Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 2324/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2011-01-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6341 Pozbawienie uprawnień kombatanckich oraz pozbawienie uprawnień dla wdów /wdowców/ po kombatantach
Hasła tematyczne: Kombatanci
Skarżony organ: Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 25 ust. 2 pkt 1 lit a w zw. z art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. c
journal: Dz.U. 2002 nr 42 poz 371
law: Ustawa z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Beata Krajewska, Sędzia WSA - Izabella Janson (spr.), Sędzia WSA - Mirosława Pindelska, Protokolant starszy specjalista - Sylwia Wojtkowska-Just, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 stycznia 2011 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia ... lipca 2010 r. nr ... w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich; oddala skargę.


UZASADNIENIE

J.S. uzyskał uprawnienia kombatanckie na mocy orzeczenia Zarządu Wojewódzkiego Związku Bojowników o Wolność i Demokrację w Warszawie z dnia [...] marca 1976 r. z tytułu służby w Ludowym Wojsku Polskim w okresie od kwietnia 1945 r. do maja 1945 r. oraz z tytułu walki zbrojnej o utrwalanie władzy ludowej w okresie od maja 1945 r. do sierpnia 1947 r.

Decyzją z dnia [...] maja 2010 r. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych pozbawił J.S. uprawnień kombatanckich.

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał w szczególności, że przeprowadzone postępowanie weryfikacyjne wykazało, iż strona osobiście brała udział w walce z reakcyjnym podziemiem. Organ powołał się na pkt 15 deklaracji b. ZBOWiD oraz pismo Instytutu Pamięci Narodowej z dnia 20 kwietnia 2010 r. zawierające informację, że 1 Samodzielny Batalion Ochrony KBW, w którym służyła strona w latach 1945-1947 brał udział w walkach z AK, NSZ oraz innymi ugrupowaniami.

Dalej Kierownik Urzędu przywołał treść art. 25 ust. 2 pkt 1 lit. "a" i art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. "c" ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego. Wyjaśnił, że zgodnie z tymi przepisami pozbawia się uprawnień kombatanckich osoby, które były zatrudnione, pełniły służbę lub funkcję w aparacie bezpieczeństwa publicznego poza strukturami Urzędów Bezpieczeństwa, jeżeli podczas i w związku z tą działalnością wykonywały zadania śledcze i operacyjne związane bezpośrednio ze zwalczaniem organizacji oraz osób działających na rzecz suwerenności i niepodległości Rzeczypospolitej Polskiej.

Od powyższej decyzji strona złożyła wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy.

Decyzją z dnia [...] lipca 2010 r. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] maja 2010 r. W uzasadnieniu organ powołując się na liczne orzecznictwo dotyczące spraw o pozbawienie uprawnień kombatanckich podtrzymał ustalenia dokonane w wydanej wcześniej decyzji.

W skardze na powyższe rozstrzygnięcie weryfikowany zarzucił naruszenie:

1. przepisów ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego poprzez wadliwe uznanie, iż nie spełnia przesłanek do uznania uprawnień kombatanckich oraz selektywne i wybiórcze interpretowanie ustawy,

2. art. 6, 8, 11, 12 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez wadliwe przyjęcie, iż nie przeprowadzono postępowania weryfikacyjnego w jego przypadku, tj. poprzez uznanie, że czynności dokonane w 1995 r. nie stanowią decyzji administracyjnej w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego.

3. art. 138 kpa poprzez prowadzenie postępowania dowodowego dopiero na etapie ponownego rozpatrzenia sprawy, gdyż w pierwszym rozstrzygnięciu pominięto szereg istotnych dla sprawy okoliczności, które były analizowane dopiero po wydaniu decyzji.

W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonego orzeczenia stanowi przepis art. 25 ust. 2 pkt. 1 lit. "a" w związku z art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. "c" ustawy o kombatantach, na podstawie którego pozbawia się uprawnień kombatanckich osoby, które w latach 1944-1956 były zatrudnione, pełniły służbę lub funkcję w aparacie bezpieczeństwa publicznego poza strukturami Urzędów Bezpieczeństwa, Służby Bezpieczeństwa lub Informacji Wojskowej, jeżeli podczas i w związku z tą działalnością wykonywały zadania śledcze i operacyjne związane bezpośrednio ze zwalczaniem organizacji oraz osób działających na rzecz suwerenności i niepodległości Rzeczypospolitej Polskiej.

Jak wynika z materiału dowodowego zgromadzonego w przedmiotowej sprawie, skarżący służył w 1 Samodzielnym Batalionie Ochrony Korpusu Bezpieczeństwa Wewnętrznego. Poza sporem pozostaje fakt, iż Korpus Bezpieczeństwa Wewnętrznego był wojskowo-policyjną formacją zbrojną Resortu Bezpieczeństwa Publicznego powstałą w 1945 r. do walki z niepodległościowym podziemiem oraz zbrojnymi organizacjami ukraińskimi i niemieckimi. Pojęcie "aparatu bezpieczeństwa publicznego" zgodnie z przyjętą wykładnią wyrażoną w uchwale 7 sędziów Sądu Najwyższego z 7 maja 1992 r. (II UZP 7/91, OSNC APU nr 10/92, poz. 174) podzieloną przez Trybunał Konstytucyjny w orzeczeniu z dnia 15 lutego 1994 r., sygn. akt T 15/93-publikowane OTK 1994/1/4), oznacza wszystkie jednostki organizacyjne kolejno w Resorcie Bezpieczeństwa Publicznego, Ministerstwie Bezpieczeństwa Publicznego, Komitecie Bezpieczeństwa Publicznego i Ministerstwie Spraw Wewnętrznych. Tym samym przyznać należy, iż Korpus Bezpieczeństwa Wewnętrznego był jednostką aparatu bezpieczeństwa publicznego poza strukturami Urzędów Bezpieczeństwa, Służby Bezpieczeństwa i Informacji Wojskowej.

W ocenie Sądu zebrany w sprawie materiał dowodowy pozwolił w sposób jednoznaczny stwierdzić, iż skarżący wykonywał zadania operacyjne związane bezpośrednio ze zwalczaniem organizacji oraz osób działających na rzecz suwerenności i niepodległości Rzeczypospolitej Polskiej – biorąc udział w likwidacji "band reakcyjnego podziemia" (deklaracja ZBOWiD).

Dodatkowo w toku prowadzonego postępowania wyjaśniającego, w celu dokładnego ustalenia, z jakimi formacjami zbrojnego podziemia walczyła jednostka KBW, w której służył skarżący w okresie pełnienia służby wojskowej, organ orzekający zwrócił się o dodatkowe informacje do Instytutu Pamięci Narodowej. W odpowiedzi z dnia 20 kwietnia 2010 r. IPN wskazał, iż 1 Samodzielny Batalion Ochrony KBW w okresie pełnienia w niej służby zainteresowanego (1945-1947) brał udział w walkach z AK, NSZ oraz innymi ugrupowaniami.

Biorąc pod uwagę całość zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego rację należy przyznać organowi, który stwierdził, iż skarżący podczas pełnienia służby wojskowej w KBW wykonywał zadania operacyjne związane bezpośrednio ze zwalczaniem organizacji niepodległościowych.

Podkreślić także należy, iż w orzecznictwie utrwalony jest pogląd, że z punktu widzenia wymagań ustawy o kombatantach, sam fakt udziału w ramach służby w Korpusie Bezpieczeństwa Wewnętrznego, w walkach z niepodległościowym podziemiem - nawet nie w pełni dobrowolny i mający miejsce w ramach służby wojskowej - powoduje utratę uprawnień kombatanckich uzyskanych z tytułu utrwalania władzy ludowej. Tym samym wykazanie osobie zainteresowanej wykonywania tylko zadań operacyjnych upoważniało organ do wydania rozstrzygnięcia o pozbawieniu uprawnień kombatanckich.

W sprawie przeprowadzono postępowanie wyjaśniające, prawidłowo ustalono stan faktyczny i dokonano jego oceny z perspektywy mających zastosowanie przepisów prawa materialnego, przy czym ocena ta nie nosi znamion dowolności.

Zaskarżone rozstrzygnięcie jest prawidłowe. Zarówno argumentacja skargi, jak i analiza akt sprawy nie ujawniła bowiem wad tego rodzaju, które mogłyby mieć wpływ na podjętą decyzję. Nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego ani przepisów postępowania w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie zaskarżonego orzeczenia z obrotu prawnego, a zatem zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja z dnia [...] maja 2010 r. są zgodne z obowiązującym prawem.

Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.