Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 127/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2007-12-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bogusław Szumacher (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Ewa Kwarcińska, Asesor WSA Irena Wesołowska, Protokolant Sekretarz Sądowy Monika Szymańska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 27 listopada 2007 r. sprawy ze skargi A S.A. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 20 listopada 2006 r. nr [...] w przedmiocie przedłużenia terminu zabezpieczenia dokonanego na majątku zobowiązanego 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 13 września 2006 r. o numerze [...]; 2. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącej Spółki kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu wpisu.


UZASADNIENIE

CZĘŚĆ I

Zaskarżonym postanowieniem nr [...] z dnia 20 listopada 2006 r. Dyrektor Izby Skarbowej, po rozpatrzeniu zażalenia "A"

Spółki Akcyjnej, w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z

art. 127 § 2 i art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2000 r., nr 98, poz. 1071 z późn. zm) oraz o

art. 159 § 2 i § 3 , art. 17 § 1, art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2005 r., nr 229, poz. 1954 z późn. zm) zwanej dalej u.p.e.a., utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego nr [...] z dnia 13 września 2006 r., którym przedłużono do dnia 30 listopada 2006 r. termin zabezpieczenia dokonanego na majątku zobowiązanego na podstawie zarządzenia zabezpieczenia z dnia 14 grudnia 2005 r. nr [...] znak [...].

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że organ egzekucyjny - Naczelnik Urzędu Skarbowego, będący jednocześnie wierzycielem, prowadził postępowanie zabezpieczające na majątku podmiotu zobowiązanego - "A" S.A. na podstawie zarządzenia zabezpieczenia nr [...] ([...]) z dnia 14 grudnia 2005 r. Organ odwoławczy wyjaśnił, że podstawę obowiązku podlegającego zabezpieczeniu stanowiła decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego

nr [...] z dnia 14 grudnia 2005 r., którą określono "A" S.A., jako następcy prawnemu "A" S.A., przybliżoną kwotę zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za okresy rozliczeniowe: maj, sierpień i grudzień 2000 r., maj, czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień, listopad i grudzień 2001 r., oraz kwiecień 2002 r. i dokonano zabezpieczenia na majątku zobowiązanej kwoty różnicy pomiędzy określoną tą decyzją w przybliżeniu kwotą zobowiązania podatkowego za podane okresy rozliczeniowe, a kwotą zadeklarowaną w deklaracjach VAT-7 za te okresy w łącznej kwocie [...],- zł.

Odpis zarządzenia zabezpieczenia doręczony został zobowiązanej

za pośrednictwem poczty w dniu 19 grudnia 2005 r.

Postanowieniem nr [...] z dnia 25 maja 2006 r. organ podatkowy pierwszej instancji, po rozpatrzeniu wniosku wierzyciela z dnia 24 maja 2006 r., przedłużył do dnia 31 sierpnia 2006 r. termin zabezpieczenia dokonanego na podstawie zarządzenia zabezpieczenia nr [...].

W związku z faktem, że w terminie wskazanym w postanowieniu z dnia

25 maja 2006 r. (tj. do dnia 31 sierpnia 2006 r.) nie złożono wniosku o wszczęcie postępowania egzekucyjnego, pismem z dnia 13 września 2006 r. wierzyciel wniósł

o dalsze przedłużenie terminu zabezpieczenia do dnia 30 listopada 2006 r. Jednocześnie wierzyciel wyjaśnił, że powodem braku wniosku o wszczęcie postępowania egzekucyjnego jest niewydanie przez Dyrektora Urzędu

Kontroli Skarbowej decyzji określających zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za poszczególne okresy rozliczeniowe w latach

2000 - 2002.

Organ odwoławczy uznał, że organ pierwszej instancji słusznie przychylił się

do wniosku wierzyciela. Organ odwoławczy, zaakceptował przyjętą przez organ pierwszej instancji wykładnię art. 159 § 1 i 2 u.p.e.a. i stwierdził, że termin zabezpieczenia może być przedłużony przez organ egzekucyjny, gdy spełnione zostaną następujące przesłanki: wierzyciel zgłosi stosowny wniosek oraz wykaże, że

z uzasadnionych przyczyn postępowanie egzekucyjne nie mogło być wszczęte.

Organ odwoławczy podzielił ocenę organu pierwszej instancji, że nie ziściły się przewidziane w art. 159 § 1 p.e.a. przesłanki do uchylenia zabezpieczenia. Skoro więc wierzyciel, pismem z dnia 13 września 2006 r., wystąpił z wnioskiem o przedłużenie okresu zabezpieczenia dokonanego na majątku zobowiązanej z uwagi na niewydanie decyzji określających kwoty zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za poszczególne okresy rozliczeniowe 2000 - 2002 r., to zaistniały przesłanki pozytywnego rozstrzygnięcia wniosku.

Dyrektor Izby Skarbowej podkreślił, że w przepisie art. 159 § 2 p.e.a. ustawodawca nie wskazał, iż trzymiesięczny termin, o którym mowa w art. 159 § 1

tej ustawy, może być przedłużony przez organ egzekucyjny tylko jednokrotnie. Przeciwnie, w ocenie organu odwoławczego, w przypadku obowiązków o charakterze pieniężnym przepis art. 159 § 2 p.e.a. nie ogranicza możliwości przedłużenia terminu trwania zabezpieczenia.

Ponadto organ odwoławczy zauważył, że w dniu wydania zaskarżonego postanowienia, tj. w dniu 13 września 2006 r., nie wygasła decyzja

Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 14 grudnia 2005 r.

o zabezpieczeniu kwoty różnicy pomiędzy określoną tą decyzją w przybliżeniu kwotą zobowiązania podatkowego za wskazane w niej okresy rozliczeniowe, a kwotą zadeklarowaną w deklaracjach VAT-7. Decyzja ta wygasła - stosownie do

art. 33 a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j.: Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) dopiero z dniem 30 października 2006 r., tj. z dniem doręczenia pełnomocnikowi spółki decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej: od

nr [...] do nr [...]

z dnia 16 października 2006 r.; od nr [...]

do nr [...] oraz nr [...] i nr [...] oraz [...] z dnia 23 października 2006 r., którymi określono Spółce zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiące - odpowiednio: maj, sierpień, .grudzień 2000r., maj, czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień, listopad i grudzień 2001 r. oraz kwiecień 2002 r.

W skardze na powyższe postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej spółka "A" wniosła o jego uchylenie oraz uchylenie poprzedzającego je postanowienia organu podatkowego pierwszej instancji w sprawie przedłużenia terminu zabezpieczenia. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na naruszeniu przepisu art. 159 § 1 i § 2 u.p.e.a. przez niewłaściwe zastosowanie wynikające z jego błędnej wykładni polegającej na przyjęciu, że termin zabezpieczenia wyznaczony na podstawie art. 159 § 1 powołanej ustawy może być przedłużany wielokrotnie.

W uzasadnieniu strona skarżąca podniosła, że wykładnia gramatyczna przepisu art. 159 § 2 p.e.a. nie pozostawia wątpliwości, iż organ egzekucyjny jest uprawniony tylko i wyłącznie do przedłużenia terminu trzymiesięcznego, bo tylko o takim terminie jest mowa w art. 159 § 1 wskazanej ustawy. Skarżąca zarzuciła, że pozbawione podstaw prawnych, a tym samym niedopuszczalne, jest przedłużenie terminu, który został wyznaczony na podstawie art. 159 § 2 p.e.a.

W opinii strony skarżącej przepisy u.p.e.a. nie zakreślają maksymalnego okresu, na jaki może być przedłużone zabezpieczenie w przypadku obowiązków o charakterze pieniężnym. Nie oznacza to jednak, że takie zabezpieczenie może być przedłużane wielokrotnie. Zdaniem skarżącej organ administracji (wierzyciel oraz

organ egzekucyjny), działający zgodnie z prawem, powinien zatem przewidzieć okres, na jaki niezbędne jest przedłużenie czasu trwania zabezpieczenia na podstawie danych otrzymanych od organu, który prowadzi postępowanie.

Ponadto strona podniosła, że bez znaczenia prawnego w przedmiotowej sprawie pozostają okoliczności dotyczące wygaśnięcia decyzji o zabezpieczeniu, albowiem Ordynacja podatkowa nie uzależnia istnienia zabezpieczenia od istnienia decyzji o zabezpieczeniu. Zabezpieczenie jest bowiem skuteczne także po wygaśnięciu decyzji o zabezpieczeniu, jak również może istnieć decyzja o zabezpieczeniu bez wydania zarządzenia zabezpieczenia (art. 33d-33g Ordynacji podatkowej).

Dyrektor Izby Skarbowej w odpowiedzi na skargę, wnosząc o jej oddalenie podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy

z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153,

poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.

Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - zwanej w dalszej części "p.p.s.a", stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg

na decyzje administracyjne.

W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) p.p.s.a.).

Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika z kolei, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Wykładnia powołanego wyżej przepisu wskazuje, że Sąd ma prawo

ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony.

Zgodnie z art. 159 § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny na żądanie zobowiązanego,

z zastrzeżeniem § 2, uchyla zabezpieczenie, jeżeli wniosek o wszczęcie postępowania egzekucyjnego nie został zgłoszony w terminie 30 dni od dnia dokonania zabezpieczenia należności pieniężnej, a w terminie 3 miesięcy od dokonania zabezpieczenia w związku z wydaniem decyzji, o której mowa w art. 33 a i 33 b ustawy - Ordynacja podatkowa lub w art. 61 ust. 3 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. - Prawo celne, lub zabezpieczenia obowiązku o charakterze niepieniężnym. Termin określony w § 1 art. 159 może być przez organ egzekucyjny przedłużony na wniosek wierzyciela, jeżeli z uzasadnionych przyczyn postępowanie egzekucyjne nie mogło być wszczęte, jednakże termin wszczęcia postępowania egzekucyjnego co do obowiązku o charakterze niepieniężnym może być przedłużony tylko o okres do trzech miesięcy (art. 159 § 2 u.p.e.a.).

Jak wynika z przytoczonych powyżej przepisów termin zabezpieczenia może być przedłużony przez organ egzekucyjny, gdy spełnione zostaną następujące przesłanki: wierzyciel zgłosi w tym zakresie wniosek oraz wykaże, że z uzasadnionych przyczyn postępowanie egzekucyjne nie mogło być wszczęte

CZĘŚĆ II

W sprawie niniejszej wierzyciel wystąpił z wnioskiem o przedłużenie okresu zabezpieczenia dokonanego na majątku zobowiązanej Spółki z uwagi na niewydanie decyzji określających kwoty zobowiązania podatkowego, czyli należności zabezpieczonych na podstawie zarządzenia zabezpieczenia. W przepisie

art. 159 § 2 u.p.e.a. ustawodawca nie wskazał, iż trzymiesięczny termin, o którym mowa w art. 159 § 1 tej ustawy, może być przedłużony przez organ egzekucyjny tylko jednokrotnie. W przypadku obowiązków o charakterze pieniężnym przepis

art. 159 § 2 u.p.e.a. nie ogranicza zatem możliwości przedłużenia terminu trwania zabezpieczenia.

Zabezpieczenie powinno mieć charakter tymczasowy, dlatego w ustawie określono maksymalny termin trwania zabezpieczenia. Zabezpieczenie w przypadku obowiązków o charakterze niepieniężnym nie powinno trwać dłużej niż 3 miesiące, licząc od dnia dokonania zabezpieczenia, z możliwością przedłużenia tego terminu

o okres kolejnych 3 miesięcy. Zabezpieczenie należności pieniężnej ustalonej w decyzji organu podatkowego w sprawie wysokości zaległości podatkowej lub wysokości należności podatkowej trwa przez okres 30 dni od dnia dokonania zabezpieczenia, a należności o wysokości ustalonej w decyzji organu podatkowego o zabezpieczeniu - 3 miesiące od dnia dokonania zabezpieczenia.

Jak podkreśla się w piśmiennictwie omawiana ustawa nie ogranicza możliwości przedłużenia terminu trwania zabezpieczenia co do należności pieniężnej, termin ten powinien jednak być skorelowany z terminem rozpatrzenia sprawy przez organ podatkowy i nie może być od niego dłuższy (por. P. Przybysz, Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze

Lexis Nexis 2006, str. 472).

Również w orzecznictwie sądów administracyjnych można spotkać się

z podobnym poglądem. W wyroku z dnia 26 stycznia 2000 r. (sygn. akt l SA/Gd 423/97, niepubl.) Naczelny Sąd Administracyjny stanął na stanowisku, że z przepisu

art. 159 u.p.e.a. wynika, iż termin zabezpieczenia należności o charakterze pieniężnym może być przedłużony wielokrotnie i nie ma w tym zakresie ustawowych ograniczeń. Podobne stanowisko zaprezentowano w wyroku z dnia 2 kwietnia 1999 r. (sygn. akt l SA/Wr 1311/97, niepubl.), w którym wskazano, że nie ma podstaw prawnych do negowania możliwości orzekania o przedłużaniu okresów zabezpieczenia przed wydaniem decyzji wymiarowej.

Mając na uwadze powyższe rozważania skład orzekający w sprawie niniejszej (przy zdaniu odrębnym) uznał, iż podniesione w skardze zarzuty nie zasługują na uwzględnienie.

CZĘŚĆ III

Działając jednakże na podstawie przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a (powołanego

na wstępie rozważań) stwierdzić należy, iż zaskarżone postanowienia obarczone zostały wadą proceduralną, która mogła mieć wpływ na wynik sprawy. Przytoczony uprzednio przepis art. 159 § 1 oraz § 2 u.p.e.a. wskazuje, iż uchylenie zabezpieczenia, w warunkach określanych w § 1, następuje na żadanie zobowiązanego, zaś przedłużenie terminu zabezpieczenia na wniosek wierzyciela (§ 2). Jeżeli więc przedłużenie terminu następuje w takiej sytuacji, iż termin ten został już przedłużony, to istotnym elementem postępowania o przedłużenie terminu zabezpieczenia powinno być złożenie wniosku przez wierzyciela do organu egzekucyjnego w terminie, kiedy to jeszcze nie upłynął wcześniej przedłużony termin (a w każdym bądź razie najpóźniej

w ostatnim dniu upływu terminu). Jeżeli bowiem z przepisu art. 159 § 1 u.p.e.a. wynika że organ egzekucyjny uchyla zabezpieczenia, jeżeli wniosek o wszczęcie postępowania egzekucyjnego nie został zgłoszony w terminach podanych w powołanym przepisie, to brak jest usprawiedliwionych podstaw do stanowiska, że wniosek wierzyciela o przedłużenie terminu zabezpieczenia może być złożony po upływie już przedłużonego terminu zabezpieczenia. Odmienny pogląd sprzeczny byłby - w odpowiednim sensie - z taką sytuacją proceduralną (a może z systemem prawa administracyjnego), kiedy to strona postępowania składa prośbę o przywrócenie terminu do złożenia prośby o przywrócenie uchybionego terminu po upływie 7 dni od ustania przyczyny powodującej uchybienie terminu (por. art. 58 § 3 k.p.a.). Skoro więc postępowanie egzekucyjne jest w dużej mierze postępowaniem wnioskowym, to nie można uznać za prawidłową sytuację, w której wymogi terminowe obciążają li tylko zobowiązanego, zaś wierzyciel pozbawiony jest oddziaływania dyscyplinującego.

Niesporne jest w sprawie, na co nie zwrócono uwagi w skardze, że pierwsze przedłużenie terminu zabezpieczenia na podstawie art. 159 § 2 u.p.e.a. nastąpiło do dnia 31 sierpnia 2006 r. Kolejne przedłużenie terminu (zaskarżone skargą) nastąpiło na wniosek wierzyciela z dnia 13 września 2006 r. z powodów uprzednio przytoczonych. Zatem w dniu 1 września 2006 r. poprzednio wydane postanowienie utraciło moc prawną, skoro nie nastąpiło przedłużenie terminu, a przedmiotowe postanowienie cechuje się zakreślonym czasem obowiązywania, nie można zaś byłoby przyjąć, iż złożony wniosek wywiera skutek z mocą wsteczną.

Między 1 a 13 września 2006 r. zobowiązany miał podstawy do żądania uchylenia zabezpieczenia, skoro nie zostało wszczęte postępowanie egzekucyjne, zaś w późniejszym okresie postępowanie stało się bezprzedmiotowe, gdyż brak było przedmiotu, który wywierałby skutek w postaci czynności przedłużenia terminu i dlatego za skuteczną należało - z urzędu - uznać wniesioną skargę.

Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie oraz postanowienie je poprzedzające Naczelnika

Urzędu Skarbowego w [...] z dnia 13 września 2006 r., zaś o zwrocie wpisu orzeczono na podstawie art. 200 cyt. ustawy. Nie orzekano na podstawie art. 152 ustawy p.p.s.a. z uwagi na brak podstaw.


ZDANIE ODRĘBNE

S. NSA Bogusława Szumachera do wyroku

Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia

11 grudnia 2007 r. sygn. akt I SA/Gd 127/07 w sprawie ze skargi

A S.A. na postanowienie

Dyrektora Izby Skarbowej.

1. Zdanie odrębne odnosi się wyłącznie do części II uzasadnienia, albowiem przyjęcie poglądu tam zamieszczonego spowodowałoby oddalenie skargi, nie zaś jej uwzględnienie. Dodać należy, iż w tym zakresie piszący zdanie odrębne został przegłosowany przez skład orzekający. Zgodność panowała natomiast

w przypadku - stwierdzonego z urzędu - uchybienia prawnego, które w swej istocie spowodowało uchylenie wydanych w sprawie postanowień. Stanowisko to uległoby wzmocnieniu w sytuacji zgodności co do poglądu całego składu orzekającego, o czym mowa będzie poniżej.

2. Spór prawny toczył się na tle przepisu art. 159 § 2 w zw. z art. 159 § 1 ustawy

z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

(t.j. Dz.U. z 2002 r. Nr 110, poz. 968 ze zm.) - zwanej dalej jako "ustawa p.e.a.". Przepis art. 159 § 2 stanowi, że termin określony w § 1 (na użytek sprawy niniejszej - termin 3 miesięcy od dokonania zabezpieczenia w związku

z wydaniem decyzji, o której mowa w art. 33a i 33b ustawy - Ordynacja podatkowa) może być przez organ egzekucyjny przedłużony na wniosek wierzyciela, jeżeli z uzasadnionych przyczyn postępowanie egzekucyjne nie mogło być wszczęte, jednakże termin wszczęcia postępowania egzekucyjnego co do obowiązku o charakterze niepieniężnym (w sprawie tej - pieniężny) może być przedłużony tylko o okres do trzech miesięcy.

3. Pogląd sędziów przegłosowujących sprowadzał się, najkrócej mówiąc do tego, że termin wyżej przytoczony może być przez organ egzekucyjny, w warunkach

§ 2 art. 159 ustawy p.e.a., przedłużony w sposób nieograniczony. Tak też stało się w sprawie niniejszej, kiedy to termin pierwotny (25 maja 2006 r.) zabezpieczenia obowiązku pieniężnego na majątku spółki został dwukrotnie przedłużony, tj. do dnia 31 sierpnia 2006 r. i 30 listopada 2006 r. Zwięzłe uzasadnienie, omawianego poglądu, oparte zostało na wykładni art. 159 § 2 ustawy p.e.a., z której wynika, że brak jest przesłanki do ograniczenia przedłużenia terminu, a zatem termin zabezpieczenia może być przedłużony

w sposób nieograniczony. W uzasadnieniu tym (cz. II) odwołano się również do tez z orzecznictwa sądów administracyjnych.

4. Z wyżej przedstawionym poglądem nie mogę się zgodzić. Po pierwsze,

ze względów formalnych, albowiem uzasadnienie zawarte w cz. II wymienionego wyroku nie zezwala na merytoryczną polemikę. Natomiast nie jestem związany uzasadnieniami zawartymi w innych wyrokach. Przykładowo: w tezie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 stycznia 2006 r. - sygn. akt III SA/Wa 3271/05 (publ. LEX m 211453) zawarto tożsamy zwrot "termin...przedłużony w sposób nieograniczony". Wynikał on z wykładni

a contrario terminu zabezpieczenia obowiązku o charakterze niepieniężnym, gdyż w przepisie art. 159 § 2 ustawy p.e.a. wprowadzono zastrzeżenie, iż w tym przypadku termin może być przedłużony tylko o okres do trzech miesięcy. Przede wszystkim w omawianym przepisie mamy do czynienia z dwiema odmiennymi materiami: obowiązek o charakterze pieniężnym i niepieniężnym. Jeżeli weźmie się tylko pod uwagę ciężar tych obowiązków i ich dolegliwość, to niewątpliwie staje się, iż nie można tu stosować reguły a contrario, bowiem obowiązek bardziej dolegliwy nie powiązany byłby z ograniczeniem przedłużania terminu. Należałoby raczej zastosować wykładnię wewnątrzsystemową przepisu art. 159 § 2 i stwierdzić, iż przedłużenie terminu zabezpieczenia obowiązku o charakterze pieniężnym może nastąpić także o okres do trzech miesięcy, co czyni, iż również to postępowanie trwałoby 6 miesięcy, a więc dostateczny okres do wydania decyzji wymiarowej.

5. W ramach rozważań formalnych można sięgnąć do publikacji R. Hauser,

Z. Leoński "Postępowanie egzekucyjne w administracji - komentarz" C. H. BECK, Warszawa 2003, gdzie na stronie 532 zawarto takie zdanie (wiersz 11 od dołu) "Termin zabezpieczenia należności pieniężnych może być więc przedłużony

w sposób nieograniczony (por. E. Wengerek, op.cit., s.35)". Skoro odwołano się do dzieła cytowanego, to na stronie 521 powołanego komentarza rozwinięto skrót w ten sposób, iż chodzi o książkę: E. Wengerek, Postępowanie zabezpieczające i egzekucyjne. Komentarz, Warszawa 1972. Jeżeli porównamy przytoczone zdanie i zawartym w nim odnośnik, to na stronie 35 komentarza

E. Wengerka nie dopatrzyłem się rozważań o przedłużaniu terminu, zaś na

- raczej - stronie 36 w pk - cie 16 zawarto komentarz pozostający - w mojej ocenie - w opozycji do zwrotu "w sposób nieograniczony" czyli przewlekle, gdyż E. Wengerek napisał: "Postępowanie dotyczące wniosku o zabezpieczenie

i rozpoznanie jego powinna cechować szybkość... Dlatego odraczanie, zawieszanie postępowania... jest sprzeczne z założeniami postępowania zabezpieczającego...".

6. Przechodząc do rozważań merytorycznych mam na uwadze to co dotychczas napisałem oraz względy natury celowościowej w wyrazie szybkości postępowania zabezpieczającego (w sprawie niniejszej trwało ono co najmniej 10 miesięcy, zaś ostatni przedłużony termin nie został "skonsumowany", bowiem wcześniej wydano decyzje wymiarowe i następnie wszczęto postępowanie egzekucyjne). a także właściwość języka polskiego (według definicji słownikowych). W przepisie art. 159 § 2 ustawy p.e.a. wymieniono słowa "termin" i "przedłużony". Skoro w poglądzie sędziów przegłosowujących wymieniono słowo "nieograniczony", to nie można go wiązać ze słowem "termin" , gdyż

wg słownika "nieograniczony to niemający ograniczeń liczebnych, czasowych itp." Cechą zaś terminu jest jego ograniczoność czasowa (por. art. 12 ustawy

- Ordynacja podatkowa). Zatem słowo "nieograniczony" odnieść należy do czynności przedłużania terminu. Wg słownika "przedłużać - przedłużyć to

m.in. spowodować, że coś jest ważne, przydatne dłużej, odroczyć (odraczać) końcowy termin czegoś". Z definicji tej, a także faktu, iż w przepisie art. 159 § 2 użyto czasownika "przedłużony" w czasie teraźniejszym, nie zaś przyszłym (przedłużany), wyprowadzam wniosek, iż termin określony w omawianym przepisie może być przedłużony raz i to na najdalej idący okres trzech miesięcy, nie zaś w sposób nieograniczony. Zwrócić też należy uwagę, iż słowo "przedłużany" nie należy tłumaczyć jako częstotliwy, co wiązane jest ze słowem nieograniczony, lecz jako jeden okres czasu zamknięty datą dzienną.

7. Z powyższych względów uznałem za konieczne sporządzenie zdania odrębnego w podanym na wstępie zakresie.

AL