Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 295/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2011-03-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność zaskarżonego postanowienia
Powołane przepisy: article: art. 247 par. 1 pkt 3 w zw z art. 219
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Sygn. akt I SA/Kr 295/10 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 8 marca 2011 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Ewa Michna, Sędzia: WSA Paweł Dąbek, Sędzia: WSA Grażyna Firek (spr.), Protokolant: Aleksandra Osipowicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 marca 2011 r., sprawy ze skargi Z. K., na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 15 grudnia 2009 r. Nr [...], w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej I. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia, II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz Z. K. koszty postępowania w kwocie 100 zł (sto złotych).


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia 7 października 2009 r. nr [...] na podstawie art.239b § 1 pkt 1 , 4 i § 3 ustawy z dnia 29.08.1997r. - ustawy Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005r. Nr 8 , poz. 60 ze zm.) Naczelnik Urzędu Skarbowego nadał rygor natychmiastowej wykonalności m.in. decyzji nieostatecznej o nr [...] z dnia 7 października 2009r.w sprawie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej Z.K. za podatki pobrane, a niewpłacone z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych przez płatnika "B" Spółka z o.o. z siedzibą w N. ,ul. G. NIP [...] za miesiąc grudzień 2004r., odsetki za zwłokę od zaległości podatkowych, koszty postępowania egzekucyjnego.

W jego uzasadnieniu organ wskazał , że zgodnie z art.239a ustawy Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005r. Nr 8 , póz. 60 ze zmianami), decyzja nieostateczna, nakładająca na stronę obowiązek podlegający wykonaniu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nie podlega wykonaniu, chyba że decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności, zaś w myśl art.239b § 1 pkt 1 cyt. ustawy rygor natychmiastowej wykonalności, może być nadany decyzji nieostatecznej gdy organ podatkowy posiada informacje, z których wynika, że wobec strony toczy się postępowanie egzekucyjne w zakresie innych należności pieniężnych, a z kolei jak stanowi art.239b § 1 pkt 4 w/w ustawy, decyzji nieostatecznej może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności, gdy okres do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego jest krótszy niż 3 miesiące. Ponieważ z informacji uzyskanych z Działu Egzekucji organu I instancji wynikało, iż wobec w/wymienionego toczy się postępowanie egzekucyjne w zakresie innych należności pieniężnych , tj.: należności głównej w kwocie 98.854,00zł. na rzecz wierzyciela Urzędu Skarbowego, a także należności głównej w kwocie 159.467,00zł. na rzecz wierzyciela Zakładu Ubezpieczeń Społecznych organ uznał w świetle przytoczonych przepisów nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności przedmiotowej decyzji za uzasadnione.

Pismem z dnia 28 października 2009 r. Z.K. wniósł odwołanie od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego Nr [...] z dnia 7 października 2009 r., w którym między innymi zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.

Dyrektor Izby Skarbowej wniosek ten potraktował jako zażalenie na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego Nr [...] z dnia 7 października 2009 r. nadające ww. decyzji rygor natychmiastowej wykonalności, o czym poinformował odwołującego się pismem Nr [...] z dnia 1 grudnia 2009 r., a odwołujący się do takiego zakwalifikowania wniosku nie wniósł zastrzeżeń.

Postanowieniem z dnia 15 grudnia 2009 r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej działając na podstawie art. 216, art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 239 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8 poz. 60 ze zm.) po rozpatrzeniu powyższego zażalenia orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonego postanowienie. Po przytoczeniu treści tych samych przepisów, które zostały wskazane w postanowieniu dnia 7 października 2009 r. organ odwoławczy stwierdził, że z materiału zgromadzonego w sprawie wynika, iż wobec Z. K. toczy się postępowanie egzekucyjne w zakresie innych należności pieniężnych tj. należności podatkowych za lata 2004 i 2005 oraz z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne za lata 2004 i 2005 na łączną kwotę 258.321,00 zł. plus odsetki od tych zaległości i koszty egzekucyjne, a ponadto okres do upływu przedawnienia zobowiązania podatkowego określonego ww decyzją jest krótszy niż 3 miesiące, a zatem w nin. sprawie zostały spełnione przesłanki z art. 239b § 1 pkt 1 jak i z art. 239b § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej, co uzasadnia nadanie decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego nr [...] z dnia 7 października 2009 r. rygoru natychmiastowej wykonalności.

W skardze od powyższego postanowienia wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Z.K. domagał się jego zmiany oraz orzeczenia o wstrzymaniu postępowania w sprawie wykonania decyzji z dnia 7 października 2009 r. nr [...] ewentualnie jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Skarżący zarzucił, że stosownie do treści art. 239b § 2 Ordynacji podatkowej decyzji nieostatecznej może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności gdy oprócz spełnienia jednej z przesłanek określonych w § 1 tego przepisu organ podatkowy uprawdopodobni, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane. Tymczasem w nin. sprawie organ odwoławczy powołał jedynie przesłanki z art. 239b §1 Ordynacji podatkowej, a nie dokonał analizy stopnia prawdopodobieństwa niewykonania zobowiązania wynikającego z przedmiotowej decyzji. Skarżący zarzucił także, iż w sprawie nie znajduje zastosowania przesłanka z art. 239b §1 pkt 1 Ordynacji podatkowej , gdyż przeciwko niemu nie toczy się postępowanie egzekucyjne z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne za lata 2004-2005 , gdyż w tej kwestii zawarł z ZUS ugodę na podstawie której regularnie i terminowi reguluje uzgodnione kwoty, co także winno mieć pozytywne znaczenie dla oceny prawdopodobieństwa niewykonania zobowiązania wynikającego z decyzji. W dalszej części skargi ZK..; powołał okoliczności świadczące jego zdaniem o tym , że gdyby Naczelnik Urzędu Skarbowego rzetelnie prowadził egzekucje z majątku "B" Sp. z o.o. to możliwe było zaspokojenie znacznej części zaległości , którymi obecnie został obciążony skarżący oraz postawił zarzut bezpodstawnego uznania , że egzekucja wobec "B" okazała się w całości bezskuteczna.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zawarte w uzasadnień zaskarżonego postanowienia. Organ odwoławczy wskazał, że dopiero w dniu 1 lutego 2010 r. tj. po wydaniu zaskarżonego postanowienia wierzyciel tj. ZUS poinformował organ egzekucyjny o zawarciu ze skarżącym ugody dotyczącej ratalnych spłat składek, ale niezależnie od tego w dniu w którym organ I instancji wydał postanowienie wobec skarżącego toczyło się postępowania egzekucyjne zobowiązań z tytułu podatku od towarów i usług "B" Sp. z o.o. za miesiące kwiecień, sierpień, wrzesień, grudzień 2004r. i luty 2005 r. , którymi skarżący został obciążony jako członek zarządu decyzjami Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 22 czerwca 2009 r. Organ wskazał także, iż skoro skarżący w odwołaniu od decyzji z dnia 7 października 2009 r. złożył także wniosek o wstrzymanie jej wykonania do czasu rozpatrzenia odwołania to fakt ten wskazywał, iż skarżący nie zamierzał dobrowolnie spłacić zobowiązań, a zatem nie zachodziła potrzeba przeprowadzenia analizy zmierzającej do uprawdopodobnienia niewykonania zobowiązań wynikających z decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (D z. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.- dalej p.p.s.a.), uprawniony jest do badania czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Wady, skutkujące koniecznością uchylenia decyzji lub postanowienia stwierdzeniem ich nieważności bądź wydania z naruszeniem prawa, przewidziane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. W razie ich nie stwierdzenia sąd administracyjny – wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi, oddala ją na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Podstawą do stwierdzenia nieważności zaskarżonego postanowienia jest – zgodnie z art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. – jego wydanie z rażącym naruszeniem prawa. (art.247§1 pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa /tj. z 2005 r. Dz.U.Nr 8 poz.60 ze zm./- zwana dalej O.p. w zw. z art. 219 tej ustawy).

W pierwszej kolejności należy wskazać, iż przytoczone wyżej zasady czynią niemożliwym rozstrzygnięcie nin. sprawy poprzez zmianę zaskarżonego postanowienia oraz poprzez jego uchylenie i przekazanie organowi sprawy do ponownego rozstrzygnięcia. Sąd administracyjny bada bowiem legalność zaskarżonego aktu administracyjnego , nie rozstrzygając sprawy co do jej istoty.

Rozważając następnie okoliczności nin. sprawy należy stwierdzić, że w dacie wniesienia przez skarżącego odwołania od decyzji z dnia 7 października 2009 r. orzekającej o odpowiedzialności podatkowej Z.K. za podatki pobrane i niewpłacone z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych przez płatnika "B" Sp. z. o.o. za miesiąc grudzień 2004 r., zawierającego wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji, postanowienie organu I instancji o nadaniu tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności było postanowieniem ostatecznym. Postanowienie to, jak i przedmiotowa decyzja, zostały doręczone skarżącemu w dniu 14 października 2009 r., przy czym od każdego z tych orzeczeń stosownie do treści art. 221 O.p. i art. 236§1 O.p.. przysługiwały stronie inne środki zaskarżenia, co do których inny był także termin do ich wniesienia. I tak od decyzji z dnia 7 października 2009 r. orzekającej o odpowiedzialności podatkowej skarżącemu służyło odwołanie , które należało wnieść w terminie 14 dni od daty doręczenia decyzji - art. 223§2 O.p., a od postanowienia z dnia 7 października 2009 r. o nadaniu decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności służyło skarżącemu zażalenie , które należało wnieść w terminie 7 dni od daty doręczenia postanowienia – art. 236 § 2 O.p. Obydwa orzeczenia zawierały zresztą stosowne pouczenia. Skoro zaś orzeczenia te zostały skarżącemu doręczone w dniu 14 października 2009 r. to termin do wniesienia odwołania od decyzji upłynął w dniu 28 października 2009 r., a termin do złożenia zażalenia od postanowienia upłynął w dniu 21 października 2009 r. Odwołanie od decyzji z dnia 7 października 2009 r., które zawierało także wniosek o wstrzymanie jej wykonania , złożone w dniu 28 października 2009 r. nastąpiło zatem z zachowaniem ustawowego terminu do złożenia odwołania , ale po upływie ustawowego terminu do złożenia zażalenia. Niezrozumiałym jest w tej sytuacji dlaczego organ odwoławczy uznał , że zawarty w odwołaniu wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji jest bezprzedmiotowy i potraktował ten wniosek jako zażalenie na postanowienie nadające rygor natychmiastowej wykonalności , skoro termin do złożenia zażalenia od tego postanowienia upłynął w dniu 21 października 20009 r. i w dacie złożenia odwołania od przedmiotowej decyzji tj. w dniu 28 października 2009 r. – postanowienie to było postanowieniem ostatecznym. Rozpoznanie zażalenia w tej sytuacji tj. w odniesieniu do ostatecznego postanowienia, zd. Sądu, stanowi rażące naruszenie prawa i powoduje konieczność wyeliminowania zaskarżonego postanowienia z obrotu prawnego.

Okoliczność , że postanowienie z dnia 7 października 2009 r. jest postanowieniem ostatecznym czyni także niemożliwym analizę i odniesienie się do zarzutów zgłoszonych w skardze.

Mając na uwadze przytoczone okoliczności Sąd na zasadzie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. orzekł jak w pkt I sentencji wyroku, a na zasadzie art.200 p.p.s.a. orzekł o kosztach postępowania jak w pkt II sentencji wyroku.