 1944 r. do dnia 31 lipca 1990 r.), czyli do ok. 46 lat, to w ujęciu proporcjonalnym okres ten odpowiada 23%.

Zdaniem skarżącego dokonanie przez organ prawidłowej wykładni art. 8a ust. 1 pkt 1 ustawy zaopatrzeniowej powinno sprowadzać się do przypisania pojęciu "krótkotrwałej służby przed 31 lipca 1990 roku" znaczenia nie tylko językowego, ale również funkcjonalnego, systemowego oraz celowościowego także w ujęciu roli jaka rzeczywiście była pełniona przez Biuro Ochrony Rządu w tzw. totalitarnym państwie oraz funkcji, jaką pełnił.

Wobec powyższego organ powinien dojść do przekonania, że okres służby jaką pełnił przed 31 lipcem 1990 r. miał charakter krótkotrwały.

W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe argumenty faktyczne i prawne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

W ocenie Sądu, skarga na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w przedmiocie odmowy wyłączenia stosowania wobec wnioskodawcy art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy zaopatrzeniowej, w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 16 grudnia 2016 r. o zmianie ww. ustawy (Dz. U. z 2016 r. poz. 2270) jest dopuszczalna na podstawie art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302, z późn. zm.); zwanej dalej P.p.s.a.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie

Ustawa z dnia 16 grudnia 2016 r. o zmianie ustawy zaopatrzeniowej przewiduje obniżenie emerytur i rent inwalidzkich wszystkim funkcjonariuszom, którzy pozostawali w służbie przed dniem 2 stycznia 1999 r. i którzy w okresie od dnia 22 lipca 1944 r. do dnia 31 lipca 1990 r. pełnili służbę w wymienionych w ustawie instytucjach i formacjach (służba na rzecz państwa totalitarnego). Obniżeniu podlegają także renty rodzinne, pobierane po funkcjonariuszach, którzy taką służbę pełnili.

Zgodnie z art. 15c ust. 1 powołanej ustawy, w przypadku osoby, która pełniła służbę na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b, i która pozostawała w służbie przed dniem 2 stycznia 1999 r., emerytura wynosi: (1) 0% podstawy wymiaru – za każdy rok służby na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b; (2) 2,6% podstawy wymiaru – za każdy rok służby lub okresów równorzędnych ze służbą, o których mowa w art. 13 ust. 1 pkt 1, 1a oraz 2-4. Przepisy art. 14 i art. 15 ust. 1 – 3a, 5 i 6 stosuje się odpowiednio. Emerytury nie podwyższa się zgodnie z art. 15 ust. 2 i 3, jeżeli okoliczności uzasadniające podwyższenie wystąpiły w związku z pełnieniem służby na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b (ust. 2). Wysokość emerytury ustalonej zgodnie z ust. 1 i 2 nie może być wyższa niż miesięczna kwota przeciętnej emerytury wypłaconej przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, ogłoszonej przez Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ust. 3). W celu ustalenia wysokości emerytury, zgodnie z ust. 1 – 3, organ emerytalny występuje do Instytutu Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu z wnioskiem o sporządzenie informacji, o której mowa w art. 13a ust. 1 (ust. 4). Przepisów ust. 1 – 3 nie stosuje się, jeżeli osoba, o której mowa w tych przepisach, udowodni, że przed rokiem 1990, bez wiedzy przełożonych, podjęła współpracę i czynnie wspierała osoby lub organizacje działające na rzecz niepodległości Państwa Polskiego (ust. 5).

Zgodnie natomiast z art. 22a ust. 1 omawianej ustawy w przypadku osoby, która pełniła służbę na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b, rentę inwalidzką ustaloną zgodnie z art. 22 zmniejsza się o 10% podstawy wymiaru za każdy rok służby na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b. Przy zmniejszaniu renty inwalidzkiej okresy służby, o której mowa w art. 13b, ustala się z uwzględnieniem pełnych miesięcy.

W przypadku osoby, która pełniła służbę na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b, i została zwolniona ze służby przed dniem [...] sierpnia 1990 r. rentę inwalidzką wypłaca się w kwocie minimalnej według orzeczonej grupy inwalidzkiej (ust. 2). Wysokość renty inwalidzkiej, ustalonej zgodnie z ust. 1, nie może być wyższa niż miesięczna kwota przeciętnej renty z tytułu niezdolności do pracy wypłaconej przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, ogłoszonej przez Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ust. 3). W celu ustalenia wysokości renty inwalidzkiej, zgodnie z ust. 1 i 3, organ emerytalny występuje do Instytutu Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu z wnioskiem o sporządzenie informacji, o której mowa w art. 13a ust. 1. Przepisy art. 13a stosuje się odpowiednio (ust. 4).

Przepisów ust. 1 i 3 nie stosuje się, jeżeli osoba, o której mowa w tych przepisach, udowodni, że przed rokiem 1990, bez wiedzy przełożonych, podjęła współpracę i czynnie wspierała osoby lub organizacje działające na rzecz niepodległości Państwa Polskiego (ust. 5).

Stosownie natomiast do treści art. 24a ust. 1 omawianej ustawy w przypadku renty rodzinnej przysługującej po osobie, która pełniła służbę na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b, i która pozostawała w służbie przed dniem 2 stycznia 1999 r., renta rodzinna przysługuje na zasadach określonych w art. 24, z zastrzeżeniem, iż wysokość renty rodzinnej ustala się na podstawie świadczenia, które przysługiwało lub przysługiwałoby zmarłemu z uwzględnieniem przepisów art. 15c lub art. 22a. Wysokość renty rodzinnej, ustalonej zgodnie z ust. 1, nie może być wyższa niż miesięczna kwota przeciętnej renty rodzinnej wypłaconej przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, ogłoszonej przez Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ust. 2). W celu ustalenia wysokości renty rodzinnej, zgodnie z ust. 1 i 2, organ emerytalny występuje do Instytutu Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu z wnioskiem o sporządzenie informacji, o której mowa w art. 13a ust. 1. Przepisy art. 13a stosuje się odpowiednio (ust. 3). Przepisów ust. 1 i 2 nie stosuje się, jeżeli osoba uprawniona do renty rodzinnej udowodni, że osoba, o której mowa w tych przepisach, przed rokiem 1990, bez wiedzy przełożonych, podjęła współpracę i czynnie wspierała osoby lub organizacje działające na rzecz niepodległości Państwa Polskiego (ust. 4).

W myśl zaś art. 8a ust. 1 powołanej ustawy, minister właściwy do spraw wewnętrznych, w drodze decyzji, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, może wyłączyć stosowanie art. 15c, art. 22a i art. 24a w stosunku do osób pełniących służbę, o której mowa w art. 13b, ze względu na: 1) krótkotrwałą służbę przed dniem 31 lipca 1990 r. oraz 2) rzetelne wykonywanie zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia i życia.

Do osób, o których mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio przepisy art. 15, art. 22 i art. 24 (ust. 2).

Wskazane przesłanki powinny być spełnione łącznie i jednocześnie uprawdopodobnione.

Decyzje wydawane przez organ na podstawie ww. przepisu mają charakter decyzji uznaniowych, zaś określone w nim przesłanki są nieostre i pozostawiają organowi swobodę dokonania ich oceny, oczywiście na podstawie ustalonego stanu faktycznego sprawy znajdującego potwierdzenie w zebranym materiale dowodowym.

Ze zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego, w tym ze sporządzonej przez IPN informacji o przebiegu służby z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] wynika, że M. G. w okresie od dnia [...] lipca 1979 r. do dnia 31 lipca 1990 r., tj. przez 11 lat i 4 dni pełnił służbę na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b ust. 1 ustawy zaopatrzeniowej. Skarżący został zwolniony ze służby w Biurze Ochrony Rządu w dniu [...] września 2002 r.

Biorąc zatem pod uwagę fakt, że całkowity okres służby M. G. wyniósł 23 lata, 1 miesiąc i 14 dni, z czego okres 11 lat i 4 dni to służba na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b ust. 1 ustawy zaopatrzeniowej, należy zgodzić się z organem, że skarżący nie spełnia jednego z warunków koniecznych do zastosowania art. 8a ww. ustawy, tj. warunku krótkotrwałej służby, o której mowa w art. 13b, przed dniem 31 lipca 1990 r.

Według "Słownika przypomnień" Władysława Kopalińskiego (Wydawnictwo Wiedza Powszechna – Warszawa 1992 r.) krótkotrwały to przelotny, przemijający. Z klei według "Słownika wyrazów bliskoznacznych" (Wydawnictwo Wiedza Powszechna – Warszawa 1988 r.) krótkotrwały to chwilowy, przemijający, efemeryczny, przelotny, niestały, nietrwały, tymczasowy, przejściowy, dorywczy, doraźny, prowizoryczny. Ma zatem organ rację, że zarówno długość okresu służby pełnionej na rzecz totalitarnego państwa, jak również stosunek tej służby do całego okresu służby, powinny wykazywać zdecydowaną przewagę tej drugiej, bowiem tylko wówczas tę pierwszą można uznać za "krótkotrwałą". W sytuacji natomiast, w której z 23 lat, 1 miesiąca i 14 dni ogólnego stażu służby 11 lat i 4 dni pełniona była na rzecz totalitarnego państwa w rozumieniu art. 13b ust. 1 ustawy zaopatrzeniowej, nie można mówić o krótkotrwałości służby przed dniem 31 lipca 1990 r.

Nie zmienia tej oceny podnoszony w skardze zarzut błędnego ustalenia przez organ całkowitego stażu służby skarżącego, który według niego wynosi 25 lat, 1 miesiąc i 4 dni, a wynika z doliczenia 2 lat zasadniczej służby wojskowej. Biorąc bowiem pod uwagę stosunek okresu służby na rzecz totalitarnego państwa wynoszący 11 lat i 4 dni do całkowitego okresu służby, nawet wynoszącego zdaniem skarżącego 25 lat, 1 miesiąc i 4 dni, nie sposób uznać za spełnioną przesłankę krótkotrwałości służby przed 31 lipca 1990 r.

Sąd nie podziela argumentacji skargi wskazującej, że sama wykładnia językowa pojęcia "krótkotrwałości" służby nie jest wystarczająca do jego odkodowania oraz, że powinna zostać dokonana również wykładnia celowościowa, systemowa i funkcjonalna przedmiotowego pojęcia, przy uwzględnieniu terminu "służby na rzecz totalitarnego państwa" określonego w przepisie art. 13b ust. 1 ustawy zaopatrzeniowej wynoszącego 46 lat.

Nieuzasadnione jest ponadto odwoływanie się do zadań Biura Ochrony Rządu, które nie były tożsame z zadaniami Służby Bezpieczeństwa. Sam ustawodawca zdecydował bowiem, że służba w Biurze Ochrony Rządu była służbą na rzecz totalitarnego państwa umieszczając tę formację w wykazie zawartym w przepisie art. 13b ust. 1 ustawy zaopatrzeniowej

Z konstrukcji art. 8a ust. 1 ustawy zaopatrzeniowej wynika, że przesłanki określone w tym przepisie muszą być spełnione łącznie, na co wskazuje użyty spójnik "oraz" między punktami 1 i 2. Organ zasadnie zatem stwierdził, że wobec skarżącego nie ma możliwości wyłączenia stosowania art. 22a powołanej ustawy w sytuacji, gdy nie została spełniona przesłanka określona w pkt 1 dotycząca krótkotrwałej służby przed dniem 31 lipca 1990 r.

Podkreślić należy, że jeżeli wnioskodawca nie zgadza się z informacją o przebiegu służby wydaną przez IPN na podstawie powołanych przepisów z uwagi na fakt błędnych jego zdaniem zapisów dotyczących przebiegu służby, to powinien poinformować o tym IPN i ewentualnie wnosić o zmianę sporządzonej informacji. Zgodnie z art. 13a ust. 1 powołanej ustawy na wniosek organu emerytalnego IPN sporządza na podstawie posiadanych akt osobowych i w terminie 4 miesięcy od dnia otrzymania wniosku przekazuje organowi emerytalnemu, informację o przebiegu służby wskazanych funkcjonariuszy na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b ustawy. Stosownie do treści art. 13a ust. 5 ustawy zaopatrzeniowej informacja o przebiegu służby, o której mowa w ust. 1, jest równoważna z zaświadczeniem o przebiegu służby sporządzanym na podstawie akt osobowych przez właściwe organy służb. W myśl art. 13a ustawy zaopatrzeniowej do informacji, o której mowa w ust. 1 nie stosuje się przepisów K.p.a. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji jest związany z treścią informacji o pełnieniu służby sporządzoną przez IPN.

W tej sytuacji organ nie miał obowiązku badać, czy spełniona została przesłanka określona w pkt 2 dotycząca rzetelnego wykonywania zadań i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem życia i zdrowia, gdyż w stanie faktycznym niniejszej sprawy nie miałoby to wpływu na treść rozstrzygnięcia.

W ocenie Sądu należy uznać, że organ dokładnie wyjaśnił okoliczności faktyczne, które były istotne dla podjętego rozstrzygnięcia, a także uzasadnił swoje rozstrzygnięcie zgodnie z wymaganiami art. 107 § 3 K.p.a. Brak jest zatem przesłanek wskazujących na naruszenie przez organ uprawnień procesowych skarżącego w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Reasumując stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja z dnia [...] stycznia 2019 r. odmawiająca wyłączenia stosowania wobec skarżącego art. 15c ustawy zaopatrzeniowej nie narusza prawa, a zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie.

Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.

Odnośnie żądania zwrotu kosztów postępowania należy stwierdzić, że zgodnie z art. 239 § 1 pkt 1 lit. d P.p.s.a, skarżący w przedmiotowej sprawie nie miał obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Zwrot kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia praw przysługuje skarżącemu od organu w wypadku uwzględnienia skargi oraz w sytuacji określonej w art. 201 P.p.s.a., co w przedmiotowej sprawie nie miało miejsca.