Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 1206/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2021-10-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 33 par. 1 i 2  pkt 1
journal: Dz.U. 2020 poz 1427
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Gapiński (spr.), Sędzia WSA Agata Ćwik-Bury, Asesor WSA Monika Krywow, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 12 października 2021 r. sprawy ze skargi M. K. na postanowienie Poczty Polskiej S.A. Centrum Obsługi Finansowej w Katowicach z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę.


UZASADNIENIE

Dyrektor Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A. (dalej - Wierzyciel, Dyrektor COF) postanowieniem z dnia [...] nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 735 z późn. zm. – dalej k.p.a.); art. 18, art. 34 § 3 i art. 17 § 1a ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 1427 z późn. zm. – dalej u.p.e.a.) oraz w związku z art. 7 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 1689 z późn. zm. – dalej u.o.a.), po rozpoznaniu zażalenia wniesionego przez M.K. (dalej – Skarżąca, Zobowiązana) utrzymał w mocy własne postanowienie z dnia [...] nr [...], mocą którego oddalono zarzut nieistnienia obowiązku, wniesiony na postępowanie egzekucyjne prowadzone przez Naczelnika Urzędu Skarbowego W. na podstawie tytułu wykonawczego Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A. z dnia [...] nr [...].

Przedmiotowe postanowienie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Dyrektor COF wydał w dniu [...] tytuł wykonawczy nr [...] obejmujący nieuiszczoną opłatę abonamentową RTV za okres od stycznia 2015 r. do listopada 2019 r. w kwocie [...] zł oraz odsetki za zwłokę w wysokości [...] zł i koszty upomnienia w kwocie [...] zł. Na jego podstawie Naczelnik Urzędu Skarbowego W. (dalej – Naczelnik US) prowadził wobec Skarżącej postępowanie egzekucyjne, w toku którego zawiadomieniem z dnia [...] nr [...] dokonał zajęcia wierzytelności na rachunku bankowym w A S.A. Odpis tytułu wykonawczego wraz z zawiadomieniem o zajęciu wierzytelności na rachunku bankowym doręczono Zobowiązanej w dniu [...]. W dniu [...] bank dokonał całkowitej realizacji zajęcia w kwocie [...] zł.

Pismem z dnia 5 listopada 2020 r. pełnomocnik Skarżącej, na podstawie art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a. złożył zarzut nieistnienia obowiązku. W motywach pisma pełnomocnik powołując się na § 5 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz.U. Nr 187, poz. 1342) wskazał, że Wierzyciel nie wykazał, aby jego mocodawczyni została powiadomiona o nadaniu indywidulanego numeru identyfikacyjnego, w związku z czym nie wykazał faktu zarejestrowania odbiornika. Jednocześnie podkreślono, że zgodnie z § 5 ust. 1 wspomnianego rozporządzenia dotychczasowa książeczka opłat abonamentowych za używanie odbiornika przestała stanowić dowód rejestracji odbiornika.

Niezależnie od powyższego podniesiono, że Skarżąca przed wystawieniem tytułu wykonawczego poinformowała Wierzyciela, iż w 2003 r. sprzedała i wyprowadziła się z lokalu, w którym znajdował się odbiornik oraz dopełniła obowiązku jego wyrejestrowania. Jednakże z uwagi na znaczny upływ czasu (17 lat) nie posiada dokumentu potwierdzającego ten fakt. Czynności tej dokonała w 2003 r. lub 2004 r. w urzędzie pocztowym: UP [...] przy ul. [...]. Dodano przy tym, że sam brak reakcji na nieuiszczanie opłat abonamentowych przez tak długi okres potwierdza powyższą okoliczność.

Konkludując pełnomocnik stanął na stanowisku, iż skoro przedmiotowy odbiornik nie został zarejestrowany, to nie powstał po stronie Skarżącej obowiązek uiszczania opłaty abonamentowej objętej przedmiotowym tytułem wykonawczym. Wskazał bowiem, że Wierzyciel nie przedłożył żadnego dowodu wskazującego na poinformowanie Zobowiązanej o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego. Podkreślono jednocześnie, iż dowodem takim nie jest wydruk duplikatu dokumentu z bazy danych Wierzyciela, dodatkowo wskazujący na adres pod którym Skarżąca nie zamieszkiwała już od 5 lat.

Odpowiadając na wezwanie organu egzekucyjnego o zajęcie stanowiska w sprawie wniesionych zarzutów na postępowanie egzekucyjne, Wierzyciel postanowieniem z dnia [...] oddalił zarzut nieistnienia obowiązku.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazano, iż ustawa o opłatach abonamentowych nakłada na posiadaczy odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych obowiązek rejestrowania używanych odbiorników oraz uiszczania opłat abonamentowych począwszy od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym dokonano rejestracji odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych. Obowiązek uiszczania opłat abonamentowych trwa do dnia poprzedzającego dzień wyrejestrowania, które może nastąpić wyłącznie w momencie zaprzestania korzystania z odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych. Brak dopełnienia czynności formalno-prawnych skutkuje naliczaniem kwot opłat abonamentowych za kolejne miesiące.

Wskazano również, że zgodnie z art. 7 ust. 1 i 3 u.o.a. Poczta Polska S.A. jest uprawniona do żądania wykonania w drodze egzekucji administracyjnej obowiązku uiszczania opłaty abonamentowej oraz opłaty pobieranej w przypadku stwierdzenia niezarejestrowanego odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego, przy zastosowaniu wprost przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w zakresie obowiązków o charakterze pieniężnym.

Wierzyciel stwierdził, że w dniu [...] na imię i nazwisko Skarżącej zgłoszona została rejestracja odbiornika RTV używanego pod adresem: W. ul. [...]. Po zgłoszeniu rejestracji wydana została książeczka radiofoniczna stanowiąca dowód zarejestrowania przedmiotowego odbiornika i służyła do dokonywania opłat abonamentowych. Jak stwierdził Dyrektor COF, w momencie wejścia w życie rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz.U. z 2007 r. Nr 187, poz. 1342 – dalej rozporządzenie z 2007 r.) został nadany Skarżącej indywidualny numer identyfikacyjny [...]. Zawiadomienie w tej kwestii zostało wysłane do Zobowiązanej w dniu [...] i nie odnotowano jego zwrotu. Zaznaczono przy tym, że rozporządzenie z 2007 r. nie wymaga jego doręczenia. Zaznaczono także, że ma ono jedynie charakter informacyjny. Sam obowiązek wnoszenia opłat abonamentowych wynika z art. 5 ust. 1 u.o.a., co według Dyrektora COF, stanowi podstawę do przyjęcia stanowiska, że nawet jego nieotrzymanie nie zwalnia ze wspomnianej powinności.

Dyrektor COF wyraził również pogląd, że obowiązek uiszczania opłat abonamentowych przypisany jest do osób, które dokonały rejestracji odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych (w zaistniałym przypadku do Skarżącej), a nie do adresu rejestracji. Na abonencie spoczywa obowiązek aktualizacji danych, a w przypadku zaprzestania używania odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych - obowiązek dokonania ich wyrejestrowania. Wskazano przy tym, że w wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego ustalono, że dopiero w dniu 26 czerwca 2020 r. za pomocą strony internetowej Poczty Polskiej S.A. Zobowiązana dokonała zgłoszenia wyrejestrowania odbiornika telewizyjnego. Dodano także, iż Wierzyciel nie posiada dokumentu, który potwierdziłby zgłoszenie przez Zobowiązaną przed dniem 26 czerwca 2020 r. w placówce pocztowej zmian formalno-prawnych odnośnie wyrejestrowania odbiornika telewizyjnego. Zauważono także, że ustalony tryb postępowania nie przewiduje odstępstw, co nie pozwala dokonywać zmian w bazie abonentów na podstawie informacji otrzymanych w pismach, faksach, czy innej formie. Dyrektora COF wskazał również, że Skarżąca mimo ciążącego na niej obowiązku wykazania dopełnienia wymaganych czynności formalnych, nie przedstawiła dowodu na dokonanie wyrejestrowania odbiornika RTV.

W zażaleniu z dnia 14 kwietnia 2021 r. pełnomocnik Zobowiązanej ponownie wskazał na podstawie art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a. na nieistnienie obowiązku i wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz o umorzenie postępowania egzekucyjnego, a także o uchylnie dokonanego zajęcia. W motywach zażalenia powtórzył argumentację zaprezentowaną w piśmie z dnia 5 listopada 2020 r.

Po rozpatrzeniu zażalenia Skarżącej, ostatecznym postanowieniem z dnia [...] Dyrektor COF utrzymał w mocy własne postanowienie z dnia [...]. Wierzyciel w rozstrzygnięciu tym podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko. W uzasadnieniu posłużono się tymi sami twierdzeniami, które prezentowane były we wcześniejszym postanowieniu. Dodatkowo - za wyrokiem NSA z dnia 11 marca 2020 r. sygn. akt I GSK 1518/19 – stwierdzono, że opłata abonamentowa w myśl art. 2 ust. 1 i 2 u.o.a. jest powszechna, a jej wyliczenie ma charakter czynności materialno-technicznej. Oznacza to, iż chybione jest stwierdzenie o obowiązku przypominania zobowiązanemu o braku wpływu bieżących opłat abonamentowych, jak również o usprawiedliwionym przeświadczeniu strony nie tylko o skutecznym wyrejestrowaniu odbiornika, a i o braku obowiązku uiszczenia opłat abonamentowych.

W skardze z dnia 27 lipca 2021 r., wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, pełnomocnik Zobowiązanej postanowieniu Dyrektora COF z dnia [...] zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego oraz mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów postępowania, tj.:

1) art. 138 § 1 pkt 1 i art. 144 k.p.a. oraz art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a. poprzez utrzymanie w mocy postanowienia z dnia [...] nr [...], w sytuacji nieistnienia obowiązku w sprawie egzekucji administracyjnej prowadzonej w oparciu o tytuł wykonawczy nr [...] z dnia [...], wystawiony przez Dyrektora COF;

2) art. 7, art. 7a § 1, art. 8, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. polegające na dokonaniu błędnej analizy zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, tj. uznaniu, iż zgromadzony w sprawie materiał dowodowy potwierdza fakt przesłania Skarżącej zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego użytkownika odbiorników radiowo/telewizyjnych, kiedy w rzeczywistości z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika co najwyżej, że w systemie informatycznym Poczty Polskiej istnieje informacja o przesłaniu dokumentu zawiadomienia na ówcześnie nieaktualny od 5 lat adres Skarżącej.

Wobec powyższych zarzutów pełnomocnik Zobowiązanej wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia go poprzedzającego, a także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm prawem przepisanych.

W motywach skargi podniesiono, podobnie jak we wcześniejszych pismach procesowych, że obowiązek uiszczenia opłat abonamentowych nie istnieje ze względu na to, że nie wykazano faktu powiadomienia Skarżącej o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego. Według pełnomocnika, okoliczności tej nie potwierdza sam wydruk zawiadomienia, który dodatkowo opatrzony jest niekatulanym już w tamtym czasie adresem zamieszkania Skarżącej. Stanowisko to odniesiono również do "wydruku z bazy danych" Poczty Polskiej, będącego zrzutem z ekranu. W ocenie pełnomocnika, ze zrzutu tego nie wynika jakich dokładnie danych dotyczy, a dopisek że odnosi się on do abonentów Poczty Polskiej zrobiony został ręcznie przez bliżej nieokreśloną osobę. Dodatkowo zauważono, że zrzut ten nie zawiera żadnych informacji o nadaniu przesyłki.

Zarzut naruszenia art. 7, art. 7a § 1, art. 8, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. umotywowano tym, że Dyrektor COF nie wziął pod uwagę tego, że brak posiadania po upływie 17 lat potwierdzenia wyrejestrowania odbiornika RTV jest czymś normalnym. Ponadto Wierzyciel nie przedsięwziął sam żadnych czynności dla wyjaśnienia tej okoliczności, pomimo wskazania placówki, gdzie dokonano tej czynności i przybliżonej jej daty. Zwrócono również uwagę, że Skarżąca mogła pozostawać w uzasadnionym przeświadczeniu skuteczności wyrejestrowania odbiornika w sytuacji, gdy przez tak długi okres Wierzyciel nie dochodził zapłaty abonamenty. Nie miała więc potrzeby przechowywania dowodu to potwierdzającego.

W końcowej części skargi jej autor podniósł, że wskazywane dokumenty nie dowodzą twierdzenia Dyrektora COF o wysłaniu zawiadomienia o nadaniu Zobowiązanej indywidualnego numeru indentyfikacyjnego, co za tym idzie, że powstał obowiązek po stronie Skarżącej do opłacania abonamentu.

Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

W wyniku przeprowadzenia kontroli zaskarżonego postanowienia uznać należało, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd nie znalazł podstaw do stwierdzenia, że zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego lub z naruszeniem przepisów postępowania. Wobec braku naruszeń prawa o takim ciężarze gatunkowym nie było podstaw do uchylenia zaskarżonego postanowienia.

Poddanym kontroli Sądu rozstrzygnięciem Dyrektor COF utrzymał w mocy własne postanowienie o uznaniu za niezasadne zarzuty zgłoszone przez Skarżącą na postępowanie egzekucyjne prowadzone przez Naczelnika Urzędu Skarbowego W. na podstawie tytułu wykonawczego Poczty Polskiej S.A. z dnia [...] nr [...].

Przechodząc do meritum stwierdzić należy, że zgodnie z art. 33 § 1 u.p.e.a. zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. Zamknięty katalog zarzutów zawarty jest w art. 33 § 2 u.p.e.a. Wskazany przepis stanowi, że podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej jest:

1) nieistnienie obowiązku;

2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z:

a) orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4 u.p.e.a.,

b) dokumentu, o którym mowa w art. 3 a § 1 u.p.e.a.,

c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu;

3) błąd co do zobowiązanego;

4) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane;

5) wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części;

6) brak wymagalności obowiązku w przypadku:

a) odroczenia terminu wykonania obowiązku,

b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej,

c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b.

Z kolei w myśl art. 33 § 4 u.p.e.a. zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej określa istotę i zakres żądania oraz dowody uzasadniające to żądanie.

Zgodnie natomiast z art. 33 § 5 u.p.e.a. zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej wnosi się nie później niż:

1) w terminie 30 dni od dnia wyegzekwowania w całości obowiązku, kosztów upomnienia i kosztów egzekucyjnych;

2) do dnia wykonania w całości obowiązku o charakterze niepieniężnym lub zapłaty w całości należności pieniężnej, odsetek z tytułu niezapłacenia jej w terminie, kosztów upomnienia i kosztów egzekucyjnych;

3) w terminie 7 dni od dnia doręczenia zobowiązanemu postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego w całości albo w części.

Wniesienie przez zobowiązanego zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, nie później niż w terminie 7 dni od dnia doręczenia odpisu tytułu wykonawczego, zawiesza postępowanie egzekucyjne w całości albo w części z dniem doręczenia tego zarzutu organowi egzekucyjnemu do czasu zawiadomienia tego organu o wydaniu ostatecznego postanowienia w sprawie tego zarzutu (art. 35 § 1 u.p.e.a.).

Organ egzekucyjny niezwłocznie przekazuje wierzycielowi zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej (art. 34 § 1 u.p.e.a.). Wierzyciel natomiast rozpoznając zarzut wydaje postanowienie, w którym (art. 34 § 2 u.p.e.a.):

1) oddala zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej;

2) uznaje zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej:

a) w całości,

b) w części i w pozostałym zakresie oddala ten zarzut;

3) stwierdza niedopuszczalność zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, jeżeli:

a) zarzut jest albo był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu podatkowym, administracyjnym lub sądowym,

b) zobowiązany kwestionuje w całości albo w części wymagalność należności pieniężnej z uwagi na jej wysokość ustaloną lub określoną w orzeczeniu, od którego przysługuje środek zaskarżenia.

Na postanowienie w sprawie zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej przysługuje zażalenie (art. 34 § 3 u.p.e.a.).

Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia stwierdzić należy, iż zarzut jest środkiem prawnym o niejednolitym charakterze. W zależności od wskazanych podstaw, wyliczonych w sposób wyczerpujący w art. 33 § 2 u.p.e.a., zobowiązany wnosząc zarzut:

1) zapoczątkowuje spór o dopuszczalność egzekucji (art. 33 § 2 pkt 1 i 5 u.p.e.a.) lub o wymagalność obowiązku (art. 33 § 1 pkt 6 u.p.e.a.) – z tytułu wykonawczego wynika domniemanie istnienia obowiązku, dlatego zobowiązany, wnosząc zarzuty na tych podstawach, zamierza wykazać, że obowiązek już nie istnieje albo uległ wygaśnięciu lub, że jeszcze nie zaistniał (nienałożenie obowiązku) albo, że istnieje, ale nie jest jeszcze wymagalny;

2) zarzuca wierzycielowi lub organowi egzekucyjnemu istotne uchybienia proceduralne (art. 33 § 2 pkt 2-4 u.p.e.a.).

W przedmiotowej sprawie Skarżąca podniosła zarzut określony w art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a. Zajmując się nimi wskazać przyjdzie, że Zobowiązana przede wszystkim oparła go na twierdzeniu, że nie otrzymała zawiadomienia o nadaniu indywidulanego numeru identyfikacyjnego. Wydruk tego zawiadomienia oraz zrzut z ekranu w żaden sposób nie dokumentują nadania owego dokumentu. W tej sytuacji, jej zdaniem, zasadne jest twierdzenie, że myśl § 5 ust. 1 i 2 rozporządzenia z 2007 r., Dyrektor COF nie dysponuje dowodem rejestracji odbiornika RTV, gdyż imienne książeczki opłat abonamentowych straciły taki walor w grudniu 2008 r. W konsekwencji nie była zobowiązana do wnoszenia opłat abonamentowych. Niezależnie od tego Skarżąca podniosła, że w związku ze sprzedażą mieszkania w 2003 r. dokonała wyrejestrowania odbiornika RTV, co nastąpiło w 2003 r. lub 2004 r. Z uwagi na upływ czasu nie posiada już dokumentu potwierdzającego dokonania tej czynności. Ponadto z uwagi na wspomniany upływ czasu była przeświadczona o skuteczności wspomnianego zgłoszenia, gdyż Wierzyciel nie sygnalizował powstania zadłużenia z tytułu nieuregulowanych opłat abonamentowych.

Przechodząc do rozważań nad zagadnieniem nieistnienia obowiązku podnieść należy, że na imię i nazwisko Skarżącej zgłoszono odbiornik RTV i dotyczyło to nieaktualnego obecnie miejsca zamieszkania. Nastąpiło to w dniu [...]. Zrodziło to więc obowiązek Skarżącej do ponoszenia opłat abonamentowych. Obowiązek uiszczania opłat abonamentowych powstaje bowiem od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym dokonano rejestracji odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego i trwa do czasu ich wyrejestrowania lub dopełnienia w placówce pocztowej Poczty Polskiej S.A. formalności związanych ze zwolnieniem od opłat abonamentowych (zob. wyrok NSA z dnia 30 stycznia 2018 r. sygn. akt II GSK 3012/17, Lex nr 2479090).

Zdaniem Skarżącej, powinność ta ustała jednak wobec wyrejestrowania odbiornika RTV, co nastąpiło w 2003 r. lub 2004 r. Nie podaje ona jednak dokładnej daty dokonania tej czynności, wskazując natomiast adres placówki urzędu pocztowego, gdzie dokonano zgłoszenia zaprzestania użytkowania odbiornika RTV. Brak posiadania blankietu potwierdzenia dokonania tej czynności uzasadniła upływem czasu. Według Skarżącej, ustaleń w tym zakresie winien dokonać Wierzyciel.

Tymczasem zgodzić się należy z poglądem, że zarejestrowanie odbiornika bez jego późniejszego wyrejestrowania stanowi wystarczającą przesłankę istnienia obowiązku uiszczania opłat za jego używanie (opłata abonamentowa), który podlega egzekwowaniu w trybie egzekucji administracyjnej obowiązków o charakterze pieniężnym. Zobowiązana wnosząc zarzut nieistnienia obowiązku (art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a.), winna przedstawić dowody potwierdzające, że ten obowiązek nie istnieje (zob. wyrok NSA z dnia 20 marca 2019 r. sygn. akt I GSK 928/18, Lex nr 2645539). Zatem na zobowiązanym ciąży obowiązek przechowywania dowodu wyrejestrowania odbiornika, a więc dowodu ustania obowiązku ponoszenia opłat abonamentowych, a także obowiązek wykazania w postępowaniu, że obowiązek ten ustał poprzez przedstawienie dowodu wyrejestrowania odbiornika (zob. wyrok NSA z dnia 8 marca 2019 r. sygn. akt I GSK 837/18, Lex nr 2693760). Regulacja dotycząca opłat abonamentowych, którą obowiązek ich wnoszenia wiąże wyłącznie z zarejestrowaniem odbiornika nakazuje przechowywać dokument jego wyrejestrowania w okresie dłuższym niż 5 lat, gdyż wierzyciel ma prawo dochodzić zaległych nieprzedawnionych opłat w czasie nieograniczonym, limitowanym wyłącznie terminem początkowym wyznaczonym datą rejestracji odbiornika (zob. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 7 października 2015 r. sygn. akt I SA/Gl 481/15, Lex nr 1926279). Obowiązek uiszczania opłaty abonamentowej trwa więc do czasu wyrejestrowania, choćby użytkownik odbiornika faktycznie go nie użytkował lub nawet go nie posiadał.

Wskazać należy także na jeszcze jeden aspekt. Mianowicie przepisy dotyczące trybu rejestracji odbiorników RTV wskazują na obowiązek informowania właściwej jednostki o zaprzestania użytkowania odbiornika RTV (wyrejestrowania), a także na obowiązek zawiadomienia operatora o zmianie adresu zamieszkania. Wynika to odpowiednio z § 11 rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz.U. z 2013 r. poz. 1676), zgodnie z którym użytkownik odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych, niezwłocznie powiadamia operatora wyznaczonego o zmianie danych zawartych w zgłoszeniu, o zgubieniu lub zniszczeniu dowodu zarejestrowania odbiorników, o którym mowa w § 9, oraz o zaprzestaniu używania odbiorników (akt ten obowiązuje od 1 stycznia 2014 r.). W okresie wcześniejszym obowiązek ten wynikał z:

– § 4 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz.U. z 2007 r. Nr 187, poz. 1342) – akt obowiązywał w okresie od 13 grudnia 2007 r. do 31 grudnia 2013 r.;

– § 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 22 lipca 2005 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz.U. Nr 141, poz. 1190) – akt ten obowiązywał od 29 lipca 2005 r. do 12 grudnia 2007 r.;

– § 4 rozporządzenia Ministra Łączności z dnia 16 lipca 1993 r. w sprawie rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz.U. Nr 70, poz. 338) – akt obowiązywał od 1 września 1993 r. do 16 czerwca 2005 r.

W tym kontekście zasadnym jest więc stanowisko, że zmiana miejsca zamieszkania, czy też zbycie nieruchomości, na której użytkowany był zarejestrowany odbiornik RTV, nie jest okolicznością, która zwalnia z obowiązku uiszczania opłaty abonamentowej. Taki skutek wywołuje natomiast wyrejestrowanie takiego odbiornika. Przy czym samo twierdzenie Skarżącej o wyrejestrowaniu telewizora jest niewystarczające dla ziszczenia się okoliczności z art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a. Warunkiem koniecznym dla wykazania nieistnienia obowiązku, w tym przypadku powinności uiszczania opłaty abonamentowej, jest przedstawienie dokumentu potwierdzającego dokonanie wspomnianej czynności. Podkreślić należy, że ciężar udowodnienia tego faktu spoczywa na podmiocie, który wywodzi z tego korzystne dla siebie skutki procesowe, a więc na zobowiązanym. Skoro Skarżąca nie legitymuje się takim dowodem, to Wierzyciel prawidłowo przyjął niezasadność zarzutu z art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a. W tej sytuacji Wierzyciel zasadnie dochodzi wymagalnych opłat abonamentowych. Wbrew temu co twierdzi Skarżąca, Wierzyciel wykazał się aktywnością przeszukując będące w jego dyspozycji zbiory dokumentów, o czym świadczy stwierdzenie zawarte w rozstrzygnięciu pierwszoinstancyjnym, iż nie dysponuje dokumentem, który by potwierdzał wyrejestrowanie odbiornika RTV przed dniem 26 czerwca 2020 r. (w dacie tej poprzez stronę internetową Poczty Polskiej S.A. zgłoszono zaprzestanie użytkowania odbiornika RTV).

Zobowiązana twierdzi także, że nie zostało jej doręczone "Zawiadomienie o nadaniu indywidulanego numeru identyfikacyjnego użytkownikowi odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych". Wskazała, że Wierzyciel nie przedstawił jakiegokolwiek dowodu na tą okoliczność. Ponadto stwierdziła, iż za brakiem doręczenia jej wspomnianego dokumentu przemawia również to, że skierowany został na nieaktualny adres.

Zagadnie nadania indywidualnego numeru identyfikacyjnego wymaga przywołania § 5 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych, zgodnie z którym dotychczasowe dowody zarejestrowania odbiorników w formie imiennej książeczki opłaty abonamentowej za używanie odbiorników stanowią dowód zarejestrowania odbiorników nie dłużej niż przez okres dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia (ust. 1). Operator publiczny w terminie dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia z urzędu nadaje posiadaczom imiennych książeczek, o których mowa w ust. 1, indywidualny numer identyfikacyjny. O nadaniu numeru operator publiczny powiadamia użytkownika, przesyłając zawiadomienie określone w załączniku nr 2 do rozporządzenia (ust. 2).

Z treści przywołanych przepisów nie wynika, aby doręczenia powiadomienia dokonywane poprzez przesłanie użytkownikowi zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego, stanowiło warunek skuteczności czynności nadania takiego numeru. Przesłanie zawiadomienia nie kreuje i nie wpływa na skuteczność czynności Poczty będącej operatorem wyznaczonym (wcześniej publicznym), który z urzędu nadaje posiadaczom imiennych książeczek indywidualny numer identyfikacyjny. Prawodawca dla skuteczności nadania użytkownikowi odbiornika RTV numeru identyfikacyjnego nie wprowadził wymogu doręczenia zawiadomienia o jego przesłaniu. Przesłanie zawiadomienia ma wobec tego charakter wyłącznie informacyjny, wtórny do samego nadania numeru identyfikacyjnego, która to czynność dokonywana jest z urzędu, a wierzyciel nie jest zobowiązany do posiadania dokumentu potwierdzenia jego odbioru przez zobowiązanego. Dla skuteczności czynności nadania indywidualnego numeru identyfikacyjnego nie jest konieczne również legitymowanie się przez operatora wyznaczonego (publicznego) dowodem nadania takiej przesyłki (zob. wyroki NSA: z dnia 1 czerwca 2016 r. sygn. akt II GSK 913/15, Lex nr 2141379; z dnia 13 grudnia 2016 r. sygn. akt II GSK 1297/15, Lex nr 2205628; z dnia 22 czerwca 2017 r. sygn. akt II GSK 2262/15, Lex nr 2432993; z dnia 11 marca 2020 r. sygn. akt I GSK 1518/19, Lex nr 3015347).

Zatem brak zwrotnego potwierdzenia doręczenia zawiadomienia o nadaniu Skarżącej indywidulanego numeru identyfikacyjnego nie świadczy o nieskuteczności tej czynności. Dodać należy, że po zarejestrowaniu odbiornika RTV uiszczenie opłaty abonamentowej jest obowiązkiem, który wynika z mocy samego prawa. Zatem sporny obowiązek nie przestał istnieć z uwagi na wejście w życie przepisów rozporządzenia z dnia 25 września 2007 r. Obowiązek nadania nowego numeru identyfikacyjnego i powiadomienia użytkownika nie miał wpływu na skutki wynikające z faktu uprzedniego zarejestrowania odbiornika RTV. Podnosząc nieistnienie obowiązku uiszczenia opłat Skarżąca powinna wykazać wyrejestrowanie tego odbiornika czego nie uczyniła (zob. wyrok NSA z dnia 5 września 2018 r. sygn. akt I GSK 2271/18, Lex nr 2596734).

Reasumując niezasadny okazał się zarzut nieistnienia obowiązku (art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a.).

Odnosząc się do zarzutu naruszenia wskazanych w skardze przepisów prawa procesowego należy podnieść, że w myśl art. 7 k.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Przepis art. 7a § 1 k.p.a. stanowi, że jeżeli przedmiotem postępowania administracyjnego jest nałożenie na stronę obowiązku bądź ograniczenie lub odebranie stronie uprawnienia, a w sprawie pozostają wątpliwości co do treści normy prawnej, wątpliwości te są rozstrzygane na korzyść strony, chyba że sprzeciwiają się temu sporne interesy stron albo interesy osób trzecich, na które wynik postępowania ma bezpośredni wpływ. Z kolei art. 8 § 1 k.p.a. wskazuje, że organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. Natomiast zgodnie z art. 77 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.

Mając na uwadze przywołane uregulowania stwierdzić należy, że Wierzyciel, a także organy podatkowe obu instancji, zebrały materiału dowodowego w zakresie, który pozwolił na ustalenie stanu faktycznego i wydanie rozstrzygnięcia. Ponadto dokonano oceny wspomnianego materiału dowodowego, a także ustosunkowano się do zarzutów dotyczących postępowania egzekucyjnego, czemu dano wyraz w uzasadnieniu, które odpowiada wzorcowi określonemu w art. 107 § 3 k.p.a. W tej sytuacji nie można również mówić o naruszeniu zasady prowadzenia postepowania w sposób budzący zaufanie do organów administracji (art. 8 § 1 k.p.a.). Ponadto przepisy znajdujące zastosowanie w niniejszej sprawie nie budzą wątpliwości, co wykazano powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych. Zatem zarzut naruszenia art. 7a § 1 k.p.a. nie zasługuje na uwzględnienie. Niezależnie od tego zwrócić należy uwagę, że pełnomocnik nie uzasadnił na czym miałoby polegać uchybienie art. 7a § 1 k.p.a.

Z powyższych przyczyn Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa w sposób opisany w art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm.) i działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.