Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 1183/02
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2004-10-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Dnia 6 października 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Stahl, Sędziowie : Sędzia WSA Jolanta Rosińska, p.o. Sędziego WSA Arkadiusz Blewązka (spr.), Protokolant sekretarz sądowy Tomasz Porczyński, po rozpoznaniu w dniu 6 października 2004 roku na rozprawie sprawy ze skargi K. B., D. K. - wspólników spółki cywilnej A na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie nakazania doprowadzenia budynku do stanu zgodnego z prawem 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. Nr [...] z dnia [...]; 2. stwierdza, iż zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.


UZASADNIENIE

Decyzją Nr [...], znak: [...], z dnia [...] na podstawie art. 51 ust. 1 "a" ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku - Prawo budowlane, po rozpatrzeniu odwołania K.B. i D.K. współwłaścicieli "A" spółki cywilnej z siedzibą w S., od decyzji nr [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]znak: [...] nakazującej współwłaścicielom Spółki wykonanie pełnego zakresu robót budowlanych w budynku magazynowo - biurowym, według przedłożonego projektu budowlanego, w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem, w terminie do dnia 14 sierpnia 2002 roku, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzją organu I instancji.

W uzasadnieniu powyższej decyzji organ odwoławczy wskazał, iż w wyniku postępowania prowadzonego przez organ l instancji w sprawie budynku magazynowo - biurowego usytuowanego na działce o nr ewidencyjnym [...] przy ulicy A nr 30 "a" w S. ustalono, że obiekt ten posiada cztery okna w ścianie szczytowej, odległej o 1,6 m od granicy z działką nr [...]. Według oświadczenia współwłaścicieli nieruchomości położonej przy ulicy A nr 30 "a" w S., budynek wybudowany został w latach 1972 - 1976, natomiast okna w ścianie szczytowej zamontowano w roku 1997 w ramach wymiany stolarki okiennej. W roku 2000 dokonano również ocieplenia ścian budynku w części socjalno - biurowej. Roboty te wykonano bez pozwolenia bądź zgłoszenia właściwemu organowi. Ustalono również, że działka o nr ewidencyjnym [...], wraz z przedmiotowym budynkiem użytkowanym obecnie jako hurtownia artykułów spożywczych, zakupiona została przez obecnych właścicieli w roku 1995 od Centrali Nasiennej w S.

Następnie organ podniósł, iż w toku postępowania wyjaśniającego nie odnaleziono żadnych dokumentów świadczących o legalności powstania obiektu. Ustalono jedynie, że zarówno budynek, jak i jego przeznaczenie zgodne są z warunkami planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego miasta S., zatwierdzonego uchwałą Nr [...] Wojewódzkiej i Miejskiej Rady Narodowej z dnia [...] oraz uchwałą Nr [...] Rady Miejskiej w S. z dnia [...], które dla tego terenu przewidują funkcje magazynowo-składowe.

Zważywszy, iż w sprawie niniejszej nie zachodziły okoliczności określone w przepisie art. 37 prawa budowlanego z 1974 roku organ I instancji decyzją wydaną, na podstawie przepisu art. 40 tegoż prawa budowlanego nakazał wykonanie inwentaryzacji wraz z projektem zmian i przeróbek mających na celu doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem. Po wykonaniu przez współwłaścicieli nałożonego obowiązku organ I instancji decyzją Nr [...] z dnia [...] nakazał wykonanie prac objętych przedłożonym projektem budowlanym w terminie do dnia 30 czerwca 2002 roku.

W wyniku rozpatrzenia odwołania wniesionego przez współwłaścicieli spółki "A" organ odwoławczy decyzją Nr [...] decyzję organu l instancji uchylił wskazując, iż uzasadnione jest rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie w oparciu o przepisy obecnie obowiązującego prawa budowlanego z 1994 roku. W ocenie organu odwoławczego za zastosowaniem w tym przypadku przepisu art. 51 ustawy z 1994 roku przemawia możliwość objęcia obiektu wspólną decyzją.

Organ I instancji w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy wydał dnia 15 maja 2002 roku, na podstawie art. 51 ust. "a" prawa budowlanego z 1994 roku decyzję Nr [...] nakazująca współwłaścicielom nieruchomości wykonanie robót budowlanych w budynku magazynowo - biurowym według przedłożonego projektu budowlanego, w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem, w terminie do dnia 14 sierpnia 2002 roku.

Od decyzji powyższej odwołanie wnieśli K.B. i D.K. wspólnicy Spółki "A" w S. Odwołujący się nie zgodzili się z treścią decyzji, obejmującej cały budynek. Stwierdzili, że przedmiotowa decyzja winna dotyczyć wyłącznie robót wykonanych przez skarżących w czasie obowiązywania nowego prawa budowlanego, to jest po dacie zakupu budynku od poprzedniego właściciela (akt notarialny kupna - sprzedaży sporządzono w dniu 11 stycznia 1995 roku). Jednocześnie odwołujący się stanowczo podtrzymali żądanie wyrażenia zgody na pozostawienie okien w ścianie skierowanej w stroną działki sąsiedniej.

Organ podniósł, iż skarżący przedłożyli również projekt instalacji elektrycznej magazynu opakowań z roku 1996 oraz dziennik budowy z roku 1997 dotyczący modernizacji bazy magazynowej. Dokumenty te zdaniem skarżących stanowią dowód, iż obiekt wybudowany został po roku 1976, na podstawie zatwierdzonego projektu i pozwolenia na budowę.

Organ odwoławczy po rozpatrzeniu sprawy na podstawie zgromadzonych dokumentów uznał zasadność decyzji organu I instancji. W sprawie niniejszej istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia miało ustalenie legalności powstania obiektu oraz robót wykonanych przez obecnych współwłaścicieli po roku 1995. Zebrany przez organ materiał dowodowy nie potwierdza tego, iż przedmiotowy obiekt wybudowany został na podstawie pozwolenia na budowę i w tej kwestii organ odwoławczy uznaje ustalenia organu I instancji jako zgodne z dokumentami sprawy. Przedłożony przez skarżących projekt instalacji elektrycznej oraz dziennik budowy nie posiadają pieczęci właściwego terenowo organu administracji państwowej. Nie mogą być zatem dowodem, iż stanowią załącznik do pozwolenia na budowę. Ponadto usytuowanie obiektu nie odpowiada warunkom technicznym obowiązującym w dacie budowy, co winno być uznane jako dodatkowy argument, iż pozwolenie na budowę nie było wydane. Jak bowiem wynika z załączonej przez skarżących mapy ewidencyjnej, na działce sąsiedniej o nr ewidencyjnym [...] znajdował się budynek gospodarczy usytuowany w granicy, a wiec w odległości 1,6 metra od ściany przedmiotowego budynku biurowo - magazynowego. Istnienie budynku gospodarczego na działce sąsiada potwierdza nawet przedłożone przez skarżących pisemne oświadczenie M.Z., byłego dyrektora Centrali Nasiennej w S.

W ocenie organu odwoławczego rozpatrywany obiekt nie odpowiada również przepisom obecnie obowiązującego rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 roku. Stwierdzić więc należy, iż istnienie okien w przeszłości (przed wymianą dokonaną w roku 1997) w ścianie skierowanej w stronę działki sąsiedniej, było niezgodne z przepisami, a obecni współwłaściciele nie mogą stąd wywodzić prawa do utrzymania takiego stanu i domagać się jego legalizacji. Zatem sytuacja prawna budynku, spowodowana również samowolnie wykonanymi robotami po roku 1995, musi skutkować postępowaniem administracyjnym, mającym na celu doprowadzenie obiektu do stanu zgodności z przepisami. Z tego powodu zarzuty wniesione w odwołaniu organ odwoławczy uznał za bezzasadne i nie zasługujące na uwzględnienie.

Od powyższej decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. w dniu 24 lipca 2002 roku skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Ł. wywiedli K.B. i D.K. wspólnicy "A" spółki cywilnej z siedzibą w S. domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości i spowodowania rozpatrzenia sprawy tylko w takim zakresie, w jakim skarżący byli sprawcami samowolnego wykonania robót budowlanych, to jest wymiany stolarki budowlanej oraz docieplenia części biurowo - socjalnej. Skarżący wnieśli również o zasądzenia od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. kosztów postępowania według norm przypisanych.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, iż w wyniku prowadzonego postępowania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. w sprawie wykonanych samowolnie robót polegających na wymianie stolarki okiennej z drewnianej na PCV i dokonania docieplenia części biurowo — socjalnej w posiadanym przez Spółkę budynku magazynowo-biurowym usytuowanym na działce o nr ewidencyjnym [...] przy ulicy A nr 30 "a" w S. ustalono, iż obiekt posiada cztery okna w ścianie szczytowej odległej o 1,6 metra od granicy z działką nr A. Skarżący podnieśli, iż według stanu ich wiedzy o obiekcie, został on zrealizowany prawdopodobnie w okresie od 1972 do 1976 roku. Obiekt faktycznie powstał w oparciu o decyzje pozwolenia na budowę z dnia [...]. Nr [...], wydaną przez ówczesne Wojewódzkie Biuro Planowania Przestrzennego w S.

Wymiany stolarki okiennej skarżący dokonali w roku 1997, zaś w roku 2000 wykonali docieplenie części socjalno-biurowej istniejącej od początku funkcjonowania obiektu. Budynek, tak jak i jego przeznaczenie był i jest zgodny z warunkami planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego. Był też i jest zaewidencjonowany i oznaczony symbolem "i" w zasobach ówczesnego Wojewódzkiego, a obecnie Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjno - Kartograficznej w S. Dowodem na powyższe jest potwierdzona odbitka oryginału mapy przyjęta do Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego w dniu 20 sierpnia 1982 roku zaewidencjonowana pod nr [...], jak również analogiczna odbitka potwierdzająca zewidencjonowany stan na dzień 25 kwietnia 1995 roku.

W ocenie skarżących Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. nie stosując się w ogóle do zasad przyjętych w k.p.a.. w szczególności do wymogów zawartych w przepisach art. 7 i 77 par. 1, pismem z dnia [...] znak: [...] poinformował skarżących, że jeśli nie dostarczą dokumentacji dotyczącej obiektów do dnia 15 listopada 2000 roku, to rozpatrzy sprawę w oparciu o posiadany materiał dowodowy, właściwie materiału tego nie posiadając. Organ nic badając sprawy uznał, iż obiekt powstał nielegalnie i nakazał wykonanie inwentaryzacji powykonawczej budynku magazynowego z częścią biurową wraz z projektem uwzględniającym pełen zakres zmian i przeróbek niezbędnych do doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z ówcześnie obowiązującymi przepisami oraz wystąpić z wnioskiem o uzyskanie pozwolenia na ich wykonanie.

Skarżący podnieśli, iż zagrożeni egzekucją powyższej decyzji złożyli nakazany wniosek o pozwolenie na wznowienie robót mimo, że z nakazanym zakresem robót, a przede wszystkim z "wymuszeniem" przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z obecnie obowiązującymi przepisami się nie zgadzali.

W ocenie skarżących późniejsze wykonanie prac budowlanych zgodne z zaakceptowaną dokumentacją, praktycznie zlikwidowałoby dotychczasową funkcję biurowo -socjalną pomieszczeń, a to z uwagi na niedostateczne oświetlenie pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi. Zdaniem skarżących jednak tylko w takiej formie dokumentacja mogła być przyjęta przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego i w takiej formie organ zechciał potwierdzić, że obowiązek nałożony w decyzji został wykonany.

Skutek działań organów nadzoru budowlanego - jak twierdzą skarżący - jest taki, że wbrew brzmieniu przepisu art. 103 ust. 2 prawa budowlanego nakazano w sposób bez podstawny inwentaryzację obiektu, na który było pozwolenie na budowę, który byt zgłoszony do użytku i który został "zainwentaryzowany" i użytkowany przez co najmniej 20 lat i żaden z organów kontrolujących faktów tych nie kwestionował. Tak więc wyegzekwowano ponowne wykonanie dokumentacji w oparciu o obecne przepisy, a później w oparciu o obecne przepisy nakazano obiekt legalizować.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego jako organ odwoławczy po otrzymaniu odwołania nie podjął nawet próby zbadania wiarygodności przedstawionych materiałów dowodowych naruszając przy tym zasadę obiektywnego i wyczerpującego badania sprawy (art. 7 i 77 ust. 1 k.p.a.). Skarżący podnieśli, iż organ stwierdził, iż współwłaściciele nieruchomości przedłożyli projekt instalacji elektrycznej magazynu opakowań z roku 1996 podczas gdy dokumentacja ta była wykonana w 1977 roku. Podobnie organ podał, iż przedłożony został dziennik budowy z 1997 roku podczas gdy skarżący przedłożyli dziennik budowy z 1977 roku.

Skarżący podnieśli, iż nie zgadzają się ze stanowiskiem organu odwoławczego, który stwierdził, iż okazany dziennik budowy oraz projekt elektryczny obiektu nie posiadają pieczęci właściwego organu administracji państwowej, a więc nie są dowodami w sprawie. Zdaniem skarżących dziennik budowy posiada konkretny numer rejestracyjny i wpisane jest w nim konkretne pozwolenie na budowę. Analizując treść dziennika budowy (gdyż o taką analizę nie zechciał się organ odwoławczy pokusić) skarżący stwierdzili, że posiada on konkretny zespół nadzorujący pod kierownictwem inspektora nadzoru budowlanego – C.S. W dzienniku tym prowadzone są systematyczne wpisy świadczące między innymi o tym, że pomieszczenia w części biurowej mają stolarkę okienną, oraz że funkcja biurowa tych pomieszczeń została od początku zaprojektowana. Skarżący podnieśli, iż na rzucie obiektu w dokumentacji elektrycznej widnieją okna w części biurowej. Ich zdaniem z powyższych okoliczności można wywieść wniosek, że pozwolenie na budowę Nr [...] z dnia [...] obejmowało obiekt w takiej formie jak w chwili obecnej.

Skarżący zakwestionowali stwierdzenie organu o tym, że w linii granicy od strony działki o nr ewidencyjnym [...] znajdował się według, stanu na dzień 20 sierpnia 1982 roku. budynek gospodarczy. Ich zdaniem, gdyby być ścisłym, to ówczesna szopa była w granicy tylko na szerokości maksymalnie 4 metrów, a należący do nich budynek ma szerokość 16,15 metrów. Tak więc jeśli już stanąć na stanowisku organu, to należało co najwyżej nakazać zamurowanie luksferami jednego okna a nie czterech. Pozostałe otwory okienne przepisy wynikające z ówczesnych warunków technicznych spełniają.

W ocenie skarżących organ nie wziął pod uwagę tego. iż szopa drewniana znajdująca się w granicy była przedmiotem samowoli. Zdaniem skarżących dowodem na tymczasowość, a być może i nielegalność zlokalizowanego budynku gospodarczego w granicy jest odbitka z mapy ewidencyjnej obrazująca stan naniesień budowlanych na dzień 25 kwietnia 1995 roku. Z analizy jej wynika, że tym razem mamy do czynienia z rozbudową budynku gospodarczego na działce nr [...] na szerokości ponad 8 metrów w granicy. Była to rozbudowa samowolna i ten budynek według stanu na dzień dzisiejszy jest całkowicie rozebrany. Konkludując skarżący podnieśli, iż jest nadmiernie dolegliwe i niesprawiedliwe nakładanie przez organ obowiązku doprowadzenia do zgodnego z obecnie obowiązującymi warunkami technicznymi całego obiektu tylko dlatego, że dopuścili się (nie wykonania otworów okiennych) wymiany stolarki w obiekcie realizowanym zgodnie z ówcześnie obowiązującymi przepisami.

W ocenie skarżących organ w sposób nie budzący wątpliwości dopuścił się naruszenia przepisu art. 76 k.p.a. podwajając szczególnie moc dowodową dziennika budowy i projekt instalacji elektrycznej. Zdaniem skarżących owe dokumenty urzędowe spełniają kryteria określone w przepisie art. 76 k.p.a.. Organ poddając je w wątpliwość winien przeprowadzić w odrębnym postępowaniu dowód przeciwko ich prawdziwości (art. 76 par. 3) (tak Z. Janowicz, Kodeks postępowania Administracyjnego Komentarz, wyd. IV, Warszawa 1999. str. 225 i inne). Dopóki dowód ten nie zostanie przeprowadzony i w konsekwencji nie nastąpi obalenie treści kwestionowanego dokumentu urzędowego przysługuje mu pełna moc dowodowa.

Zgodnie z brzmieniem art. 7 k.p.a. organ ma obowiązek dochodzenia prawdy obiektywnej jak również pełnego ustalenia stanu prawnego i faktycznego sprawy. Organ również ma obowiązek w sposób wyczerpujący zabrać i ocenić materiał dowodowy (art. 77 par. 1 k.p.a.). Powyższych zasad organ w przedmiotowym postępowaniu nie przestrzegał. W ocenie skarżących na gruncie tych przepisów nie do przyjęcia jest takie rozumienie koncepcji prowadzenia postępowania dowodowego, przy którym organ administracji przyjmuje bierną postawę ograniczając się jedynie do oceny, czy strona udowodniła fakty stanowiące podstawę jej żądania, przerzucając w konsekwencji obowiązek wyjaśnienia sprawy na stronę. Rozwiązania prawne przyjęte w postępowaniu administracyjnym nie przewidują obowiązku lecz prawo strony wskazania dowodów potrzebnych do rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy (wyrok NSA z dnia 18 marca 1994 roku w sprawie IV SA 765/93 i w sprawie IV SA 236/93). Natomiast nie wyjaśnienie i nie wzięcie pod uwagę przez organ administracji wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności w postępowaniu wyjaśniającym, zwłaszcza gdy strona powołuje się na te okoliczności, skutkuje uchyleniem decyzji jako wydanej z naruszeniem przepisów art. 7. 77 par. 1 i 107 par. 3 k.p.a., choćby przyznanie stronie uprawnienia przepis prawa materialnego pozostawił uznaniu tego organu (wyrok NSA z dnia 19 marca 1981 roku w sprawie SA 234/81, opublikowanym w ONSA 1981, Nr 1 poz. 23).

Postanowieniem z dnia [...] organ odwoławczy sprostował oczywistą omyłkę pisarską zastępując w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji słowa "skarżący przedłożyli również projekt instalacji elektrycznej magazynu opakowań z roku 1996 oraz dziennik budowy z roku 1997 dot. modernizacji bazy magazynowe" słowami "skarżący przedłożyli również projekt instalacji elektrycznej magazynu opakowań z roku 1976 oraz dziennik budowy z roku 1977 dot. modernizacji bazy magazynowej".

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie wywodząc jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Postępowanie w niniejszej sprawie, pomimo wniesienia skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Ł., nie zostało przez ten Sąd zakończone przed dniem 1 stycznia 2004 roku, a zatem sprawa ta podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Ł. na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (art. 97 par. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153. poz. 1271 ze zm.)).

Zgodnie z treścią art. 3 par. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (w skrócie: p.s.a.) (Dz. U. Kr 153, poz. 1270), sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Analogiczne unormowanie zawiera art. 1 par. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269), który stanowi, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości miedzy innymi przez kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

Stosownie do unormowania zawartego w art. 145 p.s.a., sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:

1. uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi:

a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Analizując postępowanie organów administracji w niniejszej sprawie Sąd doszedł do przekonania, iż nie jest ono wolne od naruszeń prawa, wobec czego uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu l instancji.

Organ nadzoru budowlanego postępowanie w niniejszej sprawie oparł na założeniu, iż przedmiotowy budynek został w całości zrealizowany bez pozwolenia na budowę i w konsekwencji tegoż założenia, działając na podstawie przepisu art. 51 ust. 1 "a" ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku - Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 roku, Nr 106, poz. 1126 ze zm.) nałożył na aktualnych inwestorów obowiązek wykonania pełnego zakresu robót budowlanych w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem. Przed omówieniem zastosowanych przez organ konsekwencji prawnych w postaci nałożonych obowiązków przybliżenia wymaga legalność działania organu w sferze zbierania i oceny materiału dowodowego. W tym bowiem kierunku zmierza ostrze argumentacji skargi rozpoznawanej w niniejszej sprawie.

Należy zgodzić się ze skarżącymi, iż organy administracji nie podjęły wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względnie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 k.p.a.). Jest poza sporem, iż skarżący nie posiadają pełnej dokumentacji budowlanej, w szczególności nie dysponują dokumentem pozwolenia na budowę. Owszem jest to okoliczność prawnie naganna, ale nie oznacza ona automatycznie, że budynek znajdujący się na należącej do nich nieruchomości został wzniesiony bez decyzji zezwalającej na budowę. W realiach niniejszej sprawy opieranie się przez organ nadzoru budowlanego wyłącznie na owej prostej zależności i utożsamianie braku dokumentu w posiadaniu inwestorów z wzniesieniem przedmiotowego budynku bez decyzji o pozwolenie na budowę musi zostać ocenione jako zawodne. Organ zaniechał odniesienia się między innymi do realiów okresu, w którym wznoszony był przedmiotowy budynek, a już tylko z tego można wyprowadzić wniosek, iż podmiot będący w owym czasie inwestorem jako jednostka gospodarki uspołecznionej poddany był regulacjom prawnym o restrykcyjnym charakterze w zakresie kontroli przestrzegania prawa. Niewielkie było prawdopodobieństwo aby jednostka gospodarki uspołecznionej dokonała inwestycji o takim charakterze jak przedmiotowy obiekt budowlany w sprzeczności z ówcześnie obowiązującym prawe i okoliczność ta nie została ujawniona przez władze budowlaną na przełomie kilkudziesięciu lat. Już chociażby powyższe uwagi nakazywały organowi nadzoru budowlanego nie poprzestawać na oświadczeniu aktualnych inwestorów, iż nie dysponują dokumentem decyzji o pozwolenie na budowę.

Niezależnie od powyższych uwag skarżący - co zasadnie podnieśli w skardze -przedstawili organowi dokumenty będące w ich posiadaniu, którymi co najmniej uprawdopodobnili, iż przedmiotowa inwestycja nie jest samowolą budowlana. W szczególności z dokumentów tych wynika, iż modernizacja bazy magazynowej "Centrali Nasiennej" Oddział w S. nastąpiła na podstawie pozwolenia na budowę z dnia [...]. Powyższe zachowanie skarżących należy z cała pewnością ocenić jako przejaw realizacji prawa do w skazania dowodów potrzebnych do rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy. Organy nadzoru budowlanego zaniechały jednak zbadania powyższych dowodów w celu chociażby weryfikacji tezy skarżących o wzniesieniu przedmiotowego obiektu w oparciu o pozwolenie na budowę, poprzestając na stwierdzeniu, iż zarówno dziennik budowy jak i dokumentacja instalacji elektrycznej przedmiotowego budynku pochodzące z okresu jego budowy nie mogą być dowodami w sprawie z uwagi na to, iż nie posiadają stosownych pieczęci urzędu. Z takim sposobem prowadzenia postępowania dowodowego przez organ administracji nie sposób się zgodzić. Wszak organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 par. 1 k.p.a.). Ponadto uznanie przez organ administracji publicznej danej okoliczności za udowodnioną możliwe jest wyłącznie na podstawie oceny całokształtu materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.). W niniejszej sprawie powyższe uregulowania prawne, kapitalne dla kwestii postępowanie dowodowego prowadzonego przez organ, doznały obrazy. Uniemożliwia to zaakceptowanie przeprowadzonego przez organ postępowania i pozostawienie w obrocie prawnym kwestionowanych decyzji.

Przerzucenie przez organ na stronę konieczności udowodnienia określonych okoliczności i obarczanie strony skutkami ich nie udowodnienia, przy biernej, arbitralnej postawie organu nie znajduje oparcia w przepisach postępowania administracyjnego. Przytoczone powyżej przepisy są emanacją fundamentalnej dla postępowania administracyjnego zasady prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.) i tak długo jak organ dysponuje możliwościami odkrycia prawdy winien możliwości te wykorzystywać.

Przechodząc do konsekwencji prawnych przyjętego przez organ stanowiska o samowolnym wzniesieniu przedmiotowego budynku należy podkreślić, iż zaskarżona decyzja nie znajduje oparcia w zgromadzonym materiale dowodowym. W szczególności brak jest stanowiska organu w tak ważkiej kwestii jak ta, kiedy zrealizowany został przedmiotowy budynek. Jest to natomiast okoliczność o zasadniczym znaczeniu dla przypisania reżimu prawnego, w którym następnie oceniana będzie możliwość "zalegalizowania" przedmiotowej inwestycji, bądź konieczność rozstrzygnięcia kwestii nakazania rozbiórki.

Stosownie do treści przepisu art. 103 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku - Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 roku, Nr 106, poz. 1126 ze zm.) do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy (a więc przed dniem 1 stycznia 1995 roku), a nie zakończonych decyzją ostateczną, stosuje się przepisy nowej ustawy. Jednakże przepisu art. 48 tejże ustawy nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe, a więc przepisy ustawy z dnia 24 października 1974 roku - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.). Zgromadzony materiał dowodowy daje obraz, z którego wynika, iż przedmiotowy budynek został wzniesiony w latach siedemdziesiątych (organ nie daje jasnej odpowiedzi, jaką datę w tym zakresie przyjmuje), a następnie był przez wiele lat użytkowany. Brak jest w aktach sprawy ustaleń, z których wynikałoby, że pomiędzy datą jego wzniesienia, a datą prac budowlanych związanych z wymianą stolarki okiennej i dociepleniem prowadzone były jeszcze jakieś inne prace budowlane. Brak jest również ustaleń, z których wynikałoby, że w niniejszej sprawie wszczęto postępowanie przed dniem 1 stycznia 1995 roku. W takiej sytuacji dowolne wydaje się stanowisko organu upatrujące w przepisach ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku - Prawo budowlane podstawy prawnej do "legalizowania" całości wykonanych prac budowlanych. W jaskrawej opozycji do tego stanowiska pozostaje przytoczony powyżej przepis art. 103 ust. 1 prawa budowlanego.

Powyższe stanowisko byłoby możliwe do zaakceptowania przy założeniu, że organ uznał, iż mamy w niniejszej sprawie do czynienia z procesem budowlanym rozciągniętym w czasie od lat siedemdziesiątych do 2000 roku, a więc do momentu kiedy dokonano docieplenia ścian. Wówczas proces inwestycyjny zakończyłby się pod rządami ustawy prawo budowlane z 1994 roku i reżim tegoż, aktu prawnego miałby w niniejszej sprawie zastosowanie. Wtedy jednak prezentowane przez organ stanowisko o samowoli budowlanej w odniesieniu do całego obiektu musiałoby zrodzić konsekwencje określone w przepisie art. 48 tejże ustawy. Jednakże na przyjęcie tezy, iż mamy w niniejszej sprawie do czynienia z procesem budowlanym rozciągniętym w czasie i zakończonym w 2000 roku organ się nie zdecydował, jak się wydaje z uwagi chociażby na brak wystarczających po temu przesłanek w zgromadzonym materiale dowodowym.

Przyjęta podstawa prawna możliwa byłaby do zaakceptowania przy "legalizowaniu" jedynie prac budowlanych wykonanych po 1994 roku, jednakże wówczas sprzeczne byłoby to z przyjętą przez organ koncepcją "legalizowania" całego obiektu budowlanego. Ponadto wówczas konieczne byłoby przyjęcie, iż prace budowlane wykonane w latach siedemdziesiątych prowadzone były na podstawce decyzji o pozwolenie na budowę. Jednak przyjęte przez organ do rozstrzygnięcia ustalenia jednoznacznie temu zaprzeczają. Tak więc pozostaje otwarta kwestia podstawy prawnej "legalizowania" budynku wzniesionego w lalach siedemdziesiątych, oczywiście przy założeniu, iż obiekt ten został wzniesiony bez stosownego pozwolenia. W tym zakresie organ jednak nie prowadził jakiegokolwiek postępowania mogącego być przedmiotem sądowej oceny.

Na uwagę w niniejszej sprawie zasługuje jeszcze kwestia kręgu osób, których praw i obowiązków dotyczy prowadzone postępowanie. Pomimo tego, iż decyzja organu l instancji nakłada obowiązki na współwłaścicieli nieruchomości, na której posadowiony jest przedmiotowy budynek, a więc na K. i B. małżonków B. oraz J. i D. małżonków K., to doręczana jest jedynie K. B. i D. K. jako wspólnikom spółki "A" w S. Jest to jaskrawe pogwałcenie praw uczestniczek niniejszego postępowania pozbawiające je prawa do kontroli instancyjnej tyczących ich decyzji administracyjnych. Natomiast organ odwoławczy w petitum swej decyzji w ogóle nie umieszcza B.B. i J. K. przyjmując zupełnie bezpodstawnie, iż nałożony obowiązek doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem dotyczy wyłącznie K.B. i D.K. jako wspólnikom spółki "A" w S. Konsekwentnie też swej decyzji nie doręcza B.B. i J.K.. Powyższe uchybienia samodzielnie mogłyby już zdecydować o konieczności wyeliminowania powyższych decyzji z obrotu prawnego.

Z przytoczonych powyżej względów Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie przepisu art. 145 par. 1 pkt 1 .,a" i "c" p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.

Wobec uchylenia zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej, należało stwierdzić, iż do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku zaskarżona decyzja nie podlega wykonalności (art. 152 p.s.a.).