Wyrok NSA, sygn. akt I GSK 3442/18
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2022-11-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 188
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
journal: Dz.U.UE.L 2011 nr 157 poz 1 art. 117 ust. 3
law: Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) NR 543/2011 z dnia 7 czerwca 2011 r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania  rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do sektora owoców i warzyw oraz sektora przetworzonych owoców i warzyw

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Michał Kowalski Sędzia NSA Joanna Salachna Sędzia del. WSA Tomasz Smoleń (spr.) po rozpoznaniu w dniu 24 listopada 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej "A" Sp. z o.o. w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 listopada 2017 r. sygn. akt V SA/Wa 3077/16 w sprawie ze skargi "A" Sp. z o.o. w W. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 9 września 2016 r. nr 5/16 w przedmiocie pomocy finansowej z tytułu wspierania grup producentów rolnych 1. uchyla zaskarżony wyrok; 2. uchyla zaskarżoną decyzję; 3. zasądza od Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz "A" Sp. z o.o. w W. kwotę 26 055 (dwadzieścia sześć tysięcy pięćdziesiąt pięć) złotych tytułem kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym wyrokiem z dnia 17 listopada 2017 r. sygn. akt V SA/Wa 3077/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę A Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 9 września 2016 r. nr 5/16 w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej na wspieranie grup producentów rolnych.

Sąd I instancji orzekał w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Wstępnie uznana grupa producentów owoców i warzyw A Sp. z o.o. (Spółka, Skarżąca, Strona) złożyła 18 września 2015 r. wniosek o przyznanie pomocy finansowej na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem grupy i prowadzeniem działalności administracyjnej oraz o przyznanie pomocy finansowej na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania za okres od 1 stycznia 2015 r. do 30 czerwca 2015 r., tj. za I półrocze 5 roku realizacji planu dochodzenia do uznania. Strona wnioskowała między innymi o rozliczenie kosztów zakupu niezabudowanego gruntu pod rozbudowę budynku pakowni/chłodni w wysokości 793.504,12 zł.

Decyzją z 18 lutego 2016 r. Dyrektor ARiMR:

- przyznał pomoc finansową na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem grupy producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej w wysokości 184.046,07 zł,

- odmówił przyznania pomocy finansowej na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem grupy producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej w wysokości 536,29 zł,

- wymierzył karę w wysokości 536,29 zł należnej kwoty pomocy finansowej na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem grup producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej,

- przyznał pomoc finansową na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania w wysokości 571.871,91 zł,

- odmówił przyznania pomocy na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania w wysokości 595.128,09 zł,

- wymierzył karę w wysokości 595.128,09 zł należnej kwoty pomocy finansowej na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania.

Organ I instancji odmówił wypłaty pomocy na pokrycie części kosztów zakupu gruntu pod rozbudowę budynku, argumentując, że wydatki na zakup niezabudowanej nieruchomości nie zostały ujęte w planie dochodzenia do uznania (dalej: "PDU").

Po rozpoznaniu odwołania organ II instancji decyzją z 9 września 2016 r. utrzymał w mocy decyzję wydaną przez organ I instancji. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie Prezes ARiMR podzielił ustalenia organu I instancji, który stwierdził, że zgodnie z zatwierdzonym planem dochodzenia do uznania zakup działki zabudowanej budynkiem chłodni został ujęty w pierwszym roku realizacji PDU, a wysokość kosztów netto Skarżąca określiła na poziomie 4.100.000 zł. Kwota ta została rozliczona i wypłacona Stronie. Mając na uwadze, że Spółka w PDU ujęła jedynie kwotę 4.100.000 zł, która dotyczyła zakupu działki zabudowanej budynkiem, jedynie ta kwota mogła zostać rozliczona przez ARiMR. Organ II instancji wskazał, że zgodnie z rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 lipca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków przyznawania pomocy finansowej wstępnie uznanej grupie producentów owoców i warzyw oraz wykazu kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych z zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania (Dz. U. z 2013, poz. 872), właściwy organ administracji może dokonać refinansowania zakupionej przez grupę inwestycji, gdy inwestycja ta jest ujęta w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji, decyzji wydanej przez organ I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji.

Badając legalność zaskarżonej decyzji Sąd I instancji nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego lub procesowego uzasadniającego jej uchylenie.

WSA stwierdził, że spór dotyczy tego, czy Spółka mogła skutecznie wnioskować o przyznanie pomocy finansowej na pokrycie części wydatków na zakup niezabudowanej nieruchomości gruntowej, jako kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania za okres od 1 stycznia 2015 r. do 30 czerwca 2015 r., tj. za I półrocze 5 roku realizacji PDU.

Przywołując regulację zawarta w ustawie z dnia 19 grudnia 2003 r. o organizacji rynków owoców i warzyw, rynku chmielu (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 58, dalej: "ustawa") oraz rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 lipca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków przyznawania pomocy finansowej wstępnie uznanej grupie producentów owoców i warzyw oraz wykazu kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania (Dz. U. z 2013 r., poz. 872, dalej: "rozporządzenie wykonawcze"), Sąd I instancji stwierdził, że przepisy te w sposób jednoznaczny wskazują, iż pomoc finansowa dla wstępnie uznanych grup producentów przysługuje wyłącznie wtedy, gdy koszty inwestycji zostały ujęte w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania.

Dalej WSA wskazał, że w niniejszej sprawie Spółka wnioskowała o zakup niezabudowanego gruntu przeznaczonego pod budowę budynku pakowni/chłodni. Wniosek dotyczył kwoty 793.504,12 zł netto. Z załączonego do akt administracyjnych sprawy PDU wynika, że w I roku dochodzenia do uznania Strona ujęła inwestycję polegającą na zakupie działki zabudowanej budynkiem chłodni ("Opis poszczególnych inwestycji, które zamierza realizować wstępnie uznana Grupa producentów", tabela 13: "Wyszczególnienie pozycji wydatków dla przedsięwzięcia inwestycyjnego w kolejnych latach realizacji planu dochodzenia do uznania od 2011 do 2015 roku"). Spółka określiła, że koszty inwestycji wyniosą 4.100.000 zł. Nie jest sporne między stronami, że opisana inwestycja została rozliczona w zakresie zadeklarowanej w PDU kwoty 4.100.000 zł na podstawie wniosku o przyznanie pomocy złożonego za pierwszy rok realizacji planu dochodzenia do uznania. Mając na uwadze, że Strona w planie dochodzenia do uznania ujęła jedynie kwotę 4.100.000 zł, która dotyczyła zakupu działki, jedynie ta kwota mogła zostać rozliczona przez ARiMR. Jeżeli Skarżąca nie ujęła części kosztów, które poniosła w związku realizowaną inwestycją w planie dochodzenia do uznania do czasu jego zatwierdzenia, wydatki przekraczające kwoty zadeklarowane w PDU nie podlegały zwrotowi przez ARiMR, jako koszty kwalifikowanych inwestycji. Na podstawie analizy tabeli 13: "Wyszczególnienie pozycji wydatków dla przedsięwzięcia inwestycyjnego w kolejnych latach realizacji planu dochodzenia do uznania od 2011 do 2015 roku") Sąd I instancji stwierdził, że w PDU w V roku dochodzenia do uznania Skarżąca nie przewidziała inwestycji w zakresie zakupu nieruchomości gruntowej.

WSA podzielił pogląd organów administracji zgodnie z którym decyzje o zatwierdzeniu planu dochodzenia do uznania, jak również decyzje o przyznaniu lub odmowie przyznania pomocy finansowej są ze sobą powiązane. Znaczy to tyle, że zatwierdzając plan dochodzenia do uznania Skarżąca została związana jego zapisami. Jednocześnie Skarżąca ma pewność, że w przypadku realizacji inwestycji zgodnie z planem dochodzenia do uznania otrzyma wskazany w planie dochodzenia do uznania poziom refinansowania. Stwierdzić należy, że wysokość wydatków określona w planie dochodzenia do uznania nie może zostać przekroczona. Oznacza to, że Strona realizując plan dochodzenia do uznania nie może domagać się zwrotu wydatków poniesionych na inwestycje, która odbiegają kosztowo, jak również rzeczowo od ustaleń zatwierdzonych w planie dochodzenia do uznania. Analiza przepisów prawa na podstawie których sprawę rozpoznały organy administracji prowadzi do jednoznacznego wniosku, że organy administracji mogą odmówić zwrotu części wydatków poniesionych przez grupę producentów i ujętych we wniosku o przyznanie pomocy, jeśli stwierdzą, że wnioskowane kwoty dotyczą wydatków, które nie zostały we właściwym czasie zatwierdzone w PDU. Grupa ponosi również odpowiedzialność za ewentualne niedoszacowanie inwestycji i ujęcie w PDU tylko części kosztów poniesionych w związku z jej realizacją (w rozpoznawanej sprawie inwestycji polegającej na zakupie gruntu).

W ocenie Sądu I instancji rozpoznającego sprawę organy administracji nie naruszyły wskazanych w skardze przepisów postępowania administracyjnego tj. art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 11, art. 77 § 1 i art. 80, art. 107 k.p.a.

Nie jest zasadny zarzut naruszenia art. 117 ust. 3 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 543/2011 z dnia 7 czerwca 2011 r. Stosownie do art. 116 ust. 1, w związku z art. 117 ust. 2 i 3 rozporządzenia Komisji (WE) nr 543/2011 z dnia 7 czerwca 2011 r. w przypadku, gdy wnioskowana kwota pomocy finansowej na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem grupy producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej oraz na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania, przekracza kwotę należną, ustaloną w trakcie kontroli, o więcej niż 3 % kwoty należnej, kwotę faktycznie należną beneficjentowi obniża się o stwierdzone zawyżenie. Organy rozpoznające sprawę na podstawie prawidłowo ustalonego stanu faktycznego stwierdziły, że w rozpatrywanym przypadku różnica między wnioskowaną kwotą pomocy, a należną kwotą pomocy finansowej wynosi 595.128,09 zł, a zatem kwota wnioskowana jest większa od kwoty pomocy należnej o 51%, co stanowiło podstawę do jej wypłaty w obniżonej wysokości.

Oceniając zarzut naruszenia art. 9 ust. 1 pkt 3 lit. b) w zw. z art. 9 ust. 1 pkt 10 oraz art. 9 ust. 1a ustawy z dnia 19 grudnia 2003 r. o organizacji rynków owoców i warzyw oraz rynku chmielu WSA stwierdził, że nie jest on zasadny.

Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm. - dalej jako: "p.p.s.a.") orzekł, jak w sentencji wyroku.

Od przedmiotowego wyroku Spółka złożyła skargę kasacyjną, wnosząc o uchylenie wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, ewentualnie uchylenie wyroku w całości i uchylenie zaskarżonej decyzji, a także o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zarzucono naruszenie prawa procesowego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy:

1. naruszenie art. 3 § 1 p.p.s.a. i art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2017 r. poz. 2188; dalej: p.u.s.a.) oraz art. 151 p.p.s.a. przez nieprawidłowe dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji i przedwczesne oddalenie skargi,

2. naruszenie art. 133 § 1 p.p.s.a. przez niedostrzeżenie pominięcia i nierozważenia przez organ n instancji możliwości odstąpienia od zastosowania wobec Spółki kary, na podstawie art. 117 ust. 3 zd 3 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 543/2011 z dnia 7 czerwca 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/12007 w odniesieniu do sektora owoców i warzyw oraz sektora przetworzonych owoców i warzyw (Dz. Urz. L 157 z 15.06.2011 r, str. 1 ze zm., dalej rozporządzenie nr 543/2011), a tym samym niedostrzeżenie naruszenia przez organ II instancji art. 6, art. 7, art. 11, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm.; dalej: k.p.a.),

3. naruszenie art. 134 § 1 p.p.s.a. przez niezbadanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji w pełnym zakresie, bowiem Sąd I instancji w ogóle nie odniósł się ani do zasadności zastosowania kary ani do możliwości odstąpienia od tejże, nie analizował pod tym kątem okoliczności sprawy - mimo iż niewątpliwie kwestia ta mieści się w granicach sprawy, w której skarga została wniesiona, a wręcz determinuje jej ostateczny wynik,

4. naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. przez nieuwzględnienie w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku pominięcia przez organ II instancji art. 117 ust. 3 zd 3 rozporządzenia nr 543/2011, i przewidzianej nim możliwości odstąpienia od zastosowania kary, niezawarcie jakichkolwiek rozważań w tej kwestii, czy też wyjaśnień dotyczących tego istotnego dla Spółki niedostatku zaskarżonej decyzji.

Uchybienie przez Sąd I instancji wymienionym powyżej przepisom postępowania miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż spowodowało nieuchylenie zaskarżonej decyzji, mimo istnienia przesłanek uchylenia tej decyzji w postaci jej wydania w oparciu o błędne zastosowanie przepisów prawa materialnego, mające wpływ na wynik sprawy.

Pismem procesowym z 29 kwietnia 2019 r. Spółka rozszerzyła uzasadnienie zarzutów zawartych w skardze kasacyjnej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna jest zasadna, przy czym nie wszystkie zarzuty mają uzasadniona podstawę.

Zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału I Izby Gospodarczej NSA sprawa została skierowana na posiedzenie niejawne na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 w zw. z ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczeniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (tekst jedn. Dz.U. z 2021, poz. 2095 ze zm.).

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania, która w rozpatrywanej sprawie nie wystąpiła. Granice skargi są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi – zgodnie z art. 174 p.p.s.a. – może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.), albo naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Związanie podstawami skargi kasacyjnej polega na tym, że wskazanie przez stronę skarżącą naruszenia konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego określa zakres kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego. Sąd ten uprawniony jest bowiem jedynie do zbadania, czy postawione w skardze kasacyjnej zarzuty polegające na naruszeniu przez wojewódzki sąd administracyjny konkretnych przepisów prawa materialnego czy też procesowego w rzeczywistości zaistniały. Nie ma on natomiast prawa badania, czy w sprawie wystąpiły inne niż podniesione w skardze kasacyjnej naruszenia prawa, które mogłyby prowadzić do uchylenia zaskarżonego wyroku. Zakres kontroli wyznacza zatem sam autor skargi kasacyjnej wskazując, które normy prawa zostały naruszone.

W skardze kasacyjnej sformułowano zarzuty naruszenia prawa procesowego.

Zarzuty podniesione w pkt 1 petitum skargi kasacyjnej nie zasługują na uwzględnienie.

Przepis art. 1 § 1 p.u.s.a. ma bowiem charakter ustrojowy, gdyż określa w sposób ogólny kompetencję sądów administracyjnych i kryterium legalności jako wyznacznik wykonywanej kontroli działalności organów administracji publicznej. Jednakże to, czy ocena Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w danej sprawie była prawidłowa nie może być utożsamiane z naruszeniem tego przepisu. W orzecznictwie podkreśla się, że art. 1 § 1 p.u.s.a. może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną jedynie w drodze wyjątku, gdy sąd dokonał kontroli w sprawie w oparciu o inne kryterium, niż kryterium legalności, czy też orzekał w sprawie, która nie podlega rozpoznaniu przez sądy administracyjne (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 13 października 2015 r. sygn. akt II OSK 312/15). Taka sytuacja nie wystąpiła w rozpoznawanej sprawie. W dalszej kolejności należy wyjaśnić, że wskazany w podstawie kasacyjnej przepis art. 3 § 1 p.p.s.a. jest przepisem ogólnym o charakterze tylko kompetencyjnym, stanowiącym, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Norma ta określa zakres właściwości rzeczowej sądu administracyjnego, tj. zakres i kryterium kontroli działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne. Przepis art. 3 p.p.s.a. wskazuje cele działania sądów administracyjnych oraz zakres ich kognicji i żadna z jednostek redakcyjnych wskazanego przepisu nie odnosi się, przynajmniej wprost, do obowiązku sądu administracyjnego w zakresie sposobu procedowania przed tym sądem (por. wyrok NSA z dnia 4 września 2008 r., sygn. akt I OSK 266/08). Do naruszenia art. 3 § 1 p.p.s.a. mogłoby dojść wyłącznie wówczas, gdyby skarga nie została w ogóle przez sąd rozpoznana lub wbrew ustalonym w tym przepisie wymogom sąd administracyjny uchyliłby się od kontroli działalności administracji publicznej bądź też zastosował w ramach tej kontroli środki nieprzewidziane w ustawie, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca.

W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wielokrotnie już podkreślano, że przepisy określające kompetencje sądu administracyjnego w fazie orzekania, takie jak art. 146 § 1, art. 147, art. 149 § 1-2, art. 151, czy art. 145 § 1 p.p.s.a., mają charakter ogólny (blankietowy), są przepisami wynikowymi określającymi jedynie sposób rozstrzygnięcia danej sprawy. Nie mogą one stanowić samodzielnej podstawy skargi kasacyjnej, gdyż błąd w postaci oddalenia skargi sąd I instancji popełnia w fazie wcześniejszej, niż etap orzekania, czyli w fazie kontroli zaskarżonego aktu lub czynności poprzedzającej wydanie orzeczenia. Podstawą skargi kasacyjnej, wymienioną w art. 174 pkt 2 p.p.s.a., mogą być jedynie przepisy regulujące proces dochodzenia do rozstrzygnięcia, a nie przepisy określające samo rozstrzygnięcie. Wyjątek stanowi sytuacja, gdy sąd nadał rozstrzygnięciu inną formułę, niż przewidziana w przepisie. Taka sytuacja nie ma jednak miejsca w rozpoznawanej sprawie.

Uwzględniając sposób sformułowania pozostałych zarzutów kasacyjnych w rozpatrywanej sprawy i ich komplementarny charakter uzasadnionym jest, aby rozpatrzeć je łącznie. Spółka zasadniczo zarzuca w nich, że Sąd I instancji w ogóle nie odniósł się ani do zasadności zastosowania kary ani do możliwości odstąpienia od tejże (w oparciu o art. 117 ust. 3 zd 3 rozporządzenia nr 543/2011), nie analizował pod tym kątem okoliczności sprawy - mimo iż niewątpliwie kwestia ta mieści się w granicach sprawy, w której skarga została wniesiona, a wręcz determinuje jej ostateczny wynik.

Przypomnieć zatem należy, że zgodnie z art. 117 ust. 3 rozporządzenia nr 543/2011, jeżeli kwota określona na podstawie ust. 2 lit. a) przekracza kwotę określoną zgodnie z ust. 2 lit. b) o więcej niż 3 %, nakłada się odpowiednią karę. Kwota kary jest równa różnicy między kwotami obliczonymi w ust. 2 lit. a) i b). Jednak jeżeli organizacja producentów lub grupa producentów może wykazać, że nie jest odpowiedzialna za włączenie niekwalifikowalnej kwoty nie stosuje się żadnej kary. Spółka w odwołaniu od decyzji organu I instancji podniosła (zarzut pkt 2), że organ naruszył art. 117 ust. 3 rozporządzenia nr 543/2011 poprzez nałożenie kary w wysokości 595 128.09 zł pomimo faktu, iż Strona wykazała, iż przy określeniu kwoty wnioskowanej oparła się na zatwierdzonym Planie Dochodzenia do Uznania pozytywnie zaopiniowanym (Postanowienie nr 9007/6700/8/11 – pozytywnie opiniujące przedmiotową inwestycje) przez Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa oraz, co do której Marszałek Województwa Mazowieckiego wydał pozytywną Decyzje nr 62/11 (RW-OW-II.7166.1.3.2011.AK – decyzję zatwierdzającą przedmiotową inwestycję). Uzasadniając ten zarzut (pkt 52 i nast.) Spółka stwierdziła, że "... organ w decyzji nie tylko odmówił pomocy finansowej na pokrycie kwalifikowanych kosztów inwestycji w wysokości 595 128.09 zł ale dodatkowo tytułem sankcji dokonał obniżki należnej kwoty pomocy finansowej w wysokości 595 128.09 zł. Niezależnie od podniesionych wyżej zastrzeżeń co do prawidłowości ustalenia przez organ wysokości kosztów kwalifikowalnych ujętych we wniosku należy wskazać, że nakładając powyższą sankcję organ naruszył art. 117 ust. 3 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 543/2011 z dnia 7 czerwca 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/12007 w odniesieniu do sektora owoców i warzyw oraz sektora przetworzonych owoców i warzyw. Zgodnie ze zdaniem drugim tego przepisu jeżeli organizacja producentów lub grupa producentów może wykazać, że nie jest odpowiedzialna za włączenie niekwalifikowalnej kwoty nie stosuje się żadnej kary.".

Zauważyć należy, że rozpoznając odwołanie wniesione przez Spółkę Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa nie rozważył zasadności przywołanego wyżej zarzutu. Nie dokonał oceny trafności argumentów Spółki, które w jej ocenie uzasadniały odstąpienie od nałożenia na Spółkę kary w myśl regulacji zawartej w art. 117 ust. 3 zd 3 rozporządzenia nr 543/2011. Natomiast Sąd I instancji odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 117 ust. 3 rozporządzenia nr 543/2011 zawartego w skardze uznał go za niezasadny. Wskazał jedynie, że "... Stosownie do art. 116 ust. 1, w związku z art. 117 ust. 2 i 3 rozporządzenia Komisji (WE) nr 543/2011 z dnia 7 czerwca 2011 r. w przypadku, gdy wnioskowana kwota pomocy finansowej na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem grupy producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej oraz na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania, przekracza kwotę należną, ustaloną w trakcie kontroli, o więcej niż 3 % kwoty należnej, kwotę faktycznie należną beneficjentowi obniża się o stwierdzone zawyżenie. Organy rozpoznające sprawę na podstawie prawidłowo ustalonego stanu faktycznego stwierdziły, że w rozpatrywanym przypadku różnica między wnioskowaną kwotą pomocy, a należną kwotą pomocy finansowej wynosi 595.128,09 zł, a zatem kwota wnioskowana jest większa od kwoty pomocy należnej o 51%, co stanowiło podstawę do jej wypłaty w obniżonej wysokości.". W tej sytuacji, gdy WSA nie dostrzegł i nie odniósł się do braku należytego rozpoznania przez organ odwoławczy zarzutu naruszenia art. 117 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) nr 543/2011, a także oceny argumentów Spółki wskazujących w jej ocenie nie jest odpowiedzialna za włączenie niekwalifikowalnej kwoty do swojego wniosku o przyznanie pomocy finansowej, zasadnym jest wniosek o uchylenie zaskarżonego wyroku. W konsekwencji stwierdzonych uchybień, w ocenie składu orzekającego, zachodzi konieczność uchylenia także zaskarżonej decyzji. Zgodzić bowiem należy się ze Spółką, że brak odniesienia się do stanowiska Strony, że zaistniały okoliczności dające możliwość odstąpienia od nałożenia kary, niewątpliwie miało istotny wpływ na ostateczny wynik sprawy.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sad Administracyjny uznał za zasadne zarzuty podniesione w pkt 2-4 petitum skargi kasacyjnej i w oparciu o art. 188 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Ponownie rozpoznając sprawę organ będzie miał na względzie przedstawione wyżej uwagi. Podkreślić przy tym należy, że stosownie do art. 117 ust. 3 zd 3 rozporządzenia nr 543/2011 to na Stronie ciąży obowiązek wykazania, że nie jest odpowiedzialna za włączenie niekwalifikowalnej kwoty. Natomiast zadaniem organy jest ocena czy argumentacja Spółki daje podstawę przyjęcia, że ziściły się przesłanki do niestosowania żadnej kary.

O kosztach postępowania sądowego orzeczono w pkt 3 sentencji na podstawie art. 203 pkt 1 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. b w zw. z 2 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (t.j. Dz. U. z 2015 r. poz. 1800 z późn. zm.) oraz art. 200 p.p.s.a. Na koszty postępowania składały się wpis od skargi, wpis od skargi kasacyjnej, opłata za sporządzenie i doręczenie odpisu wyroku oraz wynagrodzenie pełnomocnika Spółki za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej.