Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 943/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2013-02-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 153
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Sędziowie Sędzia NSA Jolanta Szaniecka Sędzia WSA Barbara Drzazga (spr.) Protokolant St. sekretarz sąd. Joanna Wieczorkiewicz-Skoczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 lutego 2013 r. sprawy ze skarg J. C., . C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] 2012 r. Nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. na rzecz skarżących kwotę [...] zł ([...] złote) tytułem zwrotu kosztów postępowania, III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją z dnia [...] 2012 r. nr [...], po rozpoznaniu odwołania A. sp. z o.o. od decyzji Wójta Gminy M. z dnia [...] 2010 r. znak: [...] orzekającej o odmowie wydania na rzecz A. sp. z o.o. decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie fermy norek oraz budynków gospodarczo-magazynowo-socjalnych na działce nr [...], obręb P., gm. M., uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i określiło na rzecz A. sp. z o.o. środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację powyższego przedsięwzięcia.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy przedstawił przebieg postępowania, począwszy od wniosku spółki A. o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla budowy fermy norek wraz z towarzyszącymi budynkami, przez postanowienie Wójta Gminy M. z dnia [...] 2008 r. o wymogu sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedmiotowej inwestycji na środowisko, postanowienie Starosty G. z dnia [...] 2008 r. pozytywnie uzgadniające przedsięwzięcie oraz postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w G. z dnia [...] 2008 r. uzgadniającego warunki w zakresie wymagań higienicznych i zdrowotnych dla tej inwestycji, po decyzję własną z dnia [...] 2008 r. znak: [...] odmawiającą inwestorowi określenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację niniejszego przedsięwzięcia. Wskazał, że wskutek odwołania inwestora Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją z dnia [...] 2008 r. nr [...] uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Kolegium wskazało, iż organ I instancji prowadząc ponownie postępowanie przeprowadził rozprawę administracyjną, wezwał inwestora do uzupełnienia raportu i następnie ponownie zwrócił się o stosowne uzgodnienia, z tym że w miejsce Starosty G. dokonał uzgodnienia z Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska (postanowienie z dnia [...] 2009 r.; znak: [...]). Następnie Wójt Gminy M. decyzją z dnia [...] 2010r. ponownie odmówił zgody na realizację rzeczonego przedsięwzięcia. W motywach rozstrzygnięcia wskazał, że uciążliwości fermy będą wykraczać poza granice działki. Zdaniem organu I instancji zgoda na tę inwestycję ograniczy możliwość rozwoju tej części gminy. Dodał też, że Rada Gminy M. w dniu [...] 2010 r. podjęła uchwałę nr [...] w sprawie przystąpienia do sporządzenia zmiany Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Mieleszyn w celu zastąpienia dotychczasowej rolniczej funkcji obszaru o niskiej bonitacji gleb wydobyciem kruszyw, a następnie zrekultywowanie wyrobisk i ich zagospodarowanie w postaci zbiornika wodnego oraz terenów zabudowy, co przyczyni się do powstania terenów pod budownictwo mieszkaniowe. Ponadto Wójt stwierdził, że ustawa o organizacji hodowli i rozrodzie zwierząt gospodarskich klasyfikuje norki jako futerkowe zwierzęta gospodarskie, jeśli hoduje się je w celu pozyskania surowca dla przemysłu futrzarskiego, mięsnego i włókienniczego. Norka amerykańska jako zwierzę obce rodzimej faunie, które znalazło się w środowisku przyrodniczym na sutek ucieczek z ferm hodowlanych prowadzonych przez człowieka stanowi duże zagrożenie dla drobnych zwierząt łownych, szczególnie ptaków wodno-błotnych. W celu zmniejszenia negatywnego wpływu norki na poszczególne gatunki zwierząt wprowadzono ją na listę gatunków zwierząt łownych (rozp. Ministra Środowiska w sprawie ustalenia listy gatunków łownych – Dz. U. z 2005 r. Nr 45, poz. 433). Nadto w ocenie Wójta wbrew stanowiskom organów uzgadniających realizacja niniejszego przedsięwzięcia stanowi naruszenie zasady zrównoważonego rozwoju oraz zasady równości wobec prawa.

Odwołanie od tej decyzji wniosła spółka A. SKO w P. decyzją z dnia [...] 2010 r. uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Spółka A. wniosła skargę na tę decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. Ten wyrokiem z dnia 5 maja 2011 r. sygn. akt IV SA/Po 229/11 uchylił zaskarżoną decyzję. Następnie Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 9 lutego 2012 r. sygn. akt II OSK 1823/11 oddalił skargę kasacyjną J. C. i T. C. od powyższego wyroku sądu I instancji.

Mając powyższe na względzie SKO w P. ponownie rozpoznając odwołanie od decyzji Wójta Gminy M. z dnia [...] 2010 r. wskazało w uzasadnieniu powołanej na wstępie decyzji z dnia [...] 2012 r., że planowaną inwestycję uzgodniły właściwe organy ochrony przyrody (Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w G. oraz Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska), które to uzgodnienia odnoszą się do kompetencji i w tym zakresie nie mogą być oceniane, a co za tym idzie kwestionowane przez organ wydający decyzję środowiskową. Nadto, zdaniem Kolegium, odmowa wydania środowiskowej zgody na realizację przedsięwzięcia w oparciu o sprzeczność z zapisami studium nie znajduje uzasadnienia w przepisach prawa. Przepis art. 56 ust. 1 ustawy – Prawo ochrony środowiska daje organowi jedynie kompetencje do stwierdzenia zgodności planowanej inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, a nie ze studium. Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy nie jest bowiem aktem prawa miejscowego.

Następnie Kolegium wskazało, że zgodnie z art. 53 Prawa ochrony środowiska (dalej: p.o.ś.) zapewniona została możliwość udziału społeczeństwa w postępowaniu. Zarówno strony postępowania, jak i przedstawiciele społeczności lokalnej wyrażali swój sprzeciw wobec planowanej inwestycji, argumentując go negatywnym wpływem przedsięwzięcia na stan środowiska naturalnego oraz utratą wartości gruntów i nieruchomości. Niemniej jednak organ odwoławczy uznał w świetle zgromadzonego materiału dowodowego, że przedmiotowa inwestycja będzie spełniać wymagania najlepszej dostępnej technologii, a przyjęte rozwiązania zapewnią brak negatywnego wpływu na środowisko naturalne. Realizacja inwestycji nie spowoduje też, w ocenie Kolegium, naruszenia wymagań ochrony środowiska zawartych w przepisach, jeśli spełnione zostaną warunki określone w niniejszej decyzji.

Ponadto SKO w Poznaniu wskazało, że zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270), dalej: p.p.s.a., ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Tymczasem w prawomocnym, wydanym w niniejszej sprawie wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu (sygn. akt IV SA/Po 229/11) wskazał, że "zgromadzony od początku roku 2008 materiał obiektywnie wskazuje, że inwestor winien otrzymać decyzję pozytywną przy uwzględnieniu postawionych ograniczeń wyartykułowanych w postanowieniach organów uzgadniających warunki inwestycji". Dlatego Kolegium będąc związane powołaną oceną prawną, zobowiązane było do podporządkowania się jej w pełnym zakresie. W związku z powyższym organ odwoławczy stwierdził, że po zrealizowaniu wszystkich warunków zawartych w niniejszej decyzji, realizacja projektowanej inwestycji nie będzie negatywnie oddziaływać na środowisko.

Skargi na powyższą decyzję SKO w P. z dnia [...] 2012 r. wniosły J. C. i H. C. W swej skardze J. C. zarzuciła organowi odwoławczemu naruszenie art. 46 ust. 10 Prawa ochrony środowiska, ustawy o ochronie przyrody oraz art. 7 i art. 107 § 3 k.p.a. Podniosła, iż przepis art. 46 ust. 10 p.o.ś. wymaga, aby uzasadnienie decyzji środowiskowej odpowiadało nie tylko wymogom art. 107 § 3 k.p.a., ale również zawierało informacje o sposobie wykorzystania uwag i wniosków w związku z udziałem społeczeństwa oraz informacji dotyczących konieczności wykonania analizy porealizacyjnej, o której mowa w art. 56 p.o.ś. Zdaniem skarżącej uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie zawiera w ogóle powyższych informacji, a nadto zawiera sprzeczności pomiędzy rozstrzygnięciem, a uzasadnieniem. Skarżąca wskazała, że rozstrzygnięcie dosłownie powtarza rozstrzygnięcie zawarte w postanowieniu Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] 2010 r. Tymczasem w uzasadnieniu Kolegium nie powołało przepisów stanowiących podstawę do przyjętego rozstrzygnięcia. Nie podano w szczególności dlaczego wysokość kalenicy pawilonu ma mieć 3,5 m, wysokość płotu otaczającego fermę ma wynosić 2 m, a nie więcej lub mniej, dlaczego ogrodzenie fermy ma być wkopane na głębokość 0,5 m, a nie głębiej. Skarżąca podała przy tym, że według jej wiedzy norka amerykańska jest w stanie pokonać płot wykonany z siatki lub materiału gładkiego o wys. 4 m oraz wykonać podkop pod płotem i innymi urządzeniami na głębokość co najmniej 1 m. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie powołano też żadnych przepisów dotyczących wielkości pasa patrolowego, o ilości ścieków z 20 pawilonów tj. z ok. 35000 norek, które będą gromadzone w zbiorniku o poj. 8000 l. Nie przytoczono też przepisów określających sposób składowania oraz magazynowania i kompostowania odpadów zwierząt. W ocenie skarżącej SKO nie odniosło się też do wskazanej w decyzji Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] 2005 r. i decyzji Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w P. (dalej: RDOŚ) z dnia [...] 2010 r. okoliczności, ze teren, na którym ma być realizowana inwestycja jest objęty strefą ochrony ostoi, miejsca rozrodu i regularnego przebywania bociana czarnego.

Z kolej H. C. zarzuciła w skardze błędne przyjęcie przez Kolegium, iż inwestycja będzie spełniać wymagania najlepszej dostępnej technologii, a przyjęte rozwiązania zapewnią brak negatywnego wpływu na środowisko naturalne. Zarzuciła też organowi odwoławczemu naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niedostateczne ustalenie faktów oraz ich znaczenia według obowiązujących przepisów i niedostateczne wyjaśnienie przepisów prawa stanowiących podstawę prawną rozstrzygnięcia. Skarżąca zarzuciła też Kolegium naruszenie art. 7, art. 75, art. 77, art. 80 k.p.a. oraz art. 153 p.p.s.a. poprzez brak wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych, w tym brak wszechstronnego rozważenia zebranego w sprawie materiału dowodowego poprzez brak merytorycznego odniesienia się do argumentów podniesionych przez Wójta Gminy M. w decyzji z dnia [...] 2010 r. Zdaniem skarżącej Kolegium błędnie również przyjęło, że oddziaływanie inwestycji ogranicza się wyłącznie do tereny należącego do inwestora pomimo, że z treści postanowienia RDOŚ z [...] 2010 r. wynika, że hodowla norek stwarza realne niebezpieczeństwo ciągłego wydostawania się na wolność nowych osobników, norka amerykańska jest gatunkiem bardzo destrukcyjnym dla rodzimych zoocenoz, wręcz wyniszczającym lokalne populacje niektórych ptaków i ssaków, poprzez nierozważnie i niewyjaśnienie sprzeczności zawartych w postanowieniu z dnia RDOŚ z [...] 2010 r. oraz decyzji RDOŚ z dnia [...] 2010 r. dotyczących oddziaływani na obszar chroniony. Skarżąca podniosła, iż oba akty się wykluczają albowiem z jednej strony we wspomnianym postanowieniu stwierdza się, że planowana inwestycja nie będzie znacząco negatywnie oddziaływać na obszar chroniony, w tym gatunki, siedliska i integralność w/w obszaru, a z drugiej strony w decyzji ustanawia się na terenie znajdującym się w bezpośredniej granicy z działką, na której ma powstać ferma norek strefę ochronną dla gatunku bociana czarnego, objętego ochroną przez prawo międzynarodowe. Skarżąca wskazała, że organ odwoławczy nie odniósł się do zagrożeń dla środowiska, w tym ludzi i zwierząt w postaci echinokokozy czyli tzw. bąblowicy.

W odpowiedzi na skargi SKO w P. wniosło o ich oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Organ podkreślił, że zgromadzony w niniejszej sprawie materiał dowodowy pozwalał na wydanie merytorycznej decyzji, zaś z materiału tego wynika, że przedmiotowa inwestycja spełniać będzie wymagania najlepszej dostępnej technologii, przyjęte zaś rozwiązania zapewnią brak negatywnego wpływu na środowisko naturalne. Kolegium zaznaczyło również, że w zapadłym prawomocnym wyroku, od którego Naczelny sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wskazał, że zgromadzony od początku 2008 r. materiał obiektywnie wskazuje, że inwestor winien otrzymać decyzję pozytywną przy uwzględnieniu postawionych ograniczeń wyartykułowanych w postanowieniach organów uzgadniających warunki inwestycji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Skargi okazały się zasadne, aczkolwiek z powodów częściowo innych, aniżeli wskazały J. C. i H. C. w swych skargach.

Kluczowy dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy jest fakt, iż decyzja Wójta Gminy M. z dnia [...] 2010 r. odmawiająca inwestorowi – A. sp. z o.o. wydania środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie fermy norek oraz budowy budynków gospodarczo-magazynowo-socjalnych na działce nr [...], obręb P., gm. M., jak i wydana wskutek odwołania od tej decyzji decyzja SKO P. z dnia [...] 2011 r. były przedmiotem kontroli sądów administracyjnych obu instancji.

Na skutek skargi A. sp. z o.o. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 5 maja 2011 r. sygn. akt IV SA/Po 229/11 uchylił decyzję SKO w P. z dnia [...] 2011r., którą to Kolegium na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. uchyliło decyzję Wójta Gminy M. z dnia [...] 2010 r. w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu tegoż wyroku Sąd stwierdził, że organ odwoławczy dopuścił się naruszenia art. 138 § 2 k.p.a., a naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd wyjaśnił, że w sytuacji kiedy organ odwoławczy jedynie kwestionuje rozstrzygnięcie organu I instancji, nie wskazując na zaistniałe braki w stanie faktycznym sprawy i nie stwierdzając potrzeby przeprowadzenia postępowania w celu uzupełnienia materiału dowodowego ma on obowiązek zastosować instytucję reformacji i wydać decyzję orzekającą co do istoty sprawy (art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a.). Następnie stwierdził, że SKO w P. oceniło prawidłowość procedury zastosowanej przez Wójta Gminy M. i zasadnie wskazało na brak podstaw prawnych do kwestionowania przez organ I instancji stanowisk organów uzgodnieniowych – a mianowicie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w G. i RDOŚ, dysponowało raportem oceny oddziaływania na środowisko uzupełnionym przez inwestora na żądanie RDOŚ, wreszcie zasadnie też zakwestionowało argumentację organu I instancji, który w sposób wadliwy powoływał się na studium niedotyczące nieruchomości inwestora i prawdopodobnie nieuchwalone, wskazując, że przepisy ewentualnego studium nie mają żadnego znaczenia – gdyż wiążące dla inwestora i organu mogą być tylko przepisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a nie przepisy studium. Dalej Sąd uznał, że w opisanej sytuacji organ II instancji wadliwie stwierdził, że organ I instancji w oparciu o zgromadzony materiał sprawy powinien ponownie przeprowadzić analizę wpływu planowanej inwestycji na środowisko. W ocenie Sądu - wyrażonej w powołanym wyroku - zgromadzony od początku roku 2008 materiał obiektywnie wskazuje, że inwestor winien otrzymać decyzję pozytywną przy uwzględnieniu postawionych ograniczeń wyartykułowanych w postanowieniach organów uzgadniających warunki inwestycji. Stwierdził też, że w niniejszej sprawie organ I instancji prezentuje stanowisko negatywne, odwołując się wręcz do niesprawdzonych informacji, wskazując na zagrożenie środowiska echinokokozą – potocznie bąblowicą, naruszając zasadę wyjaśniania zasadności przesłanek decyzji wyrażoną w art. 11 Kpa. Można więc przyjąć, że organ I instancji ponownie nie odniesie się obiektywnie do zgromadzonego materiału w sprawie. Reasumując Sąd wskazał, że Kolegium, prezentując inne niż organ I instancji stanowisko w kwestii wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, zamiast wydać decyzję merytoryczną w oparciu o art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. kończące postępowanie w sprawie, z naruszeniem art. 138 § 2 k.p.a. uchyliło decyzję organu I instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. W zaskarżonej decyzji nie odniesiono się też do zarzutów podniesionych w odwołaniu.

Co istotne w warunkach niniejszej sprawy, w kontekście uzasadnienia zaskarżonej decyzji SKO w P. z dnia [...] 2012 r., powołany wyrok tutejszego Sądu został – na skutek skargi kasacyjnej J. C. i T. C. poddany kontroli instancyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 9 lutego 2012 r. sygn. akt II OSK 1823/11 oddalił powołaną skargę kasacyjną, jakkolwiek istotnie w pewnym zakresie zmodyfikował ocenę prawną i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w zaskarżonym wyroku sądu I instancji.

W tym miejscu należy wskazać, że stosownie do treści art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270), dalej: p.p.s.a., ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Powołany przepis dotyczy zasadniczo "oceny prawnej oraz wskazań co do dalszego postępowania" formułowanych w orzeczeniu wojewódzkiego sądu administracyjnego. Jednakże art. 153 p.p.s.a. może wyjątkowo stanowić podstawę do wyrażania takiej oceny w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego, wydanym w postępowaniu kasacyjnym. Należy podzielić stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego zawarte w wyroku z dnia 18 sierpnia 2004 r. FSK 207/04, (publ. OSP 2005, z. 2, poz. 18, z glosą Z. Kmieciaka, tamże, s. 76-77), który uznał, że sformułowanie takiej oceny, odmiennej od oceny zawartej w zaskarżonym orzeczeniu wojewódzkiego sądu administracyjnego, możliwe jest w wypadku oddalenia skargi kasacyjnej, jeżeli orzeczenie to mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.

W niniejszej sprawie mamy do czynienia właśnie z taką sytuacją. Należy przypomnieć, że w powołanym wyroku Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził po pierwsze, iż sąd I instancji prawidłowo dokonał w tej sprawie oceny zastosowania przez organ odwoławczy art. 138 § 2 k.p.a. dokonując kontroli stanu faktycznego ustalonego przez właściwe organy. Sąd I instancji właściwie orzekł, że w stanie faktycznym danej sprawy wystąpiły przesłanki do zastosowania przez organ odwoławczy przepisu art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., a nie przepisu art. 138 § 2 k.p.a. Podkreślił, że jeżeli organ odwoławczy uchyla decyzję organu I instancji na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji to musi wykazać, że rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Ponadto przekazując sprawę organ odwoławczy może wskazać, które okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu danej sprawy. Natomiast, jeżeli - tak jak w realiach przedmiotowej sprawy - organ odwoławczy tylko kwestionuje rozstrzygnięcie organu I instancji, lecz nie wskazuje na uchybienia w ustalonym stanie faktycznym sprawy i z tej przyczyny nie podnosi potrzeby przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego, to powinien wydać tzw. decyzję reformatoryjną, czyli oczywiście wydać decyzję, w której rozstrzygnięcie co do istoty sprawy w rozumieniu dyspozycji art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a.

Ponadto, w ocenie NSA sąd I instancji zasadnie podkreślił, że brak jest dotychczas dowodów w aktach sprawy, które kwestionowałyby dokonane uzgodnienia w tej sprawie przez właściwe organy, tj. Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w G. i Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w P. Wskazał, że należy w tej sprawie brać pod uwagę, że była przeprowadzona rozprawa administracyjna, jak i ustalenia raportu oceny oddziaływania na środowisko zostały uzupełnione przez inwestora na żądanie RDOŚ. Także zasadnie zdaniem NSA sąd I instancji stwierdził, że słusznie organ odwoławczy zakwestionował argumentację organu I instancji, który w sposób wadliwy powoływał się na ustalenia przedmiotowego studium, ponieważ w tym przypadku mogą być tylko wiążące ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a nie danego studium w świetle dyspozycji art. 56 ust. 1 ustawy p.o.ś.

Co istotne NSA nakazał, by organ odwoławczy ponownie rozpatrując sprawę odniósł się także do argumentacji organu I instancji dotyczącej ewentualnego zagrożenia dla środowiska w postaci echinokokozy czyli tzw. bąblowicy.

Ostatecznie sąd odwoławczy przyjął, że brak jest przesłanek do stwierdzenia naruszenia przez sąd I instancji art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 138 k.p.a. oraz w związku z art. 107 § 3 k.p.a. i art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Także chybiony jest zarzut kasacyjny w tym stanie faktycznym sprawy dotyczący naruszenia przez Sąd I instancji art. 106 § 3 i 5 k.p.a. ustawy p.p.s.a. w związku z art. 233 § 1 k.p.c.

Jednocześnie NSA za zasadny uznał zarzut kasacyjny dotyczący naruszenia przez sąd I instancji art. 141 § 4 w związku z art. 153 p.p.s.a. w świetle dyspozycji art. 3 § 1 tejże ustawy w zakresie błędnego w części uzasadnienia wyroku Sądu I instancji. Przypomniał, iż sąd I instancji stwierdził w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, że "inwestor winien otrzymać decyzję pozytywną przy uwzględnieniu postawionych ograniczeń wyartykułowanych w postanowieniach organów uzgadniających warunki inwestycji". W ocenie NSA tego rodzaju wskazanie co do osnowy decyzji nie może być formułowane przed ponownym rozpoznaniem sprawy przez organ odwoławczy. Pomimo tego NSA przyjął, iż zaskarżone orzeczenie pomimo częściowo błędnego w tym zakresie uzasadnienia wyroku odpowiada prawu w rozumieniu art. 184 p.p.s.a.

NSA stwierdził też, że w stanie faktycznym tej sprawy nie nastąpiło także naruszenie przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Wynika to z prawidłowego zastosowania w tej sprawie art. 153 ust. 1 cyt. ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenie oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227 ze zm.), który jednoznacznie stanowi, że do spraw wszczętych, na podstawie ustawy p.o.ś. przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 3 października 2008 r., a niezakończonych decyzją ostateczną stosuje się przepisy dotychczasowe, tj. ustawy p.o.ś. w brzmieniu przed dniem 15 listopada 2008 r. kiedy weszła w życie ustawa z dnia 3 października 2008 r. Oznacza to, że w tej sprawie nie mogą mieć zastosowania art. 62, 66 i 82 ustawy z dnia 3 października 2008 r. jak i nie może jednocześnie zachodzić ich "błędna wykładnia i zaniechanie zastosowania". Stąd zdaniem NSA brak także jest jakichkolwiek przesłanek do stwierdzenia naruszenia przez sąd I instancji art. 5 i 6 Dyrektywy Rady nr 85/337/WEG z dnia 27 czerwca 1985 r. w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko naturalne, na skutek ich błędnej wykładni i zaniechania zastosowania w związku z art. 153 ustawy z dnia 3 października 2008 r., spowodowanym także błędną wykładnią i zastosowaniem tego ostatniego przepisu. Podkreślić przy tym należy, że w skardze kasacyjnej nie powołano naruszonych rzekomo ustępów i punktów cytowanych przepisów Dyrektywy, co także nie jest prawidłowe w świetle art. 176 p.p.s.a.

Mając powyższe na względzie stwierdzić należy, że rolą Sądu orzekającego w niniejszej sprawie jest zbadanie, czy wydając zaskarżoną decyzję SKO w P. zgodnie z art. 153 p.p.s.a. zastosowały się do oceny prawnej i wytycznych co do dalszego postępowania wyrażonych w powołanym wyroku NSA.

Sąd podziela twierdzenia organu odwoławczego, wyrażone zgodnie z oceną prawną zawartą tak w wyroku tutejszego Sądu z dnia 5 maja 2011 r. , jak i następnie w wyroku NSA z 9 lutego 2012 r., iż odmowa wydania środowiskowej zgody na realizację przedsięwzięcia w oparciu o sprzeczność z przepisami studium nie znajduje uzasadnienia w przepisach prawa. Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy nie jest bowiem aktem prawa miejscowego, a więc źródłem prawa w rozumieniu art. 87 ust. 2 Konstytucji RP. Również zgodnie z niezakwestionowaną przez NSA oceną prawną wyrażoną przez tutejszy Sąd Kolegium prawidłowo uznało, że w niniejszej sprawie planowaną inwestycję uzgodniły właściwe organy ochrony przyrody (PPIS w G. i RDOŚ w P.), które to uzgodnienia odnoszą się do kompetencji tych organów i w tym zakresie nie mogą być oceniane, a co za tym idzie kwestionowane przez organy wydający decyzję środowiskową. Wreszcie trafnie Kolegium uznało, że istnieją przesłanki do wydania decyzji reformatoryjnej, bowiem pozwalał na to zgromadzony w sprawie materiał dowodowy i dokonane uzgodnienia z właściwymi organami (Państwowym Powiatowym Inspektorem Sanitarnym w G. i Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska w P.).

Należy jednak równocześnie stwierdzić, że SKO w Poznaniu naruszając przepis art. 153 p.p.s.a. nie uwzględniło oceny prawnej i wytycznych Sądu II instancji wyrażonych w wyroku z dnia 9 lutego 2012 r., ograniczając się błędnie do powołania na tezę tutejszego Sądu zawartą w uzasadnieniu wyroku z 5 maja 20111 r. (sygn. akt IV SA/Po 229./11) uznaną następnie przez NSA za sprzeczną z art. 141 ust. 4 p.p.s.a., w myśl której "zgromadzony od początku roku 2008 materiał obiektywnie wskazuje, że inwestor winien otrzymać decyzję pozytywną przy uwzględnieniu postawionych ograniczeń wyartykułowanych w postanowieniach organów uzgadniających warunki inwestycji". Wskazać należy, iż sąd odwoławczy uznał, że nie może być formułowanie tego rodzaju wskazania co do osnowy decyzji, przed ponownym rozpoznaniem sprawy przez organ odwoławczy. Jednocześnie NSA wyraźnie nakazał, by Kolegium rozpoznając ponownie sprawę odniosło się do argumentacji organu I instancji dotyczącej ewentualnego zagrożenia dla środowiska jakie może powodować przedmiotowa ferma norek w postaci echinokokozy czyli tzw. bąblowicy. W tym zakresie – wbrew dyspozycji art. 153 p.p.s.a. – uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie zawiera oceny dokonanej przez organ odwoławczy. Kolegium w żaden sposób nie zajęło stanowiska co do ewentualnego zagrożenia dla środowiska w postaci echinokokozy (bąblowicy) jakie potencjalnie mogą wywoływać odchody norek. W ocenie Sądu nie można uznać by taką oceną było twierdzenie Kolegium jakoby "po dokonaniu analizy i oceny bezpośredniego wpływu planowanej inwestycji na środowisko, możliwości oraz sposobów zapobiegania i ograniczania negatywnego oddziaływania na środowisko, stwierdzić należy, że po zrealizowaniu przez inwestora wszystkich warunków zawartych w niniejszej decyzji realizacja projektowanej inwestycji nie będzie negatywnie oddziaływać na środowisko". Stanowisko to jest na tyle ogólne, niepoparte argumentacją prawną, że trudno uznać, je za odnoszące się do sygnalizowanego przez NSA nierozpoznanego problemu. Z jednakowych powodów kwestii tej nie wyjaśnia twierdzenie SKO, zgodnie z którym: "ze zgromadzonych dokumentów jednoznacznie wynika, iż przedmiotowa inwestycja będzie spełniać wymagania najlepszej dostępnej technologii, a przyjęte rozwiązania zapewnią brak negatywnego wpływu na środowisko naturalne przez planowane przedsięwzięcie."

Mając na względzie powyższe stwierdzić należy, iż organ odwoławczy przy wydaniu zaskarżonej decyzji dopuścił się naruszenia przepisu postępowania - art. 153 p.p.s.a., a naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeżeli bowiem Kolegium doszłoby do wniosku na podstawie analizy przepisów prawa materialnego i w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy (w tym m.in. uwagi Nadleśnictwa G. – pismo z dnia [...] 2010 r.), że przedmiotowa inwestycja stwarza zagrożenie dla środowiska w postaci echinokokozy (bąblowicy) poprzez ustalenie niewłaściwego sposób wykorzystywania odchodów norek, zobowiązana byłaby do wydania decyzji negatywnej dla inwestora, a więc rozstrzygnięcia odmiennego od zaskarżonego.

W ocenie Sądu podzielić również należy zarzuty skarżących co do naruszenia przez organ odwoławczy przepisu art. 56 ust. 8 p.o.ś. mającym zastosowanie (w brzmieniu obowiązującym przed 15 listopada 2008 r.) co do wymagań jej uzasadnienia. Przepis ów określa, że uzasadnienie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, niezależnie od wymagań wynikających z przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, powinno zawierać informacje o sposobie wykorzystania uwag i wniosków zgłoszonych w związku z udziałem społeczeństwa oraz informacje dotyczące konieczności wykonania analizy porealizacyjnej, o której mowa w ust. 4 pkt 2. Tymczasem w zaskarżonej decyzji znalazła się jedynie uwaga dotycząca obowiązku przeprowadzenia i złożenia analizy porealizacyjnej w Urzędzie Gminy M. i w siedzibie SKO w P. po upływie 12 miesięcy a przed upływem 15 miesięcy od rozpoczęcia eksploatacji budynków fermy, jednakże nie ustosunkował się do uwag i wniosków zgłoszonych w związku z udziałem w postępowaniu społeczeństwa, w tym zwłaszcza zgłoszonych na etapie postępowania odwoławczego.

Odnosząc się do pozostałych zarzutów skarg J. C. i H. C. Sąd pragnie stwierdzić, że uchyla się od ich oceny, zaznaczając, że dokonując oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji związany był oceną prawną i wytycznymi wyrażonymi w wyroku NSA z dnia 9 lutego 2012 r. II OSK 1823/11.

W związku z powyższym Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. orzekł jak w punkcie I. sentencji wyroku. Ponownie rozpoznając sprawę organ odwoławczy przed wydaniem rozstrzygnięcia uzupełni swą ocenę o kwestie wskazane w niniejszym uzasadnieniu wyroku.

O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a., zaś o wykonalności zaskarżonej decyzji – w oparciu o przepis art. 152 p.p.s.a.