Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 2057/19
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2020-04-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6138 Utrzymanie czystości i porządku na terenie gminy
Hasła tematyczne: Czystość i porządek
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Zasądzono zwrot kosztów postępowania
Powołane przepisy: article: art. 9o
journal: Dz.U. 2018 poz 1454
law: Ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jacek Chlebny Sędziowie sędzia NSA Jerzy Stelmasiak (spr.) sędzia del. WSA Mirosław Gdesz po rozpoznaniu w dniu 28 kwietnia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 marca 2019 r. sygn. akt IV SA/Wa 3105/18 w sprawie ze skargi A. sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] września 2018 r. znak [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za przekazanie po terminie sprawozdań z prowadzonej działalności 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie na rzecz A. sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w W. kwotę 257 (dwieście pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 8 marca 2019 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu skargi A. sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w W. (dalej: skarżąca) uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z [...] września 2018 r. oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Burmistrza Wołomina z [...] lipca 2018 r. w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za przekazanie po terminie sprawozdań z prowadzonej działalności i umorzył postępowanie administracyjne.

W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że Burmistrz Wołomina dokonał weryfikacji złożonych przez skarżącą sprawozdań, o których stanowi art. 9o ustawy z 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2018 r. poz. 1454; dalej: ustawa o utrzymaniu czystości). Burmistrz Wołomina ustalił, że Spółka złożyła sprawozdania za czwarty kwartał 2016 r. dwieście dziewięćdziesiąt siedem dni po terminie tj. 24 listopada 2017 r. Na tej podstawie decyzją z 27 lipca 2018 r. Burmistrz Wołomina nałożył na skarżącą karę pieniężną w wysokości 29.700,00 zł za przekazanie po terminie sprawozdania, o którym mowa w art. 9o ustawy o utrzymaniu czystości, za IV kwartał 2016 r.

Spółka wniosła odwołanie od decyzji organu I instancji.

Decyzją z [...] września 2018 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Wołomina z [...] lipca 2018 r.

Skarżąca wniosła skargę na powyższą decyzję.

Uwzględniając skargę Sąd I instancji wskazał, że organy pominęły, że 29 września 2016 r. skarżąca złożyła do organu I instancji podanie o cofnięcie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych. W podaniu tym skarżąca wskazała, że sprzedała pojazdy, przy pomocy których prowadziła tę działalność. Do podania tego załączono sprawozdanie za III kwartał 2016 r., z którego wynika, że w okresie objętym sprawozdaniem skarżąca nie wykonywała czynności objętych zezwoleniem udzielonym decyzją Burmistrza Wołomina z [...] lutego 2014 r. (czyli złożyła tzw. deklarację zerową). Podanie to zostało uwzględnione przez Burmistrza Wołomina decyzją z [...] listopada 2016 r., w której powołano się na przesłankę trwałego zaprzestania wykonywania działalności objętej wpisem. Uznać zatem należy, że skarżąca wykonała obowiązek złożenia sprawozdania za IV kwartał 2016 r., ponieważ poinformowała Burmistrza Wołomina, że nie posiada już pojazdów do wykonywania działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych oraz wnosi o cofnięcie zezwolenia na prowadzenie takiej działalności. W ocenie Sądu I instancji, oświadczenie to było równoznaczne ze złożeniem tzw. deklaracji zerowej za IV kwartał 2016 r. Oznacza to, że nie została wypełniona hipoteza art. 9xb pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości, a tym samym zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja Burmistrza Wołomina podlegały uchyleniu, a postępowanie administracyjne w przedmiocie wymierzenia skarżącej kary pieniężnej podlega umorzeniu.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł organ.

Organ zarzucił naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 9xb pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości. Polegało to na przyjęciu, że skarżąca wykonała obowiązek złożenia sprawozdania za IV kwartał 2016 r., podczas gdy złożone 29 września 2016 r. podanie o cofnięcie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych nie było równoznaczne ze złożeniem deklaracji zerowej za IV kwartał 2016 r. Podanie to nie zawierało informacji, o których stanowi art. 9o ust. 3 ustawy o utrzymaniu czystości, a ponadto nie obejmowało okresu od dnia jego złożenia do dnia cofnięcia zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych. Nastąpiło to decyzją Burmistrza Wołomina z [...] listopada 2016 r. z dniem, w którym decyzja stała się ostateczna. Z tym dopiero dniem skarżąca została wykreślona z ewidencji podmiotów posiadających zezwolenie do prowadzenia usług w powyższym zakresie.

Ponadto organ zarzucił naruszenie przepisów postępowania tj. art. 145 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm. – dalej: p.p.s.a.) w związku z art. 105 § 1 k.p.a.

Polegało to na niezasadnym uchyleniu zaskarżonych decyzji i umorzeniu postępowania, w konsekwencji błędnego uznania, że złożone 29 września 2016 r. podanie o cofnięcie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych było równoznaczne ze złożeniem deklaracji zerowej za IV kwartał 2016 r. W ocenie organu, podanie to nie stanowi deklaracji z art. 9o ustawy o utrzymaniu czystości w związku z art. 9t tej ustawy oraz w związku z § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Środowiska z 15 maja 2012 r. w sprawie wzorów sprawozdań o odebranych odpadach komunalnych, odebranych nieczystościach ciekłych oraz realizacji zadań z zakresu gospodarowania odpadami komunalnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 630).

Organ wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi, względnie uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Ponadto organ wniósł o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną skarżąca wniosła o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według nom przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

W świetle art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:

1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,

2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Podkreślić przy tym trzeba, że Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, ponieważ w świetle art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. (a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak), to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że Sąd nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej.

Zarzuty skargi kasacyjnej nie zasługują na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 9o ust. 1 – 4 ustawy o utrzymaniu czystości, podmiot prowadzący działalność w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych jest obowiązany do sporządzania kwartalnych sprawozdań. Sprawozdanie to jest przekazywane wójtowi, burmistrzowi lub prezydentowi miasta w terminie do końca miesiąca następującego po kwartale, którego dotyczy i zawiera ściśle określone informacje wymienione szczegółowo w art. 9o ust. 3-4 ustawy o utrzymaniu czystości. Postępowanie to jest postępowaniem sformalizowanym, a szczegółowe regulacje dotyczące formy składanego sprawozdania zostały określone w rozporządzeniu Ministra Środowiska z 15 maja 2012 r. w sprawie wzorów sprawozdań o odebranych odpadach komunalnych, odebranych nieczystościach ciekłych oraz realizacji zadań z zakresu gospodarowania odpadami, wydanym na podstawie delegacji ustawowej z art. 9t ustawy o utrzymaniu czystości. W tej konkretnej sprawie stwierdzić jednak należy, że warunki formalne mają zasadnicze znaczenie w sytuacji prowadzenia przez dany podmiot działalności w zakresie gospodarki odpadami, bowiem w takim przypadku podmiot ma możliwość wskazania zarówno ilości jak i rodzajów odpadów, które podlegały zagospodarowaniu. Taki jest zresztą cel przedmiotowych sprawozdań pozwalających na kontrolę gospodarki odpadami. Stąd też prawidłowe jest stanowisko Sądu I instancji zaprezentowane w skardze kasacyjnej, że w okolicznościach kontrolowanego postępowania administracyjnego złożenie wniosku o cofnięcie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych, było równoznaczne ze złożeniem tzw. deklaracji zerowej, szczególnie uwzględniając, że oświadczenie to zostało złożone na koniec III kwartału 2016 r. wraz z deklaracją zerową za ten kwartał. Organ został zatem skutecznie powiadomiony, że spółka nie prowadzi działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych. Ustawa o utrzymaniu czystości nakłada na przedsiębiorcę obowiązek złożenia konkretnego, określonego przepisami sprawozdania, ale dotyczy to podmiotów prowadzących działalność (art. 9o ust. 1 ustawy o utrzymaniu czystości). Mając powyższe na uwadze, Sąd I instancji dokonał prawidłowej wykładni wskazanych w zarzutach kasacyjnych przepisów prawa materialnego. Doprowadziło to do prawidłowego zastosowania art. 145 § 3 p.p.s.a. w związku z art. 105 § 1 k.p.a., bowiem nie została wypełniona hipoteza art. 9xb pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości, a tym samym zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja Burmistrza Wołomina podlegały uchyleniu, a postępowanie administracyjne w przedmiocie wymierzenia skarżącej kary pieniężnej podlegało umorzeniu. Stanowisko Sądu I instancji wyrażone w tym zakresie było prawidłowe.

Z tych względów i na podstawie art. 184 ustawy p.p.s.a. w związku z art. 182 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 204 pkt 2 p.p.s.a.