Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 642/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2018-01-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6136 Ochrona przyrody
Hasła tematyczne: Ochrona przyrody
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 83c ust. 4, art. 83d ust. 2 pkt 1, art. 83f ust. 1 pkt 3a i 3b
journal: Dz.U. 2015 poz 1651
law: Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Klotz (spr.) Sędziowie sędzia WSA Renata Owczarzak asesor WSA Katarzyna Korycka Protokolant asystent sędziego Agnieszka Zakrzewska-Wiśniewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 stycznia 2018 r. sprawy ze skargi S. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na usunięcie drzew i krzewów oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] stycznia 2017 r. Nr [...] Wójt Gminy G., działając na podstawie art. 104 i art. 105 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.) oraz art. 83 ust. 1, art. 84 ust. 1-4 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2016 r., poz. 2134 ze zm.) i w zw. z rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 25 sierpnia 2016 r. w sprawie opłat za usunięcie drzew i krzewów (Dz. U. z 2016 r., poz. 1354) oraz obwieszczeniem Ministra Środowiska z dnia 28 października 2015 r. w sprawie stawek opłat za usunięcie drzew i krzewów na rok 2016 (Dz. U. z 2015 r., poz. 1064), po rozpatrzeniu wniosku S. K. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą [...] "M." S. K., C. Ś., Ś., [...] G., w sprawie wydania zezwolenia na usunięcie drzew i krzewów rosnących na gruntach oznaczonych jako działki nr [...] i [...], położonych w Ś., gmina G. orzekł:

1. udzielić zezwolenia [...] "M." S. K. na usunięcie 449 drzew i 86 m2 krzewów, które rosną na terenie nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] i [...] w miejscowości Ś., gmina G., zgodnie z załącznikiem nr 1 do niniejszej decyzji;

2. ustalić opłatę w wysokości: [...] zł (słownie: [...] złote [...]/100), której pobranie odracza się na okres trzech lat;

3. uzależnić wydanie zezwolenia od zastąpienia ww. drzew innymi.

Wobec powyższego należy nasadzić w terminie do 30 października 2017 r. drzewa w postaci 448 sztuk gatunku brzoza brodawkowata - o obwodzie pnia mierzonym na wysokości 100 cm min. 5-10 cm oraz 86 m2 krzewów gatunku ligustr i berberys. Nasadzeń zastępczych należy dokonać z prawidłowo ukształtowaną koroną i systemem korzeniowym na terenie nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...],[...], [...],[...] poza obszarem wału/nasypu i [...] w miejscowości Ś., która pozostaje we władaniu wnioskodawcy, jednocześnie zobowiązuje się do:

- sporządzenia inwentaryzacji powykonawczej nasadzonych drzew i krzewów (z podaniem daty wykonania nasadzenia, mapy z zaznaczeniem miejsca ich nasadzenia wraz z dokumentacją fotograficzną) i przedłożenia do Urzędu Gminy (w terminie 14 dni od daty nasadzenia);

- zgłoszenie po upływie trzech lat od nasadzenia ww. zieleni do odbioru, w celu sprawdzenia zachowania jej żywotności, co będzie podstawą do zakończenia postępowania administracyjnego, w powyższej sprawie. Jeżeli zieleń po upływie 3 lat od dnia jej nasadzenia zachowa żywotność, należność z tytułu wyżej ustalonej opłaty ulegnie umorzeniu;

4. ustalić termin usunięcia drzew do 31 marca 2017 r.;

5. w przypadku stwierdzenia występowania na drzewach i krzewach gniazd w okresie lęgowym ptaków tj. od dnia 1 marca do 31 października prace związane z wycinką należy wstrzymać;

6. wycinki drzew należy dokonać zgodnie z przepisami bhp, z zachowaniem bezpieczeństwa w stosunku do ludzi i mienia;

7. odstąpić od naliczenia opłaty za usunięcie drzewa o nr: [...], zgodnie z załącznikiem nr 1 do niniejszej decyzji, na podstawie art. 86 ust. 1 pkt 10 ustawy o ochronie przyrody;

8. umorzyć jako bezprzedmiotowe postępowanie w sprawie wydania zezwolenia na wycinkę drzew gatunku jabłoń w ilości 7 sztuk (nr: [...]) zgodnie z wnioskiem o wycinkę drzew, na podstawie art. 83f ust. 1 pkt 5 ustawy o ochronie przyrody.

Od wskazanej powyżej decyzji odwołanie złożył S. K. wnosząc w nim o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania bądź uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania. Odwołujący zakwestionował uznanie, że usuniecie drzew objętych wnioskiem wynika z celu związanego z prowadzeniem działalności gospodarczej albowiem teren ten nie nadaje się z przyczyn technicznych (cechy fizyczne i biologiczne gruntów poeksploatacyjnych) do prowadzenia działalności gospodarczej. Ponadto w ocenie odwołującego się, organ I instancji przekroczył granice uznania administracyjnego i nieprawidłowo zinterpretował i zastosował przepisy prawa na podstawie ustalonego stanu faktycznego ograniczając obszar nasadzeń do terenu działki nr [...] poza wałem / nasypem.

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T., działając m.in. na podstawie art. 83 ust. 1, art. 84 ustawy z 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2015 r. poz. 1551 ze zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U z 2016 r., poz. 26), utrzymało decyzję organu I instancji w mocy.

W jej uzasadnieniu wyjaśniło, że przedmiotowa sprawa podlega rozpatrzeniu w oparciu o przepisy ustawy o ochronie przyrody w brzmieniu nadanym jej ustawą z dnia 30 grudnia 2016 r. o zmianie ustawy o ochronie przyrody oraz ustawy o lasach (Dz. U z 2016 r., poz. 2249). Organ podał, że zgodnie z art. 83-83a ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2015 r., poz. 1651 ze zm.), usunięcie drzewa lub krzewu z terenu nieruchomości może nastąpić po uzyskaniu zezwolenia właściwego organu, którym zasadniczo jest wójt, burmistrz lub prezydent miasta. Wydając takie zezwolenie organ administracji może zobowiązać posiadacza nieruchomości do dokonania tzw. nasadzeń zastępczych. Przepis art. 83f powołanej ustawy przewiduje wyjątki od obowiązku uzyskania zezwolenia na usuniecie drzew lub krzewów stanowiąc w ust. 1 pkt 3a, że nie wymaga zezwolenia wycięcie drzew lub krzewów, które rosną na nieruchomościach stanowiących własność osób fizycznych i są usuwane na cele niezwiązane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Organ wskazał, że na korzystanie z tego zwolnienia powołuje się strona podkreślając, że organ I instancji wadliwie przyjął, iż prowadzenie rekultywacji wyrobiska poeksploatacyjnego jest związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. W ocenie organu odwoławczego zaś, stanowisko organu I instancji jest prawidłowe. Organ na potwierdzenie swojego stanowiska powołał wyroki sądów administracyjnych, m.in. WSA w Bydgoszczy sygn. akt I SA/Bd 416/14 i sygn. akt I SA/Bd 411/14.

Wskazał nadto, że w rozstrzyganej sprawie sporne jest zobowiązanie strony do nasadzenia określonych drzew w miejsce usuniętych oraz wskazanie miejsca dokonania nasadzeń. W związku z powyższym, organ powołał brzmienie art. 83c ust. 4 oraz art. 83d ustawy i stwierdził, że w przypadku uzależnienia wydania zezwolenia na usunięcie drzewa lub krzewu od wykonania nasadzeń zastępczych bądź od przesadzenia tego drzewa lub krzewu, zezwolenie to może określać dodatkowo warunki techniczne sadzenia lub przesadzenia drzewa lub krzewu. Jedna z tych przesłanek dotyczy terenu, na którym ma następować nasadzenie. Chodzi tu o "dostępność miejsc do nasadzeń". Pozostałe przesłanki dotyczą cech charakterystycznych drzewa usuwanego. Zdaniem organu, jeżeli na terenie będącym w posiadaniu strony jest dostępne miejsce do nasadzeń, to do ich dokonania należy posiadacza nieruchomości zobowiązać. Organ podkreślił, że teren działki jest tak duży, że wyłączenie z nasadzeń powierzchni wału / nasypu w żaden sposób nie uniemożliwi stronie wywiązania się z obowiązku dokonania nasadzeń.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego złożył S. K., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz uchylenie poprzedzającej ją decyzji wydanej w I instancji.

Zarzuty skargi oparto na naruszeniu:

1. art. 15 k.p.a. w zw. z nierozpoznaniem przez SKO sprawy, a tym samym naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania, a w konsekwencji wydanie zaskarżonej decyzji z rażącym naruszeniem prawa;

2. art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. przez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy w związku z nierozpatrzeniem materiału dowodowego oraz nie odniesieniem się do istotnych dla sprawy dowodów i wywodów skarżącego;

3. art. 12 ust. 1 k.p.a. przez nieuwzględnienie popartych wywodami zarzutów odwołania, co uchybia zasadzie wnikliwości rozpatrywania sprawy;

4. przepisów postępowania, w szczególności przepisów art. 6-11, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 oraz art. 155 k.p.a., polegającym na nieuwzględnieniu w postępowaniu podstawowych zasad postępowania - praworządności, celowości, pogłębiania zaufania do organów administracji publicznej, słusznego interesu obywatela i baczenia, aby nie poniósł on szkody w postępowaniu, ponadto stosowaniu w uzasadnieniu decyzji argumentów, które organ odwoławczy zawarł w dwóch innych decyzjach adresowanych do strony;

5. art. 138 § 2 k.p.a., w związku z nieuchyleniem zaskarżonej decyzji w całości, w sytuacji gdy została ona wydana z naruszeniem przepisów postępowania;

6. art. 83d ust. 2 ustawy o ochronie przyrody, w związku z użyciem w sentencji zapisów wyłączających, nie wynikających z przywołanego artykułu;

7. art. 83 f ust. 1 pkt 3b ustawy o ochronie przyrody.

W uzasadnieniu wniesionej skargi skarżący podkreślił, że od dnia 1 stycznia 2017 r. zezwolenie na wycięcie drzew i krzewów nie jest już wymagane. Podkreślił, że w toku postępowania organ nie badał, czy usunięcie drzew objętych wnioskiem wynika z celu związanego z prowadzeniem działalności gospodarczej. Fakt bowiem, że na działkach nr [...] i [...] w miejscowości Ś. jest prowadzona rekultywacja wyrobiska poeksploatacyjnego nie oznacza, że usunięcie drzew wynika z celu związanego z prowadzeniem działalności gospodarczej. Podkreślił, że organ błędnie wywodzi, że rekultywacja wyrobiska to działalność gospodarcza.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod kątem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

W świetle art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 dalej jako: "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, niezależnie od zarzutów, żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu. Podstawą orzekania sądu administracyjnego stanowią akta sprawy administracyjnej przekazane przez organ wraz ze skargą i odpowiedzią organu na skargę.

W wyniku przeprowadzonej kontroli zgodności z prawem zaskarżonej decyzji sąd administracyjny może ją wyeliminować z obrotu prawnego w przypadku stwierdzenia, iż narusza ona prawo materialne w stopniu mającym wpływ na wynik postępowania (treść decyzji), prawo procesowe w stopniu, który mógł mieć wpływ na ten wynik (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a.). Uchylenie decyzji może też nastąpić w przypadku w stwierdzenia naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. W przypadku zaś stwierdzenia przyczyn, o jakich mowa w art. 156 k.p.a. sąd administracyjny stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Przypadek kwalifikujący się do uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. zachodzi wówczas gdy zostanie wykazane, że może zachodzić związek przyczynowy między stwierdzonym naruszeniem przepisów proceduralnych a treścią rozstrzygnięcia, tj. wykazanie, że gdyby do zarzucanego naruszenia przepisów postępowania nie doszło, to wynik rozstrzygnięcia mógłby być inny, że stwierdzone uchybienia były na tyle istotne, że kształtowały lub współkształtowały treść kwestionowanego rozstrzygnięcia.

Kontrola sądowa przeprowadzona według przytoczonych zasad wykazała, że zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca nie naruszają przepisów prawa.

Przedmiotem oceny Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] , utrzymująca w mocy decyzję Wójta Gminy G. z dnia [...] stycznia 2017 r. w przedmiocie wydania zezwolenia na usunięcie drzew i krzewów.

Bezsporne w przedmiotowej sprawie jest, że skarżący w dniu [...] grudnia 2016 r. złożył, na podstawie art. 83b ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. 2015 r., poz. 1651), wniosek o wydanie zezwolenia na usunięcie drzew i krzewów z działek nr [...] oraz [...] , stanowiących jego własność. Usunięcie drzew i krzewów zaplanował na pierwszy kwartał 2017 r. Jako przyczynę wycinki wskazał na kolizję z projektem rekultywacji wyrobiska pocegielnianego. Oświadczył również, że usunięcie drzew i krzewów wynika z prowadzonej działalności gospodarczej (pkt 6 wniosku). Poza tym, skarżący wyraźnie we wniosku wniósł o odroczenie uiszczenia opłaty za usunięcie drzew i krzewów na 3 lata, a następnie umorzenie tych opłat z uwagi na wykonanie nasadzeń zastępczych w ilości 1:1, tj. jedno drzewo zasadzone na jedno drzewo usuwane oraz krzewów w ilości 1 m² nowej powierzchni nasadzonej krzewami za 1 m² krzewów usuwanych. Skarżący oświadczył również, że nowe nasadzenia prowadzone będą na działkach wyrobiska pocegielnianego nr [...],[...], [...],[...],[...].

Bezsporne jest również to, że na dzień wydania decyzji przez organ I instancji ([...] stycznia 2017 r.) oraz II instancji ([...] kwietnia 2017 r.) miała miejsce zmiana stanu prawnego w stosunku do przepisów obowiązujących w dniu złożenia wniosku.

Na mocy ustawy z dnia 16 grudnia 2016 r. o zmianie ustawy o ochronie przyrody oraz ustawy o lasach (Dz. U. z 2016 r., poz. 2249), zmieniono przepisy ustawy o ochronie przyrody dotyczące wycinki drzew i krzewów. W ustawie zmieniającej zawarto jednak przepisy przejściowe, wprowadzając w art. 4 ust. 1, który stanowi że: "Do postępowań w sprawach, o których mowa w art. 83-87 ustawy zmienianej w art. 1, wszczętych i niezakończonych decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy nowe, chyba że opłata za usunięcie drzewa naliczona na ich podstawie byłaby wyższa niż opłata naliczona na podstawie przepisów dotychczasowych".

Spór w przedmiotowej sprawie dotyczy wyjaśnienia kwestii, czy obowiązująca w dniu orzekania przez organy zmiana przepisów o ochronie przyrody wpłynęła na żądanie skarżącego zawarte we wniosku o zezwolenie na wycinkę drzew i krzewów z tym skutkiem, że zbędne było wydanie zezwolenia w żądanym zakresie. Wniosek taki należy wyprowadzić na podstawie zarzutów skargi, które w zakresie przepisów prawa materialnego dotyczą naruszenia: art. 83d ust. 2 ustawy o ochronie przyrody, w zw. z użyciem w sentencji zapisów wyłączających, nie wynikających z przywołanego artykułu oraz art. 83 f ust. 1 pkt 3b ustawy o ochronie przyrody.

Odnosząc się do powyższej kwestii należy wskazać, że obowiązujący w dacie wydawania decyzji obydwu instancji przepis art. 83 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody wprowadzał zasadę, w myśl której usunięcie drzewa lub krzewu z terenu nieruchomości może nastąpić po uzyskaniu zezwolenia wydanego na wniosek:

1) posiadacza nieruchomości - za zgodą właściciela tej nieruchomości;

2) właściciela urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 2016 r. poz. 380, 585 i 1579), zwanej dalej "Kodeksem cywilnym" - jeżeli drzewo lub krzew zagrażają funkcjonowaniu tych urządzeń.

Podkreślić należy, że postępowanie w przedmiocie zezwolenia na usunięcie drzew i krzewów wszczynane jest na wniosek, a nie z urzędu, co oznacza, że kreatorem żądania jest wyłącznie wnioskodawca, który musi w podaniu o wycinkę zawrzeć wymagania ustawowe wniosku zawarte w art. 83b ust. 1 ustawy o ochronie przyrody, pośród których ustawodawca wymienił m.in.

- imię, nazwisko i adres albo nazwę i siedzibę posiadacza i właściciela nieruchomości albo właściciela urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1 Kodeksu cywilnego (pkt 1);

- oświadczenie o posiadanym tytule prawnym władania nieruchomością albo oświadczenie o posiadanym prawie własności urządzeń, o których mowa w art. 49 § 1 Kodeksu cywilnego (pkt 2);

- nazwę gatunku drzewa lub krzewu (pkt 4);

- wielkość powierzchni, z której zostanie usunięty krzew (pkt 6);

- miejsce, przyczynę, termin zamierzonego usunięcia drzewa lub krzewu, oraz wskazanie czy usunięcie wynika z celu związanego z prowadzeniem działalności gospodarcze (pkt 7);

- rysunek, mapę albo wykonany przez projektanta posiadającego odpowiednie uprawnienia budowlane projekt zagospodarowania działki lub terenu w przypadku realizacji inwestycji, dla której jest on wymagany zgodnie z ustawą z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - określające usytuowanie drzewa lub krzewu w odniesieniu do granic nieruchomości i obiektów budowlanych istniejących lub projektowanych na tej nieruchomości (pkt 8).

Analizując akta administracyjne sprawy i treść wniosku skarżącego z dnia [...] listopada 2016 r. (wpływ do organu [...] grudnia 2016 r.) oraz jego uzupełnienie zawarte w dokumentach przesłanych za pismem z dnia [...] grudnia 2016 r. na wezwanie organu, należy zauważyć, że to skarżący w podaniu określił, że przyczyną usunięcia drzew lub krzewów jest kolizja z projektem rekultywacji wyrobiska pocegielnianego oraz, że usunięcie drzew lub krzewów wynika z prowadzonej działalności gospodarczej. Oprócz tego do wniosku, skarżący zgodnie z wymogami ustawowymi załączył mapę zagospodarowania terenu z oznaczonymi miejscami usunięcia drzew i krzewów oraz mapę z planowanymi nasadzeniami drzew krzewów.

Złożenie przez wnioskodawcę wniosku nie oznacza, że organ w pełnym zakresie ma obowiązek zrealizować żądanie wnioskodawcy.

Obowiązki organu przed wydaniem decyzji wynikają z art. 83 ustawy o ochronie przyrody. Zgodnie z art. 83c ust. 1 tej ustawy, organ właściwy do wydania zezwolenia na usunięcie drzewa lub krzewu przed jego wydaniem dokonuje oględzin w zakresie występowania w ich obrębie gatunków chronionych. Wymóg ten został spełniony, w aktach sprawy znajduje się protokół z oględzin z dnia [...] stycznia 2017 r., w ramach których nie odnaleziono gatunków roślin i zwierząt podlegających ochronie. W sprawie nie było zatem podstaw do zawieszenia postępowania na podstawie art. 83c ust. 2 ustawy. Podkreślić jednak należy, że ustawodawca w art. 83c ust. 3 ustawy pozostawił uznaniu organu uzależnienie wydania zezwolenia na usunięcie drzewa lub krzewu od określonych przez organ nasadzeń zastępczych lub przesadzenia tego drzewa lub krzewu. Organ orzekając w tym zakresie na podstawie art. 83c ust. 4 ustawy ma obowiązek brać pod uwagę w szczególności dostępność miejsc do nasadzeń zastępczych oraz następujące cechy usuwanego drzewa lub krzewu:

1) wartość przyrodniczą, w tym rozmiar drzewa lub powierzchnię krzewów oraz funkcje, jakie pełnią w ekosystemie;

2) wartość kulturową;

3) walory krajobrazowe;

4) lokalizację.

Zgodnie z art. 83c ust. 5 ustawy, organ wydając zezwolenie na usunięcie drzewa lub krzewu uzależnione od przesadzenia tego drzewa lub krzewu, bierze pod uwagę w szczególności dostępność miejsc do przesadzenia oraz następujące cechy przesadzanego drzewa lub krzewu:

1) rozmiar, w tym objętość bryły korzeniowej i wysokość;

2) kształt systemu korzeniowego;

3) kondycję;

4) długość okresu przygotowania go do przesadzenia.

Tak więc z art. 83c ust. 4 w związku z ust. 3 ustawy organ ma obowiązek ocenić warunki dostępności do nasadzeń. Przede wszystkim w zakresie przystosowawczym, w oparciu o cechy przyrodnicze i lokalizacyjne. Po prostu chodzi o to, aby nowym nasadzeniom zapewnić odpowiednie warunki do przystosowania, aby się przyjęły i rosły. Dlatego też organ I instancji w decyzji z dnia [...] stycznia 2017 r. miał podstawy, ku temu, aby w ramach uznania administracyjnego na podstawie art. 83c ust. 3 ustawy o ochronie przyrody uzależnić wydanie zezwolenia od zastąpienia usuwanych drzew innymi, które należy nasadzić w terminie do dnia [...] października 2017 r. w postaci 448 sztuk drzew gatunku brzoza brodawkowata, o obwodzie pnia mierzonym na wysokości 100 cm min. 5-10 cm oraz 86 m² krzewów gatunku ligustr i berberys. Nakazać, aby nasadzeń zastępczych dokonać z prawidłowo ukształtowaną koroną i systemem korzeniowym na terenie nieruchomości na działkach nr [...],[...], [...] oraz oznaczonej jako działka nr [...] i zalecenia, aby nasadzeń dokonać poza obszarem wału / nasypu w miejscowości Ś. pozostającej we władaniu wnioskodawcy.

W ocenie Sądu, organ miał prawo przy wyborze miejsca przyszłych nasadzeń kierować się ustaleniami dokonanymi w postępowaniu prowadzonym przez Marszałka Województwa [...], dotyczącym likwidacji wału ziemnego na działce nr [...], co potwierdza pismo Marszałka z dnia [...] listopada 2016 r. k-32 akt administracyjnych sprawy.

Wobec powyższego, ma rację organ odwoławczy wywodząc w treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji, że uznaniowość decyzji o zezwoleniu na usunięcie drzewa (lub krzewów) skutkuje tym, że organ wydający decyzję winien rozważyć dwa, w istocie przeciwstawne interesy. Pierwszy to ochrona przyrody.

W świetle art. 4 ust. 1 powołanej ustawy obowiązkiem organów administracji publicznej, osób prawnych i innych jednostek organizacyjnych oraz osób fizycznych jest dbałość o przyrodę będącą dziedzictwem i bogactwem narodowym. Zgodnie z tym przepisem ochrona przyrody stanowi zasadniczą regułę, od której odstępstwa mogą następować tylko w uzasadnionych przypadkach. Na gruncie rozpatrywanej sprawy należy przyjąć, iż jeżeli na terenie będącym w posiadaniu strony jest dostępne miejsce do nasadzeń oraz brak innych istotnych przyczyn, to do dokonania wspomnianych nasadzeń należy posiadacza nieruchomości zobowiązać.

Nie można podzielić stanowiska strony, iż organ wskazując teren nasadzeń, ograniczając go do obszaru poza wałem/nasypem zlokalizowanym na działce nr [...], działał niezgodnie z przepisami prawa. Nie ulega wątpliwości, że organ z mocy powołanych wyżej przepisów, a w szczególności art. 83d ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie przyrody ma uprawnienie do wskazania miejsca nasadzeń. Słusznie organ wziął pod uwagę okoliczności dotyczące ewentualnej likwidacji nasypu (wału). Mimo, iż w tej kwestii toczy się odrębne postępowanie, Wójt Gminy G. zasadnie wziął pod uwagę stanowisko Marszałka Województwa [...] zawarte w piśmie z dnia [...] listopada 2016 r., zawierające informację o zobowiązaniu skarżącego do zlikwidowania wału/nasypu, po zapoznaniu się z wynikami kontroli przeprowadzonej przez Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w B. Należy zauważyć, iż powierzchnia działki nr [...] wynosi [...] ha i stanowi ona wyrobisko pocegielniane powstałe w wyniku eksploatacji iłu warstwowego. Teren ten podlega zasypaniu w ramach rekultywacji. Jak wynika z akt sprawy teren działki jest tak duży, iż wyłączenie z nasadzeń powierzchni wału/nasypu w żaden sposób nie uniemożliwi stronie wywiązanie się z obowiązku dokonania tych nasadzeń. Należy zauważyć, że z zarządzenia pokontrolnego [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska wynika, iż do budowy wału użyto popiołów - odpadów z odzysku, zaś z pisma z dnia [...] sierpnia 2016 r. wynika, że z powierzchni wału wystają kawałki folii. Zatem chociażby biorąc pod uwagę jakość materiałów użytych do budowy wału, organ I instancji słusznie wyłączył powierzchnie wału z miejsca potencjalnych nasadzeń. Działanie takie wydaje się być również w interesie strony albowiem w przypadku konieczności likwidacji wału/nasypu nie naraża jej na zbędne wydatki, a także zauważyć trzeba, iż jakość materiałów użytych do budowy wału nie gwarantuje zachowania żywotności ewentualnych nasadzeń. Obszar działki, a także toczące się postępowanie co do zasadności czy prawidłowości budowy wału / nasypu z uwagi na materiały wykorzystane do tej budowy w pełni uzasadniają stanowisko organu I instancji co do zawężenia obszaru przyszłych nasadzeń do obszaru działki poza wałem/ nasypem. Jak wynika z akt sprawy teren działki jest tak duży, iż wyłączenie z nasadzeń powierzchni wału/nasypu w żaden sposób nie uniemożliwi stronie wywiązanie się z obowiązku dokonania tych nasadzeń. Okoliczność dotycząca lokalizacji nasadzeń mogła zostać samodzielnie rozstrzygnięta przez organ I instancji i nie stanowiła zagadnienia wstępnego rozpatrzenie odwołań strony złożonych od dwóch innych decyzji dotyczących zezwolenia na wycinkę innych drzew i krzewów, w których podobnie określono miejsce przyszłych nasadzeń, a zatem nie było podstaw do zawieszenia postępowania w sprawie wszczętej na wniosek z dnia [...] grudnia 2016 r.

Odnosząc się natomiast do zarzutu naruszenia art. 83 f ust. 1 pkt 3b ustawy o ochronie przyrody, należy stwierdzić, że i on nie zasługuje na uwzględnienie. Przepis ten stanowi, że przepisów art. 83 ust. 1 nie stosuje się do drzew lub krzewów usuwanych w celu przywrócenia gruntów nieużytkowanych do użytkowania rolniczego. Przepis ten został dodany do art. 83f ust. 1 przez art. 1 pkt 2 lit. a tiret trzecie ustawy z dnia 16 grudnia 2016 r. (Dz. U. z 2016 r., poz. 2249) zmieniającej nin. ustawę z dniem 1 stycznia 2017 r. podobnie jak art. 83f ust. 1 pkt 3a dodany przez art. 1 pkt 2 lit. a tiret trzecie ustawy zmieniającej, który przewiduje odstępstwo od uzyskania zezwolenia na usunięcie drzew i krzewów, które rosną na nieruchomościach stanowiących własność osób fizycznych i są usuwane na cele niezwiązane z prowadzeniem działalności gospodarczej.

Przy stosowaniu powyższych zwolnień organ opiera się na wniosku wnioskodawcy i nie działa w tym zakresie w ramach uznania administracyjnego. Skarżący we wniosku wyraźnie określił, że przyczyną usunięcia drzew lub krzewów jest kolizja z projektem rekultywacji wyrobiska pocegielnianego oraz, że usunięcie drzew lub krzewów wynika z prowadzonej działalności gospodarczej. Wobec powyższego należy uznać, że skarżący wyraźnie we wniosku określił, że usunięcie roślinności jest związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, co automatycznie wyklucza zastosowanie zwolnienia wynikającego z art. 83f ust. 1 pkt 3a ustawy.

Natomiast wskazana we wniosku przyczyna usunięcia drzew lub krzewów jako kolizja z projektem rekultywacji wyrobiska pocegielnianego nie jest równoznaczna z przywróceniem gruntów nieużytkowanych do użytkowania rolniczego, co wyklucza zwolnienie przewidziane w art. 83f ust. 1 pkt 3b ustawy o ochronie przyrody.

Sąd zatem podziela stanowisko organu, że prowadzenie rekultywacji wyrobiska poeksploatacyjnego jest związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Stanowisko to znajduje przede wszystkim potwierdzenie w orzecznictwie sądowoadministracyjnym. I tak WSA w Bydgoszczy w wyroku z dnia 3 czerwca 2014 r. sygn. akt I SA/Bd 416/14 stwierdził, że działalność gospodarcza w zakresie wydobywania kopalin obejmuje również rekultywację gruntów po wyczerpaniu złoża. Podobnie w wyroku z dnia 3 czerwca 2014 r. sygn. akt I SA/Bd 411/14 Sąd stwierdził, że "błędny jest pogląd jakoby niemożność prowadzenia prac związanych z rekultywacją wypełnia przesłankę "względów technicznych" a w efekcie uznaniem, że grunt na którym położone jest wyrobisko nie mógł być opodatkowany, bowiem nie był zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej. Konstrukcja powołanych wyżej przepisów pozwala na stwierdzenie, iż rozstrzygnięcie w przedmiocie usunięcia drzewa lub krzewu ma charakter uznaniowy (por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 19 lutego 2015 r. sygn. II SA/Sz 1028/14). Dotyczy to zarówno wydania samego zezwolenia na usunięcie drzewa, jak i nałożenia ewentualnego obowiązku nasadzenia zastępczego (czy też przesadzenia rośliny w inne miejsce).

W ocenie Sądu, przy wydawaniu zaskarżonej decyzji nie doszło również do naruszenia przepisów prawa procesowego. Organ odwoławczy nie naruszył przy wydawaniu zaskarżonej decyzji zasady dwuinstancyjności postępowania wyrażonej w art. 15 k.p.a. Wręcz przeciwnie, rozpoznał sprawę na nowo oceniając zgromadzony materiał dowodowy, który był kompletny. Stanowisko zostało zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, spełniającym wymagania z art. 107 § 3 k.p.a. W ocenie Sądu, stan faktyczny został w dostateczny sposób ustalony. Organ uwzględnił wszystkie okoliczności, które mogły przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, w tym dowody znane mu z urzędu oraz stanowisko Marszałka Województwa [...] odnośnie właściwości przyrodniczych oraz bytu w przyszłości wału. Nie doszło w tej sytuacji do naruszenia art. 7 w zw. z art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. przez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy w związku z nierozpatrzeniem materiału dowodowego oraz nie odniesieniem się do istotnych dla sprawy dowodów i wywodów przedstawionych przez skarżącego. Dlatego też należy wykluczyć wskazane w skardze naruszenie przepisów art. 6-11, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a. Całkowicie nietrafiony jest zarzut naruszenia art. 155 k.p.a., ponieważ sprawa była rozpatrywana w trybie zwykłym, a nie dotyczyła wzruszenia decyzji ostatecznej. W ocenie Sądu, nie było podstaw do uwzględnienia odwołania i zastosowania przez Kolegium art. 138 § 2 k.p.a. ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego ani przepisów prawa procesowego.

Organ zastosował opłaty za usunięcie drzew i krzewów względniejsze na podstawie rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 25 sierpnia 2016 r. w sprawie opłat za usunięcie drzew i krzewów (Dz. U. z 2016 r., poz. 1354), czemu dał wyraz w uzasadnieniu decyzji wydanej w I instancji, a co znajduje umocowanie w art. 4 ustawy o zmianie ustawy o ochronie przyrody oraz ustawy o lasach.

Odnosząc się do stanowiska skarżącego, nie można zgodzić się z nim, że organ odwoławczy pomija znany mu wątek, iż rekultywacja wyrobiska w kierunku rolnym (tereny trawiaste, zadrzewione i zakrzewione), jest prowadzona zgodnie z koncepcją decyzji Starosty G. z dnia [...] grudnia 2006 r. zn. [...].

Nie ma wpływu na wynik sprawy to, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] listopada 2016 r. sygn. [...] utrzymało w mocy skarżoną decyzję Starosty Powiatu w G. z dnia [...] września 2016 r. zn. [...], odmawiającej stwierdzenie wygaśnięcia decyzji Starosty G. z dnia [...] grudnia 2006 r. pod sygn. [...], w trybie art. 162 k.p.a.

Na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a., Sąd przeprowadził dowód uzupełniający z dokumentów ze wskazanej przez skarżącego decyzji, która znajdowała się w aktach administracyjnych sprawy, prowadzonej przed tut. Sądem, sygn. akt II SA/Bd 644/17 p.p.s.a. Analiza ww. decyzji, uzgadniającej warunki wyrobiska pocegielnianego prowadzonego przez Zakład skarżącego, nie prowadzi do wniosku, że rekultywacja prowadzona jest w kierunku rolnym. W pkt 5 wskazanej decyzji, dotyczącym zakończenia rekultywacji określono jedynie, że prace związane z zakończeniem rekultywacji obejmować będą mechaniczne rozplantowanie nakładu skalno-glebowego o grubości od 1 do półtora metra, mechaniczną orkę na głębokości od 21 do 25 cm i wysiew nawozów mineralnych, założenie trawników oraz wykonanie nasadzeń roślinności różnej. Zdaniem Sądu, opisane powyżej zabiegi nie mogą być traktowane jako rekultywacja gruntu z przeznaczeniem nieużytków na cele rolne.

W tym stanie rzeczy, Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę jako niezasadną.