Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 4091/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-10-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Prezes Agencji Rynku Rolnego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 i  5, art. 151 § 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Izabella Janson (spr.), Sędzia WSA - Dorota Mydłowska, Sędzia WSA - Tomasz Zawiślak, Protokolant referent - Maryla Wiśniewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 października 2016 r. sprawy ze skargi G. O. Sp. z o.o. w T. na decyzję Prezesa Agencji Rynku Rolnego z dnia (...) lipca 2015 r. nr (...) w przedmiocie uchylenia decyzji ostatecznej w sprawie udzielenia wsparcia w sektorze owoców i warzyw z tytułu kryzysu spowodowanego szczepem bakterii EHEC; 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego w R. z dnia (...) maja 2015 r., 2. zasądza od Prezesa Agencji Rynku Rolnego na rzecz G. O. Sp. z o. o. w T. kwotę 457 zł (czterysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi rozpatrywanej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wniesionej przez G. Sp. z o.o. w T. (dalej : Skarżąca, Strona, Wnioskodawca, Beneficjent) jest decyzja Prezesa Agencji Rynku Rolnego w Warszawie z dnia [...] lipca 2015 roku nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego w R. nr [...] z dnia [...] maja 2015 roku o uchylenie decyzji Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Rynku Rolnego w R. z dnia [...] września 2011 roku wydanej w przedmiocie udzielenia wsparcia w sektorze owoców i warzyw z tytułu kryzysu spowodowanego szczepem bakterii EHEC i odmowie udzielenia producentowi przedmiotowego wsparcia.

Powyższe decyzje wydane zostały w następującym stanie faktycznym :

G. Sp. z o.o. w dniu [...] czerwca 2011 roku złożyło w Oddziale Terenowym Agencji Rynku Rolnego w R. wniosek wraz z "Oświadczeniem o niezbieraniu/zielonych plonach w związku z wystąpieniem kryzysu spowodowanego szczepem bakterii EHEC’’ dotyczącego przeprowadzenia, w dniach [...] maja 2011 roku – [...] czerwca 2011 roku działania "zielone zbiory’’ na uprawie pomidora (powierzchnia 4,5 ha) oraz "zielonego zbioru’’ na uprawie ogórka (powierzchnia 1,20 ha). Ponadto do wniosku Strona dołączyła dwa protokoły strat.

W dniu [...] lipca 2011 roku ARR przeprowadziła kontrolę na miejscu mającą na celu potwierdzenie danych zadeklarowanych w przedmiotowym wniosku ze stanem faktycznym. W wyniku kontroli oraz na podstawie wyjaśnień udzielanych w trakcie kontroli przez J.C. – Prezesa Zarządu, zostało ustalone m.in., że :

1) istnienie plantacji ogórka oraz pomidora potwierdzają dokumenty zakupowe na nasiona ; ogórka Faktura VAT nr [...] z dnia [...] grudnia 2010 roku oraz pomidora Faktura VAT nr [...] z dnia [...] grudnia 2010 roku;

2) pomiaru powierzchni deklarowanej dokonanej dokonano przy pomocy koła pomiarowego;

3) producent wskazał miejsce kompostowania, na którym stwierdzono "resztki pożniwne’’;

4) na dzień kontroli producent zlikwidował plantację ogórka. W miejscu upraw ogórka na areale o powierzchni 1,00 ha posadzono pomidory. Na pozostałym areale o powierzchni 0,20 ha zostały wysiane i będą posadzone ogórki;

5) przewidywany plon z wnioskowanej powierzchni według informacji uzyskanych od producenta wynosi ok. 540 000 kg dla ogórków oraz 2 025 000 kg dla pomidorów;

6) produkt pozyskany w celach handlowych w trakcie normalnego cyklu produkcyjnego do dnia kontroli według informacji uzyskanych od producenta : dla ogórka to 470 000 kg, dla pomidora to ok. 1 100 000 kg. Na podstawie faktur sprzedaży ustalono, iż w bieżącym roku do dnia kontroli zostało sprzedane 380 000 kg ogórków oraz 917 000 kg pomidorów;

7) podmiot zniszczył zielone produkty poprzez kompostowanie;

8) zabieg kompostowania wykonano samodzielnie i producent nie posiada faktur za ww. zabieg;

9) producent uprawia ogórki i pomidory w ogrzewanych szklarniach;

W dniu [...] września 2011 roku producent warzyw, w nawiązaniu do kontroli na miejscu, z dnia [...] lipca 2011 roku, złożył w OT ARR W R. dwa pisma :

- [...] – w którym oświadczył, że od dnia [...] maja 2011 roku do dnia [...] czerwca 2011 roku nie zebrano i nie sprzedano 90 000 kg ogórka z powierzchni 1,2 ha oraz 146 250 kg pomidora z powierzchni 4, 5 ha;

- [...] – w którym oświadczył, ze do 25 maja 2011 roku sprzedano 380 ton ogórka oraz 917 tom pomidora.

Decyzją nr [...] z dnia [...] września 2011 roku Dyrektor OT ARR w R. przyznał g. Sp. z o.o. wsparcie w sektorze owoców i warzyw z tytułu kryzysu spowodowanego szczepem bakterii EHEC w wysokości 719 981, 85 zł do 4,5 ha uprawy pomidorów w szklarniach oraz 1,2 ha uprawy ogórków w szklarniach, na których przeprowadzono działanie "zielony zbiór’’.

W dniach od [...] stycznia 2013 roku do [...] czerwca 2013 roku Wojewódzki Inspektorat Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w R. przeprowadził u Beneficjenta kontrolę ex-post w wyniku , której zostało ustalone, że:

1. producent warzyw prowadzi pełną księgowość;

2. wartość sprzedaży netto pomidora i ogórka w 2011 r. wyniosła ok. 5 348 107,62 zł;

3. potwierdzono powierzchnię uprawy pomidora 4,50 ha i 1,20 ha uprawy ogórka wskazaną we Wniosku o udzielenie wsparcia;

4. wyniki analizy zapisów zawartych we Wniosku o udzielenie wsparcia wykazują rozbieżność w zakresie poprawności wskazania okresów przeprowadzenia zielonych zbiorów. Producent warzyw we wniosku wskazał, okres zielonych zbiorów od [...] maja 2011 roku do [...] czerwca 2011 r.;

5. Spółka nie posiadała ani nie składała Powiadomień o zamiarze przeprowadzenia zielonych zbiorów w okresie [...] czerwiec 2011 r. – [...] czerwiec 2011 r. zadeklarowanym w Oświadczeniu - załączniku nr 3 do Wniosku o płatność. W związku z powyższym kontrolujący przyjęli , że Spółka przeprowadziła zielone zbiory w okresie [...] maj 2011 r. – [...] czerwca 2011 r.;

6. w dniu [...] czerwca 2011 roku został przeprowadzony zielony zbiór pomidorów z powierzchni 4,50 ha oraz ogórków z powierzchni 1,20 ha. Zielony zbiór pomidorów polegał na zebraniu zielonych gron pomidorów i wyrzuceniu ich na wysypisko znajdujące się na terenie G., bezpośrednio za szklarnią.;

7. zielony zbiór ogórków polegał na likwidacji uprawy ogórka na powierzchni 1,20 ha, tj. zerwaniu wszystkich owoców ogórka usunięciu łętów i wywiezieniu ich na wysypisko odpadów. Pomidory i ogórki poddano kompostowaniu.;

8. tylko w dniu [...] czerwca 2011 roku dokonano likwidacji uprawy ogórka na powierzchni 1,20 ha poprzez zerwanie wszystkich ogórków i wywiezieniu je na plac odpadów organicznych. W tym samym dniu dokonano również jednorazowego zielonego zbioru pomidorów i przeznaczeniu na kompost.;

9. w miesiącu maju 2011 roku zebrano i przekazano do magazynu 343 466 kg pomidorów i 145 134 kg ogórków zaś w czerwcu 2011 roku zebrano i przekazano do magazynu 358 780 kg pomidorów i 52 297 kg ogórków. Przy czym w okresie zielonych zbiorów [...] maja 2011 – [...] czerwca 2011 r zebrano i przekazano do magazynu 343 647 kg pomidorów i 67 081 kg ogórków. Z dokumentów przyjęcia wynika, że w dniu przeprowadzenia zielonych zbiorów tj. [...] czerwca 2011 r. – przyjęto na magazyn 9 686 kg ogórków i 8 044 kg pomidorów.;

10. inspektorzy stwierdzili, że sprzedaż pomidora w miesiącu maju 2011 roku wyniosła 331 075 kg, a ogórka 144 406 kg , natomiast sprzedaż pomidora w miesiącu czerwcu 2011 roku – 362 133 kg, a ogórka - 64 631 kg.;

11. w dniu [...] czerwca 2013 r. Prezes oświadczył, że posiadał na terenie gospodarstwa magazyn do przechowywania pomidorów i ogórków o powierzchni 966,4 m2 (5 komór z agregatami chłodniczymi), w którym jednorazowo można przechowywać ok. 100 ton pomidorów i ogórków przez okres 2 tygodni.;

12. w związku z wykazaniem przez kontrolujących sprzedaży pomidora i ogórka w całym okresie prowadzenia zielonych zbiorów, w dniu [...] stycznia 2013 roku przyjęto oświadczenia od Prezesa Spółki, że w dniu [...] czerwca 2011 roku dokonano likwidacji uprawy ogórka na powierzchni 1,20 ha poprzez zerwanie wszystkich ogórków i wywiezienie je na plac odpadów organicznych. Ogórki te przed wywiezieniem nie były ważone. Tego samego dnia dokonano przeprowadzenia zabiegu zielonych zbiorów pomidora, który polegał na usunięciu 2 gron pomidorów (po 5-8 zielonych i czerwonych wyrośniętych i o różnej wielkości pomidorów), zebraniu do skrzynek i wywiezieniu na wysypisko jak to miało miejsce w przypadku ogórków. Wywiezione pomidory także nie były ważone. Z obliczenia matematycznego wynikało, że wywieziono około 146 250 kg pomidorów. Zebrane po dniu [...] czerwca 2011 roku ogórki pochodziły z powierzchni 0,30 ha, która nie została zlikwidowana. Z Oświadczenia Prezesa wynikało, że Spółka dokonała w dniu [...] czerwca 2011 roku niezbierania, a nie zielonych zbiorów ogórków z powierzchni 1,2 ha. Natomiast zielony zbiór z powierzchni 4,5 ha odbył się tylko w jednym dniu, tj. [...] czerwca 2011 roku.;

13. w wyniku przeprowadzonej kontroli nie potwierdzono prawidłowości wypłaty środków z EFRG. Określono kwotę nieprawidłowości w wysokości 181 127, 51 EUR (tj. 719 981,85 zł).

Wobec powyższego postanowieniem z dnia [...] maja 2014 roku Prezes Agencji Rynku Rolnego wszczął z urzędu postępowanie w sprawie odzyskania nienależnie lub nadmiernie pobranych środków przyznanych decyzją ostateczną z dnia [...] września 2011 roku w sprawie udzielenia wsparcia w sektorze owoców i warzyw z tytułu kryzysu spowodowanego szczepem bakterii EHEC.

Następnie, w dniu [...] sierpnia 2014 roku wydał decyzję nr [...] w sprawie odzyskania kwoty nienależnie pobranych środków w której ustalono, że w ramach decyzji z dnia [...] września 2011 r. kwota 152 348,63 EUR (605 585,80 zł) stanowi nienależnie pobrane środki.

Po rozpatrzeniu odwołania, od ww. decyzji Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z dnia [...] grudnia 2014 roku uchylił decyzję z dnia [...] sierpnia 2014 roku w całości i umorzył postępowanie pierwszej instancji w całości. Postanowieniem z dnia [...] marca 2015 roku Dyrektor OT ARR w R. wznowił postępowanie w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z dnia [...] września 2011 roku, a pismem z dnia [...] marca 2015 roku zwrócił się do Strony o przedłożenie wszelkich dostępnych wiarygodnych dokumentów, materiałów, dowodów świadczących o przeprowadzeniu zielonych zbiorów pomidorów w 2011 roku oraz dotyczących uprawy, zbioru i sprzedaży pomidorów za lata 2010-2012.

Następnie w dniu [...] maja 2015 roku wydał decyzję o uchyleniu decyzji z dnia [...] września 2011 roku w części dotyczącej wsparcia do uprawy pomidora i odmówił jej w części dotyczącej przeprowadzenia "zielonego zbioru’’ na powierzchni 4,50 ha uprawy pomidora.

W uzasadnieniu organ wskazał, że w związku ze stwierdzonym stanem faktycznym należało wznowić postępowanie administracyjne na podstawie art. 145 § 1 pkt.5 k.p.a. z uwagi na zaistnienie nowych okoliczności nieznanych organowi w chwili wydawania decyzji z dnia [...] września 2011 roku.

Zgodnie z tym przepisem w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli m.in. wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję.

Organ I instancji stwierdził, że po przeanalizowaniu wyników kontroli ex-post (nr. Ref. [...]) przeprowadzonej przez Wojewódzki Inspektorat Jakości Handlowej Artykułów Rolno Środowiskowych w R. wyszły na jaw nowe okoliczności faktyczne istotne dla sprawy, nieznane wcześniej organowi, a mianowicie permanentne zbieranie i sprzedawanie znacznych ilości pomidorów – po dokonaniu zabiegu zielonych zbiorów przez cały okres kryzysu.

Prezes ARR po rozpatrzeniu odwołania Spółki decyzją z dnia [...] lipca 2015 roku utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Dyrektora OT ARR w R.

Organ II instancji w uzasadnieniu swojej decyzji podkreślił, że decyzja organu I instancji została wydana wskutek postępowania nadzwyczajnego, jakim jest wznowienie postępowania.

Podkreśliło, że podstawą wznowienia postępowania stało się otrzymanie przez Dyrektora OT ARR w R. Protokołu z kontroli nr [...] Wojewódzkiego Inspektoratu Jakości Handlowej i Artykułów Rolno Spożywczych w R. Protokół ten ujawnił nowe okoliczności faktyczne oraz dowody istotne dla sprawy – dotyczące przedmiotu sprawy oraz mające znaczenie prawne, gdyż w konsekwencji – wpływające na zmianę treści decyzji w kwestiach zasadniczych.

Analizując materiał zgromadzony w sprawie organ II instancji wskazał, że w związku z wystąpieniem braku popytu na produkowane pomidory G. Sp. z o.o. podjęło decyzję o likwidacji 2 gron zielonych pomidorów na całej powierzchni 4,50 ha, którą dokonano w dniu [...] czerwca 2011 roku.

Grona zbierano do skrzynek 6 kg, a następnie wysypano zebrane grona na przyczepę ciągnikową i wywieziono bezpośrednio na plac odpadów organicznych. Ogórki i pomidory przed wyrzuceniem nie były ważone. Pomidory w dniu [...] czerwca 2011 roku posiadały 8 gron na każdej roślinie w tym 3 grona wyrośniętych owoców, 3 następne grona posiadały zawiązki owoców i owoce o różnej wielkości a 2 grona górne posiadały kwiaty i zawiązki owoców zielonych. Wyrośnięty owoc pomidora, którą producent uprawiał w 2011 roku ważył 140-170 gramów. Usunięcia gron dokonano w jednym dniu, aby nie zakłócać pobierania składników mineralnych z podłoża i tym samym nie spowodować dodatkowego stresu dla roślin co w konsekwencji mogłoby spowodować spadek plonu w dalszej uprawie. Na powierzchni 1 ha szklarni wysadzono 24 640 sztuk roślin pomidora , w sumie 4,50 ha szklarni wysadzono 111 880 sztuk roślin pomidora. Do wyliczenia strat pomidora przyjęto następujące wartości : 25 tysięcy roślin/ha x 2 grona/roślin x 5 owoców/grono x 0,0130 kg/1 owoc pomidora x 4,5 ha pomidora tj. 146 250 kg pomidora.

Zgodnie z raportem, ex-post : "Szczegółowa weryfikacja przedłożonych przez Spółkę dokumentów magazynowych "MPPO’’ (Magazyn Przyjmie Produkcja Ogrodnicza), w miesiącu maju 2011 roku zebrano i przekazano do magazynu 343 466 kg pomidorów i 145 134 ogórków zaś w czerwcu 2011 roku zebrano i przekazano do magazynu 358 780 kg pomidorów i 52 297 ogórków. Przy czym w okresie zielonych zbiorów (26 maja – 21 czerwca 2011) zebrano i przekazano do magazynu 343 647 kg pomidorów i 67 081 ogórków.

Jak wskazał z dokumentów przyjęcia wynikało, że w dniu przeprowadzenia zielonych zbiorów tj. [...] czerwca 2011 roku przyjęto na magazyn 9.686 kg ogórków i 8.044 kg pomidorów. W oparciu o weryfikację dokumentów handlowych inspektorzy stwierdzili, że sprzedaż pomidorów w miesiącu maju 2011 roku wyniosła 331 075 kg, a ogórka 144 406 kg, natomiast sprzedaż pomidora w miesiącu czerwcu 2011 r. – 362 133 kg, a ogórka - 64 631 kg.

Powyższe zdaniem Organu stanowiło dowód na to , że w okresie przeprowadzenia działania "zielony zbiór’’ na powierzchni uprawy pomidora zgłoszonej do objęcia wsparciem (tj. 4,50 ha) dokonywano równocześnie zbioru owoców dojrzałych (handlowych). Oznacza to że działanie zakwalifikowane pierwotnie jako "zielony zbiór’’ faktycznie działaniem takim w rozumieniu przepisów regulujących kryzysowe wsparcie – nie było.

G. Spółka z o.o. dokonując zbioru handlowego w trakcie działania "zielony zbiór’’ naruszyło zatem przepisy prawa regulujące w/w działanie, a w szczególności art. 84 ust. 1 lit. a) rozporządzenia wykonawczego Komisji nr 543/2011 oraz § 1 ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 czerwca 2011 roku (Dz.U. nr 130, poz. 750 z późń. zm.), gdyż w ramach przedmiotowego działania prowadzono również zbiór handlowy.

Zdaniem organu II instancji producent warzyw mając świadomość konieczności przeprowadzenia "zielonego zbioru’’ na plantacji miał możliwość zgodnie z art. 6 ust. 2 rozporządzenia wykonawczego Komisji (WE) NR 585/2011, dokonać wcześniejszych zbiorów dojrzałych produktów i tym samym przygotować plantację do działania "zielony zbiór’’. Dowody zgromadzone w trakcie niniejszego postępowania wskazują jednak, że Skarżąca nie dochowała powyższych zasad. Producent dokonywał zbiorów handlowych w trakcie "zielonego zbioru’’ , co już samo w sobie dyskwalifikowało możliwość otrzymania wsparcia. Okoliczności powyższe wyszły jednak na jaw dopiero w trakcie kontroli ex-post.

Zdaniem Prezesa ARR fakt równoległego prowadzenia w okresie działania "zielony zbiór’’ zbioru pomidorów dojrzałych w celach handlowych, przez korzystającego ze wsparcia z tytułu "zielonego zbioru’’ stanowi istotną przesłankę do częściowego uchylenia decyzji nr [...] z dnia [...] września 2011 roku.

W dniu [...] września 2015 roku G. Sp. z o.o. w T. wniosło skargę na decyzję Prezesa Agencji Rynku Rolnego nr [...] z dnia [...] lipca 2015 roku do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zaskarżając ją w całości jako naruszającą przepisy prawa procesowego :

1. - art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. polegające na nieuzasadnionym przyjęciu, że (1) w sprawie zachodzą przesłanki do wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Dyrektora OT ARR w R. nr [...] z dnia [...] września 2011 roku – pomimo, w szczególności , faktu że nie wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję lub że (2) okoliczności faktyczne przyjęte za podstawę wydania postanowienia Dyrektora OT Agencji Rynku Rolnego w R. z dnia [...] marca 2015 roku w sprawie wznowienia postępowania miały charakter okoliczności istotnych w sprawie podczas gdy w ocenie Strony fakt wprowadzania do obrotu produktów handlowych w okresie objętym ustawowo wsparciem, takiego charakteru nie miał – zielony zbiór jest zabiegiem przeprowadzanym jednorazowo a nie w sposób ciągły, ponadto przepisy dopuszczały przeprowadzanie częściowych zbiorów przed przystąpieniem do zielonego zbioru, natomiast przyznanie wsparcia było warunkowane przeprowadzeniem łącznego zielonego zbioru tj. jednorazowego usunięcia wszystkich niedojrzałych owoców, a nie niewprowadzaniem produktów z obszaru zgłoszonego do wsparcia w okresie funkcjonowania mechanizmu wsparcia;

2. – art. 80 k.p.a. poprzez błędną ocenę materiału zgromadzonego w sprawie i bezpodstawne (niepoparte dowodami) uznanie, ze Strona przeprowadziła działanie "zielony zbiór’’ w sposób wadliwy;

3. – art. 11 k.p.a. (zasada przekonywania), art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. polegającym na pominięciu w uzasadnieniu decyzji szczegółowego odniesienia się do argumentów podnoszonych przez Stronę w odwołaniu , dotyczących interpretacji przepisów kształtujących definicję zielonych zbiorów;

4 - art. 16 § 2 k.p.a. poprzez uchylenie decyzji dotychczasowej tj. decyzji Dyrektora OT ARR w R. z dnia [...] września 2011 roku pomimo niezajścia przesłanek warunkujących wzruszenie ostatecznej decyzji administracyjnej;

5. – art. 151 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. polegające na uchyleniu decyzji dotychczasowej (decyzji o udzieleniu wsparcia z dnia [...] września 2011 roku) pomimo faktu, że Organ nie wykazał i nie uzasadnił iż zachodzą przesłanki do uchylenia decyzji dotychczasowej i wydania nowej decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy, podczas gdy powinien odmówić uchylenia decyzji dotychczasowej;

6. – art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez uchylenie decyzji dotychczasowej w części dotyczącej wsparcia do powierzchni 4,5 ha zielonych pomidorów i odmowę wsparcia do powierzchni 4,5 ha zielonych pomidorów, tj. orzeczenie jedynie co do części decyzji dotychczasowej bez orzeczenia w pozostałym zakresie – wada ta decyduje o nieważności zaskarżonej decyzji;

7. – art. 15 w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. poprzez ograniczenie postępowania w II instancji do kontroli prawidłowości decyzji wydanej w I instancji i zaniechanie ponownego rozpatrzenia sprawy.

oraz przepisów prawa materialnego poprzez :

1. dokonanie błędnej wykładni art. 84 ust. 1 lit. a rozporządzenia wykonawczego (UE) nr 543/2011 ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do sektora owoców i warzyw oraz sektora przetworzonych owoców i warzyw z dnia 7 czerwca 2011 roku (dalej jako : rozporządzenie nr 543/2011) poprzez uznanie, że definicja zielonych zbiorów obejmuje powtarzalne, a nie jednorazowe przeprowadzanie zabiegu zielonych zbiorów w danym okresie i brak możliwości dokonywania jakichkolwiek zbiorów pomidorów dojrzałych oraz ich sprzedaży w okresie ustawowo objętym wsparciem (tj. w okresie od [...] maja do [...] czerwca 2011 roku).

2. dokonanie błędnej wykładni § 4 ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 czerwca 2011 roku w sprawie realizacji przez Agencję Rynku Rolnego zadań związanych z ustanowieniem tymczasowych nadzwyczajnych środków wspierania rynków owoców i warzyw (Dz.U. nr 130, poz. 750, dalej jako : rozporządzenie Rady Ministrów) poprzez uznanie, że warunkiem przyznania wsparcia w ramach nadzwyczajnych środków wspierania rynków owoców i warzyw (dalej jako : wsparcie) jest powtarzalne przeprowadzanie zabiegu zielonych zbiorów w danym okresie a nie jednorazowe przeprowadzenie tego zabiegu agro technicznego;

3. niewłaściwe zastosowanie § 4 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów (a mianowicie jego niezastosowanie) polegające na nieprzyznaniu Stronie wsparcia pomimo spełnienia przez Stronę przesłanek warunkujących uzyskanie wsparcia w ramach nadzwyczajnych środków wspierania rynków owoców i warzyw w wysokości adekwatnej do powierzchni uprawy objętej zielonymi zbiorami.

Mając na względzie wskazane zarzuty Skarżąca wniosła o :

- stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji;

ewentualnie

- uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji;

oraz

- zasądzenie zwrotu kosztów postępowania

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2016, poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016r. , poz. 718 – dalej: p.p.s.a.) sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:

1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:

a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;

3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.

Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego pod kątem zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

Jednocześnie, zgodnie z przepisem art. 134 § 1 p.p.s.a. , sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to między innymi, że sąd administracyjny nie musi w ocenie legalności zaskarżonego postanowienia ograniczać się tylko do zarzutów sformułowanych w skardze, ale może wadliwości kontrolowanego aktu podnosić z urzędu (patrz: T. Woś - Postępowanie sądowo-administracyjne, Warszawa 1996 r., str. 224). W tym celu Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszeń prawa w stosunku do aktów i czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.).

Biorąc pod rozwagę przytoczone podstawowe zasady oceny dokonywanej przez sądy administracyjne, należy stwierdzić, że skarga zasługuje na uwzględnienie.

Przede wszystkim na szczególne podkreślenie w rozpatrywanej sprawie zasługuje fakt, że zaskarżona decyzja została wydana w jednym z trybów nadzwyczajnych wskazanych w przepisach procedury administracyjnej tj. po wznowieniu postępowania.

Jedną z przesłanek wznowienia postępowania jest wyjście na jaw istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy nowych okoliczności faktycznych i nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, a nieznanych organowi, który wydał decyzję, zawarta w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Analiza tego przepisu prowadzi do wniosku, że warunkiem wznowienia postępowania jest pojawienie się tylko takich dowodów, które są dla sprawy istotne, że są one nowe, że istniały one w dniu wydania decyzji oraz że nie były one znane organowi administracyjnemu (M. Jaśkowska [w:] M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego, s. 811). Zwrócił także na to uwagę WSA w Warszawie wskazując, że "Uchylenie decyzji ostatecznej może nastąpić tylko wtedy, gdy okoliczności stanowiące podstawę wznowienia okażą się na tyle istotne, że wywrą bezpośredni wpływ na rozstrzygnięcie zawarte w decyzji ostatecznej. Pojęcie nowej okoliczności faktycznej nie jest tożsame z pojęciem nowego dowodu. Dowód musi istnieć w dacie wydania decyzji, aby mógł stanowić podstawę do wznowienia postępowania. Okolicznością faktyczną istotną dla sprawy jest taka okoliczność, która mogła mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie sprawy, co oznacza, że w sprawie mogłaby zapaść decyzja co do swej istoty odmienna od rozstrzygnięcia dotychczasowego (patrz: wyrok z dnia 9 marca 2006 r., sygn. akt V SA/Wa 2510/05, LEX nr 202375). W innym z kolei wyroku WSA w Warszawie podkreślił, że "1. Przez nową okoliczność istotną dla sprawy należy rozumieć taką okoliczność, która mogła mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie sprawy, co oznacza, iż w sprawie zapadłaby decyzja co do swej istoty odmienna od rozstrzygnięcia dotychczasowego. 2. Przy wznowieniu postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. nie jest istotne, czy ujawnione nowe okoliczności nie były znane organowi prowadzącemu postępowanie, lecz czy były to istotne okoliczności w sprawie. Warunkiem wznowienia postępowania jest w tym przypadku jedynie to, aby nowa okoliczność miała istotne znaczenie dla sprawy i istniała w dniu wydania decyzji, przy czym nie była znana organowi, który wydał decyzję" (patrz: wyrok z dnia 19 grudnia 2005 r., sygn. akt II SA/Wa 855/05, LEX nr 196284).

Każde prawidłowo prowadzone postępowanie wyjaśniające winno zapewnić zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego, który będzie miał zasadniczy wpływ na treść podjętego w sprawie rozstrzygnięcia. W takim znaczeniu istotne dla sprawy będą tylko te dowody lub okoliczności faktyczne, których istnienie lub brak będzie bezpośrednio wpływać na tę treść (patrz: wyrok NSA z dnia 25 czerwca 1985 r., sygn akt I SA 198/85, ONSA 1985, nr 1, poz. 35). Innymi słowy, nie każde pojawienie się nowego dowodu czy nowego faktu będzie miało wpływ na treść rozstrzygnięcia w sprawie. Kodeks wprawdzie nie wyjaśnia, na czym polega "istotność" dowodu, niemniej w art. 67 § 1, art. 86, 95 § 2 oraz art. 145 § 1 pkt 1 i 5 do tej cechy dowodu wyraźnie nawiązuje. Ocenę tej "istotności" k.p.a. pozostawia przede wszystkich organowi administracyjnemu, ale także i stronie, która również ma szerokie uprawnienia w tym zakresie.

Pojawienie się zatem tych dowodów lub okoliczności faktycznych ma podstawowe znaczenie dla wznowienia postępowania. Należy jednak przy tym dodać, że ujawnione istotne okoliczności i dowody muszą równocześnie być nowe, co oznacza, że zostały one po raz pierwszy zgłoszone przez stronę lub zostały odkryte przez organ administracyjny po wydaniu decyzji. Nie ma przy tym znaczenia, czy wcześniejsze nieujawnienie tych okoliczności czy dowodów wynikało z niewłaściwie prowadzonego przez organ postępowania wyjaśniającego, czy też z zamierzonego nieujawnienia ich przez stronę. Nie można zatem wznowić postępowania, gdy okoliczności mające istotne znaczenie dla sprawy były znane organowi wcześniej, mielibyśmy wtedy bowiem do czynienia z odmienną oceną zgromadzonego materiału dowodowego po wydaniu decyzji, którą organ jest przecież związany. Nie może stanowić także przesłanki do wznowienia postępowania nowa wykładnia przepisów prawnych, nie jest ona bowiem nowym dowodem ani nowym faktem w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. (patrz: wyrok NSA z dnia 7 września 1982 r., sygn. akt SA/Kr 588/82, ONSA 1982, nr 2, poz. 83). Innymi słowy, wznowieniem postępowania administracyjnego nie można uzasadniać braku należytej znajomości prawa przez osobę reprezentującą organ administracji państwowej, tym bardziej gdy w wyniku decyzji tego organu obywatel (strona) nabywa w dobrej wierze określone uprawnienia.

Warunkiem wznowienia postępowania jest także fakt istnienia omawianych okoliczności faktycznych i dowodów w dniu wydania decyzji, która stała się decyzją ostateczną. Organ administracji winien dokonać oceny stanu faktycznego nie później niż w dniu podjęcia decyzji (patrz: wyrok NSA z dnia 8 września 1989 r., sygn. akt II SA 390/89, OSP 1991, z. 6, poz. 140). Pojawienie się zatem nowych dowodów po wydaniu ostatecznej decyzji może stanowić jedynie podstawę do wszczęcia postępowania w nowej sprawie, nie można natomiast w tej sprawie wznawiać postępowania (M. Szubiakowski [w:] M. Szubiakowski, M. Wierzbowski, A. Wiktorowska, Postępowanie administracyjne..., s. 208). Stanowisko to jest zgodne także z orzecznictwem sądowym, według którego wznowienie postępowania na podstawie okoliczności, które miały miejsce po wydaniu decyzji, stanowi rażące naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności decyzji (patrz: wyrok NSA z dnia 29 marca 1985 r., sygn. akt III SA 1051/84, GAP 1987, nr 6, s. 46). Ta linia orzecznicza podtrzymywana jest także w obecnym orzecznictwie. W wyroku WSA we Wrocławiu z dnia 18 lipca 2008 r. (sygn. akt III SA/Wr 142/08, LEX nr 496255) zwrócono uwagę, że przy ocenie przesłanek z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. najistotniejszym warunkiem jest istnienie okoliczności (lub dowodów) w dacie podejmowania decyzji ostatecznej. O ile powstały one po dacie wydania decyzji ostatecznej, nie będą mogły stanowić podstawy wznowienia postępowania, lecz tylko podstawę do wszczęcia postępowania w nowej sprawie. Z kolei warunek "ujawnienia" nowych okoliczności lub dowodów odnieść należy do organu, a nie do strony. Oznacza to, że organ nimi nie dysponował i nie były mu one znane. Zagadnieniem drugorzędnym jest, czy brak ujawnienia należy wiązać z niedopatrzeniem strony, jej niedbalstwem czy wprost z zawinionym nieujawnieniem tych okoliczności lub dowodów (patrz: Cz. Martysz, komentarz do art. 145 k.p.a. [w:] G. Łaszczyca, Cz. Martysz, A. Matan, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, LEX 2010). Nie ma też przeszkód, ażeby dotychczasową decyzję uchylić w części i orzec merytorycznie w części uchylonej. Potwierdza to wyrok Naczelnego Sadu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 lutego 2014 roku II OSK 2325/12 wskazujący, iż brak w przepisie art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. wyraźnej normy dopuszczającej uchylenie decyzji dotychczasowej w części i orzeczenia merytorycznego w tej części uchylonej nie oznacza że taka możliwość jest wykluczona tym przepisem.

W myśl art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. dowody i fakty muszą być nowe, tzn, nowo odkryte lub po raz pierwszy zgłoszone przez Stronę. Muszą więc stanowić nowość w konkretnym postępowaniu. Musiały więc nie być znane organowi, przed którym toczyło się postępowanie. Nie jest przy tym istotne czy nastąpiło to w wyniku zaniedbań tego organu. Przy wznowieniu postępowania w okolicznościach wskazanych w art. 145 § 1 pkt 5 nie jest istotne czy ujawnione nowe okoliczności nie były znane organowi prowadzącemu postępowanie pierwotne w wyniku zaniedbań. (np. niedokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego), czy z innych powodów.

Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie daje podstaw do przyjęcia przez organy administracji publicznej iż w sprawie zaistniały przesłanki określone w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. warunkujące wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją administracyjną i skutkujące wydaniem nowej decyzji, o której mowa w art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a.

Poza sporem pozostaje okoliczność, że przeprowadzona u Skarżącego kontrola wykazała, że w okresie objętym pomocą (wsparciem) były prowadzone zarówno zbiory zielone jak i prowadzono zbiór pomidorów dla celów handlowych.

Z protokołu z dnia 3 czerwca 2011 roku stwierdzono że decyzję o likwidacji 2 grona zielonych pomidorów na całej powierzchni 4,5 ha podjęto w związku z wystąpieniem braku popytu na produkowane pomidory aby zmniejszyć plon oraz koszty przechowywania, transportu i pielęgnacji.

W dniu [...] lipca 2011 roku przed wypłatą wsparcia została przeprowadzona przez OT ARR w R. kontrola potwierdzająca dane zamieszczone we wniosku w zakresie rodzaju upraw, powierzchni oraz faktycznego dokonania zabiegu zielonych zbiorów , załączono też oświadczenie producenta z dnia [...] września 2011 roku co do sprzedaży ogórków i pomidorów dokonanych do [...] maja 2011 r. oraz od [...] maja 2011 r. do [...] czerwca 2011 r. ilości nie zebranych.

Znajdujący się w aktach administracyjnych raport z kontroli z dnia [...] lipca 2011 roku spełniał wszystkie ww. wymogi dotyczące sposobu jego sporządzenia. Wskazywał datę wizyty kontrolnej, czas jej trwania, dane kontrolerów ARR oraz iż raport został sporządzony w dwóch jednobrzmiących egzemplarzach. Jeden egzemplarz pozostawiono u kontrolowanego.

Z raportu tego wynikało, iż istnienie plantacji ogórka oraz pomidora potwierdzają dokumenty zakupowe na nasiona ww. roślin. Producent przedstawił do kontroli fakturę poświadczającą zakup nasion pomidora : Faktura VAT nr [...] z dnia [...] grudnia 2010 r. oraz fakturę poświadczająca zakup nasion ogórka : Faktura VAT nr [...] z dnia [...] grudnia 2010 r. Obmiaru powierzchni deklarowanej przez producenta dokonano przy pomocy koła pomiarowego. Producent wskazał miejsce kompostowania na którym stwierdzono "resztki pożniwne’’. Producent na dzień kontroli zlikwidował plantację ogórka. W miejscu upraw ogórka na areale o powierzchni 1,00 ha posadzono pomidory. Na pozostałym areale o powierzchni 0,20 ha zostały wysiane i będą posadzone ogórki – na podstawie ustnej deklaracji J. C. – Prezesa Zarządu. Przewidywany plon z wnioskowanej powierzchni według informacji uzyskanych od producenta wynosi ok. 540 000 kg dla ogórków oraz ok. 2 025 000 kg dla pomidorów. Ilość produktu pozyskanego w celach handlowych w trakcie normalnego cyklu produkcyjnego do dnia kontroli według informacji uzyskanych od producenta : dla ogórka to ok. 470 000 kg, dla pomidora to ok. 1 100 000 kg. Na podstawie faktur sprzedaży ustalono. Iż w bieżącym roku (do dnia kontroli) zostało sprzedane 380 000 kg ogórków oraz 917 000 kg pomidorów. Producent uprawia ogórki oraz pomidory w ogrzewanych szklarniach. Kontrolowany podmiot zniszczył "zielone produkty’’ poprzez kompostowanie. Producent oświadczył, że zabieg kompostowania wykonał sam i nie posiada faktur za ww. zabieg. Do raportu z kontroli załączono dokumentację fotograficzną w wersji papierowej potwierdzającą sposób zagospodarowania produktu (kompostowania) Dokumentacja fotograficzna została wykonana przez kontrolowanego w momencie wykonywania ww. czynności.

Wskazane zatem podczas kontroli ex post, okoliczności znane były organowi , który wydał decyzję z dnia [...] września 2011 roku.

Podkreślić należy, iż błędna kwalifikacja prawna znanych organowi okoliczności faktycznych jak też nieprawidłowa ocena dowodów nie uzasadnia wzruszenia decyzji w trybie wznowienia postępowania.

Tym samym w ocenie Sądu brak jest podstaw do wznowienia postępowania w świetle przesłanek wymienionych w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.

Mając powyższe na uwadze Sąd na zasadach przepisów art. 145 § 1 lit. a i c p.p.s.a. (Dz.U. 2016.718 ze zm.) orzekł jak w wyroku.

O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a.