Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 7/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2020-09-03 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 127, art. 128
journal: Dz.U. 2019 poz 1438
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Alicja Palus Sędzia NSA Halina Filipowicz – Kremis Asesor WSA Wojciech Śnieżyński (spr.) po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 3 września 2020 r. sprawy ze skargi M. S. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we [...] z dnia [...] października 2019 r. nr [...] w przedmiocie zastosowania wykonania zastępczego w związku z niewykonaniem obowiązku rozbiórki samowolnie wybudowanych części garażu dwustanowiskowego oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

Przedmiotem rozpoznania w niniejszym postępowaniu jest skarga M. S. (dalej także jako skarżący lub zobowiązany) na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...].10.2019 r., nr [...] w przedmiocie zastosowania wykonania zastępczego i zobowiązania do wpłacenia zaliczki na poczet kosztów zastępczego wykonania obowiązku. Stan faktyczny i prawny sprawy przedstawia się następująco:

Prawomocną decyzją Wojewody [...] nr [...] z [...].12.1996 r. utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta [...] nr [...] z [...].05.1996r. nakazano M. S. rozbiórkę wszystkich samowolnie wybudowanych części garażu dwu stanowiskowego przy ul. [...][...] we [...] (dawniej ul. [...][...]).

W dniu [...].03.1998 r. do zobowiązanego zostało skierowane upomnienie, wzywające do wykonania opisanego wyżej obowiązku, które doręczono [...].04.1998r. Następnie Prezydent [...] (organ ten pierwotnie prowadził postępowanie egzekucyjne, na skutek zmian w przepisach organem właściwym został PINB dla miasta [...]) w dniu [...].06.1998 r. wystawił tytuł wykonawczy nr [...], którego doręczenie zobowiązanemu [...].06.1998 r. wszczęło postępowanie egzekucyjne. Zobowiązany zgłosił zarzut zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego. Prezydent [...] odrzucił ten zarzut jako nieuzasadniony postanowieniem z [...].07.1998 r. Następnie postanowieniem z [...].08.1998 r. organ egzekucyjny orzekł o nałożeniu na zobowiązanego grzywny w celu przymuszenia. Po doręczeniu postanowienia o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia i kolejny raz odpisu tytułu wykonawczego zobowiązany wniósł zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej oraz zażalenie na postanowienie nakładające grzywnę w celu przymuszenia. Prezydent [...] postanowieniem z [...].09.1998 r. odrzucił zgłoszone zarzuty uznając je za nieuzasadnione. Po rozpatrzeniu zażalenia zobowiązanego Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z [...].07.1999 r. utrzymał w mocy postanowienie organu egzekucyjnego.

Wobec braku uiszczenia nałożonej grzywny zostało w stosunku do zobowiązanego wszczęte odrębne postępowanie egzekucyjne celem jej przymusowego ściągnięcia. Niezależnie od tego zobowiązany podejmował próby wzruszenia decyzji stanowiącej postawę prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Informował również organ egzekucyjny o przystąpieniu do rozbiórki, niemniej jednak zobowiązany nie wywiązał się ze składanych deklaracji. Ponadto kilkukrotnie występował o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego oraz o jego umorzenie. Postanowieniem z [...].07.2018 r. PINB odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego, a postanowieniem z [...].07.2018r. odmówił uchylenia dokonanych czynności egzekucyjnych. Postanowienia te zostały utrzymane w mocy postanowieniami DWINB.

Po ustaleniu, że mimo wymierzenia grzywny zobowiązany nie podjął jakichkolwiek działań, które prowadziłyby do wykonania nakazu rozbiórki, PINB uznał, że w sprawie zachodzą przesłanki uzasadniające zastosowanie wobec zobowiązanego kolejnego środka egzekucyjnego jakim jest wykonanie zastępcze. Postanowieniem nr [...] z [...].05.2019 r. organ egzekucyjny orzekł na podstawie art. 127, art. 128 § 1 pkt 2 § 1a i § 2 u.p.e.a. o zastępczym wykonaniu obowiązku wskazanym w tytule wykonawczym z [...].06.1998r. na koszt i niebezpieczeństwo zobowiązanego oraz wezwał do wpłacenia zaliczki na ten cel w wysokości 47 000 zł. W uzasadnieniu postanowienia organ egzekucyjny wskazał, że zobowiązany od blisko 22 lat nie doprowadził do wykonania nakazanej rozbiórki. Taka sytuacja występuje pomimo tego, że w celu doprowadzenia do wykonania nakazu wszczęto wobec niego postępowanie egzekucyjne i nałożono grzywna w celu przymuszenia, która obecnie podlega przymusowemu ściągnięciu. W ocenie PINB, ta sytuacja nie ulegnie zmianie w przyszłości nawet po przymusowym ściągnięciu nałożonej grzywny w całości, a potwierdzają to pisma zobowiązanego. Według organu egzekucyjnego, ze względu na postawę zobowiązanego, który jeśli zechciałby zrealizować nakaz rozbiórki we własnym zakresie, doprowadziłby już do jego wykonania, koniecznym jest kontynuowanie postępowania egzekucyjnego i orzeczenie wykonania zastępczego.

PINB przedstawił przybliżony koszt wykonania zastępczego egzekwowanego obowiązku na kwotę 50 000 zł. Kwota ta została ustalona na podstawie przygotowanego kosztorysu inwestorskiego, zgodnie z którym szacunkowy koszt wykonania robót budowlanych związanych z wykonaniem nakazu powinien wynieść 47 058,32 zł. Z uwagi na znaczny opór zobowiązanego przed wykonaniem nakazu oraz odpowiedzialność ciążącą na wykonawcy kwota ta może być jednak znacznie wyższa. Dodatkowo organ wskazał, że do kosztów wykonania zastępczego należy doliczyć m.in. koszt związany z wykonaniem kosztorysu. Stąd też przybliżony koszt wykonania zastępczego został wskazany w kwocie wyższej niż sam szacowany koszty wykonania nakazanej rozbiórki. Kwota ta ma jednak jedynie charakter informacyjny. Oznacza to, że końcowe koszty związane z wykonaniem nakazu w trybie wykonania zastępczego mogą być zarówno niższe jak i wyższe od tej kwoty, bowiem rzeczywiste koszty z tym związane będą znane po zakończeniu wykonania nakazu.

W zażaleniu złożonym na powołane wyżej postanowienie zobowiązany wniósł o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia ewentualnie o jego uchylenie i umorzenie postępowania egzekucyjnego z powodu niemożności jego wykonania. Wydanemu rozstrzygnięciu zarzucił naruszenie:

1. art. 127 u.p.e.a. poprzez jego zastosowanie i wydanie postanowienia o wykonaniu zastępczym obowiązku rozbiórki, podczas gdy zobowiązany nie posiada wystarczających środków pieniężnych na pokrycie kosztów wykonania zastępczego;

2. art. 7 § 2 u.p.e.a. poprzez zastosowanie środka egzekucyjnego nadmiernie uciążliwego dla zobowiązanego;

3. art. 26 § 1 w zw. z art. 27 § 1 pkt 2) i 3) u.p.e.a. poprzez prowadzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie błędnie wydanego tytułu wykonawczego, tj. niewskazującego prawidłowego adresu zobowiązanego i nieokreślającego w sposób właściwy nałożonego na niego obowiązku (zakresu obowiązku, jak i obiektu, który podlegać ma rozbiórce);

4. art. 29 § 2 pkt 3) w zw. z art. 27 § 1 pkt 2) 13) u.p.e.a. poprzez wszczęcie i prowadzenie postępowania egzekucyjnego pomimo niespełnienia przez tytuł wykonawczy wymogów formalnych określonych w tym przepisie;

5. art. 8 § 1 k.p.a. poprzez naruszenie zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów administracji poprzez niezbadanie przez organ egzekucyjny podstaw prawnych warunkujących możliwość wszczęcia i prowadzenia egzekucji wobec zobowiązanego, tj. niezweryfikowanie poprawności tytułu wykonawczego,

6. art. 6 oraz art. 7 k.p.a. poprzez naruszenie obowiązku działania na podstawie przepisów prawa i wszczęcie postępowania egzekucyjnego na podstawie nieprawidłowo wystawionego tytułu wykonawczego,

7. błędną, znacznie zawyżoną w stosunku do stawek rynkowych, wycenę usługi rozbiórki "samowolnie wybudowanych" części garażu.

Formułując takie zarzuty zażalenia jego autor wniósł również o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego w przedmiocie wykonania zastępczego do czasu rozpoznania zażalenia, a także o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z pisma Zarządu Geodezji, Kartografii i Katastru Miejskiego z [...].07.2018 r. w przedmiocie wskazania adresu działki nr [...][...] obr. [...] na okoliczność błędnie wskazanego adresu zamieszkania zobowiązanego.

Postanowieniem z [...].10.2019 r., nr [...] DWINB, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 k.p.a., orzekł o utrzymaniu zaskarżonego postanowienia w mocy.

W uzasadnieniu postanowienia, po przedstawieniu dotychczasowego przebiegu postępowania w sprawie DWINB wskazał, że ze względu na wieloletnie uchylanie się przez zobowiązanego od wykonania obowiązku rozbiórki, pomimo nałożenia grzywny w celu przymuszenia, organ I instancji zasadnie skierował niniejszy obowiązek do wykonania zastępczego. Wyjaśnił, że zgodnie z art. 128 § 2 u.p.e.a., w postanowieniu o zastosowaniu wykonania zastępczego organ egzekucyjny może wezwać zobowiązanego do wpłacenia w oznaczonym terminie określonej kwoty tytułem zaliczki na koszty wykonania zastępczego, z pouczeniem, że w przypadku nie wpłacenia kwoty w tym terminie zostanie ona ściągnięta w trybie egzekucji administracyjnej należności pieniężnych. DWINB zaakceptował również stanowisko PINB dotyczące ustalenia wysokości zaliczki na poczet kosztów wykonania zastępczego. Wskazał na okoliczności sprawy, które dają podstawy do tego aby zaliczka na poczet wykonania zastępczego mogła opiewać niemal na całą wartość kosztorysową robót ogółem, wynikającą ze sporządzonego przez organ egzekucyjny kosztorysu. Kosztorys ten przewiduje koszt szacunkowy, który po faktycznym wykonaniu robót może ulec zarówno obniżeniu, jak i podwyższeniu, zatem stanowi miarkowanie kosztów wykonania zastępczego.

Odnosząc się do argumentów zażalenia organ II instancji stwierdził, że PINB zasadnie orzekł o zastosowaniu wykonania zastępczego, wobec nieskuteczności zastosowanej wcześniej w ramach prowadzonego postępowania egzekucyjnego grzywny w celu przymuszenia. DWINB stwierdził, ze biorąc pod uwagę nieustanne uchylanie się od wykonania obowiązków, nie można było uwzględnić argumentów dotyczących braku środków pieniężnych na pokrycie kosztów wykonania zastępczego. Wyjaśnił przy tym, że wykonanie zastępcze jest środkiem egzekucyjnym zaspokajającym, czyli prowadzący wprost do osiągnięcia celu egzekucji, którym jest wykonanie obowiązku. Z takich powodów organ uznał za całkowicie bezzasadne stanowisko dotyczące zastosowania nadmiernie uciążliwego dla zobowiązanego środka egzekucyjnego. Z uwagi na wieloletnie uchylanie się zobowiązanego od wykonania decyzji, zasadne było w świetle art. 7 u.p.e.a. wydanie postanowienia o zastosowaniu wykonania zastępczego, jako środka prowadzącego bezpośrednio do osiągnięcia celu egzekucji, którym jest wykonanie obowiązku, z obciążeniem zobowiązanego kosztami wykonania zastępczego.

Odnosząc się do zarzutów dotyczących tytułu wykonawczego organ odwoławczy wskazał, że tytuł wykonawczy był już badany przez właściwe organy na wcześniejszym etapie postępowania. Obecnie nie ma możliwości ponownego badania tej kwestii. Kompetencji tej nie ma zarówno organ egzekucyjny orzekający w postępowaniu administracyjnym (egzekucyjnym), jak i tym bardziej sąd administracyjny rozpoznający sprawę ze skargi na akt lub czynność inne niż postanowienie w sprawie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. Zaskarżone postanowienie dotyczy tylko jednego z etapów postępowania egzekucyjnego, w związku z czym kontrola organu odwoławczego sprowadza się wyłącznie do oceny zgodności z prawem postanowienia o zastosowaniu wobec zobowiązanego środka egzekucyjnego w postaci wykonania zastępczego. Za bezpodstawne i niczym nie poparte organ odwoławczy uznał kwestionowanie prawidłowości kosztorysu. Wskazał, że kosztorys sporządziła uprawniona osoba. Ponadto zauważył, że kosztorys ten przewiduje koszt szacunkowy.

W skardze złożonej na powołane rozstrzygnięcie do sądu administracyjnego skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności skarżonego postanowienia ewentualnie o jego uchylenie wraz z poprzedzającym je postanowieniem oraz zasądzenie kosztów postępowania. Wydanemu postanowieniu zarzucił naruszenie:

1) rażące art. 15 k.p.a. w zw. z art. 18 i art. 34 § 4 u.p.e.a. poprzez naruszenie zasady dwuinstancyjności i pozbawienie skarżącego prawa do dwukrotnego rozpoznania jego zarzutu podniesionego terminowo w zażaleniu na postanowienie PINB z [...].05.2019 r., a dotyczącego zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego;

2) art. 34 § 4 u.p.e.a. poprzez ustosunkowanie się do zarzutu przez DWINB, pomimo że nie jest on organem właściwym do rozpoznania zarzutu;

3) art. 66 § 1 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. poprzez jego niezastosowanie w odniesieniu do zarzutu zastosowania nazbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, jaki został sformułowany w treści zażalenia i zaniechanie zawiadomienia skarżącego o konieczności złożenia w tym przedmiocie osobnego pisma do PINB;

4) art. 128 § 2 u.p.e.a. w zw. z art. 7, art. 77 k.p.a. i art. 18 u.p.e.a. poprzez wezwanie skarżącego do uiszczenia zaliczki, w kwocie wynikającej z bezkrytycznie przyjętego kosztorysu i stanowiącej praktycznie całą sumę kosztów niezbędnych do pokrycia wykonania zastępczego, co narusza jego interes i naraża go na powstanie znaczącej szkody w jego majątku;

5) art. 7 § 2 u.p.e.a. poprzez zastosowanie nazbyt uciążliwego dla skarżącego środka, którego wykonanie wiąże się z niezmiernie wysokimi kosztami, w sytuacji, gdy organ zastosował już wobec skarżącego środek w postaci grzywny w celu przymuszenia, w kwocie przekraczającej łącznie z opłatą egzekucyjną 30 tyś. zł.;

6) art. 127 u.p.e.a. poprzez wydanie postanowienia o wykonaniu zastępczym, w sytuacji gdy skarżący nie posiada wystarczających środków pieniężnych na pokrycie kosztów wykonania zastępczego;

7) art. 26 § 1 w zw. z art. 27 § 1 pkt 2 i 3 u.p.e.a. poprzez prowadzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie błędnie wydanego tytułu wykonawczego, tj. niewskazującego prawidłowo adresu skarżącego i nieokreślającego w sposób właściwy nałożonego na niego obowiązku (zakresu obowiązku jak i obiektu, który ma podlegać rozbiórce;

8) art. 29 § 2 pkt 3 w zw. z art. 27 § 1 pkt 2 i 3 u.p.e.a. poprzez wszczęcie i prowadzenie postępowania egzekucyjnego pomimo niespełnienia przez tytuł wykonawczy wymogów formalnych określonych w w/w przepisach.

W uzasadnieniu skargi skarżący przedstawił rozwinięcie zgłoszonych zarzutów, w szczególności podnosząc, że skarżony organ dopuścił się rażącego naruszenia prawa, dokonując rozpoznania zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, jaki został sformułowany przez skarżącego w treści zażalenia na postanowienie PINB z [...].05.2019 r. Autor skargi wyjaśnił, że we wniesionym zażaleniu wyartykułował zarzut zastosowania wobec niego zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego. Powyższe oznacza, że w tym zakresie pismo stanowiło w istocie zarzut, o którym mowa w art. 33 § 1 pkt 8 u.p.e.a. Zważywszy, że organem właściwym do rozpatrzenia zarzutu jest z mocy art. 34 § 4 u.p.e.a. organ egzekucyjny — a więc PINB, zaś organem właściwym do rozpatrzenia zażalenia w sprawie zastosowania wykonania zastępczego jest DWINB, ten ostatni organ, otrzymawszy zażalenie, w którego treści sformułowany był zarzut, powinien był wdrożyć procedurę, o której mowa w art. 66 § 1 k.p.a. i nadać zarzutowi właściwy tryb proceduralny. Tak się jednak nie stało. DWINB, z naruszeniem właściwości, we własnym zakresie rozpoznał zarzut zobowiązanego, ustosunkowując się do niego w uzasadnieniu wydanego postanowienia (uznając go za bezzasadny). W ten sposób organ naruszył nie tylko art. 66 § 1 k.p.a., czy też art. 34 § 4 u.p.e.a., który określa właściwość do rozpoznania zarzutów (na rzecz organu egzekucyjnego), ale również w sposób rażący naruszył art. 15 k.p.a. (w zw. z art. 18 u.p.e.a.) poprzez pozbawienie skarżącego prawa do zaskarżenia postanowienia w sprawie zarzutów (art. 34 § 5 u.p.e.a.), a tym samym pozbawiając go dwuinstancyjnego postępowania.

W treści uzasadnienia skargi jej autor przedstawił argumentację mającą wykazać niewłaściwe ustalenie wysokości zaliczki na poczet przewidywanych kosztów wykonania zastępczego. Wskazał, że w sytuacji, gdy art. 128 § 2 u.p.e.a. nie zawiera żadnych wskazówek, co do wysokości zaliczki na koszty wykonania zastępczego, to ogólne zasady postępowania administracyjnego i zdrowy rozsądek wskazują, że kwota tej zaliczki nie może być kwotą dowolną, nieopartą na żadnych wyliczeniach. Przyznając, że wezwanie do uiszczenia zaliczki pozostawione jest uznaniu organu, tym niemniej nie może to oznaczać, że organ może wezwać do uiszczenia zaliczki w dowolnej kwocie, w szczególności w sytuacji, gdy kwota zaliczki jest nadmiernie wysoka (w niniejszej sprawie prawie 50 tys.). Dlatego w takiej sytuacji od organu wymagać należy szczególnej staranności przy ocenie dowodów w oparciu, o które określa wysokość zaliczki. Konsekwencje uiszczenia tak wysokiej kwoty, czy to w sposób dobrowolny, czy też przymusowy, mogą być dla zobowiązanego bardzo dotkliwe i niewspółmierne do zaistniałej sytuacji. W realiach tej sprawy skarżący zarzucił organom oparcie się na bezkrytycznie sporządzonym kosztorysie, nie dokonując jego jakiejkolwiek oceny z punktu widzenia rzetelności (art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.). W ocenie skarżącego koszt rozebrania garażu wskazany w kosztorysie jest zawyżony. Skoro określenie wysokości zaliczki pozostawione jest uznaniu organu, to jej określenie winno zostać należycie uzasadnione. Wycena usługi rozbiórki części garażu na kwotę 50 000 zł jawi się jako znacznie zawyżona. Nadto nie można uznawać, że określona w postanowieniu kwota ok. 47 000 zł w ogóle stanowi zaliczkę w rozumieniu art. 128 § 2 u.p.e.a. (a więc część kosztów), skoro wynosi ona w zasadzie tyle, ile cała kwota przewidywanych przez organ kosztów wykonania zastępczego.

Dalej autor skargi powołała się na treść zasady wyrażonej w art. 7 § 2 u.p.e.a. Zgodnie z nią organ egzekucyjny stosuje środki egzekucyjne, które prowadzą bezpośrednio do wykonania obowiązku, a spośród kilku takich środkom- środki najmniej uciążliwe dla zobowiązanego. Wobec tego zwrócił uwagę, że na podstawie akt postępowania egzekucyjnego dotyczącego egzekucji grzywny w celu przymuszenia, która toczy się w stosunku do zobowiązanego od wielu lat, należało dojść do wniosku, że sytuacja finansowa zobowiązanego, którego jedynym źródłem utrzymania jest świadczenie emerytalne, ulegnie dalszemu, nadmiernemu pogorszenia na skutek zobowiązania go do pokrycia tak wysokich kosztów wykonania zastępczego. Skarżący powołał się również na treść art. 127 u.p.e.a. Wskazał, że obecnie prowadzona egzekucja z nieruchomości oraz z świadczenia emerytalnego, pozostaje skuteczna, ale w ograniczonym zakresie z uwagi na brak wystarczających środków podlegających zajęciu w toku egzekucji. Wobec tego za bezsporne w sprawie uznał fakt braku możliwości pokrycia kosztów wykonania zastępczego.

W dalszej części skargi jej autor powtórzył dotychczasowe stanowisko na temat błędów dotyczących tytuł wykonawczy na podstawie, którego prowadzona jest egzekucja. Wskazał, że z analizy treści skarżonego postanowienia wynika, że PINB błąd dostrzegł i próbuje samowolnie, bez uprawnień i z pominięciem procedury trybu zmian, dokonać jego sprostowania, zmieniając jego treść i wskazując inny adres spornej inwestycji.

W odpowiedzi na skargę DWINB podtrzymał argumentację przedstawioną w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Rozpatrując sprawę pod kątem zgodności z prawem Sąd stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie jest dotknięte żadną z wad uzasadniających jego uchylenie, skarga zaś podlega oddaleniu.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - dział III egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym, rozdział 3 - wykonanie zastępcze. Zgodnie z art. 127 u.p.e.a. wykonanie zastępcze stosuje się, gdy egzekucja dotyczy obowiązku wykonania czynności, którą można zlecić innej osobie do wykonania za zobowiązanego i na jego koszt. Organ egzekucyjny może wydać postanowienie w sprawie wezwania zobowiązanego do wpłacenia zaliczki na koszt wykonania zastępczego oraz w sprawie dostarczenia dokumentacji, materiałów i środków przewozowych także w toku zstępczego wykonania egzekwowanego obowiązku (art. 129 u.p.e.a.). Określenie wysokości zaliczki na wykonanie zastępcze jest pozostawione uznaniu organu egzekucyjnego. Pojęcie "zaliczka" nie ma legalnej definicji w ww. ustawie, zatem należy przyjąć, że jest to część kwoty wpłacanej z góry na poczet całej należności.

Wykonanie zastępcze jest środkiem egzekucyjnym obowiązków o charakterze niepieniężnym znajdującym zastosowanie wtedy, gdy egzekucja administracyjna dotyczy obowiązku polegającego na wykonaniu czynności, a więc związanego z podjęciem przez zobowiązanego pewnych działań. Chodzi tu o obowiązki polegające na wykonaniu czynności, które mogą być wykonane za zobowiązanego przez inną osobę. W związku z tym nie stosuje się wykonania zastępczego do obowiązków mających charakter osobisty, a więc ściśle związanych z osobą zobowiązanego. Wykonanie zastępcze to środek egzekucyjny zaspokajający, czyli prowadzący wprost do osiągnięcia celu egzekucji, którym jest wykonanie obowiązku. Zastosowanie tego środka następuje na koszt zobowiązanego. Z uwagi na to, że obowiązek ciążący na zobowiązanym wykonuje inny podmiot, ale na koszt zobowiązanego, dochodzi tu do powstania układu stosunków między organem egzekucyjnym, zobowiązanym i wykonawcą. Zgodnie z art. 128 § 2 u.p.e.a. organ egzekucyjny może wezwać zobowiązanego do wpłacenia określonej kwoty pieniężnej tytułem zaliczki na koszty wykonania zastępczego. Określenie jej wysokości pozostawiono do uznania organu egzekucyjnego. Skoro z materiałów sprawy wynika, że skarżący długotrwale uchyla się od wykonania nałożonego na niego obowiązku rozbiórki (upomnienie, a następnie nakładana grzywna, które obecnie podlega przymusowemu ściągnięciu), to orzekające w sprawie organy zasadnie przyjęły, że konieczny jest środek egzekucyjny w postaci wykonania zastępczego, znajdującego oparcie w art. 127 i następnych u.p.e.a.

Odnosząc się do zarzutów skargi, Sąd stwierdza, że są one niezasadne. Stwierdzić należy, że poprzez wydanie zaskarżonego postanowienia skarżący nie został pozbawiony prawa do dwukrotnego rozpoznania jego zarzutu dotyczącego zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego. Przyznając, że taki zarzut został zgłoszony w pkt 2 zażalenia (zarzut naruszania art. 7 § 2 u.p.e.a. poprzez zastosowanie środka egzekucyjnego nadmiernie uciążliwego dla zobowiązanego), obowiązkiem organu było się do niego odnieść w przewidzianym prawem trybie, który jest odrębny od trybu postępowania, w którym wydano kontrolowane postanowienie (zob. sprawę ze skargi zarejestrowanej pod sygn. akt II SA/Wr 8/20). Należnie od tego należy zauważyć, że w zażaleniu na postanowienie o zastosowaniu wykonania zastępczego nie jest dopuszczalne powoływanie okoliczności wskazanych w art. 33 u.p.e.a., a zwłaszcza sformułowanie zarzutu zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, gdyż zażalenie takie byłoby w istocie rzeczy zarzutem. Wobec tego nie można uznać, że w przypadku zaskarżonego postanowienia doszło do naruszenia art. 34 § 4 u.p.e.a. poprzez ustosunkowanie się do zarzutu przez DWINB, pomimo że nie jest on organem właściwym do rozpoznania zarzutu oraz art. 66 § 1 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. poprzez jego niezastosowanie i zaniechanie zawiadomienia skarżącego o konieczności złożenia w tym przedmiocie osobnego pisma do PINB.

Wbrew zarzutom skarżącego, postanowienie w przedmiocie zobowiązania do wpłacenia zaliczki zostało uzasadnione na podstawie materiału dowodowego znajdującego się w aktach sprawy, w szczególności w oparciu o sporządzony przez osobę uprawnioną kosztorys inwestorski z [...].06.2018 r., określający szacowany koszt rozbiórki na kwotę 47.058,32 zł. W ocenie Sądu, w okolicznościach niniejszej sprawy zaliczka na poczet wykonania zastępczego mogła opiewać na wartość kosztorysową robót ogółem, wynikającą ze sporządzonego kosztorysu inwestorskiego. Kosztorys ten przewiduje koszt szacunkowy, który po faktycznym wykonaniu robót może ulec zarówno obniżeniu, jak i podwyższeniu, zatem stanowi miarkowanie kosztów wykonania zastępczego. Wbrew przy tym zarzutom skargi, orzekające w sprawie organy nie przyjęły w sposób bezkrytyczny przyjętego kosztorysu. Wyjaśniły powody, dla których przybliżony koszt wykonania zastępczego został wskazany w kwocie wyższej niż sam szacowany koszty wykonania nakazanej rozbiórki. Do kosztów wykonania zastępczego należało doliczyć m.in. koszt związany z wykonaniem kosztorysu. Ponadto wskazano na informacyjny charakter podanej kwoty, która może być zarówno niższa jak i wyższa, ponieważ rzeczywiste koszty z tym związane będą znane po zakończeniu wykonania nakazu. Nie można również czynić organom zarzutu z tego powodu, że zdecydowano się zastosować środek egzekucyjny w postaci wykonania zastępczego w sytuacji, gdy organ zastosował już wobec skarżącego środek w postaci grzywny w celu przymuszenia, w kwocie przekraczającej łącznie z opłatą egzekucyjną 30 tyś. zł. Tylko postawa skarżącego doprowadziła do sytuacji, w której mimo wymierzenia grzywny nie wykonał on obowiązku. Wówczas prawnym obowiązkiem organu egzekucyjnego było przystąpić do wykonania zastępczego, unormowanego w art. 127 u.p.e.a. Pamiętać przy tym należy, że wykonanie zastępcze może być orzeczone wyjątkowo, gdy mimo wymierzenia grzywny zobowiązany nie wykona obowiązku, albo gdy uwzględniając zarzut zobowiązanego, że grzywna jest zbyt uciążliwym środkiem egzekucyjnym, organ postanowi o zastosowaniu mniej uciążliwego środka egzekucyjnego. Ponadto podkreślić należy, że przepisy u.p.e.a. w art. 7 § 2 statuują jedną z zasad tego postępowania - stosowania środków prowadzących bezpośrednio do wykonania obowiązku.

Wbrew zarzutom skargi organ właściwie zastosował art. 127 u.p.e.a. Tytuł wykonawczy z [...].06.1998 r. nr [...], zgodnie z art. 128 § 1 pkt 1 u.p.e.a. został doręczony skarżącemu [...].06.1998 r. Zasadą panującą przy doręczaniu odpisu tytułu wykonawczego jest jednokrotność jego doręczenia. Brak jest także podstaw do kwestionowania na tym etapie postępowania egzekucyjnego błędu formalnego dotyczącego tytułu wykonawczego, tj. braku prawidłowego adresu skarżącego i nieokreślającego w sposób właściwy nałożonego na niego obowiązku. Z akt sprawy niezbicie wynika, że objęta nakazem rozbiórki inwestycja znajduje się przy ul. [...] (dawna [...]) we [...]. Akceptacja przyjętego przez skarżącego założenia dotyczącego konieczności uwzględnienia zmian w zakresie numeracji porządkowej należącego do niego posesji, godziłaby w zasadę spójności i skuteczności prawa oraz trwałości decyzji administracyjnych i wynikających z nich skutków prawnych. Prowadziłaby również do łatwego obchodzenia wykonania ostatecznych decyzji nakazujących rozbiórkę samowoli budowlanej. Stan faktyczny sprawy potwierdza przy tym, że obiekt budowlany określony w decyzji o nakazie rozbiórki jest tym samym obiektem, którego dotyczy tytuł wykonawczy, a późnej postanowienie o zastosowaniu wykonania zastępczego. Organ ponad wszelką wątpliwość potwierdził w toku postępowania tożsamość przedmiotową, co do decyzji o nakazie rozbiórki obiektu budowlanego oraz tytułu wykonawczego. Nie można w końcu nie zauważyć, że podnoszone w skardze zarzuty co do samego tytułu wykonawczego stanowią powtórzenie prezentowanego już w postępowaniu egzekucyjnym stanowiska skarżącego. Skarżący mógł wobec tego kwestionować treść podlegającego egzekucji obowiązku w ramach jednej z podstaw, o których mowa w art. 33 § 1 u.p.e.a., nie zaś w ramach postępowania zażaleniowego dotyczącego postanowienia z art. 128 § 1 pkt 2 u.p.e.a.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 127 u.p.e.a. poprzez wydanie postanowienia o wykonaniu zastępczym, w sytuacji gdy skarżący nie posiada wystarczających środków pieniężnych na pokrycie kosztów wykonania zastępczego należy stwierdzić, że skarżący ma możliwość uniknięcia stosowania kolejnych środków egzekucyjnych w tym wykonania zastępczego i ponoszenia związanych z tym kosztów. W tym celu należy wykonać dobrowolnie ostateczną decyzję nakazującą rozbiórkę.

W tym stanie rzeczy, ponieważ podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Sąd uznając, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił, o czym orzeczono w sentencji. Jednocześnie wyjaśnienia wymaga, że rozstrzygnięcie to Sąd podjął po rozpoznaniu sprawy w trybie uproszczonym, albowiem w myśl art. 119 pkt 3 p.p.s.a. w ten sposób może zostać rozpoznana sprawa ze skargi na postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym, na które służy zażalenie.