Wyrok NSA, sygn. akt FSK 506/04
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2004-09-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Minister Finansów
Powołane przepisy: article: art. 184
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Edyta Anyżewska, Sędziowie NSA Jacek Brolik, Antoni Hanusz (spr.), Protokolant Marzena Miętek, po rozpoznaniu w dniu 22 września 2004r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Ministra Finansów od wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 lipca 2003 r. sygn. akt III SA 3058/01 w sprawie ze skargi Danuty G. i Mieczysława S. na decyzję Ministra Finansów z dnia 3 października 2001 r. (...) w przedmiocie odmowy uchylenia w trybie wznowienia postępowania decyzji wymiarowych w podatku od towarów i usług 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od Ministra Finansów na rzecz Danuty G. i Mieczysława S. kwotę 180 zł /sto osiemdziesiąt złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 23 lipca 2003 r. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną przez Danutę G. i Mieczysława S. decyzję Ministra Finansów z dnia 3 października 2001 r. w przedmiocie odmowy uchylenia w trybie wznowienia postępowania decyzji wymiarowej podatku od towarów i usług. Powyższą decyzją Minister Finansów utrzymał w mocy zakwestionowaną przez pełnomocnika spółki cywilnej "D." w T. /Danuta G. i Mieczysław S./ decyzję Izby Skarbowej w B. z dnia 17 maja 2001 r., mocą której odmówiono, po wznowieniu postępowania, uchylenia ostatecznych decyzji Izby Skarbowej w B. w sprawie określenia spółce zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług za rok 1997 r.

W motywach zaskarżonej decyzji wskazano, że zarówno we wniosku o wznowienie postępowania, jak i w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji strona podniosła, iż podstawą wznowienia są nowe okoliczności faktyczne i nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który ją wydał. Zdaniem podatnika za taka podstawę uznać należało fakt posiadania przez niego opinii Wojewódzkiego Urzędu Statystycznego, o którą wystąpiono w dniu 6 stycznia 2000 r., w sprawie klasyfikacji produkowanych kompletów elementów do budynków mieszkalnych z drewna i materiałów drewnopodobnych. Skoro strona wystąpiła o wydanie opinii dopiero w dniu 6 stycznia 2000 r., po zapoznaniu się z ustaleniami zawartymi w protokole kontroli Inspektora Kontroli Skarbowej z dnia 5 stycznia 2000 r. i w odpowiedzi na to wystąpienie nie przedstawiła jej w trakcie toczącego się postępowania, to należało uznać, że samo stwierdzenie strony, że jest ona w posiadaniu takiej opinii nie było wystarczające do uznania tej opinii za dowód w sprawie. Za nieuzasadniony uznał również Minister Finansów zarzut strony, że Inspektor Kontroli Skarbowej przed podjęciem decyzji wymiarowych nie wystąpił do właściwego urzędu statystycznego o prawidłowe sklasyfikowanie towarów będących przedmiotem sprzedaży przez niniejszą spółkę. Minister podniósł, iż zarzut ten jest sprzeczny z zebranym w sprawie materiałem, z którego wynika, że w dniu 16 listopada 1999 r., a więc w toku postępowania kontrolnego, Inspektor Kontroli Skarbowej wystąpił o taką informację i dopiero na jej podstawie dokonał ustaleń w zakresie opodatkowania podatkiem od towarów i usług.

W skardze na powyższą decyzję Danuta G. i Mieczysław S. podnieśli, że za podstawę wydania ostatecznych decyzji wymiarowych w podatku od towarów i usług, określających wyższą od zadeklarowanej wysokość zobowiązania podatkowego, posłużyła interpretacja Wojewódzkiego Urzędu Statystycznego w B. zawarta w piśmie z dnia 20 listopada 1999 r. W skardze podniesiono także, że we wniosku o wznowienie postępowania powołano jako podstawę interpretację WUS w B. z dnia 8 stycznia 2001 r., uzyskaną od Spółdzielni Rolników Indywidualnych "R." z S., dotyczącą odpowiedniego zakwalifikowania wyrobów tej firmy. Powołana przez stronę skarżącą interpretacja kierowana do Spółdzielni "R." stanowiła nową okoliczność, która nie była znana organowi wydającemu decyzję. Ma ona istotne znaczenie w sprawie jeżeli interpretację tę potraktować jako zmianę decyzji na której oparto sporną decyzję Inspektora Kontroli Skarbowej, a także z uwagi na fakt, iż wydano ją w analogicznej sprawie. W ocenie strony skarżącej decyzje wydane w postępowaniu wymiarowym są dla niej krzywdzące, z powodu niejednoznacznej treści postanowień SWW 1735-11 i SWW 1735-12, powodującej ich odmienne interpretacje przez różne organy podatkowe w kraju, a także przez WUS w B. Pismem z dnia 21 grudnia 2001 r. skarżąca uzupełniła skargę, podnosząc, że szczegółowe zamówienia kompletów elementów budynków drewnianych były sporządzane każdorazowo do dostawy i zawierały szczegółowe omówienie przeznaczenia i specyfikacji tych elementów. Dokumenty te w trakcie kontroli i wydania decyzji istniały, jednakże nie ujawniono ich kontrolującemu, a w związku z tym nie były one objęte postępowaniem kontrolnym. Ujawnienie tych dowodów stanowiło wystarczającą przesłankę do wznowienia postępowania.

Po rozpoznaniu powyższej skargi Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję i zasądził od Ministra Finansów na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania sądowego. W uzasadnieniu Sąd podał, że uszło uwadze Ministra Finansów, iż postępowanie dotyczące wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną, podlega tym samym zasadom co każde postępowanie podatkowe. W pełni zatem znajdują zastosowanie reguły nakazujące organowi podjęcie wszelkich działań niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia spraw, zebranie i wyczerpujące rozpatrzenie całego materiału dowodowego, a także sporządzenie należytego uzasadnienia decyzji, obejmującego uzasadnienie prawne i faktyczne. Sąd uznał, iż w przedmiotowej sprawie uchybiono wszystkim tym zasadom, a uchybienia te mogły mieć wpływ na jej wynik. We wniosku o wznowienie postępowania zakończonego ostatecznymi decyzjami Izby Skarbowej w B. z dnia 17 maja 2000 r., strona odwołała się do treści zamówień składanych jej przez firmę "P." Sp. z o.o. na komplety elementów budynków mieszkalnych z drewna, wywodząc, iż w jej przekonaniu są to nowe dowody wskazujące na wadliwość przyjętej klasyfikacji statystycznej jej wyrobów. Do tego argumentu skarżącej orzekające w sprawie organy obu instancji nie odniosły się w żaden sposób. Z treści uzasadnienia decyzji organu pierwszej instancji wynika bowiem, że organ ten ograniczył się jedynie do stwierdzenia, że dowody te nie mają istotnego znaczenia dla sprawy. Takiego skwitowania argumentów strony nie można jednak zakwalifikować jako "analizy" materiału dowodowego. Do przytoczonego powyżej argumentu nie odniesiono się także w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, mimo iż został on ponowiony w odwołaniu od decyzji pierwszej instancji.

W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku Minister Finansów wniósł o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Przedmiotowemu wyrokowi zarzucono naruszenie przepisów prawa tj. art. 240 par. 1 pkt 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm./ przez błędną jego wykładnię polegająca na stwierdzeniu, że w sprawie pojawiły się nowe dowody, nieznane organowi wydającemu decyzję, a organ w postępowaniu, co do przesłanek wznowienia, nie dokonał wnikliwej analizy przedmiotowych dowodów, powodując naruszenie trybu postępowania, w którym wydana została przedmiotowa decyzja i interpretacja tych przepisów. Minister Finansów nie zgodził się ze stanowiskiem wyrażonym przez Sąd w zaskarżonym wyroku uznając, iż przedstawiona w nim ocena prawna ustalonego i niespornego stanu faktycznego pozostaje - zdaniem Ministra Finansów - w oczywistej sprzeczności z przepisami Ordynacji podatkowej.

Po przedstawieniu stanu faktycznego sprawy w dalszej części uzasadnienia skargi kasacyjnej podniesiono, że w niniejszej sprawie postępowanie zakończone ostateczną decyzją z dnia 3 października 2001 r., uchyloną następnie wyrokiem NSA w Warszawie, toczyło się w trybie art. 240 par. 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Na podstawie powołanego przepisu postępowanie zakończone ostateczną decyzją wznawia się, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy okoliczności faktyczne lub nowe dowody, istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi który, wydał decyzję. Zdaniem skarżącej spółki zamówienia na komplety elementów budynków mieszkalnych z drewna stanowiły nowe dowody w sprawie. Izba Skarbowa w decyzji z dnia 17 maja 2001 r., wskazała jednak, iż dowody te nie mają istotnego znaczenia dla sprawy. Tego samego zdania był Minister Finansów, który w decyzji z dnia 3 października 2001 r. wskazał, że przedmiotowy dowód nie ma znaczenia dla toczącego się postępowania wznowieniowego, gdyż są to argumenty merytoryczne, będące przedmiotem zwykłego postępowania toczącego się w pierwszej i drugiej instancji. W ocenie Ministra Finansów wyjaśnienie dotyczące powołanego argumentu zawiera w sobie wszystkie niezbędne elementy tj. uzasadnienie faktyczne i prawne. Ponadto Minister Finansów powołał się na treść art. 233 w zw. z art. 240 par. 1 Ordynacji podatkowej stanowiący, że nie jest możliwa ponowna analiza materiału dowodowego i ponowne rozstrzygnięcie merytoryczne sprawy i dlatego też dowody te, przedstawione przez Danutę G. i Mieczysława S., nie miały znaczenia dla toczącej się sprawy w trybie art. 240 par. 1 Ordynacji podatkowej.

W dalszej części uzasadnienia zostało podniesione, że zamówienia firmy "P." Sp. z o.o. były przedmiotem analizy dokonanej przez Inspektora Kontroli Skarbowej zawartej, w protokole z badania dokumentów z dnia 5 stycznia 2000 r. Skoro więc Inspektor Kontroli Skarbowej wiedział o przedmiotowych zamówieniach i miał do nich dostęp w badanej dokumentacji, to nie można twierdzić, że zamówienia te zostały ujawnione dopiero w związku ze wznowieniem postępowania, ani że zamówienia te są nowymi dowodami mającymi istotny wpływ dla sprawy.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zarzut naruszenia prawa procesowego zawarty w skardze kasacyjnej, tj. art. 240 par. 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej jest całkowicie chybiony. W zaskarżonym wyroku Sąd bowiem nie stwierdził, wbrew wywodom skargi kasacyjnej, że przedstawione przez stronę dowody mają walor nowych istotnych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, lecz nie znanych organowi, który wydał decyzję.

Sąd w uzasadnieniu wyraźnie wskazał na przepisy prawa procesowego, które jego zdaniem zostały naruszone przez Ministra Finansów tj. art. 122, art. 187 par. 1 i art. 210 par. 1 pkt 6 i par. 4 Ordynacji podatkowej. Natomiast w skardze kasacyjnej, poświęconej w całości naruszeniu przepisu art. 240 par. 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, nie zarzucono wyrokowi Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie naruszenia ww. przepisów, będących podstawą rozstrzygnięcia sądowego. Jedynie na stronie 6 skargi kasacyjnej wskazano, że nieuzasadnione jest, zdaniem Ministra Finansów, stwierdzenie przez Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie, iż uchybił on podstawowym zasadom postępowania podatkowego. Jednakże kwestia ta nie została w żaden sposób uzasadniona, co w świetle art. 183 par. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270/ nie dawało podstawy do uwzględnienia skargi kasacyjnej.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 184 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę kasacyjną należało oddalić.