Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 261/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2017-05-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 135, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 145 par. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 3 pkt 1 lit. a, art. 5 ust. 2, art. 32 ust. 1
journal: Dz.U. 2016 poz 1518
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych

SENTENCJA

Dnia 12 maja 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Jolanta Rosińska Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Sieniuć (spr.) Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski Protokolant Specjalista Anna Kośka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 maja 2017 roku sprawy ze skargi M. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji przyznającej zasiłek rodzinny i odmowy przyznania zasiłku rodzinnego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...], nr [...], a nadto postanowienie Prezydenta Miasta P. z dnia [...], znak [...]. LS


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., po rozpoznaniu odwołania M. T., utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...] uchylającą z dniem 1 listopada 2015 r. decyzję tego organu z dnia [...] o przyznaniu zasiłków rodzinnych wraz z dodatkami z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego i odmawiającą prawa do zasiłku rodzinnego wraz z dodatkami na dzieci: P. T. i P. T. na okres zasiłkowy od 1 listopada 2015 r. do 31 października 2016 r.

Jak ustalono w toku postępowania administracyjnego, decyzją z dnia [...], nr [...], Prezydent Miasta P. po rozpoznaniu wniosku M. T., orzekł o przyznaniu:

- zasiłku rodzinnego na dziecko w wieku 5–18 lat – P. T. w kwocie 118 zł miesięcznie na okres od dnia 1 listopada 2015 r. do dnia 31 października 2016 r.;

- zasiłku rodzinnego na dziecko w wieku 5–18 lat – P. T. w kwocie 118 zł miesięcznie na okres od dnia 1 listopada 2015 r. do dnia 31 października 2016 r.;

- dodatku do zasiłki rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego na dziecko – P. T. w kwocie 100 zł jednorazowo w miesiącu wrześniu 2016 r. oraz

- dodatku do zasiłki rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego na dziecko – P. T. w kwocie 100 zł jednorazowo w miesiącu wrześniu 2016 r.

Następnie decyzją z dnia [...], nr [...], Prezydent Miasta P. uchylił z dniem [...] powyższą decyzję z dnia [...] w części dotyczącej przyznania:

- zasiłku rodzinnego na dziecko P. T. od 1 lipca 2016 r. do 31 października 2016 r.,

- zasiłku rodzinnego na dziecko P. T. od 1 lipca 2016 r. do 31 października 2016 r.,

- dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego na dziecko – P. T. i dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego na dziecko – P. T. w kwocie 100 zł jednorazowo w miesiącu wrześniu 2016 r.

W uzasadnieniu decyzji Prezydent Miasta P., odwołując się uprzednio do treści art. 32 ust. 1, art. 3 pkt 1, pkt 2, pkt 2a, art. 5 ust. 3 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 1518 ze zm.), wskazał, że M. T., składając wniosek o przyznanie powyższych świadczeń rodzinnych, nie poinformował organu, że wraz z żoną osiągnęli w 2014 r. dochód ze sprzedaży mieszkania i rozliczyli się z tego tytułu składając PIT-39. W oparciu o te ustalenia organ, biorąc pod uwagę dochód uzyskany przez małżonków ze sprzedaży mieszkania, dokonał ponownego przeliczenia dochodu rodziny i na tej podstawie przyjął, że miesięczny dochód rodziny M. T. w przeliczeniu na osobę od miesiąca listopada 2015 r. wynosi 1.854,63 zł, co oznacza, że przekracza kwotę 674 zł, która stanowi kryterium dochodowe i nie uprawnia strony do korzystania ze świadczeń rodzinnych od 1 listopada 2015 r.

W wyniku rozpoznania odwołania strony od powyższej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. decyzją z dnia [...] uchyliło decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...] w całości i przekazało sprawę temu organowi do ponownego rozpoznania.

W uzasadnieniu decyzji Kolegium wskazało, że w ocenie organu pierwszej instancji miesięczny dochód wnioskodawcy w przeliczeniu na osobę od miesiąca listopada 2015 r. wynosi 1.854,63 zł, a zatem przekracza kwotę 674 zł, która stanowi kryterium dochodowe i nie uprawnia wnioskodawcy do korzystania ze świadczeń rodzinnych od 1 listopada 2015 r. Jednakże w odwołaniu strona podniosła, że dochód ze sprzedaży mieszkania nie powinien być uwzględniany przy obliczaniu wysokości dochodu do świadczeń rodzinnych, ponieważ pieniądze uzyskane ze sprzedaży mieszkania w dniu 30 kwietnia 2014 r. zostały w całości wykorzystane na zakup nowego mieszkania w dniu 12 maja 2014 r. Kolegium, odwołując się następnie do poglądów zawartych w orzeczeniach sądów administracyjnych, stwierdziło, że do dochodu rodziny stanowiącego podstawę wyliczenia zasiłku rodzinnego nie należy wliczać dochodu uzyskanego ze sprzedaży nieruchomości, jeżeli dochód ten został przeznaczony na cele mieszkaniowe i w związku z tym korzysta ze zwolnienia z obowiązku zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych.

Mając na względzie powyższe ustalenia Kolegium w konkluzji wskazało, że w rozpoznawanej sprawie dochód ze sprzedaży mieszkania uzyskany w roku bazowym 2014 r. (w dniu 30 kwietnia 2014 r.) z następnym przeznaczeniem go na cele mieszkaniowe (kupno nowego mieszkania w dniu 12 maja 2014 r.) nie powinien być zaliczony do dochodu rodziny wnioskodawcy. Jednocześnie Kolegium stwierdziło, że rozumie fakt, iż akty notarialne dotyczące sprzedaży i zakupu mieszkania zostały dołączone przez stronę dopiero na etapie postępowania odwoławczego, więc organ pierwszej instancji nie miał wiedzy, że wnioskodawca środki ze sprzedaży przeznaczył na cele mieszkaniowe. Z tego też względu, mając na uwadze zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego wyrażoną w art. 15 Kodeksie postępowania administracyjnego, Kolegium postanowiło uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania.

W związku z powyższą decyzją organu odwoławczego Prezydent Miasta P. decyzją z dnia [...] uchylił z dniem 1 listopada 2015 r. własną decyzję z dnia [...], nr [...], w sprawie przyznania zasiłków rodzinnych oraz dodatków z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego i odmówił przyznania zasiłków rodzinnych wraz z dodatkami na dzieci – P. T. i P. T. na okres od dnia 1 listopada 2015 r. do dnia 31 października 2016 r. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ wskazał przepis art. 104 i art. 151 § 1 pkt 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.), art. 3 pkt 2, 2a, 3, 16 i 23 ppkt c, art. 5 ust. 1, 3 i 4b, art. 20 ust. 3, art. 24 ust. 7, art. 25 ust. 1, art. 29 ust. 1 oraz art. 32 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 1518 ze zm.), § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 sierpnia 2015 .r. sprawie wysokości dochodu rodziny albo wysokości dochodu osoby uczącej się stanowiących podstawę ubiegania się o zasiłek rodzinny i specjalny zasiłek opiekuńczy, wysokości świadczeń rodzinnych oraz wysokości zasiłku dla opiekuna

(Dz. U. poz. 1238) oraz § 1 rozporządzenia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 8 grudnia 2015 r. w sprawie postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz. U. z 2015 r., poz. 2284).

Kwestionując powyższą decyzję M. T. pismem z dnia 8 grudnia

2016 r. wniósł odwołanie, domagając się jej uchylenia. W uzasadnieniu podniósł, że składając wniosek nie wiedział, iż dochód uzyskany ze sprzedaży mieszkania w dniu 30 kwietnia 2014 r., rozliczony w PIT-39, jest dochodem mającym wpływ na prawo do świadczenia rodzinnego, w szczególności gdy w całości został wykorzystany na zakup nowego mieszkania w dniu 12 maja 2014 r. Podkreślił, że od listopada 2014 r. przebywa na rencie chorobowej i nie osiąga żadnego innego dochodu, a jego żona osiąga dochód w wysokości najniższej krajowej, zatem rodzina obecnie nie posiada dochodu przewyższającego kwotę 674 zł.

Decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., po rozpatrzeniu powyższego odwołania, utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

W motywach rozstrzygnięcia Kolegium stwierdziło, że podziela pogląd organu pierwszej instancji co do zaistnienia w sprawie podstaw do wznowienia postępowania w związku z zaistnieniem przesłanki określonej w art. 145 § 1 pkt 5 Kodeksu postępowania administracyjnego. Normy prawne stanowiące materialnoprawną podstawę do wydania decyzji są normami bezwzględnie obowiązującymi i organy administracji nie mogą stosować ich inaczej, niż to wynika wprost z ich literalnego brzmienia. Następnie cytując treść art. 145 i art. 151 Kodeksu postępowania administracyjnego Kolegium wyjaśniło, że odwołujący, występując w dniu 23 października 2015 r. z wnioskiem o ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych, nie poinformował, iż w 2014 r. wspólnie z żoną uzyskali m.in. dochód ze sprzedaży mieszkania w wysokości 70.177,25 zł (rozliczony w PIT-39). Okoliczność ta wyszła na jaw po dacie wydania decyzji, mocą której przyznano prawo do świadczeń rodzinnych (decyzja z dnia 23 listopada 2015 r.). Organ pierwszej instancji uzyskawszy tę informację uznał, iż fakt ten może mieć wpływ na ustalone prawo do świadczeń rodzinnych, w związku z czym postanowieniem z dnia [...] wznowił postępowanie w sprawie zakończonej ostateczną decyzją z dnia [...], a następnie przyjął, iż rodzina wnioskodawcy uzyskując dochód w kwocie 1.854,63 zł na osobę miesięcznie przekracza kryterium do przyznania zasiłku rodzinnego. W związku z powyższym w okresie zasiłkowym świadczenia rodzinne w postaci zasiłku rodzinnego i dodatku z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego odwołującemu nie przysługują, co znalazło odzwierciedlenie w treści kwestionowanej w drodze odwołania decyzji. W tej sytuacji dla Kolegium nie ma wątpliwości, że w sprawie zaistniała przesłanka z art. 145 § 1 pkt 5 Kodeksu postępowania administracyjnego, bowiem wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne, mające wpływ na ustalenie uprawnień do świadczeń rodzinnych i istniejące w dniu wydania decyzji z dnia [...], a nieznane organowi, który ją wydawał.

W dalszych motywach Kolegium, cytując treść art. 3 pkt 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych definiującego pojęcie dochodu, podkreśliło, że zasiłek rodzinny przysługuje osobom, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę albo dochód osoby uczącej się nie przekracza kwoty 674 zł (art. 5 ust. 1 w zw. z § 1 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 sierpnia 2015 r. w sprawie wysokości dochodu rodziny albo dochodu osoby uczącej się stanowiących podstawę do ubiegania się o zasiłek rodzinny i specjalny zasiłek opiekuńczy, wysokości świadczeń rodzinnych oraz wysokości zasiłku dla opiekuna). Kolegium, mając na względzie definicje: dochodu, utraty dochodu, jak i uzyskania dochodu oraz normy określające sposób postępowania w sytuacji urealnienia dochodu (art. 5 ust. 4 – 4b ustawy o świadczeniach rodzinnych), oceniło, że Prezydent Miasta P. prawidłowo zweryfikował wcześniejsze ustalenia i ponownie rozpatrując sprawę, w związku z uwzględnieniem wszystkich dochodów z 2014 r. wraz z dochodem uzyskanym z tytułu otrzymania renty przez M. T. za okres od dnia 1 listopada do dnia 31 grudnia 2014 r. (rozliczonego zgodnie z art. 5 ust. 4a ustawy o świadczeniach rodzinnych), ustalił, iż dochód ten wyniósł na osobę w rodzinie 1.854,63 zł i przekracza kryterium dochodowe uprawniające do zasiłku rodzinnego, co skutkowało odmową przyznania wnioskowanych świadczeń. W konkluzji Kolegium stwierdziło, że przeprowadzone postępowanie wykazało, iż w sprawie zaszła przesłanka wznowieniowa z art. 145 § 1 pkt 5 Kodeksu postępowania administracyjnego, co obligowało do wydania rozstrzygnięcia na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 tej ustawy.

Ponadto ustosunkowując się do zarzutów odwołania Kolegium wyjaśniło, że dochód ze sprzedaży mieszkania, zgodnie z definicjami dochodu i dochodu utraconego, stanowi dochód na gruncie ustawy o świadczeniach rodzinnych. W definicji dochodu ustawodawca posłużył się pojęciem przychodu i nie uzależnił zaliczania przychodu pomniejszonego o składniki wskazane w ustawie od celu, na jaki zostaną przeznaczone środki pozyskane z tych tytułów. Zgodnie z art. 30e ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, od dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c podatek dochodowy wynosi 19% podstawy obliczenia podatku (art. 30e ust. 1). Zbycie nieruchomości jest przychodem w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i od dochodu z tego tytułu podatnik jest zobowiązany obliczyć podatek dochodowy. Inną kwestią, zdaniem organu, jest czy podatnik uiści podatek dochodowy od osób fizycznych, czy też skorzysta ze zwolnienia (ulgi) przewidzianej dla tego rodzaju przychodów. W ocenie Kolegium, sam fakt, iż jest to przychód, który może być zwolniony od zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych, nie przesądza, że nie jest to dochód w rozumieniu ustawy o świadczeniach rodzinnych. Dochód z tytułu wynagrodzenia jest bezspornie dochodem w rozumieniu tej ustawy, pomimo skorzystania przez podatnika z ulg (np. ulgi prorodzinnej), gdzie podatek należny wynosi 0 zł. Nie znajduje zatem w ocenie organu uzasadnienia wyłączenie z dochodu uprawniającego do przyznania świadczenia dochodu z tytułu sprzedaży mieszkania tylko dlatego, że podatek należny po zastosowaniu zwolnienia (ulgi) wynosi 0 zł. Katalog zamknięty dochodów utraconych nie przewiduje odliczania dochodu z tytułu zbycia nieruchomości pod warunkiem, że dochód ten został przeznaczony na cele mieszkaniowe. Prowadziłoby to do nierównego traktowania beneficjentów świadczenia, bowiem wnioskodawca, który nabył nieruchomość ze środków pochodzących ze sprzedaży innej nieruchomości bądź też za pieniądze otrzymane w spadku pochodzące ze sprzedaży nieruchomości, byłby w lepszej sytuacji niż wnioskodawca, który nabył nieruchomość ze środków pochodzących z własnych środków (na kredyt). Dochody ze zbycia nieruchomości osiągnięte na podstawie art. 30e ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych są zaliczane do dochodu przy ustalaniu prawa do zasiłku rodzinnego. Kolegium nie jest władne do weryfikowania, na jakie cele strona przeznacza osiągnięte dochody. Zasada ta dotyczy zarówno dochodów osiągniętych z tytułu wynagrodzenia prowadzonej działalności gospodarczej, jak też zbycia papierów wartościowych czy nieruchomości. Zaświadczenie o dochodzie podlegającym opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych na zasadach ogólnych, wydane przez naczelnika właściwego urzędu skarbowego wiąże organ, nie jest możliwe obliczenie dochodu strony w inny sposób. Dane dotyczące dochodu rodziny wykazane w zaświadczeniu urzędu skarbowego są wiążące dla organów orzekających w sprawie świadczeń rodzinnych.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na powyższą decyzję M. T. wniósł o uchylenie decyzji dotyczącej uchylenia decyzji na pobieranie zasiłków rodzinnych na P. i P. T.. W uzasadnieniu skarżący, przedstawiając dotychczasowy przebieg postępowania, stwierdził, że nie rozumie, dlaczego Samorządowe Kolegium Odwoławcze w jednej sprawie wydaje dwie sprzeczne ze sobą decyzje, tj. decyzję z dnia [...] i drugą decyzję z dnia [...] Skarżący podkreślił, że organ, analizując sytuację finansową jego rodziny, uwzględnił złożone przez niego dokumenty w dniu 23 października 2015 r. Oświadczenie o aktualnych dochodach rodziny było składane przy pracowniku organu pierwszej instancji, a podczas jego składania nikt nie pytał skarżącego, czy uzyskał jakiś dochód ze sprzedaży mieszkania. Skarżący nie zna się na przepisach i nie wiedział, że fakt złożenia PIT-39 będzie brany pod uwagę w kwestii dochodu rodziny, gdyż pieniądze uzyskane ze sprzedaży mieszkania w dniu 30 kwietnia 2014 r. były w posiadaniu skarżącego tylko przez 12 dni i zostały w całości wykorzystane na zakup nowego mieszkania w dniu 12 maja 2014 r. Skarżący dodał, że od listopada 2014 r. przebywa na rencie chorobowej i nie osiąga żadnego innego dochodu. Jego żona osiąga dochód w wysokości najniższej krajowej. Wszystkie dokumenty dotyczące wysokości dochodów małżonków złożone w dniu 23 października 2015 r. są w posiadaniu organu pierwszej instancji. W konkluzji skarżący wniósł o ponowne rozpatrzenie dochodów jego rodziny, gdyż obecnie nie jest on zbyt wysoki, nie przewyższa kwoty 674 zł i nie wynosi 1.854,63 zł na osobę, tak jak zostało to wyliczone przez organ pierwszej instancji.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zaprezentowane w motywach zaskarżonej decyzji. Jednocześnie Kolegium stwierdziło, że stoi na stanowisku (wbrew orzecznictwu sądów administracyjnych w tym zakresie), iż dochód ze sprzedaży mieszkania stanowi dochód w rozumieniu ustawy o świadczeniach rodzinnych, mimo że został przeznaczony na cele mieszkaniowe. Zawarty w tej ustawie katalog dochodów utraconych nie przewiduje odliczenia dochodu z tytułu zbycia nieruchomości pod warunkiem, że dochód ten został przeznaczony na cele mieszkaniowe.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Skarga podlega uwzględnieniu.

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), dalej jako: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach owej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne.

Stwierdzenie, że zaskarżony akt (decyzja lub postanowienie) zostały wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, obliguje sąd do uchylenia tego aktu (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Przy czym rozstrzygając daną sprawę sąd, co do zasady, nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi (art. 134 § 1 pkt 1 p.p.s.a.), a ponadto może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.).

Biorąc pod uwagę tak zakreśloną kognicję i przyczyny wzruszenia aktów organów administracji publicznej Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...], jak i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji z dnia [...] nr [...], wraz z poprzedzającym ją postanowieniem z dnia [...], znak: [...], o wznowieniu postępowania zakończonego ostateczną decyzją z dnia [...] o przyznaniu skarżącemu prawa do zasiłku rodzinnego wraz z dodatkami do tego zasiłku z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego naruszają prawo w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie z obrotu prawnego poprzez ich uchylenie w całości.

W tym kontekście Sąd w pierwszej kolejności uznał za zasadne poddać krytyce całe postępowanie administracyjne, w którym doszło do wydania zaskarżonej decyzji.

Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...] uchylającą z dniem 1 listopada 2015 r. decyzję tego organu z dnia [...] w sprawie przyznania zasiłków rodzinnych i dodatków z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego i odmawiająca przyznania zasiłków rodzinnych wraz z dodatkami na dzieci – P.T. i P. T. na okres od dnia 1 listopada 2015 r. do dnia 31 października 2016 r. Za podstawę prawną rozstrzygnięcia w niej zawartego Kolegium przyjęło art. 138 § 1 pkt 1 w związku

z art. 151 § 1 pkt 2 i art. 145 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, dalej jako: "k.p.a.", oraz art. 3 pkt 1, 2-2a, 16,23 i 24,

art. 5 ust. 1 ust. 4-4a, art. 6, art. 8, art. 14 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 1518, ze zm.), dalej jako: "ustawa o świadczeniach rodzinnych". Jednocześnie w uzasadnieniu tej decyzji organ wskazał, że sprawa dotycząca ustalenia prawa strony świadczeń rodzinnych: zasiłku rodzinnego i dodatku z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego na dzieci P. i P. T. w okresie zasiłkowym trwającym od 1 listopada 2015 r. do 30 października

2016 r. prowadzona w trybie wznowieniowym była już przedmiotem postępowania przed Kolegium. Decyzją ostateczną z dnia [...] Kolegium uchyliło zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji z dnia [...] i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania, w wyniku którego organ ten wydał decyzję z dnia [...], która stanowi obecnie przedmiot postępowania odwoławczego.

Tymczasem z akt sprawy wynika, że wskazana przez Kolegium decyzja z dnia [...] wydana została na skutek kontroli instancyjnej zainicjowanej odwołaniem skarżącego z dnia 11 lipca 2016 r. od decyzji z dnia [...] wydanej m.in. na podstawie art. 32 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych i mocą tej decyzji organ pierwszej instancji został zobowiązany do ponownego rozpatrzenia sprawy w trybie określonym w tym przepisie z uwzględnieniem wskazań organu odwoławczego w kwestii okoliczności, które powinien wziąć pod uwagę przy owym ponownym rozpatrzeniu sprawy. Ze wskazań tych wynikało zaś, że organ pierwszej instancji przy ponownym rozpoznaniu sprawy powinien wziąć pod uwagę złożone na etapie postępowania odwoławczego przez stronę akty notarialne dotyczące sprzedaży i zakupu mieszkania. Kolegium wyraziło przy tym stanowisko, że dochód ze sprzedaży mieszkania uzyskany przez małżonków T. w roku bazowym 2014 (w dniu 30 kwietnia 2014 r.) z następnym przeznaczeniem go na cele mieszkaniowe, tj. kupno nowego mieszkania (w dniu 12 maja 2014 r.) nie powinien być zaliczony do dochodu rodziny.

Natomiast organ pierwszej instancji niejako w oderwaniu od wskazań Kolegium zawartych w powyższej decyzji z dnia [...] nie rozpatrzył sprawy ponownie w trybie art. 32 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, lecz postanowieniem z dnia [...] w miejsce ponownego rozpatrzenia sprawy orzekł o wznowieniu postępowania w sprawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., nie dostrzegając przy tym żadnej różnicy między postępowaniem prowadzonym w trybie art. 32 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych i koniecznością ponownego rozpatrzenia sprawy w tym trybie po decyzji kasacyjnej Kolegium z dnia [...] a instytucją wznowienia postępowania administracyjnego, kreującą nadzwyczajny tryb postępowania zakończonego decyzją ostateczną, o którym mowa w art. 145-152 k.p.a. W rezultacie w sprawie doszło do swoistego "pomieszania" dwóch trybów postępowania weryfikującego decyzję Prezydenta Miasta P z dnia [...], mocą której wnioskodawca nabył prawo do świadczenia rodzinnego, tj. trybu z art. 32 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych i trybu określonego w art. 145 k.p.a. Tymczasem oba te nadzwyczajne tryby weryfikacji decyzji ostatecznej nie mogą być stosowane zamiennie, a tym bardziej postępowanie prowadzone na podstawie art. 32 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych nie może być zakończone decyzją podjętą w trybie art. 151 k.p.a. Z uwagi zatem na niedopuszczalność zmiany tychże trybów w toku postępowania organ pierwszej instancji w niniejszej sprawie powinien był się oprzeć na regulacji zawartej w przepisach ustawy o świadczeniach rodzinnych i rozpatrzyć sprawę w trybie przepisów tej ustawy, z uwzględnieniem jedynie odpowiedniego zastosowania przepisów k.p.a. w kwestiach nieunormowanych w tej ustawie, rozważając przyjęcie za podstawę swego rozstrzygnięcia przepisu art. 32 ust. 1 tej ustawy z jednoczesnym uwzględnieniem oceny Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. w kwestii braku podstaw do zaliczenia dochodu ze sprzedaży mieszkania do dochodu rodziny, zawartej w decyzji z dnia [...] Uchybienia, których dopuścił się organ pierwszej instancji, nie zostały zweryfikowane przez organ odwoławczy. Przeciwnie, organ ten utrzymując w mocy decyzję organu pierwszej instancji podzielił stanowisko, że w sprawie wystąpiła przesłanka wznowieniowa, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 1 pkt 5 k.p.a. i na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 151 k.p.a. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Jednocześnie Kolegium w sposób nieuprawniony odstąpiło od oceny zawartej w poprzedniej swej decyzji kasacyjnej z dnia [...] doprowadzając takim działaniem do sytuacji, w której w obrocie prawnym funkcjonują dwie decyzje stanowiące w istocie o przyjęciu odmiennego stanowiska w kwestii zaliczenia dochodu ze sprzedaży mieszkania do dochodu rodziny skarżącego, na którą to okoliczność skarżący trafnie zwrócił uwagę w skardze.

Stwierdzone uchybienia organów prowadzących postępowanie dowodzą, że zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] oraz poprzedzająca ją decyzja Prezydenta Miasta P. z dnia [...] o oznaczonych wyżej numerach zostały wydane z naruszeniem art. 151 k.p.a. w związku z art. 32 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych i naruszenia te miały istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto wyeliminowania z obrotu prawnego wymagało także postanowienie o wznowieniu postępowania z dnia [...], gdyż w przedstawionych okolicznościach faktycznych zostało ono podjęte z naruszeniem art. 149 § 1 i 2 w związku z art. 138 § 2 k.p.a, co także miało istotny wpływ na wynik niniejszej sprawy.

W dalszej kolejności Sąd stwierdza, że w sprawie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 3 pkt 1 lit. a) ustawy o świadczeniach rodzinnych w związku z art. 30e ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 361 ze zm.), dalej jako: "ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych", które miało istotny wpływ na wynik sprawy. Naruszenie to jest w istocie konsekwencją odejścia Kolegium od stanowiska wyrażonego we wcześniejszej decyzji kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] wskazującego, że w niniejszej sprawie dochód ze sprzedaży mieszkania uzyskany przez wnioskodawcę w roku bazowym 2014 (w dniu 30 kwietnia 2014 r.) z następnym przeznaczeniem go na cele mieszkaniowe, tj. kupno nowego mieszkania w dniu 12 maja 2014 r., nie powinien być zaliczony do dochodu rodziny.

W tym względzie wskazać należy, że w świetle art. 3 ust. 1 lit. a) ustawy o świadczeniach rodzinnych, dochód stanowią przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach określonych w (...) art. 30e ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Oznacza to, iż treść tego przepisu należy odczytywać mając na uwadze

art. 30e ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w całości. Ten zaś w ust. 4 stanowi, że po zakończeniu roku podatkowego podatnik jest obowiązany w zeznaniu podatkowym wykazać dochody z odpłatnego zbycia nieruchomości i obliczyć należny podatek od dochodu, do którego nie ma zastosowania art. 21 ust. 1 pkt 131 lub wykazać dochody, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 131 (art. 30e ust. 4).

W przypadku niewypełnienia warunków określonych w art. 21 ust. 1 pkt 131 podatnik jest obowiązany do złożenia korekty zeznania i do zapłaty podatku wraz z odsetkami za zwłokę (art. 30e ust. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych). W myśl

art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wolne od podatku dochodowego są dochody z odpłatnego zbycia nieruchomości, o których mowa w art. 30e (...), jeżeli począwszy od dnia odpłatnego zbycia, nie później niż w okresie dwóch lat od końca roku podatkowego, w którym nastąpiło odpłatne zbycie, przychód uzyskany ze zbycia tej nieruchomości lub tego prawa majątkowego został wydany na własne cele mieszkaniowe (...). W konsekwencji do dochodu rodziny stanowiącego podstawę wyliczenia zasiłku rodzinnego nie należy wliczać dochodu uzyskanego ze sprzedaży nieruchomości, jeżeli dochód ten został przeznaczony na cele mieszkaniowe i w związku z tym korzysta ze zwolnienia z obowiązku zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych. W rozpoznawanej sprawie gdyby małżonkowie T. uzyskany dochód ze sprzedaży mieszkania w kwietniu 2014 roku nie przeznaczyli na zaspokojenie własnych potrzeb mieszkaniowych w drodze zakupu mieszkania w dniu 12 maja 2014 r., dochód taki powinien być wliczony do dochodu rodziny, gdyż w myśl art. 3 ust. 1 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych podlegałby opodatkowaniu. W niniejszej sprawie jednak dochód ten, jak wynika z akt sprawy, został przeznaczony na własne cele mieszkaniowe, a co za tym idzie, nie powinien być wliczany do dochodu rodziny skarżącego. Tak więc w rozpatrywanej sprawie organy obu instancji niewłaściwie odczytały treść art. 3 pkt 1 lit. a) ustawy o świadczeniach rodzinnych i

art. 30e ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Spowodowało to niezasadne uznanie, że uzyskana przez małżonków T. kwota ze sprzedaży mieszkania powinna zostać wliczona do dochodu rodziny. W konsekwencji organy wzięły pod uwagę wadliwie ustaloną wysokość dochodu rodziny, a od tej kwestii, w myśl art. 5 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych, bezspornie zależy ocena, czy prawo do świadczeń rodzinnych przysługuje (por. wyroki WSA w Łodzi z dnia: 14 kwietnia 2014 r. sygn. akt II SA/Łd 87/14, z dnia 24 kwietnia 2014 r. sygn. akt II SA/Łd 172/14 oraz wyrok WSA w Gdańsku z dnia 28 listopad 2013 r., dostępne na http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ zastosuje się do oceny prawnej zawartej w niniejszym wyroku i rozpatrzy sprawę z uwzględnieniem wskazań zawartych w decyzji kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...], nr [...], a swoje stanowisko uzasadni zgodnie z treścią art. 107 § 3 k.p.a.

Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) w związku z art. 135 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.

a.tp.