Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 1261/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2006-04-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Kremer Sędziowie : WSA Bożenna Blitek NSA Piotr Lechowski (spr.) Protokolant : Monika Musiał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 kwietnia 2006 r. sprawy ze skargi A. F. na decyzję Rektora Uniwersytetu [...] w [...] z dnia [...] 2005r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyjęcia na I rok studiów na wydziale lekarskim skargę oddala


UZASADNIENIE

Rektor Uniwersytetu Jagiellońskiego, po rozpatrzeniu przez Uczelnianą Podkomisję Rekrutacyjną ds. przyjęć na I rok studiów w Colegium Medicum UJ odwołania A. F., decyzją z dnia [...] 2005 r. [...] utrzymał w mocy – zgodnie z wnioskiem w/w komisji z dnia [...].2005 r. – zaskarżoną decyzję Wydziałowej Komisji Rekrutacyjnej Wydziału Lekarskiego z Oddziałem Stomatologii CMUJ z dnia [...] 2005 r., odmawiającą przyjęcia A. F. na I rok studiów na Wydziale Lekarskim w roku akademickim 2005/2006. W podstawie prawnej decyzji powołano przepis art. 141 ust. 5 ustawy z dnia 12 września 1990 r. o szkolnictwie wyższym (DZ.U. Nr 65, poz. 385 z późn. zm.), art. 138 § 1 kpa oraz uchwałę Senatu UJ z dnia 23.06.2004 r. w sprawie zasad i trybu przyjmowania kandydatów na I rok studiów na Wydziale Lekarskim z Odziałem Stomatologii UJCM roku akademickim 2005/2006.

Uzasadniając decyzję, Rektor U.J. wskazał następujące okoliczności faktyczne i motywy prawne przyjęte za podstawę rozstrzygnięcia.

Decyzją z dnia 12 lipca 2005 Wydziałowa Komisja Rekrutacyjna odmówiła przyjęcia A. F. na I rok kierunku Lekarskiego na Wydziale Lekarskim w roku akademickim 2005/2006 przy ustaleniu, że ustalony limit 200 miejsc na kierunku Lekarskim, wyczerpany został na poziomie 209,5 punkta i przyjęci zostali kandydaci, którzy uzyskali od 291,5 do 209,5 punkta, a odwołująca się uzyskała w toku postępowania rekrutacyjnego łącznie [...] punktów. Komisja Wydziałowa wskazała, że dla kandydatów legitymujących się tzw. starą maturą, wyniki punktowe stanowiła suma punktów uzyskanych z egzaminu z biologii, chemii i fizyki z astronomią oraz z tzw. testu predyspozycyjnego. Komisja ustaliła, że w postępowaniu rekrutacyjnym kandydatka uzyskała [...] punktów z biologii, [...] z fizyki z astronomią, [...] z chemii i [...] z testu predyspozycji medycznych łącznie [...].

Nie przytaczając zarzutów odwołania w uzasadnieniu swej decyzji Rektor odniósł się do merytorycznych zastrzeżeń podniesionych w odwołaniu a dotyczących pytań egzaminacyjnych, stwierdzając że zarzuty te pozbawione są podstaw i powołał się w tym zakresie na stanowiącą załącznik decyzji opinię eksperta L. C.

Przyjmując za własne ustalenia Wydziałowej Komisji Rekrutacyjnej wskazał, iż rozpatrując odwołanie Uczelniana Podkomisja Rekrutacyjna ustaliła, że postępowanie rekrutacyjne przeprowadzone zostało zgodnie z postanowieniami Uchwały Senatu U.J. w sprawie zasad i trybu przyjmowania kandydatów na I rok studiów w roku akademickim 2005/2006 r., a wobec nieosiągnięcia minimum punktowego kwalifikującego na studia utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, zgodnie z wnioskami Uczelnianej Podkomisji Rekrutacyjnej.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję z wnioskiem o jej uchylenie złożyła A. F. Skargę oparto na zarzucie naruszenia prawa. Skarżąca podnosiła, iż Rektor nie uwzględnił merytorycznych zarzutów co do treści pytań egzaminacyjnych, a z treścią opinii eksperta co najmniej w dwóch punktach się nie zgadza. Skarżąca podnosiła ogólny zarzut braku spójności w kryteriach oceniania, wskazując, że przyjęte zostały osoby i takie, które uzyskały 28 % z fizyki nie osiągając co najmniej 30 % prawidłowych odpowiedzi.

Powołując przepis art. 35 § 3 kpa skarżąca zarzuciła, że jej odwołanie rozpatrzono z przekroczeniem ustawowego terminu jednego miesiąca i podnosiła, że gdyby został zachowany to istniała szansa na podjęcie studiów w przypadku uwzględnienia jej zarzutów.

Rektor Uniwersytetu [...] w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Odnosząc się do zarzutów skargi wskazano, że w swym odwołaniu od decyzji Wydziałowej Komisji Rekrutacyjnej skarżąca kwestionowała ocenę udzielonych przez nią odpowiedzi na pytanie Nr [...],[...],[...] i [...] na egzaminie z biologii. Stwierdzono, że Uczelniana Podkomisja Rekrutacyjna uznała wyjaśnienia eksperta z biologii, że uzyskana przez skarżącą ocena punktowa na egzaminie z biologii jest prawidłowa przyjmując opinię eksperta jako jednoznaczną i wyczerpującą.

Odnośnie zarzutu braku spójności oceniania kandydatów legitymujących się starą i nową maturą wskazano, iż jedynym kryterium był łączny wynik punktowy. Dla kandydatów ze "starą" maturą stanowiła go suma punktów uzyskanych z egzaminu z biologii, chemii i fizyki z astronomią oraz z tzw. testu predyspozycji, a w przypadku "nowej" matury suma przeliczonych na punkty wyników procentowych z rozszerzonej części egzaminu maturalnego z biologii, chemii i fizyki z astronomią oraz punktów z testu predyspozycji. Wyjaśniono, że tylko w odniesieniu do wyników nowej matury wynik poniżej 30 punktów z danego przedmioty dyskwalifikuje kandydatkę, mimo uzyskania łącznie wymaganej ilości punktów. Wskazano, że Komisja Rekrutacyjna nie miała podstaw do uznania, że wynik poniżej 30 punktów z danego przedmiotu dyskwalifikuje kandydata ze "starą" maturą, gdyż stanowiłoby to podważenie jej wyników, których przy egzaminie nie można poprawić jak ma to miejsce przy nowym egzaminie maturalnym. Podkreślono, że skarżąca potwierdziła podpisaną w dniu[...] 2005 r. znajomość regulaminu egzaminu wstępnego na kierunku Lekarsko-dentystycznym, w którym m.in. wyjaśniono zasady punktacji.

Co do zarzutu przekroczenia terminu rozpatrzenia odwołania wskazano, że rok akademicki rozpoczyna się 1 października 2005 r., zaś przekroczenie terminu wynikało z konieczności uzyskania ekspertyzy i rozpatrzenia odwołania przez Uczelnianą Podkomisję Rekrutacyjną.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył:

Zaskarżona decyzja wydana została przez Rektora Uniwersytetu [...] w dniu [...] 2005 r., a zatem przed dniem wejścia w życie (art. 277) ustawy z dnia 27 lipca 2005r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz.U. Nr 164, poz. 1365).

Przedmiotem kognicji Sądu, zgodnie z przepisem art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz. 1269), jest kontrola zaskarżonej decyzji pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd administracyjny, sprawując tę kontrolę, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) związany jest granicami sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Płaszczyznę odniesienia dla oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, stanowią zatem przepisy obowiązującej w dacie wydania decyzji ustawy z dnia 12 września 1990 r. o szkolnictwie wyższym (Dz.U. Nr 65, poz. 385 z późn. zm.) oraz przepisy Konstytucji RP.

Podniesione przez skarżącą w odwołaniu zarzuty zostały zbadane merytorycznie. Sądowi rozpatrującemu sprawę znana jest z urzędu – m.in. z dokumentów w sprawie III SA/Kr 1272/05 okoliczność, że Konferencja Rektorów Uczelni Medycznych, ustaliła jednolity w całym kraju sposób rozpatrzenia w postępowaniu odwoławczym zarzutów, co do prawidłowości przyjętej oceny odpowiedzi kandydata przez Wydziałowe Komisje Rekrutacyjne, przez posłużenie się opiniami ekspertów – wyłonionych spośród Okręgowych Komisji Egzaminacyjnych ds. egzaminów maturalnych. Arkusze egzaminacyjne dla kandydatów z tzw. starą maturą (także w innych uczelniach medycznych) były przygotowywane przez Centralną Komisję Egzaminacyjną dla egzaminów maturalnych, a ich poziom odpowiadać miał tzw. rozszerzonej części egzaminu maturalnego z biologii, chemii i fizyki z astronomią.

Skarżąca dnia [...] .2005 r. potwierdziła powyższą znajomość regulaminu egzaminu wstępnego na kierunku Lekarskim i Lekarsko-dentystycznym UJCM w roku 2005. Punkt 10-ty tego regulaminu stanowił, że w odniesieniu do kandydatów z nową maturą przeliczeniu na punkty kwalifikacyjne, podlegały wyniki z rozszerzonej części egzaminu maturalnego z biologii, chemii i fizyki z astronomią.

Potrzeba ujednolicenia systemu kontroli w postępowaniu odwoławczym ocen odpowiedzi kandydatów przydanych tym odpowiedziom przez Wydziałową Komisję Rekrutacyjną, wynika z charakteru i sposobu formułowania zadań w arkuszach egzaminacyjnych z fizyki z astronomią, biologii i chemii. Odpowiedzi, a przynajmniej znaczna ich część mają mieć charakter opisowy. Istniejący tzw. klucz prawidłowych odpowiedzi mógł wskazywać elementy, które winny w niej wystąpić by uznać ją za prawidłową i decydujące o zakresie punktacji. Do egzaminatora należała ocena czy z treści pisemnej odpowiedzi, rozmaicie redagowanej przez kandydatów, te elementy decydujące o punktacji wynikają.

W postępowaniu odwoławczym dokonywano więc przy posłużeniu się przez organ odwoławczy opinią ekspertów – weryfikacji oceny przyjętej przez egzaminatora, na tle konkretnie zredagowanej odpowiedzi.

W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego ukształtowało się stanowisko (por. np. wyrok NSA z 1994.01. 31 SA/Wr 1769/93, Wokanda 1994/6/37, czy z 1994.12.02 I SA 1636/94 – ONSA 1995/4/176), w myśl którego sprawowana kontrola zgodności z prawem decyzji w postępowaniu kwalifikacyjnym na studia, nie dotyczy weryfikacji w postępowaniu przed sądem administracyjnym oceny prac egzaminacyjnych czy poprawności pytań egzaminacyjnych. Stanowisko to, wypracowane na podstawie przepisów ustawy z 12 września 1990 r., jest w przedmiotowej sprawie nadal aktualne, w świetle zakresu kognicji sądów administracyjnych, wyznaczonego przepisami art. 1 § 2 powołanej już ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Stanowisko to Wojewódzki Sąd Administracyjny w obecnym składzie z uwagi na treść wskazanych wyżej przepisów w pełni podziela.

Z tych względów nie znajduje oparcia w przepisach prawa, zdające się wynikać z uzasadnienia zarzutów skargi oczekiwanie, że w postępowaniu sądowo-administracyjnym Sąd zajmie stanowisko, czy opinia eksperta, w co najmniej 2-ch punktach (których w skardze zresztą nie sprecyzowano) jest prawidłowa, czy też udzielone przez skarżącą odpowiedzi były wadliwie oceniane.

Wobec zmiany sposobu klasyfikowania oceny z przedmiotów zdawanych na egzaminie maturalnym m.in. Senat Uniwersytetu Jagiellońskiego stanął przed koniecznością ustalenia zasad egzaminu wstępnego dla kandydatów, którzy zdawali tzw. starą i nową maturę. Przyjęcie zatem przez Senat, iż wyniki egzaminu maturalnego na poziomie rozszerzonym z biologii, chemii i fizyki z astronomią (stosowanym przy tzw. nowej maturze), stanowią kryterium przyjęcia na studia na wydziale Lekarskim, dawało podstawę do wprowadzenia dla kandydatów ze starą maturą egzaminu wstępnego w formie ujednoliconego w skali kraju egzaminu testowego o porównywalnym poziomie wiedzy z nową maturą z biologii, chemii i fizyki z astronomią. Oceny testu wystawiane były na takich samych zasadach jak oceny egzaminu maturalnego. Przyjęte zasady i tryb rekrutacji mieściły się zatem w zakresie przewidzianej przepisami art. 141 ust. 1 i 1 a ustawy w zw. z art. 70 ust. 5 Konstytucji swobody w ramach autonomii szkół wyższych, w ustaleniu tych warunków i trybu rekrutacji.

Nie mieści się w płaszczyźnie naruszenia prawa, zarzut skargi że wyniki zadań egzaminacyjnych, poniżej 30 % prawidłowych odpowiedzi z danego przedmiotu kandydatów ze stara maturą, nie dyskwalifikowały kandydata, a punktację kwalifikacyjną stanowiła suma punktów uzyskanych z przedmiotów objętych zadaniami egzaminacyjnymi. Powyższy wymóg dla kandydatów z nową maturą, w ogóle decyduje o niezdaniu przedmiotu z nowej matury. Żaden przepis prawa nie nakazywał by postępowaniu rekrutacyjnym, w którym udział biorą tylko kandydaci po zdaniu matury, rygor taki konstruować, co do zadań egzaminu kwalifikującego, w odniesieniu do kandydatów z tzw. starą maturą.

Podniesiony wreszcie w skardze zarzut naruszenia wynikającego z art. 35 § 3 kpa terminu rozpatrzenia sprawy, w postępowaniu odwoławczym, nie ma żadnej doniosłości prawnej dla wyniku sprawy, którym jest odmowa przyjęcia na studia. Nie uwzględnia zarzut również, że przepis art. 35 § 3 kpa z mocy art. 161 ust. 1 ustawy o szkolnictwie wyższym ma zastosowanie tylko odpowiednie w postępowaniu rekrutacyjnym. Specyfika tego postępowania, a w szczególności wielość odwołań w jednakowym czasie, oraz wynikający z art. 141 § 5 ustawy tryb kierowania i rozpoznawania odwołań, przemawiają przeciwko stosowaniu art. 35 § 3 kpa – w ramach odpowiedniego stosowania – w literalnym brzmieniem tego przepisu.

Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).