Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 829/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2014-01-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6136 Ochrona przyrody
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 105 par. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ireneusz Dukiel Sędziowie Sędzia WSA Alicja Palus (spr.) Sędzia WSA Anna Siedlecka Protokolant starszy sekretarz sądowy Patrycja Kikosicka-Jędrzejczak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 21 stycznia 2014r. sprawy ze skargi R. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie udzielenia zezwolenia na usunięcie drzew oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r. (Nr[...]) Wójt Gminy K. stosując przepis art. 105 §1 kodeksu postępowania administracyjnego umorzył postępowanie w sprawie wydania R.M. zezwolenia na usunięcie drzew rosnących na działkach oznaczonych numerami [...], [...],[...],[...], [...] w obrębie wsi Cz., gmina K., stanowiących własność R. M.

W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia Wójt Gminy K. wyjaśnił, że R.M. pismem z dnia [...] r. wniósł o wydanie zezwolenia na usunięcie sześćdziesięciu pięciu drzew w trzech gatunkach, rosnących na działkach o numerach ewidencyjnych:[...], [...], [...], [...] i [...], położonych w obrębie wsi Cz., stanowiących własność wnioskodawcy.

Z dalszej części uzasadnienia wynika, że wobec stwierdzenia braków formalnych wniosku wezwano wnioskodawcę do jego uzupełnienia w terminie 7 dni od daty otrzymania pisma poprzez przedłożenie: tytułu prawnego do władania nieruchomościami, podanie obwodu pni drzew zmierzonych na wysokości 130 cm, dostarczenie rysunku lub mapy określającej usytuowanie drzewa lub krzewów w stosunku do granic nieruchomości i obiektów budowlanych istniejących lub budowanych na wskazanych we wniosku nieruchomościach. R. M. w wyznaczonym terminie nie dokonał uzupełnienia powyższych braków, dostarczył wyłącznie operat dendrologiczny, który dotyczył 412 drzew w 9 gatunkach czyli o 347 więcej niż w złożonym wniosku.

Organ wyjaśnił następnie, że w związku z powyższym w dniu 24 maja 2013 r. ponownie wezwano wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku o brakujące elementy, a nadto do wskazania, czy w związku z przedłożonym operatem dendrologicznym, podtrzymuje dotychczasowy wniosek czy rozszerza go o kolejne drzewa. Wezwanie to pozostało bez odpowiedzi.

W zakończeniu uzasadnienia Wójt Gminy K. stwierdził, że ze względu na fakt, iż obecnie nie jest wiadome, które drzewa i w jakiej ilości stanowią przedmiot złożonego wniosku, zasadne jest umorzenie niniejszego postępowania.

Opisana powyżej decyzja została w toku instancyjnym zaskarżona przez R.M., reprezentowanego przez pełnomocnika. W złożonym odwołaniu zarzucono obrazę przepisów postępowania poprzez przyjęcie, że zaistniały przesłanki do umorzenia postępowania.

Po rozpatrzeniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. decyzją z dnia [...] r. wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

Uzasadniając to orzeczenia Kolegium wyjaśniło, że usunięcie drzew i krzewów z terenu nieruchomości - stosownie do art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U z 2013 r., poz. 627) - może, co do zasady (poza przypadkami wymienionymi w art. 83 ust. 2 i 6 ustawy) nastąpić po uzyskaniu zezwolenia wydanego przez wójta, burmistrza albo prezydenta miasta, na wniosek posiadacza nieruchomości. Posiadacz nieruchomości - poza przypadkami wskazanymi w art. 86 ust. 1 ustawy - ponosi opłaty za usunięcie drzew lub krzewów, które nalicza i pobiera organ właściwy do wydania zezwolenia na usunięcie drzew lub krzewów (art. 84 ust. 1 i ust. 2 ustawy). Wniosek o wydanie zezwolenia powinien zawierać ustawowo określoną treść, tj.: nazwisko i adres albo nazwę i siedzibę posiadacza i właściciela nieruchomości, tytuł prawny władania nieruchomością nazwę gatunku drzewa lub krzewu, obwód pnia drzewa mierzonego na wysokości 130 cm, przeznaczenie terenu, na którym rośnie drzewo lub krzew, przyczynę i termin zamierzonego usunięcia drzewa lub krzewu, wielkość powierzchni, z której zostaną usunięte krzewy (por. art. 83 ust. 4 ustawy).

Następnie Kolegium wskazało, że zezwolenie na usunięcie drzew i krzewów wydawane jest w drodze decyzji, a więc jego uzyskanie musi poprzedzać przeprowadzenie przewidzianej prawem procedury.

Wyjaśniło jednocześnie, że zgodnie z art. 61 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, postępowanie administracyjne wszczynane jest na żądanie strony lub z urzędu. Żądanie wszczęcia postępowania powinno przybrać formę pisemną sprowadzającą się do ujawnienia przedmiotu i zakresu żądania oraz potwierdzenia tego własnoręcznym podpisem. Postępowanie uważa się za wszczęte z chwilą złożenia wniosku, w którym strona, znajdując podstawę w określonej normie prawnej, zwraca się do organu administracji publicznej z opartym na przepisie prawa materialnego żądaniem załatwienia sprawy.

Przyjęte w powołanym wyżej art. 61 § 1 Kpa rozwiązanie nie oznacza dowolności organu administracyjnego we wszczęciu postępowania z urzędu lub na żądanie strony. Przepis ten musi być interpretowany w związku z przepisami prawa materialnego, które nie tylko wyznaczają rodzaj spraw załatwianych w formie decyzji administracyjnej, ale i normują treść wniosku, wskazując jakie informacje są niezbędne do załatwienia sprawy. Przepisy materialne stanowią więc o tym, jakie przesłanki muszą być spełnione, żeby uwzględnić wniosek strony.

W dalszej części uzasadnienia Kolegium podało, że w rozpatrywanej sprawie organ pierwszej instancji powinien w pierwszej kolejności, przed wszczęciem postępowania, wezwać Stronę do uzupełnienia braków (co uczynił), a w przypadku ich nieuzupełnienia lub uzupełnienia niepełnego, pozostawić wniosek bez rozpoznania. Zdaniem Kolegium nie ulega jednak wątpliwości, że organ, pomimo braków formalnych wniosku, wszczął postępowanie, podejmując czynności w sprawie. W związku z powyższym, w okolicznościach rozpatrywanej sprawy, jedyną prawidłową formą zakończenia postępowania było jego umorzenie, jako bezprzedmiotowego.

Organ odwoławczy wskazał następnie, że w myśl art. 105 § 1 Kpa, w sytuacji w której postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego oznacza, że brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, a wobec tego nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Przesłanka umorzenia postępowania może istnieć jeszcze przed wszczęciem postępowania, co zostanie ujawnione dopiero w toczącym się postępowaniu, a może ona powstać także w czasie trwania postępowania, a więc w sprawie już zawisłej przed organem administracyjnym.

Bezprzedmiotowość postępowania wynika z kilku różnych przyczyn, które można podzielić na podmiotowe oraz przedmiotowe. Przyczyny te mogą powstać na skutek faktów naturalnych lub na skutek zdarzeń prawnych. Może nim być śmierć osoby fizycznej lub utrata przez nią zdolności do nabycia uprawnień o charakterze osobistym, ustanie bytu prawnego osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej, zmianę tytułu własności rzeczy, jej zniszczenie, zniesienie danej kategorii uprawnień lub obowiązków, uchylenie podstaw prawnych do działania administracji publicznej w formach władczych w określonych sprawach, czy też niedopuszczalność wzruszenia decyzji w trybach nadzwyczajnych wynikającą z przepisów odrębnych (np. na żądanie strony w sprawach ochrony konkurencji i konsumentów) albo z oceny prawnej orzeczenia sądu administracyjnego (B. Adamiak, J. Borkowski, Komentarz Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Wyd. 12. Warszawa 2012, komentarz do art. 105).

W zakończeniu uzasadnienia organ odwoławczy zwrócił uwagę, że w rozpatrywanym przypadku, wnioskodawca w toku postępowania złożył do akt sprawy Operat dendrologiczny w sprawie zadrzewień i zakrzaczeń obszarów rolnych z października/listopada 2012 r. W ocenie Kolegium z operatu nie wynika, które konkretnie drzewa mają zostać usunięte. Operat dotyczy wszystkich drzew znajdujących się w obrębie gruntów rolnych wielkoobszarowych w części PnW i PdZ, na działkach nr[...], nr[...], nr[...], nr[...], nr[...], nr[...], nr[...], obrębu wsi Cz. i w części środkowej na działkach nr [...]-[...], i nr [...] obrębu wsi Ś., podczas gdy wniosek dotyczył nieoznaczonych bliżej 65 drzew znajdujących się w działkach: nr[...], nr[...], nr[...], nr [...] i nr[...], położonych w obrębie wsi Cz.

Prawidłowość decyzji wydanej w postępowaniu odwoławczym zakwestionował R. M. poprzez skargę skierowaną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. W skardze zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów postępowania tj. art. 7, art. 77 § 1 i § 4, art. 80 i art. 105 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego poprzez niepodjęcie niezbędnych czynności dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i dowolne przyjęcie, że z dokumentacji znajdującej się w aktach sprawy nie wynika, jakie drzewa maja być wycięte i czy skarżący jest właścicielem nieruchomości, na której one rosną.

W ocenie skarżącego przedłożony organowi pierwszej instancji operat dendrologiczny zawiera wszystkie dane, których żądał organ i jest profesjonalnie sporządzonym specjalistycznym opracowaniem do wykorzystania w postępowaniu administracyjnym, prowadzonym w tej sprawie.

W zakończeniu uzasadnienia skargi R. M. stwierdził, że działanie Wójta Gminy K. powoduje utratę zaufania do tego organu.

W odpowiedzi na skargę przedstawionej w piśmie doręczonym Sądowi w dniu 18 listopada 2013 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. wniosło o oddalenie skargi, a w uzasadnieniu tego wniosku powtórzyło argumentację zamieszczoną w uzasadnieniu decyzji zaskarżonej.

Na rozprawie wyznaczonej na dzień 21 stycznia 2014 r. skarżący oświadczył, że podtrzymuje zarzuty zawarte w skardze.

Wojewódzki Sąd Administracyjny podjął orzeczenie w sprawie mając na

względzie następujące okoliczności faktyczne i prawne:

Należy przede wszystkim wyjaśnić, że w przepisie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) ustawodawca zastrzegł, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej), formułując w ten sposób generalne kryterium wiążące sądy administracyjne w pełnym zakresie ich kognicji. Jednoznaczność tej zasady sprawia, że wojewódzki sąd administracyjny w toku podjętych czynności rozpoznawczych dokonuje oceny co do zgodności kontrolowanej decyzji (innego aktu lub czynności) z przepisami prawa materialnego, które mają zastosowanie w sprawie oraz z przepisami prawa procesowego, regulującymi tryb jej wydania lub tryb podjęcia aktu albo czynności będącej przedmiotem zaskarżenia. Wiążące są przy tym przepisy obowiązujące w dacie wydania zaskarżonego aktu. Uchylenie decyzji administracyjnej albo stwierdzenie jej nieważności następuje tylko w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mających istotny wpływ na wynik sprawy.

Mając na względzie wskazane powyżej kryterium legalności Wojewódzki Sąd Administracyjny po poddaniu ocenie ustalonych w sprawie w toku administracyjnego postępowania instancyjnego okoliczności faktycznych i istniejących wówczas okoliczności prawnych nie znalazł podstaw dla stwierdzenia naruszenia prawa, procesowego i materialnego w rozpoznawanej sprawie, mimo rozważenia w toku dokonywanych czynności przepisu art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., Nr 270, poz. 1101) z którego wynika, że Sąd przy rozstrzyganiu sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Stosownie do treści art. 61 § 1 k.p.a. postępowanie administracyjne może zostać wszczęte na zasadzie skargowości - na wniosek lub na zasadzie oficjalności - z urzędu, przez organ administracji publicznej. Przepis prawa materialnego, jaki jest podstawą wydania rozstrzygnięcia w konkretnej sprawie określa, czy wszczyna się je na wniosek, czy z urzędu. W razie, gdy norma prawa materialnego wprost nie przesądza, czy sprawa podejmowana jest na wniosek, czy z urzędu, przyjmuje się, że gdy przedmiotem jest przyznanie uprawnienia - postępowanie oparte jest na zasadzie skargowości, zaś gdy przedmiotem jest nałożenie obowiązku - postępowanie wszczynane jest z urzędu. W przedmiotowej sprawie czynności procesowe właściwego organu zostały zainicjowane wnioskiem R.M. skierowanym w dniu 22 listopada 2012 r. do Wójta Gminy K., w którym wnioskodawca zwrócił się o wydanie zgody na usunięcie drzew z terenu wskazanej we wniosku nieruchomości, powołując się na przepis art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. Nr 92, poz. 880). Wskazany przepis, stanowiący podstawę prawną zawartego we wniosku żądania determinuje skargowy sposób wszczęcia postępowania. Wskazać należy, że w przypadku, gdy postępowanie wszczynane jest na wniosek, zakres wniosku wiąże organ wydający rozstrzygnięcie w sprawie. Związanie organu zakresem złożonego wniosku w praktyce oznacza, ze organ nie ma uprawnień do modyfikacji jego treści. Rzeczą organu administracji publicznej jest ustalenie, jaki jest zakres wniosku, który wszczął postępowanie, ponieważ organ jest tym żądaniem związany (tak Naczelny Sąd administracyjny w wyroku z 24 lipca 2001 r. IV SA 1091/99, Lex Omega nr 78924). Podmiotem, który decyduje o tym, jaki będzie przedmiot postępowania jest wnioskodawca. W spawach wszczynanych na wniosek strony, rolą organu wydającego orzeczenie w sprawie jest jedynie ustalenie tegoż przedmiotu i wydanie rozstrzygnięcia w sprawie. Jeżeli wniosek jest kompletny, spełnia ogólne wymogi dotyczące podania określone w art. 49 k.p.a. a także szczegółowe, jeśli takie uszczegółowienie zawiera przepis prawa materialnego, rola organu polega na wydaniu rozstrzygnięcia w sprawie - zgodnie z wnioskiem.

Przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego przyjęły zasadę ograniczonego formalizmu w zakresie formy i treści podania. Każde podanie, w tym także żądanie, wyjaśnienie lub zażalenie skierowane do organu administracji publicznej albo w celu wszczęcia jurysdykcyjnego postępowania administracyjnego, o którym mowa w Dziale II Kodeksu albo w związku z toczącym się postępowaniem jurysdykcyjnym, powinno zawierać co najmniej wskazanie osoby, od której pochodzi, jej adres i żądanie oraz czynić zadość innym wymaganiom ustalonym w przepisach szczególnych (art. 63 § 2 k.p.a.). Jeżeli więc przepis art. 61 § 1 k.p.a. stanowi, że jurysdykcyjne postępowanie administracyjne wszczynane jest także na żądanie strony, to oznacza, że wszczęcie jurysdykcyjnego postępowania administracyjnego jest możliwe na podstawie takiego podania (żądania) skierowanego do organu administracji publicznej tylko wtedy, gdy czyni ono zadość wymaganiom prawnym. Po pierwsze, wskazuje osobę, od której pochodzi oraz jej adres, w sensie normatywnym oba te elementy zostały bowiem uznane za niezbędne dla indywidualizacji strony tego postępowania, po drugie, określa jej żądanie, czyli przedmiot postępowania oraz po trzecie, czyni zadość także ewentualnym dalszym wymaganiom prawnym, określonym innymi przepisami.

Takie wymagania formułuje przepis art. 83 ust. 4 powoływanej wcześniej ustawy o ochronie przyrody, stanowiący, że:

4. Wniosek o wydanie zezwolenia powinien zawierać:

1) imię, nazwisko i adres albo nazwę i siedzibę posiadacza i właściciela nieruchomości albo właściciela urządzeń, o którym mowa w ust. 1 pkt 2;

2) tytuł prawny władania nieruchomością, z tym że wymóg ten nie dotyczy wniosku właściciela urządzeń, o którym mowa w ust. 1 pkt 2;

3) nazwę gatunku drzewa lub krzewu;

4) obwód pnia drzewa mierzonego na wysokości 130 cm;

5) przeznaczenia terenu, na którym rośnie drzewo lub krzew;

6) przyczynę i termin zamierzonego usunięcia drzewa lub krzewu;

7) wielkość powierzchni, z której zostaną usunięte krzewy;

8) rysunek lub mapę określającą usytuowanie drzewa lub krzewu w stosunku do granic nieruchomości i obiektów budowlanych istniejących lub budowanych na tej nieruchomości.

Konsekwencją przyjęcia w art. 9 kpa ogólnej zasady obligującej organy administracji publicznej do udzielania stronom informacji o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków jest – w przypadku braków formalnych podania wniesionego do organu – powinność podjęcia czynności w trybie art. 64 § 2 kpa. Przepis ten wymaga wezwania podmiotu wnoszącego podanie do usunięcia jego braków, typowanych w sposób konkretny stosownie do treści art. 63 § 2 kpa, w ustawowym terminie siedmiu dni z jednoczesnym pouczeniem, że bezskuteczny upływ tego terminu, czyli niezastosowanie się do wezwania skutkuje pozostawieniem wniesionego podania, obarczonego brakami, bez rozpoznania.

Z akt sprawy wynika w sposób nie budzący wątpliwości, że wniosek R. M. z dnia 22 listopada 2012 r. nie odpowiadał wymogom formalnym bezwzględnie określonym w przywołanym wcześniej art. 83 ust. 4 ustawy o ochronie przyrody oraz, że Wójt Gminy K. podejmował czynności w sposób nakazany przez ustawodawcę w powołanych wcześniej przepisach procesowych i dochował należytej staranności w ich przestrzeganiu. Skierował bowiem do wnioskodawcy w dniu 29 listopada 2012 r. pismo w trybie art. 64 § 2 kpa, zawierające pełną informację o warunkach prawnych, którym należy zadośćuczynić, konkretyzujące braki formalne złożonego wniosku, wymagające usunięcia dla jego skuteczności oraz informujące w sposób precyzyjny o terminie dokonania czynności i skutkach procesowych nieusunięcia braków podania.

Ponowne pismo zawierające prośbę o uzupełnienie wniosku w sposób w tym piśmie określny zostało wystosowane do wnioskodawcy przez Wójta Gminy K. z dnia [...] r. po podjęciu przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. w dniu [...] r. w sprawie [...] na podstawie art. 37 § 2 kodeksu postępowania administracyjnego postanowienia uznającego zażalenie R.M. na bezczynność Wójta Gminy K. w sprawie o wydanie zezwolenia na usunięcie drzew z terenu działek nr [...], nr [...], nr[...], nr[...], nr[...], nr [...] położonych z Cz., gmina K. za uzasadnione i wyznaczające temu organowi dodatkowy 30-dniowy termin do załatwienia sprawy, liczony od dnia doręczenia postanowienia oraz zarządzające wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych niezałatwienia sprawy w terminie.

Materiał sprawy wskazuje jednoznacznie, że R.M. nie zastosował się do zaleceń organu pierwszej instancji i nie uzupełnił wniosku z dnia 22 listopada 2012 r., w sposób określony w pismach do niego kierowanych przez Wójta Gminy K. w dniach 29 listopada 2012 r. oraz 24 maja 2013 r. i wymagany przez obowiązujące przepisy prawa materialnego, mające zastosowanie w sprawie oraz przepisy prawa procesowego.

Wbrew twierdzeniom skarżącego danych gwarantujących prawidłowość wniosku wniesionego w dniu 22 listopada 2012 r. do Wójta Gminy K., wynikających z art. 83 ust. 4 ustawy o ochronie przyrody, żądanych w trybie art. 64 § 2 kpa nie zawiera operat dendrologiczny złożony do akt sprawy jako element materiału dowodowego.

W okolicznościach zaistniałych w sprawie Wójta Gminy K. był uprawniony do pozostawienia przedmiotowego wniosku bez rozpoznania, zgodnie z dyspozycją wynikającą z treści art. 64 § 2 kpa.

Zasadnie jednak Samorządowe Kolegium Odwoławcze w uzasadnieniu postanowienia z dnia [...] r. zwróciło uwagę, że organ pierwszej instancji mimo nieprawidłowości wniosku wniesionego przez R. M. podjął czynności wyjaśniające, kierując pisma zawierające prośbę o wydanie opinii w sprawie do Rejonowego Dyrektora Ochrony Środowiska we W. (w dniu 14 stycznia 2013 r.) i do Dyrektora D. Zespołu Parków Krajobrazowych (w dniu 29 stycznia 2013 r.).

Kolegium – uwzględniając te czynności procesowe – prawidłowo poddało pod rozwagę organu pierwszej instancji potrzebę zakończenia postępowania w sposób niemerytoryczny w sytuacji, gdy braki formularza wniosku uniemożliwią rozstrzygnięcie sprawy co do istoty.

Załatwienie sprawy w sposób procesowy czyli poprzez umorzenie postępowania zostało dopuszczone przez ustawodawcę w przepisie art. 104 §2 kpa, a warunki dla takiego zakończenia postępowania określa przepis art. 105 kpa.

Przepis ten ustanawia dwa tryby umorzenia postępowania - obligatoryjny w § 1 i fakultatywny w § 2.

Z zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Wójta Gminy K. wynika - pośrednio i wprost, że w rozpoznawanej sprawie organy właściwe instancyjnie zastosowały przepis art. 105 § 1 kpa, stanowiący że: "Gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania".

Zgodnie z przyjętą w doktrynie i zaakceptowaną przez praktykę orzeczniczą organów i sądów administracyjnych koncepcją bezprzedmiotowości sytuacja ta oznacza, że brak jest jednego z elementów materialnego stosunku prawnego, co uniemożliwia wydanie decyzji rozstrzygającej sprawę co do jej istoty.

W nauce i judykaturze rozróżnia się aspekt podmiotowy bezprzedmiotowości, dotyczący sfery podmiotowej danej sprawy administracyjnej (np. strony, organu) i aspekt przedmiotowy, dotyczący szeroko rozumianego przedmiotu sprawy. Jednym przypadków bezprzedmiotowości postępowania o charakterze przedmiotowym będzie sytuacja polegająca na tym, że właściwy organ w okolicznościach faktycznych istniejących w konkretnym przypadku nie ma podstaw prawnych do działania w formach władczych.

Oznacza to niemożność skonkretyzowania praw lub obowiązków określonego podmiotu, która obliguje do zakończenia postępowania w sprawie w sposób inny niż rozstrzygnięcie co do jej istoty (w. Dawidowicz: Postępowanie administracyjne, Warszawa 1983 r.; wyrok NSA z dnia 16 grudnia 1996 r., sygn. akt SA/Kr 2493/95 niepubl.). Organ właściwy w sprawie pozbawiony jest wówczas legalnej możliwości kształtowania sytuacji prawnej jednostki poprzez orzeczenie o prawach lub obowiązkach.

W ocenie Sądu – akceptującego stanowisko organów orzekających w sprawie – zaniechanie przez wnioskodawcę czynności umożliwiających prawidłowe oznaczenie przedmiotu sprawy wykluczyło – w czasie wyznaczonym przez organ wyższego stopnia do załatwienia sprawy – możliwość podjęcia orzeczenia merytorycznego, a to skutkowało obowiązkiem zakończenia postępowania poprzez jego umorzenie jako bezprzedmiotowego na podstawie art. 105 § 1 kpa.

Mając na względzie przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny – uznając, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja Wójta Gminy K., jako zgodne z prawem nie wymagają wyeliminowania z obrotu prawnego – stosowanie do przepisu art. 151 powołanej na wstępie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.

PM 13.02.2014 r.