Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 446/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2013-01-30 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Zaliczka alimentacyjna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 23 ust. 1
journal: Dz.U. 2009 nr 1 poz 7
law: Ustawa z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów - tekst jednolity.
article: art. 156 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Sikorska (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński, Sędzia WSA Wanda Wiatkowska-Ilków, Protokolant Krzysztof Caliński, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 23 stycznia 2013 r. sprawy ze skargi J. K.-Ż. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J.G. z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji i uznaniu za nienależnie pobrane świadczenie z funduszu alimentacyjnego wraz z ustawowymi odsetkami I. oddala skargę II. przyznaje adw. M. M. kwotę 295,20 (słownie: dwieście dziewięćdziesiąt pięć i 20/100) złotych w tym 23 % VAT od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu sądowym.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 127 § 3, art. 156 § 1 oraz art. 157 § 1 k.p.a., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J. G. - po rozpatrzeniu wniosku J. K.-Ż. (dalej: skarżąca) o ponowne rozpoznanie sprawy dotyczącej stwierdzenia nieważności decyzji działającego z upoważnienia Burmistrza Miasta L. Zastępcy Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w L. z dnia [...]czerwca 2010 r., nr [...], o uznaniu za nienależnie pobrane świadczenie z funduszu alimentacyjnego wypłacone skarżącej na N. Ż. i M. Ż. w okresie od października 2008 r. do września 2009 r. w łącznej kwocie 6.000 zł wraz z ustawowymi odsetkami - utrzymało w mocy decyzję własną z dnia [...] marca 2012 r., nr [...], orzekającą o odmowie stwierdzenia nieważności wymienionej wyżej decyzji organu I instancji z dnia [...]czerwca 2010 r. nr [...].

W uzasadnieniu decyzji Kolegium wskazało, że pismem z dnia 18 stycznia 2012 r. skarżąca, reprezentowana przez pełnomocnika, zwróciła się do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w L. o wzruszenie w nadzwyczajnym trybie decyzji o obowiązku zwrotu nienależnie pobranych świadczeń alimentacyjnych. W ocenie wnioskodawczyni słusznie zostało jej przyznane świadczenie z funduszu alimentacyjnego na małoletnie dzieci N. Ż. i M. Ż.. Wniosek został przekazany przez Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w L. Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w J. G.. Pismem z dnia 15 lutego 2012 r., doręczonym w dniu 17 lutego 2012 r., pełnomocnik skarżącej sprecyzował, że domaga się stwierdzenia nieważności m. in. w/w decyzji organu I instancji z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...].

W następstwie wniosku strony, Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...], wszczęło postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności w/w decyzji organu I instancji z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...], wyznaczając jednocześnie stronom tygodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie.

Następnie decyzją z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J. G. odmówiło stwierdzenia nieważność decyzji Zastępcy Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w L. z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] o uznaniu za nienależnie pobrane świadczenie z funduszu alimentacyjnego wypłacone skarżącej na N. Ż. i M. Ż. w okresie od października 2008 r. do września 2009 r. w łącznej kwocie 6.000 zł wraz z ustawowymi odsetkami.

Wnioskiem z dnia 30 marca 2012 r. skarżąca, reprezentowana przez matkę, zwróciła się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego o ponowne rozpoznanie sprawy zakończonej wydaną przez Kolegium decyzją z dnia [...] marca 2012 r. nr [...]. W uzasadnieniu wniosku podała, że chociaż świadczenie z funduszu alimentacyjnego skarżącej przysługuje, obecnie jej nie otrzymuje pomimo, że zobowiązany do jej płacenia jest ojciec dzieci P. Ż.

Rozpatrując ponownie sprawę organ odwoławczy wskazał, że stwierdzenie nieważności decyzji jest instytucją procesową umożliwiającą usunięcie z obrotu prawnego decyzji dotkniętych najpoważniejszymi wadami. Katalog tych wad został w sposób wyczerpujący określony w art. 156 § 1 k.p.a., zgodnie z którym, organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji ostatecznej, która: 1) wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości, 2) wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa, 3) dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną, 4) została skierowana do osoby nie będącej stroną w sprawie, 5) była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały, 6) w razie jej wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą, 7) zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa.

Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest postępowaniem nadzwyczajnym, którego celem nie jest ponowne rozpoznanie zakończonej sprawy, lecz ustalenie, czy decyzja ostateczna jest dotknięta jedną z kwalifikowanych wad. Postępowanie to zatem nie może przeradzać się w postępowanie o charakterze merytorycznym, w którym bada się na nowo wszystkie zarzuty strony. Taka praktyka stanowiłaby naruszenie zasady dwuinstancyjności.

Decyzja stwierdzająca nieważność może mieć jedynie charakter wyjątkowy. Oznacza to, że stwierdzenie nieważności może mieć miejsce tylko, gdy decyzja dotknięta jest w sposób niewątpliwy jedną z wad określonych w art. 156 § 1 k.p.a. (por. wyrok NSA z dnia 05.02.1988 r. sygn. akt IV SA 948/87).

Organ wskazał, że warunki i tryb przyznawania świadczeń z funduszu alimentacyjnego oraz kwestie nienależności pobrania świadczeń regulują przepisy ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (t.j. Dz. U z 2009 r. nr 1, poz. 7 ze zm.), dalej ustawa. Zgodnie z przepisem art. 2 pkt 7 ilekroć w ustawie jest mowa o nienależnie pobranym świadczeniu - oznacza to świadczenia z funduszu alimentacyjnego:

a) wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie albo wstrzymanie wypłaty świadczenia w całości lub w części.

b) przyznane lub wypłacone w przypadku świadomego wprowadzenia w błąd przez osobę pobierającą te świadczenia,

c) wypłacone bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa, jeżeli stwierdzono nieważność decyzji przyznającej świadczenie albo w wyniku wznowienia postępowania uchylono decyzję przyznającą świadczenie i odmówiono prawa do świadczenia,

d) wypłacone, w przypadku gdy osoba uprawniona w okresie ich pobierania otrzymała, niezgodnie z kolejnością określoną w art. 28, zaległe lub bieżące alimenty, do wysokości otrzymanych w tym okresie alimentów.

Zgodnie z art. 23 ust. 1 osoba, która pobrała nienależnie świadczenia, jest obowiązana do ich zwrotu wraz z ustawowymi odsetkami.

W ocenie Kolegium zarzut bezzasadności decyzji, zawarty we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji oraz we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, należało rozpatrzyć w świetle podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji z powodu wydania jej z rażącym naruszeniem prawa lub bez podstawy prawnej. W orzecznictwie sądowo-administracyjnym panuje ugruntowane stanowisko, zgodnie z którym przypadek rażącego naruszenia prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. występuje, gdy łącznie zostaną spełnione trzy przesłanki: zachodzi oczywistość naruszenia konkretnego przepisu, za uznaniem naruszenia za rażące przemawia charakter naruszonego przepisu oraz racje ekonomiczne, społeczne - skutki, które wywołała decyzja. Oczywistość naruszenia prawa polega na niewątpliwej sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia a przepisem prawa stanowiącym podstawę prawną decyzji. Skutki, które wywołuje rozstrzygnięcie uznane za rażąco naruszające prawo, to skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu wymagań praworządności - gospodarcze lub społeczne skutki naruszenia, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji jako aktu wydanego przez organ praworządnego państwa – (wyrok NSA z dnia 29.06.2005 r. sygn. akt II GSK 88/05, Glosa nr 39/2006).

Jednocześnie organ wskazał, że przepisy k.p.a. nie definiują pojęcia rażącego naruszenia prawa. Wyjaśnił, że słowo rażący pochodzi od czasownika razić, czyli "kłuć w oczy", negatywnie wyróżniać się z otoczenia, nie zgadzać się z tłem. Jeżeli założyć, że tłem jest prawo, to niezgodność z nim decyzji, "rzuca się w oczy", "odbija od tła". Najogólniej mówiąc, proste zestawienie treści decyzji z treścią przepisu wskazuje na ich wzajemną sprzeczność. Również orzecznictwo NSA wskazuje, że nie każde naruszenie prawa jest rażące, lecz tylko takie, które jest drastyczne, wyraźne, oczywiste. Dla zakwalifikowania danej decyzji ostatecznej do kategorii aktów administracyjnych wydanych z rażącym naruszeniem prawa strona winna wykazać, iż jej treść pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią przepisu prawa oraz że charakter takiego naruszenia powoduje, iż dana decyzja nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa (wyrok NSA z 07.06.2001 r. sygn. akt III SA 907/00, niepubl.). Już proste zestawienie treści takiej decyzji z treścią przepisu prawa wskazuje na ich wzajemną sprzeczność. Orzeczenie wydane przez organ w sposób ewidentny odbiega od obowiązującej normy prawnej, przy czym wykładnia tej normy nie może budzić wątpliwości (wyrok NSA z 13.07.2001 r. sygn. akt III SA 1110/00, niepubl.).

W tej sytuacji mając na uwadze treść przepisów prawa materialnego warunkujących zasadność uznania pobranych świadczeń za nienależne, Samorządowe Kolegium Odwoławcze ponownie rozpoznając sprawę uznało, że w niniejszej sprawie nie wystąpiły określone przepisami k.p.a. przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji organu I instancji. Nie sposób zdaniem organu mówić o rażącym naruszeniu prawa, gdy organ administracyjny działa zgodnie z dyspozycją określoną przepisami prawa materialnego. Organ wskazał, że powołany wyżej przepis art. 2 pkt 7 lit. c ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów stanowi samodzielną podstawę do uznania świadczenia z funduszu alimentacyjnego za nienależnie pobrane w sytuacji, gdy w sprawie wydano już decyzję uchylającą wcześniej wydaną decyzję o przyznaniu świadczenia i orzeczono o odmowie jego udzielenia. Kolegium podzieliło także stanowisko wyrażone w decyzji, zgodnie z którym postępowanie w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranych świadczeń jest postępowaniem następczym, odrębnym od postępowania w sprawie uchylenia decyzji przyznających świadczenie. W toku postępowania prowadzonego na podstawie art. 2 pkt 7 lit. c ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranych świadczeń,nie jest zatem rozważana kwestia przesłanek nienależnego ich pobrania, gdyż zagadnienie to było przedmiotem rozstrzygania w postępowaniu wznowieniowym, w wyniku którego stwierdzono, że przyznanie świadczeń było niezgodne z prawem i w celu przywrócenia porządku prawnego uchylono decyzję przyznającą, rozstrzygając jednocześnie o odmowie prawa do dochodzonych świadczeń.

Podstawą stwierdzenia nieważności decyzji jest konieczność wystąpienia rażącego naruszenia prawa. W doktrynie panuje ugruntowane stanowisko, według którego z rażącym naruszeniem prawa mamy do czynienia w sytuacji, gdy "czynności zmierzające do wydania decyzji administracyjnej oraz treść załatwienia sprawy w niej wyrażona stanowi zaprzeczenie stanu prawnego sprawy w całości lub w części. Można powiedzieć, że czynności prowadzące do załatwienia sprawy lub samo jej załatwienie następuje w odniesieniu nie do stanu prawnego sprawy i jego elementów, lecz jak gdyby do ich kontratypów, do zanegowanych w całości lub w części treści przepisów regulujących stan prawny sprawy. (J. Borkowski w: B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego - Komentarz, Warszawa 2000, str. 663). Tak więc przesłanką stwierdzenia nieważności może być wydanie decyzji niewątpliwie sprzecznej ze stanem faktycznym i prawnym.

W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. brak było w niniejszej sprawie podstaw do uznania, że w sprawie spełnione zostały przesłanki dopuszczające stwierdzenie nieważności decyzji. W toku ponownego rozpoznawania sprawy Kolegium nie dopatrzyło się żadnych nowych okoliczności, które uzasadniałyby stwierdzenie nieważności decyzji organu I instancji z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...].

Odnosząc się do podniesionych przez stronę we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy twierdzeń, że kilka razy rozmawiała z przedstawicielami SKO w/w sprawie (...) Kolegium wskazało, że w toku rozpoznawanie sprawy wzięło pod uwagę wszelkie zgłoszone przez stronę wnioski. Dodało, że strona nie wypowiedziała się dodatkowo na piśmie odnośnie zebranego materiału dowodowego, co stanowiło jednak jej uprawnienie, a nie obowiązek.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 6 czerwca 2012 r. pełnomocnik skarżącej wniósł o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. z dnia [...] maja 2012 r. nr [...], podnosząc zarzut naruszenia "prawa w sprawie jurysdykcji, prawa właściwego, uznawania i wykonywania orzeczeń w zakresie zobowiązań alimentacyjnych na rzecz małoletnich [...]".

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J. G. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Skarga nie jest zasadna.

Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne właściwe są do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Akt administracyjny jest zgodny z prawem, jeżeli jest zgodny z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie aktu administracyjnego, względnie stwierdzenie jego nieważności przez Sąd następuje tylko w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. Stosownie też do art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą.

Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając sprawę w tak zakreślonym zakresie nie stwierdził, aby zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca wydane zostały z uchybieniami, które powodowałyby konieczność ich wyeliminowania z obrotu prawnego.

Istotą postępowania w niniejszej sprawie jest ocena, czy decyzja działającego z upoważnienia Burmistrza Miasta L. Zastępcy Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w L. z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...], o uznaniu za nienależnie pobrane świadczenie z funduszu alimentacyjnego wypłacone skarżącej na N. Ż. i M. Ż. w okresie od października 2008 r. do września 2009 r. w łącznej kwocie 6.000 zł wraz z ustawowymi odsetkami, dotknięta jest wadą nieważności wskazaną w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., tj. czy wydana została z rażącym naruszeniem przepisów prawa. Przedmiotem kontroli Sądu jest zatem decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. wydana w trybie nadzwyczajnym, jakim jest postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej.

Na wstępie rozważań zwrócić należy uwagę, iż jedną z fundamentalnych zasad postępowania administracyjnego jest wyrażona w art. 16 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego zasada trwałości decyzji ostatecznych, która ma na celu nie tylko ochronę praw nabytych strony, ale w ogóle istniejącego porządku prawnego. Pewność obrotu prawnego wymaga, by ostateczne decyzje administracyjne były co do zasady trwałe. W systemie prawa polskiego każda decyzja ostateczna korzysta z domniemania prawidłowości. Organ, który wydał decyzję wadliwą, jest tą decyzją związany do czasu jej zmiany w sposób przewidziany prawem. Wszelkie decyzje ostateczne organów administracji, zgodnie z zasadą ich trwałości, mogą być weryfikowane zupełnie wyjątkowo, tylko i wyłącznie w określonych trybach nadzwyczajnych. Doniosłość tej zasady powoduje, jak się podkreśla w doktrynie prawa administracyjnego, że stabilizacja porządku prawnego jest wartością większą niż potrzeba eliminowania z obrotu prawnego wadliwych decyzji. Mimo to, ustawodawca przewidział tryby wzruszania decyzji ostatecznych, a jednym z nich jest uregulowana w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego możliwość stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej.

Instytucja stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej służy eliminowaniu z obrotu prawnego decyzji obarczonych kwalifikowanymi wadami materialnoprawnymi, a więc dotykającymi samej decyzji, jej treści i skutków prawnych. Wady te dotyczą elementów stosunku prawnego tworzonego lub ustalonego przez decyzję, jego strony podmiotowej lub przedmiotowej. Postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym, którego istotą jest ustalenie czy nie zachodzi jedna z przesłanek wymienionych enumeratywnie w art. 156 § 1 k.p.a. Oznacza to, iż organ administracji nie może rozpatrywać sprawy co do istoty, tak jak w postępowaniu odwoławczym. Postępowanie to nie może więc przerodzić się w postępowanie o charakterze merytorycznym, w którym badane są na nowo wszystkie okoliczności sprawy. Dotyczy to każdego postępowania w tym przedmiocie bez względu na to, czy zostało wszczęte na żądanie strony, czy z urzędu. (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 03.12.2004 r. sygn. akt III SA/Wa 240/04, lex 168004 oraz wyroki NSA: z dnia 21.09.2001 r. sygn. akt III SA 1430/00 i z dnia 18.10.2001 r. sygn. akt III SA 1685/00, niepubl.).

Za utrwalony w orzecznictwie należy zatem uznać pogląd, że postępowanie nadzorcze, w szczególności dotyczące stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej, nie służy załatwieniu sprawy administracyjnej. Jego podstawowym celem nie jest orzekanie o obowiązkach i prawach strony wynikających z przepisów prawa materialnego, lecz zbadanie orzeczenia wydanego w postępowaniu zwykłym pod względem zaistnienia przesłanek wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. Można więc powiedzieć, że przedmiotem decyzji wydanej w postępowaniu nadzorczym jest inna decyzja, a nie rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej (zob. na przykład wyrok NSA z dnia 25.112005 r. sygn. akt I FSK 268/05, lex nr 187911)

Katalog przesłanek warunkujących stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej zakreśla więc ramy powierzonej sądowi administracyjnemu kontroli legalności decyzji wydanych w tym nadzwyczajnym postępowaniu w instancji odwoławczej.

Oceniając zaskarżoną decyzję w świetle materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie Sąd uznał, że brak jest podstaw do podważenia legalności zaskarżonej decyzji bowiem rozstrzygnięcie to odpowiada prawu. Zasadnie, zdaniem Sądu, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J. G. odmówiło stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji działającego z upoważnienia Burmistrza Miasta L. Zastępcy Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w L. z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...] o uznaniu za nienależnie pobrane świadczenie z funduszu alimentacyjnego wypłacone skarżącej na N. Ż. i M. Ż. w okresie od października 2008 r. do września 2009 r. w łącznej kwocie 6.000 zł wraz z ustawowymi odsetkami przyjmując, że przedmiotowej decyzji nie można zarzucić rażącego naruszenia przepisów ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów.

Przesłanka rażącego naruszenia prawa, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. zachodzi wówczas, gdy naruszenie prawa ma oczywisty charakter. Należy zgodzić się z poglądem doktryny, że cechą rażącego naruszenia prawa jest to, że treść decyzji pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią przepisu, tzn. istnienie tej sprzeczności da się ustalić poprzez proste ich zestawienie. Na przykład w orzecznictwie wskazuje się, że za rażące naruszenie prawa nie można uznać błędów w wykładni prawa, ale przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny. Dotyczy to zwłaszcza sytuacji, w których przepis prawa dopuszcza możliwość rozbieżnej interpretacji. Wybór jednej z możliwych interpretacji nie może być oceniany jako rażące naruszenie prawa nawet wtedy, gdy zostanie ona później uznana za nieprawidłową. Rażące naruszenie prawa będzie miało miejsce w sytuacji, gdy w stanie prawnym niebudzącym wątpliwości co do jego zrozumienia zostaje wydana decyzja, która treścią swego rozstrzygnięcia stanowi negację całości lub części obowiązujących przepisów (por. wyrok NSA z dnia 03.05.2003 r. sygn. akt III SA 2395/01, niepubl.).

Zdaniem Sądu, brak jest w niniejszej sprawie oczywistej sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia zawartego w decyzji podlegającej badaniu w trybie stwierdzenia nieważności, a przepisami prawa.

Decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...], działający z upoważnienia Burmistrza Miasta L. Zastępcy Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w L. na podstawie art. 104 k.p.a. oraz art. 2 pkt 7 lit c, art. 19 ust. 1, art. 23 ust. 1, ust. 5 i ust. 7 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, uznał za nienależnie pobrane świadczenie z funduszu alimentacyjnego wypłacone skarżącej na N. Ż. i M. Ż. w okresie od października 2008 r. do września 2009 r. w łącznej kwocie 6.000 zł wraz z ustawowymi odsetkami.

Treść normy art. 2 pkt 7 lit. c ustawy stanowi, iż nienależne pobrane świadczenie oznacza świadczenie z funduszu alimentacyjnego wypłacone bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa, jeżeli stwierdzono nieważność decyzji przyznającej świadczenie albo w wyniku wznowienia postępowania uchylono decyzję przyznającą świadczenie i odmówiono prawa do świadczenia. Natomiast zgodnie z art. 23 ust. 1 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów osoba, która pobrała nienależnie świadczenia, jest obowiązana do ich zwrotu wraz z ustawowymi odsetkami.

Skoro zatem z akt sprawy administracyjnej wynika bezspornie, że decyzją ostateczną z dnia [...] maja 2010 r. nr [...] wydaną po wznowieniu postępowania organ I instancji uchylił decyzję własną z dnia [...] października 2008 r. nr [...] o przyznaniu skarżącej na rzecz dzieci N. Ż. i M. Ż. świadczenia z funduszu alimentacyjnego na okres od 1 października 2008 r. do 30 września 2009 r. w wysokości 250 zł miesięcznie na każde dziecko i odmówił przyznania świadczenia z funduszu alimentacyjnego w okresie od 1 października 2008 r. do 30 września 2009 r. na rzecz M. Ż. i N. Ż., to nie ma podstaw do stwierdzenia, że decyzja organu I instancji z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] o uznaniu za nienależnie pobrane świadczenie z funduszu alimentacyjnego wypłacone skarżącej na N. Ż. i M. Ż. w okresie od października 2008 r. do września 2009 r. w łącznej kwocie 6.000 zł wraz z ustawowymi odsetkami została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Ustawodawca bowiem w art. 2 pkt 7 lit. c ustawy dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów jednoznacznie wykluczył możliwość pobierania świadczeń z funduszu alimentacyjnego, jeżeli stwierdzono nieważność decyzji przyznającej świadczenie albo w wyniku wznowienia postępowania uchylono decyzję przyznającą świadczenie i odmówiono prawa do świadczenia. Zatem sytuacja, w której prawomocnie uchylono decyzję przyznającą świadczenia obliguje organ do podjęcia decyzji uznającej za nienależnie pobrane świadczenie i zobowiązującej do ich zwrotu.

Nie ulega wątpliwości, iż osoba otrzymująca świadczenie z funduszu alimentacyjnego nie może pobierać tych świadczeń, gdy w wyniku wznowienia postępowania uchylono decyzję przyznającą świadczenie i odmówiono prawa do świadczenia, a zaistnienie takiej sytuacji powoduje, że środki finansowe otrzymane z funduszu stają się świadczeniem nienależnie pobranym.

Z powyższych względów Sąd uznał, że zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J. G. dokonało prawidłowej oceny, iż ostatecznej decyzji działającego z upoważnienia Burmistrza Miasta L. Zastępcy Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w L. z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...], nie można postawić zarzutu wydania z rażącym naruszeniem przepisów prawa. Z obowiązującej w obrocie prawnym decyzji z dania [...] maja 2010 r. wynika, że skarżąca pobrała nienależne świadczenie z funduszu alimentacyjnego za okres, za który w wyniku wznowienia postępowania uchylono decyzję przyznającą świadczenie i odmówiono jej prawa do świadczeń.

Mając na uwadze powyższe ustalenia i wnioski należy stwierdzić, że brak jest ustawowych przesłanek do uwzględnienia skargi, w związku z czym należało ją oddalić na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

O kosztach pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu (pkt II wyroku) orzeczono na podstawie art. 250 p.p.s.a. oraz § 18 ust.1 pkt 1 lit. c) i § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokatów oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. nr 163, poz. 1348 ze zm.).