Postanowienie NSA, sygn. akt II OSK 764/15
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2015-05-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Wstrzymanie wykonania aktu
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Odmówiono wstrzymania wykonania decyzji
Powołane przepisy: article: art. 61 par. 3
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Leszek Kamiński po rozpoznaniu w dniu 28 maja 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej z wniosku L.-M. I. Sp. z o.o. o wstrzymanie wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia 28 lipca 2014 r. nr ... w sprawie ze skargi kasacyjnej B. P. 2 ED P. 2 Sp. z o.o. S.K.A. z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 listopada 2014 r., sygn. akt IV SA/Wa 1777/14 uchylającego decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia 28 lipca 2014 r., nr ... w przedmiocie stwierdzenia braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia postanawia: oddalić wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji.


UZASADNIENIE

W piśmie z dnia 21 kwietnia 2015 r. L. I. Sp. z o.o. (dalej: "wnioskodawca"), wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia 28 lipca 2014 r. nr ..., którą organ II instancji utrzymał w mocy decyzję Prezydenta . W. z dnia 7 kwietnia 2014 r., nr ..., o braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia pod nazwą "B. P.".

Wyrokiem z dnia 7 listopada 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w sprawie o sygn. akt IV SA/Wa 1777/14 uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia 28 lipca 2014 r., ..., (dalej: "decyzja SKO") oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia 7 kwietnia 2014 r., nr. ..., (dalej: "decyzja Prezydenta").

Wojewódzki Sąd Administracyjny, we wskazanej sprawie uznał zarzut braku właściwej oceny zebranych w sprawie dowodów, co doprowadziło do braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, dokonanej tak przez SKO, jak i Prezydenta W.. W uzasadnieniu Sąd pierwszej instancji wskazał, m.in. na pobieżne dokonanie analizy zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w tym charakterystyki przedsięwzięcia, karty informacyjnej przedsięwzięcia, treści postanowienia Regionalnego Inspektora Ochrony Środowiska oraz treści opinii Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego W. przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Wojewódzki Sąd Administracyjny zaniechał jednak rozstrzygnięcia kwestii wykonalności zaskarżonych decyzji administracyjnych.

Od wskazanego wyroku, z dnia 9 stycznia 2015 r., została wniesiona skarga kasacyjna przez B. P. 2 ED P. 2 Sp. z o.o. Sp. k.

W piśmie z dnia 21 kwietnia 2015 r. wnioskodawca argumentował, że wobec braku wypowiedzenia się przez WSA odnośnie wykonalności zaskarżonych decyzji, jest uprawniony do złożenia wniosku w trybie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") Jego zdaniem, utrzymanie w mocy decyzji SKO doprowadziło do wydania Pozwolenia na Budowę, pomimo uchylenia jej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. W konsekwencji, może mieć miejsce sytuacja, w której inwestycja zostanie zrealizowana na podstawie wadliwej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia. Zdaniem wnioskodawcy, należy wziąć pod uwagę, że w przypadku uprawomocnienia się wyroku WSA z dnia 7 listopada 2014 r. zajdzie konieczność uchylenia Pozwolenia na Budowę. Wnioskodawca podkreślił, że czas postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wynosi ok. 1,5-2 lat. Jego zdaniem, oznacza to, że w niniejszej sprawie postępowanie sądowoadministracyjne może zakończyć się już po wybudowaniu inwestycji. Brak wstrzymania wykonalności decyzji SKO i Prezydenta uczyni iluzoryczną ochronę sądową przed nieprawidłowymi rozstrzygnięciami organów administracji.

Wnioskodawca wskazał, że niezależnie od powyższego należy odnieść się do kwestii wykonalności decyzji Prezydenta oraz decyzji SKO. W niniejszej sprawie wstrzymanie wykonalności wiąże się ściśle z niedochowaniem obowiązku wskazanego w art. 152 p.p.s.a. przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. Zdaniem wnioskodawcy, nie ulega wątpliwości, że w przypadku zaskarżonych decyzji chodzi o szersze znaczenie pojęcia wykonalności, i że trzeba brać pod uwagę daleko idące skutki procesowe, które te decyzje wywierają. W niniejszej sprawie takim skutkiem procesowym jest możliwość uzyskania przez inwestora Pozwolenia na Budowę na podstawie decyzji Prezydenta.

Końcowo, wnioskodawca argumentował, wyrokiem z dnia 7 listopada 2014 r., w sprawie o sygn. akt IV SA/Wa 1622/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny, uchylił postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia 25 czerwca 2014 r., nr ..., oraz utrzymane nim w mocy postanowienie Prezydenta W. z dnia 19 marca 2014 r., nr ..., odmawiające Stowarzyszeniu "Z. M." udziału w prawach strony w postępowaniu administracyjnym wszczętym na wniosek B. P. 2 ED 2 Sp. z o.o. Sp. k., z 19 października 2013 r., w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia. Ponadto, w ramach tego postępowania Sąd wstrzymał wykonalność postanowień w przedmiocie odmowy dopuszczenia do udziału w postępowaniu administracyjnym na prawach strony. Zdaniem wnioskodawcy, wskazuje to na kolejne przesłanki uzasadniające utrzymanie uchylenia decyzji Prezydenta oraz decyzji SKO, tym razem wiąże się z naruszeniem przepisów o dopuszczeniu do udziału na prawach strony (art. 10 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r. poz 267 ze zm., dalej: "k.p.a."). Naruszenie to mieści się w zakresie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b p.p.s.a. ze względu na niedopuszczenie stowarzyszenia do postępowania, powodujące nieodniesienie się przez organ do przedstawianej przez stowarzyszenie argumentacji, co stanowi przesłankę wznowieniową z art. 145 § 1 pkt. 4 k.p.a.

W piśmie z dnia 14 maja 2015 r. B. P. 2 ED P. 2 Sp. z o.o. podniosła, że po pierwsze wbrew twierdzeniom wnioskodawcy nie istnieje prawna możliwość wstrzymania wykonania aktu lub czynności w trybie art. 193 w zw. z art. 152 p.p.s.a. Po drugie strona nie skorzystała z możliwości wnioskowania o wydanie wyroku uzupełniającego (art. 157 § 1 p.p.s.a.) i tym samym, w ocenie skarżącego, przedmiotowy wniosek stanowi próbę obejścia skutków upływu terminu dla dokonania ww. czynności.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.

Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że w postępowaniu wszczętym skargą kasacyjną możliwe jest wydanie postanowienia w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji jedynie na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. w związku z art. 193 p.p.s.a.

Sąd może, stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a. na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności. Przesłanką wstrzymania zaskarżonego aktu jest zajście niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Nie chodzi przy tym o jakiekolwiek skutki i jakąkolwiek szkodę, ale o szkodę i skutki kwalifikowane, tzn. przekraczające normalne następstwa związane z wykonywaniem aktu. Sąd administracyjny, wydając orzeczenie w omawianym przedmiocie, powinien swoje rozstrzygnięcie oprzeć zarówno o wniosek skarżącego, jak i materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy i ocenić, czy występują wymienione przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu. Jednakże uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji spoczywa na stronie skarżącej (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 listopada 2004 r., sygn. akt FZ 474/04, z dnia 31 sierpnia 2004 r., sygn. akt FZ 267/04, z dnia 28 listopada 2012 r., sygn. akt I FSK 1263/12).

Należy podkreślić, iż przedmiotem udzielenia ochrony tymczasowej, w rozumieniu art. 61 p.p.s.a., mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania. Przez pojęcie wykonania aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie przymusu państwowego (egzekucji) do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie. Nie każdy akt administracyjny kwalifikuje się do tak rozumianego wykonania, a co za tym idzie nie każdy wymaga wykonania. Wykonaniu podlegać mogą jedynie akty administracyjne, z którymi wiąże się dla strony obowiązek określonego działania, zaniechania lub nakaz znoszenia zachowania innych podmiotów (por. Z. Kmieciak, glosa do postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 stycznia 1997 roku, sygn. akt SA/Rz 1382/96, opubl. OSP 1998/3/54).

Przechodząc na grunt niniejszej sprawy Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia 28 lipca 2014 r., którą organ utrzymał w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia 7 kwietnia 2014 r. o środowiskowych uwarunkowaniach, stwierdzającą brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia polegającego na realizacji garaży i parkingu samochodowego wraz z towarzyszącą im infrastrukturą (...) w ramach etapowej budowy kompleksu budynków mieszkalnych z usługami w części parterowej (...), którego inwestorem jest skarżąca.

W świetle uwag zamieszczonych powyżej wstrzymanie wykonania może nastąpić w sytuacji, gdy zaskarżony akt wywołuje skutki materialnoprawne. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, skutków takich nie wywołuje decyzja stwierdzająca brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia. Wykonanie zaskarżonej decyzji, ze względu na treść rozstrzygnięcia, jego zakres i charakter prawny, nie powoduje bezpośrednio skutków, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Decyzja ta nie uprawnia do realizacji przedmiotowej inwestycji, ani uruchomienia określonej w tej decyzji działalności, a jedynie stwierdza brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Decyzja taka nie może zatem spowodować trudnych do odwrócenia skutków lub niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody. (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 maja 2012 r., sygn. akt II OZ 431/12, z dnia 01 lutego 2010 r., II OZ 35/10, z dnia 14 kwietnia 2011, sygn. akt II OZ 274/11)

Nadto, Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że ochrona tymczasowa, jaką daje instytucja wstrzymania wykonania aktu lub czynności nie może rozciągać się na inne, odrębne postępowania, nawet, gdy dotyczą tego samego przedsięwzięcia. Przesłanka nieodwracalnych skutków prawnych nie może więc obejmować skutków prawnych, jakie wywołają inne decyzje związane ze spornym przedsięwzięciem. Decyzja o pozwoleniu na budowę może być przedmiotem odrębnego postępowania przed sądami administracyjnymi, w ramach którego wnioskodawca będzie mógł domagać się wstrzymania jej wykonania.

Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie, a zatem na zasadzie art. 61 § 3 w związku z art. 193 p.p.s.a., skarżącemu należało odmówić wstrzymania wykonania decyzji.

-----------------------

1