Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 658/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2012-12-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6073 Opłaty adiacenckie oraz opłaty za niezagospodarowanie nieruchomości w zakreślonym terminie
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 98a ust. 1
journal: Dz.U. 2004 nr 261 poz 2603
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Anna Siedlecka - sprawozdawca Sędziowie: Sędzia WSA Ireneusz Dukiel Sędzia WSA Władysław Kulon Protokolant Edyta Forysiak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 4 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi T. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji ustalającej opłatę adiacencką z tytułu wzrostu wartości nieruchomości w związku z jej podziałem oddala skargę.


UZASADNIENIE

U Z A S A D A N I E N I E

Wnioskiem z dnia [...] r. T. K. zwróci się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. o stwierdzenie nieważności decyzji Wójta Gminy Ś. K. z dnia [...] r. Nr [...] ustalającej wnioskodawcy opłatę z tytułu podziału jego działki nr [...] położonej w obrębie R., gmina Ś. K., w wysokości 210 392, 40 zł. płatnej na wskazane konto, w terminie 14 dni licząc od daty, w której decyzja stanie się ostateczna.

Zaskarżonej decyzji zarzucił rażące naruszenie zasad postępowania administracyjnego, tj. art. 6 i 12 k.p.a. poprzez brak działania na podstawie przepisów prawa oraz brak działania wnikliwego, co spowodowało niesłuszne uiszczenie przez wnioskodawcę postępowania opłaty adiacenckiej, oraz naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez wskazanie przez organ jako podstawy prawnej decyzji przepisu art. 98a ust. 1 i 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. Nr 261, poz. 2603 ze zm.) i uchwały Rady Gminy Ś. K. nr [...] z dnia 27 kwietnia 2001 r., wydanej na podstawie art. 98 ust. 4 powołanej wyżej ustawy, który to przepis został uchylony jako niekonstytucyjny, zaś przepisy intertemporalne ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. – o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz o zmianie innych ustaw nie przedłużyły mocy obowiązywania uchwał ustalających na podstawie art. 98 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami stawki procentowe opłat adiacenckich.

Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy Ś. K. z dnia [...]r. (nr [...]) ustalającą opłatę adiacencką. W motywach rozstrzygnięcia Kolegium wskazało, że stwierdzenie nieważności decyzji należy do systemu nadzwyczajnych trybów weryfikacji decyzji i jest dopuszczalne jedynie w sytuacji kumulatywnego:

- wystąpienia choćby jednej przesłanki pozytywnej stwierdzenia nieważności, spośród określonych przepisami art. 156 § 1 k.p.a.,

- niewystąpienia którejś z dwóch przesłanek negatywnych stwierdzenia nieważności, czyli upływu ustawowo wskazanego terminu i wywołania przez decyzję nieodwracalnych skutków prawnych, wymienionych w art. 156 § 2 k.p.a.

W niniejszej sprawie Wójt Gminy Ś. K. decyzją z dnia [...] r. zatwierdził, na wniosek T. K., podział nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...], AM-1, obręb R..

W dniu, kiedy decyzja podziałowa stała się ostateczna, tj. w dniu [...] r., na terenie Gminy Ś. K. obowiązywała uchwała Nr [...] z dnia [...] r. określająca stawkę opłaty adiacenckiej, wydana na podstawie art. 98 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Wyrokiem z dnia 2 kwietnia 2007 r. Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 98 ust. 4, w związku z art. 145 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami, w brzmieniu obowiązującym od dnia 15 lutego 2000 r. do dnia 21 września 2004 r., jest niezgodny z art. 2, w związku z art. 84 Konstytucji RP przez to, że narusza zasadę ochrony zaufania jednostki do państwa i stanowionego przez nie prawa.

Kolegium stwierdziło, że w tej sytuacji należy odpowiedzieć na pytanie, czy powołany wyrok TK spowodował automatyczną utratę mocy obowiązującej uchwał rad gmin podjętych na podstawie przepisu art. 98 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami, które to uchwały określające stawkę opłaty adiacenckiej stanowią niezbędną przesłankę pozwalającą na nałożenie tego rodzaju obowiązku pieniężnego.

Kolegium przywołało rozbieżne orzecznictwo w tym zakresie i uznało, że w dniu, w którym decyzja zatwierdzająca podział nieruchomości, będący podstawą ustalenia T. K. opłaty adiacenckiej, stała się ostateczna ([...]r.), obowiązywała powołana uchwała Rady Gminy Ś. K. z dnia [...] r. (uchylona została w dniu [...]r.). Dlatego też mimo stwierdzenia niekonstytucyjności przepisu art. 98 ust. 4 ustawy, trudno w tym wypadku mówić o naruszeniu powołanej w wyroku z 2 kwietnia 2007 r. przez Trybunał Konstytucyjny zasady art. 2 w zw. z art. 84 Konstytucji RP, gdyż zainteresowany w dacie wydania decyzji podziałowej znał treść i wysokość ciążących na nim obowiązków dotyczących opłaty adiacenckiej.

Wobec przedstawionych okoliczności sprawy i rozbieżności w orzecznictwie nie może być mowy o "oczywistości" naruszenia art. 98a ustawy o gospodarce nieruchomościami w przedmiocie ustalenia, czy została spełniona jedna z przesłanek koniecznych ustalenia opłaty adiacenckiej z tyt. wzrostu wartości nieruchomości na skutek jej podziału, związana z kwestią obowiązywania uchwały rady gminy określającej wysokość stawki procentowej tej opłaty.

Ponadto obowiązujący w tym zakresie stan prawny nie można uznać za "niewątpliwy", a to jest kolejny warunek wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji administracyjnej z powodu rażącego naruszenia prawa.

Kolegium dokonało zbadania prawidłowości kwestionowanej decyzji również w kontekście pozostałych wad wymieniowych w przepisach art. 156 § 1 k.p.a. stwierdzając, że decyzja Wójta Gminy Ś. K. z dnia [...] r. ([...]), nie zawiera takich wad, które pozwalałyby na stwierdzenie jej nieważności.

Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy złożył T. K.. Podtrzymał w całości swoje zarzuty zgłoszone we wniosku o stwierdzenie nieważności kwestionowanej decyzji.

Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. w odmiennym składzie osobowym, orzekło o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji Kolegium z dnia [...] r. (Nr [...]). Organ orzekający rozpatrując ponownie sprawę na skutek wniosku T. K. nie doszedł do odmiennych wniosków niż te, które zostały zaprezentowane w zaskarżonej decyzji Kolegium. Uznał, że nie zaistniały podstawy do wzruszenia decyzji Kolegium z dnia [...] r., a przez to do stwierdzenia nieważności kwestionowanej decyzji Wójta o ustaleniu opłaty adiacenckiej.

Bezspornym jest, że uchwała Rady Gminy Ś. K. z dnia [...] r. w sprawie ustalenia wysokości stawki procentowej opłaty adiacenckiej z tytułu wzrostu wartości nieruchomości w wyniku podziału nieruchomości na terenie Gminy Ś. K. podjęta została na podstawie art. 98 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami.

Oczywistym jest również to, że w dniu 2 kwietnia 2007 r. Trybunał Konstytucyjny orzekł, iż art. 98 ust. 4 w związku z art. 145 ust. 2 ww. ustawy, w brzmieniu obowiązującym od dnia 15 lutego 2000r. do dnia 21 września 2004 r., jest niezgodny z art. 2, w związku z art. 84 Konstytucji RP przez to, że narusza zasadę ochrony zaufania jednostki do państwa i stanowionego przez nie prawa.

W rozpatrywanej sprawie, sporną jest zdaniem Kolegium, kwestia skutku wydanego orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego w kontekście obowiązywania uchwały określającej wysokość stawki procentowej opłaty adiacenckiej.

Kolegium prezentuje pogląd tożsamy z tym, który przedstawił już wielokrotnie Naczelny Sąd Administracyjny, stojąc na stanowisku, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie spowodował automatycznie utraty mocy obowiązującej uchwał rad gmin, które zostały wydane na podstawie art. 98 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami.

Z uzasadnienia powoływanego wyroku Trybunału Konstytucyjnego wynika, że przeprowadzona ocena konstytucyjności nie dotyczyła upoważnienia rady gminy do ustalenia, w formie uchwały, wysokości stawki procentowej opłaty adiacenckiej.

Stan prawny przed i po wydaniu orzeczenia TK, do określenia wysokości opłaty adiacenckiej wymagał obowiązywania, w chwili podziału nieruchomości, uchwały rady gminy o ustaleniu stawki procentowej tej opłaty.

Skoro zatem w dniu uzyskania przymiotu ostateczności decyzji podziałowej z dnia [...] r. obowiązywała uchwała Rady Gminy Ś. K. z dnia [...] r., to ta uchwała była legalną podstawą ustalenia opłaty adiacenckiej.

Kolegium stwierdziło, że reguły walidacyjne na które powołuje się wnioskodawca, zakładają, że akt wykonawczy przestaje obowiązywać, gdy przepis upoważniający do jego wydania zostanie uchylony. Tymczasem treść art. 98 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie została uchylona, lecz przeniesiona została do znowelizowanego art. 98a ust. 1 wymienionej ustawy. Zmiana art. 98 powołanej ustawy została dokonana art. 1 pkt 61 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz niektórych ustaw (Dz.U. Nr 141, poz. 1491). W nowym brzmieniu pominięto ust. 4 tego artykułu. Jednocześnie art. 1 pkt 62 ustawy nowelizującej dodany został do ustawy o gospodarce nieruchomościami art. 98a ust. 1 w dotychczasowym brzmieniu uchylonego ust. 4 art. 98. Oznacza to, że dotychczasowa treść normatywna dotycząca kompetencji rady gminy do ustalania wysokości stawki procentowej opłaty adiacenckiej, nadal istnieje w art. 98a ust. 1 ustawy.

Kolegium podkreśliło, że w dacie orzekania przez Trybunał Konstytucyjny (w dniu 2 kwietnia 2007 r.), art. 98 nie zawierał już ust. 4. Kolejna nowelizacja art. 98 ustawy o gospodarce nieruchomościami, będąca konsekwencją ww. wyroku TK, została dokonana ustawą z dnia 24 sierpnia 2007 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 173, poz. 1218). Zmiana ta polegała na dodaniu art. 98 ust. 1a, w którym ustawodawca przesądził jednocześnie, że ustalenie opłaty adiacenckiej może nastąpić, jeżeli w dniu, w którym decyzja zatwierdzająca podział nieruchomości stała się ostateczna, obowiązywała uchwała rady gminy ustalająca stawkę procentową tej opłaty, przy czym do ustalenia opłaty adiacenckiej przyjmuje się stawkę procentową obowiązującą w dniu, w którym decyzja zatwierdzająca podział nieruchomości stała się ostateczna. Przy tym w treści art. 98 ust. 1 nadal pozostało uprawnienie dla rady gminy do ustalania, w drodze uchwały, wysokości stawki procentowej opłaty adiacenckiej, a ta różnicą, że wysokość tej opłaty nie mogła przekroczyć 30% różnicy wartości nieruchomości.

Z powyższego wynika, zdaniem Kolegium, że nie można przyjąć, iż wyrok Trybunału Konstytucyjnego spowodował automatycznie utratę mocy obowiązującej uchwały rady gminy podjętej na podstawie przepisu, który został uznany za niezgodny z Konstytucją. Wobec powyższego nie można uznać, by kwestionowana decyzja Wójta Gminy Ś. K. została wydana z rażącym naruszeniem prawa.

Za takim wnioskiem przemawiają dodatkowo rozbieżności w orzecznictwie sądowym, na które powołuje się wnioskodawca. Kolegium ponadto w całości podzieliło pozostałą argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji tego organu z dnia [...] r. a odnoszącą się do braku oczywistości naruszenia prawa decyzją Wójta Gminy Ś. K. ustalającą opłatę adiacencką.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu T. K. wniósł o uchylenie w całości jako wydanych z naruszeniem prawa decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] r. ([...]) utrzymującej w mocy decyzję tego organu z dnia [...] r. ([...]) w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy Ś. K. z dnia [...] r.( [...]).

Powyższej decyzji skarżący zarzuca naruszenie prawa materialnego i prawa procesowego, tj. art. 98a ust. 1 i 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami i przepisów uchwały Rady Gminy Ś. K. nr [...] z dnia [...] r. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz art. 6, art. 7 art. 8 i art. 11 oraz art. 156 § 1 ust. 2 i ust. 7 k.p.a. polegającą na tym, że zaskarżona decyzja wydana została bez podstawy prawnej i zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa( w sposób pośredni powołano się na art. 98 ust. 4 ugn) , a także art. 107 § 3 k.p.a. przez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy.

W uzasadnieniu skargi skarżący stwierdził, że stan faktyczny sprawy nie budzi wątpliwości. Zarzuty wnioskodawcy dotyczą dokonania przez Kolegium błędnej oceny prawnej stanu faktycznego w niniejszej sprawie, a także niewłaściwego zastosowania przepisów regulujących problematykę art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

Zdaniem skarżącego uchwała Rady Gminy Ś. K. nr [...] z dnia [...] r. utraciła moc obowiązującą już przed datą uzyskania ostateczności decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości z [...] r., ponieważ art. 98 ustawy o gospodarce nieruchomościami w dniu 22 września 2004 r. otrzymał nowe brzmienie, bowiem z tego przepisu został usunięty ust. 4 będący podstawą uchwały z [...] r., a przepisy intertemporalne ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. – o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz o zmianie innych ustaw nie przedłużyły mocy obowiązywania uchwał ustalających na podstawie art. 98 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami.

Gmina uchwaliła nową uchwałę dotyczącą wysokości stawki procentowej opłaty adiacenckiej z tytułu wzrostu wartości nieruchomości w wyniku podziału nieruchomości dnia [...] r. Uchwała ta, zgodnie z § 4 weszła w życie 14 dni od dnia 28 maja, kiedy to została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym Województwa D..

Jednak w przedmiotowej sprawie decyzja Wójta Gminy została podjęta na podstawie uchwały Rady Miejskiej Ś. K. nr [...] z dnia [...] r., która to zdaniem skarżącego straciła moc obowiązującą.

Zgodnie z art. 2 i 7 Konstytucji RP, Rada Gminy powinna dostosować prawodawstwo lokalne do aktualnego stanu prawnego i już po dniu 22 września 2004 r. podjąć uchwałę w tej materii na podstawie art. 98a ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. W przedmiotowej sprawie tak się nie stało, dlatego też decyzja została wydana na podstawie nieobowiązującego aktu prawa miejscowego z naruszeniem art. 98 ust. 1a powołanej ustawy. Uchwała Rady Gminy Ś. K. utraciła bowiem, według skarżącego, moc obowiązującą z dniem 22 września 2004 r., kiedy to utracił moc przepis art. 98 ust. 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami , stanowiący podstawę prawną jej podjęcia.

Kwestia wpływu "przeniesienia" normy upoważniającej do wydania aktu wykonawczego do innego przepisu tej samej ustawy nie pojawiała się do tej pory w orzecznictwie sądów polskich, nie była też przedmiotem rozważań doktryny.

W polskim systemie prawnym akty wykonawcze stanowią dopełnienie regulacji ustawowej i mogą obowiązywać tylko, jeśli są wydane na podstawie obowiązującego przepisu ustawowego i nie są sprzeczne z jakimkolwiek innym przepisem wyższego rzędu. Szczegółowe wymagania w stosunku do poszczególnych kategorii aktów wykonawczych zawierają art. 92, 93 i 94 Konstytucji. Warunki stanowienia aktów prawa miejscowego określa art. 94 Konstytucji RP, który stanowi, że "organy samorządu terytorialnego oraz terenowe organy administracji rządowej, na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawie, ustanawiają akty prawa miejscowego obowiązujące na obszarze działania tych organów. Zasady i tryb wydawania aktów prawa miejscowego określa ustawa." W stosunku do wszystkich aktów wykonawczych stanowionych przez organy publiczne ma ponadto zastosowanie zasada legalizmu wyrażona w art. 7 Konstytucji, który stanowi, że "organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa." Akt wykonawczy musi spełniać powyższe wymagania nie tylko w dniu jego wydania, ale również przez cały czas jego obowiązywania. Dlatego jeżeli uchyla się ustawę, na podstawie której wydano akt wykonawczy, albo uchyla się przepis ustawy upoważniający do wydania aktu wykonawczego, przyjmuje się, że taki akt wykonawczy traci moc obowiązującą odpowiednio z dniem wejścia w życie ustawy uchylającej albo z dniem wejścia w życie przepisu uchylającego upoważnienie do wydania tego aktu.

Taki sam skutek, jak uchylenie przepisu upoważniającego, ma taka zmiana tego przepisu, w wyniku której przepis ten przestaje wyrażać normę upoważniającą do wydania aktu wykonawczego. Tak więc jeśli akt wykonawczy wydany na podstawie przepisu upoważniającego zwartego w uchylonej ustawie nie jest niezgodny z nową ustawą, można go zachować czasowo w mocy, wprowadzając w nowej ustawie odpowiedni przepis przejściowy. Taką praktykę potwierdza § 33 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej". Jeśli prawodawca nie ustanowi takiego przepisu przejściowego, dotychczasowy akt wykonawczy traci moc. Zgodnie z przyjętymi zasadami techniki prawodawczej, tekst aktu wykonawczego rozpoczyna się od przytoczenia przepisu ustawy zawierającego upoważnienie ustawowe jako podstawy prawnej wydania tego aktu (§ 121 zasad techniki prawodawczej). W doktrynie przyjmuje się, że ta część aktu wykonawczego pełni dwie funkcje – legitymizującą i informującą. Tak więc skoro zgodnie z art. 7 Konstytucji RP "organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa", to na organach tych spoczywa obowiązek wykazania, że dane działanie spełnia te wymogi. Zdaniem skarżącego ustawodawca lojalny wobec adresatów stanowionego przezeń prawa nie powinien "zastawiać pułapek" poprzez przyjęcie rozumowania, że dotychczasowy akt wykonawczy nadal obowiązuje, mimo uchylenia podstawy prawnej jego wydania. Nie ma bowiem różnicy pomiędzy "przeniesieniem" normy upoważniającej z ustawy uchylonej do nowej ustawy a "przeniesieniem" normy upoważniającej z dotychczasowego przepisu do innego przepisu tej samej ustawy. W jednej i drugiej sytuacji ustawodawca może postanowić, że dotychczasowe akty wykonawcze będą nadal obowiązywać. Musi jednak dać wyraz temu postanowieniu, wprowadzając do ustawy nowelizującej stosowny przepis przejściowy. Brak takiego przepisu oznacza, że dotychczasowe akty wykonawcze utraciły moc wraz z wejściem w życie nowej lub nowelizującej ustawy.

Zdaniem skarżącego błąd ustawodawcy należy uznać za nieuzasadnione marnotrawstwo. Błąd ten jednak nie może być naprawiony, jego zdaniem, przez organy stosujące prawo.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. uznało, że skarga jest niezasadna i winna ulec oddaleniu. Kolegium w całości podtrzymuje argumentację zawartą w zaskarżonych decyzjach, podkreślając stanowczo, że rozbieżność w orzecznictwie sama w sobie wyklucza stwierdzenie nieważności decyzji wydanej na podstawie przepisu tak interpretowanego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Według art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2). Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na decyzje wydane w postępowaniu administracyjnym (art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi –Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Kontrola zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. dokonana przez Sąd przy zastosowaniu kryterium legalności wykazała, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Problemem spornym w niniejszej sprawie prowadzonej w trybie postępowania nieważnościowego jest przede wszystkim to, czy uchwała Rady Gminy Ś. K. nr [...] z dnia [...] r. w sprawie ustalenia wysokości stawki procentowej opłaty adiacenckiej z tytułu wzrostu wartości nieruchomości w wyniku podziału nieruchomości na terenie Gminy Ś. K., podjęta na podstawie art. 98 ust. 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz.U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.), z dniem 22 września 2004 r., tj. po wejściu w życie przepisu art. 1 pkt 61 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz niektórych innych ustaw ( Dz.U. Nr 141, poz. 1491), mocą którego ust. 4 art. 98 o gospodarce nieruchomościami uchylono – utraciła moc obowiązującą, jak uważa autor skargi, czy też nadal obowiązywała. Podkreślenia bowiem wymaga również fakt, że art. 1 pkt 62 ustawy nowelizującej z dnia 28 listopada 2003 r. wprowadził do ustawy o gospodarce nieruchomościami nowy art. 98a ust. 1, zawierający niemalże identyczne upoważnienie dla rady gminy do ustalenia stawki procentowej opłaty adiacenckiej w drodze uchwały, jakie dotychczas zawierał uchylony ust. 4 art. 98 ustawy o gospodarce nieruchomościami.

Uchwała w sprawie stawki procentowej opłaty adiacenckiej, jako akt prawa miejscowego, stanowiła bowiem podstawę do zastosowania stawki opłaty adiacenckiej zawartej w tej uchwale w decyzji administracyjnej w sprawie ustalenia wysokości tej opłaty, wydanej przez Wójta Gminy Ś. K. z dnia [...] r.(nr [...]), której stwierdzenia nieważności domagał się skarżący w badanym przez Sąd postępowaniu.

Przechodząc do analizy argumentacji przedstawionej w skardze (w całości powielającej argumentację autora glosy krytycznej Grzegorza Wierczyńskiego do wyroku WSA z dnia 25.02.2009 r. sygn. akt II SA/Go 832/08), nie można zgodzić się z zaprezentowanym w niej stanowiskiem, że w rozpoznawanym przypadku, tj. w sytuacji uchylenia przepisu upoważniającego do wydania aktu wykonawczego w jednej jednostce redakcyjnej (art. 98 ust. 4) i przeniesienia treści tego przepisu do innej jednostki redakcyjnej (art. 98a ust. 1) tej samej ustawy, następują te same skutki prawne, jak w przypadku całkowitego wyeliminowania z obowiązującej ustawy podstawy prawnej do wydania takiego aktu wykonawczego. Reguły walidacyjne, na które powołuje się skarżący, zakładają bowiem zadaniem Sądu, że akt wykonawczy przestaje obowiązywać, ale jedynie wówczas, gdy przepis upoważniający do jego wydania został całkowicie uchylony ( wyeliminowany) z obowiązującej ustawy, a więc, gdy nie istnieje żadna norma prawna w tej ustawie, która upoważniałaby radę gminy do podjęcia uchwały w sprawie wysokości stawki opłaty adiacenckiej.

W niniejszej sprawie tak nie jest. Jak słusznie podkreśliło Kolegium, treść ust. 4 art. 98 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie została uchylona, lecz przeniesiona do nowowprowadzonego przepisu art. 98a ust. 1 tej ustawy (tak np.: wyrok NSA z dnia 18 maja 2010 r. sygn. I OSK 1036/09 LEX nr 594848, wyrok NSA z 26 listopada 2010 r., sygn. I OSK 171/10 –LEX nr 7451139, wyrok NSA z dnia 6 października 2010 r., sygn. II OSK 1459/09 ). Nie została więc usunięta ustawowa podstawa prawna do podjęcia uchwały przez radę gminy w sprawie wysokości stawki opłaty adiacenckiej z tytułu podziału nieruchomości. Nowy art. 98a ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami zawiera bowiem takie samo upoważnienie dla rady gminy do uchwalenia stawki opłaty adiacenckiej, jak dotychczasowy art. 98 ust. 4 tej ustawy.

Celem bowiem normodawcy było zachowanie w sposób ciągły dotychczasowych reguł zawartych w powołanej ustawie, związanych z naliczaniem opłat adiacenckich. Oznacza to, że uchwała Rady Gminy Ś. K. z dnia [...] r. jest zgodna zarówno z treścią uchylonego art. 98 ust. 4, jak i treścią art. 98a ust. 1 powołanej ustawy. Zatem uchwała z dnia [...] r., wydana na podstawie art. 98 ust. 4 ugn, była aktualna zarówno w chwili dokonania podziału nieruchomości decyzją z dnia [...] r., jak i w dniu [...] r., tj. w dniu wejście w życie decyzji podziałowej, aż do wejścia w życie nowej uchwały podjętej w dniu [...] r. w sprawie stawki procentowej opłaty adiacenckiej.

Dodać również należy, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 2 kwietnia 2007 r. , sygn.. SK 19/06 stwierdzający niezgodność art. 98 ust. 4 z art. 2 w zw. z art. 84 Konstytucji, nie spowodował automatycznie utraty mocy obowiązującej powołanej uchwały Rady Gminy Ś. K. z dnia [...] r. podjętej na podstawie przepisu prawa, którego niekonstytucyjność stwierdził Trybunał. Rozpatrując bowiem zarzut naruszenia zakazu retroakcji prawa Trybunał uznał, że art., 98 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami powinien być rozumiany w ten sposób, że zainteresowany ponosi opłatę pod warunkiem, że uchwała ustalająca stawki procentowe opłat weszła w życie przed dokonaniem podziału nieruchomości, a wysokość opłaty ustalona jest zgodnie ze stawką obowiązującą w dniu, w którym decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna. Przeprowadzona ocena konstytucyjności nie dotyczyła upoważnienia rady gminy do ustalania stawki opłaty adiacenckiej, tym bardziej że w dacie orzekania przez Trybunał nie obowiązywał już przepis art. 98 ust. 4 ugn, na co słusznie zwróciło uwagę Kolegium.

Oznacza to, że Wójt Gminy wydając decyzję z dnia [...] r. w sprawie opłaty adiacenckiej nie naruszył przepisów art. 6, art.7, art. 8 i art. 11 i art. 156 § 1 k.p.a. (w szczególności pkt 2 i 7) oraz działał zgodnie z przepisami stanowiącymi podstawę prawną jej wydania, tj. art. 98a ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami i uchwałą Rady Gminy Ś. K. z dnia [...] r. nr [...]. Tak więc kwestionowana decyzja nie tylko nie została wydana z rażącym naruszeniem prawa, ale także nie zawiera wady powodującej jej nieważność z mocy prawa, gdyż delegacja do podjęcia takiej uchwały nie została usunięta z ustawy o gospodarce nieruchomościami. Przeredagowanie treści samej ustawy (usunięcie jednych przepisów i wprowadzenie nowych przepisów o treści podobnej do uchylonych przepisów), zawierającej w dalszym ciągu stosowne upoważnienie do wydania aktu wykonawczego, świadczy jedynie o jej uporządkowaniu, a nie o utracie upoważnienia dla wydanych aktów wykonawczych.

Sąd orzekający w składzie osobowym rozstrzygającym niniejszą sprawę, podziela zatem w całości argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego, wskazującą na to, iż istniejąca rozbieżność w orzecznictwie sądowym na temat utraty mocy obowiązywania uchwał rad gmin po uchyleniu ust. 4 art. 98 ustawy nie może również przesądzić o oczywistości rażącego naruszenia prawa, o jakim mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., ani tym bardziej o braku podstawy prawnej do wydania kwestionowanej decyzji Wójta Gminy z dnia [...] r. Do rażącego naruszenia prawa dochodzi bowiem, gdy w stanie prawnym nie budzącym wątpliwości, co do jego rozumienia wydaje się decyzję, która treścią rozstrzygnięcia stanowi zaprzeczenie całości lub części obowiązujących przepisów. Przy czym rozstrzygający dla oceny, czy zachodzą przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji z powodu rażącego naruszenia prawa, jest stan prawny obowiązujący w dniu wydania decyzji.

Wskazać także należy, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze dokonało prawidłowej analizy pozostałych przesłanek zawartych w art. 156 § 1 k.p.a. ( pkt 1,3,4,5,6) w kontekście wydanej decyzji z dnia [...] r, stwierdzając w konsekwencji, że nie zaistniała także żadna z pozostałych przesłanek mogąca stanowić podstawę do stwierdzenia nieważności tej decyzji.

W tych warunkach Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.