Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 1267/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2013-05-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 648  Sprawy z zakresu informacji publicznej i prawa prasowego
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony akt
Powołane przepisy: article: art. 4 ust. 1
journal: Dz.U. 1984 nr 5 poz 24
law: Ustawa z dnia 26 stycznia 1984 r. Prawo prasowe.
article: art. 58, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a., art. 161 par. 1 P.p.s.a., art. 200 i art. 206 P.p.s.a
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 35 par. 3 Kpa, art. 36 Kpa
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 42 ust. 9
journal: Dz.U. 2005 nr 127 poz 1066
law: Ustawa z dnia 13 października 1995 r. Prawo łowieckie - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Makowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel, Sędzia WSA Arkadiusz Windak, Protokolant Teresa Zauerman, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 29 maja 2013 r. sprawy ze skargi P. G. - redaktora naczelnego dziennika [...] na odmowę Polskiego Związku Łowieckiego w przedmiocie udzielenia informacji prasowej I. uchyla zaskarżoną odmowę udzielenia informacji prasowej zawartą w piśmie Polskiego Związku Łowieckiego z dnia [...] w części dotyczącej pytań sformułowanych w pkt: [...] wniosku P. G. z dnia 2 października 2012 r., II. umarza postępowanie sądowe w części zaskarżonej czynności odnoszącej się do pkt: [...] wniosku P. G. z dnia 2 października 2012 r., III. w pozostałej części skargę oddala. IV. Zasądza od Polskiego Związku Łowieckiego na rzecz P. G. - redaktora naczelnego dziennika [...] kwotę [...] ([...]) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

P. G. - "" wnioskiem z dnia [...], nadanym pocztą elektroniczną, powołując się na art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 1984 r. Prawo prasowe (Dz. U. z 1984 r. Nr 5, poz. 24 ze zm.), nawiązując do rozliczenia zawartego w piśmie z dnia [...] [...] (pismo - k. 82-83 akt sąd.) dotyczącego kosztów szkolenia zakończonego egzaminem w [...] zwrócił się do Zarządu Polskiego Związku Łowieckiego o udzielenie informacji prasowej w sprawie kosztów poniesionych na organizację szkolenia i egzaminów na podstawowe uprawnienia łowieckie poprzez udzielenie odpowiedzi na poniższe pytania :

1. Jakie pomoce dydaktyczne i w jakiej cenie weszły do pozycji rozliczenia na sumaryczną kwotę [...] na uczestnika (poz. rozliczenia)?

2. Jakie jednostki broni i czyjej własności użyte były do szkolenia i egzaminów oraz jak wyliczono od nich amortyzację w kwocie [...]?

3. Od jakich środków trwałych i jakiej wartości księgowej wyliczona została amortyzacja w poz. rozliczenia?

4. Jakie koszty utrzymania zostały ujęte i jak zostały one wyliczone na rzecz szkolenia do poz. rozliczenia?

5. Jakie czynności wykonywało biuro na rzecz szkolenia i jak te czynności zostały wyliczone na kwotę [...]?

6. Jakie prace i w jakiej ilości godzin wykonywane były przez pracowników biura na rzecz szkolenia, za co wypłacono wynagrodzenie w wysokości [...] (poz. rozliczenia)?

7. Jakie koszty utrzymania zagrody dziczej zostały wzięte pod uwagę i jak zostały one wyliczone na kwotę [...]poz. rozliczenia)?

8. Na co poniesiono koszty w kwocie [...] podczas w (poz. rozliczenia)?

9. Czy w było obowiązkowym elementem szkolenia lub egzaminu?

10. Na zakup jakiej broni przeznaczono rezerwę celową w kwocie [...] (poz. rozliczenia) i czy cel ten został zrealizowany?

11. Jakie konkretnie koszty poniesiono na testy egzaminacyjne w kwocie [...] zł (poz. rozliczenia)?

12. Jak zostały wyliczone koszty utrzymania i amortyzacja w poz. rozliczenia?

13. Jakie czynności wykonywało biuro na rzecz egzaminów i jak te czynności zostały skalkulowane na kwotę [...] (poz. rozliczenia)?

14. Czy uczestnicy szkolenia otrzymali faktury VAT na wpłacone koszty szkolenia

i egzaminów, a jeśli nie, to jak zostało zafakturowane [...] (poz. rozliczenia) ?

15. W jakiej ilości zakupiono rzutki, tarcze i podkłady oraz za jaką cenę jednostkową poszczególne rzeczy na sumaryczne kwoty [...] (poz. rozliczenia)?

16. Kto, w jakim celu i dokąd wykonywał wyjazdy delegacyjne na kwoty [...] (poz. rozliczenia)?

17. Ilu egzaminatorów i przez ile godzin egzaminowało kursantów?

18. Czy wykładowcami, instruktorami i egzaminatorami byli również etatowi pracownicy ZO PZŁ, a jeżeli tak, to czy:

- prace na rzecz szkolenia wykonywali poza godzinami pracy?

- byli oddzielnie wynagradzani, czy też brali udział w szkoleniu w ramach etatów

w ZO PZŁ?

19 Czy wynagrodzenie pracowników biura w kwocie [...] (poz. rozliczenia) jest ich wynagrodzeniem etatowym, czy też wynagrodzeniem poza obowiązkami etatowymi?

We wniosku tym redaktor zawarł ponadto prośbę o udostępnienie do wglądu kopii faktur VAT na sumaryczne kwoty brutto [...] (wymienione w poz. powyższego rozliczenia).

Pismo P. G. z [...] zawierało ponadto zastrzeżenie, że w przypadku odmowy udzielenia powyższej informacji wnosi o złożenie odmowy w ciągu 3 dni, w trybie art. 4 ust. 3 ustawy Prawo prasowe.

Pismem z dnia [...] ZO PZŁ poinformował wnioskodawcę, że ze względu na dużą ilość szczegółowych zagadnień udzielenie odpowiedzi nastąpi w czasie, który pozwoli na sformułowanie wyczerpujących odpowiedzi. (k. 15 akt sąd. ).

Pismem z dnia [...] redaktor naczelny dziennika wezwał Zarząd Polskiego Związku Łowieckiego do usunięcia naruszenia prawa tj. naruszenia art. 4 ust. 1 i 3 ustawy prawo prasowe poprzez udzielenie odpowiedzi lub złożenie odmowy przewidzianej w art. 4 ust. 3 pr. prasowego.

Powołał się tu na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 grudnia 2001 r. w sprawie sygn. akt II SAB 254/01, zgodnie z którym w sprawach prasowych przyjmuje się, że bezczynność (brak reakcji) nie istnieje , lecz oznacza odmowę udzielenia informacji w rozumieniu art. 4 ust. 1 i 2 Prawa prasowego. Nie udzielenie odpowiedzi w ciągu 3 dni na zapytanie prasowe jest odmową.

Wobec braku odpowiedzi na pytania zadane we wniosku, pismem z dnia

[...], nadanym na poczcie (data stempla pocztowego koperta k. 48 akt sąd. ), które do ZO PZŁ P. G. wniósł skargę do WSA na odmowę udzielenia informacji prasowej.

Skarga została oparta na zarzutach :

1) naruszenia art. 4 ust. 1 Prawa prasowego poprzez błędne przyjęcie, że zachodzą okoliczności odmowy udzielenia informacji prasowej,

2) naruszenia art. 4 ust. 3 Prawa prasowego poprzez niezachowanie wymagań jakie powinna spełniać odmowa udzielenia informacji prasowej w postaci wskazania powodów odmowy i zwłoka w jej udzieleniu.

Skarżący wniósł o uchylenie przedmiotowej odmowy.

W uzasadnieniu skargi P. G. podniósł między innymi, że nie można przyjąć, że jego wniosek o udzielenie informacji dotyczył informacji objętej tajemnicą lub naruszał prawo do prywatności. Dane żądane we wniosku są informacjami

o działalności Polskiego Związku Łowieckiego, do których na podstawie prawa prasowego prasa ma dostęp.

Skarżący wskazał, że przygotowując materiały do publikacji na temat kosztów szkoleń organizowanych przez organy PZŁ zwrócił się do Ministerstwa Środowiska

z pytaniem o wykładnię art. 42 ust.9 ustawy Prawo łowieckie i otrzymał odpowiedź,

że koszt ponoszony przez jednego uczestnika kursu i egzaminu powinien stanowić kwotę wynikającą z podzielenia kosztów ogólnych powyższych działań przez liczbę uczestników. Skarżący wskazał dalej, że jedną z czynności, jakie wykonuje Polski Związek Łowiecki na podstawie Prawa łowieckiego w imieniu Państwa jest wydawanie państwowych uprawnień do polowania (art. 42 ust. 4 pkt 2 i 3 ), po ukończeniu szkolenia i zdaniu egzaminu organizowanych przez PZŁ. Ustawa zastrzega przy tym (art. 42 ust. 9 ), że koszty szkolenia i egzaminów mogą uwzględniać tylko poniesione koszty , a więc m.in. bez zysku osiągniętego kosztem osób biorących udział w szkoleniu i egzaminach.

Nadto skarżący stwierdził, że nie udzielając odpowiedzi na wniosek o informację prasową, ZO PZŁ nie wskazał na ustawowe przyczyny odmowy udzielenia informacji, co narusza art. 4 ust. 3 Prawa prasowego.

Polski Związek Łowiecki odpowiadając pismem z dnia [...] na skargę wniósł o " " i wyjaśnił, że pismem z dnia [...] PZŁ ZO udzielił skarżącemu informacji, że odpowiedź uzyska w terminie późniejszym z uwagi na czasochłonność przygotowania żądanych informacji. Skarżący pismem z dnia [...], a więc przed upływem 30-dniowego terminu –wezwał do usunięcia naruszenia prawa polegającego na nie udzieleniu odpowiedzi. Zarząd PZŁ pismem z dnia [...] udzielił skarżącemu odpowiedzi na żądania zawarte w pismach wskazanych wyżej. Pismem z dnia [...] (data wpływu) skarżący złożył przedmiotową skargę.

Zarząd PZŁ stwierdził dalej, że skarga jest oczywiście bezzasadna i wnioskuje o jej "oddalenie oraz obciążenie skarżącego kosztami postępowania sprawie". Zarząd nigdy nie kierował do skarżącego pisma stanowiącego odmowę udzielenia informacji w sprawie , której żądanie dotyczyło. Nie powstała więc okoliczność uzasadniająca zastosowanie trybu przywołanego skargą.

Odpowiedź skarżący otrzymał w terminie krótszym niż 30 dni, a czas udzielenia odpowiedzi był wynikiem konieczności dokonania niezbędnych przeliczeń. Zarząd PZŁ stwierdził ponadto, że "zachowania skarżącego" podlegały już ocenie WSA, który w sprawie II SA/Sz 984/12 wydał postanowienie o odrzuceniu skargi wobec braku podstaw prawnych do jej wnoszenia.

Do odpowiedzi na skargę skarżony Zarząd dołączył kopię udzielonej odpowiedzi na zapytanie prasowe. (k. 19-23 akt sądowych) o następującej treści:

"W odpowiedzi na pismo otrzymane mailem

Ad.1.

W skład literatury dla kandydatów do PZŁ wchodzą: Łowiectwo, Statut, Prawo Łowieckie, Regulamin Polowań, Etyka Łowiecka, Dzienniczek stażysty.

Koszt jednostkowy zakupu w/w tytułów jest objęty tajemnicą handlową.

Ad.2.

Broń została zakupiona ze środków Zarządu PZŁ tj. jednostki broni i jednostki broni. Używana jest wyłącznie do szkoleń nowo wstępujących. Okres amortyzacji broni wynosi.

Ad.3 i 4 i 12

Wymieniona w pozycji kwota dotyczy kosztów utrzymania obiektów na strzelnicy, amortyzacja i nie tylko amortyzacja. Składa się na nią również: energia elektryczna, podatek od nieruchomości, częściowe płace i ZUS pracowników strzelnicy, części zamienne, naprawy maszyn i urządzeń, ochrona elektroniczna magazynu broni, środki czystości i utrzymanie czystości na strzelnicy, wywóz śmieci, ubezpieczenie budynku i delegacje pracowników. Są to koszty obliczone proporcjonalnie do ilości dni związanych ze szkoleniem.

Pozycja rozliczenia dot. kosztów szkolenia, a poz. rozliczenia dot. kosztów egzaminów.

Ad.5

Koszty wymienione w pozycji rozliczenia dotyczą kosztów utrzymania biura ZO PZŁ na rzecz szkolenia. Między innymi dotyczą: amortyzacji, energii elektrycznej i cieplnej, usług komunalnych, usług telekomunikacyjnych, pocztowych, podatku od nieruchomości, wieczystego użytkowania gruntu i utrzymania czystości. Są to koszty proporcjonalne do czasu poświęconego na obsługę szkoleń i indywidualną obsługę kandydatów.

Ad. 6

Do wyliczenia tej kwoty wzięto część wynagrodzenia pracowników ( instruktor - kierownik kursu , księgowość, sekretariat) z umowy o pracę przypadająca do obsługi szkolących się kandydatów do PZŁ między innymi prace związane z rejestracją, przyjmowaniem i księgowaniem opłat, wydawaniem podręczników, wysyłka korespondencji, załatwianie spraw związanych z ubezpieczeniem kandydatów, itp.

Ad.7

Wykazana w poz. rozliczenia kwota dot. kosztów utrzymania kynologicznej zagrody dziczej do celów dydaktycznych, stanowi 17% ogólnych kosztów. Do kosztów wchodzi m.in. zakup karmy, obsługa weterynaryjna, transport karmy, obsługa zagrody, konserwacja i bieżące naprawy.

Ad.8 i 9

Ślubowanie myśliwych jest elementem kultury i tradycji łowieckiej. Wchodzi ono w zakres tematyczny szkoleń dla nowo wstępujących i teoretycznie jest omawiane na wykładach. Natomiast w praktyce odbywa się w kołach łowieckich a także corocznie organizowane jest podczas obchodów Spotkań Łowieckich " ". W pierwszej kolejności jest ono skierowane do myśliwych niestowarzyszonych oraz dla tych myśliwych, którzy z jakiś względów nie mogli przystąpić do ślubowania w swoim macierzystym Kole.

Nadmienić również należy, że z chwilą rozpoczęcia kursu kandydaci są poinformowani o wszystkich imprezach odbywających się w naszym Okręgu z prośbą o branie udziału w nich, gdzie zostaną im pokazane praktycznie działania w różnych dziedzinach np. zawody strzeleckie, konkursy kynologiczne. W koszt organizacji ślubowania wchodzi udział pocztu sztandarowego, grupy sygnalistów łowieckich, udział osób wydelegowanych do przyjęcia i odebrania ślubowania.

Ad. 10

Zakupiono dwie sztuki broni myśliwskiej śrutowej.

Ad. 11

Kserowanie zestawów egzaminacyjnych testowych i ich bindowanie. Kserowanie zestawów pytań egzaminacyjnych. Kserowanie zestawów pytań próbnych.

Ad. 13

Pozycja rozliczenia dot. kosztów utrzymania siedziby biura przez 4 dni egzaminów ustnych i testowych.

Ad. 14

Uczestnicy szkolenia nie otrzymywali faktur VAT na wpłacone kwoty za szkolenie i egzaminy. Jako potwierdzenie wniesionej wpłaty otrzymywali paragony z kasy fiskalnej. Natomiast na koniec każdego miesiąca w którym była dokonana wpłata czy egzamin była wystawiana wewnętrzna faktura VAT za szkolenia bądź za egzamin.

Ad. 15

Na szkolenie praktyczne strzeleckie wykorzystano [...] podkładów po tarcze. Natomiast na egzamin strzelecki wykorzystano [...] podkładów pod tarcze.

Ad. 16

Kwoty te dotyczą pokrycia kosztów dojazdu samochodem prywatnym na wykłady i egzaminy wykładowców.

Ad. 17

egzaminatorów przez po średniogodzin.

Ad. 18

W skład wykładowców, instruktorów i egzaminatorów wchodzą również pracownicy etatowi ZO PZŁ. Wykonywali oni pracę na rzecz szkolenia poza godzinami pracy, natomiast egzaminy odbywały się w ramach czasu pracy wynikającego z tytułu zatrudnienia. Nie otrzymywali z tego tytułu dodatkowego wynagrodzenia.

W temacie udostępnienia kopii faktur informuję, że stanowi to tajemnicę handlową (gospodarczą) i brak jest podstaw do okazania dokumentów.

Nadmienić również trzeba, że system szkolenia w naszym okręgu polega na tym, że wykłady i szkolenia strzeleckie są rozłożone na okres całego roku. Część z nich odbywa się wiosną, druga część jesienią i ostatnia edycja odbywa się wiosną tuż przed egzaminami. Ten system szkolenia powoduje, że kandydat poznaje teorię na wykładach z jednoczesnym wykorzystaniem zdobytych wiadomości podczas stażu kandydackiego.

Z uwagi na dużą ilość słuchaczy, zajęcia teoretyczne odbywają się soboty i niedziele w tym samym temacie. Każdy słuchacz ma może wybrać wykład sobotni lub niedzielny. Wykłady w mniejszych grupach dają możliwość lepszej organizacji wykładu, a słuchaczowi umożliwiają zadawanie pytań i otrzymanie odpowiedzi. Z praktyki wiemy, że taki system odpowiada uczestnikom szkoleń."

W tym stanie sprawy, celem zbadania dopuszczalności skargi, zweryfikowania stanu faktycznego sprawy wynikającego z twierdzeń stron oraz zbadania warunków formalnych jej wniesienia Sąd zobowiązał zarządzeniem z dnia 4 stycznia 2013 r. (k. 37 akt sąd.):

- P. G. do złożenia oświadczenia czy wobec udzielonej przez ZO PZŁ pismem z dnia [...] odpowiedzi na wniosek z dnia [...] cofa skargę, czy też skargę nadal podtrzymuje,

- Zarząd PZŁ do nadesłania dokumentów w postaci wezwania skarżącego z dnia [...] do usunięcia naruszenia prawa, zwrotnego potwierdzenia odbioru pisma z dnia [...] skierowanego do dziennika " ", koperty w której nadesłana została skarga lub złożenia oświadczenia, że skarga została złożona osobiście w siedzibie organu.

W wykonaniu powyższego zarządzenia P. G. pismem z dnia [...] . poinformował, że podtrzymuje skargę w zakresie odmowy udzielenia informacji na pytania oraz nieudostępnienia faktur wewnętrznych VAT na kwoty [...].

Wskazał, że pismem z dnia [...] poinformował ZO PZŁ, że nie otrzymał odpowiedzi na powyższe pytania. Zaskarżona strona pismem z dnia [...]. poinformowała, że innej odpowiedzi nie otrzyma, a faktury wewnętrzne nie zostaną udostępnione bo stanowią tajemnicę gospodarczą prowadzonej działalności. Formalnie udzielone odpowiedzi powołują się na pytania wyżej wymienione, ale w treści brak jest jednoznacznych odpowiedzi na każde z pytań. Odmowa udostępnienia faktur wewnętrznych jest niezgodna z prawem prasowym, bo skarżony nie przywołał żadnego przepisu, który miałby uniemożliwić udostępnienie skarżącemu tych faktur. Ponadto, trudno mówić o tajemnicy gospodarczej prowadzonej działalności, jeśli skarżący nie wnosił o udostępnienie faktur wobec jakiegokolwiek kontrahenta, który mógłby sobie nie życzyć ujawnienia relacji gospodarczych ze skarżonym, tylko wnosił o udostępnienie faktur wewnętrznych, czyli wystawionych dla potrzeb własnej księgowości, a obrazujących zdarzenia wewnątrz struktur organizacyjnych skarżonego, który jest podmiotem niezliczonym do sektora finansów publicznych oraz niedziałającym w celu osiągnięcia zysku, a więc zobowiązanym do udzielania prasie informacji.

P. G. przedłożył jednocześnie pismo PZŁ ZO z dnia

[...] informujące, że Zarząd nie jest w stanie zrozumieć wątpliwości skarżącego wskazanych w piśmie z dnia [...], gdyż w piśmie z dnia

[...] udzielono odpowiedzi na zadane pytania. Jest to odpowiedź ostateczna w tej sprawie i innej odpowiedzi wnioskodawca nie otrzyma. Żądane faktury mogą być udostępnione wyłącznie do wglądu w miejscu prowadzenia księgowości. Nie będą one rozsyłane pod żadne adresy z uwagi na to, że stanowią tajemnicę gospodarczą prowadzonej działalności.

Zarząd PZŁ wykonał zarządzenie Sądu z dnia 4 stycznia 2013 r. i nadesłał żądane przez Sąd dowody, co pozwoliło ustalić daty poszczególnych wskazanych, w stanie faktycznym czynności obu stron, a także nadesłał kopię pisma z dnia [...] udzielającego odpowiedzi na wniosek P.G. z dnia [...].

Pismem z dnia [...] (k. 59 akt sąd.) skarżący wyjaśnił, że pismo do Zarządu PZŁ z dnia [...] było załącznikiem do poczty email z tej samej daty. Korespondencja miedzy stronami do dnia złożenia skargi odbywała się tylko pocztą email, której kopie znajdują się jako dowody przy skardze.

Na rozprawę sądową, która odbyła się w dniu 3 kwietnia 2013 r. nie stawiła się żadna ze stron. W toku narady nad wyrokiem, Sąd doszedł do wniosku, że dla prawidłowego odtworzenia stanu faktycznego niezbędne jest także ustalenie treści pisma ZO PZŁ z dnia [...] dotyczącego kosztów szkolenia zakończonego egzaminem w [...], do którego to pisma odnoszą się poszczególne pytania wniosku o udzielenie informacji prasowej. Z tego powodu, w terminie publikacyjnym (protokół k. akt) Sąd postanowił otworzyć zamkniętą rozprawę celem przeprowadzenia dowodu z pisma z dnia [...] i do jego złożenia zobowiązał skarżącego, co spowodowało konieczność odroczenia rozprawy.

P. G. w dniu [...] nadesłał kopię pisma Zarządu PZŁ z dnia [...] o następującej treści:

"Zarząd PZŁ w odpowiadając na pismo z dnia [...] informuje, że w roku szkolenie dla kandydatów do PZŁ rozpoczęło się a zakończyło egzaminem . Wykłady prowadzone były w dwóch grupach. Odpłatność za kurs od osoby wynosiła [...] brutto (w tym 23 % VAT), natomiast za egzaminy [...] (w tym 23% VAT).

W kalkulacja kosztów szkolenia i egzaminów przyjęto, że będzie brało udział osób. Liczbę osób przyjęto na podstawie zapisów na kurs. Odpłatność za kurs podawana jest przed kursem lub na pierwszym spotkaniu organizacyjnym. Zależy to od czasu sformułowania listy kursantów.

Udział w kursie dla nowo wstępujących brały osoby, natomiast do egzaminu przystąpiły osoby

Poniżej przedstawiamy rozliczenie w/w kursu i egzaminów

Lp Wyszczególnienie Dochody w zł Koszty w zł

1. Opłata za szkolenie

[...]

2. Pomoce dydaktyczne

[...]

3. Wynagrodzenie wykładowców

[...]

4. Wynagrodzenie instruktorów

[...]

5. Składki ZUS od wynagr. instruktora

6. Wynagrodzenie obsługi urządzeń

[...]

7. Rzutki, tarcze + podkłady [...]

8. Amortyzacja broni ( sztuk) [...]

9. Amortyzacja środków trwałych

i utrzymanie strzelnicy [...]

10. Artykuły spożywcze dla kursantów

i wykładowców [...]

11. Delegacje wykładowców I pracowników [...]

12. Koszty utrzymania biura [...]

13. Płace pracowników biura [...]

14. Składki ZUS [...]

15. Koszty utrzymania zagrody " "

do celów szkoleniowych

16. Koszty ślubowania myśliwych ()

17. Rezerwa celowa

18. Podatek VAT 23 %

19. Dochody za egzaminy [...]

21. Wynagrodzenie egzaminatorów [..]

22. Testy egzaminacyjne [...]

23. Rzutki, tarcze + podkłady [...]

24. Amortyzacja i utrzymanie strzelnicy [...]

25. Wynagrodzenie obsługi urządzeń strzeleckich [...]

26. Amortyzacja broni [...]

27. Delegacje komisji i pracowników [...]

28.-, Posiłek dla komisji egzaminacyjnej [...]

29. Koszty utrzymania biura [...]

30. Podatek VAT 23 % [...]

Jednocześnie informujemy, że rezerwa celowa przeznaczona zostanie na zakup broni do celów szkoleniowych."

W tym stanie sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga okazała się częściowo zasadna.

Jej przedmiotem jest odmowa udzielenia informacji prasowej, a zatem w pierwszej kolejności należało zbadać, czy zostały spełnione warunki formalne wniesienia skargi w tym przedmiocie do sądu administracyjnego (vide art. 58 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dalej określanej także jako: p.p.s.a., tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270).

W wyniku analizy zebranego w sprawie materiału Sąd doszedł do wniosku, że stawiany w odpowiedzi na skargę wniosek o odrzucenie skargi jest niezasadny, ponieważ skarga jest dopuszczalna i została wniesiona w ustawowym terminie.

Tryb postępowania w przypadku wniosku o udzielenie informacji prasowej wynika z przywołanych w skardze przepisów ustawy z dnia 26 stycznia 1984 r. Prawo prasowe (Dz. U. Nr 5, poz. 24 ze zm.).

Zgodnie z art. 4 ust. 1 tej ustawy, przedsiębiorcy i podmioty niezaliczone do sektora finansów publicznych oraz niedziałające w celu osiągnięcia zysku są obowiązane do udzielenia prasie informacji o swojej działalności, o ile na podstawie odrębnych przepisów informacja nie jest objęta tajemnicą lub nie narusza prawa do prywatności.

W świetle powyższego przepisu, nie ulega wątpliwości, że żądana we wniosku redaktora naczelnego dziennika "" informacja o kosztach szkolenia, zakończonego egzaminem, przeprowadzonego przez Zarząd Polskiego Związku Łowieckiego jest informacją prasową.

Postępowanie w sprawie uzyskania informacji prasowej ma szczególny charakter jeśli chodzi o terminy jej udzielenia. W myśl art. 4 ust. 3 ustawy Prawo prasowe, o ile podmiot zobowiązany do udzielenia informacji prasowej odmówi jej udzielenia, to na żądanie redaktora naczelnego ma obowiązek doręczenia odmowy, zgodnie z wymogami określonymi w tym przepisie, zainteresowanej redakcji w formie pisemnej w terminie trzech dni.

W kontekście powołanego wyżej przepisu wyłaniają się dwie zasadnicze kwestie wiążące się zarówno z wniesioną skargą, jak i stosowaniem art. 4 ust. 3 przez prasę oraz podmioty obowiązane do udzielenia informacji prasowej.

Pierwsza kwestia dotyczy terminu udzielenia informacji prasowej po wystąpieniu przez prasę z żądaniem udzielenia informacji, a co za tym idzie terminu, w którym redaktor naczelny może żądać, w przypadku odmowy, dostarczenia jej w formie pisemnej zgodnie z art. 4 ust. 3.

Lektura przepisów ustawy Prawo prasowe jednoznacznie wskazuje, że ustawodawca nie określił terminu udzielenia informacji prasowej przez podmioty obowiązane do jej udzielenia. W takiej sytuacji należy przyjąć, i tak też przyjmuje orzecznictwo sądowo-administracyjne (vide: postanowienie WSA z dnia 3.12.2012r. sygn. akt II SAB/Wa 341/12, opubl. http:// orzeczenia.nsa.gov.pl), że informacja ta powinna zostać udzielona w rozsądnym terminie, umożliwiającym prasie działanie możliwie szybkie, zgodnie z przepisami Konstytucji RP, jaki i ustawy Prawo prasowe (art. 1 ustawy).

Podkreślenia wymaga, że przepis art. 3a powołanej ustawy Prawo prasowe stanowi o prawie dostępu prasy do informacji publicznej na zasadach przewidzianych w ustawie z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Zarówno w przepisach ustawy Prawo prasowe, jak i ustawy o dostępie do informacji publicznej, ustawodawca położył szczególny nacisk na szybkość, prostotę i odformalizowanie postępowania w kwestii udzielania żądanej informacji. W związku z tym, m.in. skarga na bezczynność organu w przedmiocie udzielenie informacji publicznej nie musi być poprzedzona żadnym środkiem zaskarżenia w drodze administracyjnej. Tak więc okoliczność, że skarżący przed wniesieniem skargi do Sądu wezwał Zarząd Polskiego Związku Łowieckiego do usunięcia naruszenia prawa dla sądowej oceny spełnienia przez skargę warunków formalnych jest bez znaczenia. Ważne jest bowiem to, że zamieszczając we wniosku o udzielenie informacji żądanie doręczenia redakcji odmowy w formie pisemnej w terminie 3 dni, redaktor spełnił warunek formalny niezbędny do zaskarżenia odmowy do sądu administracyjnego.

Istotne jest również, że przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie mają zastosowania do postępowania w sprawie udzielania informacji prasowej. Żaden z przepisów ustawy Prawo prasowe nie odsyła do stosowania K.p.a. Nie może być zatem również mowy o stosowaniu terminów załatwienia sprawy określonych w art. 35 § 3 K.p.a.

Jak już wyżej zostało to zasygnalizowane, postępowanie w sprawie uzyskania informacji prasowej ma szczególny charakter, a jeśli chodzi o terminy jej udzielenia, jest nawet bardziej rygorystyczne, aniżeli w przedmiocie udostępniania informacji publicznej. I tak, według art. 4 ust. 3 ustawy Prawo prasowe, odmowę doręcza się zainteresowanej redakcji w formie pisemnej w terminie trzech dni. Zatem hipotetyczna autokontrola organu po ewentualnym wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa, kłóciłaby się z wykładnią celowościową ustawy i intencją ustawodawcy co do powinności stosunkowo szybkiego udzielenia informacji prasowej. Stwierdzić zatem należy, że w odniesieniu do postępowania w sprawie udzielenia informacji prasowej , nie ma zastosowania przepis art. 53 § 2 in fine ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Konsekwencją powyższego toku rozumowania jest potrzeba rozważenia drugiej kwestii, a mianowicie, jaki jest termin do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na odmowę udzielenia informacji prasowej. Analiza dotychczasowego orzecznictwa sądowoadministracyjnego prowadzi do wniosku, że dominujący jest pogląd, mający swe źródło w przywołanym w skardze wyroku NSA z dnia 11 grudnia 2001 r. sygn. akt II SAB 254/01 wychodzący z założenia, że w sprawach prasowych nie ma bezczynności, a jest odmowa udzielenia informacji (milcząca) lub odpowiedź niezgodna z ustawowymi warunkami odmowy określonymi w art. 4 ust. 3 in fine ustawy Prawo prasowe. Podzielając to stanowisko Sąd przyjął zatem, że termin ten należy liczyć zgodnie z art. 4 ust. 4 ustawy Prawo prasowe w związku z art. 3 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, co oznacza, że jest to termin 30 dni liczony od upływu trzydniowego terminu określonego w art. 4 ust. 3 Prawa prasowego.

Z przedstawionego na wstępie stanu faktycznego wynika, że P. G. jako redaktor "" składając drogą elektroniczną w dniu [...] wniosek do Zarządu Polskiego Związku Łowieckiego o udzielenie informacji prasowej, jednocześnie w podaniu tym zamieścił żądanie, o którym mowa w art. 4 ust. 3 ustawy Prawo prasowe, a zatem przyjąć należy, że termin do doręczenia zainteresowanej redakcji odmowy udzielenia informacji upłynął z dniem [...]. Z przyczyn wyłożonych wyżej, brak reakcji Zarządu PZŁ w tym terminie, traktować należy tak jak odmowę udzielenia informacji prasowej, co przesądza o tym, że skarga wniesiona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego za pośrednictwem zobowiązanego podmiotu w dniu [...](data stempla pocztowego na kopercie k. 48 akt sądowych) jest skargą wniesioną w terminie.

Dodać jeszcze trzeba, dla wyczerpania kwestii warunków formalnych skargi,

że zdaniem Sądu, terminu 3 dni na doręczenie odmowy udzielenia informacji prasowej określonego w art. 4 ust. 3 ustawy Prawo prasowe, nie przerywa czynność podmiotu zobowiązanego do udzielenia tej informacji, polegająca na zawiadomieniu redakcji o niemożności wywiązania się z obowiązku w terminie 3 dni. Skoro ustawodawca skutku takiego wprost nie przewidział, a jednocześnie, o czym była mowa wyżej, w kontrolowanym postępowaniu nie mają zastosowania przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, a zatem i art. 36 K.p.a., to okoliczność, że Zarząd PZŁ w dniu [...] poinformował wnioskodawcę, że ze względu na dużą ilość szczegółowych zagadnień udzielenie odpowiedzi wymaga czasu, nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia spełnienia warunków formalnych przez skargę w niniejszej sprawie.

Znaczenia takiego nie posiada również podnoszona w odpowiedzi na skargę okoliczność, że : "zachowania skarżącego podlegały już ocenie WSA, który w sprawie II SA/Sz 984/12 wydał postanowienie o odrzuceniu skargi skarżącego wobec braku podstaw prawnych do jej wnoszenia". Postanowienie w sprawie o wskazanej sygnaturze wydane zostało bowiem w innej sprawie w odniesieniu do innej skargi.

Przed przystąpieniem do kwestii zasadności skargi, należy także wyjaśnić kwestię zakresu przedmiotowego skargi.

Redaktor " " we wniosku z dnia [...] o udzielenie informacji prasowej, sformułował swoje żądanie w punktach, których dosłowna treść została przytoczona w części wstępnej niniejszych motywów. W toku podjętego przez Zarząd PZŁ postępowania, już po wniesieniu przez P. G. skargi do Sądu, pismem nadanym w urzędzie pocztowym w dniu 24 października 2012 r. (k. 19-24 akt sąd.) zobowiązany podmiot udzielił redakcji odpowiedzi. Z wyjaśnień Zarządu PZŁ wynika, że nie występował o zwrotne potwierdzenie odbioru tego pisma przez adresata (k. 47 akt sąd.).

W tej sytuacji Sąd przyjął, że nie ma podstaw do kwestionowania okoliczności,

że w dniu wniesienia skargi do Sądu, do redakcji dziennika " " nie dotarła wskazana odpowiedź. P. G. zobowiązany zarządzeniem Sądu z dnia 4 stycznia 2013 r. do ustosunkowania się do powyższych kwestii, w piśmie z dnia [...] oświadczył, że podtrzymuje skargę w zakresie odmowy udzielenia informacji na pytania oraz nie udostępnienia faktur wewnętrznych VAT na kwoty [...] zł, gdyż na pozostałe pytania zawarte we wniosku z [...] odpowiadało. Wobec powyższego Sąd przyjął, że P. G. skutecznie cofnął skargę co do tych punktów wniosku, na które skarżący ostatecznie uzyskał odpowiedź, której nie kwestionuje, a w tej sytuacji zaistniała podstawa do umorzenia postępowania sądowego.

Przechodząc do rozważań nad oceną zasadności skargi w zakresie ostatecznie sprecyzowanym w piśmie skarżącego z dnia [...] należy na wstępie zaznaczyć, że przedmiotem kontroli sądowej w związku ze skargą wniesioną na podstawie art. 4 ust. 4 ustawy Prawo prasowe może być zarówno wyraźna odmowa udzielenia informacji prasowej, jak również brak jakiejkolwiek reakcji zobowiązanego na wniosek, a także udzielenie informacji niepełnej lub wymijającej, nie odnoszącej się do istoty wniosku, a ponadto udzielenie odmowy w sposób i w formie nieodpowiadającej wymogom określonym w art. 4 ust. 3 ustawy Prawo prasowe. Także milczenie zobowiązanego, jak również udzielenie informacji niepełnej lub naruszającej warunki odmowy należy traktować, z punktu widzenia skuteczności skargi, tak samo jak odmowę udzielenia informacji. Sąd podziela bowiem pogląd wyrażony w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 grudnia 1998r. w sprawie sygn. akt I SA 1520/98 ( nie publ.), że udzielona informacja powinna być pełna i jasna.

Wobec zaistniałego w sprawie stanu faktycznego, w wyżej przedstawionym stanie prawnym należało stwierdzić, że skarga jest zasadna w zakresie odnoszącym się do wniosku, zaś niezasadna jest co do pkt. i żądania udostępnienia faktur.

Powyższa ocena oparta została na następującym rozumowaniu:

W świetle art. 4 ust. 1 ustawy Prawo łowieckie, przyjąć należy, w ślad za ugruntowanym w tej kwestii orzecznictwem sądowo-administracyjnym, że Polski Związek Łowiecki oraz zarządy okręgowe tego Związku są podmiotami zobowiązanymi do udzielania prasie informacji o swojej działalności (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 20 grudnia 2007 r., II SA/Wa 1767/07, wyrok NSA z dnia 17 kwietnia 2007 r., I OSK 735/06, wyrok WSA z dnia 11.10.2012, II SA/Lu 755/12 – niepubl., dostępne w CBOSA).

Skarżący, jako redaktor " " wnioskiem z dnia [...] domagał się wskazania kosztów przeprowadzonego przez Zarząd PZŁ szkolenia i egzaminu na uprawnienia łowieckie, a więc żądał udzielenia informacji prasowej na temat działalności tego podmiotu. Zgodnie bowiem z art. 42 ust. 9 ustawy z dnia

13 października 1995 r. Prawo Łowieckie (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r. Nr 127, poz. 1066 ze zm.) Polski Związek Łowiecki ustala wysokość opłat za szkolenie i egzaminowanie, uwzględniając poniesione koszty.

Z powyższego wynika, że wniosek P. G. powinien być rozpatrzony w trybie przewidzianym ustawą Prawo prasowe.

Uwzględniając wyżej przedstawiony zakres zaskarżenia Sąd stwierdził,

że w zakresie informacji udzielonej na pytania postawione w pkt 3 wniosku z dnia

[...] skarga jest zasadna. Zarząd PZŁ udzielił bowiem tylko informacji częściowej. Mianowicie, co do pkt - nie udzielił informacji od jakiej wartości księgowej wyliczona została amortyzacja w pkt rozliczenia.

W pkt wniosku skarżący domagał się wskazania jakie prace i w jakiej ilości godzin wykonywane były przez pracowników biura na rzecz szkolenia, za co wypłacono [...] (poz. rozliczenia), a uzyskał informację co do prac niepełną, o czym świadczy zwrot: "między innymi prace", nadto nie podano w informacji w ogóle ilości godzin wykonywania tych prac, co uzasadnia przyjęcie zasadności skargi w tym zakresie.

Zasadna jest również skarga co do pkt 7 wniosku. Skarżący wnosił o wskazanie jakie koszty zagrody dziczej zostały wzięte pod uwagę, a uzyskał informację niepełną, skoro wymieniono w niej koszty przykładowe, na co wskazuje zwrot: "m.in."

W ocenie Sądu, informacja udzielona na pytania opisane w pkt nie spełnia warunków udzielenia informacji, skoro pytanie dotyczyło tego, "na co poniesiono koszty w kwocie [...] podczas ślubowania myśliwych", to odpowiedź wskazująca, że na : "udział pocztu sztandarowego, grupy sygnalistów łowieckich, osób wydelegowanych do przyjęcia i odebrania ślubowania" jest nieprecyzyjna, nie podaje co te koszty tworzyło np. czy były to diety, poczęstunek, koszty transportu itp. Wnioskodawca nie pytał na kogo poniesiono wydatki, lecz na co, a zatem miał prawo oczekiwać rzeczowej informacji.

Na pytanie, czy ślubowanie myśliwych w było obowiązkowym elementem szkolenia lub egzaminu (pkt ) skarżący w ogóle nie otrzymał odpowiedzi, a zatem i w tej części skarga jest zasadna.

Podobnie ocenić należy skargę co do pkt wniosku, który został zdaniem Sądu załatwiony w niepełny sposób, gdyż nie udzielono informacji w jaki sposób wyliczono koszty amortyzacji wskazane w pkt 24 rozliczenia [...].

Skarga co do informacji udzielonej na pytanie z pkt wniosku także zasługuje na uwzględnienie. Pytanie dotyczyło czynności jakie wykonywało biuro na rzecz egzaminów i jak te czynności zostały skalkulowane na kwotę [...]. Udzielona informacja, że są to koszty utrzymania siedziby biura przez dni egzaminów ustnych i testowych nie wyjaśnia w jaki sposób koszty te zostały skalkulowane.

Informacja udzielona na pyt. 16 także jest niepełna. Skoro pytanie dotyczyło

[...]i odnosiło się do rozliczenia, to informacja, że kwoty te dotyczą pokrycia kosztów dojazdu samochodem prywatnym na wykłady i egzaminy wykładowców spoza Koszalina jest nieprecyzyjna, gdyż odnosi się do poszczególnych kwot.

Wniosek o udzielenie informacji wskazanej w pkt w ogóle nie został załatwiony, a zatem i w tym zakresie skarga jest zasadna.

Uznając zasadność skargi w wyżej opisanym zakresie sąd w pkt I wyroku na podstawie art. 146 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił w tej części zaskarżoną odmowę, co oznacza, że na zarządzie Polskiego Związku Łowieckiego ciąży obowiązek ponownego rozpatrzenia i załatwienia wniosku w tym zakresie.

Co do informacji opisanych wniosku, wobec cofnięcia przez skarżącego skargi w tym zakresie, uznając to cofnięcie za dopuszczalne, Sąd w pkt II wyroku umorzył na podstawie art. 161 § 1 p.p.s.a postępowanie sądowe w tej części.

Natomiast w pozostałym zakresie Sąd uznał skargę za niezasadną i dlatego

w części tej w pkt III wyroku skargę oddalił.

Oddalenie to odnosi się do pkt wniosku oraz do zawartego w nim ponadto

żądania o udostępnienie kopii faktur VAT na kwoty [...].

Zdaniem Sądu, w udzielonej odpowiedzi zawarta jest informacja dotycząca pytania jakie koszty utrzymania strzelnicy zostały ujęte i jak zostały wyliczone na rzecz szkolenia, gdyż wskazano: "amortyzacja i nie tylko amortyzacja", po czym wymieniono wszystkie koszty niezwiązane z amortyzacją oraz wskazano, że zostały obliczone proporcjonalnie do ilości dni związanych ze szkoleniem. Zauważyć należy, że wniosek nie obejmował żądania przedstawienia jak koszty te rozkładały się kwotowo. Identycznie ocenić należy informację udzielona na pyt. zawarte w pkt wniosku.

Należało też oddalić skargę w zakresie zawartego we wniosku żądania

o udostępnienie do wglądu kopii faktur VAT na sumaryczne kwoty brutto

[...]. Zarząd Polskiego Związku Łowieckiego odmawiając udostępnienia redakcji do wglądu tych faktur powołał się na wyłączenie swojego obowiązku ich udostępnienia ze względu na tajemnicę przedsiębiorcy, a więc na przesłankę wskazaną w art. 4 ust. 1 in fine ustawy Prawo prasowe. Skarżący w skardze nie kwestionuje co do zasady istnienia takiego prawnego wyłączenia, lecz wywodzi, że w jego zainteresowaniu nie było uzyskanie informacji objętych tajemnicą, gdyż nie chodziło mu o faktury wystawione kontrahentom zewnętrznym, lecz o faktury wewnętrzne. W ocenie Sądu, taka argumentacja skargi nie mogła prowadzić do jej uwzględnienia w tym zakresie, ponieważ wyjaśnienie intencji wnioskodawcy nie znajduje oparcia w treści wniosku. Jeśli wniosek sformułowany jest w taki sposób, że jest nieprecyzyjny, to na zobowiązanym do udzielenia informacji nie ciąży powinność domyślania się czego oczekuje wnioskodawca.

Z tych wszystkich względów należało na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. uchylić zaskarżoną odmowę we wskazanej części, skoro została wydana z naruszeniem art. 3a ustawy Prawo prasowe (pkt I wyroku).

W zakresie, w jakim Sąd nie dopatrzył się naruszenia prawa oraz nieobjętym orzeczeniem o umorzeniu postępowania należało na podstawie art. 151 P.p.s.a. oddalić skargę (pkt III wyroku). Rozstrzygnięcie w przedmiocie umorzenia postępowania sądowego w części, w której skarga została cofnięta oparte zostało na podstawie art. 161 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

W przedmiocie kosztów Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 206 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przy czym zasądził od zobowiązanego Zarządu Polskiego Związku Łowieckiego na rzecz skarżącego jedynie połowę tych kosztów (tj. wpisu od skargi), kierując się zasadą odpowiedzialności za wynik procesu, skoro skarga nie została uwzględniona w całości.