Wyrok NSA oz. we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 2837/00
NSA oz. we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2003-11-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 601  Budownictwo, nadzór architektoniczno-budowlany i specjalistyczny, ochrona przeciwpożarowa
Powołane przepisy: article: art. 48, art. 51
journal: Dz.U. 2000 nr 106 poz. 1126
law: Obwieszczenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 10 listopada 2000 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy - Prawo budowlane.
Teza: Osoba sprawująca nadzór inwestorski nie należy do kręgu adresatów decyzji, o której mowa w art. 48 i art. 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. 2000 nr 106 poz. 1126 ze zm./.

TEZY

Osoba sprawująca nadzór inwestorski nie należy do kręgu adresatów decyzji, o której mowa w art. 48 i art. 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. 2000 nr 106 poz. 1126 ze zm./.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu na rozprawie przy udziale (...) sprawy ze skargi Z. I. C. M. Z. na decyzję (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia 6 listopada 2000 r. (...) w przedmiocie uchylenia decyzji organu I instancji i umorzenia postępowania w sprawie zmiany terminu wykonania obowiązków wynikających z decyzji Powiatowego Inspektora nadzoru Budowlanego w K. z dnia 29. 05.2000 (...), - oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 6 listopada 2000 r. (...) wydaną na podstawie art. 138 par. 1 pkt 2 Kpa, po rozpatrzeniu odwołania Heleny Ch. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 25.09.2000 r. (...) zmieniającej decyzję własną z dnia 29.05.2000 r. (...) w części dotyczącej określenia terminu wykonania wyznaczonych obowiązków do dnia 31.10.2000 r. na dzień 31.03.2001 r.

(...) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W. uchylił decyzję organu I instancji i umorzył postępowanie w zakresie zmiany terminu wykonania obowiązków, wyznaczonego decyzją ostateczną z dnia 29.05.2000 r. (...).

W uzasadnieniu podał, że po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego w sprawie wybudowania na działkach nr 399 i 385 AM 10 obręb S. Z. w P. Z. obiektów użytkowanych jako hotel dla personelu medycznego i stacji dializ nerkowych, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 29 maja 2000 r. (...) nakazał Dyrekcji Szpitala Chirurgii Plastycznej z siedzibą przy ul. K. w P. Z., wykonanie określonych czynności w terminie do dnia 31 października 2000 r., w celu doprowadzenia wykonanych prac przy budowie obiektu do stanu zgodnego z prawem.

W toku dalszych czynności, na wniosek Z. I. C. M. Z. zawartego w piśmie z dnia 14 września 2000 r. (...),organ I instancji zmienił wcześniej wydaną decyzję w części terminu, ustalając nowy termin do wykonania obowiązków do dnia 31.03.2001 r.

Od decyzji tej wniosła odwołanie Helena Ch., sprzeciwiając się kolejnemu przedłużeniu terminu realizacji zaleceń.

Rozpatrując odwołanie organ II instancji uznał, że decyzja organu I instancji została

wydana z naruszeniem obowiązujących przepisów prawa. Zdaniem tego organu decyzja ta musi ulec kasacji w postępowaniu odwoławczym, a sprawa w zakresie zmiany wyznaczonych terminów na realizację wyznaczonych w decyzji (...) z dnia 29.05.2000 r. obowiązków winna być umorzona.

Wskazał, że uchylenie lub zmiana decyzji tworzącej określone prawa dla stron w trybie określonym w art. 155 Kpa jest oparta na dwóch przesłankach pozytywnych i jednej negatywnej. Do przesłanek pozytywnych należą: wyrażenie przez strony postępowania zgody na uchylenie lub zmianę decyzji oraz sytuacja, w której za uchyleniem lub zmianą przemawia interes społeczny lub słuszny interes strony. Przesłankę negatywną mogą stanowić postanowienia przepisów szczególnych, nie dopuszczające uchylenia lub zmiany decyzji w tym trybie.

W niniejszej sprawie zmieniono prawomocną decyzję w części dotyczącej wyznaczonego w niej terminu na wykonanie obowiązków, których celem było doprowadzenie wykonanych prac budowlanych do stanu zgodnego z prawem, na wniosek jednostki finansującej inwestycje strony zobowiązanej. Organ odwoławczy wskazał, że przy podejmowaniu decyzji pominięto strony, które z racji tej decyzji nabyły określone prawa.

Stwierdzić więc należy, że postąpiono wbrew zasadzie wynikającej z art. 155 Kpa z uwagi na to, że decyzję wydano bez zgody strony, która na mocy prawomocnej decyzji nabyła prawo.

Mając powyższe na uwadze organ odwoławczy orzekł jak na wstępie.

Skargę na powyższą decyzję złożył Z. I. C. M. Z., podnosząc zarzut rażącego naruszenia prawa przez nieuwzględnienie uzasadnionego interesu społecznego przy analizie materiału dowodowego.

Wyjaśnił, że przejął nadzór inwestorski budowy szpitala w II połowie 2000 r. w związku z czym nie był w stanie spełnić warunków określonych w decyzji (...) w terminie do 31.10.2000 r. z uwagi na opóźnienia w realizacji inwestycji. Podał, że nigdy nie kwestionował decyzji pod względem merytorycznym, lecz mając na uwadze realny termin realizacji jej warunków wystąpił o zmianę terminu. W ocenie skarżącego organ I instancji, który zna sprawę budowy Szpitala w P. Z., wydał słuszną decyzję uwzględniając wniosek. Nieuwzględnienie powyższego wniosku spowodowałoby konieczność natychmiastowego zamknięcia stacji dializ nerkowych i narażenie na wstrzymanie leczenia w P. ponad 60 pacjentów.

Skoro sam wnioskodawca wniósł o ustalenie nowego terminu wykonania określonych obowiązków do dnia 1.03.2000 r., to termin ten jako realny daje możliwość pogodzenia spełniania niezbędnych warunków budowlanych i niezamykanie stacji dializ. Jest oczywistym zdaniem skarżącego, że stacja ta zostanie przeniesiona do budynku szpitalnego. Określenie terminu w nowej decyzji stanowi uwzględnienie uzasadnionego interesu społecznego, czego organ odwoławczy nie dostrzegł.

Powołując się na powyższe, strona skarżąca domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji.

W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji oraz powołaną w niej argumentację.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Rozpatrując stan faktyczny i prawny niniejszej sprawy Naczelny Sąd Administracyjny sprawujący zgodnie z przepisem art. 21 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ w zakresie swojej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem uznał, że skarga pozbawiona jest uzasadnionych podstaw.

Wydana bowiem przez organ odwoławczy decyzja w niczym nie narusza prawa.

Przedmiotem oceny w niniejszej sprawie jest kwestia posiadania przez stronę skarżącą przymiotu strony niniejszego postępowania toczącego się w trybie art. 155 Kpa.

Zgodnie z jego treścią: "Decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, lub przez organ wyższego stopnia, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony; przepis art. 154 par. 2 stosuje się odpowiednio."

O tym zaś kto jest stroną postępowania administracyjnego stanowi przepis art. 28 Kpa, zgodnie z treścią którego: "Stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek." W wyroku z dnia 1 sierpnia 2001 r. I SA 72/00 /nie publ./ Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że: "O tym, czy określonemu podmiotowi służy prawo strony w konkretnym postępowaniu administracyjnym, decyduje norma prawna, z której dla tego podmiotu wynikają wprost określone prawa lub obowiązki." Z kolei w wyroku z dnia 27 września 2001 r. I SA 2326/00 /nie publ./ Sąd ten wyraził pogląd, że: "Interes prawny ma charakter materialnoprawny. Oparty więc jest na normach administracyjnego prawa materialnego, gdzie musi istnieć norma prawa przewidująca w określonym stanie faktycznym i w odniesieniu do konkretnego podmiotu możliwość wydania określonego aktu."

Zważywszy przedmiot postępowania w niniejszej sprawie należy przyjąć, że krąg stron tego postępowania wyznaczają przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./.

Ostateczną bowiem decyzją z dnia 29.05.2000 r. (...) wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. nakazał Dyrekcji Szpitala Chirurgii Plastycznej w budowie zs. w P. Z. przy ul. K. w terminie do 31.10.2000 r. doprowadzić przeprowadzone roboty budowlane przy realizacji budynku do stanu zgodnego z prawem. Zgodnie zaś z art. 52 ustawy prawo budowlane: "Inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany, na swój koszt dokonać czynności nakazanych w decyzji, o której mowa w art. 48 i art. 51." Przepis ten wyraźnie określa, że obowiązek wykonania rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części, nakazany na podstawie art. 48, a także rozbiórki i innych czynności nakazanych w decyzji, o której mowa w art. 48 i 51, obciąża inwestora, właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego.

Osoba sprawująca nadzór inwestorski nie należy do kręgu adresatów decyzji, o której mowa w art. 48 i art. 51 ustawy prawo budowlane. Strona skarżąca sprawująca nadzór inwestorski nie była stroną postępowania toczącego się w trybie zwykłym zakończonego wydaniem przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. decyzji z dnia 29.05.2000 r. (...).

Adresatem ww. decyzji ostatecznej Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. wydanej na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy prawo budowlane była Dyrekcja Szpitala Chirurgii Plastycznej w budowie zs. w P. Z.

Decyzja ta została zmieniona w trybie art. 155 Kpa co do terminu dokonania nakazanych w niej czynności na wniosek i za zgodą sprawującego nadzór inwestorski nad tą inwestycją Z. I. C. M. Z. Trafnie w tej sytuacji organ odwoławczy uznał, że decyzja ostateczna z dnia 29.05.2000 r. (...) Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K., na mocy której strona - Dyrekcja Szpitala Chirurgii Plastycznej w budowie zs. w P. Z. nabyła prawo, została zmieniona bez zgody strony. Uchylenie w tej sytuacji decyzji organu I instancji i umorzenie postępowania w zakresie zmiany terminu wykonania obowiązków wyznaczonego decyzją ostateczną organu I instancji z dnia 29.05.2000 r. (...) znajduje oparcie w art. 138 par. 1 pkt 2 Kpa.

Wskazać należy, że przymiot strony postępowania toczącego się w trybie art. 155 Kpa zależy od posiadania tego przymiotu w postępowaniu toczącym się w trybie zwykłym. W wyroku z dnia 27 listopada 2000 r. IV SA 816/99 /nie publ./ Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że: "Weryfikacja w trybie art. 155 Kpa decyzji ostatecznej może nastąpić, jeśli wyraża na to zgodę strona, jednak warunek ten nie jest ograniczony tylko do zgody strony, która na podstawie tej decyzji nabyła prawo ale obejmuje również te strony postępowania, których praw czy obowiązków dotyczy decyzja. Podnieść należy, iż nie zawsze występuje tożsamość stron postępowania zakończonego decyzją ostateczną z kręgiem stron postępowania opartym o treść art. 155 Kpa zmierzającym do zmiany decyzji ostatecznej na podstawie której strona nabyła prawo i organ administracji każdorazowo w odniesieniu do ustalonego stanu faktycznego i prawnego musi oceniać jaki jest krąg osób, którym przysługuje status strony w postępowaniu prowadzonym na podstawie wymienionego przepisu i zbadanie czy wyrażają one zgodę na zmianę decyzji."

W wyroku z dnia 23 maja 2000 r. IV SA 890/98 /nie publ./ pokreślono, że: "Przez zgodę strony w rozumieniu przepisu art. 155 Kpa, niezbędną do zmiany decyzji ostatecznej, uznaje się nie wyłącznie zgodę strony wszczynającej takie postępowanie, lecz zgodę wszystkich osób mających przymiot strony w postępowaniu, w którym została wydana decyzja podlegająca uchyleniu lub zmianie na podstawie art. 155 Kpa."

W świetle powyższego decyzję zaskarżonej treści uznać należy za prawidłową. Bez znaczenia natomiast w niniejszej sprawie pozostają podniesione w skardze okoliczności natury pozaprawnej. Skarga zatem jako pozbawiona uzasadnionych podstaw podlegała oddaleniu, co orzeczono na podstawie art. 27 ust. 1 wyżej powołanej ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym.