Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt I SA/Ol 472/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2008-12-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art.27 par.1 pkt 7; art.33 pkt 10;
journal: Dz.U. 1966 nr 24 poz 151
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
article: art.16c ust.1, ust.2;
journal: Dz.U. 1980 nr 7 poz 18
law: Ustawa z dnia 31 stycznia 1980 r. o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej oraz o pieczęciach państwowych
article: art.54; art.18 ust.2 pkt 8; art.6 ust.1; art2;
journal: Dz.U. 1990 nr 16 poz 95
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym.
article: art.1c;
journal: Dz.U. 1991 nr 9 poz 31
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Błesiński Sędziowie Sędzia NSA Włodzimierz Kędzierski (spr.) Sędzia WSA Renata Kantecka Protokolant Marika Brzozowiec po rozpoznaniu w Olsztynie na rozprawie w dniu 11 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi Spółki A na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia "[...]" nr Rep. "[...]"po rozpatrzeniu zażalenia Spółki Akcyjnej A. w W. na postanowienie Wójta Gminy z dnia "[...]"o nieuwzględnieniu zarzutów Spółki Akcyjnej A. w W. w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie.

W uzasadnieniu postanowienia Samorządowe Kolegium Odwoławcze wywiodło jak niżej:

W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia organ wskazał, że opatrzenie tytułu pieczęcią zawierającą herb gminy nie może być uznane za naruszenie przepisu art. 27 § 1 pkt 7 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Powodu do umorzenia postępowania egzekucyjnego nie może także stanowić brak oznaczenia rodzaju odsetek, ponieważ tytuły wykonawcze zawierają wskazania stawki odsetek jak również ich wysokość na dzień wystawienia tytułów wykonawczych. Zgodność z prawem takiego rozwiązania sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze uzasadniło w sposób następujący:

W myśl art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o godle, barwach

i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej oraz pieczęciach państwowych, urzędową pieczęcią jest metalowa, tłoczona pieczęć okrągła zawierająca pośrodku wizerunek orła ustalony dla godła Rzeczypospolitej Polskiej, a w otoku napis odpowiadający nazwie podmiotu uprawnionego do używania pieczęci.

Ustęp 2 powołanego wyżej przepisu stanowi, że urzędową pieczęcią gminy, powiatu, samorządu województwa lub związku jednostek samorządu terytorialnego może być również pieczęć metalowa, tłoczona, okrągła zawierająca po środku zamiast wizerunku orła ustalonego dla godła Rzeczypospolitej Polskiej odpowiedni herb gminy, powiatu lub województwa jak również, że odcisk pieczęci z herbem

nie może być umieszczony na dokumentach urzędowych w sprawach z zakresu administracji rządowej.

Wynika z tego, że pieczęć z herbem gminy może być odciskana tylko

na dokumentach dotyczących wyłącznie zadań własnych gminy.

Powołując się na przepisy art. 1c ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r.

o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 121, poz. 844 ze zm.)

art. 5 § 1 pkt 1 i 2 oraz art. 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

a nadto na przepis art. 11a ustawy z dnia 8 marca 1999 r. o samorządzie gminnym, Samorządowe Kolegium Odwoławcze wywiodło, że organem podatkowym właściwym w sprawie podatków i opłat jest wójt, burmistrz i prezydent miasta. Uprawnionym do żądania wykonania w drodze egzekucji administracyjnej obowiązków określonych w art. 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym

w administracji jest właściwy do orzekania organ pierwszej instancji w odniesieniu do obowiązków wynikających z decyzji lub postanowień organu administracji rządowej

i organów jednostek samorządu terytorialnego, a dla obowiązków wynikających

z orzeczeń sądów lub innych organów albo bezpośrednio z przepisów prawa - organ lub instytucja bezpośrednio zainteresowana w wykonaniu przez zobowiązanego obowiązku albo powołana do czuwania nad wykonaniem obowiązku.

Wójt Gminy jest organem gminy i jednocześnie wierzycielem w spawach dotyczących egzekucji z tytułu podatków i opłat lokalnych określonych w ustawie z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych

i jako organ wykonuje zadania z zakresu administracji samorządowej jako zadania własne gminy.

W tym stanie rzeczy opatrzenie tytułu wykonawczego, obejmującego należności z tytułu podatku od nieruchomości pieczęcią, na której umieszczony jest herb, nie może być uznane za naruszenie przepisu art. 27 § 1 pkt 7 ustawy

o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Odnośnie zarzutu nieokreślenia w tytule rodzaju odsetek

(art. 27 § 1 pkt 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji) Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, iż bezspornym jest, że w tytułach wykonawczych o numerach 67/2008, 68/2008 i 81/2008 w rubryce 71 Odsetki, brak jest wskazania rodzaju odsetek.

Wobec wskazania w przepisach ogólnie obowiązujących, że od zaległości podatkowych naliczane są odsetki za zwłokę (art. 54 ustawy Ordynacja podatkowa) oraz wskazania wysokości tych odsetek (art. 56 powołanej ustawy), niewskazanie

w tytule rodzaju odsetek nie wywołało żadnych ujemnych skutków

dla zobowiązanego. Brak określenia rodzaju odsetek nie stanowi przeszkody uniemożliwiającej prowadzenie egzekucji.

Skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego

wniósł dłużnik - Spółka Akcyjna A. w W.

Skarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie przepisów:

- art. 33 pkt 10 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.) w związku

z art. 27 §1 pkt 7 oraz art. 2a, art. 16c ust. 1 i 2 ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r.

o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej oraz o pieczęciach państwowych,

- art. 33 pkt 10 w zw. z art. 27 §1 pkt 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

W uzasadnieniu skargi skarżąca Spółka Akcyjna A. wywiodła, iż wszczęcie postępowania egzekucyjnego powinno nastąpić przez doręczenie dłużnikowi odpisu prawidłowo sporządzonego tytułu wykonawczego. Zdaniem skarżącej pieczęć, którą opatrzone zostały tytuły wykonawcze nie jest pieczęcią urzędową Wójta Gminy. Ustawodawca wyraźnie rozdziela, bowiem pojęcie gminy od pojęcia organu gminy, a tym samym rozdziela pojęcie pieczęć urzędowa od pieczęci urzędowej organu gminy. Nie można zatem utożsamiać pieczęci urzędowej gminy

z pieczęcią urzędową organu gminy. Żaden przepis prawa nie przewiduje wyjątku od zasady posługiwania się przez organy gminy pieczęcią urzędową z wizerunkiem orła. Według skarżącej Samorządowe Kolegium Odwoławcze bezpodstawnie rozciągnęło przywilej udzielony gminom w zakresie posługiwania się pieczęcią

z wizerunkiem herbu gminy, na organy gminy.

Odnośnie zaś zarzutu nieokreślenia w tytule wykonawczym rodzaju odsetek skarżąca wywiodła, że ustawodawca nie uzależnił uznania zasadności zarzutu

od wagi uchybienia dokonanego przez wierzyciela, jak też od skutków, które

to uchybienie mogło wywołać u dłużnika.

Niespełnienie więc któregokolwiek wymogu określonego w art. 27 ustawy

o postępowaniu egzekucyjnym w administracji skutkuje nieważnością prowadzenia postępowania egzekucyjnego w sprawie.

Niezależnie od istotności wad, sam fakt ich istnienia stanowi z mocy ustawy obligatoryjną przesłankę uniemożliwiającą zgodne z prawem prowadzenie postępowania egzekucyjnego.

W konsekwencji podniesionych zarzutów i poczynionych wywodów skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz o zasądzenie kosztów postępowania.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o oddalenie skargi i podtrzymało stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) w związku z art. 3 § 3 ustawy z dnia

30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

(Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a., kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów, sprawowana jest w oparciu

o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie,

że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Skarga jest nieuzasadniona.

Zdaniem Sądu zasadnicze znaczenie w przedmiotowej sprawie

ma rozstrzygnięcie, jakie walory winna spełniać pieczęć urzędowa, o której mowa

w art. 27 § 1 pkt 7 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym

w administracji, który stanowi, iż tytuł wykonawczy zawiera datę wystawienia tytułu, podpis z podaniem imienia, nazwiska i stanowiska służbowego podpisującego oraz odcisk pieczęci urzędowej wierzyciela.

Definicja pieczęci urzędowej zawarta została w art. 16c ust. 1 ustawy z dnia 31 stycznia 1980. o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej oraz

o pieczęciach państwowych (Dz. U. z 2005 r. Nr 235, poz. 2000 ze zm.), zgodnie

z którym urzędową pieczęcią jest metalowa, tłoczona pieczęć okrągła zawierająca pośrodku wizerunek orła ustalony dla godła Rzeczypospolitej Polskiej, a w otoku napis odpowiadający nazwie podmiotu uprawnionego do używania pieczęci. Przepis

art. 16c ust. 2 stanowi zaś, że urzędową pieczęcią gminy, powiatu, samorządu województwa lub związku jednostek samorządu terytorialnego może być również pieczęć, o której mowa w ust. 1, zawierająca pośrodku zamiast wizerunku orła ustalonego dla Rzeczypospolitej Polskiej, odpowiednio herb gminy, powiatu

lub województwa, jak również, że odcisk pieczęci z herbem nie może

być umieszczany na dokumentach urzędowych w sprawach z zakresu administracji rządowej.

W oparciu o zapisy art. 16c stwierdzić należy dalej, iż pieczęć z herbem dotyczy wyłącznie zadań własnych gminy.

Dla tak ustalonego stanu prawnego, podstawowe znaczenie

ma rozstrzygnięcie problemu czy Wójt Gminy, wystawiając tytuł wykonawczy w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym zobowiązania

w podatku od nieruchomości działał w celu wykonania przez gminę zadań zleconych czy też działania tego organu mieściły się w katalogu zadań własnych gminy, czy też miał prawo posługiwać się pieczęcią z wizerunkiem herbu miasta, jako pieczęci wierzyciela.

Zgodnie z art. 54 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

(Dz. U. z 2001r., nr 142. poz. 1591 ze zm.), dochodami gminy są podatki, opłaty i inne wpływy określone w odrębnych ustawach jako dochody gminy. Podobny podział zastosowano w ustawie z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, która wprowadza pojęcie dochodów własnych jednostek samorządu terytorialnego, do którego zaliczone są m.in. podatki lokalne.

Norma art. 18 ust. 2 pkt 8 cytowanej ustawy o samorządzie gminnym wskazuje, że podejmowanie uchwał w sprawach podatków i opłat należy

do wyłącznej właściwości rady gminy. Podnieść należy, iż zgodnie

z art. 6 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym do zakresu działań gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami

na rzecz innych podmiotów Natomiast art. 2 powyższej ustawy wyjaśnia, iż gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność.

Zapis art. 1c ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 121, poz. 844 ze zm.) stanowi, że organem podatkowym właściwym w sprawie podatków i opłat unormowanych w niniejszej ustawie, między innymi podatku od nieruchomości, jest wójt, burmistrz, prezydent miasta, pozwolił wyeliminować spory co do pojęcia gminnych organów podatkowych

I instancji, w korespondencji z art. 13 § 1 Ordynacji podatkowej.

Przepisy jednocześnie wskazują, że organ gminy może być organem egzekucyjnym uprawnionym do wyegzekwowania obowiązku w sytuacji, gdy jest jednocześnie wierzycielem uprawnionym do żądania wykonania tego obowiązku. Zapisy te w żaden sposób nie oddzielają organów od jednostek organizacyjnych Takiego rozdziału Sąd nie dopatrzył się również na gruncie ustawy z dnia

31 stycznia 1980 r. o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej oraz

o pieczęciach państwowych.

Wójt Gminy będąc wierzycielem w sprawach dotyczących egzekucji z tytułu podatków i opłat lokalnych określonych w ustawie z dnia

12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych, wykonuje zadania z zakresu administracji samorządowej i są to zadania własne gminy.

Tym samym umieszczenie na tytule wykonawczym obejmującym należności miasta z tytułu podatku od nieruchomości pieczęci, na której widnieje jego herb, jest zgodne z art. 16c ust. 2 ustawy o godle, brawach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej, dlatego nie może być uznane za niespełnienie wymogu art. 27 § 1 pkt 7

ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, jak też nie może stanowić podstawy zarzutu, o jakim mowa w art. 33 pkt 10 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

W związku z powyższą regułą, w ocenie Sądu, nietrafny jest zarzut sformułowany w skardze, w przedmiocie naruszenia prawa materialnego przy wydawaniu zaskarżonego postanowienia.

Poza sporem pozostaje niewypełnienie pozycji 71 w tytułach wykonawczych- to jest nieokreślenie rodzaju odsetek. Pozycja ta zawiera zapisy: 1. odsetek nie pobiera się, 2. pobiera się odsetki za zwłokę, 3. pobiera się połowę odsetek za zwłokę, 4. pobiera się odsetki ustawowe.

Z przepisu art. 27 §1 pkt 3 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu

egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.) wynika,

że tytuł wykonawczy - w przypadku egzekucji należności pieniężne j- winien także zawierać określenie jej wysokości, terminu od którego nalicza się odsetki z tytułu niezapłacenia należności w terminie oraz rodzaj i stawkę odsetek. Tytuły wykonawcze zawierają kwoty należności głównych, datę od której naliczane są odsetki, kwotę naliczonych odsetek i stawkę odsetek. Te dane zawarte w tytułach wykonawczych pozwalają na poprawne prowadzenie egzekucji. Określenie daty,

od której naliczane są odsetki i określenie odsetek zabezpiecza dłużnika przed nieprawidłowym egzekwowaniem obowiązku wynikającego z tytułu wykonawczego,

a zarzuty z art. 33 ustawy postępowaniu egzekucyjnym w administracji służą ochronie dłużnika przed nieprawidłowo prowadzoną egzekucją.

W sprawie niniejszej niewypełnienie pozycji 71 w tytułach wykonawczych

nie ma wpływu na prowadzoną egzekucję. Postępowanie egzekucyjne ma na celu doprowadzenie do wykonania zobowiązania. Tytuły wykonawcze nie budzą wątpliwości, co do istnienia należności pieniężnej podlegającej egzekwowaniu.

Poza sporem pozostała też data, od której naliczane są odsetki, jak też stopa tych odsetek. Skoro tak, to nieokreślenie rodzaju odsetek nie może skutkować stwierdzeniem, iż na podstawie tak wypełnionych (wystawionych) tytułów wykonawczych postępowanie egzekucyjne nie może być prowadzone.

Mając powyższe na względzie Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia

30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

(Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oddalił skargę.