Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 148/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-07-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 15 w zw. z art. 127, a także art. 7, art. 77 § 1, art. 80, oraz art. 107 § 3
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Szydłowska Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Grzelak Sędzia WSA Grzegorz Nowecki (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Karolina Pilecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 lipca 2014 r. sprawy ze skargi G. N. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2013 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego G. N. kwotę 817 (osiemset siedemnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2013 r. nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego, po rozpatrzeniu odwołania G. N. (dalej: "skarżący" lub "strona"), utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 5000 zł. Jako podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia wskazano art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 64 ust. 1, 2, art. 64 c, art. 140 aa ust. 1, 3, 4, art. 140 ab ust. 1 pkt 2, ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm., dalej także: "P.r.d."), art. 41 ustawy z dnia 21 marca 1985 o drogach publicznych (Dz. U. z 2013 r. poz. 260 ze zm., dalej także: "u.d.p.").

Do wydania powyższych decyzji doszło w następującym stanie faktycznym oraz prawnym.

W dniu [...] lipca 2013 r. w miejscowości [...] (droga krajowa nr [...], gdzie dopuszczalny nacisk wynosi 10 ton) zatrzymano do kontroli pojazd marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] wraz z naczepą marki [...] o numerze rejestracyjnym [...]. Pojazdem kierował K. K.. Pojazdem wykonywano międzynarodowy zarobkowy przewóz drogowy rzeczy w postaci soli kamiennej (24 big bagi - 24620 kg) z miejscowości [...] (Polska) do miejscowości [...] (Niemcy) zgodnie z okazanym wypisem z licencji nr [...] oraz międzynarodowym listem przewozowym [...] nr [...]. Transport wykonywało przedsiębiorstwo: G. N. – A. "[...]", [...] , [...] - [...].

Na wyznaczonym, legalizowanym miejscu do ważenia i mierzenia pojazdów na odcinku drogi krajowej nr [...] w miejscowości [...] dokonano ważenia zatrzymanego zespołu pojazdów wraz z ładunkiem za pomocą przenośnych legalizowanych wag do pomiarów statycznych typu SAW 10 C/ll o numerach fabrycznych 855524 i 856264. W toku kontroli stwierdzono przekroczenia dopuszczalnych nacisków osi pojazdu - zgodnie z tabelą przekroczeń na pierwszej stronie protokołu kontroli z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...]. Stwierdzony wynik ważenia ustalono po odjęciu 2% zaokrąglonych do pełnych 100 kg w górę. W toku czynności kontrolnych biorąc pod uwagę art. 140ab ust. 2 P.r.d. ustalono, że wymagane jest zezwolenie kategorii IV. Przewoźnik złamał zakaz przewożenia ładunku podzielnego pojazdem nienormatywnym. Kierowca nie posiadał w pojeździe i nie okazał do kontroli, żadnego zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym. Stwierdzono, że rzeczywisty nacisk pojedynczej osi napędowej pojazdu wynosi 10,9 t. Wyniki obliczono na podstawie przyjętej procedury ważenia, tj. odejmując 2% i zaokrąglając wynik do 0,1 t w górę. Jednocześnie w trakcie kontroli nie stwierdzono przekroczenia wysokości, szerokości lub długości pojazdu członowego. W związku z powyższym w trakcie kontroli stwierdzono przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia wymaganego przepisami P.r.d.

Pismem z dnia 9 lipca 2013 r. wszczęto z urzędu postępowanie administracyjne wobec skarżącego.

Strona brała czynny udziału w prowadzonym postępowaniu. W piśmie z dnia 22 lipca 2013 r. wyjaśniła, że nie miała wpływu na stwierdzone w trakcie kontroli drogowej naruszenie. Zespół pojazdów był załadowany zgodnie z obowiązującymi przepisami: dopuszczalna masa całkowita nie została przekroczona, naciski na oś dla dróg o dopuszczalnym nacisku 11,5 t nie zostały przekroczone, co zostało potwierdzone w protokole kontroli. Ponadto kierowca posiadał informację o wykonaniu tego transportu przez przejście graniczne w [...], a nie drogą nr [...] i przejściem granicznym w [...]. Kierowca K. K., samowolnie dokonał zmiany trasy podczas realizacji zadania transportowego, przyczyna tej decyzji została opisana w złożonym przez kierowcę wyjaśnieniu. Kierowca w swych wyjaśnieniach ponadto dodaje, iż samochód nie posiadał fabrycznego pomiaru nacisku na osie, a towar był równomiernie rozłożony na całej powierzchni naczepy. W związku z powyższym strona wniosła o uznanie przedstawionych dowodów oraz wyjaśnień.

[...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego uznał naruszenie zawarte w protokole kontroli z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] za stwierdzone i decyzją z dnia [...] sierpnia 2013 r. nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 5000 zł.

Organ I instancji nie zgodził się z wyjaśnieniami strony, że zespół pojazdów był załadowany zgodnie z obowiązującymi przepisami, tj. dopuszczalna masa całkowita nie została przekroczona, naciski na oś dla dróg o dopuszczalnym nacisku 11,5 t nie zostały przekroczone. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego wskazał, że droga krajowa nr [...] w [...] dopuszcza przejazd pojazdów o dopuszczalnym nacisku na oś 10 ton. Organ zauważył, że pomiary wykazały, że znacznie przekroczone zostały normy nacisków osi dla dróg o dopuszczalnym nacisku osi do 10 t. i zgodnie z zapisami P.r.d. wykonywanie przewozu drogowego pojazdem o przedmiotowych gabarytach, teoretycznie możliwe jest jedynie na podstawie zezwolenia kategorii IV. W ocenie organu zebrany w sprawie materiał wskazywał, że naruszenia stwierdzone w dniu [...] lipca 2013 r., które odnotowano w protokole kontroli nr [...], powstały ewidentnie z powodu niedochowania należytej staranności w realizacji przedmiotowego przewozu.

[...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego podkreślił, że przejazd zaplanowano w znacznej części po drogach krajowych o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 ton (kontrolowany kierowca podczas wyjazdu z miejsca załadunku, tj. miejscowości Kłodawa posiadał tylko drogi dopuszczające ruch pojazdów o dopuszczalnym nacisku 8 lub 10 ton), co dodatkowo powinno skłonić stronę do podjęcia znacznie lżejszego ładunku w trosce dochowanie warunków określonych dla pojazdów poruszających się po drogach o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 ton. Realizując przedmiotowy przewóz strona dopuściła do przejazdu pojazdem, który ewidentnie przekroczył dopuszczalne naciski osi na drogę. Organ stwierdził, że złożone wyjaśnienia nie mogą stanowić podstawy do odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej.

W ocenie [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego wyjaśnienia strony nie zostały poparte racjonalnymi dowodami, a mają na celu jedynie uniknięcie odpowiedzialności za stwierdzone naruszenia. W toku postępowania strona nie przedstawiła dowodów wskazujących, że poczyniła jakiekolwiek kroki w celu uniknięcia stwierdzonych naruszeń, co więcej, kierowca sam wyjaśnił, że w kontrolowanym pojeździe nie ma czujnika (zegara) pozwalającego kierowcy na bieżące monitorowanie rzeczywistego nacisku osi napędowej wywieranego na drogę, a towar był równomiernie rozłożony na całej powierzchni naczepy, co potwierdza dokumentacja fotograficzna wykonana podczas kontroli.

Strona wniosła odwołanie od powyższej decyzji, zarzucając:

1. naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 7, art. 77, art. 80, art.107 § 3 k.p.a. poprzez sprzeczność istotnych ustaleń decyzji z zebranym w sprawie materiałem dowodowym oraz bez dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

2. naruszenie przepisów prawa materialnego, a w szczególności: błędną wykładnię przepisów P.r.d., a w szczególności art. 64 polegającą na przypisaniu niewłaściwej kategorii zezwolenia do poczynionych w trakcie kontroli ustaleń.

Wskazując na powyższe strona wniosła o uchylenie zaskarżanej decyzji w całości i umorzenie postępowania, ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

Skarżoną decyzją z dnia [...] października 2013 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ II instancji wskazał, że droga krajowa nr [...] zgodnie z rozporządzeniem Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia z dnia 6 września 2012 r. w sprawie wykazu dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t, oraz wykazu dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t została zaliczona do kategorii dróg po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t.

Główny Inspektor Transportu Drogowego wskazał, że regulacje zawarte w art. 64 ust. 2, art. 140ab ust. 2 i art. 61 P.r.d. wyznaczają zbiór zakazów i nakazów, którymi powinien kierować się podmiot wykonujący przejazd, aby nie doszło do nienormatywności pojazdu. Nie dostosowanie się do nich przesądza o braku należytej staranności jak również o wpływie na powstałe naruszenie, bowiem świadczy o nieprzestrzeganiu zbioru zasad, którymi powinien kierować się podmiot wykonujący przejazd, aby do naruszenia nie doszło. Sposób doboru określonych środków (stworzenie własnych procedur załadunku, szczegółowa organizacja pracy, kształtowanie stosunków zobowiązaniowych z pozostałymi uczestnikami obrotu prawnego, ustalanie trasy przejazdu) jest kwestią indywidualną, a ustawodawca nie narzuca w tym względnie gotowych rozwiązań. Z tych względów, to w gestii podmiotu wykonującego przejazd jest takie zorganizowanie przejazdu i czynności towarzyszących przejazdowi, aby mając na uwadze treść wynikających z przepisów prawa obowiązków nie narazić samego siebie na sankcje administracyjne, które są konsekwencją ich naruszenia. Podmiot wykonując przejazd winien mieć wiedzę na temat przewożonego ładunku w zakresie jego właściwości i ilości, trasy oraz parametrów pojazdu, którym przejazd jest wykonywany. Następnie powinien wystąpić o stosowne zezwolenie, a jeżeli przepis prawa stoi na przeszkodzie w jego uzyskaniu powinien rozważyć zmianę sposobu przejazdu, aby nie narażać się na negatywne konsekwencje finansowe.

Organ II instancji stwierdził, że między zachowaniem strony, a stwierdzonym naruszeniem istnieje bezpośredni związek przyczynowy, bo jeżeli ładunek podzielny przewożony jest w sposób, który powoduje przekroczenie dopuszczalnego nacisku pojedynczej osi napędowej, to trudno o bliższy, bezpośredni i jednoznaczny związek przyczynowy miedzy czynnościami przewozowymi, a stanem nienormatywności pojazdu.

Główny Inspektor Transportu Drogowego wyjaśnił ponadto, że zgodnie z art. 64 ust. 1 P.r.d. już sam ruch pojazdu nienormatywnego po danej drodze publicznej wymaga zezwolenia. Podmiot wykonujący przejazd przed rozpoczęciem przejazdu winien zbadać, czy pojazd odpowiada określonym normom. Pojazd po załadunku towaru powinien być pojazdem normatywnym. Jeśli ma on trudności z takim rozmieszczeniem ładunku, który nie będzie powodował przekroczenia nacisków osi, winien rozważyć możliwość zmniejszenia ilości przewożonego towaru. Nie kto inny bowiem, ale właśnie podmiot wykonujący przejazd jest odpowiedzialny za ewentualne naruszenia tych regulacji. Zgodnie z definicją pojazdu nienormatywnego, zawartą w art. 2 ust. 35a P.r.d. to pojazd lub zespół pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez ładunku są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi w przepisach o drogach publicznych, lub którego wymiary lub rzeczywista masa całkowita wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych, przewidzianych w przepisach niniejszej ustawy.

Główny Inspektor Transportu Drogowego wskazał, że organ I instancji w zawiadomieniu z dnia 9 lipca 2013 r. wezwał stronę do wskazania faktów oraz dowodów na ich poparcie, które wskazaną, że podmiot wykonujący przejazd dochował należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem lub że nie miała wpływu na powstanie naruszenia. Strona w toku postępowania, ani na etapie odwoławczym nie przedstawiła dowodów wskazujących, że dochowała należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem oraz nie miała wpływu na powstanie naruszenia.

Zdaniem organu odwoławczego mając na uwadze powyższe regulacje prawne oraz treść zgłaszanych przez stronę wyjaśnień w przedmiotowej sprawie nie zachodzi możliwość uwolnienia się podmiotu wykonującego przejazd od odpowiedzialności, gdyż brak wpływu na powstanie naruszenia musi realnie zaistnieć i nie wystarczy tylko zakwestionować swojej odpowiedzialności. Główny Inspektor Transportu Drogowego podniósł, że to podmiot wykonujący przejazd decyduje o wyborze trasy, czy zachowaniu się na drodze podczas wykonywania przewozu i musi on uwzględniać w swych rachubach bezpieczeństwo zarówno kierowcy, wykonującego transport jak i innych uczestników ruchu. Dopracowanie się sprawnego systemu załadunku pojazdów, w którym powinien uczestniczyć zarówno załadowca jak i podmiot wykonujący przejazd, tak by nie przekraczane były normy wymagane przepisami o drogach publicznych, leży niewątpliwie w interesie podmiotu wykonującego przejazd. Normy w zakresie dopuszczalnych parametrów pojazdu mają bowiem charakter bezwzględnie obowiązujący, a fakt ich naruszenia skutkuje koniecznością nałożenia kary pieniężnej. Zdaniem organu odwoławczego wskazane w zebranym materiale dowodowym okoliczności popełnienia zarzucanego naruszenia, tj. wykonywania przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia, było okolicznością, na którą strona miała wpływ, a przy realizacji przejazdu nie dochowała należytej staranności w realizacji czynności związanych z kontrolowanym przejazdem.

Na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2013 r. strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zaskarżonej decyzji zarzuciła:

1. Naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), wyrażające się w naruszeniu: art. 7, art. 77 § 1, art. 78 i art. 80 k.p.a. poprzez brak wszechstronnego i wyczerpującego zebrania materiału dowodowego i wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy, a w konsekwencji wadliwą ocenę zgromadzonych dowodów i niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, poprzez zaniechanie uzyskania od Oddziału [...] Straży Granicznej informacji o zablokowaniu drogi nr [...] w kierunku [...] w związku z wypadkiem komunikacyjnym w dniu [...] lipca 2013 roku i wyznaczeniem przez ww. Straż Graniczną objazdu dla pojazdów ciężarowych drogą nr [...] w kierunku [...], dla którego w konsekwencji nie było wymagane uzyskanie zezwolenia pojazdów ciężarowych na przejazd drogą nr [...].

2. Naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a., wyrażające się w naruszeniu:

a) art. 140 aa ust. 4 P.r.d. poprzez odmowę umorzenia postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, podczas gdy okoliczności sprawy i zgromadzony materiał dowodowy wskazują, że podmiot wykonujący przejazd dochował należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem i nie miał wpływu na powstanie naruszenia oraz rzeczywista masa całkowita pojazdu nienormatywnego nie przekraczała dopuszczalnej wielkości nacisku osi pojazdu,

b) art. 61 ust. 11 oraz art. 64 ust. 1 P.r.d. poprzez uznanie, że skarżący miał obowiązek posiadania zezwolenia w warunkach, których nie mógł przewidzieć przed rozpoczęciem wykonywania przejazdu i które były od niego niezależne i spowodowane zablokowaniem drogi na skutek wypadku komunikacyjnego oraz wyznaczonego objazdu w związku niemożliwością kontynuowania przejazdu uprzednio wytyczoną trasą w kierunku [...],

c) § 2 ust. 4 oraz § 3 ust. 1 pkt 3 ppkt a) Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 roku sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. 2013 r. poz. 951) poprzez zaniechanie ustalenia przy dokonywaniu kontroli pomiaru wszystkich parametrów pojazdu określonych ww. rozporządzeniu, tj. wymiarów pojazdu oraz dopuszczalności masy całkowitej dla zespołu pojazdów mających 5 lub 6 osi, tj. dwuosiowego pojazdu samochodowego i trzyosiowej przyczepy - 40 ton co skutkowało na błędnym określeniem nacisku osi i zakwalifikowaniem pojazdu jako pojazdu nienormatywnego, podczas gdy pojazd spełniał wszystkie określone normy dla pojazdu normatywnego i nie przekroczono dopuszczalnej normy nacisku 11,5 t. Wysokość pojazdu, ma wpływ na określenie zakwalifikowania pojazdu do określonej kategorii. Jeżeli pojazd przekraczał określoną wysokość może zostać zakwalifikowany do kategorii nr VII, co oznacza że wówczas kwota kary wynosi 500 zł. Według skarżącego pojazd z powyższych względów powinien zostać zaliczony do kategorii VII. Organ nieprawidłowo zastosował prawo materialne wskazując iż wysokość nie ma żadnego wpływu na wydaną decyzję.

W związku z powyższym skarżący wniósł o:

1. zwrócenie się do Oddziału [...] Straży Granicznej, ul. [...] 1, [...] o udzielenie informacji, czy w dniu [...] 2013 r. doszło do wyznaczenia przez ww. Straż Graniczną objazdu dla pojazdów ciężarowych drogą nr [...] w kierunku [...];

2. uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 5 000 zł;

3. zasądzenie na rzecz skarżącego od organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego narusza prawo.

Wydając przedmiotową decyzję z dnia [...] października 2013 r. organ odwoławczy dopuścił się – zdaniem Sądu – naruszenia przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, w tym w szczególności art. 15 w zw. z art. 127, a także art. 7, art. 77 § 1, art. 80, oraz art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na ostateczny wynik sprawy.

Wskazane naruszenie polegało na niewyjaśnieniu przez organ II instancji wszystkich okoliczności istotnych dla prawidłowego i pełnego rozstrzygnięcia sprawy zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, oraz na dokonaniu dowolnej oceny dowodów, bez wyraźnego wskazania przyczyn nieuwzględnienia twierdzeń i zarzutów skarżącego zawartych w piśmie skarżącego z dnia 22 lipca 2013 r. zatytułowanym "Wyjaśnienie" oraz w odwołaniu od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2013 r.

Organ odwoławczy rozstrzygając w ten sposób niniejszą sprawę naruszył także przepis art. 8 k.p.a. i wyrażonej w nim zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów władzy.

Naruszenie wspomnianych przepisów procedury administracyjnej mogło mieć – w ocenie Sądu - istotny wpływ na ostateczny wynik postępowania, a więc stanowi dostateczną podstawę prawną do uchylenia przez sąd administracyjny zaskarżonej decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego.

Należy wskazać, iż na podstawie art. 15 k.p.a. oraz stanowiącego jego konkretyzację art. 127 k.p.a. istotę zasady dwuinstancyjności można ująć jako gwarancję procesową strony postępowania administracyjnego, wyrażającą się w możliwości żądania przez nią ponownego rozstrzygnięcia jej sprawy indywidualnej załatwionej decyzją organu I instancji. Strona ma więc prawo do tego, aby jej sprawa była dwukrotnie rozpatrywana pod względem merytorycznym, by dwukrotnie oceniono dowody, w sposób rzeczowy iwnikliwy przeanalizowano wszelkie argumenty, opinie i żądania, tak aby w konsekwencji doprowadzić do wydania rozstrzygnięcia, które najlepiej odpowiadać będzie prawu, interesowi publicznemu i słusznemu interesowi strony (tak m.in. R. Kędziora, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2005, s. 67 i cyt. tam uzasadnienie uchwały składu 5 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 1 grudnia 1994 r., III AZP 8/94, OSNAPiUS 1995, Nr 7, poz. 82).

W niniejszej sprawie skarżący już w piśmie zatytułowanym "Wyjaśnienie" z dnia 22 lipca 2013 r. (znajdującym się w aktach sprawy) wskazał, że nie miał wpływu na stwierdzone w trakcie kontroli drogowej naruszenie. Zespół pojazdów którym się poruszał był załadowany zgodnie z obowiązującymi przepisami: dopuszczalna masa całkowita nie została przekroczona, naciski na oś dla dróg o dopuszczalnym nacisku 11,5 t nie zostały przekroczone, co zostało potwierdzone w protokole kontroli. Ponadto kierowca posiadał informację o wykonaniu tego transportu przez przejście graniczne w [...], a nie drogą nr [...] i przejściem granicznym w [...]. Kierowca K. K., samowolnie dokonał zmiany trasy podczas realizacji zadania transportowego, przyczyna tej decyzji została opisana w wyjaśnieniu złożonym przez kierowcę. Kierowca wyjaśnił powód zmiany zaplanowanej trasy przejazdu, tj. stwierdził, że dokonał tego z uwagi na uzyskanie informacji za pomocą radia o zablokowaniu przejścia granicznego w [...] z powodu wypadku po stronie niemieckiej i wytyczonych z tego powodu objazdach. Kierowca zjechał z drogi nr [...], którą się poruszał, na drogę nr [...], a następnie na drogę nr [...] w kierunku przejścia granicznego [...], w celu ominięcia zablokowanego przejścia granicznego w [...].

Z uwagi na zaistniała okoliczność, skarżący w odwołaniu z dnia 12 września 2013 r. od decyzji Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2013 r. nakładającej karę pieniężną – zarzucił, iż organ naruszył przepisy postępowania, w szczególności art. 7, art. 77, art. 80, art.107 § 3 k.p.a. poprzez sprzeczność istotnych ustaleń decyzji z zebranym w sprawie materiałem dowodowym oraz bez dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

Główny Inspektor Transportu Drogowego w zaskarżonej decyzji nie odniósł się do powyższych wyjaśnień i zarzutów. W tej sytuacji uznać należy, że skoro skarżący precyzyjnie opisał powody zmiany trasy przejazdu kontrolowanego pojazdu, to bezwzględnym obowiązkiem organu II instancji było szczegółowe wyjaśnienie tej kwestii i precyzyjne ustosunkowanie się do tego zarzutu w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

W tej sytuacji, nie przesądzając na tym etapie postępowania zasadności pozostałych zastrzeżeń - zgodzić się należy w pełni ze skarżącym, iż Główny Inspektor Transportu Drogowego wydając zaskarżoną decyzję zaniechał podjęcia wyjaśnienia przyczyn zmiany w dniu [...] lipca 2013 r. trasy przejazdu kontrolowanego pojazdu ciężarowego drogą nr [...] i konieczność kontynuowania jazdy drogą nr [...] oraz czy zmiana transy była uzasadniona okolicznościami niezależnymi od strony.

Sąd pragnie zwrócić uwagę, że w aktach sprawy znajdują się wyjaśnienia kierowcy dotyczące przyczyn zmiany trasy przejazdu spowodowanej niemożliwością przekroczenia przejścia granicznego w miejscowości [...], co spowodowane było wypadkiem komunikacyjnym w Niemczech. Organ pomimo posiadanych ww. informacji nie dokonał ich potwierdzenia w Oddziale [...] Straży Granicznej dotyczących zablokowania w dniu [...] lipca 2013 r. przejścia granicznego w [...] oraz czy i jaką drogą Straż Graniczna kierowała przejazd pojazdów ciężarowych celem kontynuacji przejazdu i umożliwienia przekroczenia granicy państwa.

Powyższe oznacza, że organ administracji pomimo złożonych przez kierującego wyjaśnień oraz możliwości ich potwierdzenia w Oddziale [...] Straży Granicznej, zaniechał wszechstronnego wyjaśnienia sprawy i ustosunkowania się do twierdzeń wykonującego przejazd. Zaniechanie przez organ administracji podjęcia czynności procesowych, zmierzających do zebrania pełnego materiału dowodowego, zwłaszcza gdy strona powołuje się na określone i ważne dla niej okoliczności, jest uchybieniem przepisom postępowania administracyjnego, skutkującym wadliwością decyzji, gdyż nie można zgodzić się aby okoliczność taka nie mogła mieć wpływu i znaczenia dla przedmiotowej sprawy.

Jeszcze raz należy zatem podkreślić, iż organ II instancji rozpoznając sprawę w wyniku odwołania wniesionego przez stronę obowiązany jest rozpoznać wszystkie żądania, wnioski i zarzuty strony oraz ustosunkować się do nich w uzasadnieniu swej decyzji (podobnie: Naczelny Sąd Administracyjny /w:/ wyroku z dnia 20 grudnia 1999 r., sygn. akt IV SA 274/97, LEX nr 48234).

W postępowaniu administracyjnym wydanie prawidłowej decyzji w każdym przypadku powinno poprzedzać dokładne ustalenie stanu faktycznego istotnego w sprawie, stosownie do art. 7 i 77 k.p.a. Zgodnie zaś z przepisem art. 107 § 3 k.p.a. decyzja powinna być należycie uzasadniona z podaniem m.in. dowodów, na podstawie których określone fakty organ orzekający przyjął za udowodnione oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówiono wiarygodności i mocy dowodowej. Niewyjaśnienie wszystkich okoliczności mających istotne znaczenie w sprawie oraz nieuzasadnienie decyzji w sposób właściwy narusza podstawowe zasady postępowania administracyjnego i stanowi podstawę do uchylenia przez sąd administracyjny zaskarżonej decyzji (tak również: Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie /w:/ wyroku z dnia 26 maja 1998 r., sygn. akt II SA 420/98).

Zdaniem Sądu utrzymując w mocy decyzję organu I instancji Główny Inspektor Transportu Drogowego dopuścił się obrazy ww. norm postępowania, albowiem nie odniósł się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji w sposób precyzyjny do wszystkich zarzutów strony skarżącej dotyczących istotnych powodów zmiany trasy przejazdu.

Z tej przyczyny należy uznać, iż uchybienia formalne poczynione w toku niniejszego postępowania przez organ odwoławczy, uniemożliwiły Sądowi prawidłowe ustosunkowanie się do pozostałych zarzutów skargi i wypowiedzenie się co do zasadności podjętego rozstrzygnięcia pod względem materialnoprawnym. Nieprawidłowości te mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem w przypadku przyjęcia zasadności twierdzeń strony w zakresie zablokowania drogi nr [...] w kierunku [...] w związku z wypadkiem komunikacyjnym w dniu [...] lipca 2013 roku i wyznaczeniem przez Straż Graniczną objazdu dla pojazdów ciężarowych drogą nr [...] w kierunku [...], można uznać, iż dokonujący przejazdu nie miał wpływu na stwierdzone naruszenie i tym samym nie było podstaw do orzeczenia o karze z tytułu przejazdu pojazdem nienormatywnym bez wymaganego zezwolenia.

W ocenie Sądu, aby okoliczność tę ocenić w sposób prawidłowy, Sąd musi dysponować stanowiskiem organu zawierającym odniesienie do wszystkich istotnych elementów (przesłanek) dotyczących w szczególności kwestii podnoszonych przez stronę. Sąd administracyjny nie czyni bowiem własnych ustaleń w sprawie, a jedynie ocenia zaskarżony akt pod względem jego zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi. Taka kontrola jest jednak możliwa tylko w warunkach wyczerpującego dokonania przez organ ustaleń faktycznych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie doszedł do przekonania, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie spełnia zatem wymogów stawianych przez normę zawartą w przepisie art. 107 § 3 k.p.a., albowiem uzasadnienie rozstrzygnięcia organu II instancji nie zawiera pełnych wyjaśnień okoliczności branych pod uwagę przy wydawaniu decyzji o nałożeniu kary pieniężnej.

Sąd zauważa, że Główny Inspektor Transportu Drogowego jedynie formalnie odniósł się do powyższych zarzutów strony w odpowiedzi na skargę. Należy wobec tego wskazać, że zgodnie z poglądami doktryny oraz utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych przyjmuje się, iż odpowiedź organu administracji na skargę nie może uzupełniać zaskarżonej decyzji przez zamieszczenie w niej ocen i rozważań, które zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. powinny zawierać jej uzasadnienie faktyczne i prawne (tak m.in. A. Kabat /w:/ B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2005, s. 141 i cyt. tam wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 kwietnia 1992 r., III SA 1838/91, ONSA 1992, nr 2, poz. 45; patrz także m.in.: wyrok WSA w Warszawie z dnia 15 kwietnia 2005 r., sygn. akt VI SA/Wa 1357/04).

W takiej sytuacji przyjąć trzeba, iż istotna dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy okoliczność nie została należycie wyjaśniona w ramach przeprowadzonego przez organ administracji postępowania, w związku z czym Główny Inspektor Transportu Drogowego, po ponownym merytorycznym zbadaniu wszystkich okoliczności sprawy i dokonaniu wszechstronnej oceny całości zgromadzonego materiału dowodowego, powinien w uzasadnieniu decyzji odnieść się szczegółowo do przedstawionych wyżej zarzutów strony skarżącej.

Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku, działając na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.

Stwierdzając, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu, Sąd działał na podstawie art. 152 p.p.s.a.

Orzekając o zwrocie kosztów postępowania Sąd miał na względzie dyspozycję przepisu art. 200 p.p.s.a.