Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 1991/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-03-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6539 Inne o symbolu podstawowym 653
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Osoby niepełnosprawne
Skarżony organ: Minister Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 200, art. 205 par. 2
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 40 par. 2, art. 41
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Michał Sowiński, Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak, Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński (spr.), po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 17 marca 2020 r. sprawy ze skargi A. w K. na postanowienie Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z dnia [...] września 2019 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie ustalenia wysokości miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych 1) uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie z dnia [...] sierpnia 2019 r.; 2) zasądza od Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych na rzecz A. w K. kwotę 597 zł (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi A. Sp. z o. o. z siedzibą w K. do Wojewódzkiego Sądy Administracyjnym w Warszawie jest postanowienie Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z [...] września 2019 r. znak: [...] utrzymujące w mocy postanowienie Prezesa Zarządu PFRON z [...] sierpnia 2019 r. znak: [...] w sprawie odmowy wszczęcia postępowania o ustalenie wysokości miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za kwiecień 2019 r.

Przedmiotowe postanowienie zapadło w następującym stanie faktycznym.

Pismem z dnia [...] maja 2019 r., Prezes Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych poinformował skarżąca spółkę, że wyliczona przez niego wysokość przysługującego miesięcznego dofinansowania do wynagrodzenia zatrudnionej osoby niepełnosprawnej za kwiecień 2019 r. oraz kwota dofinansowania wyliczona przez organ różnią się. Przyczyną rozbieżności w wyliczonej kwocie były posiadane przez organ I instancji informacje pozwalające stwierdzić, że nie został spełniony warunek efektu zachęty przy zatrudnieniu pracowników.

W ww. piśmie Fundusz poinformował stronę, że zgodnie z art. 26c ust. 4 ustawy o rehabilitacji może w terminie 14 dni od daty otrzymania informacji złożyć do Prezesa Zarządu PFRON wniosek o wydanie decyzji o wysokości miesięcznego dofinansowania.

Pismem nadanym w dniu 10 lipca 2019 r, (wpływ do organu w dniu 11 lipca 2019 r.) strona zwróciła się z wnioskiem o wydanie decyzji o wysokości przysługującego dofinansowania za kwiecień 2019 r.

Prezes PFRON postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2019 r. znak: [...] odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego w przedmiocie ustalenia wysokości miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za kwiecień 2019 r. na wniosek strony - A. Sp. z o. o. - z dnia 10 lipca 2019 r.

Organ wskazał, że informacja o wysokości przysługującego dofinansowania za kwiecień 2019 r. została odebrana przez pracodawcę w dniu 21 czerwca 2019 r., natomiast z wnioskiem o wydanie decyzji o wysokości dofinansowania pracodawca wystąpił dopiero w dniu 10 lipca 2019 r., czy z uchybieniem czternastodniowego terminu na złożenie takiego wniosku.

Skarżąca spółka złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Podniosła, iż odmowa postępowania jest błędna albowiem organ wydając postanowienie z dnia [...] sierpnia 2019 r. nie uwzględnił faktu, że strona ustanowiła w postępowaniu pełnomocnika p. D. H. wskazując jego adres do doręczeń. Wnioskodawca wskazuje, że pismo z dnia 17 czerwca 2019 r. zostało doręczone na adres strony z pominięciem pełnomocnika.

Zaskarżonym do Sądu postanowieniem z [...] września 2019 r. Prezes Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych utrzymał w mocy swoje postanowienie z [...] sierpnia 2019 r.

Organ wyjaśnił, że informacja o wysokości przysługującego dofinansowania za kwiecień 2019 r. z dnia 17 maja 2019 r., została wysłana na adres pełnomocnika strony p . D. H. tj. [...] G. ul. [...] , który został wskazany przez stronę w systemie SODIR jako adres do doręczeń. Podniósł, że przesyłka zawierająca przedmiotową informację została zwrócona przez Pocztę Polską do Funduszu w dniu 31 maja 2019 r. Przyczyną zwrotu pisma było brak nazwy firmy w podanym adresie.

W związku z powyższym w dniu 17 czerwca 2019 r. organ przedmiotową informację z 17 maja 2019 r. ponownie przesłał na adres strony podany w systemie SODiR tj. "A. SPÓŁKA Z O.O." ul. [...] K. Ww. przesyła została odebrana przez skarżąca spółkę w dniu 21 czerwca 2019 r.

Organ podniósł, że z wnioskiem o wydanie decyzji o wysokości miesięcznego dofinansowania za okres sprawozdawczy kwiecień 2019 r. spółka wystąpiła dopiero w dniu 10 lipca 2019 r., a więc z naruszeniem 14-dniowego terminu wyznaczonego w ustawie o rehabilitacji. Organ powołał się przy tym na treść art. 41 § 1,2 k.p.a.

Odnosząc się do argumentu strony, że pismo z dnia 17 czerwca 2019 r. zostało doręczone na adres strony z pominięciem pełnomocnika, organ wskazał, że w dniu 17 maja 2019 r. informacje o wysokości przysługującego dofinansowania za kwiecień 2019 r. wysłał na adres pełnomocnika p. D. H. Podniósł, iż w związku z podaniem w systemie SODIR niepełnego adresu pełnomocnika (pominiecie nazwy firmy) pismo z dnia 17 maja 2019 r. nie zostało skutecznie dostarczone do p. D. H. Zdaniem organu przedmiotowa informacja została skutecznie dostarczona w dniu 21 czerwca 2019 r. do strony - A. Sp. z o. o.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżąca spółka wniosła uchylenie zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia I instancji oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania na rzecz strony skarżącej według norm przepisanych.

Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, to jest:

1. art. 26c ust. 4 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych, przez błędne jego zastosowanie polegające na przyjęciu, że nie zaistniały przesłanki dla wydania decyzji o wysokości dofinansowania z Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych za miesiąc kwiecień 2019 r. wskutek upływu terminu na złożenie wniosku przez skarżącą, podczas, gdy złożyła ona przewidziany w ww. przepisie wniosek w dniu 10 lipca 2019 r., a termin na jego złożenie nie został przekroczony, bowiem wskutek braku prawidłowego doręczenia skarżącej Informacji o wysokości przysługującego dofinansowania do wynagrodzenia z dnia 17 maja 2019 r., nie mógł się rozpocząć bieg terminu na złożenie tego wniosku;

2. art. 40 § 2 k.p.a. poprzez brak jego zastosowania, polegający na braku doręczenia pełnomocnikowi skarżącej Informacji o wysokości przysługującego dofinansowania do wynagrodzenia z dnia 17 maja 2019 r., co spowodowało, że nie rozpoczął się bieg 14 dniowego terminu na złożenie wniosku o którym mowa w art. 26c ust. 4 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych, co spowodowało, że wniosek skarżącej złożony w dniu 10 lipca 2019 r. nie był spóźniony,

3. art. 41 § 1 i 2 w związku z art. 44 § 1-4 k.p.a. przez niewłaściwe ich zastosowanie, polegające na ustaleniu, że zaistniały przesłanki dla wywołania skutku prawnego doręczenia pełnomocnikowi skarżącej w dniu 27 maja 2019 r. Informacji o wysokości przysługującego dofinansowania do wynagrodzenia z dnia 17 maja 2019 r., pomimo braku jakiejkolwiek zmiany danych adresowych pełnomocnika wskazanego w złożonym w organie pełnomocnictwie oraz w formularzu Wn-D oraz braku awizowania przez operatora pocztowego przesyłki pocztowej zawierającej ww. Informację.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Wniesienie skargi skutkowało koniecznością uchylenia zaskarżonego postanowienia jak i utrzymanego nim w mocy postanowienia organu I Instancji.

W niniejszej sprawie organ niezasadnie stwierdził, że prawidłowo doręczył informację o wysokości przysługującego dofinansowania za kwiecień 2019 r. z dnia 17 maja 2019 r., na adres skarżącej spółki w dniu 10 lipca 2019 r. i od tej daty biegł dla niej termin do złożenia wniosku o wydanie decyzji o wysokości przysługującego dofinansowania za kwiecień 2019 r.

Podkreślenia wymaga, doręczenie stanowi bardzo istotną czynność procesową organu administracji publicznej, bowiem przepisy k.p.a. wiążą z nią doniosłe skutki prawne. Mianowicie, od chwili doręczenia rozpoczynają bieg terminy do dokonania określonych czynności przez stronę postępowania, w tym.m.in. do złożenia zażalenia. Dzięki więc skutecznemu doręczeniu strona może brać czynny udział w danym postępowaniu administracyjnym. Zgodnie z obowiązującą zasadą oficjalności doręczeń czynność ta, aby wywołała łączące się z nią skutki prawne musi zostać dokonana w prawem przewidziany sposób. I tak np., wedle art. 40 § 2 k.p.a., jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi. Jeżeli ustanowiono kilku pełnomocników, doręcza się pisma tylko jednemu pełnomocnikowi. Strona może wskazać takiego pełnomocnika. Reguła ustanowiona w tym przepisie ma charakter bezwzględny, bowiem brak jest od niej jakichkolwiek wyjątków. Od momentu zatem uzyskania przez organ prowadzący konkretne postępowanie wiedzę o ustanowieniu przez stronę pełnomocnika, jego rolą jest kierowanie do niego - jako działającego imieniem strony - wszelkiej korespondencji w sprawie.

Skutki prawne związane z doręczeniem określonego pisma (rozstrzygnięcia) rozpoczynają się zatem z datą doręczenia go pełnomocnikowi. Pominięcie zaś tego pełnomocnika w czynnościach postępowania jest równoznaczne z pominięciem strony i wywołuje takie same skutki prawne. Treść wskazanego art. 40 § 2 k.p.a. jest klarowna i nakazuje, by kierowaną do strony korespondencję doręczać jej pełnomocnikowi. Przepis ten nie wypowiada się natomiast odnośnie do adresu takiego doręczenia. Nie można jednak mieć wątpliwości co do tego, że decyzję w tym przedmiocie podejmuje strona i jej pełnomocnik, który składając w organie określone pismo procesowe podaje jednocześnie adres, na który należy mu wysyłać korespondencję. Przy czym wskazanie takie może mieć miejsce także w dokumencie pełnomocnictwa.

Celem pełnomocnictwa jest wzmocnienie pozycji procesowej strony, która ustanawia pełnomocnika po to, żeby reprezentował jej interesy w postępowaniu. Przepis ten został więc ustanowiony w interesie stron postępowania, które w ten sposób chcą się ochronić przed skutkami nieznajomości prawa. Ustanawiając pełnomocnika strona chce zatem należycie zabezpieczyć swoje interesy w sprawie. Dlatego też interpretacja przedmiotowego przepisu nie może działać na niekorzyść strony. Ponadto, strona nie powinna być obciążona skutkami błędnego działania organu.

Mając powyższe na względzie należało uznać, że dokonane w warunkach niniejszej sprawy doręczenie, przedmiotowej informacji z 17 maja 2019 r. na adres skarżącej spółki w dniu 21 czerwca 2019 r., a nie adres pełnomocnika było ewidentnie nieprawidłowe.

Sąd zauważa, że pierwotnie organ próbował doręczyć przedmiotową informację na adres pełnomocnika jednakże przesyłka wróciła z adnotacją doręczyciela ,,brak nazwy firmy w podanym adresie".

Powyższe nie uprawniało jednak organu do doręczania informacji bezpośrednio skarżącej spółce (przesyłka zaadresowana na spółkę) i wywodzenia z tego faktu skutków prawnych tzn. rozpoczęcia biegu terminu o którym mowa w art. art. 26c ust. 4 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych

Nie uwzględniało bowiem wyraźnie wyartykułowanej woli strony, gdy - jak już wyżej podniesiono - regulacja z art. 40 § 2 k.p.a. ma za zadanie zabezpieczać jej sytuację procesową, a nie ją pogarszać. Takie postępowanie zniweczyło skutki staranności strony w dążeniu do ochrony jej praw i interesów, co należy ocenić jako niedopuszczalne.

Ze względu na wskazany wyżej bezwzględny charakter zasady wyrażonej w art. 40 § 2 k.p.a. organ winien stosować ten przepis w sposób rygorystyczny. Należy zwrócić uwagę, że zgodnie z art. 41 § 1 k.p.a., w toku postępowania strony oraz ich przedstawiciele i pełnomocnicy mają obowiązek zawiadomić organ administracji publicznej o każdej zmianie swojego adresu, w tym adresu elektronicznego. Zaniedbanie zaś tego obowiązku powoduje, że doręczenie pisma pod dotychczasowym adresem ma skutek prawny (art. 41 § 2 k.p.a.). Jednakże z akt sprawy nie wynika, aby doszło do zmiany tego adresu.

Jednakże w niniejszej sprawie nie można mówić o tym, że nastąpiła zmiana adresu pełnomocnika - nic na to nie wskazuje. Należy zauważyć, że przy skardze skarżąca spółka dołączyła poświadczony odpis przykładowej przesyłki pocztowej z PFRON zaadresowanej do pełnomocnika skarżącej D. H., nadanej w dniu 2 września 2019 r. i doręczonej w dniu 6 września 2019 r.

Powyższe świadczy o prawidłowym wskazaniu adresu pełnomocnika. Organ nie wyjaśnił czy dokonał reklamacji przesyłki zawierającej informację z 17 maja 2019 r. zwróconej 31 maja 2019 r. i ustalił powód zwrotu przesyłki. Przyjął jedynie informację naniesioną przez doręczyciela na przesyłce - brak nazwy firmy w podanym adresie. Z powyższego wynika, iż organ nieprawidłowo zaadresował ww. przesyłkę. Powinien zaadresować ją w sposób właściwy np. D. H. -pełnomocnik A. F. sp. z o. o. i przesłać na wskazany adres pełnomocnika w systemie SODIR Jak wynika z akt sprawy organ miał wiedzę, iż pełnomocnik spółki jest jej pracownikiem. Ewentualnie przesyłając ponownie informację z 17 maja 2019 r. na adres spółki (doręczona w dniu 21 czerwca 2019 r.) powinien wskazać jako adresata przesyłki tegoż pełnomocnika w sposób wskazany powyżej.

Jak już wskazano powyżej doręczenie przedmiotowej informacji na adres skarżącej spółki bez wskazania jako adresata jej pełnomocnika nie można uznać z prawidłowe w świetle treści art. 40 § 2 k.p.a.

Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie jak i postanowienie I instancji. O kosztach postępowania, obejmujących wpis od skargi (100 zł), wynagrodzenie pełnomocnika skarżącego będącego radcą prawnym (480 zł) wraz z opłatą od pełnomocnictwa (17 zł) sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 265).