Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt III SA/Wr 147/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2015-10-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: *Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt. 1
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art 7 ust. 1, art. 3 ust. 3
journal: Dz.U. 2012 poz 1164
law: Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Moskała (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Maciej Guziński Sędzia WSA Jerzy Strzebinczyk Protokolant specjalista Ewa Bogulak po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 6 października 2015 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2013 I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. na rzecz skarżącego kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

W dniu [...] maja 2013 r. skarżący zwrócił się do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w B. z wnioskiem o przyznanie płatności na 2013 rok. W sekcji VII. Oświadczenie o powierzchni działek ewidencyjnych wniosku skarżący zadeklarował dwadzieścia cztery działki ewidencyjne wykorzystywane rolniczo. W sekcji VIII. Oświadczenie o sposobie wykorzystywania działek rolnych wskazał do jednolitej płatności obszarowej (JPO) trzydzieści dwie działki rolne o łącznej powierzchni 30,12 ha, w tym osiemnaście działek rolnych o areale 15,13 ha do uzupełniającej płatności podstawowej (UPO) oraz jedenaście działek rolnych do płatności uzupełniającej do powierzchni upraw roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych (płatność zwierzęca) o powierzchni 14,30 ha. W dniu [...] maja 2013 r. skarżący złożył zmianę do wniosku, w wyniku której dodał do płatności działki rolne AF - 0,86 ha, AG (AGI) - 0,42 ha, AH(AHl) - 0,52 ha, AI(AIl) - 0,69 ha, AJ(AJl) - 0,23 ha, AK - 0,18 ha, AL. - 0,29 ha.

W dniu [...] września 2013 r. gospodarstwo rolne skarżącego zostało wytypowane do przeprowadzenia kontroli na miejscu metodą inspekcji terenowej. W trakcie kontroli:

- działkę rolną AA(AAl) obarczono kodem DR50 tj. granice uprawy wykraczają poza granice działki referencyjnej zadeklarowanej we wniosku,

- działkę rolną AB(ABl), AC(ACl) obarczono kodem DR50,

- dla działki rolnej E deklarowanej 1,94 ha stwierdzono areał 1,69 ha (kod DR13+), działka została obarczona kodami DR50 i DR51,

- działkę rolną AE(AEl) obarczono kodem DR51 tj. stwierdzono obszar tymczasowo niekwalifikujący się do płatności,

- dla działki rolnej C deklarowanej 0,73 ha stwierdzono powierzchnię 0,60 ha (kod DR13+), działkę obarczono także kodem DR 51,

- działkę rolną D(D1) obarczono kodami DR50 i DR51,

- dla działki rolnej E deklarowanej 1,94 ha stwierdzono powierzchnię 1,69 ha (kod DR13+), zastosowano także kod DR50,

- działkę rolną H obarczono kodami DR51 i DR52,

- działki rolne I, J(J1) obarczono kodami DR50 i DR51,

- działkę rolną L obarczono kodem DR50 i DR51,

- działkę rolną M(M1) obarczono kodem DR51,

- dla działek rolnych N(N1), O(Ol) zastosowano kody DR50 i DR51,

- dla działek rolnych R(R1), S(S1), T zastosowano kody DR51,

- dla działki rolnej U deklarowanej 3,25 ha stwierdzono areał 2,90 ha, zastosowano także kody DR51 i DR52,

- działki rolne UA i UU obarczono kodami DR51 i DR52,

- działki rolne W(W1), X(X1), Y, Z, ZA obarczono kodami DR50 i DR51,

- dla działki rolnej W(W1) o powierzchni 1,74 ha stwierdzono areał 1,87 ha (kod DR13-),

- dla działki rolnej Y deklarowanej 0,19 ha stwierdzono areał 0,16 ha (kod DR13+), zastosowano kod DR51,

Pismem z dnia [...] kwietnia 2013 r. skarżący złożył zastrzeżenia do raportu z kontroli na miejscu, nie zgadzając się z pomniejszeniami powierzchni działek rolnych. Pismem z dnia [...] kwietnia 2014 r. Naczelnik Biura Kontroli na Miejscu DOR ARiMR we W. ustosunkował się do zastrzeżeń skarżącego stwierdzając, iż kontrola na miejscu została przeprowadzona w sposób prawidłowy i nie ma podstaw do zmiany jej wyników.

Decyzją z dnia [...] czerwca 2014 r. (nr [...]) Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w B. przyznał skarżącemu płatności na rok 2013 w wysokości [...] zł, w tym:

1. JPO, w wysokości [...] zł wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości [...] zł ze względu na zastosowanie współczynnika korygującego,

2. UPO do powierzchni grupy upraw podstawowych, w wysokości [...] zł wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości [...] zł ze względu na zastosowaną modulację płatności,

3. UPO do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych, w wysokości [...] zł, wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości [...] zł ze względu na zastosowaną modulację płatności.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, iż powierzchnia zgłoszona do płatności JPO, UPO i PZ wynosi odpowiednio: 331,31 ha, 16,99 ha, 13,90 ha. Natomiast powierzchnia stwierdzona w trakcie kontroli administracyjnej dla płatności JPO, UPO i PZ wynosi odpowiednio: 32,39 ha, 16,63 ha i 13,04 ha. Organ I instancji w oparciu o pomiary powierzchni ewidencyjno-gospodarczej (PEG) oraz wyniki kontroli na miejscu dokonał pomniejszenia powierzchni działek rolnych AB(ABl), AC(ACl), AE(AEl), C, D(D1), E, L, Ł, N(N1), O(Ol), U, X(X1), Y. W przypadku płatności JPO i UPO procentowa różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną we wniosku a powierzchnią stwierdzoną w trakcie kontroli administracyjnej i kontroli na miejscu wyniosła odpowiednio: [...]% i [...]%. Płatność JPO pomniejszono ze względu na zastosowanie współczynnika korygującego, płatność UPO i PZ pomniejszono z uwagi na modulację płatności, o której mowa zgodnie z art. 1 ust. 4 decyzji wykonawczej Komisji z dnia 11 lipca 2013 r. zatwierdzającej przyznanie przejściowego wsparcia krajowego w Polsce za rok 2013.

Od powyższej decyzji skarżący złożył odwołanie, nie zgadzając się z pomniejszeniem wnioskowanej płatności (C, D, E, L, Ł, N, O, U).

Decyzją z dnia [...] września 2014 r. (nr [...]), Dyrektor OR uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy, Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w B. wydał decyzję z dnia [...] listopada 2014 r. (nr [...]), na mocy której przyznał skarżącemu płatności na rok 2013 w łącznej wysokości [...] zł, w tym:

1. JPO, w wysokości [...] zł wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości [...] zł ze względu na zastosowanie współczynnika korygującego,

2. UPO do powierzchni grupy upraw podstawowych, wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości [...] zł ze względu na zastosowaną modulację płatności,

3. UPO do powierzchni roślin przeznaczonych na pasze, uprawianych na trwałych użytkach zielonych, w wysokości [...] zł wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości [...] zł ze względu na zastosowaną modulację płatności.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, iż powierzchnia zgłoszona do płatności JPO, UPO i PZ wynosi odpowiednio: 31,31 ha, 16,99 ha, 13,90 ha. Natomiast powierzchnia stwierdzona w trakcie kontroli administracyjnej i kontroli na miejscu dla płatności JPO, UPO i PZ wynosi odpowiednio: 32,41 ha, 16,65 ha i 13,04 ha. Organ I instancji w oparciu o pomiary powierzchni ewidencyjno- gospodarczej (PEG) oraz wyniki kontroli na miejscu dokonał pomniejszenia powierzchni działek rolnych AC, AE, AF, C, D, E, J, L, Ł, N, O, R, U, W, X, Y. W przypadku płatności JPO i UPO procentowa różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną we wniosku a, powierzchnią stwierdzoną w trakcie kontroli administracyjnej i kontroli na miejscu wyniosła odpowiednio: [...]% i [...]%. Płatność JPO pomniejszono także ze względu na zastosowanie współczynnika korygującego. Z kolei płatność UPO i PZ pomniejszono z uwagi na modulację płatności, o której mowa zgodnie z art. 1 ust. 4 decyzji wykonawczej Komisji z dnia 11 lipca 2013 r. zatwierdzającej przyznanie przejściowego wsparcia krajowego w Polsce za rok 2013.

Od powyższej decyzji skarżący w dniu [...] listopada 2014 r. złożył odwołanie do Dyrektora OR ARiMR we W. wnosząc o zmianę zaskarżonej decyzji i przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Skarżący nie zgodził się pomiarem i wniósł o wyjaśnienie różnicy w zakresie stwierdzonej powierzchni w przedmiocie działek rolnych C, D, E, L, Ł, N, O, U, UU, UA, W, X, AB, AC, AE.

Decyzją z dnia [...] stycznia 2015 r. (nr [...]) Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR we W. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu, po szczegółowym przywołaniu przepisów znajdujących zastosowanie w sprawie, organ II instancji podniósł, że zasadniczy spór sprowadza się do oceny prawidłowości poczynionych przez organ I instancji ustaleń w zakresie kwalifikowalności powierzchni działek rolnych objętych wnioskiem o przyznanie pomocy finansowej na rok 2013. Organ odwoławczy wyjaśnił, iż ustalenie powierzchni uprawnionej do przyznania płatności przebiegało dwuetapowo. Najpierw w gospodarstwie rolnym została przeprowadzona kontrola na miejscu w zakresie kwalifikowalności powierzchni, w trakcie której stwierdzono nieprawidłowości opisane kodami [...] tj. stwierdzono powiększenie zasięgu pola zagospodarowania, [...] tj. stwierdzono obszar tymczasowo niekwalifikujący się do płatności oraz [...] tj. stwierdzono granice upraw wykraczające poza granice działek referencyjnych zadeklarowanych we wniosku.

Stwierdzenie nieprawidłowości w czasie kontroli terenowej spowodowało, iż organ I instancji oparł się ostatecznie przy weryfikacji powierzchni na systemie identyfikacji działek, o którym mowa w art. 17 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009, jako najpełniej oddającym rzeczywisty stan rzeczy. Ustalono, że w przypadku działek rolnych C (0,73 ha), D (2,60 ha), E (1,94 ha), J (0,64 ha), L (1,27 ha), Ł (0,94 ha), N (0,29 ha), O (0,24 ha), R (0,20 ha), U (3,25 ha), W (1,74 ha), X (0,43 ha), Y (0,19 ha), AC (0,45 ha), AE (0,68 ha), AF (0,86 ha) powierzchnia stwierdzona wynosi odpowiednio: 0,60 ha, 2,50 ha, 1,66 ha, 0,74 ha, 1,21 ha, 0,90 ha, 0,28 ha, 0,23 ha, 0,28 ha/2,90 W, 1,83 ha, 0,29 ha, 0,16 ha, 0,42 ha, 0,62 ha, 0,93 ha. Organ podkreślił, że pomiary te zostały dokonane w systemie ZSZiK,

Dalej organ II instancji wskazał, że zarzuty skarżącego podważające wielkość stwierdzonej powierzchni są niezasadne. W przypadku skarżącego, pracownik ARiMR również dokonał oceny ortofotomapy wykazanych we wniosku działek rolnych a następnie dokonał pomiaru obszaru kwalifikującego się do przyznania płatności. W przypadku działki rolnej C zmniejszenie powierzchni o 0,13 ha spowodowane było tym, iż w trakcie kontroli na miejscu stwierdzono powierzchnię 0,60 ha, a ponadto zastosowano kod [...]. Organ wyjaśnił nadto, że stwierdzone różnice w wielkości powierzchni gruntów spowodowane były tym, iż podczas wizytacji terenowej stwierdzono na części gruntów teren niekwalifikujący się do płatności. Dla działki rolnej D deklarowanej 2,60 ha powierzchnia stwierdzona wyniosła 2,50 ha. Powyższe było wynikiem zastosowania kodu [...], polegającego na tym, że granice uprawy wykraczają poza granice działki referencyjnej zadeklarowanej we wniosku, co w konsekwencji skutkowało redukcją powierzchni działek rolnych. W przypadku działki rolnej E powierzchnia stwierdzona w trakcie kontroli na miejscu wyniosła 1,69 ha, zaś w wyniku przeprowadzenia kontroli administracyjnej powierzchnia stwierdzona tejże działki wyniosła 1,66 ha. Ustalenie takiej wielkości powierzchni działki rolnej było konsekwencją zastosowania kodów nieprawidłowości [...] i [...]. Odnosząc się do wielkości powierzchni działki rolnej organ wskazał, iż jej ustalenie na poziomie 1,66 ha jest wynikiem wyłączenia z pomiarów obszarów niekwalifikujących się do płatności (tj. zakrzaczenia widoczne na drugim planie fotografii 85-86). Dodatkowo zastosowano także kod [...] tj. granice uprawy wykraczają poza granice działki referencyjnej. W przypadku działki rolnej L pomimo tego, iż w trakcie kontroli na miejscu powierzchnia stwierdzona wyniosła 1,27 ha, to powierzchnia, która została uwzględniona do naliczenia płatności wyniosła 1,21 ha. Powyższa różnica wynika z faktu, iż działka ta obarczona została kodami

[...] i [...]. Mianowicie stwierdzono, iż część gruntów stanowi teren tymczasowo niekwalifikujący się do płatności, jak i również granice uprawy wykraczają poza granice działki referencyjnej. W przypadku działki rolnej Ł. ustalenie powierzchni stwierdzonej na poziomie 0,90 ha pomimo tego, iż w trakcie kontroli na miejscu- powierzchnia stwierdzona wyniosła 0,94 ha było wynikiem zastosowania kodów [...] i [...] (tj. wykluczenia z płatności obszarów tymczasowo niekwalifikujących się do płatności). Kontrola na miejscu dotycząca działki rolnej N ustaliła, iż jej powierzchnia wynosi 0,36 ha. Jednakże w trakcie kontroli administracyjnej powierzchnia stwierdzona tejże działki została ustalona na poziomie 0,28 ha. Spowodowane to było tym, iż na działce stwierdzono obszary niekwalifikujące się do otrzymania płatności (DR51), jak i również granice uprawy działki wykraczały poza granice działki referencyjnej. Wyjaśnić należy, iż przypadku działki rolnej O powierzchnia deklarowana we wniosku, jak i stwierdzona w trakcie kontroli na miejscu wyniosła 0,24 ha. Zaś powierzchnia stwierdzona tejże działki w trakcie kontroli administracyjnej wyniosła 0,23 ha. Powyższe było wynikiem obarczenia działki rolnej O kodem nieprawidłowości [...] tj. stwierdzeniem iż na części działki rolnej znajdują się obszary niekwalifikujące się do uzyskania płatności, w wyniku czego wykluczono z płatności areał 0,01 ha. Dla działek o mniejszej powierzchni tj. (działki U A, UU) przyjęto deklarację. Natomiast różnicę uwzględniono przy działce rolnej o większej powierzchni tj. (działka U). Powierzchnia stwierdzona działki rolnej U wyniosła 2,90 ha wobec powierzchni deklarowanej - 3,25 ha. W związku z powyższym zastosowano kod [...] (tj. zadeklarowana powierzchnia całkowita działki rolnej jest większa od powierzchni całkowitej stwierdzonej). Tereny wyłączone z pomiaru to obszary trwale niekwalifikujące się do płatności (zadrzewienia, zakrzaczenia widoczne na fotografii nr 38).Jak dalej podkreślił organ, różnica między deklaracją a powierzchnią stwierdzoną działki rolnej U jest wynikiem stwierdzenia większej powierzchni uprawy deklarowanej na działce rolnej W i R. Z kolei powierzchnia stwierdzona działki rolnej W wyniosła 1,83 ha i okazała się większa od powierzchni deklarowanej o 0,09 ha, co jest efektem stwierdzenia większej powierzchni upraw niż areał deklarowany. Powierzchnia stwierdzona działki rolnej X wyniosła 0,29 ha, co wynika z wykluczenia z płatności części areału bowiem granice uprawy wykraczają poza granice działki referencyjnej (kod [...]). W przypadku działek rolnych AC i AE deklarowanych odpowiednio: 0,45 ha i 0,68 ha powierzchnia stwierdzona w trakcie kontroli administracyjnej wyniosła dla działki rolnej AC - 0,42 ha, a dla działki rolnej AE - 0,62 ha. Stwierdzenie areału w takiej wielkości pomimo tego, iż kontrola na miejscu potwierdziła deklarację strony wyrażoną we wniosku pomocowym była konsekwencją zastosowania kodów nieprawidłowości [...] (granice uprawy wykraczają poza granice działki referencyjnej) i [...] (stwierdzono obszary niekwalifikujące się do otrzymania płatności).

Podsumowując organ odwoławczy podkreślił, iż kontrola została przeprowadzona w sposób prawidłowy i nie ma podstaw do kwestionowania jej prawidłowości, w szczególności organ w ocenie organu nie występują przesłanki do dodatkowego przeprowadzenia w gospodarstwie rolnym kontroli na miejscu. Jak zaznaczył organ odwoławczy, przyznanie płatności dla areału, który był częściowo odmienny niż ustalony w trakcie kontroli na miejscu jest wynikiem zastosowania przez kontrolujących kodów nieprawidłowości [...] i [...] i przeprowadzenia kontroli administracyjnej w oparciu, o którą ustalono powierzchnię stwierdzoną poszczególnych działek rolnych. Działanie takie znajduje potwierdzenie w treści art. 7 ust. la ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, zgodnie z którym jednolita płatność obszarowa przysługuje do powierzchni gruntów rolnych nie większej niż maksymalny kwalifikowalny obszar, o którym mowa w art. 6 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009, określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.

Pismem z dnia [...] lutego 2014 r. skarżący wywiódł od wskazanej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, wnosząc o jej uchylenie.

Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie art. 8 kpa, art. 11 kpa, art. 77 kpa. poprzez wydanie orzeczenia w oparciu o naruszenie zasady prawdy obiektywnej, zasady pogłębionego zaufania obywatela do państwa oraz zasady przekonywania, w konsekwencji czego pominięto istotne dowody w sprawie i zakwestionowano powierzchnię działek rolnych w oparciu o dowolne dane, w sytuacji gdy rzetelna analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego daje podstaw do przyjęcia racji skarżącego jako właściwych.

Na rozprawie, która odbyła się przed tutejszym Sądem w dniu 16 czerwca 2015 r. pełnomocnik strony skarżącej przedłożył do akt sprawy kopię decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego ARi MR we W. uchylającą decyzję organu I instancji w przedmiocie przyznania płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości oraz kopię raportu z czynności kontrolnych nr [...] wnosząc o ich włączenie do materiału dowodowego oraz wskazując, że decyzja i raport dotyczy działki U, której różnica powierzchni była najbardziej znacząca w toczącym się postępowaniu.

Pismem z dnia [...] lipca 2015 r. organ administracji ustosunkował się do w/w dokumentów.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, zważył, co następuje;

Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji Sąd uznał skargę za uzasadnioną.

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. 2012 r. poz. 270 ze zm.) - dalej p.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w np. art. 156 k.p.a. Jednocześnie, przeprowadzając taką kontrolę, sąd zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Biorąc pod uwagę tak zakreśloną kognicję oraz przyczyny wzruszenia decyzji, Sąd stwierdził, że zaskarżone orzeczenie narusza przepisy prawa procesowego w stopniu określonym w powołanym wyżej art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.

Istota sporu w rozpoznawanej sprawie sprowadzała się do ustalenia – rzeczywistej - faktycznej powierzchni gruntów rolnych tj. działki U, UU - zgłoszonych w niniejszej sprawie do płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2013. Z dowodów przedstawionych Sądowi przez skarżącego tj. decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR we W. z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] oraz raportu nr [...] wynika bowiem, że organ przyznając skarżącemu płatność rolnośrodowiskową przyjął inny (odmienny) areał ww. działek U, UU niż ten który ustalony został i uwzględniony w postępowaniu o przyznanie płatności bezpośrednich.

Tryb i warunki przyznawania płatności bezpośrednich reguluje ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2012 r., poz. 1164 ze zm.). Wedle art. 7 ust. 1 ustawy rolnikowi przysługuje jednolita płatność obszarowa do będącej w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, powierzchni gruntów rolnych wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, kwalifikujących się do objęcia tą płatnością zgodnie z art. 124 ust. 2 akapit pierwszy rozporządzenia nr 73/2009, jeżeli:

posiada w tym dniu działki rolne o łącznej powierzchni nie mniejszej niż określona dla Rzeczypospolitej Polskiej w załączniku nr VII do rozporządzenia nr 1121/2009, z tym że w przypadku zagajników o krótkiej rotacji działka rolna powinna obejmować jednolitą gatunkowo uprawę o powierzchni co najmniej 0,1 ha;

wszystkie grunty rolne są utrzymywane zgodnie z normami przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności;

2a) przestrzega wymogów przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności;

został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.

W myśl art. 7 ust. 1a jednolita płatność obszarowa przysługuje do powierzchni gruntów rolnych nie większej niż maksymalny kwalifikowalny obszar, o którym mowa wart. 6 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia nr 1122/2009, określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. Rolnikowi, który w danym roku spełnia warunki do przyznania jednolitej płatności obszarowej przysługują płatności uzupełniające do powierzchni upraw:

1) roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych,

2) innych roślin i do powierzchni gruntów ornych, na których nie jest prowadzona uprawa roślin (uzupełniająca płatność podstawowa),

- do których została przyznana jednolita płatność obszarowa (art. 7 ust. 2).

Jeżeli chodzi o tryb postępowania w sprawie przyznania płatności bezpośrednich wskazać należy, że art. 3 ust. 2 pkt 1 powołanej ustawy zobowiązuje organ w postępowaniach dotyczących płatności bezpośrednich do stania na straży praworządności, powtarzając tym samym określoną w art. 6 k.p.a. zasadę praworządności (legalizmu). Bezspornym przy tym jest, że na podstawie art. 3 ust. 2 i 3 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego zostały wyłączone niektóre z zasad postępowania dowodowego wynikających z Kodeksu postępowania administracyjnego, w szczególności zasady w zakresie rozkładu ciężaru dowodów co do zaistnienia określonych faktów. W art. 3 ust. 3 ww. ustawy postanowiono, że ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Wskazać jednakże należy, że w tych samych przepisach ustawodawca zdecydował, że organy Agencji mają stać na straży praworządności, wyczerpująco rozpatrzeć cały materiał dowodowy oraz, na żądanie stron, udzielać im niezbędnych informacji i zapewnić czynny udziału w postępowaniu.

Obowiązek strzeżenia praworządności, a następnie wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego oznacza, że ten materiał dowodowy musi pozwalać na wyjaśnienie wszystkich wątpliwości w sprawie, a w szczególności na wyczerpujące odniesienie się do zarzutów i twierdzeń strony.

Zdaniem Sądu dokonana w art. 3 ust. 3 ustawy modyfikacja zasad dowodzenia nie może być pojmowana jako niczym nieograniczony obowiązek strony prezentacji i oferowania dowodów potwierdzających jej twierdzenia. Oznacza ona zdaniem Sądu, że na Agencji istotnie nie ciąży obowiązek aktywnego poszukiwania dowodów mających wspierać stanowisko strony, jednak w związku z jej twierdzeniami i zarzutami organy Agencji winny zgromadzić takie dowody, które pozwoliłyby na zweryfikowanie prawdziwości jej twierdzeń. Konieczność odniesienia się do wszystkich zarzutów strony, a zwłaszcza takich, których rozpatrzenie mogłoby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, jednoznacznie wynika z treści art. 107 § 3 k.p.a., zaś określone w art. 3 ust. 3 ustawy przerzucenie ciężaru dowodu określonego faktu na osobę, która z faktu tego wywodzi skutki prawne nie może prowadzić do naruszenia przez organy obowiązku przestrzegania zasady praworządności, w której mieści się również obowiązek oparcia rozstrzygnięcia na stanie faktycznym zgodnym z rzeczywistością.

W niniejszej sprawie, w ocenie Sądu zaistniały liczne wątpliwości dotyczące ustalenia – rzeczywistej - (odmiennej od deklarowanej) powierzchni gruntów rolnych zgłoszonych do płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2013, a zebrany w sprawie materiał dowodowy – w tym również stanowisko organu w piśmie z dnia [...] lipca 2015 r. - tych wątpliwości nie wyjaśnił.

Z treści przywołanego pisma organu wynika jedynie, że zaskarżona decyzja w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2013 (z dnia [...] stycznia 2015 r., nr [...]) została wydana w oparciu o ustalenia zawarte w raporcie nr [...], z których wynika, że dla działki rolnej :

- U stwierdzono powierzchnię 2,90 ha, przy powierzchni deklarowanej 3,25 ha.

- UA stwierdzono powierzchnię 1,40 ha, która odpowiada powierzchni zadeklarowanej we wniosku;

- UU stwierdzono powierzchnię 0,40 ha, która odpowiada powierzchni zadeklarowanej we wniosku. Łączna powierzchnia tych działek wyniosła 4,70 ha.

Natomiast decyzja w przedmiocie przyznania skarżącemu (a zatem tej samej osobie) płatności rolnośrodowiskowej wydana została w oparciu o ustalenia zawarte w raporcie z kontroli nr [...] , z których wynikają już odmienne – co wymaga podkreślenia Sądu - ustalenia co do wielkości ww. tożsamych działek – U, UA, UU.

W przypadku bowiem działki rolnej:

- U (błędnie określonej przez organ jako UA) stwierdzono powierzchnię 3,25 ha, która odpowiada powierzchni zadeklarowanej we wniosku;

- UA stwierdzono powierzchnię 1,40 ha, która odpowiada powierzchni zadeklarowanej we wniosku;

-- UU stwierdzono powierzchnię 0,05 ha, czyli areał mniejszy, niż zadeklarowany we wniosku. Łączna powierzchnia tych działek wyniosła 4,70 ha.

Na tle tych rozbieżności, kluczową zatem kwestią jest wyjaśnienie i ustalenie jaką rzeczywiście powierzchnię posiada działka U i działka UU. Organ przyznając płatności temu samemu skarżącemu do tych samych działek przyjął bowiem odmienne ich wielkości do dwóch różnych płatności. Przy przyznaniu skarżącemu płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2013 przyjął, że działka U - posiada powierzchnię 2,90 ha, zaś działka UU - powierzchnię 0,40 ha. Natomiast do płatności rolnośrodowiskowej organ przyjął, że ww. działka U - posiada powierzchnię 3,25 ha, zaś działka UU - powierzchnię 0,05 ha. Nie wyjaśnia tych wątpliwości organ w piśmie z dnia 16 lipca 2015 r. wskazując, że przyjęcie w płatności rolnośrodowiskowej wielkości działki U na 2,90 ha. pozbawiłoby skarżącego płatności z tego wniosku.

Z uwagi na te istotne rozbieżności organy powinny - realizując zasadę praworządności - dążyć do należytego wyjaśnienia stanu faktycznego, eliminując wszystkie rozbieżności, a tym samym ustalić rzeczywisty areał działek U, UU. Tym bardziej, że stosownie do treści art. 3 ust. 3 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przerzucenie ciężaru dowodu określonego faktu na osobę, która z faktu tego wywodzi skutki prawne nie może prowadzić do naruszenia przez organy obowiązku przestrzegania zasady praworządności, w której mieści się również obowiązek oparcia rozstrzygnięcia na stanie faktycznym zgodnym z rzeczywistością.

Wobec przedstawionych wyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu stwierdzając, że decyzja wydana została z naruszeniem prawa procesowego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., orzekł jak w sentencji. Na mocy art. 200 orzeczono o kosztach postępowania.