Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 4/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-05-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 648  Sprawy z zakresu informacji publicznej i prawa prasowego
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej
Powołane przepisy: article: art. 134 par. 1
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 268a
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Walawski (spr.) Sędzia WSA Anna Mierzejewska Sędzia WSA Ewa Marcinkowska Protokolant specjalista Elwira Sipak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 maja 2015 r. sprawy ze skargi G. P. na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji poprzedzającej; 2. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości; 3. zasądza od Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego na rzecz skarżącego G. P. kwotę 440 (czterysta czterdzieści) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

G. P. w dniu 31 października 2012 r. złożył do Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Centrala wniosek o udostępnienie informacji publicznej podając, że "w związku z postępowaniem o zamówienie publiczne prowadzone przez centralę KRUS na: "Usługi eksploatacji, modyfikacji, konserwacji oraz prowadzenia prac rozwojowych systemu do obsługi świadczeń emerytalno – rentowych" zakończonego w sierpniu 2011 r. i w związku z otrzymanym w dniu dzisiejszym umowami z firmami:

1. [...] – D. Z.

2. [...] sp. z o.o.

proszę o nadesłanie kopii wykonanych przez te firmy pism opracowań opinii i wszelkich dokumentów przekazanych KRUS przez te firmy w związku z w/w postępowaniem".

Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego na podstawie art. 5 ust. 2, art. 10 ust. 1, art. 16 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2014 r., poz. 782) oraz art. 105 i art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 z późn. zm.), w dniu [...] października 2014 r. wydał decyzję znak: [...], którą odmówił udostępnienia dokumentu: " Ocena ofert w przetargu na eksploatację, modyfikację, konserwację oraz prowadzenie prac rozwojowych systemu do obsługi świadczeń emerytalno - rentowych w Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego" z dnia 1 sierpnia 2011 r. w zakresie pkt 4 Ocena koncepcji realizacji obsługi eksploatacyjnej oraz modyfikacji systemu Tabela 6 Ocena merytoryczna ofert poz. 3 i 5.

Wnioskodawca we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy podał, że z treści uzasadnienia decyzji wynika, ze podstawą odmowy są oświadczenia firm [...] S.A. i [...] z siedzibą w B. dokonane w toku postępowania w roku 2011 r. W ocenie wnioskodawcy niedopuszczalne jest orzekanie w roku 2014 r. (w trzy lata później) na tej podstawie o istnieniu lub nieistnieniu tajemnicy przedsiębiorstwa.

Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 oraz art. 127 § 3 Kpa w zw. z art. 16 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej, w dniu [...] listopada 2014 r. wydał decyzję znak: [...] , którą uchylił decyzję poprzedzającą z dnia [...] października 2014 r. w części dotyczącej odmowy udostępnienia kryterium zawartego w pkt 4 "Ocena koncepcji realizacji obsługi eksploatacyjnej oraz modyfikacji systemu Tabela 6 Ocena merytoryczna ofert poz. 3 i 5 dokumentu "Ocena ofert w przetargu na eksploatację, modyfikację, konserwację oraz prowadzenie prac rozwojowych systemu do obsługi świadczeń emerytalno - rentowych w Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego" z dnia 1 sierpnia 2011 r., a w pozostałym zakresie utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

G. P., reprezentowany przez pełnomocnika, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Prezesa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia [...] listopada 2014 r., w której wniósł o:

1. uchylenie skarżonej decyzji;

2. uchylenie poprzedzającej jej decyzji pierwszoinstancyjnej;

3. stwierdzenie, że postępowanie prowadzone jest w sposób przewlekły;

4. stwierdzenie, że doszło do rażącego naruszenia prawa;

5. zasądzenie zwrotu kosztów postępowania i zastępstwa procesowego.

Skarżący w uzasadnieniu skargi podał, że:

I. Sprawa dotyczy wniosku o udostępnienie informacji publicznej z dnia 31 października 2012 r. Postępowanie toczy się już ponad dwa lata. Ustawodawca zakreślił termin do załatwienia takiej sprawy 14 dni. Ponad dwuletni czas załatwienia sprawy w powyższej sytuacji niewątpliwie świadczy o przewlekłości postępowania.

II. Organ wydając decyzje nie podjął żadnych działań aby ustalić, czy "zastrzeżone informacje" stanowią czyjąkolwiek tajemnicę przedsiębiorstwa w dacie wydania decyzji. Tajemnica przedsiębiorstwa ze swej natury jest stanem przemijającym i fakt, że ktoś zastrzegł tajemnice w 2011 r. nie może być podstawą do stwierdzenia, że pod koniec 2014 r. nadal jest to tajemnica.

III. Zastrzeżona tajemnica dotyczy eksploatacji systemu informatycznego służącego realizacji zadania publicznego. O ile można uznać, że szczegóły oferty były tajemnicą na etapie starania się o zamówienie, to na etapie realizacji zamówienia są to informacje na temat sposobu funkcjonowania systemu realizującego zadanie publiczne i jako takie nie mogą stanowić tajemnicy przedsiębiorstwa. Sposób funkcjonowania Państwa jest informacją publiczną.

IV. Decyzja nie została doręczona pełnomocnikowi. Dopiero w toku toczącego się przed tutejszym sądem postępowaniem pełnomocnik otrzymał tą decyzję za pośrednictwem tutejszego sądu.

V. W toku postępowania kilkakrotnie składałem pełnomocnictwo dla Radcy Prawnego R. K., jest to pełnomocnictwo ogólne, również do występowania w niniejszej sprawie zarówno przed WSA jak i przed NSA. Pełnomocnictwo to nie wygasło, nadal pozostaje w mocy, w związku z powyższym proszę wszelką korespondencję kierować na adres pełnomocnika.

Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie z uwagi na jej bezzasadność. Organ podtrzymał w piśmie stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz odniósł się do stanowiska skarżącego przedstawionego w skardze.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 512) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Na podstawie art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd przy rozstrzyganiu sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd administracyjny nie rozstrzyga więc merytorycznie, lecz ocenia zgodność decyzji z przepisami prawa.

Zgodnie z treścią art. 268a Kpa, organ administracji publicznej może w formie pisemnej upoważnić pracowników kierowanej jednostki organizacyjnej do załatwiania spraw w jego imieniu w ustalonym zakresie, a w szczególności wydawania decyzji administracyjnych, postanowień i zaświadczeń.

Upoważnienie udzielone na podstawie tego przepisu wywiera ten skutek, że zmienia się osoba wykonująca kompetencje organu w zakresie podejmowania czynności w prawnych formach działania administracji publicznej.

Z powyżej przytoczonego przepisu wynika również, że w istocie prawo przewiduje możliwość upoważnienia przez organ pracownika do wydawania decyzji administracyjnych, nie mniej jednak dla skutecznego umocowania w tym zakresie niezbędne jest legitymowanie się pisemnym upoważnieniem organu.

Pokreślić należy, iż w tym względzie organy mają całkowitą swobodę działania i nie są skrępowane żadnymi ograniczeniami komu konkretnie udzielą stosownego upoważnienia, na jaki okres i w jakich sprawach, zależy wyłącznie od nich.

Wskazać należy, że zarzut braku umocowania dla osoby do wydania z upoważnienia organu w niniejszej sprawie nie został podniesiony przez skarżącego. Wydanie decyzji bez upoważnienia organu pociąga za sobą nieważność decyzji. W orzecznictwie nie ma co prawda zgodności co do tego, czy nieważność ta jest skutkiem naruszenia właściwości, czy rażącego naruszenia prawa bądź braku podstawy prawnej (por. wyrok NSA z dnia 26 kwietnia 1996 r. SA/Lu 691/95, LEX nr 26790: "Brak upoważnienia, o którym mowa w art. 268a k.p.a., skutkuje naruszeniem przepisów o właściwości (art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a.)", inaczej: wyrok NSA z dnia 18 grudnia 1996 r., SA/Ka 2564/95, LEX nr 28969: "1. Konsekwencją prawną podpisania rozstrzygnięcia organu podatkowego przez osobę nieupoważnioną będzie uznanie tego rozstrzygnięcia za wydane bez podstawy prawnej, co zgodnie z art. 156 § 1 pkt 2 stanowi przesłankę do stwierdzenia nieważności takiego rozstrzygnięcia"). Nie mniej jednak z uwagi na możliwość konwalidacji decyzji nieważnych z powodu naruszenia właściwości, kwestia ta ma istotne znaczenie.

Zarówno zaskarżona decyzja Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia z dnia [...] listopada 2014 r., jak i decyzja ją poprzedzająca z dnia [...] października 2014 r. zostały podpisane z upoważnienia tego organu. Jednakże znajdujące się w aktach sprawy upoważnienia dla zastępców organu nie stanowią upoważnienia do wydawania decyzji administracyjnych w sprawach objętych wnioskiem skarżącego. Ponadto należy zwrócić uwagę na fakt, że użyte w tych upoważnieniach określenie "zastępowania" nie oznacza upoważnienia do wydawania decyzji administracyjnych.

Sąd uznał, że w niniejszej sprawie zaistniały podstawy do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej w związku treścią art. 145 § 1 pkt 2 i art. 152 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O niewykonalności decyzji Sąd orzekł na podstawie art. 152 tej ustawy. Natomiast kosztach orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 powołanej ustawy.