Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 973/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-10-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6155 Uzgodnienia w sprawach z zakresu zagospodarowania przestrzennego
Hasła tematyczne: Zagospodarowanie przestrzenne
Skarżony organ: Minister Środowiska
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 53 ust. 4 pkt 7
journal: Dz.U. 2016 poz 778
law: Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Przemysław Żmich Sędziowie: Sędzia WSA Kaja Angerman Sędzia WSA Tomasz Wykowski (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 20 października 2017 r. sprawy ze skargi G. W. na postanowienie Ministra Środowiska z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uzgodnienia projektu decyzji o ustaleniu warunków zabudowy oddala skargę


UZASADNIENIE

I. Zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej także "Sądu") postanowieniem z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...] Minister Środowiska (dalej także "Minister"), po rozpatrzeniu zażalenia G. W. (dalej "skarżącego") na postanowienie Dyrektora [...] Parku Narodowego (dalej także "Dyrektora Parku") z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...], odmawiające uzgodnienia projektu decyzji o ustaleniu warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z infrastrukturą towarzyszącą, na częściach działek ewidencyjnych nr [...], [...], [...], [...], położonych w miejscowości [...], gmina [...], na obszarze otuliny [...] Parku Narodowego, orzekł o utrzymaniu postanowienia Dyrektora Parku w mocy.

II. Stan sprawy, poprzedzający wydanie przez Ministra zaskarżonego obecnie postanowienia z dnia [...] lutego 2017 r., przedstawia się następująco:

1. Pismem z dnia [...] maja 2016 r., znak: [...] Wójt Gminy [...] wystąpił do Dyrektora Parku z wnioskiem o uzgodnienie projektu decyzji, ustalającej warunki zabudowy dla budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z infrastrukturą towarzyszącą obejmującą budowę zjazdów z dróg gminnych, budowę zbiornika szczelnego na nieczystości ciekłe, budowę studni, budowę przyłączy infrastruktury technicznej oraz budowę innych niezbędnych urządzeń budowlanych zlokalizowanych na działkach ewidencyjnych nr [...], [...], [...], [...] w miejscowości [...], w otulinie [...] Parku Narodowego (dalej odpowiednio: "projekt decyzji", "planowana inwestycja", "teren inwestycji", "Park").

2. Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] Dyrektor Parku odmówił uzgodnienia projektu decyzji, uznając iż: (-) planowania inwestycja utrudni funkcjonowanie [...] Korytarza Ekologicznego, którego granice na terenie Gminy [...] określa Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy [...] (uchwała nr [...] Rady Gminy [...] z dnia [...] marca 2012 r.), (-) planowana inwestycja, łącznie z innymi planowanymi w tym fragmencie korytarza, doprowadziłaby do powstania ciągłej, szerokiej bariery, uniemożliwiającej migrację zwierząt na obszarze objętym uzgodnieniami i w jego sąsiedztwie, (-) planowana inwestycja jest niezgodna z obowiązującym studium, albowiem na obszarze obejmującym teren inwestycji studium wprowadziło generalny zakaz nowej zabudowy.

3. Postanowieniem z dnia [...] października 2016 r., znak [...], Minister, po rozpatrzeniu zażalenia skarżącego na postanowienie Dyrektora Parku z dnia [...] listopada 2016 r., uchylił postanowienie Dyrektora w całości i przekazał temu organowi sprawę do ponownego rozpatrzenia, zarzucając organowi I instancji: (-) brak precyzji dowodowej, (-) ogólnikowość ustaleń co do istnienia korytarza ekologicznego oraz jego znaczenia dla zachowania zasobów przyrodniczych Parku.

4. Rozpatrując sprawę po raz kolejny, postanowieniem z dnia [...] listopada 2016 r. Dyrektor Parku ponownie odmówił uzgodnienia przedłożonego projektu decyzji, stwierdzając, co następuje:

(-) przeznaczone pod zainwestowanie fragmenty działek ewidencyjnych nr [...], [...], [...], są w zdecydowanej większości (70%) porośnięte lasem, natomiast w pozostałej części występuje na nich roślinność łąkowa związku Arrhenatherion elatioris - łąki świeże;

(-) powierzchnia w/w działek schodzi stromo w części południowo -wschodniej do brzegu rzeki [...];

(-) teren inwestycji nie jest objęty miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego;

(-) teren inwestycji znajduje się na obszarze otuliny [...] Parku Narodowego, a także w korytarzu ekologicznym rangi międzynarodowej, łączącym Park oraz ściśle z nim powiązane obszary Natura 2000: Ostoja [...] i [...], z sąsiednimi pasmami górskimi T., P., B.S., B.N., B., B. G. i zlokalizowanymi tam parkami narodowymi, i obszarami Natura 2000.

Po wyliczeniu powyższych uwarunkowań organ I instancji przedstawił cel funkcjonowania korytarza ekologicznego, opisany w art. 5 pkt 2 ustawy o ochronie przyrody, tj. umożliwienie migracji gatunków grzybów, roślin i zwierząt.

Nadto za wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 listopada 2015 r. sygn. akt II OSK 601/14, organ podniósł, że "funkcją otuliny jest zapewnienie warunków tej migracji, a strefy tej migracji nazywane są korytarzami ekologicznymi".

Obecność i czynne funkcjonowanie przedmiotowego korytarza została ujęta w publikacji naukowej "Korytarze ekologiczne w M." (Perzanowska i in. 2005), dokumentach elektronicznych Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w K., dokumentacji cyfrowej Generalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska oraz dokumentach planistycznych gminy [...].

Wykazując istnienie korytarza ekologicznego, organ I instancji podkreślił jego funkcje w sposób generalny, a także zaznaczył, jakie konsekwencje może wywołać w efekcie ograniczenie jego drożności, tak w przypadku pojedynczej inwestycji jak i na sposób skumulowany. Następnie wyliczając inne opracowania naukowe, traktujące generalnie o zagrożeniach płynących z uszczuplenia obszarów przydatnych dla różnych gatunków do migracji, tak więc o drożności korytarzy ogółem, Dyrektor Parku wskazał, że podobne zagrożenia zostały rozpoznane w niniejszej sprawie, a także szerzej, podczas opracowywania projektu planu ochrony Parku.

O fakcie czynnego wykorzystania korytarza ekologicznego organ I instancji wspomina w dalszej części argumentacji, wyliczając gatunki dużych ssaków, których populacje stwierdzono na terenie Parku. Do gatunków migrujących, dla których element wędrówki jest istotny do przetrwania, zaliczono przede wszystkim: wilka, rysia oraz niedźwiedzia. W przypadku tego ostatniego, choć brak jest udokumentowanej populacji rozrodczej, to jednak osobniki gatunku pojawiają się na terenie Parku, w sposób naturalny dla swojej biologii wykorzystują ścieżki migracyjne, w tym przedmiotowego korytarza, dla zapewnienia swojej egzystencji.

Obszar objęty projektem decyzji o warunkach zabudowy stanowi jedyny wolny od zwartej, liniowej zabudowy, obszar od [...] na [...] do miejscowości [...] na [...]. Prowadzony monitoring wykazał przemieszczanie się niektórych gatunków dużych ssaków w omawianym korytarzu, w tym wilków, jeleni, saren, lisów oraz incydentalnie niedźwiedzia. Ze względu na sposób prowadzenia monitoringu, w ocenie organu I instancji z przedmiotowego korytarza może korzystać setki osobników wyszczególnionych gatunków, w ciągu całego roku.

Przesłanką do odmowy uzgodnienia projektu decyzji jest również niespójność jego ustaleń z postanowieniami studium (którego przyjęcie zostało również poprzedzone stosownymi uzgodnieniami z Dyrektorem Parku). Na niedopusyDla podkreślenia niedopuszczalności takiego działania Dyrektor Parku przytoczył treść wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 sierpnia 2009 r., sygn. akt II OSK 1250/08, zgodnie z którym rozbieżności pomiędzy studium i decyzjami o warunkach zabudowy są nie do pogodzenia z zasadami prawnego systemu planowania przestrzennego w Polsce.

5. Skarżący wniósł do Ministra zażalenie na postanowienie Dyrektora Parku z dnia [...] listopada 2016 r., podnosząc przeciwko temu orzeczeniu zarzuty naruszenia:

- art. 9 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2016 r. poz. 778, z późn. zm.), w zakresie wykładni;

- art. 31 ust. 3 oraz art. 64 ust. 3 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483 z późn. zm.), w zakresie nieproporcjonalnego ograniczenia prawa własności i władania;

- art. 7, art. 77, art. 80 w związku z art. 107 § 3 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego, w zakresie przeprowadzenia postępowania dowodowego.

W ocenie skarżącego:

Ustalenia organu opierają się na nieaktualnych danych z analizy przyrodniczej i zagospodarowania przestrzennego.

Dyrektor Parku sztywno podszedł do rozpatrywanych zagadnień, nie uwzględniając rozwiązań kompromisowych.

Dyrektor Parku powinien był wstrzymać się z wydaniem postanowienia do czasu przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, wskazanej jako niezbędna do ewentualnego uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy, przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...].

III. Jak wskazano na wstępie, zaskarżonym obecnie postanowieniem z dnia [...] lutego 2017 r. Minister rozpatrzył zażalenie skarżącego na postanowienie Dyrektora Parku z dnia [...] listopada 2016 r., utrzymując to postanowienie w mocy.

Uzasadniając własne orzeczenie, Minister wskazał w szczególności, co następuje:

1. Uzgodnienie projektu decyzji ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji budowlanej, planowanej na terenie parku narodowego lub jego otuliny musi uwzględniać cele utworzenia parku wyrażone w art. 8 ust. 2 ustawy o ochronie przyrody, w tym m.in. zachowanie: (-) różnorodności biologicznej, (-) zasobów, tworów i składników przyrody nieożywionej, (-) walorów krajobrazowych tego parku.

2. Trafnie stwierdził Dyrektor Parku konieczność uwzględnienia przy rozpatrywaniu sprawy postanowień studium, niemniej powyższe nie wynika z faktu, iż postanowienia studium miałyby mieć bezpośrednią moc wiążącą dla organu uzgadniającego, a z faktu, iż postanowienia ta we właściwy i akceptowany przez w/w organ (a wcześniej przez niego uzgodniony) chronią zasoby przyrodnicze objętego nim terenu. Odmowa uzgodnienia przedłożonego projektu decyzji nie jest zatem wynikiem zastosowania w sprawie postanowień studium, a wyłącznie wynikiem podzielenia przez organy uzgadniające (w ramach samodzielnej oceny stanu faktycznego sprawy) wytycznych studium co do ochrony przyrody, tj. co do konieczności ochrony korytarza ekologicznego, zlokalizowanego w otulinie Parku, służącej realizacji celów ochrony Parku (zagadnienie zagrożenia zewnętrznego). Zajęcie przez organ uzgadniający stanowiska zbieżnego z postanowieniami studium zapewnia przy tym pożądaną spójność polityki planistycznej gminy.

Tym samym rację należy przyznać doktrynie i orzecznictwu, w myśl którego treść studium nie może być podstawą formalnoprawną wydania rozstrzygnięcia, aczkolwiek za przywołanym przez organ I instancji wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego, powinno stanowić ono "swego rodzaju aksjologiczną podstawę wszelkich działań podejmowanych na terenie gminy w zakresie planowania i zagospodarowania przestrzennego. (...) Z treści studium powinny wynikać lokalne zasady zagospodarowania przestrzennego. Skonkretyzowane działania w zakresie zmiany przeznaczenia terenu, położonego na obszarze gminy, przewidziane w m.p.z.p. oraz w decyzjach o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu powinny być formułowane i realizowane zgodnie z tymi zasadami".

Otulina parku narodowego pełni określone w ustawie o ochronie przyrody funkcje, przy czym nie będąc sama formą ochrony przyrody, pozwala organowi parku na przeciwdziałanie takim zmianom w jej funkcjonowaniu, które mogłyby zagrozić realizacji celów utworzenia parku.

Podkreślić należy, że przy dokonywaniu uzgodnień warunków zabudowy planowanej na terenach chronionych przyrodniczo organ ma obowiązek niedopuszczania do precedensów, mogących w dłuższej perspektywie skutkować daleko idącym zabudowaniem tych obszarów.

Odmowa uzgodnienia jest w tej sytuacji konsekwencją oceny zagrożenia dla istniejącego korytarza ekologicznego oraz przyrody Parku w wyniku presji urbanizacyjnej. Dalsza zmiana sposobu zagospodarowania otuliny Parku wpłynęłaby niekorzystnie na ochronę gatunków migrujących pomiędzy Parkiem a innymi obszarami (w tym nie podlegającymi ochronie przyrodniczej), a tym samym na zasoby Parku. Wprawdzie istnienie otuliny Parku nie powoduje wyłączenia prawa do zabudowy, to jednak działanie inwestycyjne bez wątpienia spowoduje osłabienie funkcji ochronnej otuliny, co będzie rzutowało na ochronę samego Parku. Co prawda pojedyncza inwestycja nie powinna drastycznie wpłynąć na walory chronione w Parku, to już suma tych oddziaływań (której wystąpienie należy zakładać) do takiej oceny całkowicie upoważnia.

Trafnie zauważył organ I instancji, że zgodnie z art. 11 ust. 1 i art. 5 pkt 14 ustawy o ochronie przyrody, otulina ma na celu zabezpieczenie parku narodowego m.in. przed zagrożeniami zewnętrzami wynikającymi z działalności człowieka. Zagrożenie zewnętrzne ustawodawca definiuje w art. 5 pkt 29, jako "czynnik mogący wywołać niekorzystne zmiany cech fizycznych, chemicznych lub biologicznych zasobów, tworów i składników chronionej przyrody, walorów krajobrazowych oraz przebiegu procesów przyrodniczych, wynikający z przyczyn naturalnych lub z działalności człowieka, mający swoje źródło poza granicami obszarów lub obiektów podlegających ochronie prawnej". Wprowadzanie zabudowy mieszkaniowej w tereny pełniące rolę korytarzy ekologicznych stanowi poważne zagrożenie dla realizacji celów, dla których utworzono Park. Trafnie zauważa organ I instancji, że budynek mieszkalny, wraz z całą infrastrukturą towarzyszącą spowodowałby wprowadzenie kolejnej bariery w korytarzu ekologicznym i jego dalsze zawężenie. Negatywne oddziaływanie inwestycji na możliwości przemieszczania się zwierząt w korytarzu ekologicznym (obecność ludzi i zwierząt domowych, oświetlenie, hałas, ruch pojazdów mechanicznych) wykraczałoby znacznie poza granice działki objętej warunkami zabudowy. W tym miejscu argument skarżącego o podobnych konsekwencjach dla korytarza ekologicznego z prowadzenia działalności rolniczej nie znajduje pełnego uzasadnienia. Powodem takiej oceny jest choćby charakter prowadzenia stosownych do warunków gospodarowania zabiegów rolniczych, które mają charakter incydentalny i krótkotrwały w czasie doby, odbywają się przeważnie w dzień i nie powodują w dłuższej perspektywie trwałego oddziaływania na funkcjonowanie korytarza. Dlatego choć można się zgodzić z uwagą skarżącego, zgodnie z którą prowadzenie działalności rolniczej będzie powodować hałas, to już nie można przyznać racji, gdy zestawi się tę działalność z funkcjonowaniem budynku mieszkalnego, który powoduje trwałe i znacznie intensywniejsze zakłócenie przestrzeni wykorzystywanej przez gatunki zwierząt do migracji. Zawężanie się korytarza w wyniku presji urbanizacyjnej nie jest więc zagrożeniem hipotetycznym, czy wręcz w ocenie Inwestora nieudowodnionym. Zagadnienie to rozpatrzone holistycznie, to jest nie tylko w odniesieniu do jednostkowego przedsięwzięcia będącego przedmiotem projektu decyzji o warunkach zabudowy, ale tego właśnie przedsięwzięcia w połączeniu z już istniejącymi, pozwala w tej sprawie określić realne zagrożenie z dalszej zabudowy korytarza, prowadzonej tak w sposób liniowy jak i rozproszony.

Na marginesie warto dodać, że nawet w przypadku przyjęcia tego zagadnienia jako hipotetycznego, po analizie presji urbanizacyjnej, o czym w uzasadnieniu do postanowienia wspomina organ I instancji, a także logiki planistycznej przyjętej przez organ gminy w niniejszym postępowaniu, możliwe staje się twierdzenie o postępującym procesie utraty wartości korytarza ekologicznego. Powyższe należy rozumieć nie jako powstanie trwałego wygrodzenia czy bariery fizycznej sensu stricte, ale kumulację takich oddziaływań fizycznych i nie fizycznych, których suma powoduje dla organizmów migrujących powstanie m.in. bariery behawioralnej. Literatura przedmiotu wskazuje, że zagrożenie zamknięcia korytarza ekologicznego przez stosowanie narzędzia planistycznego, jakim jest decyzja o warunkach zabudowy, jest realne (por. w Rozenau-Rybowicz A. i Baranowska-Janota M., Korytarze ekologiczne w planowaniu przestrzennym, Kraków 2007).

Dlatego kierując się przesłankami, z których wywodzi się zasada przezorności, o której mowa w art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 201j6 r., poz. 672, z późn. zm.), należy stwierdzić, że realizacja decyzji o warunkach zabudowy możne realnie pogorszyć drożność korytarza ekologicznego, a nadto spotęguje presję urbanizacyjną w obrębie innych, podobnych terenów. Coraz liczniejsza zabudowa terenów wartościowych pod kątem przyrodniczym zdecydowanie negatywnie wpływa na zwierzęta, które unikając elementów antropogenicznych w środowisku, będą zmuszone do szukania innych dróg migracji, co przy obecnym stanie zagospodarowania przestrzennego staje się trudne do pogodzenia z zasadami zrównoważonego rozwoju. Ocena skumulowanego oddziaływania takich okoliczności, z punktu widzenia przywołanych wyżej przepisów i wartości chronionych w Parku, jest jednoznacznie negatywna. Tym samym, w zakresie zagadnienia funkcjonowania korytarza ekologicznego, należało przyznać rację argumentacji organu I instancji.

3. Rozpatrując zażalenie skarżącego w zakresie materiału dowodowego odnośnie funkcjonowania korytarza ekologicznego oraz braku dowodów bieżących migracji gatunków zwierząt, organ II instancji rozpatrzył materiał zebrany na etapie wydania kontrolowanego postanowienia oraz jego uzupełnienie, przekazane po złożeniu zażalenia. Minister Środowiska zawiadomił strony postępowania o zebraniu materiału dowodowego pismem z dnia [...] stycznia 2017 r., znak [...], wskazując na możliwość zapoznania się z nim. Strony nie skorzystały z tego prawa.

Zgodnie z zebranym materiałem, migracja niektórych dużych ssaków odbywa się przedmiotowym korytarzem ekologicznym, w tym część z nich korzystała również z nieruchomości gruntowych będących przedmiotem projektu decyzji o warunkach zabudowy. Ponadto organ przedstawił materiał informacyjny, dotyczący funkcjonowania korytarzy ekologicznych przesłany również reprezentującemu Inwestora, w zakresie przeprowadzenia oceny oddziaływania inwestycji na obszary sieci Natura 2000, panu J. G., pismem z dnia [...] września 2016 r. Zgodnie z przedstawionymi tam informacjami, a przeciwnie do twierdzenia Inwestora, w korytarzu ekologicznym, w strefach bliskich działek będących przedmiotem projektowanego przedsięwzięcia, pojawiały się osobniki gatunku wilk, lis, sarna i jeleń. Zgodnie z danymi monitoringowymi, fragment czynnego korytarza opisanego w tym rejonie jako "VI Łopuszna" (wg opracowania: Perzanowska i in. 2005) jest czynnie użytkowany przez gatunki ww. zwierząt, które obserwowano historycznie, a ślady niektórych z nich zaobserwowano również na nieruchomości gruntowej Inwestora w toku postępowania (działka [...], jeleń, data obserwacji [...] listopada 2016 r.). Dane te stanowią jedynie wycinek prowadzonych działań monitoringowych, a pokrywając się z danymi literaturowymi pozwalają przyznać rację organowi I instancji, iż zwierzęta korzystają z gruntów mających być zabudowanymi, co będzie stanowić zawężenie przedmiotowego korytarza.

Powyższe powoduje że zarzut skarżącego nie jest trafny, albowiem kontrolowanemu postanowieniu nie sposób zarzucić wady dowodowej. Zarówno bowiem kontrolowane postanowienie organu I instancji jak i uzupełnienie materiału dowodowego przesłane organowi II instancji w wyniku złożenia zażalenia przez Inwestora, dokumentuje czynne użytkowanie korytarza przez niektóre migrujące gatunki dużych ssaków. Nadto, brak dokumentacji monitoringowej z okresu bezpośrednio przypadającego na czas trwania postępowania uzgodnieni owego, nie powoduje nieważności innych ustaleń znanych organowi. Podobnie jak to stwierdził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 6 czerwca 2016 r., sygn. akt IV SA/Wa 285/16, wiarygodność materiału zgromadzonego przez organ I instancji wiąże się z faktem posiadania statusu organu wyspecjalizowanego w zakresie ochrony przyrody, który z urzędu dysponuje kompleksową wiedzą na temat stanu przyrody i koniecznych standardów jej ochrony na terenie Parku. Nadto, jakiekolwiek zastrzeżenie do twierdzeń organu I instancji powstałe dotychczas, usuwa przedstawiony materiał uzupełniający, o którym wspomniano wyżej. Tym samym Dyrektor Parku nie tylko udowodnił, że dotychczas posiadał odpowiednią wiedzę na temat funkcjonowania korytarza, a nadto ją uwidocznił, w odpowiedzi na postanowienie Ministra Środowiska z [...] lipca 2016 r. Na podstawie wcześniejszych wyjaśnień uzasadnione staje się twierdzenie organu I instancji, zgodnie z którym inwestycja będzie stanowić zagrożenie zewnętrzne dla Parku - to zaś skutecznie podważa zarzut wysunięty przez Inwestora.

Migracje dużych ssaków odbywają się w środowisku w sposób naturalny dla poszczególnych gatunków, zgodnie z wymogami ich biologii (predyspozycji i preferencji). Następnie, istnienie korytarza i jego funkcjonowanie w stanie niepogorszonym, zależy od zachowania stanu środowiska w obszarze jego wyznaczenia. Cytując za wcześniej przywołanym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, "zasadne jest przyjęcie, że jeżeli dany obszar umożliwia migrację zwierząt i jeżeli odbywa się ona poprzez ten teren, to można mówić o istnieniu w tym miejscu korytarza ekologicznego. Na podstawie akt niniejszej sprawy można stwierdzić, że obszar, na którym planowana jest realizacja przedsięwzięcia spełnia powyższe wymogi, w związku z czym może być on uznany za część korytarza ekologicznego, umożliwiającego migrację zwierząt bezpośrednio z obszaru Parku i do jego wnętrza". Powstanie kolejnej inwestycji, co wykazano wcześniej, spowoduje jego zawężanie i doprowadzi do osłabienia jego funkcji. Trudno wobec tego wskazać jaka inna ingerencja organu w proces decyzyjny konsumowałaby obowiązki wynikające z działania organu ochrony przyrody oraz oczekiwania Inwestora.

4. Na koniec warto również wspomnieć o poruszonym przez skarżącego oczekiwanym wstrzymaniu się organu I instancji od wydania postanowienia, do czasu rozstrzygnięcia istotnego zagadnienia jakim jest rozpatrzenie przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...], raportu a także logiki planistycznej przyjętej przez organ gminy w niniejszym postępowaniu, możliwe staje się twierdzenie o postępującym procesie utraty wartości korytarza ekologicznego. Powyższe należy rozumieć niejako powstanie trwałego wygrodzenia czy bariery fizycznej sensu stricte, ale kumulację takich oddziaływań fizycznych i nie fizycznych, których suma powoduje dla organizmów migrujących powstanie m.in. bariery behawioralnej. Literatura przedmiotu wskazuje, że zagrożenie zamknięcia korytarza ekologicznego przez stosowanie narzędzia planistycznego, jakim jest decyzja o warunkach zabudowy, jest realne (por. w Rozenau-Rybowicz A. i Baranowska-Janota M., Korytarze ekologiczne w planowaniu przestrzennym, Kraków 2007).

IV. Pismem z dnia [...] marca 2017 r. skarżący wniósł do tut. Sądu, za pośrednictwem organu, skargę na postanowienie Ministra Środowiska z dnia [...] lutego 2017 r., podnosząc przeciwko w/w orzeczeniu następujące zarzuty:

I. naruszenia przepisów postępowania, mającego istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 7, 77 80 § 1, 107 § 3, 126 i 124 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez przyjęcie, że Dyrektor Parku w prawidłowy sposób przeprowadził postępowanie wyjaśniające w zaistniałym stanie faktycznym, podczas gdy w ocenie skarżącego nie przeprowadzono postępowania wyjaśniającego w sposób należyty, nie wyjaśniono i nie ustalono wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla wyjaśnienia sprawy tj. rzeczywistego istnienia korytarza ekologicznego, realnego wpływu planowanej inwestycji na terenie otuliny. Nieprawidłowo ustalono, że w 70% działki na których będzie realizowana inwestycja są porośnięte lasem. Brak poczynienia ustaleń w stanie faktycznym polegającym na tym, że istnieję zabudowa na działkach sąsiednich oraz że rozpoczęto na terenie otuliny inwestycję o charakterze publicznym polegająca na budowie obwodnicy [...], [...] i [...]. Na organie spoczywa obowiązek dochowania szczególnej staranności zarówno w wyjaśnieniu stanu faktycznego sprawy jak i rozpatrzeniu materiału dowodowego. W świetle regulacji k.p.a. daną okoliczność można dowodzić wszelkimi możliwymi środkami dowodowymi.

II. naruszenia przepisów prawa materialnego tj.;

1) art. 60 ust 1 w związku z art. 53 ust 4 pkt 7 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez błędne przyjęcie, że w przedmiotowej sprawie nie zachodziły warunki do uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu,,

2) art. 11 w związku z art. 5 pkt. 14 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody poprzez błędne przyjęcie, że planowana inwestycja w otulinie parku będzie inwestycją stwarzającą zagrożenia wynikające z działalności człowieka, podczas gdy na tym terenie istnieją sąsiednie zabudowania a dodatkowo realizowana jest inwestycja drogowa polegająca na budowie obwodnicy,

3) art. 31 ust 3 oraz 64 ust 3 Konstytucji RP przez wprowadzenie ograniczenia prawa własności pomimo tego, że ograniczenie takie nie wynika z normy prawa powszechnie obowiązującego i jest ono nieproporcjonalne w stosunku do celu ograniczenia.

Uzasadniając zarzuty skargi, skarżący wskazał w szczególności, co następuje:

1. Istotą w sprawie okolicznością jest to, iż w postępowaniu toczącym się równolegle Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...], postanowieniem z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...], pozytywnie uzgodnił planowaną inwestycję na tym samym terenie. Ze w/w postanowienia, wydanego przez organ wyspecjalizowany w zakresie ochrony środowiska i przyrody wynika, że planowane przedsięwzięcie nie zagrozi środowisku w żaden sposób.

2. Rozpoznając sprawę, Minister nie uwzględnił okoliczności, że na obszarze, na którym skarżący chce zrealizować planowaną inwestycję, są już posadowione budynki mieszkalne, garaże, budynki gospodarcze i ogrodzenia. W uzasadnieniu swojego postanowienia RDOŚ wskazał, że "od południowo zachodniej strony teren inwestycji graniczy z działką zabudowaną domem jednogodzinnym. Tereny zabudowane zlokalizowane są także od strony wschodniej w odległości kilkuset metrów od terenu planowanego pod zainwestowanie".

3. Nieprawidłowo ustalono, jakoby działki skarżącego przeznaczone pod inwestycję były w 70% porośnięte lasem. Teren na którym ma być potencjalnie realizowana inwestycja nie jest ani zalesiony ani zadrzewiony - nie dojdzie do żadnej wycinki lasu czy drzew (teren od w. strony jedynie graniczy z lasem i zadrzewieniem wzdłuż koryta i niewielkiego cieku wodnego - kolejne istotne ustalenia faktyczne poczynione przez RDOŚ). RDOŚ stwierdził, że "inwestor planuje zlokalizować budynek mieszkalny na działce nr [...], na której zadrzewienia nie występują". RDOŚ ustalił ponadto, że: "przedmiotowa inwestycją pozostawia powierzchnię biologicznie czynną na poziomie 80%, co oznacza, że znaczna cześć działki pozostanie niezabudowana i będzie stanowiła teren zielony i porośnięty roślinnością."

4. Sama ewentualność istnienia na przedmiotowym terenie korytarza ekologicznego nie przesądza automatycznie o zakazie realizowania na nim inwestycji. Należy dokonać precyzyjnych i długotrwałych (badań) i oględzin terenu czy rzeczywiście zabudowa na tym terenie spowoduje przeszkody w funkcjonowaniu korytarza i ewentualnego potwierdzenie czy korytarz ekologiczny rzeczywiście tam funkcjonuje czy też są to przypadki sporadycznego pojawiania się zwierząt. Po raz kolejny organy dokonały zupełnie innych ustaleń faktycznych mianowicie Dyrektor Parku stwierdza, że: "zgodnie z danymi monitoringowymi fragment czynnego korytarza opisanego jako [...] jest czynnie użytkowany przez gatunki ww. zwierząt (ww. wilk, lis, sarna, jeleń), a ślady niektórych z nich zaobserwowano również na nieruchomości inwestora - działka [...] data obserwacji 24.11.2016 r.)"- str. 8 decyzji Ministra Środowiska.

Inny organ uzgadniający, tj. RDOŚ także dokonał precyzyjnego ustalenia stanu faktycznego i przeprowadził wizję w terenie planowanej inwestycji. W uzasadnieniu postanowienia RDOŚ stwierdził że: "W dniu wizji na czterdziestocentymetrowej pokrywie śnieżnej nie stwierdzono tropów zwierząt".

W takim stanie rzeczy wnioskować by należało, że skoro w danym miejscu według organów uzgadniających tj. Dyrektora Parku i Ministra Środowiska przebiega korytarz ekologiczny to tropy jakichkolwiek zwierząt winy być widoczne (najlepiej zauważyć to w okresie zimowym na pokrywie śnieżnej1).

Nie można na podstawie jednorazowej obserwacji, pojedynczego przypadku dokonywać tak daleko idących ustaleń, które następnie w sposób drastyczny ograniczają prawo własności (obserwacja Dyrektora Parku z dnia 24.11.2016 r.). W ocenie skarżącego konieczne jest zbadanie i określenie czynników, które mogą wpływać negatywnie na chronioną przyrodę otuliny Parku, a więc niezbędne jest dokładne ustalenie stanu faktycznego, na podstawie którego będzie możliwe wskazanie wpływu przedsięwzięcia na chronione zasoby przyrodnicze. Być może korytarz ekologiczny (kiedyś w przeszłości) przebiegał na tym terenie (historycznie1) a obecnie migracja zwierząt odbywa się innym korytarzem (lub też w mniejszej, weższei części korytarza1). Nawet gdyby przyjąć bezdyskusyjnie, że korytarz istnieje w tvm miejscu zasadnym byłoby rozważnie (poprzez dokonanie badań i pomiarów) czy nie należałoby dokonać zawężenia korytarza biorąc pod uwagę z iednei strony fakt, że istnieją w tym terenie już zabudowania (mieszkają ludzie, sa budynki, ogrodzenia) a PO drugie stwierdzono w 1 (słownie: jednym) przypadku tropy zwierzęcia. Z kolei podczas wizji z udziałem RDOŚ tropów zwierząt nie stwierdzono.

Skarżący w zażaleniu kierowanym do Ministra Środowiska z dnia [...].11.2016 r. podnosił kwestię, że migracja zwierząt przebiega nieco innym szklakiem niż wskazywanym przez organy uzgadniające I i II instancji. W tym rejonie przebiega potok " [...]" w kierunku zbocza "[...]"- jest to naturalne przedłużenie przestrzeni położonej po lewej stronie rzeki [...] w miejscu o nazwie lokalnej "[...]". Migracje zwierząt w tym rejonie potwierdzone zostały przez opracowania sporządzone przez dr inż. J. L.. Park jest w posiadaniu tych opracowań. W takim stanie rzeczy organ uzgadniający winien wyczerpać wszelkie środki dowodowe celem wyjaśnienia stanu faktycznego.

Na przestrzeni ostatnich kilkunastu miesięcy Minister Środowiska przedstawił do zaopiniowania organom między innymi tj. Radzie Gminy [...] (Uchwała nr [...] z dnia [...] maja 2016 r.),Radzie Miasta [...] (Uchwała nr [...] z dnia [...] lutego 2017 r.), Radzie Miejskiej [...] (Uchwała nr [...] z dnia [...] grudnia 2015 r.) rozporządzenie w sprawie ustanowienia planu ochrony dla [...] Parku Narodowego. Wszystkie organy uchwałodawcze po zapoznaniu się z przedmiotowym projektem planu ochrony Parku [...] wyraziły negatywne opinie w postaci uchwał (dowód: podjęte przez Rady Uchwały).

W uzasadnieniach do podejmowanych uchwał wielokrotnie wskazywano, że projekt planu jest niezgodny z zaistniałym już na gruntach stanem faktycznym, wynikającym z zagospodarowania terenu i nie uwzględnia potrzeb bytowych i rozwojowych mieszkańców poszczególnych miast i wsi.

W ocenie skarżącego szczególnego podkreślenia wymaga fakt, jakim jest budowa obwodnicy w trenach sąsiadujących z planowaną inwestycją skarżącego. Dyrektor [...] Parku Narodowego w wydanym dnia [...].11.2016 r. postanowieniu znak [...] stwierdza, że powstają nowe bariery w korytarzu w szczególności "dopuszczono do zainwestowania usługowego niezabudowanej działki [...] w [...] (pomiędzy [...] a drogą wojewódzka [...]). rozpoczęto prace nad budowa obwodnicy [...], [...] i [...], która wprowadzi koleiną barierę i zawężenie korytarza ekologicznego".

Na chwilę obecną wiadomo już, że ww. obwodnica zostanie wybudowana. W związku z tym pojawia się pytanie, jakie są granice ochrony przyrody biorąc pod uwagę fakt, że pozwala się na realizację inwestycji drogowej, która jak sam Dyrektor stwierdza zawęzi korytarz ekologiczny a zakazem realizowania inwestycji o charakterze prywatnym. W świetle doświadczenia życiowego wysoce prawdopodobnym jest budowa drogi stanowi znaczną ingerencję w przyrodę i na pewno wprowadzi większą ingerencję w korytarz ekologiczny niż budowa budynku jednorodzinnego przy założeniu potwierdzonym przez RDOŚ. że inwestycja prywatna skarżącego i tak pozostawi powierzchnię biologicznie czynną na poziomie 80% co w praktyce oznaczać będzie, że znaczna część działki pozostanie niezabudowana i będzie stanowiła teren zielony i porośnięty roślinnością.

Za niedopuszczalne uznać należy przyjęcie przez Dyrektora [...] Parku, że w następstwie realizacji inwestycji celu publicznego, jakim jest inwestycja drogowa, ciężar tej realizacji ma ponieść właściciel terenów prywatnych bez jakiejkolwiek rekompensaty, albowiem to na gruntach tego właściciela ma być w całości utrzymany korytarz ekologiczny.

V. W odpowiedzi na skargę, udzielonej pismem z dnia [...] kwietnia 2017 r., Minister wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

VI. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), dalej p.p.s.a. sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem.

W myśl art.134 § 1 p.p.s.a. sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Z kolei w myśl art.135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.

Stosownie zaś do treści art. 119 pkt 3 p.p.s.a, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.

Stosownie do art.120 p.p.s.a w trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.

Skargę należało oddalić, albowiem zaskarżone postanowienie Ministra Środowiska z dnia [...] lutego 2017 r. nie narusza przepisów prawa w sposób upoważniający Sąd do jego wyeliminowania z obrotu prawnego.

Uwzględnienie przez wojewódzki sąd administracyjny skargi na orzeczenie organu administracji jest dopuszczalne tylko w razie stwierdzenia w toku kontroli tego orzeczenia naruszeń prawa wymienionych w art.145 § 1 p.p.s.a.

W świetle przywołanego przepisu sąd administracyjny:

1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:

a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;

3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.

Naruszeń, które mogłyby stanowić podstawę do zastosowania w niniejszej sprawie środków o których mowa powyżej, Sąd nie stwierdził.

VII. Kontrola legalności zaskarżonego do Sądu postanowienia Ministra Środowiska z dnia [...] lutego 2017 r. prowadzi do następujących wniosków:

1. Przedmiotem kontrolowanego przez Sąd postępowania administracyjnego było uzgodnienie przez właściwego dyrektora parku narodowego, tj. Dyrektora [...] Parku Narodowego (a w drugiej instancji przez ministra właściwego do spraw środowiska, tj. Ministra Środowiska), w trybie uregulowanym w art.53 ust.4 pkt 7 w związku z art.60 ust.1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 z późn. zm.), projektu decyzji ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji planowanej na obszarze otuliny parku narodowego. W ocenie organów obu instancji uzgodnienia przedłożonego projektu należało odmówić, albowiem realizacja planowanej inwestycji doprowadziłaby do istotnych utrudnień w funkcjonowaniu przebiegającego przez teren inwestycji korytarza ekologicznego, umożliwiającego migrację organizmów żywych, co stałaby w sprzeczności z celami, dla których park narodowy, chroniony przez otulinę, został utworzony. W ocenie Sądu stanowisko organów należy uznać za prawidłowe, albowiem w toku postępowania administracyjnego zostało przekonująco wykazane, że przewidywane przez organy zagrożenia, uniemożliwiające pozytywne rozpatrzenie sprawy, istotnie występują. Zarzuty skargi, oparte w głównej mierze na zanegowaniu przez skarżącego istnienia na terenie inwestycji korytarza ekologicznego, który miałby rzeczywiste znaczenie dla przemieszczenia się w/w organizmów, nie zasługują w tej sytuacji na uwzględnienie.

2. Zgodnie z art. 53 ust. 4 pkt 7 ustawy planistycznej wydanie decyzji o warunkach zabudowy wymaga uzgodnienia z dyrektorem parku narodowego w odniesieniu do obszarów położonych w jego otulinie. W myśl art.11 ust.1 ustawy o ochronie przyrody na obszarach graniczących z parkiem narodowym wyznacza się otulinę parku narodowego. Stosownie do art.5 pkt 14 ustawy otulina stanowi strefę ochronną graniczącą z formą ochrony przyrody i wyznaczoną indywidualnie dla formy ochrony przyrody w celu zabezpieczenia przed zagrożeniami zewnętrznymi wynikającymi z działalności człowieka. Z kolei w myśl art.5 pkt 29 ustawy zagrożenie zewnętrzne to czynnik mogący wywołać niekorzystne zmiany cech fizycznych, chemicznych lub biologicznych zasobów, tworów i składników chronionej przyrody, walorów krajobrazowych oraz przebiegu procesów przyrodniczych, wynikający z przyczyn naturalnych lub z działalności człowieka, mający swoje źródło poza granicami obszarów lub obiektów podlegających ochronie prawnej.

W myśl art.8 ust.2 ustawy park narodowy tworzy się w celu zachowania różnorodności biologicznej, zasobów, tworów i składników przyrody nieożywionej i walorów krajobrazowych, przywrócenia właściwego stanu zasobów i składników przyrody oraz odtworzenia zniekształconych siedlisk przyrodniczych, siedlisk roślin, siedlisk zwierząt lub siedlisk grzybów.

3. Jak już wskazano wcześnie trafnie wykazały organy, że dopuszczenie na terenie otuliny nowej zabudowy, utrudniającej funkcjonowanie znajdującego się tam korytarza ekologicznego (tj. istotnie pogarszającej jego drożność), zagroziłoby cennym przyrodniczym zasobom Parku. Presję urbanizacyjną na tereny otuliny Parku należy w tej sytuacji traktować – z punktu widzenia potrzeb prawidłowego działania Parku - jako istotne zagrożenie zewnętrzne w rozumieniu art.5 pkt 29, któremu to zagrożeniu należy skutecznie zapobiegać. Zdaniem Sądu ani w toku postępowania administracyjnego, ani sądowego skarżący nie przedłożył tego rodzaju przekonujących dowodów, które podważałyby ustalenia faktyczne organów. Zebrane przez organ dowody były bowiem wystarczające do wydania zaskarżonego postanowienia. Nie można wobec tego podzielić zarzutu naruszenia przez organy orzekające w sprawie art. 7, art. 75 § 1, art. 78, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.

Szczegółowa analiza materiału dowodowego sprawy pozwala Sądowi na stwierdzenie całkowitej prawidłowości nie tylko stanowiska Ministra, zajętego w zaskarżonym obecnie postanowieniu, ale również stanowiska tego organu zawartego w odpowiedzi na skargę, ustosunkowującego się do jej poszczególnych zarzutów. Stanowisko to Sąd w pełni podziela, traktując jako własne. Stosownie do powyższego:

4. Wbrew zarzutom skargi istnienie na terenie inwestycji korytarza ekologicznego należy uznać za dostatecznie udowodnione. Minister zgromadził w aktach sprawy dokumentację przygotowaną przez służby Parku, potwierdzającą ustalenia dokumentów planistycznych dla Parku, studium Gminy [...] oraz dane literaturowe, przebieg i czynne wykorzystywanie korytarza ekologicznego przez gatunki dużych ssaków migrujących do oraz z obszaru Parku. Materiał dowodowy poświadczający ten stan rzeczy dołączony został do akt sprawy, zaś strony postępowania nie wniosły do tych ustaleń żadnych uwag (pismo Ministra Środowiska z [...] stycznia 2017 r., znak [...]).

Podkreślić przy tym należy, że istoty korytarza ekologicznego nie należy sprowadzać do sztywno wyznaczonego obszaru przemieszczania się organizmów zwierzęcych, tak jak miałoby to mieć miejsce np. przy kanalizowaniu ruchu turystycznego czy ustalaniu infrastruktury drogowej (np. przejścia dla pieszych). Dowodem pozagranicznego oddziaływania inwestycji (ogółem) jest właśnie przebieg najczęstszych tras migracji - z zachowaniem dystansu od siedzib ludzkich, różnorodnej wielkości w przypadku różnych gatunków zwierząt. Dalsza zabudowa oraz jej skumulowanie powodować będzie przesuwanie się strefy ekotonowej, tj. buforowej (obszar styku), pomiędzy obszarem przekształconym antropogenicznie a płatami siedlisk przydatnymi do migracji. Stopniowe spychanie poszczególnych gatunków do migracyjnych "wąskich gardeł" obszarów przezeń użytkowanych, bez cienia wątpliwości stanowi przesłankę uzasadniającą podniesienie argumentu izolowania Parku od innych obszarów, a to w następstwie stanowi zagrożenie dla stabilności populacyjnej jego fauny. Tak zdefiniowane zagrożenie w otulinie Parku nie powinno mieć miejsca, co w niniejszym przypadku jest jeszcze o tyle istotne, że projekt decyzji o warunkach zabudowy dopuszczałby inwestycję w krytycznym odcinku węzłowym korytarza ekologicznego (opisanego na podkładach mapowych jako [...]). Holistyczne podejście do zagrożeń jego przewężania powodowało konieczność stwierdzenia niedopuszczalności uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy w kierunku, jak w wystąpieniu Wójta Gminy [...].

5. Wbrew zarzutom skargi w rozpatrywanej sprawie nie zachodziła konieczność dokładnego ustalenia powierzchni zalesienia terenu inwestycji. Ustalenia poczynione przez Ministra, a wcześniej przez Dyrektora, nie odnoszą się do tych fragmentów działek, które miałyby być ostatecznie zabudowane, ale do działek jako całości. Decyzja o ustaleniu warunków zabudowy nie przesądza o konkretnym posadowieniu samej inwestycji. Ustalenia dotyczące drzewostanu służyły wyłącznie opisowi terenu inwestycji. Organy nie formułowały stanowiska, że realizacja inwestycji będzie powodowała usunięcie jakiegokolwiek drzewostanu (tak w rozumieniu lasu i drzew nie będących lasem), bądź też inwestycja realizowana na bazie decyzji o warunkach zabudowy będzie w ten drzewostan ingerować. Na podstawie zebranego materiału dowodowego oszacowano, że istniejące zadrzewienia pokrywają około 70% powierzchni przedmiotowych działek. Szacunek ten poczyniono na bazie obserwacji organu I instancji oraz podkładów mapowych dostępnych z urzędu. Ponieważ jednak jest to informacja nie rzutująca na wynik samego postępowania, a skarżący nie przedstawił żadnego innego dowodu obalającego szacunek, a nadto odniósł się jedynie do działki, która w jego opinii będzie zabudowaną (przekształconą), zarzut skargi należy uznać za wadliwy.

6. Wbrew zarzutom skargi faktu ewentualnego istnienia zabudowy w okolicach terenu inwestycji oraz planów zrealizowania tam inwestycji drogowej nie można postrzegać jako okoliczności obligującej organ uzgodnieniowy, w całkowitym oderwaniu od uwarunkowań rozpatrywanej sprawy, do pozytywnego uzgodnienia projektu decyzji. Sąd podziela w całości argumentację Ministra, że organowi ochrony przysługuje uprawnienie, w ramach uzasadnionych granic uznania administracyjnego, opartych o specjalistyczną wiedzę własną oraz wyczerpującą analizę stanu faktycznego danej sprawy, do różnicowania stopnia rygoryzmu w zakresie stosowania instrumentów ochronnych w odniesieniu do poszczególnych części danego obszaru chronionego o ile przemawia za tym dostatecznie sprecyzowany i istotny interes ochrony przyrody. To ten interes stanowi ostateczne kryterium rozstrzygające o dopuszczalności czy też niedopuszczalności realizacji inwestycji na obszarze przyrodniczo chronionym. Stosując instytucję uzgadniania warunków zabudowy, właściwy organ nie może zatem w pierwszej kolejności czuć się związanym istnieniem precedensów w postaci istniejącej, nawet pobliskiej zabudowy, jeżeli obiektywnie istniejące, istotne aspekty kolejnej planowanej inwestycji, miałyby przemawiać za jej niedopuszczeniem z racji konieczności chronienia środowiska przyrodniczego. Za niebudzące najmniejszych zastrzeżeń co do legalności, a wręcz za konieczne, uznać należy regularne dokonywanie przez organ właściwy w sprawach uzgodnień oceny racjonalności, prawidłowości i skuteczności (pod kątem zabezpieczenia interesów ochrony przyrody) dotąd stosowanych kryteriów dopuszczania zabudowy na obszarach chronionych, a w razie stwierdzenia ich dezaktualizacji – stosowne ich korygowanie (w tym w szczególności poprzez zaostrzenie w/w kryteriów). Właściwy organ jest zatem upoważniony zarówno do stopniowania obostrzeń co do inwestowania w zależności od miejsca położenia terenu inwestycji w obszarze chronionym, jak i do bardziej rygorystycznego reglamentowania możliwości inwestowania w miejscach, w których dotąd stosował podejście liberalne. Oczywiście zabiegi tego rodzaju, aczkolwiek opierające się na formule uznania administracyjnego, nie mogą nosić znamion działania niekonsekwentnego, dowolnego, nie opartego na obiektywnych przesłankach. Uchybienia tego rodzaju nie sposób dopatrzeć się w rozpatrywanej sprawie, albowiem Minister uwzględnił położenie przedmiotowych działek względem korytarza ekologicznego oraz dokonał w szerokim zakresie oceny okolicznej zabudowy, przychylając się do stanowiska Dyrektora Parku, że rozpatrywany fragment korytarza ekologicznego zasługuje na szczególną ochronę, albowiem jest jedynym wolnym od zwartej, liniowej zabudowy obszarem, sięgającym od [...] na [...] do miejscowości [...] na [...].

Jak wyjaśnił organ w odpowiedzi na skargę, w odniesieniu do obwodnicy [...] – [...] – [...] odnotować należy, że realizację w/w inwestycji drogowej planuje się na [...] od rzeki [...] (prawy brzeg rzeki), zaś otulina Parku znajduje się na [...] od jej brzegu (lewy brzeg rzeki), patrząc [...] pomiędzy miejscowościami [...] i [...]. Nietrafna jest zatem teza o wchodzeniu tej inwestycji w otulinę Parku. Nadto, zgodnie z informacją o wariantach przebiegu przedmiotowej obwodnicy, jej [...] koniec przewidziany jest w miejscowości [...], tuż przed kompleksem leśnym tzw. [...], znajdujących się na [...] od drogi wojewódzkiej nr [...] i niezależnie od wariantu nie wpływa całkowicie na możliwości migracji zwierząt. O szczegółowym przebiegu obwodnicy (wariant preferowany) poinformował Zarząd Dróg Wojewódzkich w [...], będący Instytucją Województwa [...], w komunikacie prasowym z dnia [...] września 2016 r., opublikowanym na stronie internetowej tej instytucji. Niezależnie od tego ustalenia, ponieważ istniejąca sieć drogowa również może stanowić przeszkodę dla migracji zwierząt, toteż sugestia płynąca z treści skargi, jakoby przyszła inwestycja miała spowodować warunki umożliwiające uzgodnienie projektu decyzji o warunkach zabudowy, jest chybiona. Zgodnie z opracowaniem służb Parku nt. korytarzy ekologicznych istotnych z punktu widzenia Parku, krytyczny odcinek tego korytarza (opisany w materiałach mapowych jako [...]), łączy [...], przez [...], pomiędzy miejscowościami [...] i [...] z otuliną Parku a dalej z Parkiem. Wyniki monitoringu (pismo Dyrektora Parku z dnia [...] września 2016, znak [...]) potwierdzały w przeszłości, a obserwacje prowadzone w ramach przedmiotowego postępowania potwierdzają również obecnie, że przedmiotowy fragment korytarza jest czynnie użytkowany.

Na marginesie warto nadmienić, że we wspomnianym komunikacie Zarządu Dróg Wojewódzkich przewiduje się zrealizować wraz z infrastrukturą drogową i towarzyszącą jej infrastrukturą techniczną, dotyczącą samej drogi, również udogodnienia z zakresu ochrony dziko występujących zwierząt W postaci przejść dla zwierząt. Minister Środowiska był poinformowany o zagrożeniu wynikającym ze zdarzenia przyszłego jakim jest przedmiotowa obwodnica w momencie wydawania decyzji, jednakże kwestie te nie rzutowały na możliwość wydania postanowienia korzystnego dla autora skargi. Wobec powyższego także argument związany z obwodnicą wspomnianych miejscowości w kontekście przeprowadzenia przez Ministra Środowiska postępowania dowodowego (a wcześniej organu Parku) należy uznać za nieuzasadniony.

7. Wbrew stanowisku skargi prawidłowości zaskarżonego postanowienia Ministra nie podważa fakt pozytywnego uzgodnienia planowanej inwestycji (w zdecydowanej większości w kontekście innych działek – przedmioty obu uzgodnień pokrywają się wyłącznie w zakresie dwóch działek, tj. [...] i [...]) przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] grudnia 2016 r. Podkreślić należy, iż: (-) przedmiotem oceny we w/w postępowaniu były uwarunkowania przyrodnicze, wynikające z objęcia w/w terenu inną formą ochrony przyrody, tj. [...] Obszarem Chronionego Krajobrazu, (-) oba w/w postępowania pozostają w stosunku do siebie całkowicie odrębne, (-) brak jest podstaw do przypisywania, w razie stwierdzenia ewentualnych rozbieżności pomiędzy w/w orzeczeniami, automatycznej prawidłowości ustaleniom RDOŚ, czy też prymatu tych ustaleń nad ustaleniami Dyrektora Parku i Ministra, (-) wbrew przekonaniu skarżącego RDOŚ nie stwierdził, że w miejscu inwestycji nie ma korytarza ekologicznego, a jedynie to, iż w dniu wizji terenowej z dnia [...] grudnia 2016 r. pracownicy tego organu nie stwierdzili obecności śladów migracji, (-) organ stwierdził ponadto, że w wizji uczestniczył również pracownik [...] Parku Narodowego, który poinformował, że zgodnie z wiedzą służb Parku przez przedmiotowy obszar migrują zwierzęta w kierunku [...], tzn. do i z Parku, a to pozwala stwierdzić, że obszar stanowi fragment korytarza ekologicznego.

8. Sąd nie podziela argumentacji skargi co do naruszenia zaskarżonym postanowieniem norm konstytucyjnych.

W sprawie nie doszło do naruszenia art. 32 ust. 1 w zw. z art. 2 i art. 21 Konstytucji RP, albowiem jak to wcześniej wykazano organ miał prawo do różnicowania rozstrzygnięć w odniesieniu do różnych stanów faktycznych.

Nie można również mówić o naruszeniu w sprawie art. 64 ust. 3 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP. Art. 64 ust. 3 Konstytucji stanowi, że własność może być ograniczona tylko w drodze ustawy i tylko w zakresie, w jakim nie narusza ona istoty prawa własności. Regulacją ograniczającą, w dozwolonym zakresie, chronione konstytucyjnie, prawo własności jest między innymi ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, stanowiąc w art. 6 ust. 2 pkt 1, iż każdy ma prawo, w granicach określonych ustawą, do zagospodarowania terenu, do którego ma tytuł prawny, zgodnie z warunkami ustalonymi w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli nie narusza to chronionego prawem interesu publicznego oraz osób trzecich. Ograniczenie prawa własności w zakresie prawa do jej swobodnej zabudowy nie ma prymatu nad prawem korzystania z nieruchomości sąsiednich. A organ orzekający w sprawie warunków zabudowy musi mieć na uwadze nie tylko prawo własności przysługujące wnioskodawcy, ale także ochronę interesu publicznego. Takie rozumienie przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie jest sprzeczne z konstytucyjną zasadą ochrony prawa własności.

Podkreślić należy, iż ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnie zagwarantowanej ochrony własności (art. 21 ust. 1 Konstytucji RP) mogą być ustanawiane w ustawie, między innymi wtedy, gdy jest to konieczne dla ochrony środowiska (art. 31 ust. 3 w zw. z art. 64 ust. 3 Konstytucji RP). Ochrona środowiska jest obowiązkiem władz publicznych. A władze publiczne winny prowadzić politykę zapewniającą bezpieczeństwo ekologiczne współczesnemu i przyszłym pokoleniom (art. 74 ust. 1 i 2 Konstytucji RP). Ta zasada konstytucyjna doznaje konkretyzacji w przepisach ustawowych. Przepis art. 73 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (DZ.U. z 2008 r., nr 25, poz. 150 ze zm.) nakazuje uwzględniać w decyzji o warunkach zabudowy ograniczenia wynikające z ustanowienia parku narodowego w trybie ustawy o ochronie przyrody. Ustawa o ochronie przyrody zawiera więc normy, które wyznaczają granice korzystania z rzeczy w rozumieniu art. 140 k.c.

W świetle powyższych okoliczności skarga jako nie posiadająca usprawiedliwionych podstaw, podlega oddalaniu.

Z tej racji orzekł jak w sentencji na podstawie art.151 p.p.s.a.