Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt III SA/Po 776/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2010-04-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6305 Zwrot należności celnych
Hasła tematyczne: Celne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 73 ust.1, art. 90 a
journal: Dz.U. 2004 nr 68 poz 622
law: Ustawa z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne
article: art. 265 (1)
journal: Dz.U. 2001 nr 75 poz 802
law: Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny - t.j.
article: art. 122, art. 187 par. 1, art. 191, art. 210 par. 4
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 2, art. 7, art. 31 ust. 3, art. 32, art. 64 ust.3
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.

SENTENCJA

Dnia 15 kwietnia 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Kosewska (spr.) Sędziowie WSA Mirella Ławniczak WSA Szymon Widłak Protokolant: st. sekr. sąd. Damian Wojtkowiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 kwietnia 2010 roku przy udziale sprawy ze skargi A. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Poznaniu z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany decyzji ostatecznej dotyczącej zwrotu cła oddala skargę /-/ Sz. Widłak /-/ M. Kosewska /-/ M. Ławniczak


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Dyrektor Urzędu Celnego na podstawie m.in. art. 121 § 1 pkt 2 oraz art. 133 Kodeksu celnego po rozpatrzeniu wniosków A. Spółki z o.o. w P. zwrócił spółce cło w kwocie 69,435,40 zł. pobrane od towarów wymienionych w załączniku nr 1. Organ podkreślił, że powyższe towary zostały zużyte do produkcji gumy do żucia wywiezionej zgodnie z dokumentami SAD wymienionymi w załączniku nr 2. W niniejszej decyzji odmówiono ponadto zwrotu cła w kwocie 8.023,10 zł.

Uzasadniając powyższe wskazano, że zgodnie z dokumentami SAD strona zaimportowała towary, na które nie został wystawiony dowód pochodzenia towarów określony w umowach międzynarodowych (umowa z CEFTA). Wskazane towary jako tzw. "towary niepochodzące" zużyte zostały do wytworzenia gumy do żucia, na który to produkt wystawiono świadectwo pochodzenia EUR 1. W takim przypadku zwrot cła nie przysługuje.

Pismem z dnia 5 stycznia 2007 r. A. Spółka z o.o. w P. wniosła – na podstawie art. 265¹ § 1 Kodeksu celnego o uchylenie i zmianę ostatecznej decyzji [...] z dnia [...] w związku z nadaniem przeznaczenia celnego produktom kompensacyjnym określonym w pozwoleniu nr [...] i zwrot należności celnych w kwocie 11.583,80 zł. pobranych za towary zużyte w procesie uszlachetniania, wymienione w zestawieniu nr 1, w wyniku którego powstała guma do żucia wywieziona poza polski obszar celny zgodnie z dokumentami SAD wymienione w zestawieniu nr 2 do wniosków.

W uzasadnieniu spółka podał, że wskazana decyzja dotyczy częściowego rozpatrzenia wniosków o zwrot cła złożonych przez spółkę. Zaznaczyła, że przed wydaniem decyzji, w uzgodnieniu z Urzędem Celnym, dokonała korekty wniosków o zwrot cła złożonych w roku 1998, w których wyodrębnione zostały wyliczenia dotyczące bazy gumowej. Pomimo to kwoty należności celnych, które powinny zostać zwrócone spółce nie zostały objęte decyzją.

W ocenie spółki za uwzględnieniem wniosku przemawia jej ważny interes, gdyż na podstawie przepisów art. 121 i 133 Kodeksu celnego przysługuje jej zwrot należności celnych. Jednocześnie spółka podkreśliła, że ani interes publiczny, ani żadne przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu i zmianie decyzji.

Decyzją z dnia [...] r., nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego odmówił zmiany decyzji ostatecznej z dnia [...] r. i zwrotu cła w kwocie 11.583,80 zł. pobranego od towaru – baza gumowa -przywiezionego i objętego procedurą uszlachetniania czynnego w ramach systemu ceł zwrotnych i zużytego do wyrobu produktów kompensacyjnych tj. gumy do żucia wywiezionej następnie w obrocie towarowym z zagranicą.

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że wniosek strony dotyczy zagadnień nie rozstrzygniętych w decyzji ostatecznej z dnia [...] r. Podkreślił, że zwrot cła od bazy gumowej – stosownie do art. 121 § 1 oraz art. 133 Kodeksu celnego i § 88, § 91 rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie gospodarczych procedur celnych może nastąpić na wniosek złożony w terminie 30 dni od dnia, w którym upłynął termin, o którym mowa w art. 125 § 1 lub 2a Kodeksu celnego.

Zdaniem organu za zmianą decyzji nie przemawia również interes publiczny, w ramach którego należy dostrzegać – konieczność kierowania się przez organy państwa zasadą sprawiedliwości społecznej przy stosowaniu prawa i zasadą fiskalizmu – która umożliwia funkcjonowanie całego państwa oraz przestrzeganie zasady równości podmiotów wobec organów państwa i nienaruszania norm prawa przez organy państwa wydające decyzje.

W ocenie organu równocześnie nie przemawia za zmianą decyzji ważny interes strony, ponieważ nie wykazała ona, iż jest on oparty na interesie prawnym.

W odwołaniu spółka wniosła o uchylenie w całości powyższej decyzji Naczelnika Urzędu Celnego oraz zmianę zgodnie z wnioskiem decyzji ostatecznej z dnia[...].

Zaskarżonej decyzji strona zarzuciła naruszenie art. 265 ¹ § 1 w związku z art. 121 i art. 133 Kodeksu celnego.

W uzasadnieniu odwołania spółka podkreśliła, że postępowania w sprawach wniosków o zwrot cła nie zostały jeszcze zakończone, stąd wniosek o zmianę decyzji ostatecznej miał służyć jedynie przyspieszeniu i ułatwieniu sprawnego zakończenia procedury uzyskania zwrotu cła w sytuacji, w której Naczelnik Urzędu Celnego miał wątpliwości co do trybu, w jakim powinna być rozpatrzona sprawa jej wniosków.

Spółka wskazała na nadzwyczajny tryb swojego żądania i dokonała interpretacji art. 265¹ § 1 Kodeksu celnego. Przedstawiła stanowiska zajęte w orzecznictwie i doktrynie dotyczące interesu publicznego. Podkreśliła, że w interesie publicznym leży racjonalne pojmowanie administracji publicznej. W ocenie spółki Naczelnik Urzędu Celnego błędnie utożsamił z interesem publicznym zasadę fiskalizmu. Jej zdaniem przesłanka interesu publicznego oznacza dyrektywę postępowania, nakazującą mieć na uwadze respektowanie wartości całego społeczeństwa, takich jak sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie do obywateli i organów władzy publicznej oraz sprawność działania aparatu państwowego (strona powołała wyrok WSA w Warszawie). Strona wskazała, że nie ulega wątpliwości, iż uwzględnienie jej wniosku jest zgodne z przepisami art. 121 i 133 Kodeksu celnego, na podstawie których przysługuje jej zwrot należności celnych. Podkreśliła, że ważny interes strony, to osiągnięcie przez nią korzyści w wyniku wzruszenia decyzji.

Decyzją z dnia [...] r., nr [...] Dyrektor Izby Celnej utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał na specyfikę postępowań nadzwyczajnych i dokonał interpretacji art. 265¹ Kodeksu celnego. Powołując się na wyrok WSA w Łodzi stwierdził, że decyzja z dnia [...]r. jest decyzją ostateczną, na mocy której spółka nabyła prawo, ponieważ kształtuje jej sytuację prawną. Organ podkreślił jednak, że pomimo to, zmiana lub uchylenie decyzji we wskazanym przez stronę trybie nie zasługuje na uwzględnienie.

W ocenie organu za powołanymi przez stronę przesłankami interesu publicznego i ważnego interesu strony stoi wyłącznie korzyść o charakterze ekonomicznym. Stąd uwzględnienie wniosku prowadziłoby do naruszenia zasady trwałości decyzji administracyjnych, będącej fundamentem stabilności porządku prawnego, a także finansów publicznych. Dyrektor Izby Celnej podkreślił, że w warunkach niniejszej sprawy pozytywne rozpatrzenie odwołania strony, prowadziłoby do wydania decyzji niezgodnej z prawem, gdyż dla tego rodzaju zarzutów przewidziane są inne tryby kasacji decyzji lub ich wzruszania, których nie można stosować zamiennie. Wskazał również, iż uwzględnienie żądania strony spowodowałoby zatem naruszenie zasady sprawiedliwości, gdyż w podobnym stanie faktycznym i w oparciu o te same podstawy prawne zapadałyby odmienne orzeczenia. W rezultacie prowadziłoby to do nierównego traktowania podmiotów wobec prawa. Natomiast zasada zaufania obywateli do działania organów państwa, do której również nawiązuje skarżący, znajduje swoją emanację w respektowaniu przez instytucje państwa wskazanych powyżej wartości.

Organ odwoławczy zwrócił uwagę, iż decyzja wydana na podstawie art. 265¹ § 1 Kodeksu celnego jest decyzją o charakterze uznaniowym. Stąd nawet w sytuacji spełnienia przesłanek określonych w tym przepisie organ celny może, ale nie musi wzruszyć decyzji ostatecznej.

Odnosząc się do przesłanki ważnego interesu strony, organ podkreślił, że musi on być rzeczywiście na tyle ważny, aby równoważył i usprawiedliwiał odstępstwo od zasady trwałości decyzji ostatecznej i uzasadniał zastosowanie trybu nadzwyczajnego. Zdaniem organu stabilizacja porządku prawnego jest wartością większą niż potrzeba eliminowania z obrotu prawnego decyzji wadliwych. W jego ocenie przesłanki wymienione we wniosku spółki zmierzają faktycznie do ponownej merytorycznej oceny prawidłowości wydania decyzji przez organ celny I instancji, do czego w postępowaniu prowadzonym w trybie art. 265¹ Kodeksu celnego organ nie jest uprawniony. Prowadziłoby to bowiem do obejścia zasady dwuinstancyjności postępowania wyrażonej w art. 127 Ordynacji podatkowej. Dyrektor Izby Celnej podkreślił, że większość przytoczonych przez spółkę argumentów dotyczy oceny legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia.

Odpowiadając na sugestię spółki zawartą w odwołaniu i nawiązującą do stanowiska organu I instancji, organ II instancji stwierdził, że niedopuszczalne jest umorzenie niniejszego postępowania, gdyż w przedmiotowej sprawie są wszystkie elementy materialnego stosunku prawnego.

W skardze na powyższą decyzję strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Celnego. Zaskarżonej decyzji spółka zarzuciła:

1. naruszenie przepisu art. 265¹ Kodeksu celnego przez jego błędną interpretację, a w rezultacie błędne zastosowanie poprzez:

- przyjęcie, że nawet realizacja oczywistego interesu finansowego (ekonomicznego) spółki jak i usunięcie z obrotu prawnego wadliwej i niesłusznej decyzji, nie realizuje ważnego interesu strony;

- wywiedzenie z treści tego przepisu, że interes strony nie może polegać na wyeliminowaniu wadliwej i szkodzącej interesom strony i porządkowi prawnemu decyzji (nieuprawnione wykluczenie możliwości uchylania w trybie art. 265¹ Kodeksu celnego wadliwych decyzji celnych);

- dokonanie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji błędnej wykładni pojęcia "interes publiczny" i sprowadzenie jego znaczenia jedynie do interesów fiskalnych państwa;

2. naruszenie przepisów o postępowaniu tj. art. 122, art. 187 § 1, art. 191 i art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej w związku z art. 262 Kodeksu celnego przez błędne ustalenie okoliczności faktycznych sprawy i błędne uznanie, że nawet realizacja oczywistego interesu finansowego spółki, jak i usunięcie z obrotu prawnego wadliwej i niesłusznej decyzji, nie realizuje ważnego interesu strony, o którym mowa w art. 265¹ Kodeksu celnego;

3. naruszenie art. 32 w związku z art. 64 ust. 3 oraz art. 31 ust. 3 Konstytucji przez błędne ich stosowanie, tj. pominięcie normatywnej treści tych przepisów, w zakresie, w jakim wynika z nich fundamentalna dla państwa prawa zasada równości wobec prawa, albowiem poprzez odmowę uchylenia decyzji organów celnych, mimo iż występuje w sprawie ważny interes spółki oraz interes publiczny, uniemożliwiono spółce wystąpienie z wnioskiem o zwrot cła, w sytuacji, gdy inne podmioty znajdujące się w tej samej sytuacji faktycznej i prawnej są uprawnione do wystąpienia z takim wnioskiem;

4. naruszenie art. 2 oraz art. 7 Konstytucji w zakresie w jakim ustanawiają one zasadę praworządności oraz zaufania do organów władzy publicznej przez błędne ich stosowanie.

W uzasadnieniu skargi strona wskazała, iż przesłanka interesu publicznego jest alternatywną do ważnego interesu strony przesłanką pozytywną, umożliwiającą wzruszenie decyzji ostatecznej w trybie art. 265¹ Kodeksu celnego. Zdaniem spółki "ważny interes strony" stanowi odwrócenie skutków niekorzystnego i nieuzasadnionego obciążenia spółki z tytułu niesłusznie pobranych należności celnych.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i argumentację.

Dyrektor Izby Celnej ponownie podkreślił, że argumenty przedstawione przez stronę – naruszenie art. 121 i art. 133 K.c. – są przesłanką do ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy, a nie do zastosowania trybu nadzwyczajnego wskazanego w art. 265¹ Kodeksu celnego. Zaznaczył, że organy orzekające nie kwestionowały argumentów strony uzasadniających jej ważny interes, stwierdziły jedynie, że nie jest on na tyle ważny, aby przełamać podstawowe z punktu widzenia funkcjonowania państwa zasady i wartości m.in. sprawiedliwości i praworządności przy stosowaniu prawa, a także zasadę stabilności prawa. Organ odwoławczy wskazał, że strona odstąpiła od zaskarżenia decyzji odmawiającej zwrotu cła w zwykłym trybie odwoławczym uniemożliwiając tym samym jej merytoryczna ocenę. Natomiast próba przeprowadzenia tej oceny na gruncie postępowań nadzwyczajnych jest niedopuszczalna. Dyrektor Izby Celnej zaznaczył ponadto, że ze względu na wnioskowy tryb uruchamiania omawianej instytucji ciężar udowodnienia stawianych tez ciąży na wnioskodawcy, a przedstawione uzasadnienie powinno być wyjątkowo szczegółowe i precyzyjne. Natomiast spółka ograniczyła się do przedstawienia poglądów doktryny na temat relacji pomiędzy racjonalnością działania administracji publicznej, a realizacja interesu publicznego, pozostawiając rozpatrzenie tej kwestii na gruncie niniejszej sprawy organom celnym.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

W pierwszej kolejności należy wskazać, że postępowanie w sprawie z wniosku o uchylenie lub zmianę decyzji ostatecznej jest postępowaniem w nowej sprawie, której przedmiotem jest ustalenie przesłanek do uchylenia lub zmiany ostatecznej decyzji objętej wnioskiem w oparciu o aktualny stan faktyczny sprawy i obowiązujące prawne przesłanki uchylenia lub zmiany decyzji (zob. wyrok NSA z dnia 28 kwietnia 2004 r., sygn. akt GSK 7/04, Lex nr 150823). W konsekwencji zastosowanie w niniejszej sprawie znajduje art. 90a ustawy z dnia 19 marca 2004 r. – Prawo celne (Dz. U. Nr 68, poz. 622 ze zm.), a nie art. 2651 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. – Kodeks celny (Dz. U. z 2001 r. Nr 75, poz. 802 ze zm.), obowiązującej w dacie powstania długu celnego. Powołanie przez organ celny błędnej podstawy prawnej nie miało jednak wpływu na wynik sprawy z uwagi na to, że art. 90a Prawa celnego jest odpowiednikiem art. 2651 Kodeksu celnego i przewiduje te same przesłanki uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej. W związku z powyższym aktualne pozostaje również na gruncie art. 90a Prawa celnego orzecznictwo wydane na gruncie art. 2651 Kodeksu celnego (przywołane także w dalszej części niniejszych rozważań).

Stosownie do art. 90a ust. 1 Prawa celnego decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie na jej wniosek lub za jej zgodą uchylona lub zmieniona przez organ celny, który ją wydał, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes publiczny lub ważny interes strony.

Przewidziana w powyższym przepisie możliwość uchylenia bądź zmiany decyzji ostatecznej należy obok wznowienia postępowania i stwierdzenia nieważności decyzji do nadzwyczajnych trybów, stanowiących odstępstwo od zasady trwałości decyzji ostatecznej wyrażonej w art. 128 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 8, poz. 60 z późn. zm.) w zw. art. 73 ust. 1 Prawa celnego. Należy ponadto za organami odwoławczym podkreślić, że sformułowanie zawarte w art. 90a ust. 1 Prawa celnego, iż decyzja ostateczna, na mocy której strona nabywa prawo może być uchylona lub zmieniona oznacza, że decyzja uchylająca lub zmieniająca ma charakter decyzji uznaniowej. Nawet zatem w sytuacji, gdy za uchyleniem lub zmianą decyzji przemawia interes publiczny lub ważny interes strony, organ podatkowy może, ale nie musi - wzruszyć decyzji ostatecznej. Sądowa kontrola legalności uznaniowych decyzji sprowadza się do oceny, czy organ administracji prawidłowo zgromadził materiał dowodowy oraz czy jego ocena mieści się w ustawowych granicach, zaś wyciągnięte wnioski są logiczne i poprawne.

Mając na uwadze powyższe kryteria oceny legalności, stwierdzić należy, że w przedmiotowej sprawie organy obu instancji prowadziły postępowania administracyjne zgodnie z prawem, a w szczególności z przepisami Ordynacji podatkowej, która znajduje zastosowanie w niniejszej sprawie na mocy art. 73 ust. 1 Prawa celnego. Za bezzasadny uznać zatem należy podniesiony w skardze zarzut naruszenia przez organ odwoławczy art. 122, art. 187 § 1, art. 191 i art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej. Podkreślenia wymaga fakt, iż w postępowaniu prowadzonym na podstawie przepisu art. 90a Prawa celnego, wszczętym na wniosek strony, ciężar wykazania okoliczności, w których strona upatruje swój ważny interes lub interes publicznym, spoczywa na stronie, gdyż to ona dąży do zmiany decyzji ostateczne (zob. wyrok NSA z dnia 19 września 2008r., sygn. akt I GSK 439/08, LEX nr 492416). Przy czym, jak przyjęto w orzecznictwie, biorąc pod uwagę, że przewidziany w powołanym przepisie tryb jest trybem nadzwyczajnym i stanowi wyjątek od zasady trwałości decyzji ostatecznej, należy stwierdzić, iż ten "ważny interes strony" musi być na tyle ważny, aby "równoważył" i usprawiedliwiał odstępstwo od podstawowych zasad postępowania administracyjnego i uzasadniał zastosowanie trybu nadzwyczajnego. Zdaniem Sądu organy obu instancji dokonały logicznej i właściwej oceny powołanych przez stronę okoliczności mających uzasadnić jej ważny interes, czemu dały wyraz, szczególnie organ II instancji, w uzasadnieniu swoich decyzji.

Analiza legalności decyzji organów celnych obu instancji, prowadzi do wniosku, że podjęte przez nie rozstrzygnięcia, a w szczególności stanowisko organu odwoławczego zawarte w uzasadnieniu jego decyzji oraz odpowiedzi na skargę, są prawidłowe.

Istota sporu w przedmiotowej sprawie sprowadza się do interpretacji pojęć interesu publicznego i ważnego interesu strony.

Wbrew zarzutom skargi organ celny nie stwierdził konieczności łącznego zaistnienia wszystkich przesłanek uchylenia decyzji ostatecznej, lecz uznał, że w niniejszym postępowaniu strona nie wykazała wystąpienia ważnego interesu strony ani interesu publicznego, przemawiającego za uchyleniem decyzji ostatecznej.

Należy podkreślić za organem odwoławczym, iż jedynymi przesłankami pozytywnymi wynikającymi z przepisu art. 90a ust.1 Prawa celnego jest istnienie interesu publicznego lub ważnego interesu podatnika, z którymi nie musi wiązać się usuwanie wadliwych decyzji. Zakres obu tych przesłanek - co wynika z istoty przepisu - nie może sprowadzać się do badania prawidłowego zastosowania prawa w ocenianym akcie administracyjnym. W konsekwencji, na co zasadnie zwrócił uwagę organ II instancji, badanie przesłanek uchylenia (zmiany) decyzji ostatecznej przewidzianych w art. 90a ust. 1 Prawa celnego nie może prowadzić do ponownej merytorycznej kontroli decyzji ostatecznej pod względem jej zgodności z prawem. Niedopuszczalne w tym postępowaniu jest również badanie, czy decyzja ostateczna posiada kwalifikowane wady, podlegające badaniu w pozostałych nadzwyczajnych trybach postępowania z uwagi na zasadę niekonkurencyjności tychże trybów. Zatem nie ma znaczenia dla dokonywania zmiany decyzji ostatecznej w omawianym trybie, czy decyzja ta jest zgodna z prawem, czy też została wydana z naruszeniem prawa. Strona, dążąc do uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej, powinna wskazać okoliczności niemające zazwyczaj wpływu na merytoryczne rozstrzygnięcie, lecz w powiązaniu z konkretnym stanem faktycznym mogące skutkować rozpatrzeniem sprawy przez pryzmat przesłanki jej ważnego interesu lub interesu publicznego (zob. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 11 marca 2008 r., sygn. akt III SA/Po 368/07, LEX nr 483581).

W przedmiotowej sprawie spółka powołała się na swój interes ekonomiczny w postaci uzyskania zwrotu cła oraz wyeliminowania z obrotu gospodarczego wadliwej decyzji ostatecznej. Niewątpliwie dla każdego podmiotu gospodarczego, w tym i dla skarżącej spółki, głównym celem działalności jest osiągnięcie zysku. Stąd też nie ulega wątpliwości, iż wskazany przez spółkę interes ekonomiczny jest ważny. Jednak – jak słusznie stwierdził organ odwoławczy – nie na tyle ważny, aby uzasadniał zmianę decyzji ostatecznej w trybie art. 90a ust.1 Prawa celnego. Dodatkowo zaznaczyć należy, iż strona swój interes ekonomiczny powiązała z zarzutem wydania decyzji ostatecznej z dnia 20 czerwca 2001 r. z naruszeniem art. 121 i art. 133 Kodeksu celnego, a więc z oceną prawidłowości decyzji ostatecznej – co wobec powyższych rozważań - nie stanowi przesłanki zmiany decyzji na podstawie art. 90a ust.1 Prawa celnego. Zasadnie zatem Dyrektor Izby Celnej wskazał, iż zarzut wydania decyzji ostatecznej z naruszeniem prawa winien być podniesiony w odwołaniu, z którego strona jednak nie skorzystała, co świadczy, że już na tamtym etapie postępowania zrezygnowała z realizacji swojego interesu ekonomicznego. Trafnie organ celny stwierdził, iż spółka poza interesem ekonomicznym oraz wskazanym w skardze dążeniem do usunięcia z obrotu prawnego wadliwej i niesłusznej decyzji nie podała żadnych innych okoliczności – jakie mogły powstać od dnia, w którym decyzja o zwrocie cła stała się ostateczna – warunkujące w zasadniczej mierze jej dalszą działalność gospodarczą (byt prawny).

Słusznie organy celne przyjęły, że za zamianą ostatecznej decyzji z dnia [...] r. nie przemawia również interes publiczny. Niewątpliwie w interesie publicznym leży dążenie do wyeliminowania z obrotu prawnego ostatecznej decyzji wadliwej, czemu służy tryb stwierdzenia nieważności decyzji i wznowienia postępowania administracyjnego. W sytuacji, gdy decyzja zawiera inne niż kwalifikowane wady – błędne zastosowanie prawa – ich usunięcie dopuszczalne jest tylko na określonym etapie postępowania. Natomiast, gdy decyzja wadliwa stanie się ostateczna, zasada trwałości decyzji ostatecznych ma pierwszeństwo przed potrzebą wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji wadliwej Zasadnie organy celne zwróciły również uwagę, iż w interesie publicznym leży interes państwa, pewność obrotu prawnego i gospodarczego oraz stabilność stosunków w sferze finansów, w tym finansów publicznych. Podkreślenia wymaga fakt, iż tak rozumiane pojęcie interesu publicznego realizowane jest w szeregu uregulowań zawartych zarówno w Ordynacji podatkowej, jak i w Kodeksie celnym (Prawie celnym), ściśle reglamentujących lub wykluczających po upływie określonego okresu możliwość wzruszenia decyzji ostatecznej - nawet wadliwej.

Wobec powyższego za bezzasadny należy uznać zarzut skarżącej spółki naruszenia przez organ odwoławczy art. 32 w związku z art. 64 ust. 3 oraz art. 31 ust. 3 Konstytucji RP. W ocenie Sądu, zaskarżona decyzja w pełni realizuje konstytucyjną zasadę równości wobec prawa. Mając na uwadze fakty znane Sądowi z urzędu za słuszne uznać należy stanowisko organu odwoławczego, iż przy rozpatrywaniu podobnych wniosków innych podmiotów gospodarczych, przy analogicznym stanie faktycznym zapadają takie same decyzje i są one w ten sam sposób uzasadniane. Stąd uwzględnienie wniosku strony w niniejszej sprawie spowodowałoby naruszenie zasady sprawiedliwości, gdyż w podobnym stanie faktycznym i w oparciu o te same podstawy prawne zapadałyby odmienne orzeczenia. W konsekwencji, jak trafnie zaznaczył organ II instancji, zaspokojenie żądań spółki wywołałoby nierówne traktowanie podmiotów wobec prawa.

Nie zasługuje na uwzględnienie również zarzut naruszenia art. 2 i art. 7 Konstytucji. Powyżej przedstawiona ocena działalności organów obu instancji wskazuje, iż prowadziły one postępowanie zgodnie z prawem, nie przekraczając granic uznania administracyjnego i realizując tym samym konstytucyjne zasady praworządności oraz zaufania do organów władzy publicznej. Zdaniem Sądu w uzasadnieniu swojej decyzji organ odwoławczy w sposób wyczerpujący wyjaśnił, iż wzruszenie decyzji ostatecznych na podstawie art. 90a ust.1 Prawa celnego nie jest trybem właściwym do rozpatrywania wniosku o zwrot cła.

Mając powyższe na uwadze, jako że Sąd nie stwierdził naruszenia prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, ani naruszenia przepisów postępowania, które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy, skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

/-/S. Widłak /-/ M. Kosewska /-/ M. Ławniczak