Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 2205/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-06-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6113 Podatek dochodowy od osób prawnych
6560
Skarżony organ: Minister Finansów
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną interpretację

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Katarzyna Golat (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz, Sędzia WSA Ewa Radziszewska-Krupa, Protokolant Karol Kodym, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi A. S.A. z siedzibą w W. na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych 1) uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną, 2) stwierdza, że uchylona interpretacja indywidualna nie może być wykonana w całości, 3) zasądza od Ministra Finansów na rzecz A. S.A. z siedzibą w W. kwotę 457 zł (słownie: czterysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

W zaskarżonej interpretacji z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] Minister Finansów uznał za nieprawidłowe stanowisko A. S.A. z siedzibą w W. (dalej: “Spółka", “Skarżąca") zawarte we wniosku z 22 grudnia 2010 r. o udzielenie pisemnej interpretacji indywidualnej w przedmiocie przepisów prawa podatkowego w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych dotyczącej kosztów uzyskania przychodów.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Spółka, została utworzona w sierpniu 2007 r. W okresie od utworzenia w sierpniu 2007 r. do stycznia 2010 r., działała pod nazwą A. S.A. i była spółką o charakterze holdingowym, a jej działalność gospodarcza skupiała się głównie na nabywaniu udziałów lub akcji innych spółek zajmujących się działalnością operacyjną polegającą na dystrybucji produktów IT w Polsce i za granicą oraz na czerpaniu korzyści z praw udziałowych. W styczniu 2010 r. Spółka połączyła się ze swoją spółką zależną A. Sp. z o.o. i po zmianie nazwy na A. S.A. rozpoczęła prowadzenie bezpośredniej działalności operacyjnej w zakresie dystrybucji sprzętu IT. Początkowo kapitał zakładowy Spółki wynosił [...] zł, dzieląc się na [...] akcji serii A (dalej "Akcje A") o wartości nominalnej 1 zł każda.

Podwyższenie kapitału związane z emisją akcji serii B.

W dniu 15 listopada 2007 r. walne zgromadzenie podjęło uchwałę w sprawie podwyższenia kapitału zakładowego Spółki z kwoty [...] zł do kwoty [...] zł w drodze emisji akcji serii B (dalej "Akcje B"). Wszystkie Akcje B objęte zostały przez jednego inwestora w zamian za wkład pieniężny. Rejestracja podwyższenia kapitału dokonana została w dniu 5 grudnia 2007 r. Środki pieniężne pozyskane w wyniku podwyższenia kapitału zakładowego zostały wykorzystane przez Spółkę na przejęcia krajowych i zagranicznych podmiotów prowadzących działalność w zakresie dystrybucji produktów IT. W związku z dokonanym podwyższeniem kapitału Spółka poniosła wydatki na zapłatę podatku od czynności cywilnoprawnych, taksy notarialnej a także opłaty związane z rejestracją podwyższenia kapitału zakładowego. Dla celów księgowych przedmiotowe koszty zostały ujęte jako koszty ogólnego zarządu w momencie ich poniesienia.

Podwyższenie kapitału związane z emisją akcji serii C.

W dniu 21 grudnia 2007 r. nadzwyczajne walne zgromadzenie Spółki podjęło uchwałę w sprawie emisji obligacji serii A (dalej "Obligacje Zamienne A") zamiennych na akcje serii C Spółki (dalej "Akcje C"). Jednocześnie z podjęciem uchwały w sprawie emisji Obligacji Zamiennych A, Spółka postanowiła dokonać warunkowego podwyższenia kapitału zakładowego poprzez emisję Akcji C. Uprawnionymi do objęcia Akcji C mieli być posiadacze Obligacji Zamiennych A.

Dnia 28 kwietnia 2008 r. Spółka podjęła uchwałę w sprawie emisji obligacji serii B (dalej "Obligacje Zamienne B") zamiennych na akcje na okaziciela serii C. Obligacje Zamienne B zostały zaoferowane posiadaczom Obligacji Zamiennych A, którzy zbyli posiadane obligacje na rzecz Spółki w celu ich umorzenia. Jednocześnie z podjęciem uchwały w sprawie emisji Obligacji Zamiennych B, Spółka dokonała zmiany uchwały z dnia 21 grudnia 2007 r. w sprawie warunkowego podwyższenia kapitału zakładowego. Zmieniona uchwała stanowiła, iż uprawnionymi do objęcia Akcji C mieli być posiadacze Obligacji Zamiennych B. Dnia 8 lipca 2009 r. kapitał zakładowy Spółki został podwyższony do kwoty [...] zł poprzez emisję akcji serii C (dalej "Akcje C"). Akcje C obejmowane były w wyniku zamiany Obligacji Zamiennych B na Akcje C. Środki pozyskane przez Spółkę w związku z emisją Obligacji Zamiennych A, umorzonych następnie w wyniku emisji Obligacji Zamiennych B, które podlegały zamianie na Akcje C Spółki, zostały wykorzystane na przejęcia krajowych i zagranicznych podmiotów prowadzących działalność w zakresie dystrybucji produktów IT. W związku z dokonanym podwyższeniem kapitału Spółka poniosła wydatki na zapłatę podatku od czynności cywilnoprawnych, taksy notarialnej a także opłaty związane z rejestracją podwyższenia kapitału zakładowego. Dla celów księgowych przedmiotowe koszty zostały ujęte jako koszty ogólnego zarządu w momencie ich poniesienia.

Podwyższenie kapitału związane z emisją akcji serii D.

W dniu 28 kwietnia 2008 r. walne zgromadzenie Spółki podjęło uchwałę w sprawie emisji warrantów subskrypcyjnych (dalej "Warranty A") uprawniających do objęcia akcji serii D Spółki (dalej "Akcje D"), zmienioną następnie uchwałą walnego zgromadzenia z dnia 15 grudnia 2009 r. Warranty A zostały zaoferowane na rzecz banku będącego posiadaczem wyemitowanych przez Spółkę w grudniu 2007 r. Obligacji A, w ramach zobowiązania niepieniężnego Spółki z Obligacji A. Środki uzyskane z emisji Obligacji A, podobnie jak środki uzyskane z emisji Obligacji Zamiennych A, zostały wykorzystane na przejęcia krajowych i zagranicznych podmiotów prowadzących działalność w zakresie dystrybucji produktów IT.

W związku z podjęciem uchwały w sprawie emisji Warrantów A Spółka dokonała również warunkowego podwyższenia kapitału zakładowego, poprzez emisję Akcji D. W związku z podjęciem uchwały o podwyższeniu kapitału Spółka poniosła wydatki na zapłatę podatku od czynności cywilnoprawnych, taksy notarialnej, a także opłaty związane z rejestracją warunkowego podwyższenia kapitału zakładowego. Dla celów księgowych przedmiotowe koszty zostały ujęte jako koszty ogólnego zarządu w momencie ich poniesienia.

Podwyższenie kapitału związane z emisją akcji serii E, F i G.

W dniu 28 kwietnia 2008 r. walne zgromadzenie podjęło uchwałę o emisji warrantów subskrypcyjnych serii B (dalej "Warranty B"), warrantów subskrypcyjnych serii C (dalej "Warranty C") oraz warrantów subskrypcyjnych serii D (dalej "Warranty D"). Zgodnie z powyższą uchwałą Warranty B, C, D zostały przeznaczone do zaoferowania pracownikom Spółki lub innych spółek z grupy ABC, jak również osobom współpracującym ze Spółką lub innymi spółkami z grupy ABC, którzy/które mają wpływ na uzyskiwane przez Spółkę wyniki i wzrost jej wartości, zgodnie z uchwalonym przez radę nadzorczą programem motywacyjnym. Program motywacyjny przewiduje, iż osobami uprawnionymi do obejmowania warrantów subskrypcyjnych są pracownicy ABC lub innych spółek z grupy ABC, jak również osoby współpracujące z ABC lub innymi spółkami z grupy ABC, którzy/które mają wpływ na uzyskiwane przez Spółkę wyniki i wzrost jej wartości, jak również członkowie organów Spółki. Uchwalony przez radę nadzorczą regulamin programu motywacyjnego określił cenę emisyjną akcji obejmowanych w zamian za Warranty B, C i D na 1 zł za jedną akcję. Jednocześnie Spółka dokonała warunkowego podwyższenia kapitału zakładowego w drodze emisji nie więcej niż [...] akcji serii E (dalej "Akcje E") wydawanych posiadaczom Warrantów B, nie więcej niż [...] akcji serii F (dalej "Akcje F") wydawanych posiadaczom Warrantów C oraz nie więcej niż 369.814 akcji serii G (dalej "Akcje 0") wydawanych posiadaczom Warrantów D. W związku z podjęciem uchwały o podwyższeniu kapitału Spółka poniosła wydatki na zapłatę podatku od czynności cywilnoprawnych, taksy notarialnej a także opłaty związane z rejestracją warunkowego podwyższenia kapitału zakładowego. Dla celów księgowych przedmiotowe koszty zostały ujęte jako koszty ogólnego zarządu w momencie ich poniesienia.

Podwyższenie kapitału związane z emisją akcji serii H oraz dopuszczenie akcji serii A, B, C i H do obrotu giełdowego.

Dalej we wniosku o udzielenie interpretacji Skarżąca wskazała, że uchwałą z dnia 15 grudnia 2009 r. walne zgromadzenie Spółki podjęło uchwałę w sprawie podwyższenia kapitału zakładowego Spółki z kwoty [...] zł do kwoty nie większej niż [...] zł w drodze publicznej emisji akcji serii H (dalej "Akcje H"). Następnie, dnia 10 marca 2010 r. walne zgromadzenie Spółki podjęło uchwałę w sprawie zmiany uchwały z dnia 15 grudnia 2009 r. Zgodnie z uchwałą z dnia 10 marca 2010 r. kapitał zakładowy Spółki został podwyższony z kwoty [...] zł do kwoty nie większej niż [...] zł w drodze publicznej emisji Akcji H. Spółka zaznaczyła, że zamierza przeznaczyć środki pozyskane w toku publicznej oferty Akcji H na rozwój działalności poprzez przejęcia podmiotów działających w segmencie dystrybucji sprzętu IT w Europie Środkowo-Wschodniej, a także na zwiększenie efektywności procesów logistycznych poprzez wdrożenie nowego systemu automatyzacji w magazynie centralnym Spółki.

W dniu 17 czerwca 2010 r. akcje Spółki zadebiutowały w obrocie giełdowym. Oferta publiczna obejmowała Akcje A, B, C Spółki oraz nowo emitowanych Akcji H o wartości nominalnej 1 zł każda. Akcje H obejmowane były przez inwestorów po cenie emisyjnej 2,35 zł, przy czym nadwyżka ceny emisyjnej ponad wartość nominalną Akcji H ujmowana była, zgodnie z przepisami prawa, pod pozycją kapitału zapasowego. W wyniku oferty publicznej całość akcji wyemitowanych przez Spółkę na dzień 17 czerwca 2010 r. znalazła się w obrocie giełdowym.

W przedstawionym stanie faktycznym Spółka poniosła zarówno wydatki związane jedynie z podwyższeniem kapitału poprzez emisję Akcji H, takie jak wydatki na zapłatę podatku od czynności cywilnoprawnych czy taksy notarialnej, jak również rozumiane szerzej wydatki związane generalnie z dopuszczeniem Akcji A, B, C oraz H do obrotu publicznego na giełdzie, takie jak m.in. wynagrodzenie za doradztwo prawne i finansowe, koszty przygotowania prospektu emisyjnego oraz badania sprawozdania finansowego Spółki do prospektu emisyjnego, koszty usług świadczonych przez dom maklerski, usługi public relations, koszty konferencji prasowych oraz kampanii reklamowej promującej ofertę publiczną Spółki, koszt premii dla członka zarządu w związku z przeprowadzeniem oferty publicznej, czy opłaty związane z dopuszczeniem akcji Spółki do obrotu giełdowego. Dla celów księgowych wymienione powyżej koszty były ujmowane w momencie ich poniesienia jako czynne rozliczenia międzyokresowe kosztów, a po rozliczeniu emisji akcji koszty te zostały zarachowane na zmniejszenie kapitału zapasowego.

W związku z wyżej opisanym stanem faktycznym Skarżąca zadała pytania:

Czy Spółka jest uprawniona do zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków związanych bezpośrednio z podwyższeniem kapitałów Spółki (kapitału zakładowego oraz zapasowego), w momencie ujęcia przedmiotowych wydatków w księgach rachunkowych Spółki?

Czy Spółka jest uprawniona do zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków związanych z dopuszczeniem akcji Spółki do obrotu giełdowego, innych niż wydatki związane bezpośrednio z podwyższeniem kapitałów Spółki (kapitału zakładowego oraz zapasowego) w momencie ujęcia przedmiotowych wydatków w księgach rachunkowych Spółki?

Odnosząc się do pytania 1 stwierdziła, że jest ona uprawniona do zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków związanych bezpośrednio z podwyższeniem kapitałów Spółki, takich jak podatek od czynności cywilnoprawnych, taksa notarialna czy opłaty związane z zarejestrowaniem podwyższenia kapitału zakładowego.

W ocenie Skarżącej wydatki związane z procesem podwyższania kapitałów Spółki mogą podlegać zaliczeniu do kosztów uzyskania przychodów Spółki. Wydatki te ponoszone były w celu realizacji strategii biznesowej Spółki, której bezpośrednim celem było osiąganie dodatkowych przychodów podatkowych. Co za tym idzie, przedmiotowe wydatki powinny zostać uznane za spełniające ogólną definicję kosztów uzyskania przychodów zawartą w art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. 2000 r. Nr 54, poz. 654, z późn. zm.) dalej: u.p.d.o.p. z uwagi na ich pośredni związek z osiąganymi przez Spółkę przychodami oraz brak ich wymienienia w zamkniętym katalogu wydatków niestanowiących kosztów podatkowych zawartym w art. 16 ust. 1 u.p.d.o.p.

Wskazała, że podstawy do zakwestionowania poniesionych przez Spółkę wydatków związanych z podwyższeniem kapitałów jako kosztów uzyskania przychodów, nie może stanowić treść art. 12 ust. 4 pkt 4 ani art. 12 ust. 4 pkt 11 u.p.d.o.p., zgodnie z którymi do przychodów podatkowych nie zalicza się środków otrzymanych na utworzenie lub powiększenie kapitału zakładowego oraz zapasowego podatnika. Spółka stanęła na stanowisku, iż nie można logicznie przyjmować, że z biznesowego punktu widzenia wydatki związane z podwyższeniem kapitału zakładowego Spółki były ponoszone jedynie w celu podwyższenia kapitałów, które zgodnie z art. 12 ust. 4 pkt 4 oraz art. 12 ust. 4 pkt 11 u.p.d.o.p. nie zwiększają przychodów do opodatkowania. W przedstawionym stanie faktycznym, podwyższenie kapitałów Spółki nie było celem samym w sobie, lecz służyło pozyskaniu finansowania i realizacji strategii rozwoju mającej skutkować zwiększeniem osiąganych przez Spółkę przychodów. Skarżąca wyraziła stanowisko, że poniesione przez Spółkę wydatki związane z podwyższeniem kapitałów należy wiązać z celem w postaci realizacji określonej strategii biznesowej, a nie z samym podwyższeniem kapitałów, które stanowiło jedynie środek prowadzący do osiągnięcia przedmiotowego celu (w związku z pozyskaniem finansowania).

Podkreśliła, iż brak związku celowościowego pomiędzy wydatkami związanymi z podwyższeniem kapitałów a samą operacją jego podwyższenia jest wyraźnie widoczny w przypadku podwyższenia kapitału dokonanego przez Spółkę w związku z realizacją przyjętego programu motywacyjnego dla pracowników, osób współpracujących oraz członków organów Spółki lub innych spółek z grupy ABC. Zaznaczyła, iż istotą przedmiotowego programu motywacyjnego jest przyznanie akcji Spółki (Akcje E, F oraz G) określonym w programie osobom na warunkach preferencyjnych, celem ich silniejszego związania z grupą ABC. W takiej sytuacji nie sposób argumentować, iż celem ponoszenia przez Spółkę wydatków związanych z podwyższeniem kapitałów jest samo ich zwiększenie oraz pozyskanie środków finansowych niestanowiących przychodu podatkowego, w istocie bowiem Spółka będzie emitować akcje po cenie o wiele niższej niż cena, którą mogłaby uzyskać w razie przeprowadzenia standardowej emisji, kierowanej do podmiotów zewnętrznych. Z powyższego wynika, że pozyskanie środków finansowych nie jest w analizowanej sytuacji w ogóle celem podwyższenia kapitałów. Tym samym nie sposób argumentować, iż w takiej sytuacji wydatki związane z podwyższeniem kapitałów nie mogą być kosztem uzyskania przychodów, gdyż zostały poniesione w celu pozyskania środków niebędących przychodami podatkowymi.

W ocenie Spółki podstawy do zakwestionowania prawa do pomniejszenia wyniku podatkowego Spółki o poniesione przez Spółkę wydatki związane z podwyższeniem kapitałów nie może stanowić również art. 7 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.p. Podała, iż literalna wykładnia tego przepisu wskazuje jednoznacznie, iż odnosi się on tylko i wyłącznie do takich wydatków, które związane są z dochodami niepodlegającymi opodatkowaniu lub zwolnionymi z CIT. Katalog dochodów niepodlegających opodatkowaniu zawarty został w art. 2 ust. 1 u.p.d.o.p. podczas gdy dochody zwolnione z opodatkowania wymienione zostały w art. 17 ust. 1 u.p.d.o.p.. Podkreśliła, iż środki otrzymane na podwyższenie kapitałów zakładowego oraz zapasowego nie zostały wymienione w żadnym z powyższych przepisów, gdyż środki te, zgodnie z brzmieniem art. 12 ust. 4 pkt 4 oraz art. 12 ust. 4 pkt 11 u.p.d.o.p., nie stanowią przychodów podatkowych. Skoro środki otrzymane na powiększenie kapitałów nie stanowią przychodów podatkowych, to jednocześnie nie mogą spełniać definicji dochodów niepodlegających opodatkowaniu CIT lub zwolnionych z CIT.

Podniosła, że nawet w przypadku uznania, wbrew literalnej wykładni art. 7 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.p., że powyższy przepis może stanowić podstawę prawną do wyłączenia z podstawy opodatkowania tych wydatków, które poniesione zostały w celu pozyskania środków finansowych niestanowiących przychodów podatkowych na podstawie art. 12 ust. 4 u.p.d.o.p. zastosowanie powinna znaleźć zaprezentowana argumentacja, zgodnie z którą podwyższenie przez Spółkę kapitałów nie było celem samym w sobie, lecz jedynie środkiem służącym realizacji założonej przez Spółkę strategii biznesowej. Wobec powyższego, wydatki poniesione przez Spółkę w związku z podwyższeniem kapitałów nie powinny być traktowane jako koszty pozyskania środków finansowych niestanowiących przychodów na podstawie art. 12 ust. 4 pkt 4 u.p.d.o.p., lecz jako koszty uzyskania podlegających opodatkowaniu przychodów, które Spółka osiągnęła oraz planuje osiągnąć w związku z realizacją zakładanej strategii.

Zwróciła uwagę, iż środki pochodzące z dotacji, przyznawanych zarówno ze środków krajowych jak i zagranicznych, podlegają zasadniczo zwolnieniu z opodatkowania w oparciu o właściwe przepisy art. 17 ust. 1 u.p.d.o.p.. Gdyby zatem przyjąć, iż wszelkie koszty ponoszone w związku z pozyskaniem dotacji są kosztami uzyskania przychodów zwolnionych z opodatkowania, należałoby uznać, iż nie mogą one podlegać zaliczeniu do podatkowych kosztów uzyskania przychodów na podstawie wspomnianego art. 7 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.p.. Stanowisko powyższe nie znajduje jednakże żadnego odzwierciedlenia w interpretacjach organów podatkowych ani w wyrokach sądów administracyjnych, które zgodnie podkreślają, iż zaliczanie do kosztów podatkowych wydatków związanych z pozyskiwaniem środków finansowych z dotacji jest dopuszczalne. Powołując się na orzecznictwo wskazała, że zarówno organy podatkowe jak i sądy administracyjne dostrzegają fakt, iż rzeczywistym celem ponoszenia przez podatników wydatków związanych z pozyskaniem dotacji nie jest samo pozyskanie środków pieniężnych stanowiących przychody zwolnione z CIT lecz realizacja określonych planów rozwoju przedsiębiorstw podatników, którym to celom pozyskane środki finansowe mają służyć. W ocenie Spółki nie istnieją żadne racjonalne przesłanki natury prawnej, które miałyby powodować, iż zaprezentowana argumentacja nie mogłaby znajdować zastosowania w przypadku pozyskiwania przez podatników środków finansowych poprzez podwyższenie kapitałów.

Mając na uwadze powyższe argumenty, w ocenie Spółki nie istnieją żadne przesłanki pozwalające na uznanie, iż art. 7 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.p. może stanowić podstawę do wyłączenia poniesionych przez Spółkę wydatków związanych z podwyższeniem kapitałów z podstawy opodatkowania CIT. Po pierwsze powyższy przepis nie odnosi się w ogóle do kosztów pozyskania środków finansowych niestanowiących przychodów podatkowych, a po drugie, nawet w przypadku przyjęcia, iż powinien on mieć do takich kosztów zastosowanie, zwrócić należy uwagę na fakt, iż poniesione przez Spółkę wydatki związane z podwyższeniem kapitałów nie powinny być uznawane za koszty pozyskania środków finansowych niepodlegających opodatkowaniu (środków uzyskanych w wyniku podwyższenia kapitałów), lecz powinny być kwalifikowane jako koszty uzyskania podlegających opodatkowaniu przychodów, które byty i będą uzyskiwane przez Spółkę w związku z realizacją jej strategii rozwoju.

Skarżąca podała, że dodatkowym argumentem wzmacniającym stanowisko Spółki, jest uzasadnienie do projektu zmiany u.p.d.o.p. dokonanej ustawą z dnia 27 lipca 2002 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 141, poz. 1179, dalej "ustawa zmieniająca"). Przedmiotową ustawą zmieniającą, która weszła w życie dnia 1 stycznia 2003 r., skreślony został art. 16b ust. 2 pkt 1 u.p.d.o.p., zgodnie z którym wydatki ponoszone przez spółkę akcyjną w związku z podwyższeniem kapitału zakładowego stanowiły podlegającą amortyzacji podatkowej wartość niematerialną i prawną. Wskazała, iż przed dniem 1 stycznia 2003 r. wydatki związane z podwyższeniem kapitału zakładowego w spółce akcyjnej mogły być zaliczane do kosztów uzyskania przychodów poprzez odpisy amortyzacyjne. Z dniem 1 stycznia 2003 r. z u.p.d.o.p. wykreślony został przepis będący podstawą do rozpoznawania wydatków związanych z podwyższeniem kapitału zakładowego jako wartości niematerialnych i prawnych, powyższe nie oznacza jednakże, iż intencją ustawodawcy było wyłączenie możliwości zaliczania przedmiotowych wydatków do kosztów podatkowych. W ocenie Skarżącej wprowadzona zmiana miała umożliwić podatnikom dokonującym podwyższenia kapitału zakładowego zaliczanie związanych z tym wydatków bezpośrednio do kosztów uzyskania przychodów. Uwzględniając fakt, iż od czasu dokonania przedmiotowej zmiany przepisy u.p.d.o.p. w zakresie odnoszącym się do wydatków związanych z podwyższeniem kapitału zakładowego nie uległy zmianie, w oparciu o zaprezentowaną wykładnię historyczną nie powinno ulegać wątpliwości, iż zaliczanie, wydatków związanych z podwyższeniem kapitału zakładowego do kosztów uzyskania przychodów powinno być dopuszczalne. Ponadto podniosła, że w celu realizacji zakładanej strategii rozwoju, mającej w założeniu przyczynić się do rozwoju przedsiębiorstwa oraz zwiększenia generowanych przez nie przychodów podatkowych, podatnik prowadzący przedsiębiorstwo może wybrać różne formy finansowania. Poza uzyskaniem środków w wyniku podwyższenia kapitałów, podatnik może przykładowo zaciągnąć zobowiązanie zawierając umowę pożyczki lub kredytu lub też postarać się o wsparcie finansowe w postaci uzyskanej dotacji rozwojowej. W przypadku pozyskania finansowania przez podatnika w formie pożyczki, kredytu lub dotacji, organy podatkowe w pełni akceptują stanowisko, iż wydatki związane z pozyskaniem takiego finansowania mogą zostać zaliczone do kosztów uzyskania przychodów podatnika. W ocenie Spółki nie istnieją żadne racjonalne przesłanki natury ekonomicznej, które uzasadniałyby niekorzystne z podatkowego punktu widzenia traktowanie wyłącznie jednej z form pozyskania środków finansowych na prowadzenie działalności podatnika, jaką jest podwyższenie kapitałów podatnika. Należy zwrócić uwagę, iż organy podatkowe nie mogą decydować o sposobach prowadzenia działalności gospodarczej przez podatnika dokonując nieuzasadnionej wykładni przepisów prawa podatkowego.

Następnie wskazała, iż mając na uwadze treść art. 15 ust. 4d i e u.p.d.o.p., w związku z brakiem możliwości przyporządkowania poniesionych przez Spółkę wydatków związanych z podwyższeniem kapitałów do konkretnych przychodów podatkowych osiąganych przez Spółkę, a także brakiem możliwości zakwalifikowania przedmiotowych wydatków jako dotyczących ustalonego okresu czasu przekraczającego rok podatkowy, Spółka jest uprawniona do zaliczenia wydatków związanych z podwyższeniem kapitałów do kosztów podatkowych w momencie ich poniesienia, zgodnie z art. 15 ust. 4d ab initio u.p.d.o.p. Momentem powyższym, jak stanowi zacytowany art. 15 ust. 4e u.p.d.o.p., jest moment, na który przedmiotowe wydatki ujęte zostały w księgach rachunkowych Spółki pod pozycją inną niż rezerwy czy też bierne rozliczenia międzyokresowe kosztów.

Odnosząc się natomiast do drugiego pytania uznała, że jest ona uprawniona do zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków związanych z dopuszczeniem akcji Spółki do obrotu giełdowego, innych niż wydatki związane bezpośrednio z podwyższeniem kapitałów, tj. wynagrodzenie za doradztwo prawne i finansowe, koszty przygotowania prospektu emisyjnego oraz badania sprawozdania finansowego Spółki do prospektu emisyjnego, koszty usług świadczonych przez dom maklerski, usługi public relations, koszty konferencji prasowych oraz kampanii reklamowej promującej ofertę publiczną Spółki, koszt premii dla członka zarządu w związku z przeprowadzeniem oferty publicznej, czy opłaty związane z dopuszczeniem akcji Spółki do obrotu giełdowego.

W ocenie Spółki nie powinno ulegać wątpliwości, iż wydatki związane z wprowadzeniem akcji Spółki do obrotu giełdowego spełniają ogólną przesłankę zawartą w art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p., a zarazem nie zostały wymienione w katalogu wyłączeń zawartym w art. 16 ust. 1 u.p.d.o.p. Podkreśliła, iż związek przyczynowo-skutkowy pomiędzy poniesionymi przez Spółkę wydatkami związanymi z upublicznieniem obrotu jej akcjami a osiąganymi przez Spółkę przychodami, względnie zachowaniem lub zabezpieczeniem ich źródła, powinien być bezsporny. W wyniku uzyskania przez Spółkę statusu spółki publicznej, której akcje notowane są w obrocie giełdowym, a co za tym idzie poddaniem Spółki licznym rygorom ustawowym w zakresie przekazywanych do publicznej wiadomości informacji, Spółka uzyska większą wiarygodność jako partner handlowy. Przeprowadzona w związku z debiutem giełdowym Spółki kampania marketingowa Spółki zwiększy rozpoznawalność jej marki na rynku, co przełoży się na wzrost jej konkurencyjności. Skarząca wyraziła stanowisko, że notowanie akcji Spółki na giełdzie będzie miało znaczenie dla dalszych możliwości rozwoju Spółki, pozyskiwania inwestorów, pozyskiwania kapitału oraz uzyskiwania dalszych przychodów. W ocenie Skarżącej podstawą do zakwestionowania poniesionych przez Spółkę wydatków związanych z dopuszczeniem do publicznego obrotu akcji Spółki nie mogą być art. 12 ust 4 pkt 4, art. 12 ust. 4 pkt 11, ani też art. 7 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.p.. Zwróciła uwagę, iż w przypadku będących przedmiotem zapytania wydatków ponoszonych w związku z dopuszczeniem akcji Spółki do obrotu giełdowego przepisy powyższe nie powinny znajdować zastosowania przede wszystkim z tego względu, iż wydatki te są kategorią rodzajowo odrębną od wydatków związanych z podwyższeniem kapitałów Spółki. Podała, iż o ile podwyższenie kapitałów Spółki poprzez publiczną emisję Akcji H było bez wątpienia elementem debiutu giełdowego Spółki, o tyle obydwóch zdarzeń gospodarczych nie można całkowicie ze sobą utożsamiać. Wskazała, że w przedstawionym stanie faktycznym pokreślono, iż w związku z debiutem giełdowym do publicznego obrotu dopuszczone zostały wszystkie akcje Spółki, a więc poza Akcjami H, wyemitowanymi w związku z przeprowadzoną ofertą publiczną, również Akcje A, B oraz C. W związku z dopuszczeniem do obrotu giełdowego wszystkich akcji Spółki i nabyciem przez Spółkę statusu spółki publicznej poniesiony został szereg wydatków, które nie były bezpośrednio związane z samym procesem publicznej emisji Akcji H.

Mając na względzie zagadnienie momentu ujęcia przedmiotowych wydatków jako kosztów uzyskania przychodów, Spółka uznała, iż w związku z brakiem możliwości przyporządkowania poniesionych przez Spółkę wydatków do konkretnych przychodów podatkowych osiąganych przez Spółkę, a także brakiem możliwości zakwalifikowania przedmiotowych wydatków jako dotyczących ustalonego okresu czasu przekraczającego rok podatkowy, Spółka jest uprawniona do zaliczenia wydatków poniesionych w związku z dopuszczeniem akcji do obrotu giełdowego do kosztów podatkowych w momencie ich poniesienia, zgodnie z art. 15 ust. 4d ab initio u.p.d.o.p. Momentem powyższym, jak stanowi art. 15 ust. 4e u.p.d.o.p., jest moment, na który przedmiotowe wydatki ujęte zostały w księgach rachunkowych pod pozycją inną niż rezerwy czy też bierne rozliczenia międzyokresowe kosztów.

W piśmie z 10 marca 2011 r. Spółka podała, iż w dniu 24 stycznia 2011 r. Naczelny Sąd Administracyjny (dalej: "NSA") w składzie siedmiu sędziów podjął uchwałę, zgodnie z którą: "Tylko wydatki związane z emisją nowych akcji, bez których nie jest możliwe podwyższenie przez spółkę akcyjną kapitału zakładowego, nie są kosztami uzyskania przychodów, stosownie do reguł wyrażonych w treści art. 12 ust. 4 pkt 4 i art. 7 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654, ze zm.) w zw. z art. 15 ust. 1 tej ustawy". Powołując się na ww. uchwałę stwierdziła, iż jedynie wydatki, które są konieczne, niezbędne i warunkujące podwyższenie kapitału nie są kosztami uzyskania przychodów, natomiast pozostałe wydatki związane z podwyższeniem kapitału powinny być uznawane za koszty podatkowe. Wśród tych ostatnich wydatków wymienić należy m. in. wydatki na doradztwo inwestycyjne, pomoc prawną, usługi audytorskie, usługi marketingowe.

W powołanej na wstępie zaskarzonej interpretacji z dnia 28 marca 2011 r. Minister Finansów uznał powyższe stanowisko Skarżącej za nieprawidłowe.

W uzasadnieniu wskazał, że z art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p. wynika, że podatnik ma możliwość zaliczenia poniesionych wydatków do kosztów uzyskania przychodów, pod tym jednak warunkiem, że mają one związek z prowadzoną działalnością gospodarczą a ich poniesienie ma, bądź też może mieć wpływ na wielkość osiąganych przychodów lub służyć zachowaniu albo zabezpieczeniu źródła przychodów.

W ocenie organu koszty poniesione przez spółkę w postaci - podatku od czynności cywilnoprawnych, taksy notarialnej, opłat związanych z zarejestrowaniem podwyższenia kapitału zakładowego oraz wynagrodzenia za doradztwo prawne i finansowe, koszty przygotowania prospektu emisyjnego oraz badania sprawozdania finansowego Spółki do prospektu emisyjnego, koszty usług świadczonych przez dom maklerski, usługi public relations, koszty konferencji prasowych oraz kampanii reklamowej promującej ofertę publiczną Spółki, koszt premii dla członka zarządu w związku z przeprowadzeniem oferty publicznej, czy opłaty związane z dopuszczeniem akcji Spółki do obrotu giełdowego stanowiły konsekwencję podwyższenia kapitału zakładowego spółki i tym samym w sposób bezpośredni wiązały się z przychodem uzyskanym na skutek przedmiotowego zdarzenia.

Wskazał, że, zgodnie z treścią art. 431 § 1 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz. U. z 2000 r. Nr 94, poz. 1037 z późn. zm.) dalej: “KSH" podwyższenie kapitału zakładowego spółki akcyjnej wymaga zmiany statutu i następuje w drodze emisji nowych akcji lub podwyższenia wartości nominalnej dotychczasowych akcji. Na podstawie zaś art. 396 § 2 KSH, do kapitału zapasowego należy przelewać nadwyżki, osiągnięte przy emisji akcji powyżej ich wartości nominalnej, a pozostałe po pokryciu kosztów emisji akcji. Oznacza to, iż wszelkie koszty ponoszone przez spółkę akcyjną przy jej założeniu lub rozszerzeniu pozostają w bezpośrednim związku z podwyższeniem kapitału zakładowego/zapasowego.

W myśl art. 12 ust. 4 pkt 4 u.p.d.o.p., do przychodów nie zalicza się przychodów otrzymanych na utworzenie lub powiększenie kapitału zakładowego (akcyjnego), funduszu udziałowego albo funduszu założycielskiego albo organizacyjnego ubezpieczyciela - a w towarzystwach powierniczych wartości aktywów tych funduszy. Ponadto art. 12 ust. 4 pkt 11 tej ustawy stanowi, iż do przychodów nie zalicza się dopłat wnoszonych do spółki, jeżeli ich wniesienie następuje w trybie i na zasadach określonych w odrębnych przepisach, kwot i wartości stanowiących nadwyżkę ponad wartość nominalną udziałów (akcji), otrzymanych przy ich wydaniu i przekazanych na kapitał zapasowy, oraz w spółdzielniach i ich związkach - wartości wpisowego, przeznaczonych na fundusz zasobowy.

Organ interpretacyjny stwierdził, że z przedstawionego stanu faktycznego wynika, iż Spółka dokonała podwyższenia kapitału zakładowego i zapasowego. W związku z powyższym, Spółka poniosła wymienione wyżej wydatki. A zatem dokonując analizy wydatków związanych z podwyższeniem kapitałów Spółki, odnieść należy się do przepisu art. 12 ust. 4 pkt 4 oraz art. 12 ust. 4 pkt 11 u.p.d.o.p., bowiem poniesione wydatki dotyczące pozyskania kapitału zakładowego i zapasowego związane są z otrzymaniem dopłaty do tych kapitałów. Istnieje więc konkretny związek pomiędzy otrzymanymi środkami za pomocą których pozyskano kapitały, a poniesionymi wydatkami, będącymi skutkiem jego pozyskania. Skoro w świetle art. 12 ust. 4 pkt 4 i art. 12 ust. 4 pkt 11 ww. ustawy wartości majątkowe wniesione na pokrycie kapitału zakładowego/zapasowego Spółki nie stanowią jej przychodu, wobec tego wydatków związanych z pozyskaniem tych kapitałów nie można traktować jako kosztów uzyskania przychodów. Nie odnoszą się one bowiem do przychodu podatkowego. Są bezpośrednio powiązane z przeprowadzeniem neutralnych podatkowo operacji na kapitałach Spółki. Przychód ten nie powstaje jako efekt bieżącej działalności gospodarczej podatnika. Spółka ma prawo oczekiwać, iż w określonej perspektywie czasowej podwyższenie kapitału zakładowego/zapasowego i związane z tym rozszerzenie działalności będzie generowało zwiększone przychody, ale będą to już przychody z bieżącej działalności gospodarczej. Przychód z tej działalności jest zaś przychodem odrębnym od przychodu otrzymanego na podwyższenie kapitału zakładowego/zapasowego. Z osiągnięciem tego przychodu będą się wiązały odrębne wydatki stanowiące koszt jego uzyskania.

Organ interpretacyjny argumentował, że skoro zatem przychód otrzymany na powiększenie kapitału zakładowego lub zapasowego nie stanowi przychodu dla celów podatkowych, to koszty jego uzyskania, wymienione wyżej - nie mogą stanowić kosztów uzyskania przychodów w rozumieniu art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p.. Zgodnie bowiem z tym przepisem nie stanowią kosztów podatkowych wydatki, co prawda nie wymienione w art. 16 ust. 1 ww. ustawy, ale związane z przysporzeniami nie uważanymi za przychód przez ustawodawcę (art. 12 ust. 4 pkt 4 tej ustawy).

Skarżąca niezgadzając się z powyższym stanowiskiem wezwała organ do usunięcia naruszenia prawa. W odpowiedzi Minister Finansów nie stwierdził podstaw do zmiany przedmiotowej interpretacji.

Następnie Spółka złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Admnistracyjnego w Warszawie, w której wniosła o uchylenie przedmiotowej interpretacji oraz

o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania sądowego.

Zaskarżonej interpretacji zarzuciła naruszenie:

1. przepisów postępowania, a mianowicie:

- art. 14a, w zw. z art. 14h w zw. z art. 121 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. 2005 r. Nr 8, poz. 60, z późn. zm.) polegające na naruszeniu zasady prowadzenia postępowania podatkowego w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, która ma również zastosowanie do postępowania o wydanie interpretacji indywidualnej, poprzez nieuwzględnienie w wydanej interpretacji korzystnego dla Spółki orzecznictwa sądów administracyjnych, w szczególności stanowiska Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonego w uchwale siedmiu sędziów z dnia 24 stycznia 2011 r., wydanej w sprawie o sygn. akt II FPS 6/10,

- art. 124 Ordynacji podatkowej, poprzez całkowity brak odniesienia się do argumentów podniesionych przez Spółkę w wezwaniu do usunięcia naruszenia przepisów prawa i ograniczenie odpowiedzi na wezwanie jedynie do podtrzymania stanowiska zaprezentowanego przez organ w wydanej interpretacji.

2. przepisów prawa materialnego, a mianowicie: art. 12 ust. 4 pkt 4 i 11 oraz art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p. poprzez błędną wykładnię, skutkującą uznaniem przez, iż w przedstawionym stanie faktycznym poniesione przez Spółkę wydatki bezpośrednio i pośrednio związane z podwyższeniem kapitałów Spółki (kapitału zakładowego i zapasowego) nie stanowią kosztów uzyskania przychodów w momencie ujęcia przedmiotowych wydatków w księgach rachunkowych Spółki.

W odpowiedzi na skargę Minister Finansów wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej interpretacji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm. – przywoływanej dalej jako p.p.s.a.), uprawniony jest do badania czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Zgodnie z art. 146 § 1 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę, uchyla interpretację. Uchylając zaskarżony akt, sąd zgodnie z art. 152 p.p.s.a. orzeka, czy i w jakim zakresie może on być wykonywany.

Z uwagi na brzmienie art. 139 § 4 Ordynacji podatkowej, w zw. z art. 14 d zd. 2 okoliczność, że organ nie naruszył wymogu dotyczącego terminu do wydania interpretacji, o którym mowa w art. 14 d Ordynacji podatkowej (wniosek o udzielenie interpretacji wpłynął bowiem do organu 27 grudnia 2010 r., uzupełnienie wniosku 10 marca 2011 r., a interpretacja została wydana 28 marca 2011 r.), Sąd oceniał zaskarżony akt pod kątem zachowania innych wymogów proceduralnych oraz poprawności merytorycznej, biorąc pod uwagę wskazane wyżej kryteria.

Zasadnicza, sporna w sprawie kwestia odnosi się do przyznania uprawnienia do zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków związanych bezpośrednio z podwyższeniem kapitałów Spółki, takich jak podatek od czynności cywilnoprawnych, taksa notarialna czy opłaty związane z zarejestrowaniem podwyższenia kapitału zakładowego oraz do zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków związanych z dopuszczeniem akcji Spółki do obrotu giełdowego, innych niż wydatki związane bezpośrednio z podwyższeniem kapitałów, takich jak: wynagrodzenie za doradztwo prawne i finansowe, koszty przygotowania prospektu emisyjnego oraz badania sprawozdania finansowego Spółki do prospektu emisyjnego, koszty usług świadczonych przez dom maklerski, usługi public relations, koszty konferencji prasowych oraz kampanii reklamowej promującej ofertę publiczną Spółki, koszt premii dla członka zarządu w związku z przeprowadzeniem oferty publicznej, czy opłaty związane z dopuszczeniem akcji Spółki do obrotu giełdowego.

Wykładni przywołanych w zaskarżonej interpretacji Ministra Finansów przepisów art. 15 ust. 1 oraz z art. 12 ust. 4 pkt 4 i art. 7 ust. 3 pkt 1 i 3 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych dotyczyła uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego w składzie siedmiu sędziów z dnia 24 stycznia 2011 r., sygn. akt I FPS 6/10, którą sąd w składzie rozpoznającym sprawę niniejszą w pełni podziela.

W uchwale tej zwrócono uwagę, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, ukształtowała się jednolita linia orzecznicza wskazująca jednoznacznie na brak możliwości zaliczenia wydatków związanych z emisją akcji w celu podwyższenia kapitału zakładowego do kosztów uzyskania przychodów (por.: wyroki z 19 września 2006 r., sygn. akt II FSK 498/06, z 25 czerwca 2009 r., sygn. akt II FSK 217/08, z 7 lipca 2009 r., sygn. akt II FSK 395/08, z dnia 26 listopada 2009 r., sygn. akt II FSK 1016/08 i z 15 grudnia 2009 r., sygn. akt II FSK 2085/08, z 15 grudnia 2009 r., sygn. akt II FSK 1207/08, z 8 czerwca 2010 r., sygn. akt II FSK 201/09 – dostępne w Internecie na orzeczenia.nsa.gov.pl). W orzeczeniach tych Naczelny Sąd Administracyjny odwołując się do treści przepisów art. 15 ust. 1 oraz art. 12 ust. 4 pkt 4 u.p.d.o.p. konsekwentnie przyjmował ocenę, iż wydatki poniesione w bezpośrednim związku z utworzeniem lub powiększeniem kapitału zakładowego spółki kapitałowej nie stanowią kosztów uzyskania przychodów w podatku dochodowym od osób prawnych Przychody wskazane w przepisie art. 12 ust. 4 u.p.d.o.p. są neutralne podatkowo, nie stanowią bowiem podstawy ustalania dochodu podatnika podlegającego opodatkowaniu. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego konsekwencją wyłączenia spod opodatkowania przychodów wskazanych w art. 12 ust. 4 pkt 4 u.p.d.o.p. (poprzez ich pominiecie przy ustalaniu podstawy opodatkowania) jest brak uzasadnienia prawnego do uznania wydatków na uzyskanie takiego przychodu za możliwe do odliczenia na podstawie art. 15 ust. 1 tej ustawy. Przyjęcie odmiennej interpretacji, zgodnie z którą w tym rachunku z jednej strony pominięte zostałyby przychody (art. 12 ust. 4 pkt 4), a z drugiej strony uwzględnione jako koszty wydatki związane bezpośrednio z uzyskaniem tych przychodów stałoby w oczywistej kolizji z treścią przepisu art. 7 ust. 2 u.p.d.o.p. oraz zniekształciło obliczenie dochodu podatkowego. Z jednej strony pominięciu podlegałyby przychody, a z drugiej strony zawyżone zostałyby koszty podatkowe.

Zgodnie z przepisem art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p. (zdanie pierwsze), ustanawiającym ogólną regułę zaliczenia poszczególnych wydatków do kosztów uzyskania przychodów, za koszty uzyskania przychodów uznane zostały koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów z wyjątkami wskazanymi w art. 16 ust. 1 u.p.d.o.p. Na tle przytoczonego przepisu, aby określony koszt można było uznać za koszt uzyskania przychodów musi istnieć między tym kosztem, a przychodem związek przyczynowy. Chodzi tu o związek tego rodzaju, że poniesienie kosztu ma wpływ na powstanie lub zwiększenie przychodu. Związek ten może mieć zarówno charakter bezpośredni, jak i pośrednio mający wpływ na powstanie i zwiększenie przychodu.

Z kolei zgodnie z przepisem art. 12 ust. 4 pkt 4 u.p.d.o.p., do przychodów nie zalicza się przychodów otrzymanych na utworzenie lub powiększenie kapitału zakładowego, funduszu udziałowego albo funduszu założycielskiego, albo funduszu statutowego w banku państwowym, albo funduszu organizacyjnego ubezpieczyciela. Z przepisu tego jednoznacznie wynika, że przychodu otrzymanego, jak w sprawie niniejszej, na podwyższenie kapitału zakładowego w drodze emisji nowych akcji i zaoferowania ich w obrocie publicznym nie zalicza się do przychodów. Tak więc kwoty otrzymane na utworzenie lub powiększenie kapitału zakładowego są w rozumieniu u.p.d.o.p. przychodem, jednak przychodem który z woli ustawodawcy został wyłączony spod opodatkowania (nie wchodzi do podstawy opodatkowania). Na mocy cytowanego przepisu przychody na utworzenie lub powiększenie kapitału zakładowego zostały bowiem wyłączone z kategorii "przychodów podatkowych", o których mowa w art. 7 ust. 2 u.p.d.o.p. Powyższe zaś powoduje, że równocześnie nie można zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów wydatków związanych z powiększeniem kapitału zakładowego, ponieważ art. 7 ust. 2 u.p.d.o.p. mówi także o zdefiniowanych w art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p. kosztach uzyskania przychodów jako kategorii współtworzącej dochód wskutek pomniejszenia przychodów o te koszty. Oczywistym staje się więc, że koszty uzyskania przychodów nie mogą być wiązane z przychodami, które z "przychodów podatkowych" w rozumieniu art. 7 ust. 2 u.p.d.o.p. zostały wyłączone. Powyższe rozróżnienie "przychodu podatkowego", o którym mowa w art. 7 ust. 2 u.p.d.o.p., do którego odnoszą się koszty jego uzyskania, o których mowa w art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p., od przychodu (przysporzenia) określonego w art. 12 ust. 4 pkt 4 u.p.d.o.p., do którego zdefiniowane w art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p. koszty uzyskania nie maja zastosowania, nie zostało dostrzeżone przez organ interpretacyjny i doprowadziło do wadliwej wykładni przepisów art. 12 ust. 4 pkt 4 oraz art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p..

Stosownie do treści przywołanej uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego chybionym jest powoływanie się przez organ udzielający interpretacji na przepisy art. 7 ust. 3 pkt 1 i 3 u.p.do.p. jako na decydujące o niemożliwości zaliczenia spornych wydatków poniesionych przez spółkę akcyjną na podwyższenie kapitału zakładowego związanych z emisja nowych akcji do kategorii kosztów uzyskania przychodów. Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że w art. 7 ust. 3 u.p.d.o.p. wskazane zostały przypadki wyłączeń przychodów z niektórych źródeł, które nie są brane pod uwagę przy ustalaniu dochodu stanowiącego podstawę opodatkowania. Przy ustalaniu dochodu nie uwzględnia się min. przychodów ze źródeł przychodów położonych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli dochody z tych źródeł nie podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym albo są wolne od opodatkowania (art. 7 ust. 3 pkt 1 u.p.d.o.p.). Związane z tego rodzaju przychodami koszty uzyskania przychodów są neutralne podatkowo, tj. nie mogą pomniejszać przychodów z innych źródeł wpływając tym samym na zmniejszenie dochodu stanowiącego podstawę opodatkowania (art. 7 ust. 3 pkt 3 u.p.d.o.p.). Na zasadzie wykładni systemowej wewnętrznej "dochody wolne od opodatkowania" oznaczają dochody wymienione w art. 17 ust. 1 pkt 1 – 49 u.p.d.o.p. Natomiast "dochody ze źródeł niepodlegających opodatkowaniu" oznaczają dochody wynikające z przychodów wymienionych w art. 2 ust. 1 pkt 1 – 4 u.p.d.o.p. W żadnej z tych kategorii – co wynika z enumeratywnego wyliczenia – nie mieszczą się przychody na utworzenie lub powiększenie kapitału zakładowego (por. wyrok NSA z 15 grudnia 2009 r., II FSK 1207/08; z 8 czerwca 2010 II FSK 202/09, – dostępne w Internecie na orzeczenia.nsa.gov.pl). W takiej sytuacji przepis art. 7 ust. 3 pkt 1 i 3 u.p.d.o.p. nie mógł odnosić się do odrębnej kategorii przychodów wyłączonych na podstawie art. 12 ust. 4 pkt 1 – 20 u.p.d.o.p.

Przy ocenie przedstawionego stanu faktycznego nie można pominąć ustawowego rozróżnienia kategorii kosztów bezpośrednich i pośrednich oraz znaczenia nie tylko dla ustalenia momentu potrącalności tych kosztów w czasie. To właśnie rozwiązania prawne przyjęte w ustawie dotyczące potrącalności kosztów w czasie pozwalają na wyróżnienie kosztów bezpośrednio związanych z uzyskaniem przychodu oraz kosztów pośrednio związanych przychodem jako odrębnej kategorii. Aczkolwiek brak jest definicji obu tych pojęć, to należy przyjąć, iż do kosztów bezpośrednio związanych z uzyskaniem przychodu zalicza się koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów, a do kosztów innych niż koszty związane z przychodem, zaliczyć należy wszystkie te wydatki , które są ponoszone w celu zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodu [ por. A .Gomułowicz [w:] Podatek dochodowy od osób prawnych – Komentarz 2009 , praca zbiorowa .Wyd. Unimex, str. 507-510 ]. Z treści przepisu art.15 ust. 4 u.p.d.o.p. wynika, że zasadą jest, iż koszty poniesione w celu uzyskania przychodów można potrącić w roku podatkowym, w którym przychód ten wystąpił albo – racjonalnie oceniając – powinien wystąpić (zob. B. Gruszczyński [w:] Podatek dochodowy od osób prawnych. Komentarz 2003, praca zbiorowa, Wyd . Unimex, s. 298). Zgodnie z art. 15 ust. 1, zdanie pierwsze w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2007 r. kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1. W myśl art. 15 ust. 4 d koszty uzyskania przychodów, inne niż koszty bezpośrednio związane z przychodami, są potrącalne w dacie ich poniesienia. Jeżeli koszty te dotyczą okresu przekraczającego rok podatkowy, a nie jest możliwe określenie, jaka ich część dotyczy danego roku podatkowego, w takim przypadku stanowią koszty uzyskania przychodów proporcjonalnie do długości okresu, którego dotyczą. Natomiast stosownie do treści przepisu art. 15 ust. 4e, za dzień poniesienia kosztu uzyskania przychodów uważa się dzień, na który ujęto koszt w księgach rachunkowych (zaksięgowano) na podstawie otrzymanej faktury (rachunku), albo dzień, na który ujęto koszt na podstawie innego dowodu w przypadku braku faktury (rachunku), z wyjątkiem sytuacji gdy dotyczyłoby to ujętych jako koszty rezerw albo biernych rozliczeń międzyokresowych kosztów. Powyższa regulacja jest istotna z punktu widzenia rozstrzygnięcia zawartego w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 lutego 2006 r., sygn. akt II FSK 191/05 (publ. POP z 2006 r., Nr 5, poz. 85), dotyczącego możliwości zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków na obsługę prawną związaną z podwyższeniem kapitału zakładowego spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. Wydatki na obsługę prawną, o których mowa w tym wyroku, zgodnie z obecnie obowiązującymi regulacjami stanowią koszty ogólne funkcjonowania osoby prawnej (koszty pośrednie) i jako takie podlegają zaliczeniu do kosztów uzyskania przychodów w dniu, na który ujęto ten koszt w księgach rachunkowych (art. 15 ust. 4, 4d i 4e u.p.d.o.p.) W ten sam sposób jako wydatki ogólnego funkcjonowania osoby prawnej podlegają zaliczeniu wydatki związane z doradztwem inwestycyjnym, pomocą prawną, usługami audytorskimi, usługami i pośrednictwem firmy inwestycyjnej, czy usługami marketingowymi itp.

Ze wszystkich przedstawionych wyżej względów wskazane we wniosku o interpretację wydatki spółki związane z przygotowaniami do emisji i oferowania w publicznym obrocie akcji nowej emisji nie mogą stanowić kosztów uzyskania przychodów ze względu na ich powiązanie z przychodami wymienionymi w art. 12 ust. 4 pkt 4 u.p.d.o.p. Wydatki takie jak: opłaty notarialne, opłaty skarbowe, opłaty sądowe związane ze zgłoszeniem do KRS, podatek od czynności cywilnoprawnych, koszty druku dokumentów akcyjnych, koszty przygotowania oraz dystrybucji prospektu emisyjnego, oraz koszty jego ogłoszenia na łamach prasy i w Monitorze Sądowym i Gospodarczym, koszty promocji emisji oraz koszty obowiązkowego pośrednictwa firmy inwestycyjnej w oferowaniu akcji w obrocie publicznym dotyczą wprost powiększenia kapitału zakładowego, nie powodują zaś powstania "przychodów podatkowych". Wydatek poniesiony w celu otrzymania przychodu, który do przychodów w rozumieniu prawa podatkowego – art. 12 ust. 4 pkt 4 u.p.d.o.p. – się nie zalicza, nie może zostać uznany za podatkowy koszt uzyskania innego przychodu, który potencjalnie może pojawić się w przyszłości. Wydatki te zostały poniesione w celu powiększenia samego źródła przychodów, natomiast ani bezpośrednio, ani pośrednio nie służą celowi, jakim jest osiągnięcie przychodu podatkowego (por. wyrok NSA z 15 grudnia 2009 r., sygn. akt II FSK 2085/08, publ. w POP 2010/2/174).

Pozostałe wydatki stanowiące koszty ogólnego funkcjonowania spółki kapitałowej stanowią zgodnie z art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p. koszty uzyskania przychodów.

Ponownie rozpoznając sprawę organ interpretacyjny winien uwzględniać przedstawioną wyżej ocenę prawną w kontekście powołanej wyżej uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego, dokonując rozróżnienia wydatków, w kontekście zadanych przez Skarżącą pytań w taki sposób, jak wyżej przedstawiono.

Sąd nie uwzględnił natomiast wyrażonego w skardze zarzutu dotyczącego nieodniesienia się przez organ do stanowiska Skarżącej zawartego w odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, bowiem instytucja odpowiedzi na wezwanie nie służy ponownemu przytoczeniu uzasadnienia poglądów wyrażonych w zaskarżonej interpretacji.

Mając powyższe na uwadze Sąd w punkcie I. wyroku uchylił zaskarżoną interpretację, za podstawę przyjmując art. 146 § 1 p.p.s.a., który daje podstawę do uchylenia całości zaskarżonego aktu, w punkcie II. orzekając, że zaskarżona interpretacja nie może być wykonywana. O kosztach postępowania rozstrzygnięto w punkcie III. wyroku, za podstawę biorąc art. 200, w zw. art. 205 § 2 i § 4 p.p.s.a.