Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 186/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2019-04-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 130 ust. 3 i 4
journal: Dz.U. 2017 poz 128
law: Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym.
article: § 8 ust. 6
journal: Dz.U. 2012 poz 488
law: Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu  drogowego
article: art. 6, art. 156 § 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 134 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 a) i pkt 2
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Piotr Godlewski /spr./ Sędziowie WSA Marcin Kamiński WSA Paweł Zaborniak Protokolant sekretarz sądowy Patryk Rak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 kwietnia 2019 r. sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [....] z dnia [...] grudnia 2018 r. nr [....] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji uchylającej decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy i umarzającej postępowanie w sprawie I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. stwierdza nieważność decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...].


UZASADNIENIE

II SA/Rz 186/19

U z a s a d n i e n i e

Przedmiotem skargi Prokuratora Rejonowego w T. jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z [...] grudnia 2018 r.

nr [...] o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji uchylającej decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy i umarzającej postępowanie w sprawie.

Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji i akt administracyjnych sprawy, Prezydent Miasta T. decyzją z [...] kwietnia 2017 r. ([...]) orzekł o zatrzymaniu P.G. prawa jazdy kat. A,B,C,D,BE,CE,DE,T do czasu wykazania się posiadaniem wymaganych kwalifikacji z uwagi na otrzymanie łącznie 25 punktów karnych za naruszenie przepisów ruchu drogowego w okresie od 27 grudnia 2014 r. do 25 września 2015 r.

Wskutek złożonego przez P.G. odwołania, SKO decyzją

z [...] czerwca 2017 r. nr [...] uchyliło w całości decyzję organu

I instancji i umorzyło postępowanie w sprawie.

Wskazało, że decyzja organu I instancji wydana została w oparciu o art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 541) oraz art. 130 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2017 r., poz. 128, dalej: u.P.r.d.). Zgodnie

z pierwszym z powołanych przepisów, w sytuacji gdy kierowca przekroczy liczbę

24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego, starosta jest zobowiązany wydać decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy. W myśl zaś drugiego, Policja prowadzi ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego, przypisując określonemu naruszeniu odpowiednią liczbę punktów w skali 0-10 i wpisując do ewidencji.

P.G. we wskazanym wyżej okresie sześciokrotnie naruszył przepisy ruchu drogowego, za co otrzymał 19 punktów karnych ostatecznych i 6 tymczasowych, które stały się ostatecznymi dopiero po uprawomocnieniu się 19 grudnia 2016 r. wyroku Sądu Rejonowego w W. sygn. [...]. [...] grudnia 2015 r. skorzystał też z możliwości odbycia szkolenia redukującego punkty karne o 6.

Wskazując na regulacje zawarte w art. 130 ust. 2 i 3 u.P.r.d. dotyczące kwestii usuwania punktów karnych po okresie 1 roku oraz możliwości uczestniczenia

w szkoleniu korygującym punkty karne Kolegium wywiodło, że regulacje § 6 ust. 3 i

§ 8 ust. 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 25 kwietnia 2012 r.

w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego

(Dz. U. poz. 488), które to wprowadzają ograniczenia wobec osób uczestniczących

w szkoleniu redukującym punkty karne /odbycie szkolenia nie zmniejsza liczby punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego osobie która przed jego rozpoczęciem dopuściła się naruszeń, za które suma punktów ostatecznych

i tymczasowych przekroczyła lub przekroczyłaby 24/ stanowią niewątpliwie przekroczenie delegacji ustawowej z art. 103 ust. 2 i 3 u.P.r.d. Zdaniem Kolegium, skoro unormowanie zawarte w przepisie rozporządzenia w zakresie ograniczeń kierowcy przekroczyło zakres udzielonego ministrowi upoważnienia, to zasadna jest odmowa zastosowania tego przepisu rozporządzenia wobec P.G. Spowodowało to, że wyżej wymieniony we wskazanym okresie posiadał 19 punktów karnych i nie przekroczył dozwolonej ich liczby, a tym samym nie spełniał przesłanek z art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy zmieniającej z 20 marca 2015 r. Organ I instancji nie posiadał zatem podstaw prawnych do wydania decyzji o zatrzymaniu mu prawa jazdy, stąd całe kontrolowane postępowanie należało uznać za bezprzedmiotowe.

[...] listopada 2018 r. do SKO w T. wpłynął sprzeciw Prokuratora Rejonowego w T. (złożony w trybie art. 184 § 1 i 2 K.p.a.) zawierający wniosek o stwierdzenie na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. nieważności decyzji SKO z [...] czerwca 2017 r. jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa, tj.:

- obowiązujących w dacie orzekania art. 130 ust. 3 u.P.r.d. w zw. z § 8 ust. 6 rozporządzenia z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchy drogowego poprzez błędne przyjęcie, że Prezydent M.T. i SKO mogą samodzielnie oceniać czy punkty karne za naruszenia przepisów ruchu drogowego powinny być usunięte czy też nie;

- art. 6 K.p.a. oraz art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r.

o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2018 r., poz. 570) poprzez niesłuszne niezastosowanie obowiązującego w dacie orzekania § 8 ust. 6 rozporządzenia z 25 kwietnia 2012 r. wskutek uznania go za wydanego z przekroczeniem upoważnienia ustawowego.

W uzasadnieniu Prokurator wywiódł, że organy orzekające nie posiadają prawa do samodzielnego rozstrzygania zgodności normy niższego rzędu, w tym rozporządzenia z Konstytucją lub inną ustawą, jako normą wyższego rzędu. Jako niesłuszne uznał stanowisko, że § 8 ust. 6 rozporządzenia z 25 kwietnia 2012 r. wydany został z przekroczeniem upoważnienia ustawowego, w związku z czym błędne jest negowanie podstawy prawnej decyzji Prezydenta. Na poparcie swych twierdzeń powołał się na orzecznictwo sądów administracyjnych.

Nie zgodził się także ze stanowiskiem organu dotyczącym konieczności uwzględnienia odbytego szkolenia redukującego liczbę punktów karnych. W dacie odbywania szkolenia zarejestrowano u P.G. za wykroczenia drogowe powyżej 24 punktów karnych, co skutkowało niemożnością ich zmniejszenia

i koniecznością zatrzymania prawa jazdy.

SKO wskazaną na wstępie decyzją z [...] grudnia 2018 r. - działając na podstawie art. 158 § 1 K.p.a. – odmówiło stwierdzenia nieważności swej decyzji

z [...] czerwca 2017 r.

W uzasadnieniu wyjaśniło, że kontrola tej decyzji pod kątem wystąpienia przesłanki

z art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. nie wykazała istnienia wady powodującej konieczność jej wyeliminowania z obrotu prawnego. Wg Kolegium, regulacje art. 130 ust. 2 i 3 u.P.r.d. określające prawo kierowcy do uczestniczenia w szkoleniu kasującym punkty karne, jedynie wykonawczy charakter rozporządzenia z 25 kwietnia 2012 r. oraz zakres udzielonego upoważnienia nie mogą doprowadzić do odmiennego (rozszerzającego czy zawężającego) regulowania zakresu podmiotowego zobowiązania do realizacji ustawowych praw kierowców.

Odnośnie zarzutu Prokuratora dotyczącego badania przez organy czy punkty karne powinny być usunięte z ewidencji SKO wyjaśniło, że organy administracji zobowiązane są do przeprowadzenia wszechstronnego postępowania wyjaśniającego zmierzającego do prawidłowego ustalenia stanu faktycznego, w tym odniesienia się do zarzutów podnoszonych w odwołaniu. Z tej przyczyny organ

II instancji nie mógł pominąć w swoim rozstrzygnięciu ustosunkowania się do prawidłowości naliczenia punktów karnych, co strona kwestionowała w odwołaniu.

Zauważyło, że o rażącym naruszeniu prawa w świetle art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. nie można mówić w sytuacji, gdy w doktrynie jak i w orzecznictwie występują zróżnicowane stanowiska. Dokonana przez Kolegium ocena prawna zastosowanych w sprawie przepisów, choć odmienna od prezentowanego przez Prokuratora stanowiska, nie może stanowić o istnieniu wady decyzji powodującej jej nieważność.

Nie zgadzając się z decyzją SKO z [...] grudnia 2018 r., Prokurator Rejonowy

w T. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego

w Rzeszowie, domagając się stwierdzenia jej nieważności. Zarzucił wydanie jej

z rażącym naruszeniem prawa, tj.:

- obowiązujących w dacie orzekania art. 130 ust. 3 u.P.r.d. w zw. z § 8 ust. 6 rozporządzenia z 25 kwietnia 2012 r. poprzez błędne przyjęcie, że Prezydent M. T. i SKO mogą samodzielnie oceniać czy punkty karne za naruszenia przepisów ruchu drogowego powinny być usunięte czy też nie;

- art. 6 K.p.a. oraz art. 21 ust. 1 ustawy o samorządowych kolegiach odwoławczych poprzez niesłuszne niezastosowanie obowiązującego w dacie orzekania § 8 ust. 6 rozporządzenia z 25 kwietnia 2012 r. wskutek uznania go za wydanego z przekroczeniem upoważnienia ustawowego.

W uzasadnieniu skargi Prokurator podtrzymał w całości stanowisko zawarte

w sprzeciwie złożonym od decyzji z [...] czerwca 2017 r.

W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie z przyczyn podanych

w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 2107 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Stosownie do art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej P.p.s.a.), Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia (jeżeli dotknięte są naruszeniem prawa materialnego które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania bądź innym naruszeniem przepisów postępowania jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy), do stwierdzenia ich nieważności lub ich wydania z naruszeniem prawa (jeżeli zachodzą przyczyny określone w K.p.a. lub innych przepisach).

Przedmiotem skargi Prokuratora jest decyzja SKO w T.

z [...] grudnia 2018 r. odmawiająca stwierdzenia nieważności decyzji własnej

z [...] czerwca 2017 r. o uchyleniu decyzji Prezydenta M. T. z [...] kwietnia 2017 r. (orzekającej o zatrzymaniu P.G. prawa jazdy do czasu wykazania się posiadaniem wymaganych kwalifikacji z uwagi na otrzymanie 25 punktów karnych za naruszenie przepisów ruchu drogowego) i umorzeniu postępowania w sprawie.

Kierując się zakresem kontroli wyznaczonym przez art. 134 § 1 P.p.s.a. – wg którego sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną - Sąd stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie z racji stwierdzonego naruszenia prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy, skutkując wyeliminowaniem z obiegu prawnego tak zaskarżonej decyzji SKO z [...] grudnia 2018 r., jak i decyzji tego organu z [...] czerwca 2017 r.

Za punkt wyjścia rozważań Sądu należy przyjąć ocenę legalności wcześniejszej z wymienionych wyżej decyzji, tj. z [...] czerwca 2017 r. U podstaw argumentacji tego rozstrzygnięcia znalazło się uznanie przez SKO, że skoro art. 130 ust. 3 u.P.r.d. określa, że odbycie szkolenia przez kierowcę (z wyjątkiem kierowcy

w okresie 1 roku od dnia wydania po raz pierwszy prawa jazdy) wpisanego do ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego powoduje zmniejszenie ilości punktów za naruszenie tych przepisów, to wprowadzenie każdego innego wyjątku od tej zasady musiałoby mieć miejsce na podstawie przepisu szczególnego rangi ustawowej, ewentualnie przepisu rozporządzenia wykonawczego wydanego na podstawie należytej delegacji ustawowej. Wg SKO, norma wynikająca natomiast z przepisu podustawowego, tj. § 8 ust. 6 rozporządzenia z 25 kwietnia 2012 r. poszerza tymczasem zakres wyłączenia określony powołanym wyżej unormowaniem rangi ustawowej stanowiąc, że odbycie szkolenia nie powoduje zmniejszenia liczby punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego wobec osoby, która przed jego rozpoczęciem dopuściła się naruszeń, za które suma punktów ostatecznych i podlegających wpisowi tymczasowemu przekroczyła lub przekroczyłaby 24. Z tej przyczyny – wg Kolegium – należało uznać, że przepis § 8 ust. 6 rozporządzenia został wydany

z przekroczeniem upoważnienia ustawowego wynikającego z art. 130 ust. 4 pkt 4 u.P.r.d., który - mając na uwadze dyscyplinowanie i wdrażanie kierujących pojazdami do przestrzegania przepisów ustawy oraz zapobieganie wielokrotnemu naruszaniu przepisów ruchu drogowego – upoważniał ministra właściwego do spraw wewnętrznych w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw transportu oraz Ministrem Sprawiedliwości do określenia w drodze rozporządzenia m.in. liczbę punktów odejmowanych z tytułu odbytego szkolenia. W tym zakresie Kolegium podkreślając niezgodność § 8 ust. 6 rozporządzenia z u.P.r.d. wskazało, że skoro ustawa ta reguluje jedynie kwestię możliwości zmniejszenia liczby posiadanych punktów za naruszenia przepisów ruchu drogowego a nie normuje kwestii wyłączenia tego prawa w sytuacji posiadania maksymalnej liczby punktów, to tym bardziej nie może regulować tego rozporządzenie wykonawcze.

Zdaniem Sądu, powyższego stanowiska Kolegium nie sposób zaakceptować, co trafnie uznał Prokurator, wnosząc najpierw sprzeciw od decyzji SKO z [...] czerwca 2017 r., a następnie skargę na odmawiającą stwierdzenia jej nieważności decyzję tego organu z [...] grudnia 2018 r. Dokonując bowiem wykładni art. 130 ust. 4 u.P.r.d., poza wykładnią językową na której oparło się SKO, przy ustalaniu zakresu zawartej w nim delegacji nie można bowiem pominąć zawartej w tym przepisie wskazówki funkcjonalno - celowościowej, związanej z "dyscyplinowaniem i wdrażaniem kierujących pojazdami do przestrzegania przepisów ustawy oraz zapobiegania wielokrotnemu naruszaniu przepisów ruchu drogowego". Jej realizacja w pełni pozwalała na przyjęcie w § 8 ust. 6 rozporządzenia, że odbycie szkolenia o którym mowa w art. 130 ust. 3 u.P.r.d. "nie powoduje zmniejszenia liczby punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego wobec osoby, która przed jego rozpoczęciem dopuściła się naruszeń, za które suma punktów ostatecznych

i podlegających wpisowi tymczasowemu przekroczyła lub przekroczyłaby 24".

O ile należy zgodzić się z SKO, że w początkowym okresie obowiązywania rozporządzenia z 25 kwietnia 2012 r. ścierały się ze sobą dwa odmienne poglądy co do legalności jego § 8 ust. 6 (w tym jeden zgodny ze stanowiskiem tego organu), to obecnie w tej kwestii można zdecydowanie mówić o ugruntowanym orzecznictwie, wg którego wykładnia art. 130 ust. 4 u.P.r.d. prowadzi do wniosku, że rozporządzenie to (w tym jego § 8 ust. 6) nie jest sprzeczne z delegacją ustawową i unormowaniami ustawowymi (por. m.in. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 22 czerwca 2017 r. I OSK 2420/15 - LEX nr 2375593, z 22 listopada 2013 r. I OSK 1373/12 - LEX nr 1556975, z 24 października 2012 r. I OSK 1552/11 - LEX nr 1234015).

W tym zakresie należy zwrócić uwagę na sposób redakcji delegacji ustawowej do wydania rozporządzenia wykonawczego, która odpowiada wymogom określonym

w art. 92 ust. 1 Konstytucji RP. Konstytucja wymaga m.in., aby w upoważnieniu ustawowym określić "wytyczne dotyczące treści" przepisów wykonawczych. Takie wytyczne zawiera art. 130 ust. 4 u.P.r.d. Przepisy wykonawcze mają służyć dyscyplinowaniu i wdrażaniu kierujących pojazdami do przestrzegania przepisów ustawy oraz zapobieganiu wielokrotnemu naruszaniu przepisów ruchu drogowego (wyrok NSA z 7 grudnia 2017 r. I OSK 439/16 - LEX nr 2427521). Wykładnia wskazanych przepisów w sposób postulowany przez SKO prowadziłaby do konieczności przyjęcia, że kierowca w drodze odbycia szkolenia mógłby zmniejszyć liczbę punktów po przekroczeniu limitu 24, co niweczyłoby możliwość skierowania go na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w formie egzaminu państwowego, a zatem osiągnięcia celu w postaci dyscyplinowania i wdrażania kierujących pojazdami do przestrzegania przepisów ustawy.

Oznacza to, że z uprawnienia określonego w tym przepisie mogą skorzystać tylko kierowcy, którzy przed przystąpieniem do szkolenia o którym mowa w art. 130 ust. 3 u.P.r.d., za naruszenia zasad ruchu drogowego otrzymali mniej niż 24 punkty.

W przypadku przekroczenia tego limitu, odbycie przez kierowcę szkolenia pozostaje bez wpływu na liczbę uzyskanych punktów (por. wyroki NSA: z 7 lutego 2017 r.

I OSK 777/15 - LEX nr 2278452, z 13 czerwca 2013 r. I OSK 63/12 -

LEX nr 1557381, z 16 grudnia 2010 r. I OSK 275/10 – LEX nr 745196).

Niezależnie od powyższego Sąd w pełni podziela również prezentowane

w orzecznictwie i doktrynie stanowisko, że ze względu na zasadę praworządności wyrażoną w art. 7 Konstytucji RP (organy władzy publicznej działają na podstawie

i w granicach prawa) oraz w art. 6 K.p.a. (organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa), SKO nie było uprawnione do samodzielnej oceny zgodności uregulowań zawartych w akcie wykonawczym z przepisami rangi ustawowej, a tym samym do odmowy stosowania powszechnie obowiązujących przepisów prawa (w myśl art. 87 ust. 1 Konstytucji, są nimi także rozporządzenia), także wtedy, gdy w jego ocenie dana norma prawna jawi się jako nielegalna. Ocena zgodności uregulowań zawartych w aktach wykonawczych z przepisami rangi ustawowej dopuszczalna jest dopiero na etapie kontroli sądowoadministracyjnej (zgodnie z art. 178 ust. 1 Konstytucji, sędziowie w sprawowaniu swojego urzędu są niezawiśli i podlegają tylko Konstytucji oraz ustawom). Odzwierciedla to m.in. wyrok NSA z 13 czerwca 2013 r. I OSK 15/12 – LEX nr 1328347, wg którego brak jest dostatecznych podstaw do przyjęcia, że organy administracji są uprawnione do oceny zgodności stosowanego przepisu prawa z przepisami regulującymi zasady

i tryb stanowienia prawa oraz do odmowy zastosowania przepisu uznanego za niezgodny z aktem normatywnym wyższego rzędu, także wtedy, gdy chodzi o przepis podustawowy. Organy administracji publicznej, przestrzegając zasady praworządności, nie mogą odmawiać stosowania obowiązujących przepisów, nawet wówczas, gdy dostrzegają ich niezgodność z ustawą lub Konstytucją, bowiem

w przeciwieństwie do sądów nie korzystają z przymiotu niezawisłości.

W kontekście powyższego, skoro suma otrzymanych przez P.G. punktów karnych za naruszenia przepisów ruchu drogowego przekroczyła w okresie 1 roku 24 (tj. wyniosła 25 w okresie od 27 grudnia 2014 r. do 25 września 2015 r.), to mimo że część z nich stała się ostateczna dopiero 19 grudnia 2016 r., to odbyte przez niego 29 grudnia 2015 r. szkolenie nie mogło wywołać skutku o którym mowa w art. 130 ust. 3 u.P.r.d.

W razie przekroczenia 24 punktów karnych wpisanych do ewidencji kierowca powinien zostać poddany kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji. Wniosek właściwego komendanta wojewódzkiego Policji jest więc w takim przypadku wiążący dla organu administracji (wyrok NSA z 24 października 2012 r. I OSK 1552/11, LEX nr 1234015).

Żaden przepis nie przyznaje w takiej sytuacji organowi uprawnień do badania prawidłowości wpisów, w związku z którymi naliczone zostały kierowcy punkty karne. Jedynym kompetentnym w tym zakresie podmiotem jest właściwy komendant wojewódzki Policji, do którego osoba zainteresowana może się zwrócić z wnioskiem o usunięcie punktów z ewidencji w razie ich błędnego naliczenia. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że wpis do ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego, podobnie jak odmowa usunięcia wpisu, ma charakter czynności materialnotechnicznej, tj. czynności z zakresu administracji publicznej dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa

o jakiej mowa w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. (tak m.in. postanowienie NSA z 3 września 2014 r. I OSK 1968/14, LEX nr 1528979); z tego powodu co do zasady dopuszczalne jest wniesienie skargi do sądu administracyjnego zarówno na sam wpis, jak i na odmowę jego wykreślenia z ewidencji kierowców, a przez to również na bezczynność właściwego organu w takich sprawach.

Wobec powyższego, wydana [...] kwietnia 2017 r. przez Prezydenta

M.T. na wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji w R.

z [...] marca 2017 r. decyzja o zatrzymaniu P.G. prawa jazdy w związku z przekroczeniem liczby 24 punktów karnych do czasu wykazania się przez niego posiadaniem wymaganych kwalifikacji była decyzją w pełni prawidłową. W wyniku wniesionego odwołania SKO dokonało niewłaściwej oceny skutkującej jej uchyleniem i umorzeniem postępowania w sprawie. Ocena ta - mimo ukształtowanej już w tym zakresie wykładni - wynikała z rażąco błędnej interpretacji norm art. 130 ust. 3 u.P.r.d. oraz § 8 ust. 6 rozporządzenia z 25 kwietnia 2012 r., co trafnie zarzucił Prokurator wnosząc sprzeciw od decyzji tego organu z [...] czerwca 2017 r.

i wnioskując o stwierdzenie jej nieważności na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.

z powodu wydania z rażącym naruszeniem prawa (następstwem tego było wydanie przez Kolegium [...] grudnia 2018 r. opartej na tych samych przesłankach decyzji

o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji z [...] czerwca 2017 r., stanowiącej przedmiot skargi w rozpoznawanej sprawie).

Podkreślić należy, że z rażącym naruszeniem prawa nie może być utożsamione każde, chociażby oczywiste naruszenie prawa. Można o nim mówić jedynie wtedy, gdy stwierdzone naruszenie ma znacznie większą wagę aniżeli wywodzona z art. 16 K.p.a. zasada stabilności obrotu prawnego i trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych, a zawarte w niej rozstrzygnięcie dotyczące praw lub obowiązków stron postępowania zostało ukształtowane sprzecznie

z przesłankami wprost określonymi w przepisie prawa.

Wada rażącego naruszenia prawa z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. zachodzi wtedy, gdy właściwy organ wydaje orzeczenie z oczywistym naruszeniem przepisu, którego treść nie budzi zasadniczych wątpliwości interpretacyjnych i który ma istotne znaczenie w ramach podstawy prawnej rozstrzygnięcia (zob. np. M. Kamiński, Stwierdzenie nieważności orzeczenia administracyjnego, w: T. Woś (red.), Postępowanie administracyjne, Warszawa 2017, s. 569; T. Kiełkowski,

w: H. Knysiak-Molczyk, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2015, s. 1070-1072). Rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość decyzji wskutek naruszenia norm prawnych regulujących działania administracji publicznej w indywidualnych sprawach, w szczególności przepisów prawa procesowego oraz materialnego, o znacznym ciężarze gatunkowym. Zachodzi

w przypadku, gdy czynność zmierzająca do wydania decyzji administracyjnej oraz treść załatwienia sprawy w niej wyrażona stanowią zaprzeczenie stanu prawnego sprawy w całości lub w części. Nie chodzi przy tym o błędy w wykładni prawa, lecz

o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny, tzn. gdy treść decyzji jest jednoznacznie sprzeczna z treścią określonego przepisu prawa i gdy rodzaj tego naruszenia powoduje, że decyzja taka nie może być akceptowana, jako rozstrzygnięcie wydane przez organy praworządnego państwa (por. m.in. wyroki NSA z 7 marca 2018 r. II OSK 1207/16 - LEX nr 2495682 i z 20 kwietnia 2018 r.

I OSK 2441/17 - LEX nr 2522100).

W rozpoznawanej sprawie uchylenie przez SKO decyzji organu pierwszej instancji i umorzenie postępowania wynikało w istocie z nieuzasadnionego niezastosowania § 8 ust. 6 rozporządzenia z 25 kwietnia 2012 r. wskutek uznania go za wydanego z przekroczeniem upoważnienia ustawowego.

W świetle przytoczonych okoliczności nastąpiło to nie tylko mimo tego, że organ ten nie był w ogóle uprawniony do dokonywania oceny jego zgodności z aktem normatywnym wyższego rzędu i do odmowy jego zastosowania mimo wywodzonej przez siebie niezgodności, ale także wbrew temu, że w dacie wydawania decyzji

z [...] czerwca 2017 r. w orzecznictwie wypracowany został już jednolity pogląd uznający, że przepis § 8 ust. 6 rozporządzenia znajduje oparcie w art. 130 ust. 4 u.P.r.d. O ile zatem należy zgodzić się ze stanowiskiem Kolegium wyrażonym

w zaskarżonej decyzji, że odmienna wykładnia przepisów wynikająca ze zróżnicowanych stanowisk sama w sobie nie stanowi podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji, to istota sprawy nie sprowadza się do błędnej wykładni prawa przez ten organ, ale do jego działania wbrew regulacji ustawowej i niezastosowania obowiązującego § 8 ust. 6 rozporządzenia z 25 kwietnia 2012 r.

W tej sytuacji Sąd podziela stanowisko Prokuratora, że wobec oczywistego naruszenia art. 130 ust. 3 u.P.r.d. oraz § 8 ust. 6 rozporządzenia z 25 kwietnia

2012 r., decyzja SKO z [...] czerwca 2017 r. wydana została z rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., a jej skutki są niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia praworządności.

Zwrócenia uwagi wymaga, że o ile całkowicie trafne pozostawały zarzuty podniesione w sprzeciwie od decyzji z [...] czerwca 2017 r. w związku z którymi Prokurator wnioskował o stwierdzenie jej nieważności, ich powtórzenie w skardze

i domaganie się na tej samej podstawie stwierdzenia nieważności decyzji

z [...] grudnia 2018 r. jawi się jako nieadekwatne do okoliczności faktycznych

i prawnych sprawy. Zaistnienie przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji

z [...] czerwca 2017 r. nie oznacza bowiem automatycznie, że także decyzja odmawiająca stwierdzenia jej nieważności dotknięta jest wadą nieważności; taka wada w stosunku do niej nie została w skardze wykazana. Ponieważ jednak zaskarżoną decyzją - wydaną po sprzeciwie Prokuratora - Kolegium odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji z [...] czerwca 2017 r., decyzja z [...] grudnia 2018 r. - którą SKO niejako zaaprobowało rozstrzygnięcie wynikające z decyzji z [...] czerwca 2017 r. - jako wadliwa również podlegała wyeliminowaniu z obrotu prawnego; w tym zakresie Sąd działał w ramach kompetencji orzeczniczych zakreślonych powołanym wyżej art. 134 § 1 P.p.s.a.

Ponownie rozpoznając odwołanie od decyzji organu I instancji SKO uwzględni wykładnię przedstawioną w uzasadnieniu niniejszego wyroku.

Czyniło to w pełni zasadną skargę Prokuratora i uzasadniało uchylenie przez Sąd zaskarżonej decyzji SKO z [...] grudnia 2018 r. odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji tego organu z 6 czerwca 2017 r. oraz stwierdzenie nieważności decyzji z [...] czerwca 2017 r. z racji spełnienia przesłanki o jakiej mowa w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.

Stosownie do powyższego Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 a) i pkt 2 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.