Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 322/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2016-11-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: § 3, § 4, § 5 ust. 2
journal: Dz.U. 2007 nr 159 poz 1128
law: Rozporzadzenie Ministra Transportu z dnia 23 sierpnia 2007 r. w sprawie częstotliwości pobierania danych z tachografów cyfrowych i kart  kierowców oraz warunków przechowywania tych danych.
journal: Dz.U.UE.L 2010 nr 168 poz 16 art. 1 ust. 3, pkt 1 i 3 Preambuły
law: Rozporządzenie Komisji (UE) nr 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r. w sprawie maksymalnych okresów na wczytanie odpowiednich danych z  jednostek pojazdowych oraz kart kierowców
article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. a  i c
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 7, art. 77, art. 80
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 13, art. 27 ust. 4
journal: Dz.U. 2004 nr 92 poz 879
law: Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców.
journal: Dz.U.UE.L 2006 nr 102 poz 1 art. 7, art. 10 ust. 5 lit. a ppkt i, lit. c
law: Rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów  socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniające rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również  uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Tekst mający znaczenie dla EOG).

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Piotr Godlewski /spr./ Sędziowie WSA Magdalena Józefczyk WSA Maciej Kobak Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 listopada 2016 r. sprawy ze skargi M. W. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą A. z siedzibą w [...] na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej I. uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2015 r. nr [...]; II. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego M. W. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą A. z siedzibą w [...] kwotę 450 zł /słownie: czterysta pięćdziesiąt złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

II SA/Rz 322/16

U z a s a d n i e n i e

Decyzją z dnia [...] stycznia 2016 r. Nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej GITD) - działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., dalej: K.p.a.), art. 4 pkt 22 lit. a, h, r i s, art. 92a ust. 1 i 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2013 r., poz. 1414 ze zm., dalej: u.t.d.), l.p. 5.1, 5.2, 5.3., 6.3.7., 6.3.11., 6.3.12 i 8.4 załącznika nr 3 do u.t.d., art. 6, 7, 8 i 10 Rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz. Urz. UE L 102 z 11 kwietnia 2006 r.), art. 13 i art. 14 ust. 2 Rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. WE L 370 z dnia 31 grudnia 1985 r. ze zm.), art. 13 i art. 27 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców (Dz. U. Nr 92, poz. 879 ze zm.), art. 23a ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o systemie tachografów cyfrowych (Dz. U. Nr 180, poz. 1494 ze zm.) oraz § 3 i 4 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 23 sierpnia 2007 r. w sprawie częstotliwości pobierania danych z tachografów cyfrowych i kart kierowców oraz warunków przechowywania tych danych (Dz. U. z 2007 r., Nr 159, poz. 1128) - uchylił w całości decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego /dalej WITD/ z dnia [...] września 2015 r. Nr [...] i jednocześnie nałożył na M. W. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą [...] karę pieniężną w wysokości 15 000 zł.

U podstaw wydanych decyzji znalazły się ustalenia kontroli przeprowadzonej od [...] września do [...] października 2014 r. w prowadzonym przez M. W. przedsiębiorstwie [...]. Kontrola obejmowała okres od [...] października

2013 r. do [...] lipca 2014 r., a jej przedmiotem było przestrzeganie przepisów wykonywania działalności gospodarczej w zakresie uprawnień do wykonywania przewozów drogowych oraz przestrzeganie czasu pracy kierowców.

Decyzją z dnia [...] listopada 2014 r. ([...]) WITD za stwierdzone w toku kontroli naruszenia nałożył na wskazanego powyżej przedsiębiorcę karę pieniężną w wysokości 15 000 złotych. Wskutek złożonego odwołania, decyzja ta została uchylona mocą decyzji GITD z dnia [...] sierpnia 2014 r. Nr [...].

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy WITD decyzją z dnia [...] września 2015 r. nr [...] nałożył na M. W. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą [...] karę pieniężną w wysokości 15 000 za stwierdzone naruszenia z tytułu:

- skrócenia dziennego czasu odpoczynku,

- przekroczenia maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy,

- przekroczenia maksymalnego dziennego czasu prowadzenia pojazdu,

- nieokazania podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, danych z karty kierowcy, z tachografu cyfrowego lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu – za każdy dzień,

- naruszenia obowiązku wczytywania danych z karty kierowcy – za każdego kierowcę,

- naruszenia obowiązku wczytywania danych z urządzenia rejestrującego – za każdy pojazd,

- nieudzielenia przerwy, o jakiej mowa w art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia

2004 r. o czasie pracy kierowców.

W odniesieniu do naruszenia w postaci nierejestrowania za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub karcie kierowcy wskazań urządzenia w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy

i przebytej drogi (będącego powodem uchylenia pierwotnej decyzji z dnia

[...] listopada 2014 r.) WITD umorzył postępowanie.

W odwołaniu od powyższej decyzji reprezentujący M. W. pełnomocnik wniósł o jej uchylenie, zarzucając naruszenie art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 10 § 1, art. 11 oraz art. 105 § 1 i 2 K.p.a.

- w odniesieniu do zarzutu naruszenia obowiązku wczytywania danych z karty kierowcy podniesiono błędne przyjęcie przez organ jako daty wczytania danych daty modyfikacji pliku, która została "nadana" przez system operacyjny komputera. Pobór danych z kart kierowców dokonywany jest za pomocą przeznaczonego do tego urządzenia (uniwersalnego czytnika kart), które jako datę i godzinę sczytania danych rejestrują datę i godzinę faktycznego poboru danych (wskazaną w systemie komputerowym), zapisując ją w nazwie pliku,

- powołując się na treść rozporządzenia Komisji (UE) nr 581/2010 wskazano, że do terminów na wczytanie danych z kart kierowców i tachografów cyfrowych wlicza się jedynie dni zarejestrowanej działalności danego kierowcy i pojazdu,

- odnośnie naruszenia polegającego na nieokazaniu wykresówki, danych z karty kierowcy, z tachografu cyfrowego lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu podniesiono, że dane dotyczące okresów pracy

i odpoczynku kierowcy A. W. zostały przedstawione do kontroli w formie plików pobranych z tachografu cyfrowego oraz kart ewidencji czasu pracy, obejmujących pełen zakres jego aktywności; niewczytanie danych z karty spowodowane zostało jego wyjazdem za granicę, brakiem poinformowania o tym skarżącego oraz nieprzekazaniem mu karty do wczytania (w ocenie odwołującego, stan ten powinien być zakwalifikowany jako naruszenie obowiązku wczytania danych z karty kierowcy),

- w zakresie naruszenia polegającego na nieudzieleniu kierowcy A. W. przerwy o której mowa w art. 13 ust. 1 ustawy o czasie pracy kierowców wskazano, że na stronę została już nałożona kara pieniężna w innym punkcie decyzji, gdzie stwierdzono w odniesieniu do tego samego okresu naruszenie w postaci przekroczenia przez tego kierowcę czasu prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy.

Po rozpatrzeniu odwołania GITD powołaną na wstępie decyzją z dnia

[...] stycznia 2016 r. uchylił w całości decyzję organu I instancji i jednocześnie nałożył na kontrolowanego przedsiębiorcę karę pieniężną w wysokości 15 000 zł.

W uzasadnieniu wskazał na treść mającego zastosowanie art. 92a ust. 3 pkt 2 u.t.d., który stanowi, że suma kar pieniężnych nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas kontroli w podmiocie wykonującym przewóz drogowy nie może przekroczyć 15 000 zł dla podmiotu zatrudniającego kierowców w liczbie średnio do 10 w okresie 6 miesięcy przed dniem rozpoczęcia kontroli. Nawiązał także do ust. 6 tego artykułu, zgodnie z którym wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa

w ust. 1 oraz wysokość kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik nr 3 do ustawy. W dalszej części opisując jednostkowo każde ze stwierdzonych naruszeń, powołał odnoszące się do nich przepisy, podając jednocześnie wysokość przewidzianej za nie kary pieniężnej. Za zasadne

i znajdujące potwierdzenie w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym uznał wymierzenie kar za:

- przekroczenie maksymalnego dziennego czasu prowadzenia pojazdu

(w 5 przypadkach) w odniesieniu do kierowców B. P. (2), T. S. (1), R. M. (1) oraz A. W. (1); łączna wysokość kar pieniężnych za te naruszenia wyniosła 1 500 zł,

- przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy

(w 8 przypadkach) w odniesieniu do kierowców T. S. (2), A. B. (1), R. M. (3) oraz A. W. (2); łączna wysokość kar pieniężnych za te naruszenia wyniosła 4 800 zł,

- skrócenie dziennego czasu odpoczynku (w 24 przypadkach) w odniesieniu do kierowców B. P. (2), T. S. (10), A. B. (3), R. M. (7) oraz A. W. (2); łączna wysokość kar pieniężnych za te naruszenia wyniosła 8 400 zł,

- nieokazanie podczas kontroli wykresówek, danych z karty kierowcy, z tachografu cyfrowego lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu – za 34 dni w odniesieniu do kierowcy A. W.; łączna wysokość kary pieniężnej za te naruszenia wyniosła 17 000 zł,

- naruszenie obowiązku wczytywania danych z karty kierowcy – w odniesieniu do kierowców G. K., P. K., Ł. S., S. P., R. M. oraz T. S.; łączna wysokość kary pieniężnej za te naruszenia wyniosła 3 000 zł,

- naruszenie obowiązku wczytywania danych z urządzenia rejestrującego

– w odniesieniu do pojazdów o nr rej. [...], [...] i [...]; łączna wysokość kary pieniężnej za te naruszenia wyniosła 1 500 zł,

- nieudzielenie przerwy o jakiej mowa w art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia

2004 r. o czasie pracy kierowców - w odniesieniu do kierowcy A. W.; wysokość kary pieniężnej za to naruszenie wyniosła 300 zł.

Odnosząc się do zarzutów odwołania GITD uznał je za niezasadne. Podkreślił, że część z nich została już poprzednio uwzględniona przez organ I instancji przy ponownym rozpatrywaniu sprawy (brak możliwości pobrania danych

z tachografu cyfrowego pojazdu o nr rej. [...] za dzień [...] maja 2014 r., nierejestrowanie za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi – z uwagi na brak możliwości jednoznacznego ustalenia osób które wykonywały określone przejazdy, w zakresie terminowego wczytania danych z karty kierowcy A. B. i W. K. oraz wczytania danych z tachografu zainstalowanego w pojeździe o nr rej. [...]). Wbrew zarzutom odwołania, zebrany w sprawie przez WITD materiał dowodowy potwierdzał zaistnienie naruszeń opisanych w decyzji organu odwoławczego. Postępowanie w sprawie prowadzone było z zachowaniem norm i zasad wynikających z przepisów K.p.a., a stronie na każdym etapie zapewniono prawo do czynnego w nim udziału.

Odnośnie naruszenia obowiązku wczytywania danych z karty kierowcy - za każdego kierowcę, GITD - odmiennie niż organ I instancji - nie dopatrzył się podstaw do stwierdzenia tego naruszenia w odniesieniu do kierowcy B. P., gdyż dane

z jego karty były wczytywane co najmniej raz na 28 dni ([...] kwietnia, [...] czerwca

i [...] lipca 2014 r.); było to powodem uchylenia zaskarżonej decyzji.

Odnosząc się do zarzutów dotyczących naruszeń czasu pracy kierowców GITD podał, że nie znalazł podstaw do zastosowania art. 92b u.t.d. Strona nie wykazała, by organizacja i wykonywanie przewozów drogowych odbywała się w sposób wykluczający naruszenie przepisów z zakresu norm czasu pracy. Brak także,

w ocenie organu, podstaw do zastosowania art. 92c ust. 1 tej ustawy ze względu na fakt, że do naruszeń doszło w okolicznościach, które przedsiębiorca powinien przewidzieć i nie dopuścić do ich zaistnienia. GITD zaznaczył, że przedsiębiorca powinien organizować pracę kierowcy w taki sposób, by zadania przewozowe powierzone kierowcy nie kolidowały z możliwością ich wykonania w zgodzie

z obowiązującymi normami czasu pracy kierowców, które powinny uwzględniać długość przewidzianych do pokonania tras. To przedsiębiorca odpowiedzialny jest za właściwą organizację przewozu i planowanie przejazdu kierowcy tak, by był bezpieczny i uwzględniał warunki atmosferyczne, regularnie występujące korki oraz dostęp do odpowiednich parkingów. W sytuacjach nieprzewidzianych i wyjątkowych, gdy kierowca nie jest w stanie przestrzegać przepisów rozporządzenia oraz gdy nie będzie to zagrażało bezpieczeństwu drogowemu, musi odręcznie wykazać charakter odstępstwa i jego przyczyny w jakimkolwiek języku wspólnotowym, na wykresówce urządzenia rejestrującego lub na wydruku z tego urządzenia lub w planie pracy po zatrzymaniu się.

GITD wyjaśnił także, że przedsiębiorca zobowiązany jest do zapewnienia wczytywania, przechowywania i okazania na żądanie służb danych z tachografu cyfrowego i karty kierowcy wyłącznie w takim formacie, który opatrzony jest podpisem cyfrowym, a który potwierdza jego autentyczność i integralność bloku danych. Okazanie danych z tachografu cyfrowego zainstalowanego w pojeździe jak

i ewidencji czasu pracy nie zwalnia przedsiębiorcy z okazania do kontroli danych pobranych z karty kierowcy. Brak okazania takich danych rodzi konsekwencję

w postaci nieokazania podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, danych

z karty kierowcy, z tachografu cyfrowego lub innego dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu o jakim mowa w lp. 6.3.7 załącznika nr 3 do u.t.d.

We wniesionej do WSA w Rzeszowie skardze M. W. zawnioskował o uchylenie decyzji GITD z dnia [...] stycznia 2016 r. i umorzenie postępowania, ewentualnie jej uchylenie wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji

i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, a także o zasądzenie kosztów postępowania sądowego.

Kwestionowanej decyzji zarzucił rażące naruszenie:

- art. 92a ust. 1 u.t.d. poprzez jego bezpodstawne zastosowanie;

- art. 92b i art. 92c poprzez ich bezzasadne niezastosowanie;

- art. 7 oraz art. 8 K.p.a. poprzez niepodjęcie przez organ I instancji działań niezbędnych do dokładnego i wnikliwego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz pominięcie przedkładanych dowodów i wyjaśnień;

- art. 75 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. poprzez ustalanie i dokonanie oceny stanu faktycznego dotyczącego stwierdzonych w skarżonej decyzji naruszeń na podstawie wybiórczo potraktowanego materiału dowodowego, z pominięciem okoliczności związanych z kwestią pobierania danych z tachografu, kart kierowców

i częściowego braku danych zarejestrowanych przez tachografy zainstalowane

w pojazdach oraz nieposiadania materiału dowodowego pozwalającego na stwierdzenie nieterminowego sczytywania kart kierowców;

- art. 6 K.p.a. poprzez "nadinterpretację" przepisów wyznaczających obowiązek terminowego pobierania danych z tachografu cyfrowego i kart kierowców;

- art. 10 ust. 5 lit. a ppkt i) rozporządzenia (WE) 561/2006 w zw. z pkt 3 preambuły do rozporządzenia Komisji (UE) nr 581/2010 poprzez uznanie, że termin sczytywania tachografów samochodowych oraz termin poboru danych z kart kierowców powinien być wyznaczany wg dni kalendarzowych, a nie wg dni zarejestrowanej działalności (kierowców i pojazdów).

W odpowiedzi na skargę GITD wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w kwestionowanej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jej zakres wyznacza art. 134 ustawy z dnia

30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

(Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej P.p.s.a.), wg którego sąd rozstrzyga

w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Stosownie do art. 145 P.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności lub niezgodności z prawem, gdy dotknięte są naruszeniem prawa materialnego które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione

w art. 156 K.p.a. lub innych przepisach.

Przedmiotem skargi jest decyzja GITD, uchylająca w całości decyzję WITD

i nakładająca na skarżącego za stwierdzone w toku kontroli naruszenia karę pieniężną w wysokości 15 000 zł (kara w takiej samej wysokości została nałożona uchyloną decyzją organu I instancji). Zaskarżona decyzja wydana została m.in. na podstawie art. 92a ust. 1 u.t.d., zgodnie z którym podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od

50 do 10 000 złotych za każde naruszenie, przy czym w sprawie znajduje zastosowanie ust. 3 pkt 1 tego artykułu, wg którego suma kar pieniężnych nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas kontroli w podmiocie wykonującym przewóz drogowy nie może przekroczyć 15 000 zł - dla podmiotu zatrudniającego kierowców w liczbie średnio do 10 w okresie 6 miesięcy przed dniem rozpoczęcia kontroli.

Poddawszy zaskarżoną decyzję kontroli Sąd stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek nie wszystkie podniesione w niej zarzuty są trafne.

I.

a) za uzasadniony Sąd uznał zarzut dotyczący błędnej wykładni przepisów rozporządzenia Komisji (UE) nr 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r. w sprawie maksymalnych okresów na wczytanie odpowiednich danych z jednostek pojazdowych oraz kart kierowców (Dz.U.UE.L.2010.168.16);

Podstawową regulacją odnoszącą się do obowiązku wczytywania wymaganych danych z tachografu cyfrowego i karty kierowcy jest art. 10 ust. 5 lit. a ppkt i) rozporządzenia (WE) nr 561/2006; stosownie do jego treści, przedsiębiorstwa transportowe używające pojazdów objętych zakresem tego rozporządzenia

i wyposażonych w urządzenia rejestrujące zgodne z załącznikiem IB do rozporządzenia (EWG) nr 3821/85 zapewniają wczytywanie danych z jednostki pojazdowej oraz karty kierowcy z częstotliwością określoną przez Państwo Członkowskie oraz wczytywanie odpowiednich danych częściej, tak aby zapewnić wczytanie danych dotyczących wszystkich działań podejmowanych przez to przedsiębiorstwo lub dla niego. Stosownie do treści art. 10 ust. 5 lit. c rozporządzenia nr 561/2006, Komisja może, zgodnie z procedurą, o której mowa w art. 24 ust. 2, określić maksymalny okres, w którym zgodnie z lit. a) ppkt i) należy wczytać odpowiednie dane.

Maksymalne okresy dotyczące wczytywania danych określone zostały

w w/w rozporządzeniu Komisji Europejskiej z dnia 1 lipca 2010 r. nr 581/2010; w jego art. 1 ust. 3 zapisano, że maksymalny okres na wczytanie odpowiednich danych nie przekracza 90 dni w przypadku danych z jednostki pojazdowej oraz 28 dni

w przypadku danych z karty kierowcy. W pkt 1 preambuły tego rozporządzenia wskazano przy tym, że regularne wczytywanie danych zarejestrowanych przez jednostkę pojazdową i na karcie kierowcy jest niezbędne dla skutecznej kontroli przestrzegania przez kierowcę i przedsiębiorstwo przepisów dotyczących czasu prowadzenia pojazdów i okresów odpoczynku ustanowionych rozporządzeniem (WE) nr 561/2006, natomiast określenie maksymalnego okresu na wczytywanie odpowiednich danych z jednostki pojazdowej i karty kierowcy pozwoli na ściślejsze ujednolicenie warunków działalności przedsiębiorstw transportu drogowego w całej Unii (pkt 2). Wg zaś pkt 3 preambuły, określając maksymalne okresy na wczytanie danych, należy uwzględnić wyłącznie dni zarejestrowanej działalności.

Określenie częstotliwości odczytywania danych z tachografów cyfrowych

i karty kierowcy pozostawiono państwom członkowskim (art. 10 ust. 5 lit. a ppkt i rozporządzenia (WE) nr 561/2006). W myśl § 3 i 4 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 23 sierpnia 2007 r. w sprawie częstotliwości pobierania danych

z tachografów cyfrowych i kart kierowców oraz warunków przechowywania danych, zmienionym rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 5 listopada 2010 r.

(Dz. U. Nr 215, poz. 1410), dane z tachografu cyfrowego podmiot pobiera co najmniej raz na 90 dni, zaś dane z karty kierowcy co najmniej raz na 28 dni. Ani to rozporządzenie, ani ustawa zawierająca upoważnienie do jego wydania (z dnia

29 lipca 2005 r. o systemie tachografów cyfrowych, Dz. U. Nr 180 poz. 1494 ze zm.) nie precyzują, o jakie dni chodzi, tj. czy należy uwzględniać dni kalendarzowe, czy dni zarejestrowanej działalności kierowcy /pojazdu. Wg orzekających w sprawie organów, z ich treści – co znalazło odzwierciedlenie w wydanych decyzjach - wynika obowiązek sczytywania danych odpowiednio co 90 i 28 dni kalendarzowych, a więc częściej niż wynikałoby to z przepisów rozporządzenia nr 581/2010, które miałyby zastosowanie jedynie wtedy, gdyby Państwo Członkowskie określiło dłuższe okresy sczytywania. Zauważyć jednak należy, że takie brzmienie wskazanego § 3 i 4 ustalone zostało już po wydaniu rozporządzenia nr 581/2010, zatem w ocenie Sądu, jego zapisy należy w całości wziąć pod uwagę.

Zdaniem Sądu, analiza stanowiska GITD i WITD wskazuje, że przy wydawaniu decyzji przyjęły one błędną wykładnię regulacji dotyczących obowiązku sczytywania danych z tachografu cyfrowego i karty kierowcy. Błąd ten wynika

z nieuwzględnienia zapisu pkt 3 preambuły do rozporządzenia nr 581/2010 stanowiącego, iż określając maksymalne okresy na wczytanie danych, należy uwzględnić wyłącznie dni zarejestrowanej działalności (okres maksymalny może obejmować więc tylko sumę dni działalności, która podlegała obowiązkowi rejestracji, a nie ciąg kolejno następujących po sobie dni kalendarzowych, niezależnie od tego, czy działalność rejestrowana była w tych dniach wykonywana). Preambuła ma o tyle istotne znaczenie, że wskazuje okoliczności wydania aktu, jego założenia oraz określa cele jakim powinien służyć, zatem powinna być brana pod uwagę przy wykładni jego przepisów.

W uzasadnieniu wyroku z dnia z 3 listopada 2015 r. II GSK 2396/14 Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że przywołane wyżej rozporządzenie Komisji nie mogło zostać pominięte przez GITD przy ustalaniu okresu, w jakim skarżący miał wczytywać dane z kart kierowców. O obowiązku stosowania się organu do przepisów rozporządzenia Komisji decyduje bowiem treść art. 91 ust. 3 Konstytucji RP oraz związana z tym przepisem zasada zobowiązująca organy administracji do przestrzegania pierwszeństwa prawa wspólnotowego wobec prawa krajowego

i odmowy stosowania prawa krajowego niezgodnego z prawem wspólnotowym. Stosownie do art. 2 rozporządzenia Komisji (UE) nr 581/2010, wiąże ono w całości

i jest bezpośrednio stosowane w państwach członkowskich zgodnie z Traktatami. NSA stwierdził, iż naruszając zasadę prymatu prawa unijnego nad prawem krajowym organ pominął, iż dniami zarejestrowanej działalności, zgodnie z pkt (3) preambuły rozporządzenia są dni, w których działalność kierowcy powinna być rejestrowana dla potrzeb skutecznej kontroli przestrzegania przez kierowcę i przedsiębiorstwo przepisów dotyczących czasu prowadzenia pojazdów i okresów odpoczynku ustanowionych rozporządzeniem (WE) nr 561/2006. Okresami składającymi się z dni nierejestrowanej działalności są natomiast te okresy, gdy nie można przedsiębiorstwu przypisać ustawowego obowiązku rejestrowania działalności kierowcy, czyli dni w których kierowca nie prowadzi pojazdu i jednocześnie nie podlega obowiązkowi odpoczynku. Nie są to zatem wszystkie dni kalendarzowe, jak przyjął GITD, kierując się wyłącznie przepisami krajowymi. Zdaniem NSA, nie można wymagać od adresata normy ustanawiającej wymóg wczytywania danych rejestrowanych, aby realizował ten wymóg także za dni, w których obowiązek rejestracji danych nie istniał. Stosowanie sankcji administracyjnej (np. kary pieniężnej) może wchodzić w grę tylko wówczas, gdy istnieje w porządku prawnym wyraźna norma prawna podlegająca sankcjonowaniu (norma sankcjonowana). Ponieważ nie można powiązać wymogu rejestracji czasu pracy kierowcy z okresem jego zatrudnienia u przedsiębiorcy, to nie można karać za brak rejestracji danych, gdy kierowca nie wykonuje przewozu lub nie jest obowiązany odpocząć od wykonywania przewozu. Dlatego też GITD winien uwzględniać w toku swych działań kontrolnych jedynie dni rejestrowane, czyli takie, które powinny interesować organ

z uwagi na cele regulacji nakładających ograniczenia w zakresie czasu pracy kierowcy.

Powyższe nie pozostawia wątpliwości co do tego, że zarejestrowana działalność to działalność pozostająca w związku z obowiązkiem rejestracji tak danych na karcie kierowcy jak i w tachografie cyfrowym, a nie wszelka działalność podmiotu obejmująca wszystkie dni kalendarzowe prowadzenia działalności gospodarczej.

Podobne stanowisko zaprezentowane zostało już m.in. w wyrokach: WSA

w Szczecinie z dnia 2 czerwca 2016 r. II SA/Sz 123/16, WSA w Rzeszowie z dnia

12 maja 2015 r. II SA/Rz 1556/14, WSA w Bydgoszczy z dnia 3 listopada 2015 r.

II SA/Bd 767/15, WSA w Krakowie z dnia 18 września 2014 r. III SA/Kr 745/14, WSA w Gliwicach z dnia 27 stycznia 2016 r. II SA/Gl 1028/15 i WSA w Gorzowie Wlkp.

z dnia 4 kwietnia 2016r. II SA/Go 134/16.

W okolicznościach sprawy znajduje to przełożenie na co najmniej przedwczesne przypisanie skarżącemu odpowiedzialności za naruszenia obowiązku wczytywania danych z kart kierowców, które jak wynika z akt administracyjnych sprawy

w odniesieniu do G. K. pobierano 19 marca, 1 i 28 kwietnia, 21 i 27 maja oraz 16 czerwca i 15 lipca 2014 r., P. K. – 18 i 22 marca, 1 kwietnia,

5 i 30 maja oraz 23 czerwca i 28 lipca 2014 r., Ł. S. – 11 czerwca

i 17 lipca 2014 r., S. P. – 6 sierpnia i 18 września 2014 r., R. M. – 11 kwietnia, 20 czerwca i 28 lipca 2014 r. Po pierwsze, nie zostało bowiem wyjaśnione, czy okresy czasu przekraczające 28 dni kalendarzowych odpowiadają jednocześnie okresom rejestrowanej działalności tych kierowców. Po drugie zaś, w odniesieniu do zaskarżonej decyzji oraz decyzji WITD z dnia [...] września 2015 r. uwagę zwraca również częściowa rozbieżność w/w dat z założoną w Wojewódzkim Inspektoracie Transportu Drogowego w [...] w dniu [...] września 2014 r. kartą kontroli przedsiębiorcy (k. 4 akt sprawy organu I instancji), zgodnie z którą (rubryka nr 7) okres czasu pracy kierowców objęty kontrolą - w przypadku jeżeli w kontrolowanym przedsiębiorstwie w okresie 6 miesięcy przed datą kontroli przewozy drogowe wykonuje więcej niż 5 kierowców – wynosi 4 miesiące począwszy od 1 marca 2014 r. (decyzja organu I instancji z dnia [...] września 2015 r. jako odnośnik poddanego kontroli czasu pracy kierowców wprost nawiązywała na s. 1-2 do okresu od 1 marca do 30 czerwca 2014 r.). W ocenie Sądu zawężony w ten sposób okres kontroli czasu pracy kierowców względem całego okresu objętego kontrolą (1 październik 2013 r. - 31 lipiec 2014 r.) wskazuje tym samym na brak umocowania organów do kontroli czasu pracy kierowców we wszelkich jego aspektach przed 1 marca i po 30 czerwca 2014 r. oraz wywodzenia skutków prawnych ze zdarzeń mających miejsce odpowiednio przed i po wskazanych datach.

W kontekście powyższych uwag dotyczących powiązania obowiązku wczytywania danych z karty kierowcy oraz z tachografu cyfrowego pojazdu wyłącznie z dniami ich zarejestrowanej działalności - należy zwrócić również uwagę na brak jednoznacznego wyjaśnienia i ustalenia przez organ I i II instancji, czy okresy czasu między wskazaną względem T. S. datą wczytania danych z jego karty kierowcy (21 maja 2014 r.) oraz wyszczególnionymi względem pojazdów o nr rej. [...], [...] i [...] datami wczytania danych z urządzeń rejestrujących (odpowiednio: 18 i 19 wrzesień 2014 r., 26 wrzesień 2014 r. oraz 23 czerwiec i 19 wrzesień 2014 r.) a początkowym dniem skontrolowanego okresu (1 marzec 2014 r.) obejmują wystarczającą ilość dni ich zarejestrowanej działalności, aby możliwe było przypisanie skarżącemu odpowiedzialności za związane z tym naruszenia,

b) uzasadniony w ocenie Sądu jest również zarzut dotyczący braku podstaw do przypisania skarżącemu odpowiedzialności i wymierzenia kary za nieudzielenie kierowcy A. W. przerwy, o której mowa w art. 13 ust. 1 ustawy

o czasie pracy kierowców. Zdaniem organów, kierowca ten w okresie od 21:06 dnia 10 kwietnia do 3:54 dnia 11 kwietnia 2014 r. przekroczył maksymalny czas pracy bez wymaganej przerwy o 21 minut, wykonując ją przez 6 godzin i 21 minut (zgodnie z treścią tego przepisu, po sześciu kolejnych godzinach pracy kierowcy przysługuje przerwa przeznaczona na odpoczynek w wymiarze nie krótszym niż

30 minut, w przypadku gdy liczba godzin pracy nie przekracza 9 godzin, oraz

w wymiarze nie krótszym niż 45 minut, w przypadku gdy liczba godzin pracy wynosi więcej niż 9 godzin. Przerwa może być dzielona na okresy krótsze trwające co najmniej 15 minut każdy, wykorzystywane w trakcie sześciogodzinnego czasu pracy lub bezpośrednio po tym okresie). W tym zakresie Sąd podziela stanowisko skarżącego o nieuprawnionym nałożeniu na niego tej kary wobec równoczesnego ukarania za przekroczenie o 1 godzinę i 35 minut maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy (przez 6 godzin i 5 minut, od 21:07 dnia 10 kwietnia do 3:48 dnia 11 kwietnia 2014 r.), tj. za naruszenie normy określonej w art. 7 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 stanowiącego, iż po okresie prowadzenia pojazdu trwającym cztery i pół godziny kierowcy przysługuje ciągła przerwa, trwająca co najmniej 45 minut, chyba, że kierowca zaczyna okres odpoczynku (z zastrzeżeniem, że przerwę tę może zastąpić przerwą długości co najmniej 15 minut, po której nastąpi przerwa co najmniej 30 minut, rozłożone

w czasie w taki sposób, aby zachować zgodność z przepisem poprzedzającym).

Stanowisko organów wydaje się nie brać pod uwagę okoliczności, że ustawodawca przewidział jednak sytuacje, w których następuje wyłączenie stosowania art. 13 ustawy o czasie pracy kierowców. Do przerwy o której mowa w tym przepisie odnosi się bowiem wprost jej art. 27 ust. 4, zgodnie z którym nie ma ona zastosowania

w stosunku do kierowców który wykorzystali przerwę w prowadzeniu pojazdu przeznaczoną na odpoczynek, zgodnie z art. 7 rozporządzenia (WE) nr 561/2006

i art. 7 ust. 1 i 2 Umowy AETR.

Przepis art. 27 ust. 4 przyznaje pierwszeństwo przerwom w czasie prowadzenia pojazdu nad przerwami w czasie pracy o których mowa w art. 13 ust. 1, wprowadzając zasadę, zgodnie z którą do kierowcy który wykorzystał przerwę

w czasie prowadzenia pojazdu nie stosuje się już przerwy w czasie pracy. Pojęcia te nie są jednoznaczne, bowiem w odróżnieniu od przewidzianej art. 27 ust. 4 przerwy w prowadzeniu pojazdu, przerwa uregulowana w art. 13 ust. 1 przysługuje kierowcy po sześciu kolejnych godzinach pracy, co jest pojęciem szerszym i oprócz prowadzenia pojazdu dotyczy wykonywania innych czynności związanych

z przewozem, wymienionych w art. 6 tej ustawy (w tym m.in. załadowywania

i rozładowywania oraz nadzoru nad załadunkiem i wyładunkiem, czynności spedycyjnych, codziennej obsługi pojazdów i przyczep, niezbędnych formalności administracyjnych, utrzymania pojazdu w czystości).

Zatem jeżeli kierowca będzie prowadził pojazd przez co najmniej cztery i pół godziny to będzie korzystał z przerwy w czasie prowadzenia pojazdu, a nie przysługuje mu już przerwa w czasie pracy. Jeśli zaś kierowca będzie prowadził pojazd przez okres krótszy niż cztery i pół godziny bądź w ogóle nie wykonywał pracy polegającej na prowadzeniu pojazdu ale wykonywał inne prace, to będzie miał prawo do przerwy

w czasie pracy określonej w art. 13 ustawy o czasie pracy kierowców (Prasołek Ł., Ustawa o czasie pracy kierowców. Komentarz, C.H. Beck 2010).

To więc, że w obrębie jednej ustawy o czasie pracy kierowców, art. 13 ust. 1 dotyczy przerwy po kolejnych godzinach pracy, natomiast art. 27 ust. 4 posługuje się pojęciem przerwy w prowadzeniu pojazdu należy uznać za zamierzone działanie ustawodawcy, który gdyby nie zamierzał wprowadzać wyłączeń w stosowaniu art. 13 ust. 1, nie wprowadzałby rozwiązania zawartego w art. 27 ust. 4. Dlatego też kierowcy objęci przepisami aktów wskazanych w art. 27 ust. 4 mają prawo tylko do 45 minutowej przerwy, która przysługuje im po okresie prowadzenia pojazdu trwającym 4,5 godziny (por. Zwolak T., Ustawa o czasie pracy kierowców. Komentarz, LexisNexis 2010, Rycak M., Ustawa o czasie pracy kierowców. Komentarz, Oficyna 2009, dostępne także w Serwisie Informacji Prawnej LEX).

Skoro zatem w okolicznościach sprawy art. 13 ust. 1 ustawy o czasie pracy kierowców nie miał zastosowania, błędne w tej sytuacji jest wywodzenie konsekwencji jego rzekomego naruszenia. Jeżeli bowiem kierowca miał prawo do przerwy po trwającym 4,5 godziny okresie prowadzenia pojazdu – nawet jeżeli

z obowiązku jej wykorzystania się nie wywiązał (co podlega stosownej karze) - takie prawo do kolejnej przerwy nie przysługiwało mu po sześciu godzinach pracy (wliczając wcześniejsze 4,5 godziny) na podstawie wskazanego art. 13 ust. 1. Jeżeli zaś prawo do przerwy po sześciu godzinach pracy w ogóle nie przysługiwało, brak jej udzielenia nie może być sankcjonowany, jak uczyniły to w wydanych decyzjach organ I i II instancji. Tym samym brak jest podstaw do uznania jako zasadnego ich stanowiska, że są to dwa odrębne, samoistne i nie wykluczające się naruszenia, których znamiona mogą wynikać z tego samego stanu faktycznego. W tym kontekście nie zasługuje również na uznanie twierdzenie, że w załączniku nr 3 do u.t.d. (lp. 5.2. i 8.4.) ustawodawca przewidział tak karę za przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy, jak i za nieudzielenie przerwy o której mowa w art. 13 ust. 1 ustawy o czasie pracy kierowców, co daje możliwość ich łącznego stosowania i wymierzenia dwóch kar za jedno naruszenie,

c) niejasne pozostają także okoliczności nałożenia kary w związku z przekroczeniem przez kierowcę B. P. maksymalnego dziennego czasu prowadzenia pojazdu rozpoczętego 6 czerwca o 14:05, a zakończonego 7 czerwca 2014 r.

o 07:43. Wątpliwości budzi zawarte w zaskarżonej decyzji sformułowanie

o prowadzeniu przez niego pojazdu "od godziny 14:05 dnia 06.06.2014r. do godziny 14:09 dnia 06.06.2014r.; od godziny 14:12 dnia 06.06.2014r. do godziny 14:13 dnia 06.06.2014r. do godziny 07:43 dnia 07.06.2014r". Ponieważ analogiczne sformułowanie zawarte było w uchylonej decyzji organu I instancji z dnia

[...] września 2015 r. i protokole kontroli, nie pozwala to na uznanie powyższego za oczywistą omyłkę.

II. Sąd podziela natomiast stanowisko organów o zasadności przypisania skarżącemu odpowiedzialności – przy jednoczesnym braku podstaw do jej wyłączenia na podstawie art. 92b i art. 92c u.t.d. - za:

a) przekroczenia maksymalnego dziennego czasu prowadzenia pojazdu

(w 4 przypadkach) w odniesieniu do kierowców B. P. ([...] maja 2014 r.), T. S. ([...] marca 2014 r.), R. M. ([...] maja 2014 r.) oraz A. W. ([...] marca 2014 r.). W tym zakresie GITD prawidłowo zastosował art. 6 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 stanowiącego, iż "Dzienny czas prowadzenia pojazdu nie może przekroczyć 9 godzin. Jednakże dzienny czas prowadzenia pojazdu może zostać przedłużony do nie więcej niż 10 godzin nie częściej niż dwa razy w tygodniu", a także lp. 5.1. załącznika nr 3 do u.t.d., przewidującego za związane z tym przekroczenie o czas powyżej 15 minut do jednej godziny karę pieniężną w wysokości 100 zł i za każdą następną rozpoczętą godzinę w wysokości 200 zł;

b) przekroczenia maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy

(w 8 przypadkach) w odniesieniu do kierowców T. S. ([...] marca i [...] maja 2014 r.), A. B. ([...] maja 2014 r.), R. M. ([...] maja oraz [...] i [...] czerwca 2014 r.) oraz A. W. ([...] marca i [...] kwietnia 2014 r.). W tym zakresie GITD prawidłowo zastosował art. 7 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 stanowiącego, iż "Po okresie prowadzenia pojazdu trwającym cztery i pół godziny kierowcy przysługuje ciągła przerwa trwająca co najmniej czterdzieści pięć minut, chyba że kierowca rozpoczyna okres odpoczynku. Przerwę tę może zastąpić przerwa długości co najmniej 15 minut, po której nastąpi przerwa długości co najmniej 30 minut, rozłożone w czasie w taki sposób, aby zachować zgodność z przepisami akapitu pierwszego", a także lp. 5.2. załącznika nr 3 do u.t.d., przewidującego za związane z tym przekroczenie o czas powyżej 15 minut do 30 minut karę pieniężną w wysokości 150 zł i za każde następne rozpoczęte 30 minut w wysokości 200 zł;

c) skrócenie dziennego czasu odpoczynku (w 24 przypadkach) w odniesieniu do kierowców B. P. ([...] i [...] czerwca 2014 r.), T. S. ([...], [...], [...], [...], [...] i [...] marca, [...], [...] i [...] kwietnia oraz [...] maja 2014 r.), A. B. ([...] i [...] marca oraz [...] czerwca 2014 r.), R. M. ([...] i [...] marca, [...] i [...] kwietnia oraz [...], [...] i [...] czerwca 2014 r.) oraz A. W. ([...] marca i [...] kwietnia 2014 r.). W tym zakresie GITD prawidłowo zastosował art. 8 ust. 1, 2 i 4 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 stanowiących, iż "Kierowca korzysta z dziennego i tygodniowego okresu odpoczynku (ust. 1). W każdym 24 godzinnym okresie po upływie poprzedniego dziennego okresu odpoczynku lub tygodniowego okresu odpoczynku kierowca musi wykorzystać kolejny dzienny okres odpoczynku. Jeśli część dziennego okresu odpoczynku zawarta w 24 godzinnym okresie wynosi co najmniej 9 godzin, ale mniej niż 11 godzin, wówczas ten dzienny okres odpoczynku uznaje się za skrócony dzienny okres odpoczynku (ust. 2). Kierowca może mieć najwyżej trzy skrócone dzienne okresy odpoczynku pomiędzy dwoma tygodniowymi okresami odpoczynku (ust. 4)", a także lp. 5.3. załącznika nr 3 do u.t.d., przewidującego za związane z tym przekroczenie o czas powyżej 15 minut do 1 godziny karę pieniężną w wysokości 100 zł i za każdą następną rozpoczętą godzinę w wysokości 200 zł;

d) nieokazanie podczas kontroli wykresówek, danych z karty kierowcy,

z tachografu cyfrowego lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu – za 34 dni w odniesieniu do kierowcy A. W. ([...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] marca oraz [...], [...], [...], [...] i [...] kwietnia 2014 r.). W tym zakresie GITD prawidłowo wskazał na wynikający z art. 13 rozporządzenia Rady EWG nr 3821/85 obowiązek pracodawcy i kierowcy zapewnienia poprawnego działania i stosowania urządzeń rejestrujących oraz karty kierowcy (rozporządzenie to zostało uchylone z dniem 2 marca 2016 r., co jednak z uwagi na wydanie zaskarżonej decyzji przed tą datą nie miało znaczenia w sprawie) oraz odpowiadające im obowiązki przedsiębiorstwa transportowego wynikające z art. 10 ust. 5 rozporządzenia (WE) nr 561/2006, tj. zapewnienia wczytywania danych z jednostki pojazdowej oraz karty kierowcy z częstotliwością określoną przez Państwo Członkowskie (ppkt i), a także zapewnienia aby wszystkie dane wczytane zarówno z jednostki pojazdowej jak i z karty kierowcy były przechowywane przez co najmniej dwanaście miesięcy po ich zarejestrowaniu i dostępne na żądanie funkcjonariusza służb kontrolnych (ppkt ii). Przewidzianą w lp. 6.3.7. załącznika nr 3 do u.t.d. sankcją za nieokazanie podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, danych z karty kierowcy, z tachografu cyfrowego lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu - za każdy dzień jest grzywna 500 zł.

Za spełnienie w dostatecznym stopniu przez skarżącego tego obowiązku nie można uznać złożonego przez niego w dniu [...] października 2014 r. oświadczenia

o odebraniu przez wymienionych w nim kierowców w oznaczonych dniach

i godzinach wymaganymi przepisami odpoczynków tygodniowych, dziennych oraz przerwach w zakresie prowadzenia pojazdów. W odniesieniu do A. W. były to następujące okresy 2014 r.: 1 marzec (0:00) – 3 marzec (20:49), 4 marzec (9:35) – 5 marzec (00:23), 5 marzec (11:28 – 19:55), 5 marzec (23:09) – 6 marzec (23:42), 7 marzec (14:00) – 10 marzec (6:00), 10 marzec (7:72 – 15:56 i 19:25 – 19:26), 11 marzec (2:11) – 12 marzec (13:33), 13 marzec (1:41 – 20:40), 14 marzec (5:14) – 17 marzec (23:10), 18 marzec (9:54 – 18:08), 20 marzec (2:53 – 14:01),

21 marzec (1:29) – 22 marzec (0:33), 22 marzec (5:09 – 5:16), 22 marzec (5:18) – 24 marzec (17:00), 25 marzec (10:37 – 12:03), 25 marzec (22:30) – 27 marzec (1:27), 27 marzec (12:39 – 19:47), 28 marzec (7:22) – 29 marzec (1:05), 29 marzec (4:17 – 4:25), 29 marzec (10:23) – 1 kwiecień (18:02), 1 kwiecień (23:58) – 2 kwiecień (4:23) i 2 kwiecień (5:57) – 3 kwiecień (22:16).

Zestawienie tych okresów z wykazanymi w zaskarżonej decyzji dniami w stosunku do których organ kontrolny stwierdził brak danych i dokumentów potwierdzających fakt nieprowadzenia pojazdu wskazuje jedynie na częściowe ich pokrywanie się, co

w ewidentny sposób świadczy, że w okresach czasu w których A. W. nie korzystał z odpoczynku lub przerwy w prowadzeniu pojazdu a które pokrywają się

z dniami wykazanymi przez GITD, był on aktywny zawodowo prowadząc pojazd bądź wykonując inną pracę. Skoro tak, wiązało się to z obowiązkiem właściwego jej ewidencjonowania, a braki w tym zakresie podlegają sankcji w w/w wysokości.

Naruszenia te, wbrew twierdzeniu skarżącego, nie kwalifikują się do uznania za naruszenie obowiązku wczytywania danych z karty kierowcy i przypisania za nie grzywny w wysokości 500 zł, gdyż rodzajowo jest to zupełnie inne naruszenie (jak już była mowa o tym wyżej, obowiązek z tym związany wynika z § 4 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 23 sierpnia 2007 r. w sprawie częstotliwości pobierania danych z tachografów cyfrowych i kart kierowców oraz warunków przechowywania danych w/z z rozporządzeniem Komisji (UE) nr 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r.

w sprawie maksymalnych okresów na wczytanie odpowiednich danych z jednostek pojazdowych oraz kart kierowców, a odrębną sankcję za jego naruszenie przewiduje lp. 6.3.11. załącznika nr 3 do u.t.d.). O tym, że naruszenia te nie są równoważne

a odpowiedzialność za ich popełnienie nie może być ujmowana zamiennie może świadczyć okoliczność, że liczba dni za które nakładana jest na przedsiębiorcę kara za nieokazanie podczas kontroli wykresówek, danych z karty kierowcy, z tachografu cyfrowego lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu może być mniejsza niż co najmniej 29 dni rejestrowanej działalności kierowcy uprawniające organ do nałożenia kary za naruszenie obowiązku wczytywania danych z jego karty.

W okolicznościach sprawy Sąd podziela też stanowisko organów o niezaistnieniu podstaw do wyłączenia odpowiedzialności skarżącego na podstawie jego twierdzeń o braku sczytania karty A. W. z powodu wyjazdu do pracy w Wielkiej Brytanii bezpośrednio po zakończeniu przewozów w jego przedsiębiorstwie i brakiem przekazania karty. To na przedsiębiorcy ciąży bowiem obowiązek właściwej organizacji pracy, w tym realizacji ciążących na nim z mocy prawa obowiązków,

a taki wynika m.in. z § 4 powołanego rozporządzenia Ministra Transportu z dnia

23 sierpnia 2007 r. w sprawie częstotliwości pobierania danych z tachografów cyfrowych i kart kierowców oraz warunków przechowywania danych, zgodnie

z którym dane z karty kierowcy podmiot pobiera nie tylko co najmniej raz na 28 dni (pkt 1), ale także przed ustaniem stosunku pracy danego kierowcy (pkt 2) lub przed upływem terminu rozwiązania umowy, na podstawie której świadczone były przewozy na rzecz podmiotu wykonującego przewozy drogowe (pkt 3).

Podstaw do wyłączenia odpowiedzialności skarżącego odnośnie naruszeń związanych z obowiązkiem wczytywania danych z karty kierowcy oraz urządzeń rejestrujących w ocenie Sądu nie może także stanowić wskazanie, że używane do ich wczytywania oprogramowanie komputerowe i czytniki kart mogą nie zapisywać wszystkich niezbędnych danych - w tym dat odczytu - lub wręcz je modyfikować wskutek błędnej daty lub godziny systemowej, bądź wyczerpaniem zabezpieczającej te ustawienia baterii. Wyraźnego zwrócenia uwagi w związku z tym wymaga treść obowiązującego w dacie kontroli i wydawania decyzji rozporządzenia Rady EWG

nr 3821/85, które w załączniku IB, rozdział I lit. s określenie "wczytywanie danych" definiuje jako kopiowanie wraz z podpisem cyfrowym części lub całego zbioru danych zapisanych w pamięci danych pojazdu lub w pamięci karty tachografu, które są niezbędne do ustalenia zgodności z przepisami zawartymi w rozporządzeniu (WE)

nr 561/2006, przy czym nie może ono zmieniać ani kasować zapisanych danych.

Z definicją tą koreluje art. 1 ust. 4 rozporządzenia Komisji (UE) nr 581/2010, stosownie do którego odpowiednie dane (tj. z jednostki pojazdowej i karty kierowcy) należy wczytywać w sposób zapobiegający ich utracie oraz treść § 5 ust. 2 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 23 sierpnia 2007 r. w sprawie częstotliwości pobierania danych z tachografów cyfrowych i kart kierowców oraz warunków przechowywania danych, zgodnie z którym podmiot przechowujący dane zapewnia zabezpieczenie tych danych przed ich utratą oraz dostępem osób nieuprawnionych, a także zapewnia takie przechowywanie danych, aby były one czytelne i uporządkowane. To zatem na skarżącym jako prowadzącym przedsiębiorstwo transportowe ciąży obowiązek posługiwania się takimi (sprawnymi) urządzeniami, które zapewnią wczytywanie i przechowywanie danych w ich oryginalnym formacie, aby były dostępne przez okres co najmniej dwunastu miesięcy, licząc od daty ich zarejestrowania w tachografie cyfrowym lub na karcie kierowcy (§ 5 ust. 1 w/w rozporządzenia).

Jak podkreśla się przy tym w orzecznictwie sądowym, awaria sprzętu komputerowego nie jest okolicznością określoną w art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d., uwalniającą od odpowiedzialności wskazanej w art. 92a ust. 1 tej ustawy (por. wyrok NSA z dnia 3 października 2012 r. II GSK 1327/11, wyrok WSA w Olsztynie z dnia

11 czerwca 2015 r. II SA/Ol 385/15).

Podsumowując, opisane powyżej (w pkt I) uchybienia skutkowały naruszeniem prawa materialnego w zakresie § 3 ust. 1 pkt 1 oraz § 4 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 23 sierpnia 2007 r. w sprawie częstotliwości pobierania danych z tachografów cyfrowych i kart kierowców oraz warunków przechowywania tych danych poprzez nadanie zwrotom "co najmniej raz na 90 dni" i "co najmniej raz na 28 dni" znaczenia niezgodnego z treścią pkt 3 preambuły rozporządzenia Komisji (UE) nr 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r., a także naruszeniem art. 13 ust. 1 w zw.

z art. 27 ust. 4 ustawy o czasie pracy kierowców w zakresie udzielania przerwy

w czasie pracy. Błędna wykładnia wskazanych przepisów częściowo wiązała się także z niewyjaśnieniem istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych, co poprzez uchybienie przepisom postępowania administracyjnego w postaci art. 7, 77 i 80 K.p.a. mogło mieć istotny wpływ na wynik postępowania. Ponieważ uchybieniami

w stopniu uniemożliwiającym pozostawienie w obrocie prawnym dotknięta jest zarówno zaskarżona decyzja GITD, jak i poprzedzająca ją decyzja WITD z dnia

[...] września 2015 r., obligowało to Sąd do ich uchylenia (pkt I wyroku) na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" P.p.s.a.

Rozpoznając ponownie sprawę w przypadku uprawomocnienia się niniejszego wyroku organy powinny ocenić materiał dowodowy (dokonując w miarę potrzeby jego uzupełnienia) z uwzględnieniem przedstawionej wykładni naruszonych przepisów, która wynika wprost z treści niniejszego uzasadnienia. W przypadku ewentualnego braku stwierdzenia określonych naruszeń, zasadne będzie umorzenie w tej części postępowania administracyjnego zgodnie z art. 105 § 1 K.p.a. Podkreślić przy tym należy, że takie rozstrzygnięcie – mające formę decyzji – nie może być zawarte

w uzasadnieniu decyzji o nałożeniu kary pieniężnej za pozostałe stwierdzone naruszenia, jak miało to miejsce w decyzji WITD z dnia [...] września 2015 r.

w odniesieniu do opisanych w niej przypadków.

O kosztach postępowania (pkt II wyroku) - obejmujących uiszczony przez skarżącego wpis od skargi - orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 P.p.s.a.