Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 2456/19
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2022-06-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok oraz decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 125 § 1 pkt 1 , art. 188
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
article: art. 33 ust. 4 pkt 1, art. 32 ust. 4 pkt. 2, art. 34 ust. 3 pkt 1, art. 28 ust. 2
journal: Dz.U. 2017 poz 1332
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.
article: art. 58 § 1 i 3, art. 235 § 2
journal: Dz.U. 2017 poz 459
law: Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny.
article: art. 97 § 1 pkt 4, art. 100 § 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Kostka, Sędzia NSA Małgorzata Miron, Sędzia del. NSA Anna Żak (spr.), , po rozpoznaniu w dniu 7 czerwca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej [...]Sp. z o.o. z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 lutego 2019 r., sygn. akt VII SA/Wa 1352/18 w sprawie ze skargi [...]Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] marca 2018 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę 1. uchyla zaskarżony wyrok oraz zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta m. st. Warszawy z dnia 11 października 2017 r., nr 171/2017; 2. zasądza od Wojewody Mazowieckiego na rzecz [...]Sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 1587 (jeden tysiąc pięćset osiemdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 28 lutego 2019 r., sygn. VII SA/Wa 1352/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę [...] sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] marca 2018 r., nr [...], w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę.

W uzasadnieniu Sąd pierwszej instancji przedstawił następujący stan faktyczny i prawny sprawy.

Opisaną na wstępie decyzją Wojewoda Mazowiecki, po rozpatrzeniu odwołania [...] sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej "Spółka" lub "inwestor"), utrzymał w mocy decyzję Prezydenta m.st. Warszawy z dnia 11 października 2017 r., nr 171/2017, odmawiającą Spółce zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażem podziemnym i infrastrukturą techniczną z rozbiórką garażu podziemnego oraz budową przyłącza telekomunikacyjnego i przebudową sieci i infrastruktury telekomunikacyjnej na działce ew. nr [...] z obrębu [...] przy ul. [...] i ul. [...] w W.. Wojewoda Mazowiecki, powołując się na art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2017 r. 1332.t.j.; dalej "pr.bud".) wskazał, że postanowieniem z 28 lipca 2017 r. uzupełnionym 23 sierpnia 2017 r. organ I instancji zasadnie nałożył na inwestora obowiązek usunięcia nieprawidłowości w złożonej dokumentacji projektowej, jednak inwestor nie wykonał w pełni nałożonych obowiązków. Dokumentacja projektowa nie odpowiadała wymaganiom Prawa budowlanego oraz rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. z 2012 r. poz. 462 ze zm.; dalej "rozporządzenie w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego"). Powołując się na § 8 ust. 1 w/w rozporządzenia organ odwoławczy wyjaśnił, że projekt zagospodarowania terenu powinien być sporządzony na oryginalnej kopii aktualnej mapy zasadniczej, przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, a więc na kopii mapy zasadniczej lub kopii mapy do celów projektowych poświadczonej za zgodność z oryginałem przez projektanta. W niniejszej sprawie nie można mówić o aktualności mapy, ponieważ treść mapy do projektu z treścią mapy zasadniczej zaktualizowano 1 sierpnia 2013 r., a więc ponad 4 lata temu. W takiej sytuacji uprawniony geodeta powinien poświadczyć aktualność mapy ze stanem obecnym, czego w projekcie brak. Wskazując, na treść art. 33 ust. 4 pkt 1 pr.bud. organ stwierdził, że skoro projekt budowlany przewiduje rozbiórkę garażu jednokondygnacyjnego, położonego częściowo na działce [...], to inwestor zobowiązany był do dołączenia zgody właściciela – czyli użytkowników wieczystych działki nr ew. [...], czego nie uczyniono.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję wniosła Spółka.

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę. Wskazał, że organy zakwestionowały prawidłowość i kompletność dołączonej do wniosku o pozwolenie na budowę dokumentacji między innymi w zakresie braku poświadczenia przez uprawnionego geodetę aktualności mapy do celów projektowych oraz w zakresie niedołączenia przez inwestora wymaganych zgód współużytkowników wieczystych działki nr ew. [...], ponieważ projekt budowlany przewiduje uprzednią rozbiórkę garażu jednokondygnacyjnego, który w części znajduje się na działce inwestora a w części na działce nr ew. [...]. Zdaniem Sądu pierwszej instancji takie stanowisko jest prawidłowe. Stwierdził, że jak stanowi art. 34 ust. 3 pkt 1 cyt. pr.bud. , projekt budowlany powinien zawierać projekt zagospodarowania działki lub terenu, sporządzony na aktualnej mapie. Stosownie zaś do § 8 ust. 1 rozporządzenia w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego, projekt zagospodarowania działki lub terenu powinien zawierać część opisową oraz część rysunkową sporządzoną na mapie do celów projektowych, o której mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 19 ust. 1 pkt 11 ustawy z 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne. Zgodnie zaś z § 4 ust. 1 i 2 rozporządzenia z 21 lutego 1995 r. projekt zagospodarowania działki lub terenu należy sporządzić na kopii aktualnej mapy zasadniczej lub, w razie braku mapy zasadniczej w odpowiedniej skali, na mapie jednostkowej, przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Wprowadzając obowiązek sporządzenia projektu zagospodarowania działki na aktualnej mapie, ustawodawca nie wyjaśnił pojęcia aktualności mapy do celów projektowych, jak i nie zostało ono zdefiniowane w innych przepisach prawa. Nie zmienia to jednak faktu, że jednocześnie organom architektoniczno-budowlanym ustawodawca nie przyznał uprawnień, ani środków do sprawdzania, czy załączona do wniosku mapa do celów projektowych jest aktualna. Dalej Sąd stwierdził, że z akt sprawy wynika że, projekt zagospodarowania terenu został sporządzony na mapie do celów projektowych, której poświadczono zgodność z treścią mapy zasadniczej, ale zaktualizowanej w dniu 1 sierpnia 2013 r. Nie poświadczono jednak – pomimo wezwania – zgodności mapy, na której wykonano projekt, to jest na luty 2016 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny za chybiony uznał zarzut skargi co do braku wymogu przedłożenia przez inwestora zgód wszystkich współwłaścicieli garażu na przewidzianą w projekcie jednoczesną rozbiórkę jego części (i przebudowę) z uwagi na to, że roboty budowlane będą wykonywane wyłącznie na działce pozostającej w użytkowaniu wieczystym inwestora. Chodzi tu o zgodę, o której mowa w art.33 ust.4 pr.bud. tj. zgodę współwłaścicieli garażu, który jest częściowo usytuowany na działce skarżącej nr ew. [...], której jest użytkownikiem wieczystym i częściowo na działce nr ew. [...] będącej we współużytkowaniu wieczystym innych osób. Bez znaczenia w ocenie Sądu jest to, że garaż składa się z dwóch wyodrębnionych konstrukcyjnie części, skoro tworzą one jeden obiekt budowlany, pozostający we współwłasności skarżącej i innych osób. Okoliczność, że budynek został wzniesiony na gruncie, czy też w gruncie będącym we współużytkowaniu wieczystym, przesądza o tym, że stanowi on współwłasność użytkowników wieczystych, nawet wtedy, gdy został wybudowany kosztem jednego z nich (por. uchwałę SN z dnia 8 lipca 1966 r., sygn. III CZP 43/66). Jeżeli obiekt został wybudowany przez niektórych współużytkowników przed ustanowieniem użytkowania wieczystego, to także stanowi współwłasność wszystkich użytkowników. Art. 235 k.c. wprowadza bowiem wyjątek od zasady superficies solo cedit, co oznacza, że budynki znajdujące się na gruncie objętym użytkowaniem wieczystym, stanowiąc własność użytkownika wieczystego, nie są częściami składowymi, lecz odrębnymi od gruntu nieruchomościami budynkowymi. Z podanych przyczyn, zdaniem Sądu pierwszej instancji zasadnie organy architektoniczno-budowlane zobowiązały inwestora do dołączenia do wniosku o pozwolenie na budowę również zgód współwłaścicieli spornego garażu, skoro zamiar inwestycyjny dotyczył również rozbiórki części tego obiektu.

W skardze kasacyjnej [...] sp. z o.o. z siedzibą w W. zarzuciła powyższemu wyrokowi naruszenie:

I. na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. prawa materialnego :

1) art. 34 ust. 3 pkt 1 pr.bud., § 8 ust. 1 rozporządzenia w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego i § 4 ust. 1 rozporządzenia w sprawie rodzaju i zakresu opracowań geodezyjno-kartograficznych oraz czynności geodezyjnych obowiązujących w budownictwie poprzez błędne i nieusprawiedliwione przyjęcie, że mapa do celów projektu jest nieaktualna, gdyż pochodzi z 2013 r., podczas gdy przytoczone przepisy nie określają terminu ważności mapy, nie przyznają też organom administracji prawa oceny ważności mapy;

2) art. 33 ust. 4 pkt 1 pr.bud. poprzez bezpodstawne nałożenie na skarżącego obowiązku dostarczenia zgody użytkowników wieczystych nieruchomości stanowiącej działkę nr ewid. [...] dotyczącej rozbiórki części budynku garażowego wraz z jego przebudową, w sytuacji gdy granice zamierzenia inwestycyjnego zamykają się w granicach działki nr [...];

3) art. 28 ust. 2 pr.bud. poprzez przyznanie statusu strony postępowania użytkownikom wieczystym działki nr [...], podczas gdy inwestycja nie będzie ingerowała w ich sferę praw i obowiązków;

II. na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na sporządzeniu uzasadnienia wyroku w sposób lakoniczny i ogólnikowy, niepozwalający na prześledzenie toku rozumowania i argumentacji Sądu, co uniemożliwia dokonanie kontroli instancyjnej wyroku.

W oparciu o powyższe zarzuty skarżąca kasacyjnie Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że uzasadnienie wyroku sprowadza się do powtórzenia błędnego stanowiska organu II instancji. Ani art. 34 ust. 3 pkt 1 pr.bud., ani § 5 w zw. z § 4 rozporządzenia w sprawie rodzaju i zakresu opracowań geodezyjno-kartograficznych oraz czynności geodezyjnych obowiązujących w budownictwie nie precyzuje, co należy rozumieć pod pojęciem mapy "aktualnej". W konsekwencji, mapa jest aktualna tak długo, jak długo odzwierciedla obecny (teraźniejszy) stan rzeczy istniejący na danym terenie. Zachowanie aktualności mapy nie zależy bezpośrednio od daty jej opracowania, lecz od niezmienności stanu faktycznego na tej mapie odzwierciedlonego. Na poparcie tego stanowiska Spółka przywołała wyrok NSA w sprawie II OSK 909/14. Zdaniem Spółki całkowicie chybiony jest zarzut wykraczania zakresem projektu budowlanego poza obręb działki nr ew. [...]. W szczególności w ramach projektowanej inwestycji zapewniono możliwość korzystania z części garażu położonej na działce nr [...]poprzez kondygnację garażu podziemnego położonego na działce inwestora i należący do inwestora zjazd na działkę drogową – nr ew. [...]. Konieczność uzyskania zgody na rozebranie części budynku garażu, będącego wyłączną własnością inwestora byłoby ograniczeniem jego praw właścicielskich i mogłoby spowodować brak możliwości jakiegokolwiek gospodarczego korzystania z nieruchomości oraz zablokowałaby możliwość przeprowadzenia inwestycji, dla której została wydana decyzja o warunkach zabudowy, jak i decyzja o pozwoleniu na budowę. Obowiązek polegający na dostarczeniu zgody wszystkich współużytkowników wieczystych nieruchomości stanowiącej działkę nr [...]na rozbiórkę garażu nie ma oparcia w przepisach prawa. Inwestor złożył wymagane prawem oświadczenie o dysponowaniu nieruchomością na cele budowlane. Nieruchomość objęta przedmiotowym postępowaniem (działka nr ew. [...]) stanowi wyłączną własność Spółki, nie jest objęta współużytkowaniem wieczystym ze współużytkownikami wieczystymi działki nr ew. [...].

Uzasadniając zarzut naruszenia art. 28 ust. 2 pr.bud. Spółka podniosła, że użytkownicy wieczyści działki nr ew. [...]nie legitymowali się, ani nie legitymują się jakimkolwiek tytułem prawnym do nieruchomości, na której ma zostać zrealizowana inwestycja. Okoliczność ta wynika przede wszystkim z księgi wieczystej prowadzonej dla przedmiotowej nieruchomości. W księdze tej nie zostały ujawnione jakikolwiek roszczenia ani tytuły prawnorzeczowe na rzecz użytkowników wieczystych w/w działki. Okoliczność ta sama w sobie jest wystarczająca dla stwierdzenia braku podstaw do nałożenia na Spółkę obowiązku polegającego na dostarczeniu zgody użytkowników działki nr ew. [...]na prowadzenie robót budowlanych.

Odpowiedź na skargę kasacyjną złożył uczestnik W. J. wnosząc o jej oddalenie. W uzasadnieniu zakwestionował założenie, że zamierzenie inwestycyjne ogranicza się do działki nr ew. [...]. Budynek garażowy stojący na działkach nr ew. [...]i [...]został wzniesiony jako inwestycja towarzysząca budowie budynku mieszkalnego położonego na działce nr ew. [...]. Oba budynki objęte były jednym pozwoleniem na budowę zawartym w decyzji Burmistrza Gminy W. [...] z dnia 24 listopada 2000 r. nr. 359/2000. W ramach inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego na działce nr [...]wraz z budynkiem garażowym niektórzy inwestorzy, którzy są dzisiaj właścicielami lokali mieszkalnych w tym budynku, wykupili także miejsca garażowe w budynku garażowym. Już z tego powodu przysługuje im prawo strony w niniejszym postępowaniu, bowiem rozbiórka garażu, ściśle związanego z tym budynkiem mieszkalnym powoduje, że właściciele lokali w tym budynku nie mogą korzystać z miejsc garażowych, które zostały wybudowane w celu zaspokojenia ich potrzeb garażowych. Przygotowania do rozbiórki garażu (trwające od roku 2015) powodują, że właściciele mieszkań w budynku na działce nr ew. [...] nie mogą korzystać z tych miejsc garażowych, ponieważ skarżąca zamknęła budynek garażowy. Stan taki jest w sposób ewidentny sprzeczny z udzielonym pozwoleniem na budowę budynku na działce nr ew. [...], które przewidywało, że dla właścicieli lokali w tym budynku pozostaną w dyspozycji miejsca garażowe w budynku garażowym stojącym obecnie na działce nr ew. [...]. Bez zapewnienia tych miejsc garażowych organ administracji nie wydałby pozwolenia na budowę na budynek mieszkalny na działce nr ew. [...].

Zdaniem autora odpowiedzi na skargę kasacyjną całkowicie błędne jest przyjęte przez skarżącą założenie, że skoro rozbiórka ma dotyczyć tylko części budynku garażu położonej na działce nr ew. [...], to w żadnym stopniu nie dotyczy to użytkowników wieczystych działki nr ew. [...]. W świetle stanowiska Sądu Najwyższego wyrażonego w postanowieniu z dnia 26 stycznia 2006 r., sygn. [...], w przypadku, gdy budynek zostaje wzniesiony na dwóch działkach pozostających w użytkowaniu wieczystym innych podmiotów, zastosowanie powyższej zasady prowadzi do wniosku, że w odniesieniu do własności budynku powstaje, pomiędzy użytkownikami wieczystymi działek, na których został wzniesiony budynek, stan współwłasności budynku. Zagadnienie własności budynku zlokalizowanego na w/w działkach ma więc kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy.

W piśmie z dnia 29 kwietnia 2021 r. swój udział w postępowaniu zgłosił pełnomocnik uczestniczki A. J., informując, że jego mocodawczyni jest następcą prawnym zmarłego w toku postępowania przed NSA W. J.. W uzasadnieniu pełnomocnik podtrzymał stanowisko wyrażone w odpowiedzi na skargę kasacyjną złożoną przez W. J.. Podkreślił, że użytkownicy wieczyści działki nr ew. [...], stanowiący jednocześnie współwłaścicieli budynku garażowego posadowionego częściowo na działce nr ew. [...] nigdy nie wyrazili zgody na jego rozbiórkę. Zakwestionowanie zaś przez chociażby jednego ze współwłaścicieli nieruchomości złożonego przez inwestora oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, w sytuacji kiedy jego zgoda na wykonywanie robót budowlanych jest wymagana, wyklucza możliwość wydania przez organ decyzji o pozwoleniu na budowę.

W piśmie z 19 kwietnia 2022 r. pełnomocnik A. J. wniósł o przeprowadzenie dowodu z nieprawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia 23 marca 2022 r., sygn. [...]dla wykazania nieuregulowanego stanu prawnego działki inwestycyjnej nr [...], w szczególności w zakresie prawa własności do budynku garażowego posadowionego na ww. działce; przekroczenia przy wznoszeniu budynku mieszkalnego i garażowego na działce nr ew. [...] granicy z działką nr ew. [...] i wzniesienia budynku garażowego częściowo na działce nr ew. [...] i częściowo na działce nr ew. [...]; braku wymaganego prawem podziału współwłasności ww. budynku garażowego posadowionego częściowo na tych działkach oraz o zawieszenie, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., postępowania przed NSA do czasu prawomocnego zakończenia postępowania cywilnego w sprawie [...]

Rozpoznając skargę kasacyjną Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej. Z urzędu bierze pod uwagę tylko nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z przesłanek nieważności postępowania, wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a. Sprawa ta mogła być zatem rozpoznana przez Naczelny Sąd Administracyjny tylko w granicach zakreślonych w skardze kasacyjnej.

W pierwszej kolejności należy się odnieść do wniosku uczestniczki postępowania A. J. o zawieszenie postępowania przed NSA. Stwierdzić należy, że wniosek ten nie zasługiwał na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd może zawiesić postępowanie z urzędu jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Zawieszenie postępowania pozostawione jest więc uznaniu Sądu, który może to uczynić, ale nie jest do tego zobowiązany. Uczestniczka wniosła o zawieszenie postępowania przed NSA w związku z toczącym się postępowaniem przed sądem cywilnym z powództwa W. N.i A. J. przeciwko [...] sp. z o.o. z siedzibą w W.. W pozwie, wniesionym w dniu 17 czerwca 2019 r., powodowie domagali się m.in. zakazania pozwanemu podejmowania czynności mających na celu rozbiórkę budynku garażowego usytuowanego na działkach nr ew. [...]oraz nr ew. [...] przy ul. [...] w W.; nakazania pozwanemu, aby dopuścił powodów do współposiadania garażu, z jednoczesnym zobowiązaniem pozwanego do zapłaty powodom za każdy miesiąc opóźnienia w udostępnieniu miejsc garażowych; zasądzenie od pozwanego na rzecz powodów odszkodowania za brak możliwości korzystania z przysługujących im miejsc garażowych. Nieprawomocnym wyrokiem z dnia 23 marca 2022 r., sygn. [...], Sąd Okręgowy w W. oddalił powyższe powództwo.

Sąd administracyjny rozważając możliwość zawieszenia postępowania z uwagi na inne toczące się postępowanie sądowe musi zbadać, czy istnieje ścisły związek między sprawą rozpoznawaną w postępowaniu przed sądem administracyjnym, a kwestią będącą przedmiotem innego postępowania, oraz czy rozstrzygnięcie, które zapadnie w tym drugim postępowaniu, będzie miało wpływ na rozstrzygnięcie sprawy będącej przedmiotem prowadzonego postępowania. Na etapie postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym zależność postępowań toczących się w różnych sprawach musi być odnoszona do kontroli zaskarżonego wyroku. Z uwagi na panującą w postępowaniu przed sądem administracyjnym pierwszej instancji zasadę, według której sąd ten ocenia zgodność z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej z uwzględnieniem stanu prawnego obowiązującego w chwili jej wydania, nie można uznać, aby rozstrzygnięcie w sprawie skargi kasacyjnej od wyroku Sądu pierwszej instancji, którym oddalono skargę na decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę zależało od wszczętego później niż wydana zaskarżona decyzja postępowania cywilnego. Naczelny Sąd Administracyjny kontroluje, czy sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił legalność zaskarżonej decyzji na dzień jej wydania.

W niniejszej sprawie zaskarżona decyzja wydana została w dniu [...] marca 2018 r., w dniu 28 lutego 2019 r. zapadł zaskarżony wyrok Sądu pierwszej instancji, a pozew do sądu cywilnego wniesiony został w dniu 17 czerwca 2019 r. Zatem, przedstawiona we wniosku o zawieszenie postępowania sytuacja procesowa polegająca na tym, że aktualnie prowadzone jest postępowanie cywilne mające rozstrzygnąć, czy uczestniczka postępowania sądowoadministracyjnego może skutecznie żądać niepodejmowania przez inwestora czynności mających na celu rozbiórkę budynku garażowego, dopuszczenia do współposiadania garażu oraz zapłaty i odszkodowania, nie stanowi okoliczności uzasadniającej zawieszenie postępowania na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sytuacja, gdy wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję stanowi podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.).

Przede wszystkim należy jednak podkreślić, że w piśmie zawierającym wniosek o przeprowadzenie dowodu z ww. wyroku Sądu Okręgowego w W. oraz wniosek o zawieszenie postępowania uczestniczka wskazała okoliczności, które same w sobie nie stanowią podstawy do zawieszenia postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym (NSA). Dokumentacja znajdująca się w aktach sprawy, w tym wypisy z ksiąg wieczystych nieruchomości nr ew. [...] i nr ew. [...] umożliwiają rozpatrzenie skargi kasacyjnej. Wskazywana okoliczność przekroczenia przez budynek garażowy granic nieruchomości nie jest kwestionowana i wynika z akt sprawy. Bezsporne jest również, że nie doszło do zniesienia współwłasności tego budynku. Naczelny Sąd Administracyjny miał więc pełny materiał do wydania rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Nie było więc podstaw do zawieszenia postępowania kasacyjnego na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

Przechodząc do oceny zarzutów skargi kasacyjnej stwierdzić należy, że są one w części usprawiedliwione i prowadzą do uwzględnienia skargi kasacyjnej.

Odnosząc się w pierwszej kolejności do zarzutu naruszenia przepisów postępowania, stwierdzić należy, że zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. jest nieusprawiedliwiony. Zarzut ten nie został szerzej uzasadniony poza wskazaniem w petitum skargi kasacyjnej, że uzasadnienie wyroku zostało sporządzone w sposób lakoniczny i ogólnikowy nie pozwalający na prześledzenie toku rozumowania i argumentacji sądu, co uniemożliwia dokonanie kontroli instancyjnej. W tym miejscu wskazać należy, że istotnym elementem zarzutu naruszenia prawa procesowego (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.) jest wykazanie istotnego wpływu takiego naruszenia na wynik sprawy. Jest to warunek nieodzowny dla prawidłowej konstrukcji zarzutu procesowego. Nie wystarczy w tym zakresie stwierdzenie, że uzasadnienie jest lakoniczne i ogólnikowe. Ponadto, Sąd pierwszej instancji nie mógł naruszyć art. 107 § 3 k.p.a. ponieważ przepisu tego nie stosował. Przepis ten odnosi się do uzasadnienia decyzji administracyjnej, a nie wyroku sądu administracyjnego, natomiast autor skargi kasacyjnej kwestionuje prawidłowość uzasadnienia wyroku. Skarga kasacyjna jest wysoce sformalizowanym środkiem odwoławczym, a Naczelny Sąd Administracyjny nie może zasadniczo we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, ani uściślać bądź w inny sposób ich korygować (por. wyrok NSA z dnia 27 stycznia 2015 r., sygn. II GSK 2140/13). Przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. to zaś typowy przepis wynikowy, stanowiący jedynie prawną podstawę orzeczenia uwzględniającego skargę. Ocena, czy został prawidłowo niezastosowany uzależniona jest od tego, czy były podstawy materialnoprawne bądź procesowe do uwzględnienia skargi. Końcowo odnosząc się do tego zarzutu, dla porządku stwierdzić należy, że uzasadnienie Sądu pierwszej instancji zostało sporządzone z zachowaniem wymogów art.141 par.4 p.p.s.a. i umożliwia przeprowadzenie przez NSA kontroli zaskarżonego wyroku.

Przechodząc do oceny zarzutów naruszenia prawa materialnego, za słuszny uznać należy zarzut wadliwego przyjęcia przez organy orzekające w sprawie, który to pogląd zaakceptował Sąd pierwszej instancji, że mapa stanowiąca podstawę do opracowania projektu budowlanego jest nieaktualna. Ustawodawca wprowadzając w art. 34 ust. 3 pkt 1 pr.bud. wymóg sporządzenia projektu zagospodarowania działki na aktualnej mapie, jednocześnie nie zakreślił żadnego terminu aktualności ("ważności") mapy używanej do celów projektowych. Mapa jest aktualna tak długo, jak długo odzwierciedla obecny (teraźniejszy) stan rzeczy istniejący na danym terenie. Zachowanie aktualności mapy nie zależy zatem bezpośrednio od daty jej opracowania, lecz od niezmienności stanu faktycznego na tej mapie odzwierciedlonego. Ani przepisy prawa, ani względy doświadczenia życiowego nie dają dostatecznych podstaw do konstruowania domniemania, że wyłącznie z uwagi na upływ określonego czasu mapa wykorzystana do celów projektowych traci aktualność. W projekcie budowlanym (str.8) zawarty został opis stanu faktycznego terenu planowanej inwestycji. Z materiału rozpoznawanej sprawy nie wynika też, aby strony postępowania zarzucały niezgodność projektu zagospodarowania terenu z faktycznym stanem rzeczy. W tych okolicznościach samo stwierdzenie przez Sąd pierwszej instancji upływu określonego czasu między opracowaniem mapy wykorzystanej do sporządzenia projektu zagospodarowania przestrzennego, a wszczęciem postępowania w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę nie daje jeszcze dostatecznych podstaw do twierdzeń o nieaktualności mapy (por. wyroki NSA: z dnia 8 grudnia 2015 r., sygn. II OSK 909/14; z dnia 5 lutego 2020 r., sygn. II 765/18).

Za słuszny należy także uznać zarzut naruszenia w tej sprawie art. 33 ust. 4 pkt 1 pr.bud. Przepis ten stanowi, że do wniosku o pozwolenie na rozbiórkę należy dołączyć zgodę właściciela obiektu. W rozpoznawanej sprawie poza pozwoleniem na budowę wniosek inwestora będącego wieczystym użytkownikiem działki nr ew. [...] obejmował również rozbiórkę garażu podziemnego. Pomiędzy inwestorem a uczestnikami – współużytkownikami wieczystymi zabudowanej domem mieszkalnym wielorodzinnym działki nr ew. [...] pojawił się spór dotyczący własności tego garażu, ponieważ okazało się, że budynek tego garażu, usytuowany jest w części na działce nr ew. [...], a w części na działce nr ew. [...].

Powyższe okoliczności faktyczne w kontekście przepisów kodeksu cywilnego dotyczących wieczystego użytkowania i w uwzględnieniu uchwały SN z 8 lica 1966r (III CZP 43/66) doprowadziły Sąd pierwszej instancji, co wynika z uzasadnienia zaskarżonego wyroku, do konkluzji, że inwestor i współużytkownicy wieczyści działki nr ew. [...]są współwłaścicielami ww. budynku garażu i w związku z tym w świetle art. 33 ust.4 pr. bud. wymagana jest zgoda współużytkowników wieczystych działki nr ew. [...] do wykonania przez inwestora rozbiórki tego budynku. Niewywiązanie się przez inwestora z obowiązku dołączenia do wnioski o pozwolenie na budowę i rozbiórkę również zgód współwłaścicieli garażu skutkowało słusznie odmową uwzględnienia wniosku inwestora.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego całokształt okoliczności sprawy, nie uprawniał Sądu pierwszej instancji, na tym etapie postępowania, do tak kategorycznego stanowiska prawnego, ponieważ w rozpoznawanej sprawie nie zostało wykazane, że współużytkownikom wieczystym działki nr ew. [...] przysługuje prawo współwłasności przedmiotowego budynku garażu.

Jak wynika z akt sprawy, obie ww. działki stanowiły pierwotnie działkę nr ew. [...]. Jej użytkownikiem wieczystym było Przedsiębiorstwo [...] S.A. z siedzibą w W.. W wyniku podziału tej działki (decyzją z dnia 29 września 2000r.) powstały działki nr ew. [...] i nr ew. [...]. W dniu 24 listopada 2000r. została wydana decyzja o pozwoleniu na budowę, którą objęto budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego na działce nr ew. [...] oraz budynku garażu podziemnego na działce nr ew. [...]. Uczestnicy postępowania kupili miejsca postojowe w tym garażu, który miał być usytuowany zgodnie z w/w pozwoleniem na budowę na działce nr ew. [...], do której nie przysługiwał im żaden tytuł prawny. Na podstawie decyzji z dnia 7 lipca 2003r. działka nr ew. [...] została podzielona na działki o nr. ew. [...]i [...]. Po dokonaniu podziału geodezyjnego okazało się, że garaż podziemny, na skutek błędu popełnionego przy wytyczaniu granicy położony jest częściowo na działce nr ew. [...]i częściowo na działce nr ew. [...]. W 2009 r. Przedsiębiorstwo Robót Komunikacyjnych 7 S.A. została wykreślona z rejestru przedsiębiorców, a jej następcą prawnym została [...] S.A. z siedzibą w W.. W dniu 28 czerwca 2013r. [...] S.A. umową w formie aktu notarialnego sprzedała [...]sp. z o.o. z siedzibą w W. m.in. prawo użytkowania wieczystego zabudowanej działki nr ew. [...].

W 2015r. w związku z ogłoszonym przez Spółkę zamiarem remontu budynku podziemnego garażu, jak już wskazano usytuowanego na działkach nr ew. [...] i [...], w przebiegu granicy między tymi działkami, w garażu postawiona została ściana o odporności REI120, uniemożliwiająca korzystanie uczestnikom z miejsc postojowych zlokalizowanych na działce nr [...]. W dniu 24 marca 2016 r. [...] sp. z o.o. wystąpiła o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażem podziemnym wraz z rozbiórką kolidującego garażu podziemnego na działce nr ew. [...] nie obejmującej części budynku garażu usytuowanej na działce nr ew. [...]. Zaskarżona w niniejszej sprawie decyzja została wydana w postępowaniu zainicjowanym tym wnioskiem.

Przy takim stanie faktycznym, w ocenie NSA istotne dla ustalenia własności garażu mającego ulec rozbiórce powinna być treść ksiąg wieczystych nieruchomości. Z treści księgi wieczystej prowadzonej dla nieruchomości stanowiącej działkę nr ew. [...] w dacie orzekania przez organ odwoławczy wynikało, że działka ta stanowi własność Skarbu Państwa, a jej jedynym użytkownikiem wieczystym jest [...] sp. z o.o. Nie został w niej ujawniony przedmiotowy budynek garażowy posadowiony w przeważającej części na tej działce, a w części na działce nr [...]. Ujawniono budynek wybudowany w 1984 r. W akcie notarialnym z dnia 28 czerwca 2013 r. zaznaczono jednak, że miejsca garażowe zorganizowane w budynku usytuowanym na nieruchomości stanowią przedmiot najmu z tytułu 10 umów najmu miejsc postojowych, oraz że nieruchomość jest zabudowana budynkiem transportu i łączności ujawnionym w księdze wieczystej wybudowanym w 1984 r. Na podstawie umowy [...] sp. z o.o. nabyła prawo użytkowania wieczystego przedmiotowej nieruchomości oraz budynku na niej usytuowanego stanowiącego odrębny od gruntu przedmiot własności. Z kolei z treści księgi wieczystej prowadzonej dla nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] nr WA1M/00300342/6 wynika, że własność nieruchomości przysługuje Skarbowi Państwa, współużytkownikami wieczystym są m.in. uczestnicy tego postępowania we wskazanych udziałach, nieruchomość zabudowana jest budynkiem przeznaczonym na cele mieszkalne. W tej księdze wieczystej nie ujawniono spornego budynku garażu. Taka treść powyższej księgi wieczystej nie wyjaśnia, czy współużytkownicy wieczyści działki nr ew. [...] są również współwłaścicielami podziemnego garażu.

W orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się, że umowa przeniesienia prawa wieczystego użytkowania gruntu zabudowanego, niezawierająca postanowień o przeniesieniu także prawa własności budynków, nie jest nieważna, jeżeli wolą stron nie było przeniesienie tylko prawa użytkowania wieczystego z pozostawieniem zbywcy prawa własności budynków (por. wyrok SN z dnia 4 lipca 2014 r., sygn. II [...],[...], nr 6, poz. 73). W niniejszej sprawie należy jednak mieć na uwadze, że posadowiony na działce nr [...] budynek garażowy znajduje się też na działce sąsiedniej, której użytkownikami wieczystymi są podmioty odrębne od Spółki będącej użytkownikiem wieczystym działki nr ew. [...]. Wedle uchwały Sądu Najwyższego z dnia 21 kwietnia 2005 r., sygn. III CZP 9/05 (OSNC 2006, nr 3, poz. 44), umowa oddania w użytkowanie wieczyste nieruchomości gruntowej oraz przeniesienia własności znajdującej się na niej części budynku jest nieważna (art. 58 § 1 i 3 k.c.), jeżeli z okoliczności wynika, że bez postanowienia o przeniesieniu własności części budynku nie zostałaby zawarta. Prawo własności tego budynku jest - stosownie do art. art. 235 § 2 k.c. - prawem związanym z użytkowaniem wieczystym obu tych nieruchomości. Współużytkownicy wieczyści obu nieruchomości byliby więc jednocześnie współwłaścicielami posadowionego na nich budynku, dopóki nie nastąpi podział, w wyniku którego będzie można mówić o dwóch budynkach (por. uchwałę SN z dnia 26 czerwca 1996 r., sygn. III CZP 63/96, OSNC 1996, nr 11, poz. 144; postanowienie SN z dnia 26 stycznia 2006 r., sygn. II CK 365/05, LEX nr 490515).

W niniejszej sprawie inwestor wybudował w granicy nieruchomości w przedmiotowym budynku garażowym ścianę o odporności REI120. W dacie zawarcia umowy przeniesienia na spółkę [...] prawa użytkowania wieczystego działki nr ew. [...] (28 czerwca 2013 r.), ściany tej jednak bezspornie nie było. Współużytkownicy wieczyści nieruchomości oznaczonej jako działka nr ew. [...]użytkowali miejsca garażowe w ww. budynku garażowym do 2015 r. Z akt sprawy nie wynika, aby doszło do podziału budynku garażu, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, w ten sposób, aby powstały dwa odrębne stanowiące funkcjonalną całość. Okoliczności sprawy wskazują, że plany inwestycyjne ww. Spółki nie są możliwe bez wyburzenia budynku garażu.

W konsekwencji przy takim stanie faktycznym i prawnym rozpoznawanej sprawy konieczne jest ustalenie czy współużytkownikom wieczystym działki nr ew. [...] przysługuje tytuł prawny do tego budynku i czy wobec tego wymagana jest ich zgoda na rozbiórkę podziemnego garażu. Wbrew twierdzeniom Sądu pierwszej instancji, ta kwestia nie jest oczywista.

Potwierdzeniem tych wątpliwości jest złożony do akt sprawy nieprawomocny wyrok Sądu Okręgowego w W. z dnia 23 marca 2022 r., sygn. [...] z powództwa W. N. i A. J. przeciwko [...] sp. z o.o. o zapłatę. W uzasadnieniu tego wyroku Sąd Okręgowy szeroko odniósł się do stanu faktycznego sprawy i regulacji prawa wieczystego użytkowania, stwierdzając m.in., że umowy na podstawie których powodowie (uczestnicy niniejszej sprawy) nabyli prawo użytkowania wieczystego gruntu nr ew. [...] i własność poszczególnych lokali nie mogły skutecznie przenieść na nich prawa własności budynku garażowego, skoro już wówczas stanowił on współwłasność użytkownika wieczystego działki początkowo o nr ew. [...], kolejno zaś ew. [...], a udziały w tej działce (najpierw [...], następnie [...]) nie były objęte umowami zawartymi przez uczestników niniejszego postępowania. Dalej Sąd Okręgowy stwierdził w konkluzji, że powodowie – tj. W.N. i A.J. będący współużytkownikami wieczystymi działki nr [...] (obok wielu innych osób –przyp. NSA) na mocy zawartych umów nigdy nie nabyli prawa własności, użytkowania wieczystego czy żadnego innego tytułu prawnego do działki o nr ew. [...] ( poprzednio [...]). Powodowie nie są więc ani właścicielami budynku w części w jakiej doszło do przekroczenia granic i garaż został wybudowany na działce nr ew. [...], ani nie legitymują się żadnym tytułem prawnym do działki nr ew. [...]. Hipotetyczne umożliwienie korzystania z miejsc garażowych , z których korzystali do 2015r. wymagałoby jakiegokolwiek tytułu prawnego, na podstawie którego mogliby "korzystać" z działki nr ew. [...], którym się nie legitymują. Co więcej budynek garażowy od początku miał być wybudowany na działce nr ew. [...], a do tej działki powodowie na mocy zawartych umów, nie nabyli udziałów w prawie własności czy użytkowania wieczystego (umowy dotyczyły wyłącznie działki nr ew. [...]. Powodowie nie są więc ani właścicielami budynku w części w jakiej doszło do przekroczenia granic i garaż został wybudowany na działce nr ew. [...], ani nie legitymują się żadnym tytułem prawnym do działki nr ew. [...], co czyniło powództwo o zapłatę bezzasadnym.

Ponadto z urzędu NSA dostrzega, że wątpliwości odnośnie tytułu prawnego do przedmiotowego garażu stały się podstawą wydania przez Prezydenta m.st. Warszawy w dniu 30 kwietnia 2021r. decyzji odmawiającej udzielenia pozwolenia na rozbiórkę " jednokondygnacyjnego garażu podziemnego na działce nr ew. [...]". Wojewoda Mazowiecki decyzją z 2 września 2021r. uchylił decyzję Prezydenta m.st. Warszawy, podnosząc, że organ pierwszej instancji nie ustalił prawidłowo - przy przeciwstawnych twierdzeniach stron kto jest właścicielem garażu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu sprzeciwu A. J. od powyższej decyzji organu odwoławczego prawomocnym wyrokiem z dnia 3 marca 2021r. w sprawie VII SA/Wa 2055/21 zaakceptował stanowisko Wojewody i oddalił sprzeciw.

Podsumowując, dla rozstrzygnięcia sprawy w pierwszej kolejności konieczne jest ustalenie czy współużytkownikom wieczystym działki nr ew. [...] przysługuje do tego obiektu tytuł własności. Niewątpliwie nie jest rzeczą organów architektoniczno-budowlanych rozstrzyganie sporów o własność, które mają cywilnoprawny charakter. Organy administracyjne są związane dokumentami, z których wynika aktualny stan prawny i którego ustalenie jest wystarczające dla rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej. W rozpoznawanej sprawie zgromadzone dowody nie pozwalają na dokonanie oceny czy wymagane jest w oparciu o art.33 ust.4 pr.bud. wyrażenie zgody na rozbiórkę garażu podziemnego przez współużytkowników wieczystych działki nr ew. [...]. Natomiast w świetle wyżej przedstawionego w nieprawomocnym wyroku z dnia 23 marca 2022r. w sprawie [...] stanowiska Sądu Okręgowego w W. współużytkownicy wieczyści nieruchomości oznaczonej nr ew. [...] nie są współwłaścicielami przedmiotowego garażu, co pozostaje w sprzeczności z poglądem obu organów architektoniczno - budowlanych orzekających w tej sprawie, a tym samym ze stanowiskiem Sądu pierwszej instancji, który przyznał im rację.

Z tych względów rozpoznając wniosek inwestora o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażem podziemnym i infrastrukturą techniczną z rozbiórką garażu podziemnego na działce nr ew. [...] organy powinny wziąć pod uwagę wynik prawomocnie zakończonego postępowania w w/w sprawie Sądu Okręgowego w W., w którym dokonał on oceny tytułu prawnego uczestników do przedmiotowego garażu.

Nie zasługuje natomiast na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 28 ust. 2 pr.bud. Przepis ten stanowi, że stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Obszar oddziaływania obiektu to teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu, w tym zabudowy, tego terenu (art. 3 pkt 20 pr.bud.). W orzecznictwie sądowym na gruncie tych przepisów utrwalił się pogląd, że obszar oddziaływania obiektu to strefa znajdująca się w otoczeniu projektowanego obiektu. W tym celu należy ustalić wszystkie przepisy odrębne, które wprowadzają ograniczenia w zagospodarowaniu terenu. Należy wziąć pod uwagę przede wszystkim charakter i rozmiar zamierzenia budowlanego, funkcję, formę, konstrukcję projektowanego obiektu (obiektów) i inne cechy charakterystyczne oraz sposób zagospodarowania terenu, znajdującego się w otoczeniu projektowanej inwestycji. Ustalenie tych indywidualnych cech, mając na uwadze treść nakazów i zakazów zawartych w przepisach odrębnych, pozwala wytyczyć wokół projektowanego obiektu obszar jego oddziaływania (por. wyrok NSA z dnia 9 października 2007 r., sygn. II OSK 1321/07). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę, badanie kwestii oddziaływania obiektu na otaczający teren oceniać należy również w kontekście przepisów prawa cywilnego, które gwarantują właścicielowi nieruchomości sąsiedniej prawo do korzystania z niej zgodnie z przeznaczeniem i przez to mogą być źródłem interesu prawnego (por. wyrok NSA z dnia 14 października 2021 r., sygn. II OSK 231/21).

W rozpoznawanej sprawie, w sytuacji, gdy projektowana inwestycja obejmuje budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażem podziemnym i infrastrukturą techniczną z równoczesną rozbiórką części budynku garażu podziemnego znajdującego się w części na działce nr ew. [...], co do współwłasności którego istnieje spór ze współużytkownikami wieczystymi tej działki nie ulega wątpliwości, że współużytkownicy wieczyści w/w działki mają interes prawny w rozstrzygnięciu niniejszej sprawy.

Biorąc powyższe pod uwagę i uznając, że istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 188 p.p.s.a., uchylił zaskarżony wyrok i rozpoznał skargę, w wyniku czego uznał za zasadne uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art.200 p.p.s.a., art. 203 pkt 1 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ I instancji uwzględni ocenę prawną i wskazania Naczelnego Sądu Administracyjnego zawarte w uzasadnieniu wyroku.

Skarga kasacyjna została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 2095 ze zm.).