Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SAB/Kr 82/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2009-11-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 648  Sprawy z zakresu informacji publicznej i prawa prasowego
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Prokurator
Treść wyniku: zobowiązano do załatwienia wniosku
Powołane przepisy: article: art. 4, 14 , 16 ust. 1
journal: Dz.U. 2001 nr 112 poz 1198
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jan Zimmermann Sędziowie: WSA Barbara Pasternak (spr.) NSA Andrzej Niecikowski Protokolant: Anna Chwalibóg po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 listopada 2009 r. sprawy ze skargi M.W. na bezczynność Prokuratora Rejonowego dla Krakowa - Krowodrzy w Krakowie I. zobowiązuje Prokuratora Rejonowego dla Krakowa - Krowodrzy w Krakowie do załatwienia wniosku skarżącego M.W. z dnia 28 kwietnia 2009 r. II. zasądza od Prokuratora Rejonowego dla Krakowa- Krowodrzy w Krakowie na rzecz skarżącego M.W. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

M.W. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na bezczynność Prokuratora Rejonowego dla Krakowa- Krowodrzy w Krakowie w zakresie udzielenia informacji publicznej. Skarżący wniósł o "zobowiązanie Prokuratora Rejonowego do wydania decyzji udostępnienia kopii orzeczenia dyscyplinarnego wraz z uzasadnieniem w terminie 14 dni od daty wydania wyroku" oraz o zasądzenie kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia praw.

W uzasadnieniu skargi podano, że w dniu 28 kwietnia 2009r. na papierze firmowym z winietą miesięcznika "[...]" (ogólnopolskie czasopismo środowiska akademicko - naukowego docierające do wszystkich wyższych uczelni w Polsce) skarżący zwrócił się z prośbą do Prokuratora Rejonowego o udostępnienie kopii prawomocnego postanowienia z dnia 30 czerwca 2008r. o umorzeniu postępowania w sprawie o sygn. [...] wraz z uzasadnieniem, które dotyczyło powiadomienia o przestępstwie plagiatu dr hab. J.S. , profesora Akademii Pedagogicznej w K. We wniosku skarżący powołał się na art. 12 pkt 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz na Prawo prasowe. Skarżący poinformował Prokuratora, iż dr hab. J.S. jest naukowcem i nauczycielem akademickim, zatem pełni funkcje publiczne, zaś skarżący jest dziennikarzem i zbiera materiał prasowy; specjalizując się w publikacjach dotyczących patologii nauki w środowiskowym miesięczniku "[...]". W podpisie pod wnioskiem został podany numer legitymacji prasowej skarżącego. Pismem z dnia 11 maja 2009r. Zastępca Prokuratora Rejonowego, prokurator M.B. , odmówił udostępnienia kopii prawomocnego postanowienia o umorzeniu śledztwa, stwierdzając, że jest to informacja złożona i zażądał wykazania "jaki to ważny interes społeczny jest podstawą żądania". Skarżący wskazał, że umorzenie postępowania prokuratorskiego jest informacją prostą i żądanie Zastępcy Prokuratora Rejonowego, aby dziennikarz udowadniał, jaki ma ważny interes społeczny, jest poważnym naruszeniem prawa do informacji publicznej. Skarżący zwrócił się o usunięcie tego naruszenia prawa i wydanie decyzji udostępniającej żądany dokument albo odmawiający dostępu do takiej informacji. W odpowiedzi skarżący otrzymał pismo z 2 czerwca 2009r, podpisane ponownie przez Zastępcę

sygn. akt II SAB/Kr 82/09

Prokuratora Rejonowego, M.B. , w którym powiadomiono, że kopia prawomocnego postanowienia wraz z uzasadnieniem umorzenia postępowania o sygn. [...] "po dokonaniu jej przetworzenia zgodnie z treścią art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej i spełnieniu przez nią tym samym wymogów ustawy o ochronie danych osobowych" zostanie udostępniona skarżącemu na terenie Prokuratury. W piśmie z dnia 15 czerwca 2009r. skarżący podniósł, że zgodnie z art. 3a ust. 2 ustawy o ochronie danych osobowych, z wyjątkiem przepisów art. 14-19 i art. 36 ust. 1 ustawy tej nie stosuje się do prasowej działalności dziennikarskiej w rozumieniu ustawy z dnia 26 stycznia 1984r. Prawo prasowe oraz do działalności literackiej lub artystycznej, chyba że wolność wyrażania swoich poglądów i rozpowszechniania informacji narusza prawa i wolności osoby, której dane dotyczą (wyrok WSA w Warszawie sygn. akt II SA/Wa 2171/07). Zdaniem skarżącego przetworzenie postanowienia o umorzeniu i jego anonimizacja dla potrzeb działalności prasowej jest niezgodne z prawem. Skarżący wskazał, że przypadki naruszenia własności intelektualnej zdarzają się obecnie nagminnie, stąd dla interesu publicznego jest szczególnie istotnym, dlaczego wobec osoby publicznej - naukowca i profesora wyższej uczelni, której zarzucono przestępstwo plagiatu, umorzono postępowanie karne. Informacja taka jest informacją prostą, która powinna być udostępniona niezwłocznie. W odpowiedzi Zastępca Prokuratora Rejonowego M.B. przesłał pismo datowane na 24 czerwca 2009r, w którym stwierdził, że ze względu na ochronę prywatności zastrzeżono dane osobowe innych osób fizycznych. Zdaniem skarżącego pismo nie spełnia warunków decyzji w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej jak również brak jest pouczenia sposobie odwołania się od tej decyzji.

W odpowiedzi na skargę Prokurator Rejonowy wniósł o jej oddalenie, wskazując, że w dniu 24 czerwca 2009r. przesłał skarżącemu kopię postanowienia o umorzeniu postępowania, którą skarżący odebrał w dniu 29 czerwca 2009r. Zatem wniosek skarżącego o udostępnienie informacji publicznej został uwzględniony i dlatego nie można mówić o bezczynności Prokuratora.

W piśmie z dnia 14 września 2009r. skarżący podniósł, że nazwisk świadków -pracowników naukowych, które są z tego względu osobami publicznymi (jako pracownicy państwowej uczelni wyższej na podstawie kpk) - zeznających w postępowaniu dotyczącym zarzutu przestępstwa plagiatu, nie można traktować jako podlegających "ochronie prywatności", bowiem zeznania w sprawie urzędowej, w

sygn. akt II SAB/Kr 82/09

dodatku związanej z pełnionymi obowiązkami zawodowymi pracownika naukowo -dydaktycznego, nie wchodzą w skład życia prywatnego danej osoby. Skarżący zarzucił, że w udostępnionym mu postanowieniu o umorzeniu dochodzenia wymazano tytuły książek i skryptów, tytuły artykułów naukowych oraz nazwiska ich autorów i numery stron splagiatowanych artykułów. Takie ocenzurowanie postanowienia jest w ocenie skarżącego niezgodne z prawem. Zdaniem skarżącego jedynie złożenie skargi o bezczynność może zdyscyplinować organ do wydania prawomocnej decyzji administracyjnej, z którą można się odwołać do organu II instancji, czyli Prokuratora Okręgowego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie "ppsa", sądy administracyjne powołane są do kontroli zgodności z prawem działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 ppsa. Orzekanie - w myśl art. 135 ppsa - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Ponadto, stosownie do art. 3 §2 pkt 8 ppsa, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów administracji publicznej.

Przedmiotowa skarga na bezczynność Prokuratora Rejonowego dla Krakowa - Krowodrzy w Krakowie jest uzasadniona.

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U Nr 112, póz. 1198 ze zm.) stanowi, że udostępnieniu podlega informacja publiczna o danych publicznych, w tym treść i postać dokumentów urzędowych, w szczególności treść aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć. Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy obowiązane do udostępniania informacji publicznej są organy władzy publicznej.

sygn. akt II SAB/Kr 82/09

Prokurator Rejonowy bez wątpienia jest organem władzy publicznej w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej, a zatem jest zobowiązany do udzielania informacji publicznej, o ile żądana informacja mieści się w pojęciu informacji publicznej w rozumieniu ustawy. W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o udostępnienie mu treści postanowienia o umorzeniu postępowania przygotowawczego. Sąd podziela pogląd wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 8 lutego 2005r. sygn. akt OSK 1113/4 (Lex Omega nr 171180), że "ustawa o dostępie do informacji publicznej ani inna ustawa, nie wyłącza spod działania tej ustawy, postępowania karnego zakończonego umorzeniem. Art. 156 § 5 kpk wskazuje, że odmienny tryb dostępu do akt dotyczy jedynie spraw w toku postępowania przygotowawczego. Natomiast nie odnosi się do spraw już zakończonych. Akta postępowań karnych zakończonych umorzeniem postępowania, stanowią informację o działalności organów publicznych."

W związku z powyższym należy uznać, że w niniejszej sprawie wniosek o udostępnienie informacji publicznej został skierowany do organu zobowiązanego do jej udzielenia oraz dotyczył informacji udostępnianej trybie ustawy. Skoro tak, to stosownie od art. 14 ust. 1 ustawy udostępnienie informacji publicznej powinno nastąpić w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem (udostępnienie to nie ma formy decyzji), zaś ewentualna odmowa udostępnienia powinna nastąpić w formie decyzji. Udostępnienie żądanej informacji publicznej w odmiennej formie lub w odmienny sposób może nastąpić tylko w przypadku istnienia okoliczności uzasadniających takie odstępstwo.

W niniejszej sprawie Prokurator udostępnił skarżącemu żądane postanowienie, jednakże niepełnej treści. W ocenie Prokuratora taka informacja publiczna spełniała wymogi ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. o ochronie danych osobowych (Dz. U. z 2001 r. Nr 101, póz. 926 ze zm.). Trzeba podkreślić, że we wniosku o udostępnienie informacji publicznej skarżący wyraźnie wskazał, że jest dziennikarzem Ogólnopolskiego Miesięcznika Informacyjno - Publicystycznego "[...]" i podał numer legitymacji prasowej. Stosownie zaś do art. 3a ust. 2 ustawy o ochronie danych osobowych ustawy tej nie stosuje się do prasowej działalności dziennikarskiej w rozumieniu ustawy z dnia 26 stycznia 1984r. Prawo prasowe (Dz. U. Nr 5, póz. 24, z zm.). Dlatego też nie było zasadnym powoływanie się przez Prokuratora na przepisy ustawy o ochronie danych osobowych jako uzasadnienia dla udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej w formie

sygn. akt II SAB/Kr 82/09

zmodyfikowanej. Udostępnienie treści postanowienia o umorzeniu postępowania przygotowawczego powinno bowiem nastąpić bez usuwania tytułów książek, skryptów, artykułów naukowych, nazwisk ich autorów i stron artykułów. Dziennikarz, który otrzymał taką informację, za ewentualne naruszenie prawa przy jej publikacji może ponosić odpowiedzialność w trybie przewidzianym w Prawie prasowym.

W związku z powyższym należało uznać, że informacja publiczna została udostępniona skarżącemu niezgodnie z wnioskiem, co stanowi naruszenie art. 14 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, zaś brak prawidłowego udostępnienia żądanej informacji publicznej jest bezczynnością Prokuratora Rejonowego dla Krakowa - Krowodrzy w Krakowie i dlatego na podstawie art. 149 ppsa orzeczono jak w punkcie l sentencji. Rozpatrując ponownie wniosek skarżącego o udostępnienie informacji publicznej, organ powinien mieć powyższe na uwadze, zaś w przypadku odmowy jej udostępnienia brać pod uwagę treść art. 16 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Biorąc pod uwagę wyżej przedstawiony stan faktyczny i prawny skargę należało uwzględnić. Dlatego na podstawie art. 149 ustawy p.p.s.a. orzeczono jak w punkcie l sentencji.

W przedmiocie kosztów orzeczono na podstawie art. 200 ppsa, zasadzając na rzecz skarżącego kwotę od powiadającą wysokości uiszczonego przez niego wpisu.