Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 534/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2017-08-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne: Planowanie przestrzenne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 c, pkt 2, art. 200, art. 153, art. 155 § 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 7, art. 77, art. 80, art. 12 § 1 i 2, art. 156 § 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 96 ust. 1, art. 98 ust. 1, ust. 3, ust. 5, art. 100
journal: Dz.U. 2016 poz 353
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko
article: art. 61 ust. 1
journal: Dz.U. 2016 poz 778
law: Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Paweł Zaborniak /spr./ Sędziowie WSA Joanna Zdrzałka WSA Elżbieta Mazur - Selwa Protokolant sekretarz sądowy Filip Róg po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 sierpnia 2017 r. sprawy ze skargi B. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia warunków zabudowy I. uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję Wójta Gminy [...] z dnia [...] lutego 2017 roku, nr [...], znak [...]; II. stwierdza nieważność postanowienia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z [...] grudnia 2016 roku, nr [...] III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej B. P. kwotę 500 zł /słownie: pięćset złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi B.P. jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego, zwanego dalej "Kolegium" z dnia [...] marca 2017 r., nr [...], wydana w przedmiocie odmowy ustalenia warunków zabudowy.

Z akt administracyjnych sprawy wynika, że podaniem z 25 czerwca 2012 r., uzupełnionym w dniu 25 lipca 2012 r., B.P. wystąpiła do Wójta Gminy [...] o wydanie decyzji o warunkach zabudowy. Organ I instancji decyzją z dnia [...] sierpnia 2014 r., nr [...] znak [...], odmówił ustalenia warunków zabudowy ze względu na stanowisko Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, dalej "RDOŚ" z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] odmawiające uzgodnienia warunków realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia. Decyzja ta oraz utrzymująca ją w mocy decyzja Kolegium z dnia [...] września 2014 r. nr [...], zostały uchylone wyrokiem WSA w Rzeszowie z dnia 11 maja 2015 r., sygn. akt II SA/Rz 1473/14. Następnie decyzją z dnia [...] maja 2016 r. nr [...], Wójt Gminy [...] ponownie odmówił ustalenia wnioskowanych warunków zabudowy ze względu na stanowisko RDOŚ z dnia [...] marca 2016 r., nr [...], o odmowie uzgodnienia warunków realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2016 r., nr [...], Kolegium uchyliło w całości decyzję Wójta Gminy [...] z dnia [...] maja 2016 r. oraz postanowienie RDOŚ z dnia [...] maja 2014 r.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy decyzją z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...] Wójt Gminy [...] znów odmówił ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji skarżącej polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego, budowie przydomowej oczyszczalni ścieków, budowie studni kopanej lub wierconej, budowie pompy ciepła, planowanej na działce nr ewid. 71 położonej w miejscowości L. Wójt Gminy [...] odmawiając ustalenia warunków zabudowy dla planowanej przez B.P. inwestycji, wskazał na naruszenie art. 61 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. z 2016r., poz. 778 z późn. zm., dalej zwana u.p.z.p.) w zakresie braku zgodności inwestycji z przepisami odrębnymi wskazanymi w postanowieniu RDOŚ z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...], którym organ ten odmówił uzgodnienia warunków realizacji wnioskowanego przedsięwzięcia.

W odwołaniu od powołanej wyżej decyzji B.P. wskazała, że planowana przez nią inwestycja nie kwalifikuje się ani do przedsięwzięć mogących zawsze ani też potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, o których mowa w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco wpływać na środowisko. Wątpliwości budzi rozbieżność stanowisk zawartych w postanowieniu RDOŚ oraz w wynikach analizy. Według pierwszego planowana inwestycja jest "znacząco oddalona od najbliższych budynków", w związku z czym jeśli zostanie zrealizowana stanowić będzie element rozproszonej zabudowy, a zgodnie z wynikami analizy stanowiącej załącznik nr 2 do decyzji, planowana inwestycja spełnia warunek dobrego sąsiedztwa czyli możliwości kontynuowania funkcji i formy zabudowy i zagospodarowania terenu. Odnosząc się do opinii powołanych w postanowieniu RDOŚ wyjaśniła, że wbrew ich treści jej działka i działki do niej przyległe nie stanowią przestrzeni życiowej orlika krzykliwego. Nie potwierdzają tego wielodniowe obserwacje przedmiotowej działki, jak również opinie okolicznych mieszkańców.

Kolegium opisaną na wstępie decyzją utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy [...] z dnia [...] lutego 2017 r. na podstawie art. 17 pkt 1 i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2016r., poz. 23 z późn. zm., dalej "k.p.a.") oraz art. 4 ust. 2 pkt 2, art. 6 ust. 2 pkt 1, art. 59 ust. 1, art. 60 ust. 1, art. 61 ust. 1 pkt 5 u.p.z.p. Organ odwoławczy w całości podzielił stanowisko organu I instancji co do zaistnienia przesłanki wyłączającej wydanie pozytywnej decyzji ustalającej warunki zabudowy dla wnioskowanego przedsięwzięcia na skutek niespełnienia warunku z art. 61 ust. 1 pkt 5 u.p.z.p. w zakresie braku zgodności zamierzenia inwestycyjnego z przepisami odrębnymi. Tym przepisem jest art. 33 ustawy o ochronie przyrody, zgodnie z którym zabrania się podejmowania działań mogących, osobno lub w połączeniu z innymi działaniami znacząco negatywnie oddziaływać na cele ochrony obszaru Natura 2000, w tym w szczególności pogorszyć stan siedlisk przyrodniczych lub siedlisk gatunków roślin i zwierząt, dla których ochrony wyznaczono obszar Natura 2000 lub wpłynąć negatywnie na gatunki, dla których ochrony został wyznaczony obszar Natura 2000 lub pogorszyć integralność obszaru Natura 2000 lub jego powiązania z innymi obszarami. Powyższe jest konsekwencją związania organu na podstawie art. 100 ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t.j. Dz. U. z 2016r., poz. 353 z późn. zm., dalej "ustawa środowiskowa") prawidłowym, w ocenie Kolegium, postanowieniem. Postanowienie RDOŚ z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] wydanym na podstawie art. 98 ust. 3 ww. ustawy. Postanowieniem tym RDOŚ odmówił uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia objętego wnioskiem B.P. z uwagi na fakt, że planowana inwestycja może znacząco negatywnie oddziaływać na obszar Natura 2000. Analizując wpływ przedmiotowego przedsięwzięcia na obszar Natura 2000 uwzględnił skumulowane oddziaływanie planowanych inwestycji na spornej działce i działkach sąsiednich o nr 72/3 i 72/4 stwierdzając, że realizacja przedmiotowej inwestycji przyczyni się do rozpoczęcia zabudowy w oddaleniu od istniejącej zwartej zabudowy, w całym kompleksie łąkowo-pastwiskowym, dotychczas niezabudowanym, stanowiącym zwarty płat siedliska o kodzie 6510, stanowiącego jeden z przedmiotów ochrony obszaru Natura 2000 Bieszczady PLC 180001.

W ocenie RDOŚ zasięg oddziaływania przedsięwzięcia nie ograniczy się ani do miejsca posadowienia budynku, ani granic działki, ani jej bezpośredniego sąsiedztwa, z uwagi na biologię gatunków występujących na tym terenie. W promieniu do 5 km od miejsca inwestycji stwierdzono bowiem 5 rewirów orlika krzykliwego Aquila pomarina, w promieniu do 10 km 2 gniazda orła przedniego Aquila chrysaetos. Miejsce planowanej inwestycji jak i tereny przyległe, są wykorzystywane łowiecko przez obydwa wymienione gatunki ptaków, przy czym zarówno orlik krzykliwy jak i orzeł przedni należą do gatunków kwalifikujących Bieszczady do ostoi ptasiej Sieci Natura 2000. Obydwa gatunki są podatne na zmiany zachodzące w ich siedlisku, a gęstość zaludnienia jest jednym z ważnych czynników wpływających na dostępność żerowisk, wprowadzenie do krajobrazu rozproszonej zabudowy będzie stanowić zagrożenie dla tych gatunków, dla których OSOP Bieszczady został ustanowiony. Ponadto działka nr 71 znajduje się w obrębie obszaru występowania rysia euroazjatyckiego (Lynx lynx), wilka (Canis lupus) oraz niedźwiedzia brunatnego (Ursus arctos), gatunków o znaczeniu priorytetowym dla Wspólnoty, dla których wyznacza się obszary Natura 2000. Zabudowa danego terenu (działki) spowoduje, że obszar ten zostaje na stałe zostanie wykluczony z przestrzeni życiowej osobników w/w gatunków, a dodatkowo wprowadzenie nowych elementów do środowiska takich jak hałas, sztuczne oświetlanie, wpływa negatywnie na ich wykorzystanie przez w/w gatunki zwierząt.

Zaproponowane rozwiązania chroniące środowisko przyrodnicze nie dają gwarancji, iż po realizacji inwestycji, przedmiotowy teren wraz z terenami znajdującymi się w zasięgu oddziaływania inwestycji zachowają swoją wartość przyrodniczą jako żerowiska ptaków drapieżnych. Przedstawione w raporcie oraz uzupełnieniach do raportu informacje przyrodnicze, wobec braku analizy i oceny szeregu zagadnień istotnych z punktu widzenia ochrony obszarów Natura 2000, nie mogą stanowić podstawy do uzgodnienia warunków realizacji przedmiotowej inwestycji. Raport zawiera błędy metodologiczne nie pozwalające uznać, że wyciągnięte wnioski są słuszne.

Odnosząc się do zarzutów odwołania w zakresie rozbieżności pomiędzy treścią postanowienie RDOŚ a treścią analizy organ odwoławczy stwierdził, iż zarówno z akt administracyjnych Wójta Gminy [...] jak też akt przekazanych przez RDOŚ wynika że w sąsiedztwie działki nr 71, po tej samej stronie drogi, po której ta działka jest położona, brak jest jakiejkolwiek zabudowy. Nie sposób tutaj nie zgodzić się ze stanowiskiem RDOŚ, że dopuszczenie zabudowy na działce skarżącej byłoby zaczątkiem zabudowy terenów położonych po tej samej stronie drogi, wolnych obecnie od zabudowy.

Kolegium wskazało, że analiza warunków i zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy wynikających z przepisów odrębnych, stanu faktycznego i prawnego terenu, na którym przewiduje się inwestycję, zawiera nieprawidłowości takie jak niewłaściwa mapa, na kopii której sporządzono część graficzną analizy (jest to mapa w skali 1:2880, podczas gdy powinna być to mapa w skali 1:500 lub 1:1000), lakoniczne ustalenia co do zabudowy znajdującej się w obszarze analizowanym (jej parametrów). Z uwagi jednakże na to, że podstawą odmowy ustalenia warunków zabudowy jest niezgodność planowanej inwestycji z przepisami odrębnymi, wadliwość analizy nie uzasadnia uchylenia po raz kolejny decyzji organu pierwszej instancji w sprawie ustalenia warunków zabudowy, gdyż nie doprowadziłoby to do innego rozstrzygnięcia niż rozstrzygnięcie, które zostało podjęte zaskarżoną decyzją, nawet przy spełnieniu pozostałych wymogów zawartych w przepisach art. 61 ust. 1 pkt 1-4 u.p.z.p.

RDOŚ zasadnie wywiódł, iż istnieje ryzyko znaczącego oddziaływania planowanej inwestycji na obszar Natura 2000, a ryzyko to potęguje fakt, że kolejni inwestorzy planują na tym terenie zabudowę. W ocenie Kolegium RDOŚ dokonał prawidłowego wyważenia interesu skarżącej i interesu społecznego. Brak uzgodnienia warunków realizacji planowanej inwestycji skutkujący wydaniem decyzji odmawiającej ustalenia warunków zabudowy ogranicza prawo własności do dysponowania nieruchomością, jednakże prawo własności nie ma charakteru absolutnego, o czym stanowi art. 31 ust. 3 Konstytucji RP.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie B.P. zarzuciła niedostateczne odniesienie się do zarzutów skierowanych w stosunku do decyzji RDOŚ z dnia [...] grudnia 2016 r. i wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji.

W jej ocenie postanowienie RDOŚ opiera się na bardzo teoretycznych opiniach nie popartych dowodami, przy jednoczesnym odrzuceniu obserwacji i opinii zawartych w przygotowanym przez skarżącą raporcie o oddziaływaniu inwestycji na środowisko. Wbrew opiniom, na których oparto postanowienie RDOŚ, z których wynika, że obszar na którym znajduje się przedmiotowa działka stanowi przestrzeń życiową gatunków takie jak: rysie, wilki i niedźwiedzie oraz obejmuje rewiry orlika krzykliwego z ustaleń dokonanych w trakcie oględzin ani z obserwacji skarżącej oraz okolicznych mieszkańców nie wynika jakoby przedmiotowa działka, jak i działki przyległe są wykorzystywane były przez gatunki zwierząt stanowiące przedmiot ochrony obszarów Natura 2000. Podkreśliła, że w odległości około 70 m od przedmiotowej działki, po drugiej stronie drogi została zrealizowana inwestycja (domu gościnnego), dla której inwestor nie był zobligowany do przedstawienia raportu o oddziaływaniu inwestycji na środowisko, choć zapewne stanowisko w nim zawarte byłoby identyczne. W jej ocenie w stosunku do siedlisk przyrodniczych Arrhenatherion elatioris (Niżowe i górskie świeże łąki użytkowane ekstensywnie) obszaru Natura 2000 Bieszczady PLC180001" częścią których jest przedmiotowa działka są to nie tylko rozbudowa infrastruktury mieszkaniowej i sanitarnej, ale także zaprzestanie koszenia lub użytkowania bez nawożenia (co skutkuje florystycznym zubożeniem zbiorowiska). Skarżąca mieszkając około 500 km od działki nie będzie w stanie prowadzić zabiegów ochronnych na spornej działce. W jej ocenie tzw. wariant "zerowy" (czyli brak realizacji inwestycji) może okazać się gorszy w skutkach niż zrealizowanie planowanej inwestycji, co w efekcie może doprowadzić do całkowitej degradacji siedliska. Dla ścisłości dodała, że powierzchnia zabudowy planowanego domu wraz z drogą dojazdową to około 400 m2, czyli około 5% całej powierzchni działki (reszta planowanej infrastruktury znajdować się będzie pod powierzchnią). Pozostała część działki po zakończeniu procesu realizacji inwestycji poddana byłaby rekultywacji i w efekcie zostałaby utrzymana jej czynność biologiczna.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie z przyczyn podniesionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

Skarga została uwzględniona, bowiem okazała się uzasadniona.

Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1660). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369; zwana dalej w skrócie p.p.s.a.). Stosownie do tego przepisu Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W myśl art. 145 p.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach.

W ramach kontroli legalności decyzji Sąd stosuje przewidziane prawem środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.).

Przedmiotem swej skargi B.P. uczyniła decyzję SKO o utrzymaniu w mocy decyzji Wójta Gminy [...] o odmowie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla projektowanej przez skarżącą inwestycji w postaci budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego, przydomowej oczyszczalni ścieków, studni kopanej lub wierconej, pompy ciepła, planowanej na działce nr ewid. 71 położonej w miejscowości L..

Przypomnieć należy, iż w świetle art. 61 ust. 1 pkt 5 u.p.z.p., wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe m.in. wówczas gdy decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi. Do tych przepisów zaliczyć należy regulacje dotyczące ochrony środowiska i przyrody. SKO podobnie jak Organ pierwszej instancji uznało, że w niniejszej sprawie decyzja pozytywna dla wnioskodawczyni byłaby m.in. sprzeczna z art. 33 ust. 1 u.o.p. Przepis ten zabrania, z zastrzeżeniem art. 34, podejmowania działań mogących, osobno lub w połączeniu z innymi działaniami, znacząco negatywnie oddziaływać na cele ochrony obszaru Natura 2000, w tym w szczególności:

1) pogorszyć stan siedlisk przyrodniczych lub siedlisk gatunków roślin i zwierząt, dla których ochrony wyznaczono obszar Natura 2000 lub

2) wpłynąć negatywnie na gatunki, dla których ochrony został wyznaczony obszar Natura 2000, lub

3) pogorszyć integralność obszaru Natura 2000 lub jego powiązania z innymi obszarami.

Nie jest kwestionowane to, że teren objęty wnioskiem strony o ustalenie warunków zabudowy jest położony w granicach obszarów Natura 2000, poświęconych specjalnej ochronie ptaków oraz obszaru mającego znaczenie dla Wspólnoty Bieszczady. Obszary Natura 2000 należą do kategorii obszarów specjalnych o nadrzędnej funkcji ekologicznej (patrz. szerz. J. Stelmasiak, Instytucja strefy ochronnej jako prawny środek ochrony środowiska, Lublin 1986 r., s. 66, tenże : Obszary specjalne o charakterze ekologicznym a decyzja o warunkach zabudowy. Zagadnienia podstawowe (w.:) Współczesne zagadnienia prawa i procedury administracyjnej, Księga jubileuszowa dedykowana Prof. zw. dr hab. Jackowi M. Langowi, Warszawa 2009 r., s. 255). Z przyczyny takiego usytuowania terenu inwestowanego w sprawie znajdowały zastosowanie przepisy rozdziału 5 Działu V ustawy środowiskowej. Otóż w myśl art. 98 ust. 1 tej ustawy organ właściwy do wydania decyzji wymaganej przed rozpoczęciem realizacji przedsięwzięcia, innego niż przedsięwzięcie mogące znacząco oddziaływać na środowisko, które nie jest bezpośrednio związane z ochroną obszaru Natura 2000 lub nie wynika z tej ochrony, jest obowiązany do rozważenia, przed wydaniem tej decyzji, czy przedsięwzięcie może potencjalnie znacząco oddziaływać na obszar Natura 2000.

Nie można pomiąć, iż sprawa ustalenia na wniosek skarżącej warunków zabudowy dla opisanej wyżej inwestycji, stanowiła już przedmiot kontroli tutejszego Sądu. Otóż WSA w Rzeszowie wyrokiem z 11 maja 2015 r., II SA/Rz 1473/14, uchylił decyzję Wójta, a także SKO oraz postanowienie RDOŚ, oceniając je jako naruszające przepisy o postępowaniu wyjaśniającym w postaci art. 7, 77 § 1 i art. 107 § 3 K.p.a. Po przeprowadzeniu ponownej oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko RDOŚ postanowieniem z dnia [...] grudnia 2016 r., znak [...], odmówił uzgodnienia warunków realizacji wnioskowanego przedsięwzięcia, co w ostatecznym rezultacie musiało kolejny raz przełożyć się na końcowy wynik postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy. Opisane postanowienie zostało wydane przez RDOŚ na podstawie art. 98 ust. 3 ustawy środowiskowej oraz art. 33 u.o.p.

Skład orzekający Sądu uznał, że postanowienie RDOŚ wydane na podstawie art. 98 ust. 1 i 3 ustawy środowiskowej, jest postanowieniem wydanym w granicach sprawy, w której zapadła decyzja wójta o odmowie ustalenia warunków zabudowy oraz decyzja SKO utrzymująca ją w mocy. WSA stosując art. 135 p.p.s.a. powinien oceniać legalność postanowienia RDOŚ, na które w uzasadnieniach swych rozstrzygnięć powołały się Organy uzasadniając odmowę ustalenia warunków zabudowy. Do tego wniosku przekonuje WSA także regulacja art. 100 ustawy środowiskowej, która stanowi wyraźnie, iż postanowienie oparte o art. 98 ust. 1 tej ustawy, wiąże organ właściwy do wydania decyzji, o której mowa w art. 96 ust. 1 ustawy, czyli m.in. decyzji o warunkach zabudowy obejmującej przedsięwzięcie lokalizowane na obszarze Natura 2000. Na skutek obowiązywania tej normy, postanowienie RDOŚ zasadniczo kształtuje rozstrzygnięcie w przedmiocie ustalenie warunków zabudowy. W konsekwencji, brak sądowej kontroli postanowienia uzgodnieniowego nie pozwalałby odpowiedzieć na pytanie czy publiczne prawa podmiotowe strony skarżącej w zakresie korzystania z wolności budowlanej, zostały przez orzekające organy naruszone odmową wydania decyzji, od której zależy realizacja inwestycji. Dlatego też, aby w pełni urzeczywistnić założenia sądowej kontroli administracji publicznej należało w niniejszej sprawie odpowiedzieć na pytanie czy postanowienie RDOŚ wydane na podstawie art. 98 ustawy środowiskowej odpowiada konstytucyjnej zasadzie praworządności.

WSA dokonując kontroli w/w postanowienia RDOŚ, był zobowiązany ustalić czy przy jego wydaniu Organ zrealizował wytyczne wynikające z prawomocnego wyroku WSA w Rzeszowie z 11 maja 2015 r., II SA/Rz 1473/14. Nie podlega bowiem kwestii, iż Regionalny Dyrektor był obowiązany zastosować się do oceny prawnej swych działań oraz wskazań wypływających z treści powyższego orzeczenia, o czym stanowi art. 153 P.p.s.a.. Na mocy art. 153 P.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Z treści powyższej regulacji procesowej wynika ponad wszelką wątpliwość, że zarówno organy administracji publicznej, a także sąd administracyjny orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie mogą pominąć oceny prawnej wyrażonej wcześniej w orzeczeniu sądu, gdyż ocena ta bezwzględnie je wiąże. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym nie budzi wątpliwości, że art. 153 P.p.s.a. oznacza, że wyrok sądu administracyjnego wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowoadministracyjnego, bo jego oddziaływaniem objęte jest także przyszłe postępowanie administracyjne w danej sprawie. Dlatego sąd administracyjny jak również organ nie może formułować nowych ocen prawnych, które są sprzeczne z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązani są im się podporządkować w pełnym zakresie oraz konsekwentnie reagować w razie stwierdzenia braku zastosowania się organu administracji publicznej do wskazań w zakresie dalszego postępowania (tak WSA w Łodzi w wyroku z 27 lipca 2017 r., III SA/Łd 306/17, LEX).

Po przeprowadzeniu powyższej kontroli WSA zobligowany był stwierdzić, że RDOŚ naruszył w stopniu rażącym art. 153 P.p.s.a., co musiało skutkować stwierdzeniem nieważności jego postanowienia (art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.), a w konsekwencji uchyleniem decyzji kończących postępowanie jako wprost zdeterminowanych aktem uzgodnieniowym oczywiście sprzecznym z prawem.

WSA w wyroku z 11 maja 2015 r., II SA/Rz 1473/14, zwrócił uwagę, że według przedłożonego przez inwestora raportu o oddziaływaniu planowanej inwestycji na środowisko, strona planuje podjęcie środków ochronnych dla przyrody Obszaru Natura 2000, a to: zachowanie różnorodności florystycznej łąk świeżych, zachowanie ekstensywnej formy gospodarowania nimi oraz odpowiednią konserwację zbiorowisk łąk świeżych. O uchyleniu postanowienia zadecydowało więc to, że RDOŚ nie odniósł się do oceny tej części raportu, która zawiera opis działań zapobiegających szkodliwemu oddziaływaniu inwestycji. Ponadto przesądzono, iż opinie biegłych na których oparł się Organ uzgadniający zawierają wyłącznie oceny bardzo teoretyczne i w sposób niewyczerpujący odnoszą się do odmiennego stanowiska raportu, bez właściwej argumentacji rozbieżności pomiędzy tym dokumentem inwestora a stanowiskiem biegłych.

Pomimo takiej oceny postanowienia RDOŚ, Organ ten ponownie uzgadniając warunki realizacji przedsięwzięcia Strony skarżącej postanowieniem z [...] grudnia 2016 r., znak [...], niestety nie zastosował się do stanowiska Sądu, a więc nie usunął nieprawidłowości w swych działaniach, które dostrzegł WSA w zacytowanym w/w prawomocnym wyroku. Otóż ponownie wydane postanowienie opiera się na tych samych opiniach biegłych (opinia dr inż. M. Stója, dr W. Śmietany, prof. dr hab. H. Okarmy), które zostały przez WSA uznane za zbyt teoretyczne i nie odnoszące się do odmiennego stanowiska raportu. Opinie te nie zostały uzupełnione, czy też poszerzone o kwestie uznane uprzednio przez Sąd za wątpliwe i wymagające wyjaśnienia; w szczególności biegli nie wypowiedzieli się o pozytywnej dla lokalizacji inwestycji części Raportu wskazującej na zamiar podjęcia działań ochronnych. Brakuje również w ich stanowiskach jednoznacznego odniesienia się do wniosków zawartych w Raporcie a płynących z obserwacji terenu i sąsiedztwa działki, co do występowania gatunków chronionych reżimem prawnym obszarów Natura 2000. Ponadto, postanowienie RDOŚ zawiera zupełnie niedopuszczalną w świetle art. 153 P.p.s.a. polemikę ze stanowiskiem WSA. Stwierdza się bowiem, że zarzuty Sądu są według Organu bezzasadne i niesłuszne (s. 11, 23 postanowienia). Wobec dokonanej przez Sąd oceny prawnej, skutkującej wyeliminowaniem aktu uzgodnieniowego, obowiązkiem RDOŚ było uzupełnienie opinii biegłych o ich stanowisko na temat przedłożonego przez inwestora raportu, a w szczególności o ich zdanie wobec proponowanych przez stronę działań zapobiegających negatywnemu oddziaływaniu na obszar Natura 2000. Takich czynności realizujących wyrok Sądu RDOŚ nie przeprowadził, zaś jedyną czynnością uzupełniającą postępowanie dowodowe było dopuszczenie dowodu z opinii biegłego inż. L. B., osoby piastującej urząd Dyrektora Bieszczadzkiego Parku Narodowego. Jego stanowisko nie wniosło niczego nowego do sprawy, skoro przyznał On, że teren działki o nr 71 w miejscowości L. jest zbyt odległy od granic Bieszczadzkiego Parku Narodowego, aby administracja Parku posiadała z tego obszaru informacje o szczegółowej inwentaryzacji.

Odnosząc się do wyraźnego kwestionowania przez RDOŚ prawomocnego wyroku WSA, wskazać należy, iż odpowiednim miejscem na podważanie stanowiska Sądu, nie jest postanowienie uzgadniające, lecz skarga kasacyjna, którą wnieść może oprócz strony także prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. RDOŚ miał możliwość zwrócenia się do tych Organów z prośbą wniesienie środka zaskarżenia, jeżeli uważał orzeczenie Sądu za niezgodne z prawem. Natomiast wyrażanie swej dezaprobaty dla ustaleń WSA w ponownie wydanym postanowieniu, nie tylko nie da się pogodzić z oczywistym brzmieniem art. 153 P.p.s.a., ale pośrednio powoduje naruszenie prawa strony do bezzwłocznego załatwienia sprawy - art. 12 § 1 i 2 K.p.a.

WSA wobec niewykonania wytycznych Sądu, a także wobec ich kwestionowania przez Organ, zobligowany był do stwierdzenia nieważności postanowienia RDOŚ jako aktu rażąco naruszającego przepis art. 153 P.p.s.a., przy braku przesłanek pozwalających na odstąpienie od oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania – art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. Nie do pogodzenia z zasadą demokratycznego państwa prawnego uznać należało akt, w którym organ administracji publicznej nie tylko nie wykonuje prawomocnego wyroku ale także podważa wiążące go ustalenia wynikające z tego orzeczenia. Rażąca nielegalność postanowienia RDOŚ przesądziła o uchyleniu przez Sąd decyzji Wójta i SKO na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Decyzje te naruszają przepisy art. 7, 77 i 80 K.p.a., bowiem rozstrzygają sprawę niewyjaśnioną dostatecznie, co do kwestii negatywnego oddziaływania przedsięwzięcia skarżącej na Obszar Natura 2000.

RDOŚ ponownie rozpoznając sprawę obowiązany będzie kierować się w swych działaniach oceną prawną i wskazaniami, co do dalszego postępowania, jakie wynikają z treści wyroku WSA z 11 maja 2015 r., II SA/Rz 1473/14, co bezpośrednio wynika z przytoczonego art. 153 P.p.s.a. Wskazać przy tym należy, iż Sądowi Administracyjnemu przysługują z mocy art. 155 § 1 p.p.s.a. uprawnienia do zasygnalizowania organom zwierzchnim wobec RDOŚ o stwierdzonych w toku rozpoznawania sprawy istotnych naruszeniach prawa lub okoliczności mających wpływ na ich powstanie.

Przedstawione powody zaważyły o uwzględnieniu skargi na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, pkt 2 p.p.s.a. Natomiast o kosztach postępowania przed WSA orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.