Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt SA/Sz 283/02
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2004-06-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 630  Obrót towarami z zagranicą, należności celne i ochrona przed nadmiernym  przywozem towaru na polski obszar celny
Hasła tematyczne: Celne prawo
Skarżony organ: Prezes Głównego Urzędu Ceł
Powołane przepisy: article: art. 83, art. 65 par. 4 pkt 2, par. 5, art. 2 par. 2, art. 13 par. 3 pkt 4, par. 4, art. 20 par. 1, 2
journal: Dz.U. 1997 nr 23 poz 117
law: Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. - Kodeks celny.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

2 W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 23 czerwca 2004r. 3 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Kazimiera Sobocińska/spr/ Sędziowie: Sędzia NSA Zofia Przegalińska Asesor WSA Nadzieja Karczmarczyk Protokolant Anna Malinowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 czerwca 2004r. sprawy ze skargi J A - "O" w T na decyzję Prezesa Głównego Urzędu Ceł w W z dnia [...] Nr [..] w przedmiocie długu celnego o d d a l a skargę


UZASADNIENIE

J Aw okresie od [...] do[...] . dokonał [...] zgłoszeń celnych odzieży używanej importowanej z D deklarując kwotę długu celnego obliczoną z zastosowaniem stawki celnej obniżonej na podstawie deklaracji eksportera o preferencyjnym pochodzeniu towaru z Unii Europejskiej. Towar objęto procedurą dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym zgodnie z wnioskiem.

Ze wzglądu na wątpliwości odnośnie dowodów pochodzenia w/w towaru, polskie władze celne zwróciły się o d władz celnych o przeprowadzenie weryfikacji deklaracji d eksportera zamieszczonych na fakturach o pochodzeniu odzieży z Unii Europejskiej. W odpowiedzi władze celne D poinformowały, że przedmiotowy towar nie jest towarem pochodzącym z Unii Europejskiej. W związku z powyższym Dyrektor Urzędu Celnego w S postanowieniem z dnia [...] . wszczął postępowanie w sprawie, następnie decyzją z dnia [...] . uznał za nieprawidłowe wszystkie te zgłoszenia /19/ w części dotyczącej zadeklarowanej stawki celnej i określił nową kwotę długu celnego z zastosowaniem stawki celnej konwekcyjnej.

J A wniósł odwołanie do Prezesa Głównego Urzędu Ceł, który decyzją z dnia [...] . utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

Za podstawę prawną rozstrzygnięcia powołano przepisy art. 13 § 1, § 3 pkt 4 i § 4 , art. 20 § 1 i 2, art. 83 § 1 i 3, art. 85 § 1 ustawy z 9 stycznia 1997r. - Kodeks celny /Dz.U. Nr 23, poz. 117 z późb.z./. § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 15 grudnia 1998r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej /Dz.U. Nr 158, poz. 1036/, art. 13,a art. 16, art. 21, art. 32 Protokołu Nr 4 Układu Europejskiego zmienionego Porozumieniem między Rzeczypospolitą Polską a Wspólnotami Europejskimi podpisanym w Brukseli 24 czerwca 1997r. /załącznik do Dz.U. z 1997r. Nr 104, poz. 662/ oraz § 11 ust.1 rozporządzenia Rady Ministrów z 15 października 1997r. w sprawie określenia szczegółowych zasad i trybu ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towaru ... /Dz.U. Nr 130, poz. 851 z późn.zm./ .

W uzasadnieniu decyzji wskazano że zgodnie z postanowieniami Układu Europejskiego preferencyjne stawki celne mają zastosowanie tylko do towarów pochodzących z państw członkowskich Unii Europejskiej zaś jedyną możliwą formą sprawdzenie dowodów pochodzenia towaru jest tryb postępowania przewidziany w Protokole Nr [...] U.E.

Zgodnie z art. 32 tego Protokołu władze celne kraju importu, w razie wątpliwości co od rzetelności deklaracji eksperta o pochodzeniu towaru z Unii Europejskiej, zwracają się do władz celnych kraju eksportu o weryfikację dowodów pochodzenia, a otrzymany wynik weryfikacji jest wiążący dla władz celnych kraju importu. Wyniki weryfikacji muszą być takie, żeby umożliwiały wyraźne ustalenie czy dokumentny są autentyczne i czy sprowadzone towary można uznać za "pochodzące" z Unii Europejskiej. Jeżeli odpowiedź nie zawiera wystarczających informacji do ustalenia autentyczności weryfikowanych dokumentów lub rzeczywistego pochodzenia towaru, to władze celne kraju importu odmawiają wszelkich preferencji. Sytuacja taka wystąpiła w sprawie, bowiem władze celne kraju eksportu nie potwierdziły pochodzenia towaru z Unii Europejskiej w odniesieniu do wszystkich /[...] / zgłoszeń celnych i przełożonych faktur.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że postępowanie weryfikacyjne mieści się w pojęciu kontroli zgłoszeń celnych po zwolnieniu towaru, której organ celny może dokonać na podstawie art. 83 Kodeksu celnego. Jeżeli wynik tej kontroli wskazuje - jak w rozpatrywanej sprawie - że zgłoszenie celne było nieprawidłowe, zachodziła podstawa do wszczęcia postępowania i wydania decyzji zgodnej z przepisami prawa celnego, tj. przy zastosowaniu stawki celnej konwencyjnej.

W skardze wniesionej do NSA /[...]./ J A domaga się uchylenia decyzji Prezesa GUC oraz poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w S zarzucając, że wydane zostały z naruszeniem przepisów art. 120, art. 121 § 1, art. 123, art. 124, art. 187 § 1, art. 191 Ordynacji podatkowej, art. 13 § 1, § 3 pkt 2 i 4 § 4, art. 65 § 5 art. 83 § 3, art. 85 § 1 Kodeksu celnego, art. 5, art. 6, art. 16, art. 21, art. 24 oraz art. 32 Protokołu Nr [...] do U.E. oraz przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z 15 grudnia 1998r. w sprawie ustanowienia taryfy c celnej. W obszernym uzasadnieniu skargi skarżący podnosi, że brak było przesłanek do przeprowadzenia postępowania weryfikacyjnego gdyż nie wskazano istnienia uzasadnionych wątpliwości co do autentyczności deklaracji eksportera o pochodzeniu towaru. Zarzuca, że wynik postępowania weryfikacyjnego nie stanowił wystarczającej podstawy do uznania deklaracji eksportera za niezgodne z prawdą, gdyż zgodnie z interpretacją Komisji Europejskiej odzież noszona w krajach U.E. była wcześniej uznawana za "pochodzącą" z U.E. Późniejsza zmiana interpretacji nie powinna, zdaniem skarżącego, pogarszać sytuacji działającego w dobrej wierze importera. Ponadto skarżący kwestionuje znaczenie dowodowe wyniku weryfikacji i wiążący jego charakter wskazując, że lapidarna odpowiedź władz celnych kraju eksportu bez żadnego uzasadnienia podlegać powinna ocenie przez polski organ celny zgodnie z przepisami obowiązującymi w Polsce i powinna być uznana jako niewystarczająca do cofnięcia obniżonej stawki celnej.

W odpowiedzi na skargę Prezes GUC wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny, będąc właściwym do rozpoznania sprawy na podstawie art. 97 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1271/ zważył, co następuje:

Skarga jest nieuzasadniona, nie ma bowiem podstaw do uznania zaskarżonej decyzji za niezgodną z prawem.

Wbrew stanowisku skargi organ celny był uprawniony z mocy art. 83 Kodeksu celnego do przeprowadzenia kontroli zgłoszenia celnego po zwolnieniu towaru, przy czym podjęcie czynności kontrolnych nie wymagało wszczęcia postępowania, dopiero w razie ustalenia, że zgłoszenie celne oparte było o nieprawdziwe, nieprawidłowe lub niekompletne dane lub dokumenty, organ celny podejmuje niezbędne działania w celu właściwego zastosowania przepisów prawa celnego biorąc pod uwagę nowe dane tzn. wszczyna i przeprowadza postępowanie administracyjne, a następnie wydaje decyzję na podstawie art. 65 § 4 pkt 2 Kodeksu Celnego w okresie 3 lat od przyjęcia zgłoszenia celnego /art. 65 § 5/.

W rozpatrywanej sprawie powołane wyżej przepisy nie zostały naruszone jak również nie stwierdza się naruszenia innych wskazanych w skardze przepisów prawa.

Podstawą wnioskowanej przez importera w zgłoszeniach celnych obniżonej stawki celnej były reguły preferencyjnego pochodzenia towaru określone w postanowieniach Układu Europejskiego będącego umową międzynarodową ratyfikowaną i ogłoszoną w Dzienniku Ustaw R.P. z 1994r. Nr 11, poz. 38, oraz stanowiący integralną część U.E. protokół Nr [...] zmieniony Porozumieniem podpisanym w B dnia [...] . /Dz.U. z 1997r. Nr 104 poz. 662/.

Układ Europejski należy do kategorii umów międzynarodowych, o których mowa w art. 241 ust.1 Konstytucji i ma zagwarantowane pierwszeństwo stosowania przed przepisami prawa krajowego z mocy art. 91 Konstytucji.

Pierwszeństwo w stosowaniu przepisów prawa, do których zalicza się umowy międzynarodowe, wynika także z następujących przepisów Kodeksu celnego: art. 2 § 2, art.13 § 3 pkt 4 i § 4, art. 20 § 1 i 2.

Oznacza to, że w odniesieniu do przywozu z zagranicy towarów "pochodzących" wnioskowanych do obniżonej stawki celnej, prawo krajowe stosuje się w ograniczonym zakresie, z wyłączeniem tej części postępowania, która dotyczy spełnienia warunków uzyskiwania pochodzenia dla korzystania z omawianej preferencji celnej oraz sposobu dokumentowania tego pochodzenia.

Art. 32 Protokołu Nr [....] U.E. przewiduje, że w razie uzasadnionych wątpliwości co do autentyczności dokumentów, statusu pochodzenia towaru lub spełnienia innych wymogów Protokołu, władze celnej kraju importu zwracają się o weryfikację, której dokonują władze celne kraju eksportu , a następnie informują wnioskodawcę o wynikach weryfikacji. Wyniki te muszą być takie, żeby umożliwiały wyraźne ustalenie czy dokumenty są autentyczne i czy towar można uznać za pochodzący z Unii Europejskiej. Jeżeli odpowiedź nie zawiera wystarczających informacji do ustalenia autentyczności weryfikowanych dokumentów lub rzeczywistego pochodzenia towaru, to władze celne kraju importu odmawiają, jeżeli nie zaistnieją wyjątkowe okoliczności, wszelkich preferencji.

Z powyższej regulacji wynika jednoznacznie, że do przeprowadzenia weryfikacji uprawnione są wyłącznie władze celne kraju eksportu, a wynik tej weryfikacji jest wiążący dla organów celnych kraju importu. Unormowanie zagadnienia weryfikacji dowodów pochodzenia w art. 32 Protokołu Nr [...] U.E. ma charakter zupełny, przez co wyłączone jest stosowanie w tym zakresie przepisów Kodeksu celnego jak i Ordynacji podatkowej.

Powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego np.[...] . sygn. [...] wyrok[...] . sygn. [...] W okolicznościach rozpatrywanej sprawy organy celne zasadnie uznały wymienione w zaskarżonej decyzji zgłoszenia celne za nieprawidłowe i odmówiły zastosowania obniżonej stawki celnej, bowiem wynik weryfikacji przeprowadzonej przez władze celne kraju eksportera nie potwierdziły pochodzenia towaru z U.E. jak również nie zaistniały wyjątkowe okoliczności.

Zarzucane naruszenie przepisów prawa materialnego jak i procesowego w sprawie nie występuje, wobec czego skarga jako nieuzasadniona podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy o p.s.a.