Wyrok NSA oz. we Wrocławiu, sygn. akt SA/Wr 1140/90
NSA oz. we Wrocławiu
Data orzeczenia: 1991-11-26 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Hasła tematyczne: Działalność gospodarcza
Podatek od nieruchomości
Powołane przepisy: article: art. 5
journal: Dz.U. 1991 nr 9 poz. 31
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych.
article: art. 2 ust. 1
journal: Dz.U. 1988 nr 41 poz. 324
law: Ustawa z dnia 23 grudnia 1988 r. o działalności gospodarczej.
Teza: Przez "działalność gospodarczą" w rozumieniu ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych /Dz.U. nr 9 poz. 31/ należy rozumieć działalność o jakiej mowa w ustawie z dnia 23 grudnia 1988 r. o działalności gospodarczej /Dz.U. nr 41 poz. 324/.

TEZY

Przez "działalność gospodarczą" w rozumieniu ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych /Dz.U. nr 9 poz. 31/ należy rozumieć działalność o jakiej mowa w ustawie z dnia 23 grudnia 1988 r. o działalności gospodarczej /Dz.U. nr 41 poz. 324/.


UZASADNIENIE

W zarządzie Komendy Wojewódzkiej Policji w G. znajduje się Ośrodek Wczasowy w P., obejmujący grunt wraz z budynkami przeznaczonymi na cele wczasowo-wypoczynkowe. Decyzją Wójta w P. ustalono podatek od nieruchomości, przyjmując stawkę według art. 1 pkt 2 i 5 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych /Dz.U. nr 9 poz. 31 ze zm./, tj. taką stawkę jak dla budynków i gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej.

Rozpoznając odwołanie Komendy Kolegium Odwoławcze przy Sejmiku Samorządowym w J. utrzymało w mocy decyzję Wójta, wychodząc z założenia, że prowadzenie ośrodka wczasowego jest działalnością gospodarczą, tj. działalnością usługową odpłatną, świadczoną nie tylko dla pracowników Komendy, z możliwością sprzedaży i wymiany usług.

Wskutek skargi Komendy Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Przepis art. 5 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych ustalił górne granice stawek, w jakich rady gmin mogły określić te stawki, przyjmując za kryterium różnicujące, jeżeli chodzi o budynki: budynki mieszkalne, budynki związane z prowadzoną działalnością gospodarczą i pozostałe, zaś jeżeli chodzi o grunty, to kwalifikację uzależniono od tego, czy są to grunty związane z prowadzoną działalnością gospodarczą, z wyłączeniem gruntów związanych z budynkami mieszkalnymi względnie inne grunty /pozostałe/. Nadto wymiar podatku zależał od powierzchni użytkowej budynków lub powierzchni gruntu. Uchwałą Rady Gminy w P. z dnia 2 lutego 1991 r. przyjęto stawkę dla budynków, w których prowadzone są wymienione w uchwale rodzaje działalności gospodarczej, niższą od górnej określonej w ustawie, natomiast w odniesieniu do budynków o innych rodzajach działalności - stawkę w górnej wysokości i w górnej wysokości przyjęto stawkę w odniesieniu do gruntów związanych z działalnością gospodarczą. Ustęp 2 art. 5 ustawy zawiera wyjaśnienie, co należy rozumieć przez grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, z przykładowym wymienieniem m.in. gruntów pod budynkami produkcyjnymi, magazynowymi, administracyjnymi, socjalnymi i hotelowymi, natomiast nie zawiera wyjaśnienia co jest działalnością gospodarczą w rozumieniu przepisów tej ustawy. Tak więc nawet istnienie wymienionych budynków nie spełnia wymogów tej kwalifikacji, o ile nie służą one /budynki/ działalności gospodarczej.

Rozstrzygnięcie sporu zależy od odpowiedzi na pytanie: co należy rozumieć przez działalność gospodarczą? Należy uznać za zasadne - jak to wywodzi skarżąca - posłużenie się, dla wyjaśnienia tego pojęcia, przepisami ustawy z dnia 23 grudnia 1988 r. o działalności gospodarczej /Dz.U. nr 41 poz. 324 ze zm./, w szczególności definicją zawartą w art. 2 ust. 1 ustawy. Przepis ten stanowi, iż działalnością gospodarczą w rozumieniu tej ustawy jest działalność wytwórcza, budowlana i usługowa prowadzona w celach zarobkowych i na własny rachunek podmiotu prowadzącego taką działalność. Z dalszych przepisów tej ustawy wynika, że i inna działalność prowadzona w celach zarobkowych i na własny rachunek jest uznana za działalność gospodarczą i to niezależnie od obowiązku ewidencjonowania /art. 10, art. 24/, co zbliża wykładnię tego pojęcia do definicji ekonomicznej. Niezbędnymi przesłankami działalności gospodarczej jest działalność prowadzona w celach zarobkowych /zysku/ i na własny rachunek.

Na związek istnienia obowiązku podatkowego z tytułu prowadzenia ośrodka wczasowego z działalnością gospodarczą podmiotu, na którym obowiązek ten spoczywa, wskazuje wyjaśnienie Ministerstwa Finansów zawarte w piśmie z dnia 23 kwietnia 1990 r. nr PO/6/DZ 80002/0318/90. Przypisuje ono zakładowym ośrodkom wczasowym charakter działalności gospodarczej w związku z tym, że koszty prowadzenia tych ośrodków obciążają bezpośrednio lub pośrednio działalność gospodarczą podmiotu, do którego ośrodek należy.

Nie zostało zakwestionowane twierdzenie skarżącej Komendy, iż ośrodek wczasowy w P. nie prowadzi swojej działalności w celach zarobkowych i na własny rachunek. Nie prowadzi też tej działalności na rachunek Komendy, a ta - co wydaje się oczywiste - nie prowadzi działalności zarobkowej. Komenda jest jednostką budżetową i w ramach tej jednostki, bez budżetowo-finansowego wyodrębnienia, funkcjonował ośrodek do dnia 30 września 1991 r. Wydatki ośrodka nie pozostawały w związku z uzyskaniem przychodów z prowadzonej działalności, a przychody były odprowadzane w całości do budżetu, nawet i te, które były uzyskiwane ze skierowań, odstąpionych osobom nie korzystającym z uprawnień resortowych, w ramach wolnych miejsc, czy ich wymiany, co zwiększyło wpływy budżetu. Skoro ani działalności ośrodka, ani działalności Komendy nie można uznać za działalność gospodarczą, zastosowane stawki podatku - jak przy prowadzeniu działalności gospodarczej - były bezpodstawne.

Zmiana tej sytuacji nastąpiła z dniem 1 października 1991 r., kiedy ośrodki wczasowe Komendy, w tym i ośrodek w P., przekształcono w gospodarstwa pomocnicze, wyodrębniając je organizacyjnie i finansowo z działalności podstawowej Komendy i z zadaniem prowadzenia działalności otwartej na własny rachunek, z pełnym samofinansowaniem się. Od tej daty zaistniała sytuacja pozwalająca na obciążenie obowiązkiem podatkowym w podatku od nieruchomości według przyjętych w decyzji stawek, natomiast zaskarżona decyzja, w świetle powyższych wywodów, została podjęta z naruszeniem art. 5 ust. 1 pkt 2 i pkt 5 lit. "a" ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych.

Wobec czego ta decyzja i utrzymana przez nią w mocy decyzja pierwszej instancji podlegały uchyleniu na podstawie art. 207 par. 1 pkt 1 Kpa 1.