Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1280/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-10-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 134 par. 1, art. 151
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 36a, art. 50, art. 51
journal: Dz.U. 2016 poz 290
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Stawecki (spr.), , Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Protokolant specjalista Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 września 2016 r. sprawy ze skargi R. D. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżonym aktem jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...], znak: [...], utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] grudnia 2013 r., nr [...], znak: [...], którą nakazano J. D. i R. D. rozbiórkę wybudowanego śmietnika na działce nr ewid. [...] z obr. [...] przy ul. K. w W.

Altana śmietnikowa została usytuowana przy granicy z nieruchomością przy ul. K. w W. Powyższą decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...], zwanego dalej "PINB", nakazano rozbiórkę altany śmietnikowej z pozostawieniem wszakże ściany południowej usytuowanej pomiędzy nieruchomościami K. oraz K., stanowiącej ogrodzenie wewnętrzne pomiędzy tymi nieruchomościami oraz ściany frontowej od ul. K., będącej ogrodzeniem wykonanym na zgłoszenie z dnia [...] października 2003 r.

Sprawa legalności wybudowania altany śmietnikowej na działce nr ewid. [...] z obr. [...], przy ul. K. w W. była wielokrotnie przedmiotem postępowania przed organami nadzoru architektoniczno-budowlanego, a także Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie i Naczelnym Sądem Administracyjnym.

W dniu [...] lutego 2000 r. Starosta Powiatu [...] wydał decyzję nr [...], którą po rozpatrzeniu wniosku J. i R. D. zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę wielorodzinnego budynku mieszkalnego na posesji znajdującej się przy ul. K. w W. Decyzja ta została zmieniona decyzją Starosty Powiatu [...] z dnia [...] grudnia 2001 r. nr [...], poprzez którą zatwierdzono zamienny projekt budowlany i pozwolono R. D., zwanemu dalej w zależności od kontekstu "inwestorem" lub "skarżącym", na budowę wielorodzinnego budynku mieszkalnego przy ul. K. w W. W 2005 r. zostały wszczęte postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności obu decyzji o pozwoleniu na budowę, które doprowadziły w 2011 r. do decyzji Wojewody [...] stwierdzających nieważność pozwoleń na budowę. Decyzje stwierdzające nieważność zostały utrzymane w mocy przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Skargi na decyzje Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zostały oddalone wyrokami z dnia 16 grudnia 2011 r., wydanymi w sprawach o sygn. akt VII SA/Wa 1692/11 oraz sygn. akt VII SA/Wa 1693/11. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 16 października 2013 r., w sprawie o sygn. akt II OSK 1172/12, oddalił skargi inwestora na orzeczenia WSA i tym samym wyeliminował z obrotu obie wymienione wyżej decyzje o pozwoleniu na budowę budynku przy ul. K.

Niezależnie od postępowań dotyczących legalności pozwoleń na budowę wymienionego budynku mieszkalnego, w dniu 15 października 2003 r. inwestor dokonał zgłoszenia wykonania ogrodzenia frontowego posesji, na której prowadzona była budowa wielorodzinnego budynku mieszkalnego, a także ogrodzenia między nieruchomością inwestycyjną i nieruchomością sąsiednią: działką nr [...] z obrębu [...], oznaczoną adresem ul. K., należącą do I. i S. U.

Wkrótce, wnioskiem z dnia 30 listopada 2003 r. I. i S. U. zawiadomili Urząd [...], że na nieruchomości inwestora rozpoczęto budowę śmietnika oraz parkingu. Pierwotnie, podczas kontroli przeprowadzonej w dniu [...] stycznia 2004 r. nie stwierdzono, że zostały rozpoczęte prace budowlane przy realizacji altany śmietnikowej. Mimo to w dniu [...] stycznia 2004 r. zostało wszczęte postępowanie administracyjne w sprawie m.in. śmietnika wybudowanego na nieruchomości .przy ul. K. w W. Decyzją Nr [...] z dnia [...] marca 2004 r. PINB umorzył prowadzone postępowanie. Po rozpatrzeniu odwołania wnioskodawców [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, zwany dalej "[...]WINB", decyzją z dnia [...] marca 2006 r. uchylił zaskarżoną decyzję PINB i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.

W wyniku ponownej wnikliwej analizy całości materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy ustalono, że przedmiotowy śmietnik został wybudowany prawdopodobnie w 2003 lub 2004 r. Śmietnik ma wymiary: ok. 2,30 x 3,60 m i ok. 2,44 m wysokości i jest usytuowany w rogu posesji między ogrodzeniem frontowym i ogrodzeniem rozdzielającym nieruchomość inwestora od nieruchomości przy ul. K., w tzw. "ostrej granicy" z działką nr ew. [...], należącą do małżeństwa U. Ustalenia te zostały potwierdzone w czasie kolejnych kontroli prowadzonych przez powiatowy organ nadzoru budowlanego, a także poprzez analizę zgromadzonych dowodów. Stwierdzono, że śmietnik jest również naszkicowany w załączniku graficznym do zgłoszenia z inwestora z dnia 15 października 2003 r. dotyczącego zamiaru wykonania wymiany ogrodzenia działki nr [...] od strony ul. K.

W konsekwencji powyższych ustaleń PINB decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 r. nakazał rozbiórkę przedmiotowego śmietnika. Decyzja ta, podjęta na podstawie art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2010, Nr 243, poz. 1623 ze zm., dalej: "pr.bud.". Nakaz rozbiórki został utrzymany w mocy przez [...]WINB (decyzja z dnia [...] listopada 2011 r.), jednak obie decyzje zostały uchylone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokiem z dnia 15 stycznia 2013 r., sygn. akt VII SA/Wa 2411/12. Sąd stwierdził, że skarga J. D., którą pozbawiono możliwości czynnego udziału w postępowaniu przed organem pierwszej oraz drugiej instancji, jest zasadna. O rozstrzygnięciu Sądu przesądziły także inne okoliczności, w szczególności nieustalenie przez organy, czy budowa altany śmietnikowej wymagała uzyskania odrębnego pozwolenia, a także czy budowa śmietnika została dokonana bez uprzedniego zgłoszenia, i czy realizacja obiektu w ogóle wymagała takiego zgłoszenia.

Niezależnie od powyższego organ wydający nakaz rozbiórki miał obowiązek wskazać w sposób jednoznaczny wymiary obiektu objętego nakazem rozbiórki. Z akt administracyjnych to nie wynikało.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził również, że niewątpliwym jest, że przedmiotowa altana śmietnikowa została posadowiona niezgodnie z warunkami zawartymi w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r., Nr 75, poz. 690 z późn. zm.), zwanym dalej także "rozporządzeniem z 2002 r.".

Powtórnie rozpatrując sprawę i zapewniając udział w postępowaniu wszystkim stronom, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego ustalił, że:

1) wymiary zabudowy śmietnika w rzucie wynoszą ok. 3,70 m x 2,25 m, przy czym krótszy bok stanowi ogrodzenie - granicę działek K. i K., a dłuższy bok leży w obszarze działki na styku z linią rozgraniczającą ul. K. i stanowi ogrodzenie frontowe. Wysokość zabudowy śmietnika jest zmienna od ok. 2,20 m do ok. 2,50 m. Obiekt jest konstrukcji murowanej, do ok. 3/4 wysokości obłożony jest płytkami gresowymi;

2) przedmiotowy śmietnik wybudowano po dniu 13 stycznia 2004 r., a przed dniem 23 czerwca 2006 r., a więc w przedmiotowej sprawie zastosowanie będą miały przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane;

3) zatwierdzone projekty budowlane budynku mieszkalnego wielorodzinnego na terenie nieruchomości położonej przy ul. K. w W. zatwierdzone decyzją Starosty Powiatu [...] z dnia [...] stycznia 2000 r., zmienioną decyzją z dnia [...] grudnia 2001 r. nie przewidywały realizacji pomieszczeń na odpadki stałe, zadaszonych osłon śmietnikowych, czy też altan śmietnikowych. Przedmiotowego śmietnika nie wybudowano zatem w ramach wymienionego pozwolenia na budowę;

4) z uwagi na ustalone wymiary śmietnika należy przyjąć, że zgłoszenie z dnia 15 października 2003 r. nie dotyczyło budowy śmietnika. Nawet gdyby przyjąć, że inwestor w ramach ww. zgłoszenia wykonał śmietnik, to jednocześnie dokonał odstępstwa, gdyż wymiar części frontowej tego obiektu, od strony ul. K., na szkicu wynosi ok. 2,00 m, a wybudowany śmietnik ma wymiar frontowy ok. 3,70 m. Ponadto obiekt narusza warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, co uzasadnia wszczęcie postępowania administracyjnego i prowadzenie sprawy w ramach nadzoru budowlanego na podstawie art. 50 i 51 pr.bud.;

5) przedmiotowy śmietnik został posadowiony niezgodnie z warunkami zawartymi w powołanym wyżej rozporządzeniu z 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Nie zostały bowiem wymagane odległości od okien i drzwi pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi oraz odległości od granicy z sąsiednią działką. Brak jest więc możliwości doprowadzenia obiektu lub jego części do stanu zgodnego z przepisami w tym techniczno- budowlanymi.

Biorąc pod uwagę powyższe ustalenia powiatowy organ nadzoru budowlanego wydał w dniu [...] grudnia 2013 r. decyzję nakazującą J. D. i R. D. rozbiórkę wybudowanego śmietnika na działce nr ew. [...] z obr. [...] przy ul. K. w W., usytuowanego przy granicy z nieruchomością przy ul. K. w W. z pozostawieniem ściany frontowej i bocznej. Nakaz rozbiórki został wydany na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 51 ust. 7 pr.bud.

Od decyzji PINB z dnia [...] grudnia 2013 r. skarżący złożył odwołanie do wojewódzkiego organu nadzoru budowlanego twierdząc, że narusza ona przepisy prawa materialnego i procesowego. Skarżący zarzucił decyzji PINB błędne ustalenia co do faktów, w tym przyjęcie, że altana śmietnikowa nie styka się z podobnym urządzeniem na sąsiedniej działce, a zatem jej legalizacja nie jest możliwa. Ustalenie powyższa powoduje również niezgodność z § 23 rozporządzenia z 2002 r. Skarżący podkreślił też, że obecne usytuowanie śmietnika i kolizja z prawami sąsiadów są wynikiem podziału geodezyjnego działki graniczącej z nieruchomością inwestycyjną. Ze względu na usytuowanie altany śmietnikowej inwestor występował właśnie w 2001 r. o zmianę pozwolenia na budowę wydanego pierwotnie w dniu [...] lutego 2000 r.

W odpowiedzi na odwołanie skarżącego [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał w dniu [...] lutego 2014 r. decyzję nr [...], stanowiącą decyzję zaskarżoną w niniejszym postępowaniu. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję PINB z dnia [...] grudnia 2013 r., którą nakazano skarżącemu i jego żonie rozbiórkę śmietnika wybudowanego na działce nr ewid. [...] przy ul. K. w W.

[...]WINB stwierdził, że odwołanie złożone przez skarżącego z kilku istotnych powodów nie jest zasadne. Po pierwsze, już w powołanym wyżej wyroku WSA w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 2411/12 sąd stwierdził naruszenie przez inwestora obowiązujących warunków techniczno-budowlanych. Dla organu, ocena prawna dokonana przez sąd jest w tym zakresie wiążąca. Nie można także powoływać się na zamiary właścicieli sąsiedniej nieruchomości co do usytuowania ich śmietnika jeśli nie zostały zrealizowane.

Po drugie, nie można zgodzić się z argumentem strony odwołującej, jakoby pozwolenie na budowę przewidywało wybudowanie śmietnika. Zdaniem [...]WINB organ pierwszej instancji prawidłowo wskazał, że plan zagospodarowania działki nie przewidywał pomieszczenia na gromadzenie odpadów czy zadaszonej osłony, a jedynie "pojemnik na odpadki stałe". Nie upoważniało to inwestora do wykonania śmietnika w obecnym kształcie.

Po trzecie, nie ma zasadniczego znaczenia ustalenie, czy śmietnik powstał w oparciu o zgłoszenie dokonane w dniu 15 października 2003 r., lecz z odstępstwami od niego i niezgodnie z warunkami technicznymi, czy też w warunkach samowoli budowlanej (jeśli przyjąć, że jest urządzeniem budowlanym). Skutki i podstawa prawna ostatecznego rozstrzygnięcia będą w obu przypadkach identyczne. Ze względu na niezgodność stanu faktycznego z przepisami rozporządzenia z 2002 r., zastosowanie będzie miał art. 50 ust. 1 pkt 1 lub pkt 4 pr.bud. w zw. art. 51 ust. 7 pr.bud.

Z powyższych względów w opinii [...]WINB należało utrzymać w mocy nakaz rozbiórki śmietnika nałożony na inwestora decyzją organu powiatowego z dnia [...] grudnia 2013 r.

Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem organu drugiej instancji skarżący w dniu 26 marca 2014 r. wystąpił ze skargą do niniejszego Sądu. Skarżący zarzucił decyzji [...]WINB przede wszystkim błędną interpretację § 23 ust. 1 rozporządzenia z 2002 r. polegającą na przyjęciu, że tylko jednoczesna budowa stykających się ze sobą altan śmietnikowych przy wspólnej granicy byłaby zgodna z prawem. Rozumowanie organu odwoławczego prowadziłoby do sytuacji, że rozbiórka, choćby po wielu latach "wspólnego sąsiedztwa" jednej z sąsiadujących i stykających się ze sobą altan śmietnikowych wybudowanych na sąsiednich działkach wymuszałaby konieczność rozbiórki drugiej altany.

Ponadto, zdaniem skarżącego, organy nadzoru budowlanego przed wydaniem decyzji winny zgromadzić i ocenić cały materiał dowodowy, który w prowadzonym przez organy postępowaniu obejmować powinien m.in. projekt budowlany budynku jednorodzinnego na sąsiedniej działce nr [...] przy ul. K. w W. zatwierdzony decyzją Starosty Powiatu [...] nr [...] z dnia [...] lipca 2002 r. wraz z planem zagospodarowania działki z oznaczonym usytuowaniem altany śmietnikowej na działce. Pominięcie przez organy administracyjne tak istotnych dowodów, stanowi rażące naruszenie art. 7, 77, 80 oraz 107 § 3 k.p.a.

Po trzecie wreszcie, skarżący wskazał, że zgodnie z treścią § 22 rozporządzenia z 2002 r., na działkach budowlanych należy przewidzieć miejsca na pojemniki służące do czasowego gromadzenia odpadów stałych, z uwzględnieniem możliwości ich segregacji. Jest to obowiązek inwestora. Z tego właśnie powodu przygotowany przez skarżącego projekt usytuowania śmietnika w narożniku działki przy jej granicy uwzględniał usytuowanie altany śmietnikowej na sąsiedniej działce. Nie można zatem kwestionować legalności działania skarżącego w tej sprawie.

W związku z powyższym skarżący wniósł o uchylenie skarżonej decyzji [...]WIB, poprzedzającej ją decyzji PINB oraz zasądzenie kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę wyrażonej w piśmie z dnia 3 kwietnia 2014 r. organ drugiej instancji nie odnosił się szczegółowo do zarzutów sformułowanych w skardze. Organ stwierdził, że badając ponownie materiał dowodowy w związku ze skargą do Sądu, nie znalazł podstaw do odmiennej oceny podjętego przezeń rozstrzygnięcia.

Jednocześnie [...]WINB wniósł o zawieszenie postępowania sądowego na podstawie art. 56 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), dalej zwanej "p.p.s.a.". [...]WINB stwierdził, że w dniu 24 marca 2014 r. wpłynęło do niego pismo Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego informujące o wniosku I. i S. U. (sąsiadów skarżącego) o stwierdzenie nieważności decyzji będącej przedmiotem skargi. Powołany przepis wyraźnie przewiduje, iż w razie wniesienia skargi do sądu po wszczęciu postępowania administracyjnego w celu zmiany, uchylenia, stwierdzenia nieważności aktu lub wznowienia postępowania, postępowanie sądowe podlega zawieszeniu.

W związku z informacją organu wojewódzkiego zawartą w odpowiedzi na skargę, Sąd postanowieniem z dnia 10 czerwca 2014 r., sygn. akt VII SA/Wa 671/14 zawiesił postępowanie sądowe wszczęte na podstawie skargi R. D. z dnia 26 marca 2014 r.

Rzeczywiście, w dniu 17 lutego 2014 r. I. i S. U. wystąpili do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zwanego dalej "GINB", o stwierdzenie nieważności decyzji [...]WINB z dnia [...] lutego 2014 r., nr [...], stanowiącej decyzję zaskarżoną w niniejszym postępowaniu oraz utrzymanej przez nią decyzji PINB z dnia [...] grudnia 2013 r.

GINB po wszczęciu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności [...]WINB, decyzją z dnia [...] lipca 2014 r., znak: [...] odmówił stwierdzenia nieważności kontrolowanej decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...] z dnia [...] lutego 2014 r. Następnie po rozpatrzeniu wniosku R. D. o ponowne rozpatrzenie sprawy GINB decyzją z dnia [...] września 2014 r., utrzymał w mocy swoją wcześniejszą decyzję z dnia [...] lipca 2014 r. W ocenie organu nadzorczego badana decyzja [...]WINB nie jest dotknięta żadną z przesłanek przewidzianą w art. 156 § 1 k.p.a., skutkującą koniecznością wyeliminowania jej z obrotu prawnego.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rozstrzygnięcie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wniósł R. D., zarzucając naruszenie art. 7 k.p.a. poprzez brak podjęcia działań mających na celu dokładne wyjaśnienie sprawy oraz pominięcie art. 33 pkt 1 Prawa budowlanego który stanowi, że " pozwolenie na budowę dotyczy całego zamierzenia budowlanego", które w niniejszej sprawie dotyczyło budynku mieszkalnego wielorodzinnego oraz śmietnika.

Wyrokiem z dnia 24 września 2015 r, sygn. akt VII SA/Wa 2664/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję GINB z dnia [...] września 2014 r.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po zapoznaniu się ze skargą kasacyjną Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego uznał, że podstawy skargi kasacyjnej są oczywiście usprawiedliwione. Dlatego też na podstawie art. 179a p.p.s.a. Sąd w pkt 1 wyroku z dnia 19 lutego 2016r uchylił wyrok z dnia z dnia 24 września 2015 r.

Konsekwencją uchylenia własnego wyroku był obowiązek ponownego rozpoznania sprawy przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Sąd dokonał ponownej oceny faktów istotnych w sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji [...]WINB utrzymującej nakaz rozbiórki przedmiotowej altany śmietnikowej. Sąd wziął także biorąc pod uwagę wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 grudnia 2011r, sygn. akt VII SA/Wa 1693/11 i VII SA/Wa 1692/11 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 października 2013r, sygn. akt. II OSK 1172/12, w wyniku których pozwolenie na budowę wielorodzinnego budynku mieszkalnego przy ul. K. wydane w 2001 r. i zmienione w 2001 r. zostało wyeliminowane z obrotu prawnego.

Biorąc pod uwagę stan faktyczny i prawny odnoszący się do badanej decyzji [...]WINB, Wojewódzki Sąd Administracyjny w sprawie toczącej się pod sygn. akt VII SA/Wa 2664/14 nie stwierdził, aby zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem prawa i z tego powodu wyrokiem z dnia 19 lutego 2016 r., a zatem stosownie do art. 151 p.p.s.a., uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 września 2015 r., sygn. akt VII SA/Wa 2664/14 oraz oddalił skargę R. D. na decyzję GINB z dnia [...] września 2014 r. w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji.

W następstwie rozstrzygnięcia w przedmiocie stwierdzenie nieważności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2014 r., nr [...], utrzymującej nakaz rozbiórki przedmiotowej altany śmietnikowej na nieruchomości przy ul. K., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 2 czerwca 2016 r., sygn. akt VII SA/Wa 671/14, postanowił na podstawie art. 128 § 1 pkt 4 p.p.s.a. podjąć postępowanie w przedmiocie nakazu rozbiórki zawieszone postanowieniem z dnia 10 czerwca 2014 r. Równocześnie zarządzeniem z dnia 2 czerwca 2016 r. Sąd postanowił sprawę o sygn. akt VII SA/Wa 671/14 wpisać pod nowy numer VII SA/Wa 1280/16.

Bezpośrednio przed rozprawą wyznaczoną w sprawie na dzień 23 września 2016 r. do niniejszego Sądu wpłynęło pismo skarżącego, R. D., z dnia 20 września 2016 r. odnoszące się do rozpatrywanej sprawy ze skargi na decyzję [...]WINB utrzymującej w mocy nakaz rozbiórki altany śmietnikowej. Skarżący podkreślił i wyjaśnił w piśmie jest stanowisko w odniesieniu do kilku okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia w przedmiocie nakazu rozbiórki. Przede wszystkim:

a) organy, wydając skarżone decyzje, rażąco naruszyły przepisy postępowania przez pominięcie faktu wydania w dniu [...] lutego 2000 r. decyzji Starosty Powiatu [...], którą został zatwierdzony został projekt budowlany modernizacji i nadbudowy istniejącego od lat 30-tych XX wieku budynku wielorodzinnego. Doprowadziło to do błędnego wniosku, że śmietnik nie został wybudowany na podstawie pozwolenia na budowę;

b) prowadzenie przez organy "postępowania naprawczego" i wydanie decyzji nakazującej rozbiórkę śmietnika mimo prawomocności decyzji Starosty zezwalającej m.in. na rozbudowę "pojemników na odpady stałe";

c) pominięcie przez organy okoliczności, że już po wydaniu i uprawomocnieniu się pozwolenia na budowę sąsiednia działka nr [...] została podzielona, co spowodowało zmiany sposobu zagospodarowania nowowydzielonych działek, a przez to doprowadziło do błędnego wniosku, że śmietnik na działce nr [...] nie stykał się z podobnym urządzeniem na działce nr [...];

d) błędne przyjęcie przez organy, że rozbudowę śmietnika na działce przy ul. K. należy rozpatrywać w świetle przepisów obowiązujących w dacie wydawania skarżonych decyzji podczas, gdy w dacie wydawania decyzji Starosty zezwalającego na budowę, jak i w dacie wydawania decyzji Burmistrza Gminy [...] rozporządzenie Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych (...).

Mając na względzie powyższe okoliczności skarżący ponownie wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego i poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz zasądzenie kosztów postępowania.

Do pisma skarżącego z dnia 20 września 2016 r. odnieśli się też uczestnicy postępowania, I. i S. U., składając pismo z dnia 26 września 2016 r. Wskazali oni na niezgodność z prawdą głównych argumentów i okoliczności podniesionych przez skarżącego. Uczestnicy postępowania wnieśli o oddalenie skargi R. D.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Na wstępie Sąd orzekający w niniejszej sprawie podkreśla, że zadaniem Sądu, zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2014 r. poz. 1647 z późn. zm.), jest dokonanie kontroli zaskarżonego aktu administracyjnego pod względem zgodności z prawem, czyli prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Jednocześnie stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W niniejszej sprawie po przeprowadzeniu analizy zgromadzonego materiału oraz rozważeniu stanowisk stron i podniesionych przez nie argumentów, Sąd stwierdza, że skarga na decyzję [...]WINB z dnia [...] lutego 2014 r. utrzymującą w mocy decyzję organu powiatowego z dnia z dnia [...] grudnia 2013 r., w przedmiocie nakazu rozbiórki altany śmietnikowej wybudowanej na działce nr ewid. [...] z obr. [...] przy ul. K. w W., jest bezzasadna.

Kluczową okolicznością, która wymagała uwzględnienia w postępowaniu na podstawie skargi R. D. z dnia 26 marca 2014 r. jest fakt, że w niniejszej sprawie Sąd kontroluje decyzję administracyjną przewidującą nakaz rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części, przy czym w badanym przypadku decyzja jest wydana na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 pr.bud. w zw. z art. 51 ust. 1 pkt 7 pr.bud. Jest to szczególna procedura uregulowana w ustawie Prawo budowlane z 1994 r. W odróżnieniu od art. 48-49b pr.bud., w których zostały zamieszczone procedury umożliwiające tzw. "legalizację samowoli budowlanych", w art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawodawca zawarł procedurę określaną zazwyczaj jako "naprawcza". Nie mamy w tym przypadku do czynienia z samowolą budowlaną w znaczeniu powszechnie przyjętym, to znaczy prowadzeniem robót bez zatwierdzonego projektu budowlanego i zezwolenia na budowę lub bez zgłoszenia bądź pomimo zgłoszonego sprzeciwu wobec zgłoszenia dokonanego przez inwestora, lecz z istotnymi odstępstwami od zatwierdzonego projektu lub warunków zabudowy. Wynika to bezpośrednio z treści art. 50 ust. 1 pr.bud. (vide: A. Gliniecki, Komentarz do art. 51, w: Prawo budowlane. Komentarz, pod red. A. Glinieckiego, wydanie 1., Warszawa 2012, s. 490-491).

Skarżący dostrzegał różnicę między różnymi rodzajami postępowania, gdyż w odwołaniu od decyzji PINB z dnia [...] grudnia 2013 r. zarzucał decyzji organu pierwszej instancji błędne ustalenia co do faktów, którego następstwem było przyjęcie, że legalizacja spornej altany śmietnikowej nie jest możliwa. Z faktu dostrzeżenia różnic między poszczególnymi postępowaniami skarżący nie wyciągnął jednak wniosków co do tego, jakie zarzuty oraz jakie argumenty faktyczne i prawne mogą prowadzić do wzruszenia zaskarżonej decyzji, a jakie nie.

Oceniając zakres i zasady stosowania art. 51 ust. 1 pkt 1 pr.bud., należy też mieć na względzie fakt, że ze względu na art. 51 ust. 1 pkt 7 pr.bud., przepisy zawarte w art. 51 dotyczą nie tylko postępowania, w którym wcześniej wydano postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 1 (ab initio), lecz także przypadków, kiedy roboty budowlane już "zostały wykonane". W takich przypadkach organy administracji powinny nakazać doprowadzenie obiektu budowlanego do stanu poprzedniego, albo rozbiórkę obiektu budowlanego bądź jego części.

We wszystkich jednak omawianych przypadkach, do wydania decyzji na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 dochodzi w razie zaistnienia stanu niezgodnego z prawem, czyli stanu wymagającego interwencji organu nadzoru budowlanego, na skutek działań inwestora niezgodnych z prawem. Pod pojęciem działań niezgodnych z prawem należy z kolei rozumieć prowadzenie robót budowlanych niezgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym lub innymi warunkami pozwolenia na budowę albo niezgodnie z dokonanym zgłoszeniem lub z przepisami.

Analiza podstaw prawnych decyzji wydanej przez organ administracji prowadzi też do wniosku, że Sąd w niniejszym postępowaniu miał obowiązek rozpatrzenia sprawy administracyjnej w ścisłym rozumieniu tego pojęcia, to znaczy sprawy, której przedmiotem jest nakaz rozbiórki altany śmietnikowej zlokalizowanej na działce nr ew. [...] przy ul. K. O tożsamości "sprawy" decyduje właśnie fakt, jakie przepisy materialnoprawne stanowią podstawę aktu (decyzji) organu administracji (vide: J. Borkowski, Komentarz do art. 1 Nb 17-18, w: B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, 13. wyd., Warszawa 2014, s. 11-13). Ze względu na treść skargi złożonej przez skarżącego i jej przedmiot – zaskarżoną decyzję [...]WINB z dnia [...] lutego 2014 r., Sąd w niniejszym postępowaniu miał obowiązek oceny tylko zgodności z prawem wskazanej decyzji, a nie wszelkich innych aspektów inwestycji prowadzonej przez skarżącego na działce nr ew. [...] przy ul. K.

Sąd ponownie zauważa, że skarżący mógł i powinien dostrzec wąski zakres przedmiotowy prowadzonego postępowania, gdyż jak wskazano wyżej w opisie stanu faktycznego i prawnego skarżący był stroną różnych postępowań administracyjnych i sądowo administracyjnych: o udzielenie oraz o zmianę pozwolenia na budowę wielorodzinnego budynku mieszkalnego, o stwierdzenie nieważności decyzji zezwalającej na budowę ww. budynku oraz nieważności decyzji zmieniającej pozwolenie na budowę z 2000 r., postępowania zwykłego w przedmiocie nałożenia nakazu rozbiórki i w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji PINB oraz decyzji [...]WINB utrzymującej w mocy nakaz rozbiórki, a także postępowań w przedmiocie wstrzymania wykonania obowiązku, zawieszenia postępowania itd.

W świetle przedstawionych zasad stosowania przepisów ustawy Prawo budowlane oraz przepisów wykonawczych do niej, a także przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego i ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należy uznać, że zadaniem Sąd w niniejszym postępowaniu było zbadanie, czy [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wydając decyzję z dnia [...] lutego 2014 r. naruszył przepisy prawa materialnego lub przepisy postępowania znajdujące zastosowanie w sprawie. Aby uwzględnić skargę na decyzję [...]WINB w rozumieniu art. 145 p.p.s.a., Sąd musiałby stwierdzić, że w przypadku powyższej decyzji [...]WINB doszło do:

1) naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

2) naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

3) innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

4) wystąpienia przesłanek nieważności zaskarżonej decyzji [...]WINB z dnia [...] lutego 2014 r. w rozumieniu art. 156 k.p.a.,

5) innego naruszenia prawa przewidzianego w przepisach szczególnych.

Rozpatrując sprawę Sąd stwierdził, że w stosunku do zaskarżonej decyzji [...]WINB brak przesłanki wymienionej w punkcie czwartym został już przesądzony w postępowaniu zakończonym powołanym wyżej wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 19 lutego 2016 r., sygn. akt VII SA/Wa 2664/14.

Sąd nie stwierdził również, aby w sprawie wystąpiły jakiekolwiek okoliczności wymienione w punktach drugim, trzecim i piątym wymienionych powyżej. Takich okoliczności nie wskazywał także sam skarżący.

W związku z tym rozstrzygnięcie niniejszej sprawy zależy od tego, czy [...]WINB kontrolując decyzję organu powiatowego w przedmiocie nakazu rozbiórki altany śmietnikowej pominął lub oczywiście błędnie zinterpretował którąkolwiek z przesłanek zastosowania art. 51 ust. 1 pkt 1 pr.bud. a więc błędnie zinterpretował lub zastosował art. 50 ust 1 pr.bud.

Po przeprowadzeniu analizy zgromadzonego materiału dowodowego Sąd stwierdził, że:

i. budowa przedmiotowej altany śmietnikowej miała charakter istotnego odstępstwa od pozwolenia na budowę, gdyż takiego obiektu nie przewidywało, ani oryginalne pozwolenie na budowę z 2000 r., ani zmienione pozwolenie na budowę z 20001 r.,

ii. wybudowana altana nie została również wskazana i precyzyjnie opisana (m.in. z wszystkimi jej parametrami technicznymi i wymiarami) w zgłoszeniu z dnia 15 października 2003 r.,

iii. odstępstwo polega również na znaczącym przekroczeniu wysokości altany w części frontowej tego obiektu (od strony ul. Krańcowej),

iv. nie została zachowana odpowiednia odległość od okien i drzwi pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi znajdujących się działce nr ew. [...]. W tym zakresie próby skarżącego powoływania się na historyczne lub potencjalne zlokalizowanie altany śmietnikowej po drugiej stronie granicy z nieruchomością sąsiednią należało uznać za chybione;

v. nie została także zachowana odpowiednia odległość od granicy z działką sąsiednią.

Odstępstwa powyższe ustalone przez organ pierwszej instancji są dość oczywiste i organ odwoławczy ([...]WINB) nie znalazł podstaw aby uznać za nieistniejące bądź za nieistotne w rozumieniu art. 36a pr.bud. Jednocześnie z technicznych powodów nie było możliwości doprowadzenia obiektu lub jego części do stanu zgodnego z przepisami w tym techniczno- budowlanymi.

W świetle powyższego [...]WINB zasadnie uznał decyzję organu powiatowego z dnia [...] grudnia 2013 r. za zgodną z prawem, co uzasadniało utrzymanie jej w mocy.

Biorąc pod uwagę przedstawione okoliczności faktyczne oraz obowiązujące przepisy prawa mające zastosowanie w rozpatrywanej sprawie, Sąd w pełni podzielił stanowisko organu, który wydał zaskarżoną decyzję. Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja jest prawidłowa, a skarga całkowicie niezasadna.

Z tego względu, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji.