Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 161/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2007-10-29 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne: Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: journal: Dz.U.UE.L 1992 nr 302 poz 1 art. 29, 30, 31
law: Rozporządzenie Rady (EWG) NR 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny.
article: art. 73 ust. 1
journal: Dz.U. 2004 nr 68 poz 622
law: Ustawa z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne
article: art. 197
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
Teza: Posępowanie celne w zakresie badania wiarygodności zadeklarowanej wartości celnej towarów i w przypadku jej odrzucenia

- ustalania wartości celnej towarów, jest dwuetapowe i każdy z tych etapów zasadniczo różni się, jeżeli chodzi o czynności dowodowe. Pierwszy etap (...) ma na celu ustalenie, czy cena wynikająca z dokumentu zakupu jest ceną faktycznie zapłaconą lub należną za towar (...). Na tym etapie postępowania organ celny dokonał porównania cen zadeklarowanych z cenami takich samych towarów na rynku eksportu.

Konsekwencja zakwestionowania wiarygodności zadeklarowanej wartości celnej towaru było ustalenie tej wartości w oparciu o jedną z metod określonych w art. 30-31 WKC. Jest to drugi etap postępowania (...). Jeżeli chodzi o ustalenie wartości celnej (...) w oparciu o art. 31 WKC (...) zastosowana metoda dopuszcza możliwość dokonania ustaleń w tym zakresie w oparciu o "dane dostępne w kraju importu".

TEZY

Posępowanie celne w zakresie badania wiarygodności zadeklarowanej wartości celnej towarów i w przypadku jej odrzucenia

- ustalania wartości celnej towarów, jest dwuetapowe i każdy z tych etapów zasadniczo różni się, jeżeli chodzi o czynności dowodowe. Pierwszy etap (...) ma na celu ustalenie, czy cena wynikająca z dokumentu zakupu jest ceną faktycznie zapłaconą lub należną za towar (...). Na tym etapie postępowania organ celny dokonał porównania cen zadeklarowanych z cenami takich samych towarów na rynku eksportu.

Konsekwencja zakwestionowania wiarygodności zadeklarowanej wartości celnej towaru było ustalenie tej wartości w oparciu o jedną z metod określonych w art. 30-31 WKC. Jest to drugi etap postępowania (...). Jeżeli chodzi o ustalenie wartości celnej (...) w oparciu o art. 31 WKC (...) zastosowana metoda dopuszcza możliwość dokonania ustaleń w tym zakresie w oparciu o "dane dostępne w kraju importu".


SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Dorota Dąbek Sędziowie NSA Krystyna Kutzner (spr.) WSA Tadeusz Wołek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 października 2007 r. sprawy ze skargi R. A. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie określenia kwoty długu celnego skargę oddala


UZASADNIENIE

W dniu [...] skarżący R. A. prowadzący firmę Importowo-Handlowo-Usługową z siedzibą w J. , reprezentowany przez Agencję Celną, zgłosił do umieszczenia pod procedurą celną dopuszczenia do wolnego obrotu wg SAD o nr [...], towar importowany z Chin na warunkach CIF Hamburg 2 , w postaci ręczników frotte z bawełny w ilości 39.840 sztuk , o łącznej wartości 4.118,40 USD wskazanej w fakturze nr [...] z dnia [...]. Importowany towar został zgłoszony do kodu [...] ze stawką celną erga omnes w wysokości 12%.

Organ celny dokonał weryfikacji ww. zgłoszenia celnego w trybie art.68 Wspólnotowego Kodeksu Celnego, w wyniku zakwestionował zadeklarowaną przez skarżącego wartość celną przedmiotowych ręczników . Z danych pozyskanych ze stron internetowych w Chinach tj. z miejsca zakupu przedmiotowego towaru wynikało , iż ceny tego rodzaju towarów na rynku chińskim kształtują się w przedziałach: dla ręcznika frotte 100 % bawełny o wymiarach 70 x 140 cm : 0,75 USD - 1,76 USD , dla ręcznika frotte 100 % bawełny o wymiarach 50 x 100 cm : 0,50 USD - 1,02 USD , a więc na poziomie kilkakrotnie wyższym od cen określonych na fakturze załączonej do zgłoszenia celnego , w którym dla ręcznika bawełnianego o wymiarach 70 x 140 cm zadeklarowano cenę 0,12 USD za sztukę, natomiast ręcznik bawełniany o wymiarach 50 x 100 cm - 0,09 USD za sztukę.

Organ celny mając uzasadnione wątpliwości, iż zadeklarowane w zgłoszeniu celnym ceny importowanych ręczników nie odzwierciedlają ich rzeczywistej wartości, pobrał reprezentatywne dla całej partii próbki towarów według protokołu pobrania próbek nr [...] z dnia [...].

Wezwany do dostarczenia innych dowodów, które potwierdziłyby zadeklarowaną wartość , skarżący złożył oświadczenie pod odpowiedzialnością karną , iż wartość podana na fakturze nr [...] jest wartością prawdziwą i faktycznie zapłaconą za towar sprowadzony z Chin , a ponadto oświadczył, że nie posiada kontraktu, oferty cenowej, dokumentu ubezpieczeniowego, ani korespondencji handlowej, ponieważ towar zamawiany jest telefonicznie.

W dniu 10.07.2006r. do Urzędu Celnego wpłynęła " Umowa o przedstawicielstwo" zawarta w dniu 28.02.2003r. pomiędzy kontrahentem chińskim z siedzibą w B. Ch., D. Y. N. NO [...] (ChRL), a skarżącym . W §1 pkt.2 ww. umowy określono, iż przedmiotem handlu jest sprzedaż wyrobów tekstylnych w ll-gim gatunku, niesortowanych, częściowo wadliwych, stanowiący odrzuty z produkcji . Natomiast § 8 pkt. 3 ww. umowy stanowił , że ceny towarów obejmowały transport z Chińskiej Republiki Ludowej do Budapesztu, Frankfurtu, Hamburga i Norymbergii.

Na podstawie faktur transportowych wystawionych przez firmę spedycyjną dla skarżącego wynika, że sam transport takiego ładunku na odcinku Chińska Republika Ludowa - Hamburg kształtował się w granicach 2.500 USD.

W dniu 03.08.2006r. organ celny otrzymał "Ocenę ręczników" z dnia [...], w której biegły rzeczoznawca określił ceny hurtowe brutto : dla ręcznika 70 x 140cm (próbka nr 1) - 1,50 zł za sztukę , dla ręcznika 50 x 100cm (próbka nr 2) - 1,10 zł za sztukę .

W ocenie organu celnego zadeklarowana wartość celna przedmiotowego towaru – 4.118,40 USD - odbiegała od rzeczywistej wartości tego rodzaju towaru na rynku eksportera i z tego względu odmówił jej przyjęcia jako ceny faktycznie zapłaconej .

Mając powyższe na uwadze Naczelnik Urzędu Celnego, działając na podstawie art. 207 Ordynacja podatkowa , oraz na podstawie art. 20, art. 31, art. 78, art. 201, art.214 ust.1, art. 220 ust.1, art.221 ust.1, art.222 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12.10.1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny ( Dz. Urz. WE L 302 z 19.10.1992 r. ze zm.), art. 181a Rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993r. ustanawiającego przepisy wykonawcze w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 253 z 11.10.1993, z późn. zm.), na podstawie Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1810/2004 z dnia 07.09.2004r., zmieniającego załącznik l do rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87 w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej ( Dz. Urz. WE L nr 281 z dn. 30.10.2003r. z późn. zm.) oraz na podstawie art. 51, art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19.0o.2004 r. Prawo celne (Dz.U. Nr 68, póz. 622 z 2004 r.), w dniu 31.08.2006 r - wydał decyzję , w której określił kwotę długu celnego (typ AOO) podlegającą retrospektywnemu zaksięgowaniu , z tytułu importu przedmiotowego towaru w wysokości: 1.671,00 PLN .

W uzasadnieniu wydanej decyzji organ celny stwierdził , że konsekwencją zakwestionowania wiarygodności dokumentu służącego do

ustalenia wartości celnej towaru, a co za tym idzie braku ceny transakcyjnej jest

konieczność ustalenia wartości celnej przedmiotowych towarów z wykorzystaniem

jednej z metod wskazanych kolejno w art. 30 - 31 Wspólnotowego Kodeksu

Celnego. Wskazując na przyczyny odrzucenia kolejnych metod określonych w art.30 Wspólnotowego Kodeksu Celnego ( zwanego dalej WKC ) , wartość celną ustalił

metodą tzw. ostatniej szansy określoną w art. 31 WKC, tj. w oparciu o ceny określone w opinii biegłego rzeczoznawcy z zakresu wyrobów włókienniczych, w której określił wartość przedmiotowych towarów na poziomie hurtu na rynku polskim .

W związku z powyższym przeprowadzono kalkulację polegającą na odliczaniu od ceny rynkowej towaru określonej w ekspertyzie następujących elementów : 40 % marży , 22% podatku VAT oraz 12% cła . Kwota długu celnego podlegającego retrospektywnemu zaksięgowaniu, z tytułu importu towaru zgłoszonego w dniu [...] do umieszczenia pod procedurą celną dopuszczenia do wolnego obrotu wg JDA SAD nr [...], wynosiła 1.671,00 PLN.

Od powyższej decyzji skarżący złożył odwołanie , w którym zarzucił naruszenie prawa materialnego, a to art. 29 -31 WKC oraz art. 181 a. rozporządzenia Komisji EWG nr 2545/93 z dnia 2.07.1993r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania Wspólnotowego Kodeksu Celnego, poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w sprawie. Wskazując na powyższe podstawy zaskarżenia, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.

Zdaniem skarżącego , organ celny zakwestionował zadeklarowaną przez skarżącego wartość celną towarów w oparciu o przesłanki wyłączone ustawowo w art. 31 ust. 2 lit.c WKC . Ten, niedozwolony sposób rozumowania ujawnił w treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji , w którym sam organ pierwszej instancji wskazał, iż dokonał porównania cen tego typu ręczników na rynku wewnętrznym kraju wywozu, podając nawet konkretne adresy zakładek stron www w Internecie. Zgodnie z tym przepisem organowi nie było wolno tego czynić, gdyż taka metoda ustalania wartości celnej jest ipso iure wykluczona: "2. Wartość celna [...] nie może być określana na podstawie: [...] c) ceny towarów na rynku wewnętrznym kraju wywozu" (w konkretnym przypadku ChRL).

Pomimo, iż procedura weryfikacji wartości celnej towarów została wszczęta, w ocenie skarżącego z naruszeniem prawa, to zgodnie z wezwaniem organu celnego , złożył stosowne wyjaśnienia , jak również przedłożył łączące go z importerem umowy handlowe z 2003 roku.

Ponadto skarżący podniósł , że nie miał żadnego wpływu na " tajne i poufne" ustalenia organu celnego pierwszej instancji , a ujawniane dopiero w treści uzasadnienia decyzji, iż organ celny dokonał wybiórczego porównania wysokości frachtów "na odcinku ChRL - Hamburg". Jest to ustalenie o tyle nieprecyzyjne i nieweryfikowalne, iż nie zawiera wskazania środka transportu (morski, lotniczy) , jak również nie uwzględnia trasy , na której odbywał się przewóz. Chińska Republika Ludowa jest państwem o pow. 9 596 960 km2, które rozciąga się pomiędzy 35 00 N a 105 00 E. Nie jest zatem bez znaczenia, co oczywiste, z której części tego ogromnego geograficznie kraju dokonuje się przywozu towarów.

Podsumowując skarżący zarzucił , że Urząd Celny określił wartość celną zaimportowanych towarów w sposób sprzeczny z treścią art. 29 - 31 WKC , gdyż żaden ze wskazanych tam sposobów nie uprawnia organu do wykonania opinii biegłego rzeczoznawcy, który w swej opinii zastosował metody wyceny wykluczone treścią art.31 ust.2 lit.a – g WKC .

Dyrektor Izby Celnej, po rozpatrzeniu odwołania skarżącego , decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Naczelnika Urzędu Celnego. Odnosząc się do zarzutów odwołania dotyczących naruszenia art.29 - 31 WKC , organ odwoławczy wyjaśnił , że powołany przez skarżącego art.31 ust.2 lit. c WKC odnosi się do jednej z metod ustalania wartości celnej towarów importowanych, a mianowicie do tzw. "metody ostatniej szansy". Stosuje się ją w sytuacji, gdy nie jest możliwe ustalenie wartości celnej innymi, poprzedzającymi jej metodami, co zresztą obszernie wyjaśniono w zaskarżonej decyzji. Słusznie zauważa skarżący , że w przypadku korzystania przez organ celny z tej właśnie metody nie jest możliwe, co zresztą wprost wynika z przytoczonego przepisu, ustalanie wartości celnej na podstawie ceny towarów na rynku wewnętrznym kraju wywozu. Nie można jednak uznać za słuszny zarzutu, iż Naczelnik Urzędu Celnego obliczył wartość celną towaru na podstawie takich właśnie danych. Jak bowiem wykazano w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia, informacje pozyskane ze stron internetowych , a dotyczące cen takich samych towarów na rynku kraju eksportu stanowiły jedynie podstawę do zakwestionowania wartości celnej zadeklarowanej przez zgłaszającego. Powodem wątpliwości co do wiarygodności cen podanych skarżącego w zgłoszeniu celnym była też analiza danych wynikających z przedłożonej przez skarżącego "umowy o przedstawicielstwo" , z której wynikało , że ceny towarów, będących jej przedmiotem zawierają koszt transportu z Chińskiej Republiki Ludowej, między innymi, do Hamburga. Ustalenie w sposób orientacyjny, jaki może być koszt transportu na odcinku między Chinami a Niemcami, i pomniejszenie podanych na fakturze cen towarów o taki szacunkowy koszt, "osłabił w znaczący sposób" wiarygodność zadeklarowanej wartości celnej. Organ odwoławczy podkreślił , że organ celny pierwszej instancji nie ustalał wartości celnej w oparciu o ceny takich samych towarów na rynku kraju wywozu, lecz dane takie były niezbędne do tego, aby sprawdzić wiarygodność cen z faktury załączonej do zgłoszenia celnego. Innymi słowy, tylko w taki sposób organ celny może ocenić, czy te wartości, które deklaruje zgłaszający, mogą być przyjęte jako prawdziwe i czy mogą stanowić podstawę do dalszych obliczeń należności celnych i podatkowych związanych z importem. Porównywanie cen zadeklarowanych z cenami takich samych towarów na rynku kraju eksportu jest zabiegiem wskazanym jako prawidłowy i zalecany we wszystkich krajach członkowskich Unii Europejskiej przy weryfikacji wartości celnej towarów. Jeżeli zaś organy celne mają uzasadnione wątpliwości, że zadeklarowana wartość celna stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną sumę określoną w art.29 WKC , nie muszą ustalać wartości celnej przywożonych towarów z zastosowaniem metody wartości transakcyjnej (art.181a RWKC). W przedmiotowej sprawie porównanie cen zadeklarowanych przez zgłaszającego z cenami na rynku kraju eksportu , jak również uwzględnienie kosztów transportu, o których mowa w "umowie o przedstawicielstwie", i tym samym odmówienie prawidłowości przedstawionej fakturze, pozwoliło Naczelnikowi Urzędu Celnego na odrzucenie podstawowej metody wartości transakcyjnej.

W związku z powyższym Dyrektor Izby Celnej uznał zarzut naruszenia art.31 ust.2 lit. c) WKC za nieuzasadniony .

Po odrzuceniu zadeklarowanej wartości celnej towarów Naczelnik Urzędu Celnego, zdaniem organu odwoławczego , zastosował "metodę ostatniej szansy". W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wyjaśniono , że kwoty, jakie stanowiły podstawę do dokonania wyliczeń wartości celnej tą metodą, pochodzą z ekspertyzy rzeczoznawcy z dnia [...].

Skarżący zarzucił , że opinia biegłego nie mogła stanowić podstawy do ustalenia wartości celnej, gdyż przepisy Wspólnotowego Kodeksu Celnego nie przewidują takiej możliwości, a poza tym, jak twierdzi skarżący, biegły sam w swojej ekspertyzie postąpił wbrew treści art.31 ust.2 lit a - g WKC .

Dyrektor Izby Celnej wyjaśnił , że postępowanie celne, zgodnie z art.73 ust. 1 ustawy - Prawo celne, toczy się w dużej mierze w oparciu o przepisy zawarte w dziale IV Ordynacji podatkowej , w której przewidziano , między innymi, że w ramach prowadzonego przez organ celny postępowania dowodowego, dowodem może być opinia osoby, która dysponuje wiadomościami specjalnymi, których brak jest organowi celnemu. Brak możliwości skorzystania z regulacji dotyczących postępowania dowodowego, w tym przede wszystkim ze środków dowodowych, jakie przewidział ustawodawca, oznaczałoby naruszenie podstawowej zasady postępowania podatkowego, a tym samym i celnego, a mianowicie zasady wszechstronnego wyjaśnienia całego stanu faktycznego zanim wydane zostanie stosowne rozstrzygnięcie administracyjne.

Poza tym, art.31 ust.2 WKC określa, w oparciu o jakie elementy nie można ustalać wartości celnej towaru w ramach "metody ostatniej szansy". Rzeczoznawca w wydanej opinii wyjaśnił, że przy ustalaniu cen hurtowych brutto towarów brał pod uwagę następujące czynniki: liczbę dostawców i kolejnych pośredników hurtowych, przykładowe ceny detaliczne dla ręczników o podobnych rozmiarach ze sklepu TESCO, z placów handlowych oraz hurtowni, gdzie prowadzona jest sprzedaż detaliczna. Ponadto opinia rzeczoznawcy opierała się na bezpośrednich badaniach rynkowych w wybranych hurtowniach rejonu małopolskiego, na badaniach cen detalicznych, na analizie własnych danych dotyczących wyrobów pochodzenia wschodniego, w tym także chińskiego. Ustalając cenę hurtową brutto uwzględniono wielkość ocenianej partii oraz poziom jakościowy ręczników, wartość rynkową netto, jednostkowe koszty transportu, cło w wysokości 12%, podatek VAT oraz marżę w wysokości 40%.

Wśród elementów, które stanowiły podstawę ekspertyzy , nie ma tych wartości, o których stanowi art.31 ust.2 WKC , tj.: cen sprzedaży na obszarze Wspólnoty towarów wytworzonych we Wspólnocie, cen towarów na rynku wewnętrznym kraju wywozu, kosztów produkcji innych niż wartość kalkulowana, która została ustalona dla identycznych lub podobnych towarów na podstawie art. 30 ust.2 lit. d), cen na wywóz do kraju nie będącego częścią obszaru celnego Wspólnoty, minimalnych wartości celnych, arbitralnych lub nieprawdziwych wartości , ani systemu polegającego na przyjmowaniu dla potrzeb celnych wyższej z dwóch alternatywnych wartości.

Wartości zawarte w ekspertyzie rzeczoznawcy , stanowią dane dostępne we Wspólnocie, a więc dane, o których mowa w przepisie art.31 ust. 1 WKC , jako podstawowe informacje stosowane obligatoryjnie przy ustalaniu wartości celnej "metodą ostatniej szansy".

W związku z powyższym za nieuzasadnione uznał Dyrektor Izby Celnej zarzuty skarżącego dotyczące opinii rzeczoznawcy.

Odnosząc się z kolei do zarzutów dotyczących ustalania kosztów transportu na odcinku między Chinami a Niemcami, organ odwoławczy wyjaśnił , że koszty transportu, które kwestionuje skarżący , zostały przyjęte przez organ celny jedynie orientacyjnie jako element mający na celu , oprócz przykładowych cen towarów takich samych, jak przywiezione, na rynku kraju eksportu , wykazanie, że cena zadeklarowana przez zgłaszającego jest niewiarygodna. Z "umowy o przedstawicielstwie" wprost wynikało, że ceny przywożonych z Chin towarów, pomimo że już bardzo niskie, to jeszcze dodatkowo zawierają koszt transportu. Organ celny pierwszej instancji nie doliczył tych kosztów do ustalonej przez siebie wartości celnej towaru, co zgodne jest z zastosowaną "metodą ostatniej szansy".

Na powyższą decyzję wpłynęła skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie , w której skarżący powtórzył zarzuty zawarte w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji tj. naruszenie prawa materialnego, a to art. 29 - 31. WKC oraz art. 181a. rozporządzenia Komisji EWG nr 2545/93 z dnia 02 lipca 1993 r. ustanawiające przepisy w celu wykonania Wspólnotowego Kodeksu Celnego – poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w sprawie. Wskazując na powyższe podstawy zaskarżenia skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji .

W uzasadnieniu złożonej skargi skarżący powtórzył argumentację zawartą w odwołaniu od decyzji pierwszoinstancyjnej . Dodatkowo skarżący podniósł , że organ odwoławczy w sposób błędny przyjął, iż porównanie cen takich samych towarów na rynku kraju eksportu z cenami towarów zadeklarowanych do procedury celnej przez skarżącego, stanowiło jedynie podstawę do zakwestionowania wartości celnej. Nie można , zdaniem skarżącego , podzielić stanowiska organu drugiej instancji, jakoby "sprawdzenie" ceny takich samych towarów w kraju wywozu, celem uwiarygodnienia cen z faktury załączonej do zgłoszenia celnego, nie było de facto ustaleniem wartości celnej w oparciu o ceny takich samych towarów w kraju wywozu.

Skarżący zarzucił , że fakt zakwestionowania wartości celnej zadeklarowanej przez niego , na podstawie niedozwolonej metody ustalania wartości celnej, stanowi naruszenie przepisu art. 31. ust. 2. lit. c WKC. Art. 181 a rozporządzenia Komisji EWG nr 2545/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiający przepisy w celu wykonania Wspólnotowego Kodeksu Celnego , wskazuje na konieczność wystąpienia "uzasadnionych wątpliwości", których w przedmiotowej sprawie organ pierwszej instancji nie miałby , gdyby nie skorzystał de facto z metody ustalenia wartości celnej na podstawie cen towarów na rynku wewnętrznym kraju wywozu. Takie działanie organu celnego spowodowało odrzucenie podstawowej metody wartości transakcyjnej i umożliwiło skorzystanie z metody "ostatniej szansy".

Odnosząc się do kwestii kosztów transportu , skarżący zarzucił , że organ odwoławczy wskazał , iż koszty transportu choć stanowiły podstawę dla podważenia wiarygodności zadeklarowanej wartości celnej towaru , nie zostały następnie uwzględnione przy określaniu wartości celnej. Skarżący podniósł , że organ celny pierwszej instancji zakwestionował wartość celną w oparciu o nieprecyzyjne i nieweryfikowalne koszty transportu .

Skarżący podtrzymał zarzuty dotyczące opinii biegłego rzeczoznawcy podnosząc , że art. 29 - 31 WKC nie uprawniły organu do wykonania takiej opinii i zastosowania w niej metod wyceny wykluczonych treścią art. 31. ust. 2. lit. a – g tego Kodeksu .

Organ pierwszej instancji dokonując błędnej wykładni i wadliwie stosując przepisy wskazane w skardze , w sposób rażący naruszył przepisy prawa materialnego. Organ odwoławczy wskazał, iż postępowanie celne toczy się w oparciu o przepisy Ordynacji podatkowej, jednakże nie sposób zgodzić się, iż przepisy te mają pierwszeństwo przed przepisami wspólnotowymi procedury celnej. Organ celny winien w pierwszej kolejności stosować przepisy prawa wspólnotowego i nie dopuszczalnym jest stosowanie przepisów państwa członkowskiego z pominięciem przepisów prawa wspólnotowego.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył , co następuje :

Stosownie do art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem . Oznacza to , że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność z prawem zaskarżonej decyzji . Usunięcie z obrotu prawnego decyzji może nastąpić tylko wtedy , gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania , że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organy administracji publicznej naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art.145 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. z 2002 r Nr 153, poz.1270) .

W rozpatrywanej sprawie Sąd dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem stwierdził , że organy celne obu instancji nie naruszyły prawa w zakresie wyżej opisanym , a w konsekwencji skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Analiza zarzutów skargi prowadzi do wniosku , że skarżący nie dostrzegł , iż postępowanie celne w zakresie badania wiarygodności zadeklarowanej wartości towarów i w przypadku jej odrzucenia - ustalania wartości celnej towarów , jest dwuetapowe i każdy z tych etapów zasadniczo różni się , jeżeli chodzi o czynności dowodowe. Pierwszy etap obejmujący badanie wiarygodności zadeklarowanej wartości towarów ma na celu ustalenie , czy cena wynikająca z dokumentu zakupu jest ceną faktycznie zapłaconą lub należną za towar , a zatem czy zadeklarowana w zgłoszeniu celnym cena może być uznana za wartość celną przywożonych towarów w rozumieniu art.29 WKC. Na tym etapie postępowania organ celny dokonał porównania cen zadeklarowanych z cenami takich samych towarów na rynku eksportu . Ten sposób działania jest prawidłowy i zgodny z prawem . Uzasadnione było – co do zasady - działanie organu celnego polegające na zweryfikowaniu wiarygodności ceny zapłaconej za zaimportowany towar poprzez porównanie jej z cenami obowiązującymi w miejscu zakupu , a więc na rynku kraju eksportu.

W rozpatrywanej sprawie organ celny po dokonaniu porównania ceny zadeklarowanej w zgłoszeniu celnym z cenami takiego samego towaru w Chinach , a dodatkowo po analizie kosztów transportu tego towaru na warunkach CIF Hamburg 2 , stwierdził , że cena zadeklarowana w dokumencie celnym w znacznym stopniu odbiegała od cen porównywalnych w Chinach . W ocenie Sądu dokonane ustalenia uzasadniały stanowisko organu celnego o uzasadnionych wątpliwościach co do wiarygodności zadeklarowanej wartości celnej towaru , a w konsekwencji do odmowy jej przyjęcia jako ceny transakcyjnej .

W związku z zakwestionowaniem wiarygodności zadeklarowanej wartości celnej towaru organ celny pierwszej instancji , działając na podstawie art. 181 a ww. Rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93 z dnia 02.07.1993 r , odstąpił od ustalenia wartości celnej na podstawie wartości transakcyjnej. Przepis ten stanowi , że jeżeli organy celne mają uzasadnione wątpliwości, że zadeklarowana wartość celna stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną sumę określoną w art. 29 WKC, nie muszą ustalać wartości celnej przywożonych towarów z zastosowaniem metody wartości transakcyjnej.

Konsekwencją zakwestionowania wiarygodności zadeklarowanej wartości celnej towaru było ustalenie tej wartości w oparciu o jedną z metod określonych w art. 30 – 31 WKC. Jest to drugi etap postępowania związanego z weryfikacją zgłoszenia celnego w zakresie wartości celnej towaru. Skoro zadeklarowana wartość celna nie mogła być przyjęta , to organ celny ma obowiązek ustalenia tej wartości stosując kolejno metody wynikające z ww. przepisów.

Naczelnik Urzędu Celnego w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] szczegółowo uzasadnił powody , dla których nie było możliwe zastosowanie metod poprzedzających tzw. " metodę ostatniej szansy" określoną w art.31 WKC. Stanowisko organu celnego w tym zakresie należy uznać za zgodne z prawem.

Jeżeli chodzi o ustalenie wartości celnej dla towarów objętych zgłoszeniem celnym SAD nr [...] z dnia [...] w oparciu o art.31 WKC Sąd nie stwierdził , aby organ celny niewłaściwie dokonał ustalenia tej wartości . Zastosowana metoda dopuszcza możliwość dokonania ustaleń w tym zakresie w oparciu " o dane dostępne w kraju importu ". Tak więc wykorzystanie "Oceny ręczników" dokonanej przez rzeczoznawcę w oparciu o pobrane próbki towaru , wbrew zarzutom skargi , nie stanowi naruszenia prawa . Podnieść należy , że sama opinia nie budzi zastrzeżeń co do jej rzetelności i poprawności , bowiem uwzględniała ona ceny w masowym obrocie hurtowym , badania rynku były prowadzone w rejonie m., a w obliczeniach uwzględniono wielkość ocenianej partii ręczników i ich jakość , a ponadto obciążenia celno-podatkowe oraz marżę w wysokości 40%. Ekspertyza rzeczoznawcy wykazała, że szacunkowa cena hurtowa brutto zaimportowanych przez skarżącego ręczników wynosiła odpowiednio 1,10 zł. oraz 1,50 zł. za sztukę .

W związku z powyższym nie można uznać za uzasadniony zarzut skargi dotyczący błędnego zastosowania art. 31 ust. 2 lit. c WKC , ponieważ przesłanki określone w tym przepisie stanowiły podstawę do ustalenia wartości celnej towaru przez organ celny ( etap drugi) , co było zgodne z zasadami stosowania " metody ostatniej szansy" .

Odnosząc się do zarzutu skargi w zakresie pierwszeństwa w stosowaniu przepisów wspólnotowych , należy wyjaśnić , że nie wszystkie kwestie celne regulowane są w prawie wspólnotowym. Przepisy materialne , a więc m. in. zasady ustalania wartości celnej , są zawarte we wspólnotowym prawie celnym, natomiast przepisy proceduralne pozostawiono do uregulowania przez państwa członkowskie w wewnętrznym ustawodawstwie celnym. Takim przepisem w polskim prawie celnym jest art. 73 ust. 1 ustawy Prawo celne, który stanowi, że do postępowania w sprawach celnych stosuje się odpowiednio przepisy art. 12 oraz działu IV ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, z uwzględnieniem zmian wynikających z przepisów prawa celnego. Zgodnie z art.197 Ordynacji podatkowej w ramach prowadzonego przez organ celny postępowania dowodowego, dowodem może być opinia osoby, która dysponuje wiadomościami specjalnymi, których brak jest organowi celnemu . Na marginesie dodać należy , że opinie biegłych rzeczoznawców często są wykorzystywane w praktyce polskich organów celnych w sprawach dotyczących wartości celnej towaru.

W związku z powyższym zarzut skarżącego w zakresie wyżej opisanym należy uznać za nieuzasadniony.

Skarżący zarzucił również, że nie miał żadnego wpływu na tajne ustalenia organu I instancji, ujawnione dopiero w treści uzasadnienia decyzji, a dotyczące się do wysokości kosztów transportu poniesionych przez skarżącego pomiędzy Chinami , a Hamburgiem. W tej kwestii Sąd również w całości podzielił stanowisko Dyrektora Izby Celnej, który wyjaśnił, że koszty te zostały przyjęte przez organ celny jedynie orientacyjnie, jako element mający na celu wykazanie, że cena zadeklarowana przez skarżącego jest niewiarygodna. Z przedstawionej przez skarżącego "umowy o przedstawicielstwie" wprost wynikało, że ceny przywożonych z Chin towarów, pomimo że już bardzo niskie, to jeszcze dodatkowo zawierały koszt transportu. Organ celny pierwszej instancji nie doliczył tych kosztów do ustalonej przez siebie wartości celnej towaru, co było zgodne z przepisami dotyczącymi ustalania wartości celnej "metodą ostatniej szansy".

Skarga nie może być uwzględniona , ponieważ wyniki oceny przeprowadzonego postępowania i stanowisko organów celnych nie dają podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji. Sąd uchyla zaskarżoną decyzję na podstawie art.145 ww. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ) – tylko w razie zaistnienia istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu , jeżeli mogły one mieć wpływ na wynik sprawy lub naruszenia przepisów prawa materialnego , które miało wpływ na wynik sprawy. W rozpatrywanej sprawie Sąd nie stwierdził takich wad i uchybień , dlatego należało orzec jak w sentencji.