Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt III SA/Lu 494/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2019-04-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak Sędziowie WSA Jerzy Drwal (sprawozdawca) WSA Iwona Tchórzewska Protokolant referent Marcin Ścibor po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 2 kwietnia 2019 r. sprawy ze skargi L. S. i M. S. na decyzję Inne z dnia [...] lipca 2018 r. nr [...] w przedmiocie aktualizacji danych w operacie ewidencji gruntów i budynków oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2018 r., Nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w [...] - po rozpatrzeniu odwołania L. S. i M. S. (dalej jako: "skarżące") od decyzji Starosty [...] z dnia [...] grudnia 2017 r., nr [...] w przedmiocie aktualizacji danych ewidencyjnych objętych operatem ewidencji gruntów i budynków w odniesieniu do działek o nr: [...] [...] położonych w obrębie ewidencyjnym [...] [...], jednostka ewidencyjna [...] Z. oraz działek nr [...] położonych w obrębie ewidencyjnym [...] [...], jednostka ewidencyjna [...] N. - utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

W wyniku aktualizacji danych ewidencyjnych dokonano zmiany:

- numerycznego opisu przebiegu granic działki nr [...] od punktu [...] przez punkty [...] do punku [...] oraz zmianie powierzchni tej działki z 0,54 ha (w tym: [...],25 ha, [...],29 ha) na 0,5259 ha (w tym: [...],2425 ha, [...],2834ha);

- numerycznego opisu przebiegu granic działki nr [...] w punktach [...], [...] i [...]

- numerycznego opisu przebiegu granic działki nr [...] w punkcie [...] oraz zmianie jej powierzchni z 0,54 ha (w tym [...],48 ha, [...] ha) na 0,5271 ha (w tym [...],4658 ha, [...],0613 ha);

- numerycznego opisu przebiegu granic działki nr [...] od punktu [...] przez punkty [...], [...], [...] do punktu [...] oraz zmianie powierzchni tej działki z 0,15 ha (w tym: [...],09 ha, [...] ha) na 0,1515 ha (w tym: [...],0876 ha, [...] ha),

- numerycznego opisu przebiegu granic działki nr [...] od punktu [...] przez punkty [...], [...], [...], [...], [...] do punktu [...] oraz zmianie powierzchni tej działki z 0,15 ha (w tym: [...],08 ha, [...] ha) na 0,1515 ha (w tym: [...] ha, [...] ha),

- numerycznego opisu przebiegu granic działki nr [...] od punktu [...] przez punkty [...], [...], [...] do punktu [...] oraz zmianie powierzchni działki z 0,25 ha (w tym: [...],18 ha, [...],07 ha) na 0,2499 ha (w tym: [...],0718 ha, Bp- 0,1781 ha),

- numerycznego opisu przebiegu granic działki nr [...] od punktu [...] przez punkty [...], [...], [...] do punktu [...] oraz zmianie powierzchni tej działki z 0,31 ha (w tym: [...]0,22 ha, [...],09 ha) na 0,3095 ha (w tym: [...]-0,2217 ha, [...]- 0,0878 ha),

- numerycznego opisu przebiegu granic działki nr [...] w punktach [...] i [...]

- numerycznego opisu przebiegu granic działki nr [...] w punktach [...], [...], [...] i [...]

- numerycznego opisu przebiegu granic działki nr [...] na odcinku od punktu [...] przez punkt [...] do punktu [...]

- numerycznego opisu przebiegu granic działki nr [...] na odcinku od punktu [...] przez punkt [...] do punktu [...]

- numerycznego opisu przebiegu granic działki nr [...] w punktach [...], [...], [...], [...] i [...]

- numerycznego opisu przebiegu granic działki nr [...] na odcinku od punktu [...] do punktu [...]

- numerycznego opisu przebiegu granic działki nr [...] w punkcie [...]

- numerycznego opisu przebiegu granic działki nr [...] w punktach [...], [...] i [...]

- numerycznego opisu przebiegu granic działki nr [...] w punkcie [...] oraz zmianie jej powierzchni z 0,19 ha (w tym [...]-0,19 ha) na 0,1972 ha (w tym [...]-0,1972 ha),

- numerycznego opisu przebiegu granic działki nr [...] w punkcie [...].

Podstawą powyższych zmian była m. in. analiza informacji zawartych w dokumentacji technicznej zgromadzonej i przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, w tym w protokole z czynności ustalenia przebiegu granic, sporządzonym w dniu [...] marca 2016 r., operacie technicznym przyjętym do wspomnianego zasobu w dniu [...] kwietnia 2016 r. nr [...], uzupełnionym o protokolarne wyznaczenie punktu granicznego w dniu [...] lipca 2017 r.

Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynikało, że postępowanie administracyjne wszczęto z urzędu w dniu [...] maja 2016 r. z uwagi na zgłaszane przez pełnomocnika L. S. zarzuty o występujących nieprawidłowościach w danych ewidencyjnych dotyczących działek nr [...] i [...] (ich granic i powierzchni). Postępowanie to zakończyło się decyzją Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2016 r., znak: [...] o aktualizacji danych ewidencyjnych objętych operatem ewidencji gruntów i budynków w zakresie numerycznego opisu granic i powierzchni działek nr: [...]

L. S. i M. S. wniosły odwołania od ww. decyzji.

Organ odwoławczy decyzją z dnia [...] lutego 2017 r. znak: [...] uchylił decyzję organu I instancji w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia m.in. z uwagi na fakt, że operat techniczny przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...] kwietnia .2016 r. nr [...] nie przedstawiał wiarygodnych danych dotyczących przebiegu granic działek. W ocenie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w [...], decyzja Starosty [...] z dnia [...] grudnia 2017 r., znak: [...] orzekająca o aktualizacji danych ewidencyjnych jest rozstrzygnięciem prawidłowym, wydanym po uzupełnieniu materiału dowodowego, dokonaniu w dniu [...] lipca 2017 r. wyznaczenia punktów granicznych i sporządzeniu operatu technicznego nr [...] (przyjętego do zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...] sierpnia 2017 r.).

Z tych też względów zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2018 r., Nr [...] utrzymano w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] grudnia 2017 r.

W skardze (zarejestrowanej w sprawie o sygn. III SA/Lu 494/18) L. S. wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w [...] w całości (ewentualnie o jej uchylenie). Z podobnymi wnioskami wystąpiła również M. S. (w skardze objętej sprawą o sygn. III SA/Lu 495/18).

Skarżące argumentowały m.in., że:

- należące do nich działki posiadały uregulowany stan prawny (granice nieruchomości oraz ich powierzchnia wynosząca 0,54 ha nie uległy zmianom od czasu scalenia gruntów wsi B. w 1964 r. i w tej sytuacji należało tylko wznowić granice działek, co potwierdził Główny Geodeta Kraju w piśmie nr [...]);

- w 2013 r. na zlecenie W. T., właścicielki działki nr [...] dokonano podziału tej działki na dwie odrębne nieruchomości, przesunięto wówczas o 1,27 m granicę (ustaloną podczas postępowania scaleniowego) pomiędzy działkami nr [...] i [...], posługując się sporządzonym przez geodetę R. G. operatem technicznym z podziału działki nr [...] przeprowadzonym w roku 1993; wtedy dopuszczono się "sfałszowania" danych geodezyjnych, zaniżając przyległy do działki nr [...] bok z działką nr [...] o 1,27m (z pominięciem operatu scaleniowego jako dokumentu źródłowego) z wykorzystaniem wtórnego i błędnego operatu technicznego nr [...];

- pomiędzy działką nr [...] a [...] (za płotem) wskutek przesunięcia granicy scaleniowej z działką nr [...] powstał pas gruntu o wymiarach: 1,27m x 307,77m o powierzchni ponad 4 ary jako grunt "niczyj";

- W. T. wraz z mężem dopuściła się naruszenia posiadania działki nr [...];

- Sąd Rejonowy w Z. I Wydział Cywilny przywrócił naruszone posiadanie działek nr [...];

- w 2014 r. W. T. złożyła wniosek do Wójta G. Z. ([...]) o wszczęcie postępowania rozgraniczeniowego pomiędzy działką [...], a [...] aby w ten sposób ukryć "fałszerstwo" z roku 1993 jakie miało miejsce przy podziale działki nr [...] (i pomimo braku podstaw prawnych do przeprowadzenia postępowania rozgraniczeniowego organ wszczął to postępowanie);

- właścicielki działek nr [...] odmówiły podpisania protokołu z wyznaczenia granicy i w związku z tym sprawę skierowano do Sądu Rejonowego w [...] (do chwili obecnej prowadzone jest tam postępowanie rozgraniczeniowe o sygn. akt I Ns 1031/15);

- w związku ze złożonymi skargami na bezprawne działania geodetów i skargą skierowaną do Głównego Geodety Kraju i Wojewody [...] na bezczynność LWINGiK w [...] polecono Staroście [...] wszczęcie postępowania aktualizacyjnego dotyczącego działek nr: [...], [...], [...], [...];

- orzekające w sprawie organy (Starosta [...] i organ odwoławczy) bazując na błędnym operacie technicznym geodety Z.. S. wydały decyzje administracyjne z rażącym naruszeniem prawa, na niewłaściwych podstawach prawnych, niemających zastosowania na tym etapie postępowania, z naruszeniem art. 156 § 1 pkt. 3 k.p.a.;

- pomimo toczącego się postępowania rozgraniczeniowego przed sądem powszechnym wszczęto postępowanie aktualizacyjne i nie zawieszono go na mocy art. 97 § 1 pkt. 4 k.p.a. (co spowodowało, że równocześnie prowadzone są dwa postępowania - rozgraniczeniowe i aktualizacyjne - niezgodnie z prawem i logiką postępowania);

- W. T. dopuściła się samowoli budowlanej lokalizując na działce nr [...] budynek z oknami skierowanymi w stronę działki nr [...] w odległości 1,73 m od granicy prawnej, bez zachowania wymaganej odległości 4,00 m (a ponadto z rażącym naruszeniem przepisów prawa budowlanego wybudowała rozpływową oczyszczalnię ścieków bezpośrednio przy granicy z działką nr [...]);

- w obu przypadkach wytyczenia obiektów dokonał geodeta J.. O.;

- w powyższej sprawie Prokuratura Rejonowa w [...] prowadzi postępowanie dotyczące poświadczenia nieprawdy;

- w 2017 r.. w związku z przebudową i remontem drogi wojewódzkiej nr [...] (działka nr [...]) dokonano wznowienia pasa drogowego i nie wykryto żadnych błędów na granicy pasa drogowego z przyległymi do niego działkami nr [...];

- na podstawie operatu technicznego nr [...] [...] Urząd Wojewódzki w [...] Wydział Infrastruktury wydał decyzję z dnia [...] lipca 2018 r., nr [...] w sprawie przebudowy i remontu drogi wojewódzkiej nr [...] (w chwili obecnej zarządca drogi - ZDW w [...] posiada dwie decyzje dotyczące przebiegu granicy pasa drogowego w obrębie przedmiotowych działek, wzajemnie przeciwstawne, powstały w ten sposób dwie granice pasa drogowego z przyległymi działkami, w decyzji aktualizacyjnej przesunięto działki w pas drogowy o 1,27m powodując jego zawężenie, tymczasem w decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji nie wykazano żadnych zmian w przebiegu granicy);

W odpowiedzi na skargi organ wniósł o ich oddalenie.

W dniu [...] stycznia 2019 r. na rozprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie postanowił na mocy art. 111 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej - p.p.s.a.) o połączeniu obu spraw (III SA/Lu 494/18 oraz III SA/Lu 495/18) do łącznego rozpoznania i wyrokowania (pod sygnaturą III SA/Lu 494/18).

Rozpoznając sprawę Sąd zważył, co następuje.

Wniesione skargi nie zawierają usprawiedliwionych podstaw. Wbrew stanowisku skarżących - L. S. i M. S. - zaskarżona decyzja nie jest dotknięta wadami prawnymi, które skutkowałyby koniecznością stwierdzenia jej nieważności (bądź uchylenia tego rozstrzygnięcia).

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie była decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w [...] z dnia [...] lipca 2018 r., Nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] grudnia 2017 r., nr [...] w przedmiocie aktualizacji danych ewidencyjnych objętych operatem ewidencji gruntów.

Jak wynika z treści zaskarżonej decyzji aktualizacja danych polegała w szczególności na zmianie:

- numerycznego opisu przebiegu granic działki nr [...] od punktu [...] przez punkty [...] do punku [...] oraz zmianie powierzchni tej działki z 0,54 ha (w tym: [...]-0,25 ha, [...]-0,29 ha) na 0,5259 ha (w tym: [...]0,2425 ha, [...]-0,2834 ha);

- numerycznego opisu przebiegu granic działki nr [...] w punktach [...], [...] i [...] - numerycznego opisu przebiegu granic działki nr [...] w punkcie [...] oraz zmianie jej powierzchni z 0,54 ha (w tym [...]0,48 ha, [...]0,06 ha) na 0,5271 ha (w tym [...]-0,4658 ha, [...]-0,0613 ha).

Z uwagi na charakter sporu prowadzonego w niniejszej sprawie wymaga wyjaśnienia, że aktualizacja ewidencji gruntów dokonana w oparciu o dokumentację geodezyjną przyjętą do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego jest czynnością prawidłową, co wynika zarówno z charakteru danych rejestrowanych w ewidencji gruntów, jak i kompetencji organów administracji publicznej w zakresie prowadzenia tej ewidencji . Podstawowym aktem prawnym w tej dziedzinie jest ustawa z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (j.t. Dz. U. z 2017 r. poz. 2101, ze. zm. – dalej jako "ustawa" lub "p.g.i.k.").

Ustawa ta reguluje sprawy ewidencji gruntów i budynków (art. 1 pkt 4).

Zgodnie z art. 2 pkt 8 powołanej ustawy, ewidencja gruntów i budynków jest to system informacyjny zapewniający gromadzenie, aktualizację oraz udostępnianie, w sposób jednolity dla kraju, informacji o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz o innych podmiotach władających tymi gruntami, budynkami lub lokalami. Ewidencja gruntów i budynków obejmuje informacje dotyczące gruntów - ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas bonitacyjnych (art. 20 ust. 1 pkt 1 p.g.i.k.).

Ewidencję gruntów i budynków prowadzą starostowie (art. 22 ust. 1 p.g.i.k.). Zgodnie z art. 22 ust. 2 p.g.i.k., właściciele nieruchomości oraz podmioty, w których władaniu lub gospodarowaniu znajdują się nieruchomości, w szczególności osoby lub inne podmioty, które władają gruntami na zasadach samoistnego posiadania są obowiązani zgłaszać właściwemu staroście wszelkie zmiany danych objętych ewidencją gruntów i budynków, w terminie 30 dni licząc od dnia powstania tych zmian. Obowiązek ten nie dotyczy zmian danych objętych ewidencją gruntów i budynków, wynikających z aktów normatywnych, prawomocnych orzeczeń sądowych, decyzji administracyjnych, aktów notarialnych, materiałów zasobu, wpisów w innych rejestrach publicznych oraz dokumentacji architektoniczno-budowlanej przechowywanej przez organy administracji.

Stosownie do art. 23 ust. 3 p.g.k. organy administracji publicznej przekazują właściwemu staroście:

1) odpisy ostatecznych decyzji administracyjnych, wraz z załącznikami oraz innymi dokumentami stanowiącymi integralną ich część, w sprawie o:

a) nabyciu, zmianie lub utracie prawa własności do nieruchomości, a w odniesieniu do nieruchomości Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego także o nabyciu, zmianie lub utracie prawa użytkowania wieczystego, trwałego zarządu lub innej formy władania tą nieruchomością,

b) podziale nieruchomości,

c) scaleniu i podziale nieruchomości,

d) scaleniu gruntów,

e) wymianie gruntów,

f) rozgraniczeniu nieruchomości,

g) zatwierdzeniu gleboznawczej klasyfikacji gruntu,

h) ustaleniu linii brzegu,

i) pozwoleniu na budowę budynku,

j) pozwoleniu na użytkowanie budynku, drogi lub linii kolejowej,

k) rozbiórce budynku,

l) zmianie sposobu użytkowania gruntu,

m) wpisie zabytku nieruchomego do rejestru zabytków.

W myśl art. 23 ust. 7 p.g.k.. starosta niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 30 dni od dnia otrzymania dokumentów, o których mowa w ust. 1-3, wpisuje dane z nich wynikające do ewidencji gruntów i budynków.

Informacje dotyczące gruntów, właścicieli, władających i posiadaczy oraz inne informacje wymienione w art. 20 ust. 1 i 2 p.g.i.k. zawiera operat ewidencyjny (art. 24 ust. 1 p.g.i.k.). Według art. 24 ust. 2a p.g.i.k., informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji z urzędu lub na wniosek podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1, lub władających gruntami na zasadach samoistnego posiadania.

Aktualizacja tych informacji, w przypadkach określonych w art. 24 ust. 2b pkt 1 lit. a-h/ p.g.i.k. następuje w drodze czynności materialno-technicznej, natomiast w pozostałych przypadkach w drodze decyzji administracyjnej (art. 24 ust. 2b pkt 2 p.g.i.k.). Odmowa aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje w drodze decyzji administracyjnej (art. 24 ust. 2c/ p.g.i.k.).

Sposób zakładania i prowadzenia ewidencji gruntów i budynków oraz szczegółowy zakres informacji objętych tą ewidencją określa wydane na podstawie art. 26 ust. 2 p.g.i.k. rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (j.t. Dz. U. z 2016 r. poz. 1034, z późn. zm. – dalej jako "rozporządzenie").

Stosownie do § 10 ust. 1 cyt. rozporządzenia, ewidencja obejmuje dane liczbowe i opisowe dotyczące gruntów i budynków oraz lokali (pkt 1) oraz dane dotyczące właścicieli nieruchomości oraz przysługujących im wielkości udziałów w prawie własności, a także daty określające nabycie oraz utratę tego prawa (pkt 2).

Z kolei § 12 rozporządzenia określa dokumenty będące podstawą wpisu praw do gruntów, budynków i lokali. Według tego unormowania, podstawą uwidocznienia w ewidencji praw do gruntów są wpisy dokonane w księgach wieczystych, prawomocne orzeczenia sądowe, umowy zawarte w formie aktów notarialnych dotyczące ustanowienia lub przeniesienia praw rzeczowych do nieruchomości, z wyłączeniem umów dotyczących użytkowania wieczystego gruntów i własności lokali, ostateczne decyzje administracyjne, dyspozycje zawarte w aktach normatywnych oraz umowy dzierżawy, o których mowa w § 11 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia.

W świetle § 37 cyt. rozporządzenia, dokonuje się pomiarów geodezyjnych w celu ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych.

Jeżeli brak jest dokumentacji wymienionej w § 36 lub jeżeli zawarte w niej dane nie są wiarygodne, dane dotyczące przebiegu granic działek ewidencyjnych pozyskuje się w wyniku geodezyjnych pomiarów terenowych lub geodezyjnych pomiarów fotogrametrycznych poprzedzonych ustaleniem przebiegu tych granic (§ 37 ust. 1).

Ustalenie przebiegu granic działek ewidencyjnych, w tym położenia wyznaczających je punktów granicznych, może nastąpić w oparciu o zobrazowania lotnicze, satelitarne lub ortofotomapę, jeżeli te zobrazowania lub ortofotomapa charakteryzują się rozdzielczością zapewniającą wizualizację szczegółów sytuacyjnych, które mogą mieć znaczenie przy ustaleniu przebiegu tych granic (§ 37 ust. 2).

O czynnościach podjętych w celu ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych wykonawca zawiadamia wszystkich właścicieli oraz użytkowników wieczystych tych działek, a także osoby władające tymi działkami na zasadach samoistnego posiadania (§ 38 ust. 1).

W myśl § 38 ust. 2, zawiadomienie o czynnościach podjętych w celu ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych oprócz danych adresowych podmiotu, do którego jest ono kierowane, powinno zawierać następujące informacje:

1) dzień, godzinę i miejsce rozpoczęcia tych czynności;

2) oznaczenia i ewentualne dane adresowe działek ewidencyjnych, których będą dotyczyć te czynności, a także numery ksiąg wieczystych, jeżeli księgi takie są prowadzone dla tych działek;

3) pouczenie o konieczności posiadania dokumentu umożliwiającego ustalenie tożsamości osoby deklarującej swój udział w tych czynnościach oraz o tym, że udział w tych czynnościach leży w interesie podmiotu i że nieusprawiedliwione niewzięcie w nich udziału nie będzie stanowić przeszkody do ich przeprowadzenia.

Zawiadomienia o czynnościach podjętych w celu ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych doręcza się podmiotom, o których mowa w ust. 1, za zwrotnym poświadczeniem odbioru lub za pokwitowaniem, nie później niż 7 dni przed wyznaczonym terminem. (§ 38 ust. 3).

W przypadku gdy właściciele, użytkownicy wieczyści oraz władający, o których mowa w ust. 1, nie są znani lub nie jest znane ich miejsce zamieszkania, na wniosek wykonawcy starosta zamieszcza na stronach internetowych Biuletynu Informacji Publicznej oraz na tablicy ogłoszeń starostwa powiatowego przez okres co najmniej 14 dni informacje, o których mowa w ust. 2 pkt 1-3, z tym że ostatni dzień tego okresu powinien nastąpić nie później niż 8 dni przed wyznaczonym terminem rozpoczęcia czynności podjętych w celu ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych (§ 38 ust. 4).

Organ prowadzący ewidencję ma obowiązek utrzymywania operatu ewidencyjnego w stanie aktualności, to jest zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi (§ 44 pkt 2 rozporządzenia). W § 45 ust. 1 określa ono, że aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje poprzez wprowadzanie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych w celu:

1) zastąpienia danych niezgodnych ze stanem faktycznym, stanem prawnym lub obowiązującymi standardami technicznymi odpowiednimi danymi zgodnymi ze stanem faktycznym lub prawnym oraz obowiązującymi standardami technicznymi,

2) ujawnienia nowych danych ewidencyjnych,

3) wyeliminowania danych błędnych.

Do aktualizacji operatu ewidencyjnego stosuje się odpowiednio przepisy § 35 oraz § 36 rozporządzenia (§ 45 ust. 2).

W świetle przytoczonych przepisów wydanie zaskarżonej decyzji było czynnością prawidłową i znajdująca normatywne uzasadnienie.

Podział nieruchomości (dokonany na podstawie decyzji właściwego organu) powinien być uwzględniony w danych ewidencyjnych zgromadzonych przez starostę. Powyższe wynika z treści art. 23 ust. 3 pkt 1 lit. b/ p.g.k. oraz przepisów ww. rozporządzenia.

Niezasadny jest zarzut, że skontrolowane rozstrzygnięcie wydano bez podstawy prawnej. Zarzut skargi o wydaniu zaskarżonej decyzji obarczonej kwalifikowaną wadą prawną, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. nie był zatem zasadny. Przepis powyższy kwalifikuje również decyzje jako nieważne i oczywiście wadliwe, jeśli rażąco naruszają one prawo.

O rażącym naruszeniu przepisów prawa można mówić wówczas, gdy treść decyzji pozostaje w jawnej i oczywistej sprzeczności z treścią przepisu, którego interpretacja nie budzi większych wątpliwości. Takich zaś nie budzą przywołane wyżej uregulowania ustawowe oraz przepisy wykonawcze zawarte w rozporządzeniu z dnia 21 marca 2001 r.

Jak wyjaśnia Naczelny Sąd administracyjny w wyroku z dnia 14 lutego 1990 r. sygn. akt IV 1057/89, nie stanowi w szczególności przesłanki nieważności fakt, że decyzja administracyjna sprzeczna jest z ustaleniami innej decyzji.

Przenosząc te uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że dokonaniu zmian w ewidencji gruntów nie sprzeciwia się po pierwsze fakt, że strona skarżąca dysponuje decyzją scaleniową z 1964 r. oraz decyzją uwłaszczeniową z 1973 r., a po drugie, że granice działki nr [...] (należącej do L. S.) oraz działki nr [...] (będącej własnością M. S.) zostały ostatecznie ustalone decyzjami scaleniowymi. Wbrew zarzutom i wnioskom podniesionym przez obie skarżące, organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków (tu – Starosta [...]) mógł orzekać bez naruszenia zakazu ponownego rozstrzygania sprawy już załatwionej inną wcześniejszą decyzją ostateczną. W tym zakresie chybiony jest argument, że organ I i II instancji rozstrzygał w okolicznościach, o których mowa w art 156 § 1 pkt 3 k.p.a. Wynikające z zaskarżonej decyzji zmniejszenie powierzchni działki nr [...] (należącej do L. S.) o 0,0141 ha oraz działki nr [...] (będącej własnością M. S.) o 0,0129 ha nie oznacza, że wydanie orzeczenia w przedmiocie aktualizacji danych ewidencyjnych było czynnością niedopuszczalną. Orzekające w sprawie organy dysponowały nie tylko dokumentacją z postępowania scaleniowego gruntów wsi B. gmina [...] z 1964 r. (i operatem technicznym nr [...]), ale również nowszą dokumentacją w postaci operatów technicznych - nr [...] ze wznowienia pasa drogowego drogi wojewódzkiej na odcinku [...] z 1986 r., nr [...] z podziału działki ewidencyjnej nr [...] położonej w B. , nr [...] z regulacji stanu prawnego drogi wojewódzkiej nr [...], nr [...] ze wznowienia znaków granicznych działek nr [...], nr [...] ze wznowienia znaków granicznych działki nr [...], nr [...] z modernizacji ewidencji gruntów i budynków wsi B., nr [...] z podziału działki nr [...], nr [...] z pomiaru kontrolnego w zakresie określenia granic drogi wojewódzkiej nr [...] na odcinku z działkami nr [...] i [...], nr [...] z rozgraniczenia działek ewidencyjnych nr [...]/ i1 [...] [...] z ustalenia przebiegu granic kompleksu działek ewidencyjnych położonych w miejscowości B., nr [...] z wyznaczenia punktu granicznego działek ewidencyjnych nr [...] i [...], nr [...] z podziału działki w [...] oraz operatem nr [...] opracowanym na potrzeby sądowego postępowania rozgraniczeniowego dotyczącego działek ewidencyjnych [...] i [...].

Z akt sprawy wynika, że skarżącym zapewniono czynny udział w prowadzonym postępowaniu aktualizacyjnym, w trakcie którego sporządzono protokół z wyznaczenia punku granicznego nr [...], zaś dokumentacja odzwierciedlająca opracowanie geodezyjne została przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...] sierpnia 2017 r. (operat techniczny nr [...]). Protokół z wyznaczenia punktów granicznych w dniu [...] lipca .2017 r. (i punktu granicznego nr [...] pomiędzy działkami o nr [...] i [...] dowodzi, że obecna przy tej czynności M. S., właścicielka działki nr [...] odmówiła podpisania protokołu. Pozostałe strony nie stawiły się (i były prawidłowo zawiadomione o wyznaczonym terminie czynności ustalenia punktów granicznych).

Postępowanie aktualizacyjne przeprowadzono z poszanowaniem treści § 39 cyt. rozporządzenia odnoszącego się do protokołu z ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych i położenia punktów granicznych.

Ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych, w tym położenia wyznaczających je punktów granicznych, dokonuje wykonawca na podstawie zgodnych wskazań właścicieli lub użytkowników wieczystych tych działek albo osób władających tymi działkami na zasadach samoistnego posiadania, potwierdzonych ich zgodnym oświadczeniem złożonym do protokołu ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych (§ 39 ust. 1 rozporządzenia).

W przypadku gdy właściwe podmioty nie złożą do protokołu ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych zgodnego oświadczenia, o którym mowa w ust. 1, przebieg granic działek ewidencyjnych, w tym położenie wyznaczających je punktów granicznych, ustala wykonawca według ostatniego spokojnego stanu posiadania, jeżeli ten stan posiadania nie jest sprzeczny z informacjami zawartymi w dostępnych dokumentach określających stan prawny gruntów w granicach tych działek (§ 39 ust. 2 rozporządzenia).

W przypadku gdy spokojnego stanu posiadania, o którym mowa w ust. 2, nie można stwierdzić lub jest on sprzeczny z informacjami zawartymi w dostępnych dokumentach określających stan prawny gruntów, przebieg granic działek ewidencyjnych obejmujących te grunty, w tym położenie wyznaczających te granice punktów granicznych, ustala wykonawca po zbadaniu położenia znaków i śladów granicznych oraz przeprowadzeniu analizy wszelkich dostępnych dokumentów, zawierających informacje mające znaczenie w tym zakresie, w tym oświadczeń zainteresowanych podmiotów i świadków. (§ 39 ust. 3).

Ustalane punkty graniczne wykonawca oznacza na gruncie w sposób umożliwiający ich pomiar. Trwała stabilizacja tych punktów może nastąpić wyłącznie z inicjatywy i na koszt zainteresowanych i może dotyczyć wyłącznie punktów ustalonych w oparciu o zgodne oświadczenie, o którym mowa w ust. 1 (§ 39 ust. 4).

Wyniki ustaleń przebiegu granic działek ewidencyjnych wykonawca utrwala w protokole, którego wzór z przykładowymi wpisami zawiera załącznik nr 3 do rozporządzenia (§ 39 ust. 5). Według § 39 ust. 6, integralną częścią protokołu ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych są szkice graniczne, sporządzone przez wykonawcę, które zawierają:

1) adres położenia działek, których granice są ustalane;

2) usytuowanie punktów granicznych w stosunku do szczegółów terenowych położonych na ustalanych granicach lub w ich bezpośrednim sąsiedztwie, takich jak budynki, ogrodzenia, słupy oraz miedze, przedstawione w sposób graficzny i doprecyzowane opisem lub danymi określającymi odległości tych punktów do szczegółów terenowych;

3) numery działek ewidencyjnych;

4) podpisy osób biorących udział w czynnościach podjętych w celu ustalenia przebiegu granic lub adnotację wykonawcy o odmowie złożenia podpisu;

5) podpis osoby, która sporządziła szkic graniczny.

W myśl § 39 ust. 8 rozporządzenia, informacje o spornych odcinkach granic działek ewidencyjnych ujawnia się w bazie danych ewidencyjnych oraz na wyrysach z mapy ewidencyjnej.

Nie można zakwestionować skuteczności czynności dotyczącej wyznaczenia punktu granicznego nr [...]. Wykonano ją w celu usunięcia wad poprzedniego opracowania geodezyjnego, co organ odwoławczy jednoznacznie wyjaśnia w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, która nawiązuje do dokumentacji scaleniowej i wynikającej z niej tzw. miary czołowej działki nr [...]. W tych warunkach obowiązkiem wykonawcy prac geodezyjnych było obliczenie matematycznych współrzędnych punktu granicznego nr [...] oraz wielkości powierzchni działek nr [...]

Stosownie do dyspozycji § 44 rozporządzenia, do zadań starosty związanych z prowadzeniem ewidencji należy:

1) utrzymywanie systemu teleinformatycznego, o którym mowa w art. 24 ust. 1 pkt 1 ustawy;

2) utrzymanie operatu ewidencyjnego w stanie aktualności, tj. zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi;

3) archiwizacja wycofanych danych ewidencyjnych;

4) udostępnianie danych ewidencyjnych;

5) ochrona danych ewidencyjnych przed ich utratą, zniszczeniem, niepożądaną modyfikacją, nieuprawnionym do nich dostępem i ujawnieniem;

6) okresowa weryfikacja danych ewidencyjnych;

7) sporządzanie powiatowych zestawień zbiorczych danych objętych ewidencją;

8) modernizacja ewidencji.

Utrzymanie operatu ewidencyjnego w stanie aktualności, to jest zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi (§ 44 pkt 2) zobowiązuje organ prowadzący ewidencję do uwzględnienia w operacie ewidencyjnym informacji płynących z dostępnymi dla tego organu dokumentami i materiałami źródłowymi. Operat ewidencyjny – jak wyżej wykazano - powinien być zgodny z tego rodzaju dokumentacją. Służy temu również aktualizacja operatu ewidencyjnego dokonywana w trybie § 45 cyt. rozporządzenia.

Aktualizacji operatu ewidencyjnego dokonuje się niezwłocznie, nie później niż w terminie 30 dni od dnia otrzymania przez starostę odpowiednich dokumentów określających zmiany danych ewidencyjnych (§ 47 ust. 1).

Dane ewidencyjne, które utraciły swoją aktualność, podlegają archiwizacji (§ 50).

Z uwagi treść zapadłego rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie wymaga wyjaśnienia, że stosownie do § 60 ust. 1 cyt. rozporządzenia, danymi ewidencyjnymi dotyczącymi działki ewidencyjnej są:

1) identyfikator działki ewidencyjnej, o którym mowa w ust. 6-8 załącznika nr 1 do rozporządzenia;

2) numeryczny opis granic działki ewidencyjnej;

3) pole powierzchni działki ewidencyjnej.

Instytucja numerycznego opisu granic została przewidziana w § 61 rozporządzenia Wskazany przepis stanowi w ust. 1, że numerycznego opisu granic jednostek ewidencyjnych, obrębów oraz działek ewidencyjnych dokonuje się za pomocą odpowiednich zbiorów punktów granicznych, których położenie względem osnowy geodezyjnej 1 klasy zostało określone na podstawie geodezyjnych pomiarów sytuacyjnych z błędami średnimi nieprzekraczającymi 0,30 m, w sposób zapewniający odwzorowanie położenia i kształtu tych obiektów przestrzennych oraz wzajemnego powiązania między nimi.

Obliczanie pola powierzchni działek ewidencyjnych następuje w sposób określony w § 62 omawianego rozporządzenia. Według ust. 1, pole powierzchni działek ewidencyjnych oblicza się za pomocą współrzędnych prostokątnych płaskich, o których mowa w § 61, i koryguje o wartość powierzchniowej poprawki odwzorowawczej wynikającej ze zniekształcenia obiektów powierzchniowych prezentowanych na płaszczyźnie odwzorowania w stosunku do tych samych obiektów prezentowanych na powierzchni elipsoidy stanowiącej geodezyjny system odniesienia, o którym mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 3 ust. 5 ustawy.

Sposób obliczenia pola powierzchni działek ewidencyjnych z uwzględnieniem powierzchniowej poprawki odwzorowawczej jest określony w załączniku nr 5a do rozporządzenia (§ 62 ust.2).

Pole powierzchni działek ewidencyjnych określa się w hektarach z precyzją zapisu do 0,0001 ha (§ 62 ust.3).

Zaskarżona decyzja spełnia powyższe wymogi, zaś formułowane pod jej adresem zarzuty i wnioski podniesione w obu skargach są tak ogólne, że nie wskazują, które z powyżej przytoczonych przepisów ustawy i rozporządzenia wykonawczego zostały naruszone przez Starostę Zamojskiego i organ odwoławczy. Stanowisko pełnomocnika skarżącej L. S., wyrażone w piśmie z dnia [...] października 2018 r. (k. 32 – 36 akt sąd.) również nie podważa legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia, w tym m. in. argument, że decyzja scaleniowa nadal obowiązuje (stosownie do zasady trwałości decyzji administracyjnej), że akt własności ziemi nr [...] (będący kolejną decyzją administracyjną) nie wprowadzał żadnych zmian dotyczących działek nr [...] oraz że postępowanie aktualizacyjne było postępowaniem bezprzedmiotowym. Powyższej oceny nie zmienia – podniesiony we wniosku o zawieszenie postępowania - zarzut pełnomocnika L. S., że na podstawie prawomocnych orzeczeń Sądu Rejonowego w [...] przywrócone zostało naruszone posiadanie działek nr [...], że przywrócona granica tych działek jest granicą prawną ustaloną na mocy operatu scaleniowego nr [...] oraz że powierzchnia każdej z nich wynosząca 0,54 ha nie uległa zmianie od roku 1959.

Należy wyjaśnić w nawiązaniu do tego ostatniego zarzutu (o bezprzedmiotowości postępowania aktualizacyjnego), że ani akt notarialny z dnia [...] września 1985 r. – umowa przekazania gospodarstwa rolnego (na mocy, którego skarżąca L. S. nabyła grunt - działki nr [...] o łącznej powierzchni 1,17 ha), ani akt własności ziemi z dnia [...] października 1973 r. potwierdzający nabycie przez L. K. działek rolnych nr [...] i [...] (o łącznej powierzchni 2,34 ha), ani tym bardziej uproszczony wypis z rejestru gruntów z dnia [...] sierpnia 2018 r. wskazujący, że działka nr [...] posiada powierzchnię 0,54 ha oraz informacje zawarte w księdze wieczystej nr [...], nie stanowią dowodów świadczących o bezprzedmiotowości przeprowadzonych czynności dotyczących aktualizacji danych ewidencyjnych, w sytuacji kiedy do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego przyjęto m.in. dokumentację dotyczącą wznowienia pasa drogowego drogi wojewódzkiej, regulacji stanu prawnego tej drogi, podziału działki ewidencyjnej nr [...] (w roku 1993), podziału działki nr [...] (w roku 2013), czy też operaty techniczne [...] (przyjęty do zasobu w dniu [...] kwietnia 2016 r.) nr [...] (przyjęty do zasobu w dniu [...] sierpnia 2017 r. Ze szkicu (stanowiącego część operatu technicznego) wynikało, że miara czołowa (152,7 m) działek nr [...] określona w dokumentacji scaleniowej, nie została naruszona, a to wskazuje, że organ zbadał tę kwestię wynikającą z dokumentacji źródłowej (w tym przypadku powstałej w postępowaniu scaleniowym).

Uwagi zawarte przez pełnomocnika L. S. we wniosku z dnia [...] marca 2019 r. (k.223 -225 akt sąd.), podobnie jak i stanowisko wyrażone przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w [...] w piśmie z dnia [...] marca 2019 r. (k.226 – 228 akt sąd.) – będącym odpowiedzią na dwa pytania, czy istnieje możliwość rozgraniczenia nieruchomości w przypadku przeprowadzonych wcześniej scaleń gruntów oraz czy zasadnym jest prowadzenie postępowania aktualizacyjnego w przedmiocie danych ewidencyjnych w przypadku toczącego się postępowania sądowego (przy braku decyzji zmieniającej przebieg granicy pomiędzy działkami nr [...] – nie świadczą o wadliwości zaskarżonej decyzji, która z zachowaniem wymagań z art. 107 § 3 k.p.a. nie tylko dokładnie odzwierciedla stan faktyczny sprawy, ale również wskazuje podstawę prawną rozstrzygnięcia z omówieniem przepisów mających zastosowanie w sprawie.

Niezasadne są zarzuty i wnioski podniesione przez profesjonalnego pełnomocnika M. S. w piśmie z dnia [...] marca 2019 r. (k. 93 – 96 akt sąd.), że z naruszeniem art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymano w mocy decyzję organu I instancji podczas, gdy tę decyzję należało uchylić, a postępowanie umorzyć, a ewentualnie zmiana powinna się sprowadzać do oznaczenia granic działek jako spornych, gdyż w postępowaniu przeprowadzonym przez Starostę [...] naruszono przepisy:

- § 12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków w związku z art. 16 § 1 k.p.a. i pominięto fakt, że przebieg granic działek ewidencyjnych decyduje o zasięgu prawa własności;

- art. 7d pkt 1 w związku z art. 20 i art. 24 ust. 2b pkt 2 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne w związku z § 44 i § 45 cyt. wyżej rozporządzenia, poprzez niewłaściwą ich wykładnię polegająca na uznaniu, że w postępowaniu można tylko w oparciu o operat sporządzony na potrzeby tego postępowania korygować błędy przez wprowadzanie zmian w ewidencji gruntów, nawet, gdy zmiany te ingerują w zasięg prawa własności;

- § 39 ust. 3 i 8 w związku z § 45 ust. cyt. rozporządzenia, poprzez ustalenie przebiegu granic bez uwzględnienia sporu, co do ich przebiegu oraz faktu, że część dokumentacji geodezyjnej jest niewiarygodna, a strony wskazały w sposób zgodny przebiegu granic i wskazania stron różnią się od danych zawartych w dokumentacji uznanej przez geodetę za wiarygodną;

- art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niedostateczne wyjaśnienie podstawy faktycznej i prawnej decyzji;

- art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. poprzez brak odniesienia się do niektórych materiałów z zasobu geodezyjnego, w szczególności do operatu technicznego z modernizacji ewidencji gruntów i budynków wsi B..

W nawiązaniu do powyższych zarzutów i ich uzasadnieniu sprowadzającym się do stwierdzenia, że aktualizacji ewidencji powinna ujawniać fakt, że granica jest sporna (tak jak to przyjął WSA w Krakowie w wyroku z dnia 8 marca 2018 r. sygn. III SA/Kr 1273/17) oraz że postepowanie aktualizacyjne jest postępowaniem rejestrowym (wtórnym), w którym ewidencjonuje się na podstawie dokumentów wymienionych w § 12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. zmiany dotyczące danych liczbowych i opisowych działek (tak NSA w wyroku z dnia 14 września 2017 r. sygn. I OSK 2995/15 oraz w wyroku z dnia 30 września 2011 r. sygn. I OSK 1628/10) należy zauważyć, że organ odwoławczy prawidłowo w tej materii wyjaśnił, że aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje poprzez wprowadzanie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych m.in. w celu zastąpienia danych niezgodnych ze stanem faktycznym, stanem prawnym lub obowiązującymi standardami technicznymi odpowiednimi danymi zgodnymi ze stanem faktycznym lub prawnym oraz wspomnianymi standardami. Słusznie też podniósł, że ewidencja gruntów jest tylko specjalnie prowadzonym i wywierającym określone skutki prawne, zbiorem informacji o gruntach, budynkach i lokalach, który pełni funkcje informacyjno- techniczne, rejestrujące wszelkie zmiany ustalone w innym trybie przez inne organy i dokonuje tego w oparciu o stosowną dokumentację.

W postępowaniu aktualizacyjnym organ nie rozstrzygał o kwestiach własnościowych i nie można postawić skutecznego zarzutu, że z naruszeniem art. 16 § 1 k.p.a. (i wyrażonej w tym przepisie zasady, że ostatecznymi są decyzje, od których nie przysługuje odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy) oraz § 12 ust. 1 rozporządzenia z dnia 29 marca 2001 r. określającego katalog dokumentów będących podstawą wpisu do ewidencji praw do gruntów. Ostatnio wskazany przepis przewiduje, że podstawą uwidocznienia w ewidencji praw do gruntów są m.in. wpisy figurujące w księgach wieczystych, prawomocne orzeczenia sądowe, umowy zawarte w formie aktów notarialnych dotyczące ustanowienia lub przeniesienia praw rzeczowych do nieruchomości.

Zasadnie organ odwoławczy przeprowadził niezbędne postępowanie wyjaśniające w oparciu o operat techniczny nr [...] (stanowiący podstawę wszczęcia postępowania aktualizacyjnego w dniu [...] maja 2016 r. i oceniony jako wymagający poprawienia z powodu niewłaściwego zinterpretowania miary czołowej działki nr [...] i niewykazującego przebiegu granic tej działki zgodnie z operatem technicznym scaleniowym) i nr [...] (pozwalający na ustalenie punktu granicznego nr [...] i obliczenie powierzchni działek nr [...]) z wykorzystaniem informacji dotyczących podziału działki nr [...] (na podstawie decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] października 2017 r. znak: [...] zatwierdzającej projekt podziału działki ewidencyjnej nr [...] na dwie odrębne działki nr [...] o pow. 0,2385 ha i nr [...] o pow. 0,4153 ha) w tym wynikających z operatu technicznego nr [...]

W tych okolicznościach niezasadny jest zarzut, że tylko w oparciu o operat techniczny sporządzony na potrzeby postępowania aktualizacyjnego wprowadzono zmiany w ewidencji gruntów, ingerujące w prawo własności.

Z treści przepisów art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. nie wynika obowiązek organu dokonującego aktualizacji danych ewidencyjnych odniesienia się do wszystkich materiałów z zasobu geodezyjnego. Pełnomocnik skarżącej nie podał w jaki sposób brak analizy danych z operatu dotyczącego modernizacji ewidencji gruntów i budynków wsi B. miał wpływ na wynik niniejszej sprawy, w sytuacji, kiedy Przedsiębiorstwo Wielobranżowe "Mapa" K. J. w ramach częściowej modernizacji ewidencji gruntów sporządziło operat nr [...] (przyjęty do właściwego zasobu) nie dokonywało ani utworzenia cyfrowych punktów granicznych działek, ani obliczenia punktów granicznych wykazujących przebieg działek. Powyższe wynika z pisma ww. wykonawcy prac geodezyjnych (k.56 akt adm. tom I) stanowiącego odpowiedź na wezwanie Starosty [...] z dnia [...] maja 2016 r. do udzielenia wyjaśnień w kwestii czynności modernizacyjnych z 2012 r. dla kompleksu działek nr [...] (1-5) , [...] i [...].

W rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły podstawy do zawieszenia postępowania aktualizacyjnego z powodu trwającego postępowania rozgraniczeniowego, którym objęto działki nr [...] i nr [...] (wszczętego postanowieniem Wójta Gminy [...] z dnia [...] lipca 2014 r. na wniosek W. T. i obecnie prowadzonego przez Sąd Rejonowy w [...]).

Na mocy art. 97 § 1 pkt. 4 k.p.a. organ zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny sąd lub organ. Zawieszenie postępowania administracyjnego jest obligatoryjne w przypadku wystąpienia zagadnienia wstępnego jako zagadnienia wyłącznie w kwestii prawnej, którego rozstrzygnięcie należy do właściwości innego organu (sądu) i które to zagadnienie może być przedmiotem odrębnego postępowania takim organem (sądem).

Przez zagadnienie wstępne należy rozumieć sytuacje, w których wydanie przez właściwy organ orzeczenia merytorycznego kończącego postępowanie uzależnione jest od rozstrzygnięcia powstałej kwestii prejudycjalnej przez inny organ lub sąd. Przy czym, pomiędzy takim orzeczeniem a rozstrzygnięciem sprawy występować musi związek bezpośredni, a brak rozstrzygnięcia powstałego zagadnienia prawnego w oddzielnym postępowaniu przed właściwym organem lub sądem stanowi przeszkodę do merytorycznego załatwienia sprawy (zob. wyrok NSA z dnia 27 lutego 2019 r. sygn. akt II OSK 931/17). Jak wyjaśnia Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 11 stycznia 2019 r. sygn. VII SA/Wa 1073/18, przez zagadnienie wstępne rozumie się zagadnienie prawne o charakterze materialnym, które wyłoniło się w toku postępowania w sprawie administracyjnej i do którego rozstrzygnięcia nie jest właściwy organ prowadzący postępowanie, ale inny organ lub sąd i rozstrzygnięcie tego zagadnienia jest koniecznym warunkiem wydania decyzji przez organ administracji i inaczej mówiąc wydanie merytorycznego rozstrzygnięcia bez wcześniejszego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego jest niemożliwe.

W wykonaniu obowiązku przesyłania dokumentów w celu aktualizacji ewidencji gruntów i budynków, sądy przekazują właściwemu staroście odpisy prawomocnych orzeczeń sądu w sprawach o: rozgraniczenie nieruchomości (art. 23 ust. 1 pkt 1 lit. c/ ustawy). W myśl jej art. 24 ust. 2a pkt 1 lit. b/, informacje ewidencyjne podlegają aktualizacji z urzędu, jeżeli zmiany tych informacji wynikają z dokumentów, o których mowa w art. 23 ust. 1–4. Prawomocne orzeczenie sądu w sprawie o rozgraniczenie nieruchomości jest więc dokumentem, który z urzędu jest brany pod uwagę przy aktualizacji danych ewidencyjnych.

W świetle powyższych rozważań, chybione są zarzuty i wnioski, że toczące się postępowanie rozgraniczeniowe przed sądem powszechnym świadczyło o istnieniu zagadnienia wstępnego w rozumieniu 97 § 1 pkt. 4 k.p.a. decydującego o wyniku postępowania aktualizacyjnego. Jest ono specyficznym postępowaniem, w którym rejestruje się zmiany danych ewidencyjnych z uwzględnieniem, co już wyżej wykazano, informacji wynikających z prawomocnych orzeczeń sądowych. Zatem postępowanie rozgraniczeniowe (w sprawie I Ns 1031/15) nie mogło wstrzymywać postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją.

Odnosząc się do zarzutu o "fałszywości" sporządzonego przez geodetę R. G. operatu technicznego nr [...] dotyczącego przeprowadzonego w roku 1993 podziału działki ewidencyjnej nr [...] (na działki nr [...] i [...] należy wyjaśnić, że w sprawozdaniu technicznym z dnia [...] października 2017 r. (operacie wykonanym dla potrzeb sądowego rozgraniczenia nieruchomości) wskazano, że późniejszy operat techniczny z 2013 r. nr [...] ujawnił tylko fakt "złej" transformacji układy współrzędnych i granica w trakcie podziału działki nr [...] została skorygowana i wyznaczona zgodnie z operatem nr [...] dotyczącym ewidencji gruntów wsi B. i dane te nie są aktualnie obowiązujące.

Powyższe oznacza, że nieusprawiedliwionym jest twierdzenie skarżących, że w roku 2013 dokonano podziału działki nr [...] na dwie odrębne nieruchomości z oczywistym "przesunięciem" o 1,27 m granicy (ustalonej podczas postępowania scaleniowego) pomiędzy działkami nr [...] i [...]. Uwadze skarżących umknęło, że operat scaleniowy zawiera szkice wyznaczenia granic scaleniowych z lat trzydziestych (co podnosi geodeta J. O. w sprawozdaniu technicznym dotyczącym podziału działki nr [...] – k. 416 akt adm. tom III). Kwestia wyznaczenia obiektów budowlanych przez geodetę J. O. (obiektów w postaci budynku oraz oczyszczalni ścieków) oraz zarzucanej W. T. samowoli budowlanej, nie miała wpływu na wynik postępowania aktualizacyjnego.

Niezasadne są również pozostałe zarzuty i wnioski skarżących, w tym dotyczące wydania przez orzekające w sprawie organy (Starostę [...] i organ odwoławczy) wadliwych rozstrzygnięć bazujących na błędnym operacie technicznym geodety Z. S. oraz sprzeczności zaskarżonej decyzji z dokumentacją sporządzoną w postępowaniu w sprawie wznowienia pasa drogowego drogi wojewódzkiej nr [...] (działka nr [...]) oraz w postępowaniu zakończonym decyzją z dnia [...] lipca 2018 r., nr [...], zezwalającą na przebudowę i remont tejże drogi. Argument o tym, że w postępowaniu aktualizacyjnym przesunięto działki skarżących w pas drogowy o 1,27 m (i zwężono przez to szerokość drogi wojewódzkiej nr [...]) nie został poparty konkretnym dowodem. Z akt sprawy nie wynika, aby zarządca tej drogi kwestionował zaskarżone rozstrzygnięcie. Zarządcę zawiadomiono o terminie czynności dotyczącej wyznaczenia punku granicznego. Nieusprawiedliwione niestawiennictwo stron nie wstrzymuje czynności geodety (art. 32 ust. 3 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne). Zatem sam fakt, że przedstawiciel ZDW w L. nie był obecny przy tej czynności dokonanej w dniu [...] lipca 2017 r. nie świadczy o tym, że decyzja aktualizacyjna jest wadliwym rozstrzygnięciem. Należy nadmienić, że punkt graniczny [...] wyznaczono w oparciu o dane zawarte w operacie ze scalenia nr [...] (k.381 akt adm. tom II).

Ubocznie należy podnieść, że rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 9 listopada 2011 r. w sprawie standardów technicznych wykonywania geodezyjnych pomiarów sytuacyjnych i wysokościowych oraz opracowywania i przekazywania wyników tych pomiarów do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego – wydane na podstawie art. 19 ust. 1 pkt 11 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne, w zakresie ogólnych standardów technicznych wykonywania geodezyjnych pomiarów sytuacyjnych i wysokościowych określa, że przy wykonywaniu geodezyjnych pomiarów sytuacyjnych wyniki pomiarów długości oraz współrzędne prostokątne płaskie wyraża się w metrach z precyzją do 0,01 m (§ 3 ust. 1 cyt. rozporządzenia). Powyższe standardy techniczne nie istniały podczas prac scaleniowych i sporządzaniu operatu nr [...] z 1964 r. (w czasie kiedy obowiązywał dekret z dnia 2 lutego 1955 r. o ewidencji gruntów i budynków), podobnie zresztą jak i wyrażona w § 61 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, zasada, że położenie punktów granicznych użytych do numerycznego opisu obiektów, o których mowa w ust. 1, a także położenie innych punktów sytuacyjnych użytych w szczególności do numerycznego opisu budynków, konturów użytków gruntowych oraz konturów klasyfikacyjnych określa się w układzie współrzędnych prostokątnych płaskich 2000, o którym mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 3 ust. 5 ustawy, zwanym "układem 2000".

Dodatkowo trzeba podnieść, że akt notarialny z dnia [...] marca 2000 r. – umowa sprzedaży (na mocy, którego skarżąca M. S. nabyła grunt - działkę nr [...] o powierzchni 0,54 ha), akt własności ziemi z dnia [...] listopada 1973 r. potwierdzający nabycie przez F. K. działek rolnych nr [...] i [...] (o łącznej powierzchni 1,54 ha), uproszczony wypis z rejestru gruntów z dnia [...] sierpnia 2018 r. wskazujący, że działka nr [...] posiada powierzchnię 0,54 ha oraz dane z księgi wieczystej nr [...], nie stanowią dowodów świadczących ani o bezprzedmiotowości przeprowadzonych czynności w ramach aktualizacji danych ewidencyjnych, ani o wadliwości skontrolowanej przez Sąd decyzji z dnia [...] lipca 2018 r. Nr [...] wydanej przez organ odwoławczy.

Na marginesie należy tylko zasygnalizować, że P. W., właścicielka działki nr [...] nie brała udziału w administracyjnym postępowaniu aktualizacyjnym i nie przystąpiła – w trybie art. 33 § 2 p.p.s.a.– jako uczestnik do sprawy sądowoadministracyjnej.

Według art. 24 ust. 2a pkt 1 lit. c/ p.g.i.k., informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji z urzędu, jeżeli zmiany tych informacji wynikają z materiałów zasobu. W świetle przedstawionych wyżej rozważań orzekające organy były uprawnione do dokonania aktualizacji w ewidencji gruntów i budynków w oparciu o materiał dokumentacyjny przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...] kwietnia 2016 r., [...] sierpnia 2017 r. i [...] października 2017 r. (na podstawie operatów technicznych – oznaczonych odpowiednio - nr [...], nr [...] i nr [...]).

Z przytoczonych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie – na podstawie art. 151 p.p.s.a. - oddalił skargę, o czym orzekł w sentencji wyroku.