Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 475/19
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2020-05-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 19 ust. 4, art. 8 ust. 2
journal: Dz.U. 2017 poz 1851
law: Ustawa z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk, Sędziowie Sędzia del. NSA Grzegorz Jankowski (spr.), Sędzia NSA Mirosław Wincenciak, , po rozpoznaniu w dniu 27 maja 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 28 listopada 2018 r. sygn. akt II SA/Łd 812/18 w sprawie ze skargi S. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia wychowawczego I. oddala skargę kasacyjną, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz S. G. kwotę 240 (słownie: dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 28 listopada 2018 roku, sygn. akt II SA/Łd 812/18, uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] oraz poprzedzającą jej wydanie decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] kwietnia 2018 roku w przedmiocie świadczenia wychowawczego. W pkt. II wyroku Sąd zasądził od organu na rzecz skarżącego kwotę 480 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Z uzasadnienia wyroku wynika, że został on wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Wnioskiem z dnia [...] sierpnia 2017 r. S. G. zwrócił się o przyznanie świadczenia wychowawczego na dwoje dzieci, tj. A. G. i A. G.

Prezydent Miasta [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2018 r. przyznał prawo do świadczenia wychowawczego na A. G. w wysokości 500 zł miesięcznie na okres od dnia [...] grudnia 2017 r. do dnia [...] września 2018 r. oraz odmówił prawa do świadczenia wychowawczego na A. G. w okresie od [...] grudnia 2017 r.

W odwołaniu od decyzji strona zarzuciła m. in. błąd w wyliczeniu dochodu oraz

w określeniu daty początkowej okresu, na jaki ustalone zostało świadczenie wychowawcze na A. G. Zdaniem odwołującego się świadczenie powinno zostać przyznane od dnia [...] października 2017 r.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] maja 2018 r. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia Kolegium wyjaśniło, iż wnioskodawca wystąpił z wnioskiem o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego na dzieci A. G. (ur. [...] r.) oraz A. G. (ur. [...] r.). Wobec stwierdzenia, iż wnioskodawca jest rodzicem samotnie wychowującym dzieci, organ I instancji, stosownie do art. 19 ust. 4 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. z 2017 r. poz. 1851 z późn. zm.) – zwanej dalej ustawą, wezwał do przedstawienia dokumentów potwierdzających ustalenie alimentów od drugiego rodzica na rzecz dzieci. W odpowiedzi strona przedstawiła wyrok zaoczny Sądu Rejonowego dla [...] w [...] z dnia [...] stycznia 2018 r., sygn. akt [...] z którego wynika, iż zasądzone zostały alimenty od pozwanej na rzecz małoletnich córek w wysokości po 200 zł miesięcznie na rzecz każdej z nich, poczynając od dnia [...] grudnia 2017 r. Kolegium mając na względzie przedłożone orzeczenie i przepisy ustawy zgodziło się z organem I instancji, iż w okresie od [...] października 2017 r. do dnia [...] listopada 2017 r. odwołujący się nie spełniał przesłanek do przyznania prawa do świadczenia wychowawczego, bowiem jako osoba samotnie wychowująca dzieci w tym czasie nie miał zasądzonych alimentów na dzieci. Wystąpiła więc negatywna przesłanka o jakiej mowa w art. 8 ust. 2 ustawy. Dopiero ustalenie od [...] grudnia 2017 r. obowiązku alimentacyjnego wobec małoletnich spowodowało, iż wnioskodawca – samotny rodzic, stał się osobą uprawnioną do świadczenia wychowawczego na drugie dziecko w rodzinie. Natomiast wobec tego, że kryterium dochodowe rodziny wynoszące 800 zł miesięcznie na osobę w rodzinie zostało przekroczone (dochód na osobę w rodzinie wyniósł 825,96 zł), uzasadniona była odmowa przyznania świadczenia na pierwsze dziecko.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na tę decyzję S. G. zakwestionował okres na jaki zostało mu przyznane świadczenie wychowawcze na dziecko A. G., zarzucając naruszenie art. 19 ust. 4 w zw. z art. 8 ust. 2 ustawy poprzez ich błędną wykładnię zgodnie z którą w przypadku dostarczenia tytułu wykonawczego, świadczenie wychowawcze przysługuje od miesiąca od którego rodzic zobowiązany jest do zapłaty alimentów. Świadczenie wychowawcze w takim przypadku przysługuje od dnia złożenia wniosku o jego przyznanie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w uzasadnieniu wyroku uwzględniającego skargę wyjaśnił, że dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji oraz analizując dokumenty zawarte w aktach administracyjnych, podzielił zarzut skarżącego dotyczący naruszenia przez organy orzekające art. 19 ust. 4 w związku

z art. 8 ust. 2 ustawy. Istotą sporu było to, czy skarżącemu przysługiwało świadczenie wychowawcze na drugie dziecko od dnia [...] października 2017 r., czy jak uznały organy dopiero od [...] grudnia 2017 r., do dnia [...] września 2018 r.

Sąd wyjaśnił, że skarżący jako osoba samotnie wychowująca dwójkę dzieci, wystąpił z wnioskiem o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego. Stosownie do art. 8 ust. 2 ustawy, świadczenie wychowawcze na dane dziecko nie przysługuje, jeżeli osobie samotnie wychowującej dziecko nie zostało ustalone, na rzecz tego dziecka od jego rodzica, świadczenie alimentacyjne na podstawie tytułu wykonawczego pochodzącego lub zatwierdzonego przez sąd. Skarżący wraz z wnioskiem o ustalenie przedmiotowych świadczeń nie przedłożył dokumentów, o jakich mowa w ust. 2 art. 8 ustawy. Organ wobec stwierdzenia, że nie zachodzą sytuacje opisane w art. 8 ust. 2

pkt 1-5 ustawy, prawidłowo wezwał wnioskodawcę do przedstawienia dokumentów potwierdzających ustalenie alimentów od drugiego rodzica na rzecz dzieci. W odpowiedzi skarżący przedstawił wyrok zaoczny Sądu Rejonowego dla [...] w [...] z dnia [...] stycznia 2018 r., sygn. akt [...], z którego wynika, iż zasądzone zostały alimenty od pozwanej na rzecz małoletnich córek, płatne do rąk skarżącego, poczynając od dnia [...] grudnia 2017 r. Czynności podjęte przez organ miały umocowanie w art. 19 ust. 4 ustawy. Stanowi on, iż w przypadku gdy osoba samotnie wychowująca dziecko, której prawo do świadczenia wychowawczego w stosunku do danego dziecka uzależnione jest od ustalenia na rzecz tego dziecka od jego rodzica świadczenia alimentacyjnego na podstawie tytułu wykonawczego pochodzącego lub zatwierdzonego przez sąd, złoży wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego i nie dołączy do wniosku tego tytułu wykonawczego, podmiot realizujący świadczenie wychowawcze przyjmuje wniosek i, w zakresie ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego w stosunku do tego dziecka, wyznacza termin 3 miesięcy na dostarczenie tytułu wykonawczego. W przypadku dostarczenia tytułu wykonawczego lub innych dokumentów poświadczających okoliczności, o których mowa w art. 8 ust. 2 pkt 1-5 w wyznaczonym terminie, świadczenie wychowawcze przysługuje od miesiąca złożenia wniosku, jeżeli spełnione są pozostałe warunki uprawniające do świadczenia. Niezastosowanie się do wezwania skutkuje pozostawieniem wniosku bez rozpatrzenia.

Jak wynika z akt sprawy, skarżący przedłożył wymagane orzeczenie, wprawdzie uczynił to z uchybieniem terminu, jednak postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2018 r. organ I instancji uchybiony termin przywrócił. Nie było więc wątpliwości, że skarżący usunął braki formalne wniosku, jak przewiduje art. 19 ust. 4 ustawy, w wyznaczonym terminie 3 miesięcy. A skoro tak, to ustawodawca w art. 19 ust. 4 ustawy zastrzegł, iż "w przypadku dostarczenia tytułu wykonawczego lub innych dokumentów poświadczających okoliczności, o których mowa w art. 8 ust. 2 pkt 1-5, w wyznaczonym terminie, świadczenie wychowawcze przysługuje od miesiąca złożenia wniosku, jeżeli spełnione są pozostałe warunki uprawniające do świadczenia".

Zdaniem Sądu pierwszej instancji art. 19 ust. 4 ustawy, w przywołanym wyżej zakresie, nie budzi żadnych wątpliwości interpretacyjnych. Ustawodawca w sposób jednoznaczny określił początek okresu na jaki ustalane jest świadczenie wychowawcze, w przypadku dostarczenia wymaganych dokumentów w wyznaczonym terminie. Gdyby ustawodawca chciał odmiennie uregulować początek okresu od jakiego przysługuje świadczenie w takich sytuacjach, to posiłkowałby się zapisem bardziej precyzyjnym. Chociażby w przepisie art. 19 ust. 6 ustawy czytamy, iż "(...) świadczenie wychowawcze przysługuje: 1) od miesiąca złożenia wniosku, nie wcześniej niż od miesiąca, od którego rodzic został zobowiązany do zapłaty alimentów, jeżeli spełnione są pozostałe warunki uprawniające do świadczenia - w przypadku dostarczenia tytułu wykonawczego; (...)".

W ocenie Sądu jeżeli z obowiązującego przepisu prawa, w tym wypadku art. 19 ust. 4 ustawy, nie wynikają dodatkowe ograniczenia co do sposobu określenia początku okresu na jaki ustalone ma być prawo do świadczenia wychowawczego, to organ administracji publicznej nie jest uprawniony do wprowadzania własnych ograniczeń.

W kontrolowanej sprawie organy administracji dokonały wadliwej wykładni omawianej normy prawnej i rozstrzygnęły o ustaleniu prawa do świadczenia wychowawczego dopiero od dnia [...] grudnia 2017 r. Sąd nie podzielił zapatrywania organów, że w okresie poprzedzającym wypłatę alimentów zasądzonych wyrokiem Sądu Rejonowego dla [...] w [...] z dnia [...] stycznia 2018 r. na rzecz małoletnich córek, poczynając od dnia [...] grudnia 2017 r., skarżący nie spełniał przesłanek do przyznania świadczenia wychowawczego. Owszem w dacie złożenia wniosku skarżący nie spełniał przesłanek opisanych w art. 8 ust. 2 ustawy, ale na potrzeby takich właśnie sytuacji ustawodawca ustanowił zapis art. 19 ust. 4 ustawy. I skoro w wyznaczonym terminie strona usunęła wszystkie braki, co za tym wypełniła przesłanki z art. 8 ust. 2 ustawy, to organ powinien był zastosować art. 19 ust. 4 ustawy w sposób wyżej opisany, gdyż strona ma roszczenie o przyznanie świadczenia od dnia [...] października 2017 r., co wynika z art. 18 ust. 1 ustawy.

W skardze kasacyjnej od tego wyroku Samorządowe Kolegium Odwoławcze

w [...] zaskarżyło wyrok w całości żądając jego uchylenia i oddalenia skargi, ewentualnie uchylenia wyroku i przekazania skargi Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania.

W skardze kasacyjnej podniesiono następujące zarzuty;

1) naruszenia prawa materialnego, tj.

- art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2188) przez jego niewłaściwe zastosowanie gdyż dokonana przez Sąd ocena była dowolna, niepełna, nie przystająca do stanu prawnego i zebranego materiału dowodowego sprawy,

- art. 19 ust. 4 w zw. z art. 8 ust. 2 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci przez ich błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że świadczenie wychowawcze przysługuje od dnia złożenia wniosku przez skarżącego,

tj. od dnia [...] października 2017 r., podczas gdy w okresie od dnia [...] października 2017 r. do dnia [...] listopada 2017 r. występowała negatywna przesłanka warunkująca przyznanie świadczenia, bowiem w tym okresie skarżący

jako osoba samotnie wychowująca dzieci nie miał zasądzonych alimentów na dzieci,

2) naruszenie przepisów postępowania, tj.

- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1, art. 80 ustawy z dnia

14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.) przez błędne przyjęcie, że normy te zostały naruszone

w stopniu uzasadniającym uchylenie zaskarżonej decyzji, bowiem nie zachodzi w żaden sposób konieczność zmian interpretacyjnych przepisów ustawy

o pomocy państwa w wychowaniu dzieci z uwagi na fakt prawidłowego określenia daty przyznania świadczenia wychowawczego, zgodnie z art. 19 ust. 4 tej ustawy,

- art. 141 § 4 w zw. z art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.) przez niepełne przedstawienie stanu faktycznego i prawnego, niespójną i dowolną ocenę prawną będącą kompilacją różnych poglądów, schematyzm uzasadnienia, brak uwzględnienia poglądów zarówno doktryny jak i orzecznictwa sądów odmiennego od wywiedzionej tezy, brak wykazania, że uchybienia miały wpływ na treść rozstrzygnięcia, brak jasnych, pełnych i wyczerpujących wskazań co do dalszego postępowania.

Organ Odwoławczy oświadczył, że zrzeka się prawa do rozpoznania skargi kasacyjnej na rozprawie.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną pełnomocnik skarżącego wniósł o jej oddalenie, rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym, oraz o zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym zwrotu kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny u z n a ł, co następuje:

Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę tylko okoliczności uzasadniające nieważność postępowania, które to okoliczności w kontrolowanej sprawie nie zachodziły. Tak więc postępowanie kasacyjne w niniejszej sprawie sprowadzało się wyłącznie do badania zasadności zarzutów kasacyjnych, przytoczonych w skardze kasacyjnej.

W skardze kasacyjnej podniesiono zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. Sąd pierwszej instancji powołał art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w uzasadnieniu wyroku jako podstawę prawną uchylenia zaskarżonej decyzji. Zgodnie z tym przepisem sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania (poza dającymi podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego), jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jednak z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, że to nie naruszenie przepisów postępowania administracyjnego przez organy orzekające spowodowało uwzględnienie skargi, ale naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 8 ust. 2 oraz art. 19 ust. 4 ustawy z dnia 15 września 2017 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. z 2017 r. poz. 1851). Samo błędne wskazanie podstawy prawnej wydania zaskarżonego wyroku stanowi co prawda naruszenie przepisów postępowania przed sądami administracyjnymi, ale nie uzasadnia uwzględnienia skargi kasacyjnej. Tylko naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, umożliwia uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji. W niniejszej sprawie uchybienie to nie miało wpływu na wynik sprawy. Także zarzut naruszenia 7, 77 § 1 i art. 80 k.p.a. nie mógł prowadzić do uwzględnianie skargi kasacyjnej, ponieważ Sąd pierwszej instancji nie kwestionował prawidłowości postępowania administracyjnego w sprawie, uznał, że zostało ono przeprowadzone prawidłowo. Sąd nie dokonywał żadnych własnych ustaleń stanu faktycznego. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie wynika, by normy wynikające z tych przepisów zostały naruszone. Zatem zarzut dotyczący naruszenia przez Sąd orzekający przepisów postępowania administracyjnego, okazał się nietrafiony.

Nie jest także zasadny zarzut dotyczący naruszenia art. 141 § 4 w zw. z art. 153 p.p.s.a. Stosownie do treści art. 141 § 4 p.p.s.a. uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego zaskarżony wyrok zawiera wszystkie te elementy. Sąd pierwszej instancji nie naruszył także art. 153 p.p.s.a., w myśl którego ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Zaskarżony wyrok zawiera wszystkie elementy wymagane przez ww. przepisy, Zawarty w nim wywód zawiera w szczególności omówienie podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. W ocenie Naczelnego Sądu administracyjnego uzasadnienie wyroku w sposób jasny i klarowny prezentuje stanowisko Sądu pierwszej instancji, wyjaśnia przesłanki którymi Sąd się kierował. Zawiera też jasne wskazania co do dalszego postępowania. Skoro powodem uwzględnienia skargi było naruszenie prawa materialnego przez jego błędną wykładnię, ponownie rozpoznając sprawę, wystarczy zastosować wykładnię przepisów prawa materialnego zaprezentowaną w uzasadnieniu wyroku.

Odnośnie podniesionego zarzutu dotyczącego naruszenia art. 1 ustawy z dnia

25 lipca 2002 r. Prawo o sądów administracyjnych, przez jego niewłaściwe zastosowanie, dowolną ocenę, nie przystającą do stanu prawnego i faktycznego, należy wyjaśnić, że przepisy art. 1 § 1 i § 2 ww. ustawy mają charakter ustrojowo-kompetencyjny, stanowiąc, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem (art. 1 § 1 i § 2). Wojewódzki Sąd Administracyjny przepisy te mógłby naruszyć tylko wtedy, gdyby odmówił przeprowadzenia kontroli działalności administracji publicznej, gdyby kontrolę tę przeprowadził z zastosowaniem innego kryterium, niż zgodność zaskarżonego aktu administracji publicznej z prawem, względnie gdyby zastosował środek nie określony w ustawie (por. wyrok NSA z dnia 22 marca 2019 r., sygn. akt. II FSK 3643/15, Legalis nr 1940014). W niniejszej sprawie sytuacja taka nie miała miejsca, zatem także ten zarzut nie jest uzasadniony.

Co do podniesionego w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia art. 19 ust. 4 w zw. z art. 8 ust. 2 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci przez błędną wykładnię, polegająca na przyjęciu, że skarżącemu świadczenie wychowawcze przysługuje od dnia złożenia wniosku tj. od [...] października 2017 r. w sytuacji, gdy w okresie od [...] października 2017 r. do dnia [...] listopada 2017 r. wystąpiła negatywna przesłanka przyznania świadczenia, bowiem skarżący nie miał w tym okresie zasądzonych alimentów na dzieci, należy wyjaśnić co następuje. Jak trafnie zauważył Sąd pierwszej instancji skarżący wniosek o świadczenie wychowawcze na dzieci złożył [...] sierpnia 2017 r., wprawdzie bez tytułu wykonawczego, ale brak ten uzupełnił w terminie określonym w art. 19 ust. 4 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci. W takiej sytuacji, jak zasadnie uznał Sąd pierwszej instancji, świadczenie wychowawcze na drugie dziecko przysługuje mu od dnia złożenia wniosku, czyli mając na względzie treść art. 18 ust. 1 ustawy, od dnia [...] października 2017 r. Przepis art. 19 ust. 4 omawianej ustawy, nie stawia wymogu, aby osoba samotnie wychowująca dziecko która przedłożyła razem z wnioskiem o świadczenie wychowawcze tytuł wykonawczy, miała zasądzone alimenty od dnia złożenia wniosku i od tego dnia alimenty otrzymywała. Wystarczające jest posiadanie tytułu wykonawczego ustalającego świadczenie alimentacyjne dla tego dziecka od jego rodzica. Skarżący dokument taki przedłożył, zatem słusznie WSA w Łodzi uznał, że wymaganie aby alimenty były zasądzone od [...] października 2017 r. nie znajduje oparcia w przepisach prawa. Jeżeli z obowiązujących przepisów, a takim jest w niniejszej sprawie art. 19 ust. 4 ustawy, nie wynika dodatkowe ograniczenie co do sposobu określania początku okresu na jaki ma być ustalone prawo do świadczenia wychowawczego, to organ administracji publicznej nie jest uprawniony do wprowadzania dodatkowych ograniczeń. Nie znajduje umocowania w przepisach prawa stanowisko organu, że skarżącemu nie przysługuje prawo do świadczenia wychowawczego na młodszą córkę za październik i listopad 2017 r., bo w tym okresie nie miał zasądzonych alimentów. Dokonując interpretacji omawianych przepisów należy mieć na względzie także to, że spór dotyczy świadczenia wychowawczego na drugie dziecko w rodzinie, co do którego nie obowiązuje kryterium dochodowe (art. 5 ust. 3 ustawy). Zatem art. 8

ust. 2 ustawy nie może być stosowany w odniesieniu do drugiego i kolejnego dziecka w rodzinie. Gdyby przyjąć inaczej, to osoba samotnie wychowująca dzieci byłaby dyskryminowana, ponieważ w pełnej rodzinie przyznanie świadczenia wychowawczego na drugie i kolejne dziecko nie jest obwarowane żadnymi warunkami (por. wyrok WSA

w Gliwicach z dnia 14 listopada 2019 r. sygn. akt II SA/Gl 976/19, Legalis nr 2259215).

Wobec tego, że zarzuty skargi kasacyjnej okazały się nie uzasadnione, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną. Ponadto na podstawie art. 204 pkt 2 P.p.s.a. rozstrzygnął o kosztach postępowania kasacyjnego.