Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 525/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2009-10-27 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6155 Uzgodnienia w sprawach z zakresu zagospodarowania przestrzennego
Hasła tematyczne: Zagospodarowanie przestrzenne
Ochrona przyrody
Skarżony organ: Inne~Minister Środowiska
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 200, art. 205 § 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 7 , art. 8, art. 9, art. 11, art. 12, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3, art. 124, art. 126
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 60 ust. 1, art. 53 ust. 4 pkt 8, art. 6 ust. 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2003 nr 80 poz 717
law: Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
article: art. 16 ust. 1, art. 17 ust. 1 pkt 7, art. 33 ust. 1, art. 34
journal: Dz.U. 2004 nr 92 poz 880
law: Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wójcik, Sędziowie Sędzia WSA Aneta Dąbrowska (spr.), Sędzia WSA Jakub Linkowski, Protokolant Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 października 2009 r. sprawy ze skargi R. O. i D. O. na postanowienie Ministra Środowiska z dnia [...] października 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uzgodnienia warunków zabudowy 1. uchyla zaskarżone postanowienie i utrzymane nim w mocy postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...]; 2. zasądza od Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska na rzecz skarżących R. O. i D. O. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Minister Środowiska postanowieniem z [...]października 2008r. -zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - utrzymał w mocy postanowienie Wojewody [...] z [...] kwietnia 2007r., którym nie uzgodniono warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr [...]położonej w obrębie [...], gmina [...].

Odmawiając uzgodnienia wnioskowanej inwestycji organ pierwszej instancji wskazał, iż planowana inwestycja położona jest w obszarze specjalnej ochrony ptaków Natura 2000 "[...]" (kod obszaru: [...]) oraz na terenie [...]Parku Krajobrazowego. Zlokalizowana jest w strefie bezpośredniej ochrony rzeki [...]. Dlatego realizacja inwestycji jest sprzeczna z zapisem § 3 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Nr [...]Wojewody [...]z dnia [...]stycznia 2006 r. w sprawie [...]Parku Krajobrazowego. Przepis ten stanowi, iż w parku obowiązuje zakaz: "budowania nowych obiektów budowlanych w pasie szerokości 100 m od linii brzegów rzek, jezior i innych zbiorników wodnych z wyjątkiem obiektów służących turystyce wodnej, gospodarce wodnej lub rybackiej".

Minister Środowiska - rozpoznający sprawę w wyniku zażalenia D. i R. O. - utrzymał w mocy postanowienie z [...]kwietnia 2007r., powtarzając stanowisko prezentowane przez Wojewodę, tj. uznał, iż planowana inwestycji jest sprzeczna z § 3 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia z dnia 26 stycznia 2006 r. w sprawie [...] Parku Krajobrazowego.

D. O. i R. O. w skardze wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia jako wydanego z naruszeniem prawa oraz zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie:

1) art. 64 ust. 1 i 3 i art. 92 ust. 1 Konstytucji, art. 140 K.c, art. 16 ust. 3 i art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, art. 4 ustawy Prawo budowlane, art. 2 pkt 12 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym;

2) art. 6, art. 7, art. 8, art. 10 § 1, art. 12, art. 77, art. 81 i art. 107 § 3 w zw. z art. 11 K.p.a.

Skarżący podnieśli, iż Minister Środowiska nie zbadał czy rozporządzenie z dnia [...]stycznia 2006 r. zostało wydane w zakresie delegacji ustawowej zawartej w

Sygn. akt IV SA/Wa 525/09

art. 16 a ust. 3 ustawy o ochronie przyrody, jako że rozporządzenie to nie jest rozporządzeniem o utworzeniu [...]Parku Krajobrazowego. Z adnotacji widniejących pod tym Rozporządzeniem, a także z informacji zamieszczonych na stronie internetowej Parku wynika, że Park został utworzony uchwałami: Nr [...] Wojewódzkiej Rady Narodowej w S. z [...]grudnia 1977 r. oraz Wojewódzkiej Rady Narodowej w O. Nr [...]z dnia [...] grudnia 1977 r. w sprawie utworzenia [...]Parku Krajobrazowego. Oznacza to, w ocenie skarżących, że zaskarżone postanowienie mogło zostać wydane z naruszeniem art. 16 ust. 3 i art. 17 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody, a co za tym idzie także z naruszeniem art. 6, art. 7 i art. 8 K.p.a. Podstawę materialnoprawną decyzji administracyjnej (także postanowienia) może stanowić tylko ustawa bądź wydane na jej podstawie, w ramach wyraźnego upoważnienia w niej zawartego, przepisy wykonawcze, o czym stanowi art. 92 ust. 1 Konstytucji RP. Takiej podstawy nie może więc stanowić przepis wykonawczy wydany z przekroczeniem delegacji ustawowej.

Zarzut naruszenia przez Ministra Środowiska art. 107 § 3 K.p.a. w związku z art. 11 K.p.a. jest także usprawiedliwiony, bowiem uzasadnienie zaskarżonego postanowienia nie zawiera ustosunkowania się do wyżej powołanego zagadnienia.

Zastosowany w odniesieniu do działki skarżących § 3 ust. 1 pkt 7 tego rozporządzenia, prowadzi nie tylko do ograniczenia praw skarżących jako obywateli, w szczególności zagwarantowanego w art. 64 Konstytucji RP prawa własności działki nr [...]. Uzasadniony jest zarzut nie tylko naruszenia wyżej wymienionego przepisu Konstytucji, ale i 140 K.c, art. 4 ustawy Prawo budowlane i art. 2 pkt 12 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.

Dalej skarżący wskazali, iż organ nie wyjaśnił sprawy pod kątem lokalizacji działki, na której skarżący planują inwestycję. W myśl w § 1 pkt 1 rozporządzenia nr [...],[...]Park Krajobrazowy obejmuje między innymi obszar w gminie [...], w której znajduje się działka nr [...]. Zaś w § 1 pkt 2 tego rozporządzenia wskazano, że także otulina parku znajduje się między innymi w gminie [...]. Zadaniem Ministra Środowiska było więc wyjaśnienie czy działka nr [...]leży w granicach Parku czy w granicach otuliny Parku (lub także poza nią). Powyższe nie wynika bowiem jednoznacznie z zamieszczonego w załączniku do rozporządzenia nr [...]opisu przebiegu granicy Parku i opisu przebiegu granicy otuliny Parku. Tymczasem kwestia ta ma istotne znaczenie w niniejszej sprawie, bowiem z art. 17 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody wynika, że zakazy, o których w nim mowa, mogą być

Sygn. akt IV SA/Wa 525/09

wprowadzone w parku krajobrazowym, co oznacza że nie dotyczą jego otuliny. Także z § 3 pkt 1 rozporządzenia nr [...]wynika, że wprowadzone w Parku zakazy dotyczą tylko terenu Parku. Zatem Minister naruszył art. 7 i art. 77 K.p.a.

Skarżący zauważyli także, iż na czynności zmierzające do poczynienia wszelkich ustaleń i kompleksowej ich oceny Minister Środowiska miał bardzo dużo czasu, bowiem zażalenie zostało złożone w kwietniu 2007 r., zaś zaskarżone postanowienie zapadło [...]października 2008 r. Świadczy to, zdaniem skarżących, o naruszeniu także art. 12 K.p.a., tym bardziej, że z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia nie wynika aby wystąpiły przesłanki z § 2 tego przepisu, tj. aby Minister Środowiska przeprowadzał jakiekolwiek uzupełniające postępowanie dowodowe. Żaden z terminów wskazanych w art. 35 § 3 K.p.a. nie został dochowany.

Nadto zostało podniesione, iż nie zapewniono skarżącym prawa do czynnego udziału w postępowaniu, nie dano im możliwości zapoznania się z posiadanymi przez Ministra materiałami dotyczącymi sprawy, ani wypowiedzenia się co do tych materiałów, co oznacza, że doszło także do naruszenia art. 10 § 1 i art. 81 K.p.a.

Minister Środowiska - w odpowiedzi na skargę - wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonym postanowieniu. Odnosząc się do zarzutów skargi organ podniósł, iż zgodnie z art. 64 ust. 3 Konstytucji oraz art. 140 K.c, własność jest najpełniejszym prawem do rzeczy, ale nie jest prawem nieograniczonym. Granice prawa własności zakreślają w pierwszym rzędzie przepisy ustaw. Ustawowe ograniczenia prawa własności ujawniają się natomiast w różnym obszarze zarówno w zakresie korzystania z rzeczy, jak też rozporządzenia rzeczą, np. ochrona przyrody.

W przedmiotowej sprawie zadaniem organu było ścisłe odniesienie się do kwestii związanych z ochroną przyrody w aspekcie planowanej przez skarżących inwestycji. W związku z powyższym przedmiotem analizy organu była wskazana lokalizacja zabudowy jak również charakter ww inwestycji w kontekście obowiązujących - przepisów z zakresu ochrony przyrody. Planowana inwestycja, jak również cała działka o nr ew. [...], zlokalizowana jest w odległości mniejszej niż 100 m od rzeki [...], co stoi w sprzeczności z zakazem zawartym w § 3 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Nr [...] Wojewody [...]z dnia [...]stycznia 2006 r. w sprawie [...]Parku Krajobrazowego. Przedmiotowe rozporządzenie zostało

Sygn. akt IV SA/Wa 525/09

wydane na podstawie art. 16 ust. 3 i art. 17 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody i zgodnie z art. 94 w zw. z art. 87 ust. 2 Konstytucji jest źródłem prawa powszechnie obowiązującego. Badanie konstytucyjności ww aktu prawnego nie należy do kompetencji organu.

Organ rozpatrując sprawę podjął wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Z przedstawionych w sprawie dokumentów oraz z załącznika do rozporządzenia Nr [...]Wojewody [...] wynika jednoznacznie, że działka o nr ew. [...] znajduje się na terenie [...]Parku Krajobrazowego.

Dodatkowo Minister przyznał, iż prowadząc postępowanie naruszył art. 12 w zw. z art. 35 § 3 K.p.a., jednak okoliczność ta nie ma znaczenia dla sprawy, gdyż nie stanowi podstawy do wzruszenia wydanego przez organ postanowienia.

Skarżący w piśmie procesowym z 1 lipca 2009 r. wnieśli m. in. o zwrócenie się przez Sąd z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego "co do zgodności wydania przez Wojewodę rozporządzenia z dnia [...] stycznia 2006 r. z treścią art. 16 ust. 3 ustawy o ochronie przyrody, a co za tym idzie także z treścią art. 92 ust. 1 i art. 94 w zw. z 87 ust. 2 Konstytucji RP.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) - dalej w skrócie: P.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.

Sąd, badając legalność zaskarżonego postanowienia w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, nie będąc jednak związany - stosownie do art. 134 P.p.s.a. - zarzutami i wnioskami skargi, uwzględnił skargę. W konsekwencji uznał, iż postanowienie Ministra Środowiska z [...] października 2008 r. i utrzymane nim w mocy postanowienie Wojewody [...] z [...] kwietnia 2007

Sygn. akt IV SA/Wa 525/09

r. zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Organy obu instancji dokonując oceny planowanej inwestycji pod kątem ochrony przyrody naruszyły - w ocenie Sądu - przepisy art. 7, art. 8, art. 9, art. 11, art. 12, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W myśl art. 60 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. nr 80, poz. 717, ze zm.) - dalej w skrócie: u.p.z.p., decyzje o warunkach zabudowy wydaje wójt, burmistrz albo prezydent miasta po uzgodnieniu z organami, o których mowa w art. 53 ust. 4 u.p.z.p. (w zw. z art. 64 ust. 1 u.p.z.p.), w tym z wojewodą - w odniesieniu do innych niż park narodowy i jego otulina obszarów objętych ochroną na podstawie przepisów o ochronie przyrody (pkt 8). Do form ochrony przyrody - stosownie do treści art. 6 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody - zalicza się m. in. parki krajobrazowe (pkt 3) i obszary Natura 2000 (pkt 5).

Park krajobrazowy - według art. 16 ust. 1 ustawy z 16 kwietnia 2004r. o ochronie przyrody (Dz.U. Nr 92, poz. 880, ze zm.) - obejmuje obszar chroniony ze względu na wartości przyrodnicze, historyczne i kulturowe oraz walory krajobrazowe w celu zachowania, popularyzacji tych wartości w warunkach zrównoważonego rozwoju. Utworzenie parku krajobrazowego lub powiększenie jego obszaru następuje w drodze rozporządzenia wojewody, które określa jego nazwę, obszar, przebieg granicy i otulinę, jeżeli została wyznaczona, szczególne cele ochrony oraz zakazy właściwe dla danego parku krajobrazowego lub jego części wybrane spośród zakazów, o których mowa w art. 17 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody, wynikające z potrzeb jego ochrony (art. 16 ust. 3 ustawy o ochronie przyrody). I tak stosownie do art. 17 ust. 1 pkt 7 ustawy o ochronie przyrody w parku krajobrazowym mogą być wprowadzone zakazy, w tym m. in. zakaz budowania nowych obiektów budowlanych w pasie szerokości 100 m od linii brzegów rzeki, jezior i innych zbiorników wodnych, z wyjątkiem obiektów służących turystyce wodnej, gospodarce wodnej lub rybackiej. Przedstawiony zakaz wprowadzono § 3 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Nr [...]Wojewody [...]z dnia [...]stycznia 2006r. w sprawie [...]Parku Krajobrazowego (zwanego dalej: rozporządzeniem) i na tym zakazie oparto odmowę uzgodnienia w kontrolowanej sprawie. Organ uznał, iż działka, na której ma być zrealizowana wnioskowana przez

Sygn. akt IV SA/Wa 525/09

skarżących inwestycja znajduje się w odległości mniejszej niż 100 m od rzeki [...], czyli w strefie bezpośredniej ochrony tej rzeki, co czyni niemożliwym wydanie pozytywnego uzgodnienia.

Niezależnie od ochrony właściwej dla parku krajobrazowego, rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 21 lipca 2004 r. w sprawie obszarów specjalnej ochrony ptaków Natura 2000 (Dz. U Nr 229, poz. 2313 ze zm.) zmienionym rozporządzeniem z dnia 27 października 2008 r. (Dz. U. Nr 198 poz. 1226) został wyznaczony obszar specjalnej ochrony ptaków Natura 2000 pod nazwą "[...]" ([...]). Jak zauważył organ pierwszej instancji działka leży również w tym obszarze. Wnioskować zatem należy, iż obszar ten stanowił drugą z przesłanek do odmowy uzgodnienia przedmiotowej inwestycji. Celem wyznaczenia takiego obszaru jest ochrona populacji dziko występujących gatunków ptaków, utrzymanie i zagospodarowanie ich naturalnych siedlisk zgodnie z wymogami ekologicznymi, przywracanie zniszczonych biotopów oraz tworzenie biotopów. Innymi słowy ochrona obszarów Natura 2000 polega w szczególności na ograniczeniu możliwości ingerencji, które mogłyby prowadzić do negatywnych skutków dla dóbr przyrodniczych objętych taką ochroną. Zgodnie z art. 33 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody zabrania się podejmowania działań mogących w sposób znaczący pogorszyć stan siedlisk przyrodniczych oraz siedlisk gatunków roślin i zwierząt, a także w znaczący sposób wpłynąć na gatunki, dla których ochrony został wyznaczony obszar Natura 2000, z zastrzeżeniem art. 34. Na podstawie zaś art. 34 ustawy o ochronie przyrody dopuszcza się możliwość realizacji inwestycji, jeżeli za jej realizacją przemawiają konieczne wymogi nadrzędnego interesu publicznego, brak jest rozwiązań alternatywnych oraz zapewnione zostanie wykonanie kompensacji przyrodniczej. Przepis ten wskazuje, że ustawa o ochronie przyrody nie zawiera bezwzględnego zakazu zabudowy na obszarze Natura 2000, a jedynie zabrania lokalizacji inwestycji mogących w znaczący sposób pogorszyć stan siedlisk przyrodniczych, a także w znaczący sposób wpływać negatywnie na gatunki, dla ochrony których obszar został wyznaczony.

Stanowisko negatywne organów zaprezentowane w sprawie - w ocenie Sądu - jest przedwczesne.

Po pierwsze, odnośnie pierwszej z form ochrony, czyli [...]Parku Krajobrazowego skarżący zarzucili, iż w sprawie nie zostało w sposób bezsporny

Sygn. akt IV SA/Wa 525/09

wykazane, że ich działka leży na terenie tego Parku. W tym względzie należało przyznać rację skarżącym, albowiem istotnie z akt sprawy, w szczególności z kopii mapy oznaczonej "[...]", nie wynika czy na pewno działka skarżących nr [...]położona w obrębie [...], gmina [...], znajduje się na terenie [...]Parku Krajobrazowego. Tymczasem konsekwencją przyjęcia za pewnik, że działka inwestycyjna leży na terenie [...]Parku Krajobrazowego, stało się orzeczenie przez organy obu instancji - w oparciu o treść § 3 ust. 1 pkt 7 powołanego już rozporządzenia - o odmowie uzgodnienia planowanej inwestycji. Zatem brak popartego konkretnymi dowodami wywodu wspierającego twierdzenie organów, że planowana inwestycja zlokalizowana jest na terenie parku, do tego terenie objętym zakazem wynikającym z § 3 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia, czyni zasadnym zarzut wydania rozstrzygnięć z naruszeniem art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. W tymże aspekcie sprawy zauważyć także należy, iż Sąd - w toku postępowania sądowoadministracyjnego - wezwał organ do przedłożenia aktualnej mapy obrazującej przebieg granicy Parku w okolicach działki skarżących nr [...]z zaznaczeniem miejsca położenia tej działki. W odpowiedzi organ podał, iż "nie posiada aktualnej mapy obrazującej przebieg granicy Parku w okolicach działki skarżących". Przebieg granicy wynika z załącznika do rozporządzenia Wojewody [...]z dnia [...]stycznia 2006 r., które jest źródłem powszechnie obowiązującego prawa [...]. Przedmiotowe rozporządzenie nie zawiera natomiast załącznika graficznego obrazującego przebieg granic Parku". W załączeniu pisma przesłano szkic sytuacyjny [...]. W kwestii braku załącznika graficznego do rozporządzenia należy zgodzić się z organem. Nie można jednak podzielić twierdzenia, iż nie istnieje mapa obrazująca przebieg granicy Parku i jego otuliny. Z treści bowiem jedynego załącznika do rozporządzenia, który zawiera opis przebiegu granicy Parku i otuliny Parku wynika, iż graficzny przebieg granicy Parku obrazują arkusze map ewidencyjnych poszczególnych obrębów, gmin. Przykładowo "W skład Parku wchodzi obszar określony linią graniczną, która biegnie od punktu przecięcia południowej linii brzegowej rzeki [...]ze wschodnim skrajem drogi krajowej [...] [...] (wg ark. Nr 1 mapy ewidencyjnej obrębu [...], gm. [...])". Powyższe wyjaśnienia organu i nieczytelność załącznika pisma zawierającego to wyjaśnienie oraz stanowisko Sądu, tym bardziej przemawiają za zasadnością twierdzenia, iż postanowienia podjęto bez wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności mających miarodajny wpływ na wynik

Sygn. akt IV SA/Wa 525/09

sprawy. W świetle tego organ przy ponownym rozpoznawaniu sprawy w pierwszej kolejności ustali lokalizację działki ([...]Park Krajobrazowy, otulina, czy poza wymienionymi obszarami).

Z kolei odnosząc się do drugiej z form ochrony, mianowicie obszaru specjalnej ochrony ptaków Natura 2000 pod nazwą "[...]", jednocześnie mając za podstawę powyższe wywody na temat regulacji prawnych dotyczących takiego obszaru, należało uznać, iż samo stwierdzenie, że inwestycja położona jest na obszarze Natura 2000, do tego zawarte jedynie w postanowieniu organu pierwszej instancji, nie czyni zadość wymogom wynikającym z przytoczonych regulacji prawnych. W sytuacji gdy teren inwestycji znajduje się na obszarze Natura 2000 obowiązkiem organu uzgadniającego tę inwestycję jest dokonanie oceny, w oparciu o zebrany materiał dowodowy w sprawie, czy inwestycja będzie miała negatywny wpływ na siedliska przyrodnicze występujących tam gatunków, dla ochrony których utworzono obszar Natura 2000 i czy wpływ ten będzie miał charakter znaczący. Do obowiązku organu należy zbadanie oddziaływania przedsięwzięcia na integralność obszaru, a więc czy realizacja planowanej zabudowy może zredukować liczebność kluczowych gatunków oraz spowodować zaburzenia, które wpłyną na wielkość populacji, zagęszczenie lub równowagę między kluczowymi gatunkami. Wszystko to dowodzi, iż również w tym kontekście sprawa nie została wyjaśniona w sposób wystarczający do ostatecznego rozstrzygnięcia, czym naruszono powołane wyżej przepisy prawa procesowego.

Organy administracji publicznej mają obowiązek działania z należytą starannością i wnikliwością. Zgodnie z ogólnymi zasadami postępowania administracyjnego i zasadami dowodowymi organy administracji, także w postępowaniu uzgodnieniowym, powinny podjąć wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy (art. 7 K.p.a.). W tym celu obowiązane były w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 K.p.a), a następnie ocenić na jego podstawie, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 K.p.a.), zaś wynik tej oceny powinien znaleźć odzwierciedlenie w przekonywującym uzasadnieniu postanowienia (art. 11 w zw. z art. 107 § 3, art. 124 § 2 oraz art. 126 K.p.a.). Uznając zatem, iż organy nie wyjaśniły sprawy w stopniu wystarczającym do ostatecznego rozstrzygnięcia, a prawidłowe i wyczerpujące ustalenia nie zostały zawarte w uzasadnieniach postanowień - w ocenie Sądu - doszło do naruszenia powołanych wyżej przepisów

Sygn. akt IV SA/Wa 525/09

postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z uwagi zatem na konieczność ponownego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego Sąd, uwzględniając generalną zasadę rozpatrywania sprawy w dwóch instancjach (art. 15 K.p.a.), uchylił zarówno zaskarżone postanowienie jak i postanowienie organu pierwszej instancji. W sytuacji, gdy teren planowanej inwestycji znajduje się na obszarze Natura 2000 "[...]" i wobec wykazania, że również znajduje się na obszarze [...]Parku Krajobrazowego - przy ponownym rozpoznawaniu sprawy - należy dokonać bezspornej oceny czy inwestycja ta możliwa jest do pogodzenia z tymi konkretnymi formami ochrony. Odmowa uzgodnienia może nastąpić tylko na podstawie wskazanego wprost przepisu prawa (Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Komentarz, red. prof. zw. dr hab. Zygmunt Niewiadomski, Warszawa 2004, str. 428). Należy bowiem pamiętać, iż brak uzgodnienia inwestycji pociąga za sobą skutek w postaci daleko idącego ograniczenia prawa własności skarżących, którzy tym samym nie mogą w pełnym zakresie korzystać z nieruchomości stanowiącej teren inwestycji. I chociaż oczywistym jest, iż co do zasady ograniczenie to jest dopuszczalne, albowiem za wystarczającą podstawę do jego stosowania należy uznać przepisy ustawy o ochronie przyrody (Konstytucja RP daje bowiem ustawodawcy zwykłemu kompetencje do ograniczania w uzasadnionym zakresie prawa własności), to przyjąć należy, iż ograniczenie prawa własności wymaga jasnego wykazania przez organ, iż przesłanki uzasadniające zastosowanie takiego środka istotnie występują.

Innym uchybieniem procesowym niezauważonym przez organ odwoławczy jest brak podpisu skarżących pod zażaleniem. Zatem obowiązkiem organu przy ponownym rozpoznawaniu sprawy będzie także uzupełnianie tego braku formalnego, aby nie narazić się na zarzut wydania rozstrzygnięcia z naruszeniem art. 63 § 3 i art. 64 § 2 K.p.a.

Odparcia wymaga zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 16 ust. 3 i art. 17 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody. Nadto związane z nim twierdzenie jakoby rozporządzenie Nr [...]z dnia [...]stycznia 2006r. w sprawie [...]Parku Krajobrazowego (Dz. Urz. Woj. [...]., Nr [...]poz. [...]) - wobec faktu, iż nie jest rozporządzeniem o utworzeniu [...]Parku Krajobrazowego - zostało wydane wbrew delegacji ustawowej z art. 16 ust. 3 ustawy o ochronie przyrody w brzmieniu obowiązującym w dniu jego wydania i jest niezgodne z Konstytucją RP. Stąd wniosek skarżących o zwrócenie się w tej kwestii z pytaniem prawnym do

Sygn. akt IV SA/Wa 525/09

Trybunału Konstytucyjnego. Otóż [...]Park Krajobrazowy został utworzony uchwałami:

* Nr [...]Wojewódzkiej Rady Narodowej w S. z dnia [...] grudnia 1977 r. w sprawie utworzenia [...] Parku Krajobrazowego (Dz. U. [...]),

* Nr [...] Wojewódzkiej Rady Narodowej w O. z dnia [...]grudnia 1977 r. w sprawie utworzenia [...]Parku Krajobrazowego (Dz. U. [...]).

Uchwały te zgodnie z obwieszczeniem Nr [...]Wojewody [...]z dnia [...]marca 1999 r. w sprawie wykazu obowiązujących aktów prawa miejscowego wydanych przed 1 stycznia 1999 roku przez b. Wojewódzkie Rady Narodowe, b. Prezydia Wojewódzkich Rad Narodowych oraz Wojewodów: [...],[...],[...],[...],[...]oraz [...] (Dz. Urz. Woj. [...]) -wydanym na podstawie delegacji art. 106 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 13 października 1998r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 i Nr 162, poz. 1126) - uznano za nadal obowiązujące na obszarze województwa [...] lub jego części. Zgodnie zaś z art. 153 ustawy z 16 kwietnia 2004r. o ochronie przyrody, formy ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1 - 4 (w tym park krajobrazowy) i 6 - 10, utworzone lub wprowadzone przed dniem wejścia w życie ustawy stają się formami ochrony przyrody w rozumieniu niniejszej ustawy. Uregulowanie to miało na celu zachowanie wymienionych form ochrony przyrody, które występowały również pod rządami ustawy o ochronie przyrody z 1991r. Powyższe rozwiązanie zawarto w celu uniknięcia powoływania ich do życia na nowych zasadach (K. Gruszecki, Ustawa o ochronie przyrody. Komentarz, Zakamycze 2005, s. 565). Wskazać także należy, iż na podstawie art. 7 ustawy z dnia 7 grudnia 2000r. o zmianie ustawy o ochronie przyrody (Dz. U. z 2001, Nr 3, poz. 21), m. in. parki krajobrazowe utworzone na podstawie dotychczasowych przepisów stają się parkami krajobrazowymi w rozumieniu niniejszej ustawy. Treść art. 153 ustawy z 2004r. i art. 7 ustawy z 2000r. pozwalają więc stwierdzić, iż nastąpiła ciągłość funkcjonowania m. in. parku krajobrazowego. W tej sytuacji Wojewoda [...]nie mógł ponownie utworzyć [...]Parku Krajobrazowego, gdyż takowy już wcześniej został utworzony i funkcjonował, tylko wydanym rozporządzeniem uwzględnił

Sygn. akt IV SA/Wa 525/09

wymogi określone w ustawie z 2004r. W istocie nazwa i treść spornego rozporządzenia nie mogły być inne. Musiało ono bowiem stanowić nową podstawę prawną dla istniejącego już zgodnie z prawem parku krajobrazowego i określać jednocześnie zmiany wymagane nową ustawą. Tym samym rozporządzenie w sprawie [...]Parku Krajobrazowego nie zostało wydane wbrew delegacji wynikającej z art. 16 ustawy o ochronie przyrody.

Odnośnie podniesionego przez skarżących zarzutu niezgodności przepisów rozporządzenia z aktem rangi ustawowej, w tym z Konstytucją, należy stwierdzić, iż co do zasady orzekanie o zgodności ustaw z Konstytucją, jak również aktów wykonawczych z ustawami należy do Trybunału Konstytucyjnego (art. 188 Konstytucji RP). Skład orzekający sądu administracyjnego może dokonywać oceny zgodności aktów normatywnych z Konstytucją w ten sposób, iż powziąwszy uzasadnione wątpliwości odnośnie konstytucyjności danego aktu może w myśl art. 3 ustawy o Trybunale Konstytucyjnym przedstawić Trybunałowi stosowne pytanie prawne, jeżeli od odpowiedzi na to pytanie zależy rozstrzygnięcie sprawy toczącej się przed sądem. Sąd orzekający w niniejszej sprawie nie stwierdził jednakże istnienia uzasadnionych wątpliwości co do zgodności z przepisami Konstytucji RP lub innymi regulacjami rangi ustawowej przepisów rozporządzenia wskazanych przez skarżących, które wymagałoby od Sądu, jak tego oczekiwali skarżący, wystąpienia do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym. Dodać jednak należy, iż niezależnie od faktu, że sąd nie znalazł podstaw do zwrócenia się do Trybunału Konstytucyjnego, w trybie wskazanym w art. 3 ustawy o Trybunale Konstytucyjnym, skarżący mogą samodzielnie skorzystać z instytucji wskazanej w art. 79 ust. 1 Konstytucji RP. Zgodnie z tym przepisem każdy, czyje konstytucyjne wolności lub prawa zostały naruszone, ma prawo, na zasadach określonych w ustawie, wnieść skargę do Trybunału Konstytucyjnego w sprawie zgodności z Konstytucją ustawy lub innego aktu normatywnego, na podstawie którego sąd lub organ administracji publicznej orzekł ostatecznie o jego wolnościach lub prawach albo o jego obowiązkach określonych w Konstytucji.

Przy ponownym rozpoznawaniu sprawy organ będzie miał na względzie wytyczne sformułowane w niniejszym orzeczeniu i stosując się do nich w pełni wyda rozstrzygnięcie odpowiadające prawu.

Sygn. akt IV SA/Wa 525/09

W tym stanie rzeczy Sąd - na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 P.p.s.a. - orzekł jak w punkcie 1 sentencji wyroku. O zwrocie kosztów postanowiono - w punkcie 2 - na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 P.p.s.a.