Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 1533/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-12-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Minister Infrastruktury
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art 57 par 1  art 58 par 1-3
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Teresa Zyglewska (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Paweł Groński Sędzia WSA Wanda Zielińska – Baran po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 4 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi I.S., T.D., J.G., K.S., A.B., A.K., M.L., małoletniego M.L., za którego działa przedstawiciel ustawowy M.L., A.D., B.P., E.J., J.A., B.N., H.A., T.A. na postanowienie Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] marca 2015 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego postanowieniem Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] marca 2015 r. odmówiono przywrócenia terminu do złożenia przez T.D., J.G., K.S., H.A., A.B., T.A., W.A., A.K., M.L., M.L., A. D., Z.D., B.P., E.J., J.A., I.S. i B.N. reprezentowanych przez radcę prawnego E.R. wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej postanowieniem Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] września 2014 r. odmawiającym wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności orzeczenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w [...] z dnia [...] grudnia 1953 r. nr [...] w części dotyczącej wywłaszczenia za odszkodowaniem nieruchomości położonej w [...] przedm. [...], we wsi [...] o pow. 1250 m2 stanowiącej własność S.A.

W uzasadnieniu organ stwierdził że czterema orzeczeniami z dnia [...].11.1953r. nr [...] (które organ naczelny uznał za części składowe jednego orzeczenia wywłaszczeniowo-odszkodowawczego z uwagi na ich wydanie w tym samym dniu oraz w ramach jednego postępowania wywłaszczeniowego) Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w [...]:

- wywłaszczyło nieruchomość położoną we wsi [...] o powierzchni 2 ha 7660m2, stanowiącą własność S.A.,

- wywłaszczyło nieruchomość położoną we wsi [...] o powierzchni 1250m , stanowiącą własność S.A.,

- przyznało odszkodowanie za wywłaszczoną nieruchomość o powierzchni 2 ha 7660m , stanowiącą własność S.A.,

- przyznało odszkodowanie za wywłaszczoną nieruchomość o powierzchni 1250m2, stanowiącą własność S.A.

Pismem z dnia 20.12.I953r., otrzymanym przez Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w [...] w dniu 22.12.1953r., W.A. złożyła odwołanie od ww. orzeczenia z dnia [...].11.1953r.

Decyzją z dnia [...].12.1966r. nr [...] Odwoławcza Komisja do Spraw Wywłaszczenia przy Ministrze Spraw Wewnętrznych, zmieniła zaskarżone orzeczenie w ten sposób, że odszkodowanie ustalono na rzecz W.A. i J.K., zaś w pozostałym zakresie zaskarżone orzeczenie zostało utrzymane w mocy.

Orzeczeniem z dnia [...].12.1953r. nr [...] Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w [...] w formie obwieszczenia ponownie poinformowało o wywłaszczeniu na rzecz [...] - za odszkodowaniem - m.in. nieruchomości położonej we wsi [...] o powierzchni 2 ha 7660m2, stanowiącą własność S.A.

Pismem z dnia 15.04.2009r. P. T.D., P. J.G., P. K.S., P. T.A., P. A.K., P. M.L., P. A.D., P. B.P., P. E.J., P. J.A., P. I.S. i P. B.N. złożyli wniosek o stwierdzenie nieważności orzeczenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w [...] z dnia [...].12.1953r. nr [...] o wywłaszczeniu za odszkodowaniem nieruchomości położonych w [...] przedm. [...], we wsi [...] o pow. 2 ha 7660m2, oraz o pow. 1250m2, stanowiących własność S.A.

Decyzją z dnia [...].01.2012r. nr [...] Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej umorzył postępowanie z wniosku tych osób o stwierdzenie nieważności ww. orzeczenia z dnia [...].12.1953r. w części dotyczącej nieruchomości o powierzchni 2 ha 7660m2 oraz 1250m2, stanowiących własność S.A.

Pismem z dnia 28.05.2012r. Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej przekazał przedmiotowy wniosek Wojewodzie [...] w trybie art. 65 § 1 k.p.a. - celem rozpatrzenia według właściwości.

Decyzją z dnia [...].02.2013r. nr [...] Wojewoda [...] umorzył postępowanie o stwierdzenie nieważności ww. orzeczenia z dnia [...].12.1953 r. wskazując, iż organem właściwym do rozpatrzenia sprawy jest Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej.

Decyzją z dnia [...].07.2013r. nr [...] Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej, po rozpatrzeniu odwołania P. T.D., P. I.S., P. J.G., P. K.S., P. T.A., P. A.K., P. M.L., P. A.D., P. B.P., P. E.J., P. J.A. i P. B.N., reprezentowanych przez r. pr. E.R., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Wojewody [...] z dnia [...].02.2013r. nr [...].

Tym samym, do rozpatrzenia pozostał wniosek o stwierdzenie nieważności

orzeczenia z dnia [...].12.1953r. w części dotyczącej nieruchomości położonych we wsi [...] o powierzchni 2 ha 7660m oraz nieruchomości o powierzchni 1250m stanowiących własność S.A.

Decyzją z dnia [...].09.2014r. nr [...] ([...]) Minister Infrastruktury i Rozwoju umorzył wszczęte z wniosku P. T.D., P. I.S., P. J.G., P. K.S., P. T.A., P. A.K., P. M.L., P. A.D., P. B.P., P. E.J., P. J.A. i P. B.N., reprezentowanych przez r. pr. E.R., postępowanie o stwierdzenie nieważności orzeczenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w [...] z dnia [...].12.1953r. nr [...] w części dotyczącej wywłaszczenia za odszkodowaniem nieruchomości położonej w [...] przedm. [...], we wsi [...] o pow. 2 ha 7660m2 stanowiącej własność S.A.

Postanowieniem z dnia [...].09.2014r. nr [...], ([...]) Minister Infrastruktury i Rozwoju odmówił wszczęcia, na wniosek P. T.D., P. J.G., Pani K.S., P. T.A. (w miejsce którego wstąpili: P. H.A., P. A.B., P. T.A. oraz P. W.A.), P. A.K., P. M.L. (w miejsce której wstąpili: M.L. oraz małoletni M.L.), P. A.D., P. B.P., P. E.J., P. J.A., P. I.S. oraz P. B.N., reprezentowanych przez r. pr. E.R., postępowania o stwierdzenie nieważności orzeczenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w [...] z dnia [...].12.1953r. nr [...] w części dotyczącej wywłaszczenia za odszkodowaniem nieruchomości położonej w [...] przedm. [...], we wsi [...] o pow. 1250m2, stanowiącej własność S.A.

Pismem z dnia 06.11.2014r. P. T.D., P. J.G., P. K.S., P. H.A., P. A.B., P. T.A. oraz P. W.A., P. A.K., P. M.L., P. M.L., P. A.D., P. B.P., P. E.J., P. J.A., P. I.S. oraz P. B.N., reprezentowani przez r. pr. E.R. złożyli wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej ww. postanowieniem Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...].09.2014r. nr [...] ([...]).

W uzasadnieniu przedmiotowego wniosku pełnomocnik wnioskodawców wskazał, iż uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy, na skutek nagłej żołądkowej choroby, której nie dało się zapobiec. Zawiłość i długotrwałość sprawy oraz krótki termin na zaskarżenie, w ocenie pełnomocnika, uniemożliwiły jej posłużenie się inną osobą celem fachowego przygotowania i złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w terminie. Do przedmiotowego wniosku zostało załączone zaświadczenie lekarskie z dnia [...].10.2014r.

Jednocześnie został złożony wniosek o ponowne rozpatrzenie spawy zakończonej postanowieniem Ministra infrastruktury i Rozwoju z dnia [...].09.2014r. nr [...] ([...]).

Organ przywołał treść art. 58 § 1 k.p.a. Zgodnie z którym w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy.

Zgodnie art. 58 § 2 k.p.a. prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin.

Warunkiem powstania po stronie organu obowiązku przywrócenia stronie terminu do dokonania określonej czynności procesowej, w tym również złożenia środka odwoławczego od nieostatecznej decyzji administracyjnej, jest brak istnienia winy w uchybieniu terminowi po stronie zainteresowanego, który to brak powinien zostać uprawdopodobniony przez osobę zainteresowaną, wniesienie prośby o przywrócenie terminu w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminu i równoczesne dopełnienie czynności, dla której określony był termin. Wszystkie przedstawione warunki muszą wystąpić łącznie, aby możliwe było przywrócenie terminu do dokonania określonej czynności procesowej.

Organ wskazała, że przedmiotowy wniosek został złożony w terminie, bowiem został nadany w dniu 06.11.2014r. w Placówce Pocztowej [...], czyli dwa dni od ustania przyczyny uchybienia terminu wskazanej przez osobę zainteresowaną (nagłej choroby żołądkowej). Data ustania przyczyny uchybienia terminu (04.11.2014r.) wynika zaś z załączonego zaświadczenia lekarskiego z dnia [...].10.2014r.

Równocześnie z wnioskiem o przywrócenie terminu został złożony wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej postanowieniem Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...].09.2014r. nr [...] ([...]).

Kluczowe zatem w niniejszej sprawie jest ustalenie czy zainteresowany uprawdopodobnił brak winy w uchybieniu terminowi do złożenia środka zaskarżenia jakim jest wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Odnosząc się natomiast do wskazanych przez radcę prawnego we wniosku o przywrócenie terminu okoliczności uprawdopodobniających brak jego winy w uchybieniu terminu organ wskazała, że przy ocenie braku winy strony organ administracji publicznej powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy. Przy zastosowaniu tego miernika przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Brak winy strony zachodzi zatem tylko wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku, a zatem, gdy przeszkoda w dokonaniu czynności była od niej niezależna.

Organ wskazał, że strona postępowania ponosi konsekwencje uchybienia terminowi przez jej pełnomocnika. Wniosek strony o przywrócenie terminu powinien przywoływać okoliczności dotyczące pełnomocnika i uzasadniające brak jego winy w uchybieniu terminu. Organ podkreślił, że w rozpoznawanej sprawie strony postępowania reprezentowane są przez profesjonalnego pełnomocnika - radcę prawnego, który zobligowany jest do zachowania dużo dalej posuniętej staranności niż wymagana od osób niebędących profesjonalnymi pełnomocnikami.

Organ zauważył, że w uzasadnieniu wniosku z dnia 06.11.2014r. pełnomocnik wskazał, iż uchybienie terminu nastąpiło na skutek nagłej żołądkowej choroby, której nie dało się zapobiec. Na poparcie powyższego twierdzenia do wniosku został załączone zaświadczenie lekarskie z dnia [...].10.2014r., z którego wynika, iż E.R. była niezdolna do pracy od dnia [...].10.2014r. do dnia [...].11.2014r.

Należy stwierdzić, iż do przedmiotowego wniosku nie załączono jakichkolwiek innych dowodów, które uprawdopodabniały brak winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, a w szczególności brak dowodów wskazujących, iż choroba pełnomocnika miała charakter nagły i nie dało się jej zapobiec oraz że nie było możliwe dokonanie powyższej czynności poprzez wykorzystanie osób trzecich. Z dołączonego do wniosku z dnia [...].11.2014r. zaświadczenia lekarskiego wynika jedynie, iż pełnomocnik wnioskodawców był niezdolny do pracy w dniach.10.2014r. -.11.2014r. We wskazaniach lekarskich wskazano, iż chory powinien leżeć. Ze znajdującego się w aktach sprawy zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, iż pełnomocnik wnioskodawców odebrał postanowienie Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...].09.2014r. nr [...] ([...]) w dniu 24.10.2014r. Termin na złożenie środka zaskarżenia upłynął więc w dniu 01.11.2014r. (a faktycznie ze względu na dwa dni świąteczne — wolne od pracy: w dniu 03.11.2014r.). Z informacji zawartych w zaświadczeniu lekarskim wynika, iż pełnomocnik wnioskodawców był niezdolny do pracy dopiero od dnia 29.10.2014r. Powyższe prowadzi do wniosku, iż pełnomocnik wnioskodawców odebrał przedmiotowe postanowienie 5 dni przed początkiem choroby. W ocenie organu nadzorczego powyższy okres był wystarczający dla profesjonalnego pełnomocnika do zapoznania się ze stanowiskiem wyrażonym w zaskarżonym rozstrzygnięciu i sporządzenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Zdaniem organu nadzoru profesjonalny pełnomocnik (radca prawny) prowadzący kancelarię prawną, jak to ma miejsce w niniejszym przypadku, powinien tak zorganizować swoją pracę, a także pracę swojej kancelarii, aby w razie choroby mógł zastąpić go pełnomocnik substytucyjny. Przy tym należy wskazać, iż z pełnomocnictw znajdujących się w aktach sprawy wynika, iż r. pr. E.R. została umocowana do reprezentowania stron z prawem do substytucji.

Ponadto w ocenie organu nadzoru uprawdopodobnienie braku winy w rozumieniu art. 58 § 1 k.p.a. nie może się sprowadzać tylko i wyłącznie do przedstawienia zwolnienia lekarskiego, bowiem nie wyklucza ono możliwości dokonania samodzielnie czynności procesowej i nadania pisma przez inną osobę.

W orzecznictwie i literaturze przedmiotu wyrażany jest również pogląd, iż zwolnienie lekarskie nie jest potwierdzeniem, braku winy zainteresowanego w uchybieniu terminu. Nie wyklucza ono bowiem możliwości dokonania czynności procesowej przez skarżącego z zachowaniem terminu osobiście lub korzystając z pomocy innych osób. (v. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, komentarz wyd. 7 Wydawnictwo C.H. Beck, W-wa 2005).

Ponadto z treści zaświadczenia lekarskiego z dnia [...].10.2014r. wynika, iż chory powinien leżeć. W ocenie organu nadzoru na podstawie tego dokumentu nie sposób stwierdzić choroby ciężkiej, o charakterze obłożnym, wymagającej hospitalizacji, która uniemożliwiała dokonanie czynności osobiście lub przez osobę trzecią. Wyjaśnienia profesjonalnego pełnomocnika w tym zakresie są zdawkowe i nie poparte innymi dowodami.

Wi przyjmuje się, że nawet choroba wymagająca leżenia nie uzasadnia samo przez się braku zawinienia i przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej o ile uprawniona do dokonania tej czynności mogła skorzystać z pomocy osób trzecich (wyrok NSA z dnia 31.01.2012r. sygn. akt II OSK 2175/10).

W konsekwencji zdaniem organu nadzoru pełnomocnik wnioskodawców nie uprawdopodobnił, że zapadł na chorobę, której charakter nawet przy dołożeniu najwyższych starań uniemożliwiała mu sporządzenie i przesłanie w terminie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy osobiście lub przy pomocy innej osoby w tym substytuta.

Organ podkreślił, że pełnomocnik wnioskodawców, który jest radcą prawnym, nie uprawdopodobnił, że podjął próbę udzielenia dalszego pełnomocnictwa.

Ponadto wbrew twierdzeniom pełnomocnika wnioskodawców zawiłość i długotrwałość sprawy oraz krótki termin na jej zaskarżenie nie stały na przeszkodzie do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w terminie. Profesjonalny pełnomocnik powinien mieć świadomość, że powyższy środek zaskarżenia nie wymaga szczegółowego uzasadnienia. Wystarcza tylko wyrażenie niezadowolenia z wydanego rozstrzygnięcia. Zatem w tym zakresie możliwe było powierzenie czynności w postaci złożenia środka zaskarżenia osobie trzeciej, która nie musiała mieć wykształcenia prawniczego - być profesjonalnym pełnomocnikiem. Pełne uzasadnienie wniosku możliwe było w terminie późniejszym.

W ocenie organu nadzoru, przyjmując obiektywny miernik staranności, której należy wymagać od radcy prawnego należycie dbającego o interesy swojego mocodawcy, należy uznać, iż obowiązkiem fachowego pełnomocnika jest właściwe zorganizowanie swojej pracy. W pojęciu tym niewątpliwie mieści się także zapewnienie zastępstwa na czas braku możliwości wypełniania swoich obowiązków zawodowych. Wiąże się to przecież z odpowiedzialnością za prowadzenie spraw reprezentowanej strony, w tym także z obowiązkiem dochowania terminów. Zaistniałe w tym zakresie zaniechanie ze strony profesjonalnego pełnomocnika uniemożliwia przyjęcie, że uchybił on terminowi bez swojej winy.

Skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnieśli: I.S., T.D., J.G., K.S., A.B., A.K., M.L., małoletni M.L. reprezentowany przez przedstawiciela ustawowego M.L., A.D., B.P., E.J., J.A., B.N., H.A., T.A., W.A. Wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia zarzucili mu naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy =, to jest art. 58 § 1 k.p.a. poprzez błędne przyjęcie braku uprawdopodobnienia winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wskazując na powyższy zarzut skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Zdaniem skarżących zbyt rygorystyczna jest wykładnia art. 58 § 1 k.p.a. zgodnie z która przyjmuje si, ze nagłą choroba, która wystąpiła przed upływem terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, nie jest uprawdopodobnieniem braku winy. Pełnomocnik skarżących wywodziła, że kancelarię prowadzi sama i nie zatrudnia pracowników, ani aplikantów. Podkreślono, że art. 58 k.p.a. wymaga uprawdopodobnienia, a nie udowodnienia braku winy. Przygotowanie zaś wniosku wymagało analizy ogromnej ilości dokumentów. Zaistniała przeszkoda była natomiast niezależna od pełnomocnika.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W myśl art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta wykonywana jest pod względem zgodności z prawem (art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych -Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.).

Skarga nie jest zasadna.

W rozpoznawanej sprawie podstawę czynności podejmowanych przez organy administracyjne stanowił art. 58 § 1 k.p.a., zgodnie z którym w razie uchybienia terminu należy go przywrócić na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni on, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Z treści powołanego przepisu wynika, że to strona powinna uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność przy dokonywaniu czynności procesowych oraz fakt, że przeszkoda w terminowym dokonaniu czynności była od niej niezależna. Przywrócenie terminu może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Jako kryterium przy ocenie winy w uchybieniu terminu należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej o swoje interesy. Nie budzi zatem żadnych wątpliwości, iż ocena, czy zachodzą przesłanki do zastosowania art. 58 k.p.a. musi odbywać się z odwołaniem do okoliczności konkretnego przypadku.

Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (art. 58 § 2 k.p.a.). W razie uchybienia terminowi do dokonania określonej czynności początkowej dniem, od którego należy liczyć bieg siedmiodniowego terminu jest następny dzień po dniu, w którym ustała przyczyna uchybienia terminu (art. 57 § 1 k.p.a.). Jednakże zgodnie z art. 58 § 3 k.p.a. przywrócenie terminu do złożenia prośby przewidzianej w § 2 jest niedopuszczalne.

Z powołanych przepisów wynika, że zainteresowany wnoszący prośbę o przywrócenie terminu powinien nie tylko uprawdopodobnić, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy, ale jednocześnie dopełnić czynności, dla której określony był termin oraz zachować siedmiodniowy, nieprzywracalny już termin od ustania przyczyny uchybienia terminu do jej wniesienia. Obowiązek badania, czy strona dochowała terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu, spoczywa na organie administracji.

W rozpoznawanej sprawie organ uznał, iż skarżący nie uprawdopodobnili, że uchybienie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nastąpiło bez ich winy. Przy czym podkreślić należy, że strona postępowania ponosi konsekwencje uchybienia terminu przez jej pełnomocnika, a co za tym idzie wniosek o przywrócenie terminu powinien przywoływać okoliczności dotyczące pełnomocnika i uzasadniające brak jego winy w uchybieniu terminowi (patrz wyrok NSA z 18 lipca 2001 r., I SA 431/00, LEX nr 54736).

Rozważyć należało zatem, czy organ prawidłowo ocenił podawane we wniosku okoliczności mające na celu uprawdopodobnienie braku winy pełnomocnika w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Zauważyć trzeba, że kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie nie jest więc dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. Osoba zainteresowana ma uprawdopodobnić brak swojej winy, czyli powinna ona uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niej niezależna i istniała przez cały czas, aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu.

Zgodnie z powołanym wyżej art. 58 § 1 k.p.a. to na wnioskodawcy spoczywa ciężar wykazania przesłanek przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Skoro w rozpoznawanej sprawie przedmiotowy wniosek złożony został przez profesjonalnego pełnomocnika, to organ administracji miał podstawy by uznać, że zawiera on wyczerpujące informacje co do okoliczności mających uprawdopodobnić brak winy strony w uchybieniu terminu.

Według treści pisma pełnomocnika z dnia 6 listopada 2014 r. przeszkodą do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w terminie, który upłynął z dniem 3 listopada 2014 r., była jego niezdolność do pracy z powodu nagłej choroby żołądkowej trwającej od [...] października 2014 r. do [...] listopada 2014 r. Podkreślić należy, że samo przebywanie pełnomocnika skarżących na zwolnieniu lekarskim nie przesadza o uprawdopodobnieniu przez pełnomocnika braku winy w niedochowaniu terminu do dokonania czynności procesowej. Powyższe bez wskazania dodatkowych okoliczności, nie może stanowić, przyczyny przywrócenia terminu (por. wyrok NSA z 27 marca 2008 r., I OSK 506/07, LEX nr 505390).

W rozpoznawanej sprawie istotny jest fakt, że przedłożone przez pełnomocnika zaświadczenie lekarskie nie stwierdza choroby obłożnej, a zwłaszcza choroby wymagającej hospitalizacji, która uniemożliwiłaby dopełnienie czynności osobiści lub przez osobę trzecią. Podkreślić należy, że zwolnienie lekarskie nie zawiera adnotacji "musi leżeć", lecz "powinien leżeć". Ponadto brak jest w zwolnieniu lekarskim numeru statystycznego choroby, co uprawdopodobniłoby twierdzenie pełnomocnika o zaistnieniu nagłej choroby żołądkowej uniemożliwiającej mu dokonanie czynności. Ponadto zwrócić należy uwagę, że zasadnie organ podkreśli, że przeciwko przyjęciu, braku winy [po stronie pełnomocnika wskazuje fakt, że bieg terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy rozpoczął się z dniem 24 października 2014 r., a więc na 5 dni przed choroba pełnomocnika. Oczekiwanie więc do końca upływu terminu do wniesienia środka zaskarżenia nie może być uznane jako brak zawinienia pełnomocnika z punktu widzenia obiektywnego miernika staranności jako należy przykładać do działań podejmowanych przez pełnomocników profesjonalnych. Z akt sprawy nie wynika też aby pełnomocnik nie mógł posłużyć się w sprawie osoba trzecią. Zasadnie organ zauważył, że ze złożonego pełnomocnictwa wynika możliwość ustanowienia pełnomocnika substytucyjnego. Ponadto zasadnie podkreślono, że odwołanie nie musi spełniać szczególnych wymogów merytorycznych., wystarczy samo zakwestionowanie rozstrzygnięcia podjętego przez organ.

Zauważyć należy, że przeszkoda wykluczająca dokonanie przez radcę prawnego czynności procesowej samodzielnie nie jest okolicznością oznaczającą brak winy w uchybieniu terminu. W myśl art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (Dz. U. z 2015 r. Nr 50), radca prawny może udzielić dalszego pełnomocnictwa (substytucji) innemu radcy prawnemu. Nadto, radcowie prawni są zrzeszeni w samorządzie radcowskim, który ma za zadanie między innymi dbanie o wywiązywanie się radców z obowiązku świadczenia pomocy prawnej. Zgodnie z art. 21 ust. 2 ustawy o radcach prawnych, w razie potrzeby dziekan rady okręgowej izby radców prawnych wyznacza z urzędu zastępcę radcy prawnego, który nie może czasowo wykonywać czynności zawodowych. W konsekwencji, radca prawny powinien uprawdopodobnić, że nie było możliwe udzielenie dalszego pełnomocnictwa lub wyznaczenie z urzędu zastępcy radcy prawnego. W niniejszej sprawie pełnomocnik skarżących, będąca radcą prawnym, nie uprawdopodobniła, że nie mogła złożyć odwołania w terminie, a także nie uprawdopodobniła, że podjęła próbę udzielenia dalszego pełnomocnictwa lub zawiadomienia dziekana o konieczności wyznaczenia z urzędu zastępcy radcy prawnego.

Nie stanowi więc usprawiedliwienia fakt prowadzenia kancelarii jednoosobowo i nie zatrudniania pracowników, czy aplikantów. Pełnomocnik powinien zorganizować bowiem prace kancelarii tak, aby w razie choroby miał kto wykonywać niezbędne czynności.

Przywrócenie terminu może mieć miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony. Zasadnie więc organ przyjął, że w rozpoznawanej sprawie pełnomocnik nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Mając na względzie powyższe rozważania w oparciu o art. 151 p.p.s.a. skarga została oddalona.