Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 96/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2018-03-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: Art. 135j ust. 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2016 poz 1782
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Pasternak (spr.) Sędziowie WSA Kazimierz Bandarzewski WSA Hanna Knysiak-Sudyka Protokolant sekretarz sądowy Renata Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 marca 2018 r. sprawy ze skargi P. K. na orzeczenie Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 8 listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie kary dyscyplinarnej skargę oddala


UZASADNIENIE

Orzeczeniem nr [...] z dnia [...] 2017 r., na podstawie art. 135 j ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz.U. 2016. 1782 ze zm.), po dokonaniu oceny materiału dowodowego zebranego w postępowaniu dyscyplinarnym przeciwko sierż. szt. P. K., referentowi Zespołu Patrolowo Interwencyjnego Wydziału Prewencji i Ruchu Drogowego Komendy Powiatowej Policji w S obwinionemu o to, że:

- w dniu [...] 2017 r. w pomieszczeniach służbowych Komisariatu Policji w J odmawiając dwukrotnie podkom. M. S. - Zastępcy Komendanta Komisariatu Policji w J wykonania polecenia służbowego dotyczącego wydania postanowienia o powołaniu biegłego z zakresu rekonstrukcji wypadków drogowych popełnił przewinienie dyscyplinarne polegające na naruszeniu dyscypliny służbowej oraz obowiązków wynikających z roty ślubowania określonych w art. 132 ust. 3 pkt 1 Ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 o Policji w związku z art. 27 pkt 1 Ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 o Policji;

- w dniu [...] 2017 r. w pomieszczeniach służbowych Komisariatu Policji w J w trakcie rozmowy z podkom. M. S. - Zastępcą Komendanta Komisariatu Policji, związanej z wydaniem polecenia służbowego naruszył zasady etyki zawodowej oraz zasadę hierarchiczności w Policji w ten sposób, że odniósł się do przełożonego w sposób arogancki i lekceważący mówiąc podniesionym głosem i strasząc sporządzeniem na podkom. M. S. raportu w przypadku nie zmienienia jego grafiku służby, przez co okazał mu brak szacunku, co stanowi naruszenie dyscypliny służbowej oraz nieprzestrzegania zasady etyki zawodowej określonej w art. 132 ust. 1 Ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 o Policji w związku z § 21 Załącznika do Zarządzenia nr 805 Komendanta Głównego Policji z dnia 31 grudnia 2003 roku w sprawie "Zasad etyki zawodowej policjanta" i § 15 pkt 1 Zarządzenia nr 30 Komendanta Głównego Policji z dnia 16 grudnia 2013 r. w sprawie funkcjonowania organizacji hierarchicznej w Policji,

- orzeczono o uznaniu sierż. szt. P. K. winnym zarzucanych przewinień dyscyplinarnych i ukaraniu karą dyscyplinarną nagany.

Od powyższego orzeczenia odwołanie złożył sierż. szt. P. K., wnosząc o jego uchylenie w całości i uniewinnienie od zarzucanych mu przewinień dyscyplinarnych, względnie o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez przełożonego dyscyplinarnego.

Orzeczeniem nr [...] z dnia 8 listopada 2017 r., na podstawie art. 135 n 4 pkt 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji, Komendant Wojewódzki Policji utrzymał w mocy orzeczenie organu I instancji.

Według organu odwoławczego stanowisko Komendanta Powiatowego Policji w S jest prawidłowe. Powyższe znalazło potwierdzenie w zebranym w toku postępowania dyscyplinarnego materiale dowodowym, na podstawie zeznań ośmiu świadków oraz kserokopii dokumentacji służbowej związanej z przedmiotowymi czynami.

Ustalono, że postępowanie sierż. szt. P. K. w służbie było nieprawidłowe, gdyż zobowiązany był zakresem obowiązków, między innymi do procesowej obsługi miejsc zdarzeń przestępczych oraz dochowania obowiązków wynikających z roty złożonego ślubowania. W toku postępowania uzyskano dwie różne Karty Opisu Stanowiska Pracy z dnia 1 czerwca 2017 r. W jednej z kart występuje zapis o treści "prowadzenie przydzielonych postępowań przygotowawczych (w szczególności o dużym ciężarze gatunkowym) i czynności sprawdzających" w drugiej natomiast zapisu tego nie ma. Niemniej jednak obie karty w pkt. 7 "Cel stanowiska" wskazują, że jako referent Zespołu Kryminalnego odwołujący zobowiązany był do prowadzenia czynności dochodzeniowo - śledczych w celu wykrywania przestępstw i ścigania ich sprawców oraz procesowej obsługi miejsc zdarzeń przestępczych, jak również w pkt. 8 "Zakres zadań/obowiązków" karty jako jeden z obowiązków wymieniono procesową obsługę miejsc zdarzeń przestępczych. Zatem sierż. szt. P. K. świadomy był celu i zakresu obowiązków, do jakich był zobligowany, obejmując stanowisko referenta Zespołu Kryminalnego Komisariatu Policji. Sama kwestia występowania w materiałach postępowania dyscyplinarnego dwóch różniących się Kart Opisu Stanowiska Pracy, nie jest przedmiotem postępowania dyscyplinarnego i winna zostać wyjaśniona w odrębnych czynnościach służbowych w tym zakresie. Obie Karty Opisu Stanowiska Pracy podpisane zostały w dniu 1 czerwca 2017 r. zarówno przez obwinionego jak i jego przełożonego i nie stanowią naruszenia dyscypliny służbowej opisanej w treści zarzutów postępowania dyscyplinarnego, o których popełnienie obwinia się sierż. szt. P. K.

Wskazano, że obwiniony zobowiązany był do pełnienia służb i dyżurów w Zespole Kryminalnym zgodnie z opracowanym grafikiem. W dniu [...] 2017 r. pełnił służbę w godzinach 7-15. Wykonanie polecania bezpośredniego przełożonego w kwestii wydania postanowienia o powołaniu biegłego w zakresie wykonania oględzin i oceny stanu technicznego zabezpieczonego pojazdu z wypadku drogowego mającego miejsce w dniu [...] 2017 r. w B, było czynnością niecierpiącą zwłoki w myśl przepisu z art. 308 kpk i korelowało z zakresem zadań i obowiązków opisanych w obu Kartach Opisu Stanowiska Pracy z dnia 1 czerwca 2017 r. Zgodnie z tym przepisem prokurator albo Policja może w każdej sprawie, w wypadkach niecierpiących zwłoki, jeszcze przed wydaniem postanowienia o śledztwie lub dochodzeniu, przeprowadzić w niezbędnym zakresie czynności procesowe, a zwłaszcza dokonać oględzin, w razie potrzeby z udziałem biegłego.

W kwestii zarzutu skarżącego w zakresie niedoręczenia mu postanowień w przedmiocie uwzględnienia bądź jego odmowy w zakresie wniosków dowodowych z dnia 21 i 22 września 2017 roku, co pozbawiło obwinionego prawa do obrony poprzez zaskarżenie orzeczenia w tym przedmiocie oraz pozbawienie obwinionego prawa do złożenia zażalenia na odmowę uzupełnienia akt postępowania dyscyplinarnego w zakresie złożonego przez obwinionego wniosku o uzupełnienie akt tego postępowania o dowody z zeznań świadków: J. D., K. K., K. T., M. O. oraz G. T. zaznaczono, że postanowieniem z dnia 23 września 2017 roku Komendant Powiatowy Policji odmówił uzupełnienia akt przedmiotowego postępowania dyscyplinarnego z uwagi na fakt, że okoliczności, które mają być udowodnione nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Nadto rzecznik dyscyplinarny prowadzący przedmiotowe postępowanie dyscyplinarne włączył do akt sprawy żądane dokumenty w postaci "Podziękowania od Wójta Gminy J", "Podziękowania od Ministra MSWiA Mariusza Błaszczaka" oraz opinii służbowej z dnia 27 listopada 2017 roku, które dotyczą obwinionego, a których treść organ 1 instancji znał wcześniej z racji ich otrzymania.

Organ wyjaśnił, że próba doręczenia pisma o włączeniu wskazanych powyżej dokumentów wraz z postanowieniem z dnia [...] 2017 roku o odmowie uzupełniania akt postępowania dyscyplinarnego obwinionemu była nieudana, z uwagi na odmowę odbioru korespondencji przez żonę obwinionego M. K. – T. w miejscu zamieszkania. Korespondencję doręczono natomiast obrońcy obwinionemu we wskazanym dniu około godziny 13:05, co zostało potwierdzone własnoręcznym podpisem na zwrotnym potwierdzeniu odbioru. Wskazać należy, że obrońca na zwrotnym potwierdzeniu odbioru zaznaczył, że od dnia 22 września 2017 roku sierż. szt. P. K. cofnął mu pełnomocnictwo do jego obrony. W tym miejscu zauważyć należy, że obwiniony nie powiadomił rzecznika dyscyplinarnego o fakcie cofnięcia pełnomocnictwa mł. asp. M. P., a korespondencja w tym zakresie do Komendy Powiatowej Policji wpłynęła dopiero w dniu 25 września 2017 roku, przy czyn nadawcą był nie obwiniony, a wcześniejszy obrońca. Niezależnie od powyższego stwierdzić należy, że obwiniony wraz ze swoim obrońcą zapoznali się z całością akt przedmiotowego postępowania dyscyplinarnego w dniu 20 września 2017 r., a od dnia zapoznania obwinionego i obrońcy z aktami prowadzonego postępowania dyscyplinarnego, nie zostały wykonane żadne inne nowe czynności.

Organ odwoławczy podzielił stanowisko Komendanta Powiatowego Policji w kwestii skuteczności doręczenia. Podjęcie przez organ I instancji pięciu prób doręczenia postanowienia rzecznika dyscyplinarnego w sprawie złożonych wniosków przez obwinionego sierż. szt. P. K. o uzupełnienie akt postępowania dyscyplinarnego zakończyło się niepowodzeniem, pomimo zastania pod wskazanym adresem dorosłych domowników, którzy celowo odmówili przyjęcia tej korespondencji, mimo iż jak wynika z akt postępowania dyscyplinarnego - wcześniej odebrali łącznie dziewięć przesyłek adresowanych do obwinionego pod wskazanym adresem. Na tą okoliczność zostały sporządzone notatki urzędowe, które zostały włączone do akt postępowania dyscyplinarnego. Zauważenia również wymaga, że obwiniony nie informował w toku postępowania, aby zmienił adres korespondencyjny czy zamieszkania. Według organu odwoławczego zachowanie obwinionego i jego obrońcy było celowe i prowadziło do przedłużenia toczącego się postępowania dyscyplinarnego.

W odniesieniu natomiast do wniosku skarżącego, dotyczącego powołania komisji do zbadania zaskarżonego orzeczenia w przedmiotowej sprawie, należy wskazać, że zgodnie z art. 135m ustawy o Policji wyższy przełożony dyscyplinarny w terminie 7 dni od dnia wniesienia odwołania może powołać komisję do zbadania zaskarżonego orzeczenia, zwaną dalej "komisją", przy czym w przypadku odwołania od orzeczenia o ukaraniu karą, o której mowa w art. 134 pkt 4-6, powołanie komisji jest obligatoryjne. W analizowanym przypadku obwiniony został ukarany karą nagany, która nie należy do katalogu o którym mowa wyżej. Powołanie komisji w przypadku odwołania od kary nagany jest fakultatywne. W ocenie organu II instancji brak jest podstaw do powołania komisji do zbadania zaskarżonego orzeczenia. Przemawia za tym analiza materiałów postępowania dyscyplinarnego, nadto obwiniony w odwołaniu nie wskazał żadnych argumentów uzasadniających powołanie komisji.

Organ odwoławczy podał, że czyny popełnione przez sierż. szt. P. K. świadczą o lekceważącym stosunku obwinionego do podstawowych obowiązków służbowych. Wyjaśnił, że niedopuszczalne jest zachowanie wymienionego, który mając pełną świadomość, że przyjmując stanowiska referenta oraz składając rotę ślubowania był świadomy obowiązków wynikających z tego stanowiska i odpowiedzialności, a mimo to dwukrotnie odmówił bezpośredniemu przełożonemu wykonanie polecenia służbowego, obejmującego zakres jego czynności służbowych jako referenta Zespołu Kryminalnego Komisariatu Policji w J KPP w S. W ocenie organu II instancji, wywody i argumentacje obwinionego świadczą o próbie pomniejszenia, a nawet całkowitego wyeliminowania swojej odpowiedzialności i przerzucenia jej na inne osoby - w szczególności na przełożonych. Dodał organ, że Policję utworzono jako formację służącą społeczeństwu przeznaczoną do ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz do utrzymywania bezpieczeństwa i porządku publicznego o czym stanowi art. 1 ust. 1 ustawy o Policji. Policjantów obowiązują szczególnie rygorystyczne wymagania w zakresie przestrzegania prawa i zasad etycznych. Każdy policjant przed przyjęciem do służby ślubuje m.in. pilnie przestrzegać prawa, dyscypliny służbowej oraz wykonywać rozkazy i polecenia przełożonych, a także strzec honoru i dobrego imienia służby oraz przestrzegać zasad etyki zawodowej. Zgodnie z art. 58 ust. 1 cyt. ustawy policjant jest zobowiązany dochować obowiązków wynikających z roty złożonego ślubowania. Dlatego też policjant powinien zawsze mieć na względzie to, aby swoim postępowaniem umacniać powagę i zaufanie do pełnionych funkcji. Powinien unikać wszelkich sytuacji, które godziłyby w dobre imię Policji. Z zawodem policjanta wiąże się też szczególny stopień społecznego zaufania i w związku z tym, od policjantów wymaga się, aby przestrzegali szczególnych reguł godnego i zgodnego ze społecznym zaufaniem zachowania się. Odnosi się to zarówno do sfery służby, jak i postawy osobistej. Tymczasem obwiniony swym zachowaniem wykazał, że jest osobą niezdyscyplinowaną, potrafiącą bez jakiejkolwiek przyczyny zaniechać pełnienia ważnej dla społeczeństwa służby, przy czym wymieniony wstępując do służby w Policji zobowiązał się do wykonywania rozkazów i poleceń przełożonych oraz dochować obowiązków wynikających z roty ślubowania. Zachowanie sierż. szt. P. K. mogło mieć negatywny wpływ na innych funkcjonariuszy, którzy w sposób sumienny wykonują polecenia Komendanta Powiatowego Policji w S, a którzy byli świadkami zaistniałego zdarzenia, które miało miejsce w dniu [...] 2017 roku w pomieszczeniach służbowych Komisariatu Policji w J.

Wedle organu odwoławczego materiał dowodowy jednoznacznie potwierdził naruszenie przez obwinionego dyscypliny służbowej, a okoliczności zdarzenia wskazują na winę umyślną policjanta. Uwzględniając wszystkie okoliczności zdarzenia - umyślny charakter czynu i warunki osobiste obwinionego, a w szczególności fakt jego dotychczasowej niekaralności, organ wymierzył policjantowi karę nagany, uznając, że pomimo zastosowania najłagodniejszej kary dyscyplinarnej policjant będzie przestrzegał dyscypliny służbowej oraz zasad etyki zawodowej. Wskazał przy tym organ, że postępowanie dyscyplinarne przeprowadzone zostało zgodnie z zasadą bezstronności, zwanej także zasadą prawdy obiektywnej. Materiał dowodowy stanowiły między innymi przesłuchania ośmiu świadków i przesłuchanie obwinionego, co w konsekwencji dało podstawę do wydania przez przełożonego dyscyplinarnego stosownego orzeczenia w tym zakresie. Świadkowie opisywali zdarzenie w sposób spójny pomimo tego, że nie słyszeli całości treści rozmowy pomiędzy obwinionym, a podkom. M. S. z różnych przyczyn, o których mówią w trakcie ich przesłuchania. Wszystkie zebrane materiały w przedmiotowym postępowaniu dyscyplinarnym zostały ocenione przez rzecznika dyscyplinarnego według logiki, posiadanej wiedzy, doświadczenia zawodowego i życiowego. Oceny poszczególnych dowodów dokonano wraz z całym materiałem dowodowym sprawy i na jego tle, nie pomijając żadnego z nich milczeniem oraz badając ich wiarygodność. Wszelkie wątpliwości rozpatrywano na korzyść obwinionego. Prowadzony przez rzecznika dyscyplinarnego proces dowodowy odbywał się zgodnie z podstawowymi zasadami postępowania na dwóch płaszczyznach, pozwalających wyjaśnić zarówno fakty prawotwórcze, jak i stan faktyczny.

Skarżący swoim zachowaniem wyczerpał przesłanki określone w art. 132 ust. 3 pkt 1 w związku z art. 27 pkt 1 ustawy o Policji, zgodnie z którym naruszenie dyscypliny służbowej stanowi czyn policjanta polegający na odmowie wykonania albo niewykonanie rozkazu lub polecenia przełożonego, względnie organu uprawnionego na podstawie ustawy do wydawania poleceń policjantom, z wyłączeniem rozkazów i poleceń, o których mowa w art. 58 obowiązki policjanta, ust. 2, a w szczególności przestrzegać dyscypliny służbowej oraz wykonywać rozkazy i polecenia przełożonych zgodnie z rota ślubowania. Z kolei organ I instancji po przeprowadzeniu postępowania dyscyplinarnego prawidłowo uzasadnił wymiar kary za przypisane skarżącemu przewinienia, która przybrała postać nagany, tj. najłagodniejszej z katalogu kar sformułowanego w art. 134 ustawy o Policji. Uwzględnił wszystkie okoliczności zdarzenia, w tym umyślny charakter czynu, warunki osobiste obwinionego, treść listów pochwalnych: ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji za zapewnienie bezpieczeństwa podczas szczytu NATO i Światowych Dni Młodzieży oraz Wójta Gminy za trud służby i pracy na rzecz zapewnienia bezpieczeństwa mieszkańcom gminy J, a w szczególności wziął pod uwagę fakt dotychczasowej niekaralności sierż. szt. P. K. Wymierzona kara został orzeczona z uwzględnieniem wytycznych zawartych w art. 134h ustawy o Policji.

Z powyższego, wedle organu wynika, że kara dyscyplinarna nagany, jako najniższa z przewidzianych przepisami ustawy o Policji, jest adekwatna do zarzucanego przewinienia, a jej wymierzenie oparte zostało na prawidłowo dokonanej ocenie zdarzenia. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, wskazuje, iż naganne zachowanie obwinionego w tej sprawie stanowiło istotne naruszenie dyscypliny służbowej, a wina obwinionego w świetle zgromadzonego materiału dowodowego w zakresie zarzucanych mu przewinień dyscyplinarnych nie budzi wątpliwości. Kara nagany uwzględnia dyrektywy zawarte w art. 134h ustawy o Policji, który stanowi, iż kara powinna być współmierna do popełnienia przewinienia dyscyplinarnego i stopnia zawinienia, w szczególności powinna uwzględniać okoliczności popełnienia przewinienia dyscyplinarnego, jego skutki, w tym następstwa dla służby, rodzaj i stopień naruszenia ciążących na obwinionym obowiązków, pobudki działania, zachowanie obwinionego przed popełnieniem przewinienia dyscyplinarnego i po jego popełnieniu oraz dotychczasowy przebieg służby.

Na powyższe rozstrzygnięcie P. K. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, zarzucając naruszenie przepisów:

- art. 7 i 77 § 1 kpa oraz art. 135 g ust. 2 zd. 2 ustawy o Policji poprzez niezebranie i nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, jak również niewyjaśnienie powstałych na jego tle wątpliwości, w szczególności uznanie, iż zeznania świadków w niniejszej sprawie są spójne, podczas gdy zeznania świadków: P. Ł., P. W., Ł. K., J. C., M. K. oraz M. P. (niepotwierdzających zarzutów postawionych obwinionemu) sprzeczne są z zeznaniami świadków M. S. oraz M. G., jak również niewyjaśnienie rozbieżności wynikających z zalegających w aktach sprawy dwóch sprzecznych Kart Opisu Stanowiska Pracy obwinionego z dnia 01.06.2017 r.;

- art. 135 f ust. 6 oraz art. 135 f ust. 1 pkt 5 ustawy o Policji poprzez niedoręczenie obwinionemu postanowienia Komendanta Powiatowego Policji w S z dnia [...] 2017 r. w przedmiocie odmowy uzupełnienia akt postępowania dyscyplinarnego i tym samym pozbawienie go możliwości zaskarżenia powołanego

orzeczenia;

- 132 § 2 k.p.k. w zw. z art. 135p ust. 1 ustawy o Policji poprzez uznanie skuteczności doręczenia obwinionemu postanowienia Komendanta Powiatowego Policji w S z dnia [...] 2017 r. w przedmiocie odmowy uzupełnienia akt postępowania dyscyplinarnego;

- art. 135 f ust. 7 pkt 1 ustawy o Policji poprzez odmowę uwzględnienia wniosków dowodowych o dopuszczenie dowodu z zeznań świadków: J. D., K. K., K. T., M. O. oraz G. T., podczas gdy wymienieni świadkowie posiadali informacje mające istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia w niniejsze sprawie;

- art. 135 i ust. 1 i 3 oraz ust 6 ustawy o Policji poprzez niezaznajomienie obwinionego z uzupełnionymi aktami postępowania dyscyplinarnego, brak sporządzenia protokołu z tej czynności oraz odjęcie obwinionemu uprawnienia do zgłoszenia wniosku o uzupełnienie akt postępowania w zakresie wynikającym z przeprowadzonych czynności dowodowych uzupełniających akta tego postępowania;

- art. 135 i ust. 7 ustawy o Policji poprzez przedwczesne wydanie przez rzecznika dyscyplinarnego postanowienia o zakończeniu czynności dowodowych pomimo braku umożliwienia obwinionemu zapoznania się uzupełnionymi aktami postępowania dyscyplinarnego;

- art. 135 j ust. 2 pkt 6 ustawy o Policji poprzez niewystarczające wyjaśnienie podstawy prawnej rozstrzygnięcia;

- art. 132 ust. 1 w zw. z art. 27 pkt 1 i art. 132 ust 3 pkt ustawy o Policji w zw. z § 21 Zasad etyki zawodowej policjanta i § 15 pkt 1 Zarządzenia z dnia 16.12.2013 r. w sprawie funkcjonowania organizacji hierarchicznej w Policji, poprzez błędne przyjęcie, iż obwiniony dopuścił się zarzucanych mu przewinień dyscyplinarnych.

Mając na uwadze powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia oraz orzeczenia organu I instancji.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy potrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2017.1369 ze zm.), zwanej dalej w skrócie ppsa, sądy administracyjne powołane są do kontroli działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 ppsa. Orzekanie – w myśl art. 135 ppsa - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Sąd administracyjny nie ma możliwości orzeczenia co do meritum sprawy.

Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a) ppsa), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b) oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt.1 lit. c) ppsa). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt. 2 ppsa), jeżeli zachodzą przyczyny określone w innych przepisach, sąd stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa.

Kontrolując zaskarżone orzeczenie zgodnie z przywołanymi wyżej zasadami, należało uznać, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Podstawę prawną zaskarżonego orzeczenia stanowią przepisy ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz.U.2016.1782 ze zm.), dalej ustawa. Z uwagi na przedmiot postępowania zakończonego zaskarżonym orzeczeniem należy przede wszystkim wskazać, że jedną z podstawowych cech stosunku służbowego, w jakim pozostaje obywatel pełniący służbę w Policji jest dyspozycyjność i posłuszeństwo poleceniom służbowym oraz podleganie odpowiedzialności dyscyplinarnej. Wynika to z treści art. 25 ust. 1 ustawy. Przed podjęciem służby policjant składa ślubowanie według roty określonej w art. 27 ust. 1 ustawy, ślubując między innymi chronić ustanowiony Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej porządek prawny, strzec bezpieczeństwa Państwa i jego obywateli, nawet z narażeniem życia, a ponadto wykonywać powierzone zadania oraz przestrzegać dyscypliny służbowej oraz wykonywać rozkazy i polecenia przełożonych. Funkcjonariusz Policji jest związany rozkazem i poleceniem przełożonego a ich wykonywanie jest zasadniczą powinnością każdego policjanta – art. 58 ust. 1 ustawy i to niezależnie od tego jak ocenia rozkazy i polecenia przełożonego, oraz czy się z nimi zgadza, czy też nie. Wyjątek w tym zakresie stanowi tylko polecenie, którego wykonanie łączyłoby się z popełnieniem przestępstwa, co wynika wprost z treści ust. 2 powyższego przepisu (por. m.in. NSA w wyrokach: z dnia 5 grudnia 2006 r. sygn. akt I OSK 472/06. Lex nr 290653, z dnia 27 października 2016 r., sygn. akt I OSK 898/15, Lex nr 2177232, WSA w Gdańsku w wyroku z dnia 18 lipca 2017 r. sygn.. akt IV SA/Gl 406/17, Lex nr 2338370). W myśl art. 132 ust. 1 ustawy, policjant odpowiada dyscyplinarnie za popełnienie przewinienia dyscyplinarnego polegającego na naruszeniu dyscypliny służbowej lub nieprzestrzeganiu zasad etyki zawodowej. Naruszeniem dyscypliny służbowej jest czyn policjanta polegający między innymi na niewykonaniu obowiązków wynikających z przepisów prawa lub rozkazów i poleceń wydanych przez uprawnionych przełożonych (ust. 2). Art. 132 ust. 3 ustawy stanowi, że naruszeniem dyscypliny służbowej jest w szczególności odmowa wykonania albo niewykonanie rozkazu lub polecenia przełożonego, względnie organu uprawnionego do wydawania poleceń policjantom, z wyłączeniem rozkazów i poleceń, o których mowa w art. 58 ust. 2 ustawy o Policji (pkt 1). Dla pociągnięcia policjanta do odpowiedzialności dyscyplinarnej na wskazanej podstawie istotny jest jedynie fakt wydania określonego polecenia służbowego oraz fakt niewykonania (niewłaściwego wykonania) takiego polecenia.

Zarzuty skargi w niniejszej sprawie zmierzały do wykazania, że skutkiem naruszenia wskazanych przepisów ustawy o Policji, regulujących procedurę przeprowadzania postępowania dyscyplinarnego w Policji było wydanie orzeczenia błędnie przypisującego skarżącemu popełnienie zarzucanych mu przewinień dyscyplinarnych, co skutkowało naruszeniem przepisów prawa materialnego i w konsekwencji bezpodstawnym wymierzeniem dyscyplinarnej kary nagany. Zarzuty te okazały się jednakże bezzasadne. Z analizy przedstawionych Sądowi akt sprawy wynika, że w dniu [...] 2017 r. skarżący otrzymał od swojego przełożonego podkom. M. S. polecenie wydania w tym dniu postanowienia o powołaniu biegłego z zakresu rekonstrukcji wypadków (drogowych). Nie przeczy temu sam skarżący, który w oświadczeniu złożonym 20 lipca 2017 r. oraz wyjaśnieniach złożonych w dniu 19 września 2017r. (w protokole przesłuchania skarżącego omyłkowo podano rok przesłuchania jako 2014), w sposób odmienny aniżeli ustalił to organ, przedstawiał przebieg rozmowy z przełożonym, wskazując, iż po otrzymaniu polecenia zwracał jedynie uwagę na brak po jego stronie obowiązku prowadzenia postępowań przygotowawczych, oraz na wątpliwości dotyczące samej zasadności wydania postanowienia o powołaniu biegłego już w tej dacie i bez pełnej dokumentacji zdarzenia. Fakt wydania skarżącemu polecenia o takiej treści jak ustaliły to organy należało uznać za bezsporny, tym bardziej, że w dniu tym skarżący polecenie wykonał. Zatem sporna jest ocena sytuacji wynikłej w związku z wydaniem skarżącemu polecenia w dniu [...] 2017 r. Zdaniem Sądu zarówno czynności prowadzone w toku postępowania dyscyplinarnego, jak i dokonana przez organ ocena zgromadzonych dowodów, które doprowadziły do podjęcia orzeczenia o ukaraniu skarżącego są prawidłowe a w toku postępowania nie doszło do naruszenia przepisów ustawy zarzucanego w skardze. Nie budzi wątpliwości, że organy ustaliły fakt odmowy przez skarżącego wykonania polecenia służbowego na podstawie zeznań świadków podkom. M. S., oraz asp. M. G. i tak przyjętą podstawę poczynionych ustaleń Sąd uznał za prawidłową. Jak wynika z tych zgodnych i konsekwentnych zeznań przełożony dwukrotnie zwracał się do skarżącego z poleceniem i skarżący dwukrotnie odmówił jego wykonania. Organy prawidłowo oceniły powyższe dowody. Natomiast z zeznań skarżącego (k. 183,184) wynika jedynie, że "wyrażał swoje wątpliwości" co do trybu z art. 308 kpk i zmian w "Zakresie Obowiązków". Pozostali przesłuchani w sprawie funkcjonariusze i pracownicy nie byli bezpośrednimi świadkami wydawania polecenia ani reakcji skarżącego. Z zeznań św. Ł. K. (k. 90-91) wynika jedynie, że słyszał, że rozmowa skarżącego z przełożonym dotyczyła "wydania polecenia odnośnie kontaktu z biegłym", z zeznań świadków P. W. (k. 137), M. P. (k. 84-86), J. C. (k. 94-95), i M. K. (k. 96-97) wynika, że w zakresie zarzutu dotyczącego odmowy wykonania polecenia nie mieli żadnych wiadomości. Natomiast świadek P. Ł. (k. 93-94) zeznał, że polecenie było wydane a skarżący powiedział, że nie ma dokumentacji zdarzenia. W tej sytuacji zdaniem Sądu organy prawidłowo ustaliły, że miała miejsce odmowa wykonania polecenia, gdyż pozwalał na to materiał dowodowy w postaci zeznań osób będących bezpośrednimi świadkami zdarzenia. Skoro pozostałe osoby nie znały nawet przebiegu rozmowy skarżącego z przełożonym (co do zarzutu dotyczącego odmowy wykonania polecenia), względnie znały jedynie temat tej rozmowy, to nie można uznać za zasadny zarzut skargi, iż ustalenie popełnienia przewinienia zostało dokonane pomimo niewyjaśnienia sprzeczności w zeznaniach przesłuchanych w sprawie świadków. Fakt, iż niektórzy przesłuchani w sprawie świadkowi nie mieli wiadomości na temat przebiegu rozmowy skarżącego z przełożonym nie świadczy o sprzeczności ich zeznań z zeznaniami św. M. S. i M. G., a jedynie o różnym zakresie posiadanych na temat zaistniałego zdarzenia wiadomości. Natomiast podważanie przez skarżącego wiarygodności zeznań tych świadków przez podnoszenie, iż byli oni zainteresowani rozstrzygnięciem w sprawie nie znajduje żadnego uzasadnienia w świetle zgromadzonego materiału dowodowego. Dodatkowo zauważyć należy w stanie faktycznym sprawy, że dla stwierdzenia zaistnienia przewinienia dyscyplinarnego polegającego na odmowie wykonania polecenia służbowego nie ma znaczenia późniejsze jego wykonanie, co skarżący w tym samym dniu uczynił.

Prawidłowo także ustaliły organy fakt popełnienia przez skarżącego drugiego przewinienia dyscyplinarnego polegającego na aroganckim i lekceważącym odniesieniu się do przełożonego, mówieniu podniesionym głosem i straszeniu sporządzeniem raportu w przypadku nie dokonania zmian w grafiku służby. Także w tym przypadku zasadnicze znaczenie dla oceny zaistniałej sytuacji w świetle zasad wynikających z treści art. 132 ust. 1 ustawy, oraz "Zasad etyki zawodowej policjanta" miały zeznania bezpośrednich świadków zachowania skarżącego i sposobu odniesienia się do przełożonego, tj. św. M. S. i M. G. Podobnie jak w przypadku pierwszego przewinienia organy zasadnie ustaliły stan faktyczny w oparciu o te zeznania. Treść protokołów przesłuchań pozostałych świadków wskazuje bezsprzecznie na brak ich wiedzy co do przebiegu rozmowy, która miała miejsce w trakcie ponownego pobytu skarżącego w gabinecie przełożonego, w obecności św. M. G., względnie na posiadanie jedynie wiadomości fragmentarycznych, tj. co do prowadzenia tej rozmowy "w tonie stanowczym"- św. P W., św. P. Ł., czy też podniesionym głosem – św. J. C., M. św. K. Z zeznań tych świadków wynika nadto, że w trakcie tej wymiany zdań byli oni zaangażowani w wykonywanie swoich obowiązków służbowych i nie przysłuchiwali się dokładnie zajściu mającemu miejsce w gabinecie M. S. Żaden ze świadków nie potwierdził natomiast zachowania przełożonego skarżącego, które opisał św. M. P. (k.88 akt adm.). W tej sytuacji prawidłowo został ustalony stan faktyczny sprawy na podstawie zeznań osób będących bezpośrednimi świadkami zachowania skarżącego, tj. przełożonego, do którego skarżący kierował swoje uwagi dotyczące liczby dyżurów, oraz obecnego w tym czasie w gabinecie św. M. G.

Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 7 ustawy "Komendant Główny Policji określa zasady etyki zawodowej policjantów, po zasięgnięciu opinii związku zawodowego policjantów." W oparciu o tę delegację ustawową Komendant Główny Policji wydał w dniu 31 grudnia 2003 r. Zarządzenie Nr 805 w sprawie "Zasad etyki zawodowej policjanta" (Dz. Urz. KGP z 2004 r. Nr 1, poz. 3), które w § 21 stanowi, że policjant winien rzetelnie wykonywać polecenia przełożonego oraz odnosić się do niego z szacunkiem. W świetle zgromadzonego materiału dowodowego nie budzi wątpliwości Sądu prawidłowość ustaleń dokonanych przez organy - tj. że zachowanie skarżącego w dniu [...] 2017r. świadczy o braku szacunku do przełożonego. Organy nie miały żadnych podstaw aby odmówić wiary zeznaniom św. M. G. i św. M. S. Świadek M. G. podał wręcz, że w swojej pracy zawodowej nie spotkał się z takim zachowaniem podwładnego w stosunku do przełożonego

Odnosząc się zaś do zarzutów skarżącego, dotyczących postępowania dyscyplinarnego, to Sąd ich również nie podzielił. Sąd stwierdza, że organy administracji w sposób prawidłowy przeprowadziły postępowanie dyscyplinarne, zebrały materiały dowodowe i właściwie zakwalifikowały zachowania skarżącego. Jeśli chodzi o zarzut dotyczący niedoręczenia skarżącemu postanowienia KP Policji z dnia [...] 2017 r., to przyznać trzeba, że istotnie doszło do sytuacji, w której, wobec cofnięcia przez skarżącego pełnomocnictwa do obrony dotychczasowemu pełnomocnikowi z dniem 22 września 2017 r., o czym organ powziął wiadomość dopiero 25 września 2017 r., przesyłka zawierająca postanowienie z dnia [...] 2017 r. o odmowie uzupełnienia akt postępowania została doręczona pełnomocnikowi, a to wobec kilkukrotnej odmowy przyjęcia korespondencji przez domowników pod wskazanym przez skarżącego adresem i niewiedzy organu, a także przyjęcia pisma przez pełnomocnika pomimo braku istnienia stosunku pełnomocnictwa w tym dniu. Sąd uznał, że uchybienie to nie miało jednak wpływu na wynik kontrolowanej sprawy. Postanowieniem powyższym Rzecznik Dyscyplinarny KPP odmówił uzupełnienia akt postępowania dyscyplinarnego poprzez przesłuchanie w charakterze świadków osób wskazanych we wniosku skarżącego z dnia 22 września 2017 r. (k. 197 i 198 akt adm.) wskazując, że tezy dowodowe zawarte w tym wniosku nie mają żadnego związku z toczącym się postępowaniem a okoliczności podane w uzasadnieniu wniosku nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Należy wskazać, że pismem z dnia 6 września 2017 r. skarżący zwrócił się z wnioskiem dowodowym o przesłuchanie w charakterze świadków osób wskazanych we wniosku z dnia 22 września 2017 r. i Rzecznik Dyscyplinarny postanowieniem z dnia [...] 2017 r. odmówił uwzględnienia tego wniosku wskazując na takie same przyczyny jak w postanowieniu z dnia [...] 2017 r. Na to postanowienie skarżący zażalił się i po rozpatrzeniu zażalenia Komendant Powiatowy Policji utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Organ odniósł się szczegółowo do tez dowodowych podanych przez skarżącego i wskazał, że osoby wskazane jako świadkowie nie pracowały w dniu 6 lipca 2017 r. bądź 12 lipca 2017 r. za wyjątkiem jednego z funkcjonariuszy, który miał służbę w godzinach innych aniżeli zarzucany skarżącemu czyn. Pierwszy z wyżej opisanych wniosków dowodowych złożony był na etapie postępowania dyscyplinarnego przed zmianą zarzutów (k. 158, 165, 174 i 176 akt adm.). Skoro więc ponowny wniosek skarżącego złożony 22 września 2017r., tj. po upływie 7 dni od wydania przez organ postanowienia o utrzymaniu w mocy postanowienia odmownego, którego motywy skarżący znał, dotyczył przesłuchania tych samych osób, o których mowa we wniosku z dnia 6 września 2017 r. to należało uznać, że uchybienie polegające na niedoręczeniu do rąk skarżącego postanowienia z dnia 23 września 2017 r. nie mogło mieć istotnego wpływu na wynik sprawy. Jak wynika z treści art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c) ppsa, nie każde naruszenie przepisów postępowania daje podstawę do uwzględnienia skargi, a jedynie takie, o którym mowa w powyższym przepisie. Zdaniem Sądu uchybienie to nie miało wpływu na wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, a nadto okoliczności wskazywane we wniosku z dnia 22 września 2017 r. nie dotyczyły w ogóle wydarzeń z dnia [...] 2017 r. Jeśli chodzi o zarzut niezaznajomienia skarżącego z uzupełnionymi aktami postępowania i związany z tym zarzut uniemożliwienia zgłoszenia wniosku o uzupełnienie akt postępowania, to z akt przedstawionych Sądowi wynika, że w dniu 20 września 2017 r. skarżący wraz z obrońcą zapoznali się z aktami postępowania, zaś w dniu następnym skarżący złożył wniosek o uzupełnienie akt postępowania przez dołączenie trzech dokumentów (pismo skarżącego, k. 192 i nast.). Treść tych dokumentów była więc skarżącemu doskonale znana a były to : podziękowania od Wójta Gminy z dnia 21 lipca 2014 r., od Ministra SWiA z 3 września 2016 r. i opinia służbowa o skarżącym z dnia 27 listopada 2016 r. Stawianie więc zarzutu, że po raz kolejny nie zaznajomiono skarżącego z aktami po ich uzupełnieniu przez samego skarżącego nie ma żadnego uzasadnienia i nie mogło odnieść spodziewanego skutku. Stoi bowiem w sprzeczności z posiadaną przez skarżącego wiedzą co do zawartości akt postępowania, po ich uzupełnieniu o dokumenty przedłożone przez skarżącego. Podzielić należało stanowisko organu w kwestii istnienia dwóch Kart Opisu Stanowiska Pracy skarżącego i braku wpływu tej okoliczności na stwierdzenie przez organ dopuszczenia się przez skarżącego zarzucanych przewinień. W świetle treści art. 58, oraz art. 132 ust. 3 pkt. 1 ustawy zarzuty podnoszone przez skarżącego w tym zakresie nie mogły być wzięte pod uwagę. Za nieuzasadnione należało uznać również zarzuty przedwczesnego wydania postanowienia o zakończeniu czynności dowodowych, niewystarczającego wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz naruszenia prawa materialnego skutkującego błędnym przyjęciem, iż skarżący dopuścił się zarzucanych ku przewinień dyscyplinarnych. W rozpoznawanej sprawie Sąd podzielił stanowisko zajęte przez organy w zakresie niedopełnienia obowiązków służbowych P. K., polegające na odmowie wykonania polecenia służbowego dotyczącego wydania postanowienia o powołaniu biegłego z zakresu rekonstrukcji wypadków drogowych (dnia 6 lipca 2017 r.) oraz naruszeniu zasady etyki zawodowej oraz zasady hierarchiczności w Policji w ten sposób, że odniósł się do przełożonego w sposób arogancji i lekceważący mówiąc podniesionym głosem i strasząc sporządzeniem na podkom. M. S. raportu w przypadku nie zmienienia jego grafiku służby, przez co okazał mu brak szacunku (dnia [...] 2017 r.). Rację mają organy, że postawa obwinionego nie znajduje żadnego usprawiedliwienia i świadczy o lekceważeniu obowiązujących przepisów, ale także o rażąco nieprawidłowym podejściu do obowiązków służbowych. Zaznaczyć należy, że w postępowaniu dyscyplinarnym dobór kary adekwatnej do przewinienia dyscyplinarnego należy do sfery uznania organów dyscyplinarnych, gdyż ustawodawca nie określił, jakiemu przewinieniu odpowiada każda z sankcji wymienionych w art. 134 ustawy o Policji. Z kolei sądowa kontrola orzeczenia dyscyplinarnego w części dotyczącej kary sprowadza się wyłącznie do oceny czy organy przestrzegały reguł procedowania, w tym ustawowych dyrektyw wymiaru kar (por. I OSK 2687/12). Takiego rodzaju dyrektywy ustawodawca zawarł w przepisie art. 134 h ust. 1 ustawy o Policji, wskazując, że wymierzona kara powinna być współmierna do popełnionego przewinienia dyscyplinarnego i stopnia zawinienia, w szczególności powinna uwzględniać okoliczności popełnienia przewinienia dyscyplinarnego, jego skutki, w tym następstwa dla służby, rodzaj i stopień naruszenia ciążących na obwinionym obowiązków, pobudki działania, zachowanie obwinionego przed popełnieniem przewinienia dyscyplinarnego i po jego popełnieniu oraz dotychczasowy przebieg służby. Ponadto w ust. 2 i 3 przywołanego powyżej art. 134h ustawodawca wskazał na przesłanki, które mają wpływ na zaostrzenie i złagodzenie wymiaru kary.

Z uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia wynika, że organ poddał analizie wszystkie okoliczności związane z naruszeniem przez skarżącego dyscypliny służbowej a więc i te, które skarżący podawał jako przyczynę naruszeń, wskazując następnie przyczyny, dla których wymierzoną karę uznał za adekwatną do popełnionych przewinień dyscyplinarnych, mając na uwadze treść art. 134h ust. 3 ustawy o Policji. Organ uwzględnił przy wymiarze kary dotychczasowy przebieg służby skarżącego oraz okoliczność wykonania polecenia z dnia [...] 2017 r., pomimo uprzedniej dwukrotnej odmowy wykonania. Wymierzając karę organ uwzględnił, że skarżący posiada dobrą opinię służbową oraz jest policjantem realizującym swe zadania służbowe na poziomie dobrym.

Jak podano wyżej wymiar kary powinien uwzględniać dyrektywy jej nakładania oraz okoliczności przemawiające tak na korzyść, jak i na niekorzyść obwinionego (por. IV SA/Wr 287/10); wybór każdej z kar nie może być dowolny, ale uzasadniony i poparty konkretnymi argumentami, uwzględniającymi indywidualne właściwości samego obwinionego, a także indywidualny charakter przypisanego przewinienia dyscyplinarnego. W niniejszej sprawie wymierzając skarżącemu karę dyscyplinarną nagany niewątpliwie uwzględniono dyrektywy wymiaru kary wskazane w art. 134 h ust. 1 ustawy o policji, stosując karę współmierną do popełnionego przewinienia dyscyplinarnego.

Zdaniem Sądu wymierzona kara jest adekwatna do rangi i charakteru popełnionego przewinienia, a także stopnia zawinienia sprawcy. Sankcja ta powinna uświadomić skarżącemu niestosowność jego zachowania oraz wdrożyć do właściwego respektowania powinności zawodowych i szacunku do przełożonego w przyszłości.

Wskazać również należy, że w niniejszej sprawie nie mogło dojść do naruszenia przepisów art. 7 i 77 kpa, gdyż do postępowania dyscyplinarnego policjantów nie stosuje się przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Sprawa odpowiedzialności dyscyplinarnej nie jest bowiem sprawą indywidualną rozstrzyganą w formie decyzji administracyjnej. Zarówno zatem z uwagi na przedmiot postępowania dyscyplinarnego, jak i regulację szczególną ustawie o Policji, przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się do postępowania dyscyplinarnego policjantów (por: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 grudnia 2006 roku l OSK 472/06, Lex nr 290653; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 grudnia 2006 roku l OSK 527/06, Lex nr 2906445). Reasumując, postępowanie dyscyplinarne przeprowadzone zostało prawidłowo, a organy administracji wyjaśniły wszystkie istotne okoliczności sprawy.

Kontrolując zaskarżone rozstrzygnięcie pod względem legalności w świetle zarzutów skargi, oraz z uwzględnieniem art. 134 ppsa, Sąd nie stwierdził istnienia wad powodujących konieczność wyeliminowania go z obrotu prawnego.

Z wyżej wskazanych przyczyn, Sąd na podstawie art. 151 ppsa orzekł jak w sentencji.