Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 827/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-12-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 156 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 66 ust. 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Sędziowie sędzia WSA Tomasz Janeczko, sędzia WSA Mirosław Montowski (spr.), , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 4 grudnia 2020 r. sprawy ze skargi M. Z. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2020 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę


UZASADNIENIE

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2020 r., znak: [...], którą ww. organ, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm., dalej jako "k.p.a."), po rozpatrzeniu odwołania Pana W. T. od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] grudnia 2019 r., znak: [...], odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] lipca 2019 r., nr [...], uchylił ww. decyzję organu wojewódzkiego i stwierdził nieważność decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z [...] lipca 2019 r., nr [...].

Do wydania zaskarżonej decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego (zwanego dalej także "organem II instancji" bądź "GINB") doszło w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych wskazanych przez ten organ.

Decyzją z [...] lipca 2019 r., nr [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] (dalej jako "PINB w [...]") nakazał właścicielowi budynku gospodarczego położonego w P. przy ul. [...], na działce nr ew. [...] - Panu M. Z. "doprowadzić do pionu odspojone elementy, części budynku i przytwierdzić je do pozostałej części murowanej budynku tj. ściany z cegły" w terminie do 30 września 2019 r.

Podaniem z dnia 25 września 2019 r. Pan W. T. wniósł o stwierdzenie nieważności ww. decyzji, gdyż w ocenie wnioskodawcy, została ona wydana z rażącym naruszeniem prawa.

Decyzją z [...] grudnia 2019 r., znak: [...], [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej jako "[...] WINB") odmówił stwierdzenia nieważności ww. decyzji organu powiatowego.

Od powyższej decyzji w ustawowym terminie odwołał się W. T..

Po rozpatrzeniu odwołania W. T. oraz po przeanalizowaniu akt sprawy, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego przypomniał, że podstawę prawną rozstrzygnięcia PINB w [...] z [...] lipca 2019 r., który nakazał właścicielowi budynku gospodarczego położonego w P. przy ul. [...], na działce nr ew. [...] "doprowadzenie do pionu odspojonych elementów, części budynku i przytwierdzić je do pozostałej części murowanej budynku tj. ściany z cegły", stanowił art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r., poz. 1186, dalej jako "Prawo budowlane"). Wydanie tej decyzji było poprzedzone postępowaniem w sprawie legalności wybudowania przedmiotowego obiektu. Kwestia ta była już wcześniej rozpatrywana przez organy nadzoru budowlanego. Decyzją z [...] lutego 1992 r., znak: [...], Wojewoda [...] uchylił decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] z [...] grudnia 1991 r., znak: [...], w zakresie odmowy wydania decyzji nakazującej wykonanie rozbiórki drewnianej komórki znajdującej się na działce nr [...] w P., oraz wskazał na konieczność sporządzenia opinii w zakresie ochrony przeciwpożarowej. Opinia taka została przedłożona i wynika z niej, że drewniany obiekt spełnia wymagania przepisów w zakresie ochrony przeciwpożarowej. Ostateczna decyzja organu nadzoru budowlanego wyższej instancji z [...] lutego 1992 r. uzależniała kwestie legalności wybudowania przedmiotowego obiektu jedynie od spełnienia wymagań z zakresu ochrony przeciwpożarowej. Przedmiotowy obiekt spełnia te wymagania, co przesądziło o braku podstaw do wydania decyzji w trybie art. 37 ust. 1 ustawy z dnia z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane (Dz. U nr 38, poz. 229 ze zm.). W związku z powyższym możliwe było wydanie decyzji w trybie art. 66 Prawa budowlanego.

Organ II instancji wyjaśnił, że w sprawie nie było wątpliwości co do niewłaściwego stanu technicznego przedmiotowego obiektu. Podczas oględzin dokonanych w dniu 23 października 2014 r. stwierdzono, że na działce nr [...] w Z. "znajduje się budynek gospodarczy konstrukcji drewnianej, ze ścianą w granicy z cegły pełnej o gr. 12 cm (...) budynek (jego konstrukcja drewniana) odspoiła się od ściany z cegły pełnej", to samo stwierdzono podczas oględzin w dniu 4 kwietnia 2016 r. Zły stan techniczny znajduje także potwierdzenie w znajdującej się w aktach sprawy dokumentacji fotograficznej. Zatem konieczne było przeprowadzenie postępowania w trybie art. 66 Prawa budowlanego celem usunięcia nieprawidłowości w stanie technicznym drewnianego obiektu.

Niemniej jednak, we wniosku o wszczęcie jak i w trakcie postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji organu powiatowego nakazującej wykonanie określonych robót budowlanych, właściciel budynków położonych na nieruchomości sąsiedniej, tj. na działce o nr [...] – W. T. wskazywał, że decyzja ta narusza jego prawo własności i może prowadzić do zniszczenia ściany należącego do niego budynku. Tak bowiem, wnioskodawca podważał twierdzenie, że przedmiotowy obiekt posiada czwartą ścianę z cegieł. W pismach z 7 lutego 2019 r. i 23 marca 2016 r. wnioskodawca podnosił, że sporna komórka nie posiada czwartej samodzielnej ściany spełniającej funkcje konstrukcyjno-spajające obiekt – jest to pogrubienie ściany jego budynku o grubość 10 cm, którą można uznać co najwyżej za "przylepkę z cegły, która raczej obciąża jego ścianę".

GINB uznał powyższe zarzuty za słuszne, ponieważ według organu, z dokumentacji fotograficznej załączonej do protokołu z oględzin z dnia 23 października 2014 r. oraz przedłożonej przez wnioskodawcę w toku postępowania wynika, że przedmiotowy obiekt budowlany posiada trzy ściany drewniane i odspoił się nie od własnej ściany, tylko od ściany budynku znajdującego się na działce nr [...] oraz od muru dzielącego obie nieruchomości. Rząd cegieł uznany podczas oględzin za ścianę przedmiotowego obiektu niewątpliwie nią nie jest. Z zebranej dokumentacji fotograficznej wynika, że "ściana" ta jest niższa od drewnianego obiektu oraz nie znajduje się na całej jego szerokości, nie może więc być uznana za jego ścianę konstrukcyjną. Także ze znajdujących się w aktach sprawy dokumentów wynika, że jest to obiekt o konstrukcji drewnianej, a nie drewniano-murowanej. W decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] z dnia [...] grudnia 1991 r., której przedmiotem była m.in. kwestia legalności budowy drewnianej komórki na dz. nr [...] w P., wskazano, że na działce tej znajduje się drewniana komórka nietrwale związana z gruntem, która przylega do murowanych obiektów gospodarczych zlokalizowanych na działce nr [...] będących własnością W. T.. Także w decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 1992 r. jest mowa o komórce drewnianej. Powyższe potwierdza również opracowanie z zakresu ochrony przeciwpożarowej z dnia 28 września 2018 r., w którym stwierdzono, że "konstrukcja budynku gospodarczego wykonana z drewna, słupy drewniane, ściany wykonane z drewnianych desek, dach o konstrukcji drewnianej (..,)".

Zdaniem organu II instancji, zebrany w sprawie materiał dowodowy jednoznacznie wskazuje, że wykonanie decyzji PINB w [...] z [...] lipca 2019 r. polegałoby na przymocowaniu przedmiotowego obiektu do ściany budynku znajdującego się na sąsiedniej działce, a więc oznaczałoby ingerencję w prawo własności jej właściciela – W. T.. Taka ingerencja stanowi rażące naruszenie przepisu art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego. GINB podkreślił, że roboty budowlane można wykonać tylko w przypadku posiadania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Nie ulega wątpliwości, że zobowiązany do wykonania robót M. Z. nie posiada prawa do takiego dysponowania budynkiem położonym na działce nr [...], stanowiącej własność W. T..

Organ II instancji stwierdził zatem, że decyzja PINB w [...] dotknięta jest wadą kwalifikowaną, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., albowiem rażąco narusza prawo. Skutki analizowanego uchybienia są niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia praworządności, skoro prowadzą do naruszenia prawa własności właściciela budynku znajdującego się na działce nr [...], o którym mowa w art. 140 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r. poz. 1145).

Ponadto GINB zauważył, że doprowadzenie przedmiotowego obiektu budowlanego do właściwego stanu technicznego w sposób wskazany w sentencji kontrolowanej decyzji może być niemożliwe z uwagi na zły stan desek, z którego jest on zbudowany. Z akt sprawy nie wynika, aby organ powiatowy badał, czy stan techniczny obiektu pozwala na wykonanie takich robót. Nie ustalając tego PINB w [...] w sposób rażący naruszył art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego w zw. z art. 7 i 77 § 1 k.p.a.

W tych okolicznościach GINB uznał za konieczne uchylenie decyzji [...] WINB z dnia [...] grudnia 2019 r. i stwierdzenie nieważności badanej decyzji organu powiatowego.

Z takim rozstrzygnięciem nie zgodził się M. Z. (dalej także "skarżący") wnosząc skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Skarżący podniósł, że sprawa dotycząca przedmiotowej komórki była już rozpatrywana w latach 90-tych XX wieku przez organy administracji. Urząd Rejonowy w [...] decyzją z [...] grudnia 1991 r., nr [...], po rozpatrzeniu wniosku W. T.odmówił wydania nakazu rozbiórki ogrodzenia działki nr [...] w P. oraz drewnianej komórki zlokalizowanej na ww. działce. Wojewoda [...] decyzją z [...] lutego 1992 r., nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję w części dotyczącej ogrodzenia działki o nr [...], a uchylił ww. decyzję w części dotyczącej drewnianej komórki i orzekł tylko o konieczności przeprowadzenia dodatkowego postępowania, w ramach którego organ I instancji winien żądać od właściciela spornej komórki opinii inspektora o stanie zagrożenia pożarowego, jakie stanowi ten obiekt dla bezpośredniego otoczenia i sąsiednich budynków. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 10 czerwca 1992 r. oddalił skargę W. T. na ww. decyzję Wojewody [...] z [...] lutego 1992 r.

Wobec powyższego, zdaniem skarżącego w sprawie zachodzi powaga rzeczy osądzonej i ponowne rozstrzyganie przedmiotowej kwestii oznacza, iż taka decyzja dotknięta jest wadą nieważności, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. Autor skargi wskazuje, że w rozpatrywanym przypadku zachodzi tożsamość podmiotowa i przedmiotowa sprawy, gdyż występują te same strony, natomiast zarzuty inicjatora wszczęcia niniejszego postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji PINB w [...] są tożsame z podnoszonymi przed NSA w sprawie zakończonej wyrokiem z 10 czerwca 1992 r.

Skarżący podnosi, że w dniu 19 października 2018 r. przedłożył wymagane opracowanie sporządzone przez rzeczoznawcę, z którego wynika, że przedmiotowa komórka spełnia wymagania przepisów przeciwpożarowych. Ponadto w odpowiedzi z dnia 19 czerwca 2019 r. na zapytanie PINB w [...] – Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków w [...] wskazał, że latach 50-tych i 60-tych ubiegłego wieku realizacja ww. obiektu nie wymagała uzyskania pozwolenia konserwatorskiego, który powstał dopiero z dniem 26 lutego 1993 r., tj. z chwilą wpisania układu urbanistycznego Starego Miasta P. do rejestru zabytków.

W tym stanie rzeczy skarżący uznaje, że PINB w [...] zobligowany był do wydania kontrolowanej decyzji w oparciu o art. 66 Prawa budowlanego, skoro jego stan techniczny jest nieodpowiedni.

Odnosząc się do stanowiska GINB skarżący podniósł, że PINB w [...] wielokrotnie dokonywał oględzin spornej komórki i nigdy nie nakazał przymocowania jej odspojonych elementów do budynku znajdującego się na działce sąsiedniej o nr [...].

Z przedstawionych względów skarżący wnosi o uchylenie zaskarżonej decyzji GINB.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. W odniesieniu do zarzutów skargi organ II instancji zaznaczył, że sprawa stanu technicznego przedmiotowego budynku gospodarczego (drewnianej komórki) na działce nr [...] nie była przedmiotem oceny sądowoadministracyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie - Ośrodek Zamiejscowy w Katowicach wyrokiem z 10 czerwca 1992 r., sygn. akt SA/Ka 416/92, oddalił skargę na decyzję Wojewody [...] z [...] lutego 1992 r. (znak: [...]) w przedmiocie odmowy wydania nakazu rozbiórki ogrodzenia. Wymieniona decyzja Wojewody [...] z [...]. lutego 1992 r. chociaż utrzymuje w mocy decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] z [...] grudnia 1991 r, znak: [...], w części dotyczącej odmowy wydania decyzji nakazującej rozbiórkę ogrodzenia na działce nr [...] w P., to jednocześnie uchyla decyzję w części dotyczącej drewnianej komórki na tej samej działce i orzeka o konieczności przeprowadzenia dodatkowego postępowania w tej sprawie. Natomiast NSA w uzasadnieniu przywołanego wyroku przyjął, że "kasacyjne uchylenie decyzji I instancji w części dotyczącej komórki oznacza, że w tym przedmiocie nie został wyczerpany tok instancji w postępowaniu administracyjnym w rozumieniu art. 198 Kpa przez co skarga na tę część decyzji nie służy". Wynika z tego, że przedmiotem rozpoznania Sądu nie były kwestie dotyczące stanu technicznego przedmiotowego obiektu budowlanego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity - Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 z późn zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi przepisami prawa, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm., zwanej dalej "p.p.s.a.") wynika, że w wypadku, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas – w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a.

Biorąc pod uwagę powyższe, tutejszy Sąd uznał, że kontrolowana decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego nie narusza prawa w sposób opisany powyżej, a skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem postępowania sądowego była ocena prawidłowości decyzji GINB z dnia [...] stycznia 2020 r., którą organ II instancji uchylił decyzję [...] WINB z dnia [...] grudnia 2019 r., znak: [...] i stwierdził nieważność decyzji PINB w [...] z dnia [...] lipca 2019 r., nr [...].

Należy wobec tego w pierwszej kolejności przypomnieć, że skoro przedmiotem kontroli jest decyzja podjęta w ramach postępowania nieważnościowego, to prowadzone w trybie nadzoru postępowanie organów administracji nie mogło mieć na celu ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy, jakie ma miejsce w przypadku postępowania odwoławczego, a jedynie wyjaśnienie kwalifikowanej niezgodności z prawem decyzji objętej tym postępowaniem. Stwierdzenie nieważności decyzji może mieć miejsce wówczas, gdy decyzja dotknięta jest w sposób niewątpliwy przynajmniej jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. Instytucja stwierdzenia nieważności decyzji służy eliminacji z obrotu prawnego takich rozstrzygnięć wydawanych w toku administracyjnego postępowania, które ze względu na ich kwalifikowane wady pozostają w oczywistej sprzeczności z podstawowymi zasadami państwa prawnego i obowiązującego systemu prawnego. Natomiast stwierdzenie nieważności decyzji z przyczyny rażącego naruszenia prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.) może mieć miejsce wówczas, gdy zostanie ustalone oczywiste i bezsporne naruszenie konkretnego przepisu prawa, prowadzące do skutków niemożliwych do zaakceptowania w praworządnym państwie.

Wskutek przeprowadzonej w powyższych ramach kontroli organ II instancji ostatecznie stwierdził, że decyzja PINB w [...] z [...] lipca 2019 r. dotknięta jest wadą kwalifikowaną, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., tj., że rażąco narusza prawo.

Jak przyjmuje się w doktrynie i orzecznictwie sądowoadministracyjnym, o rażącym naruszeniu prawa przesądzają – występujące zasadniczo kumulatywnie – trzy przesłanki: "oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony, oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze – skutki, które wywołuje decyzja" (W. Chróścielewski (w:) W. Chróścielewski, J.P. Tarno, Postępowanie administracyjne..., s. 190; podobnie NSA w wyroku z dnia 14 marca 2012 r., II OSK 2525/10, opubl. w Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych - CBOSA). Jeśli chodzi o skutki decyzji, to liczą się te, których nie da się pogodzić z wymaganiami praworządności (por. W. Chróścielewski (w:) W. Chróścielewski, J.P. Tarno, Postępowanie administracyjne..., s. 190; E. Śladkowska, Wydanie decyzji..., 208–244; zob. też H. Knysiak-Molczyk (red.), Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Opublikowano: WK 2015).

Zatem podstawą stwierdzenia nieważności decyzji z powodu rażącego naruszenia prawa musi być nie tylko stwierdzenie, że decyzja ta pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią przepisu niebudzącego wątpliwości interpretacyjnych, ale także, że skutkiem tego naruszenia jest powstanie – w następstwie wydania tej decyzji – sytuacji niemożliwej do zaakceptowania w praworządnym państwie (zob. wyrok NSA z dnia 8 marca 2012 r., sygn. akt I OSK 363/11, CBOSA).

Przechodząc do oceny prawidłowości zakwalifikowania przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wad, jakimi dotknięta była decyzja PINB z dnia [...] lipca 2019 r., wskazać trzeba, że podstawę materialnoprawną tego rozstrzygnięcia organu powiatowego stanowił przepis art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, zgodnie z którym, w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany jest w nieodpowiednim stanie technicznym organ nadzoru budowlanego nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku. Decyzja, o której mowa w powołanym przepisie stanowi konsekwencję ciążącego na właścicielu bądź zarządcy obiektu budowlanego obowiązku wynikającego z art. 61 ust. 1 Prawa budowlanego, którym jest utrzymywanie i użytkowanie obiektu budowlanego zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2, a więc użytkowanie w sposób zgodny z jego przeznaczeniem i wymaganiami ochrony środowiska oraz utrzymywanie w należytym stanie technicznym i estetycznym, nie dopuszczając do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych i sprawności technicznej, w szczególności w zakresie związanym z wymaganiami, o których mowa w ust. 1 pkt 1-7. Zaznaczyć także należy, że decyzje wydawane w oparciu o art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego mają charakter związany, bowiem organ nadzoru budowlanego po ustaleniu wystąpienia którejkolwiek z przesłanek określonych w powyższym przepisie jest nie tylko uprawniony, ale i zobowiązany do wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości. Obowiązek wykonania nałożonych robót budowlanych ma przy tym charakter naprawczy, a sam ich rodzaj oraz zakres zależy od rodzaju stwierdzonych nieprawidłowości.

Z kolei podstawę faktyczną badanego rozstrzygnięcia organu powiatowego stanowiły ustalenia poczynione podczas oględzin przeprowadzonych w dniach 23 października 2014 r. i 4 kwietnia 2016 r., z których wynikało, że na działce nr [...] położonej przy ul. [...] w P., stanowiącej własność Pana M. Z., "znajduje się budynek gospodarczy konstrukcji drewnianej, ze ścianą w granicy z cegły pełnej o gr. 12 cm (...), którego konstrukcja drewniana odspoiła się od ściany z cegły, co nastąpiło wskutek długoletniego użytkowania.

Wobec powyższego, organ powiatowy orzekł nakaz "doprowadzenia do pionu odspojonych elementów, części budynku i przytwierdzenia ich do pozostałej części murowanej budynku tj. ściany z cegły" w terminie do dnia 30 września 2019 r.

Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie podziela ocenę Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, że w okolicznościach faktycznych wynikających z materiału dowodowego zgromadzonego przez organ powiatowy, orzeczony nakaz w sposób rażący narusza prawo. Kluczowe dla takiej oceny okazało się bowiem ustalenie przez organ II instancji, że wskazywany przez PINB w [...] obowiązek zespolenia drewnianej części budynku gospodarczego skarżącego odnosi się do tej części ww. obiektu – "ściany z cegły pełnej", która w istocie za takową nie może być uznana. Jak zasadnie zauważył GINB, już tylko sama analiza dokumentacji fotograficznej sporządzonej w toku oględzin przeprowadzonych przez organ powiatowy, a także nadesłanej przez właściciela sąsiedniej nieruchomości pozwala na stwierdzenie, że przedmiotowy budynek gospodarczy nie posiada od tejże strony pełnej ściany murowanej. Przywołany materiał dowodowy zdaje się jednoznacznie wskazywać, że rzeczona "ściana z cegły pełnej", to de facto rząd pojedynczych cegieł ułożonych na sobie i opartych oraz zespojonych ze ścianą budynku na działce sąsiedniej, o wymiarach nie odpowiadających powierzchni czwartej ściany drewnianej komórki. W gruncie rzeczy ową czwartą ścianę przedmiotowej komórki stanowi zabytkowy mur kamienny i ściana budynku znajdujące się na działce sąsiedniej o nr ew. [...].

Powyższe ustalenia, jak słusznie dostrzegł GINB, znajdują potwierdzenie w aktach sprawy rozpoznanej decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] z dnia [...] grudnia 1991 r. i Wojewody [...] z dnia [...] lutego 1992 r. oraz wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie – Ośrodka Zamiejscowego w Katowicach z dnia 10 czerwca 1992 r. (sygn. akt SA/Ks 416/92), gdzie mowa jest wyłącznie o "komórce drewnianej" przylegającej do zabytkowych obiektów murowanych (muru ogrodzeniowego i budynku gospodarczego) na sąsiedniej działce o nr ew. [...].

W tych okolicznościach, wykonanie decyzji PINB w [...] i doprowadzenie do pionu drewnianej części budynku skarżącego oznaczałoby konieczność jej przytwierdzenia do muru i ścian budynku stanowiących własność innej osoby. Z tego powodu rację ma organ II instancji stwierdzając, że realizacja nakazanych robót niewątpliwie skutkowałaby naruszeniem prawa własności osób trzecich, a tym samym prowadziła do oczywistego pogwałcenia nie tylko przepisów Prawa budowlanego (art. 4, art. 5 ust. 1 pkt 9), ale również norm Kodeksu cywilnego, a to art. 140 Kc, w którym dekodowane jest prawo własności w rozumieniu prywatnoprawnym.

Należy w tym miejscu podkreślić, że inwestor może korzystać z uprawnienia do zabudowy nieruchomości jedynie w granicach nieruchomości, co do której przysługuje mu prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (zob. art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego). Ochrona prawa własności dotyczy wszystkich podmiotów prawa w równym stopniu i wolność zabudowy nie upoważnia do lekceważenia uzasadnionych interesów prawnych innych podmiotów (art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego). Dlatego inwestor chcący realizować przysługujące mu prawo do zabudowy musi mieć na względzie analogiczne prawa innych (zob. wyrok NSA z dnia 18 kwietnia 2008 r., sygn. akt II OSK 460/07, LEX nr 469443). Nie może on rozporządzać rzeczą, do której prawo własności spoczywa na inne osobie, wobec czego także wykonanie decyzji nakazującej realizację określonych robót budowlanych nie może prowadzić do ingerencji w substancję budowlaną obiektów nie należących do adresata decyzji i do których nie posada on prawa dysponowania na cele budowlane. Do takiej sytuacji prowadziłoby natomiast wykonanie kontrolowanej decyzji PINB w [...] z dnia [...] lipca 2019 r., nr [...].

Z przedstawionych względów, tutejszy Sąd podziela stanowisko Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, że ww. decyzja organu powiatowego w sposób oczywisty narusza prawo, a przy tym wywołane nią skutki społeczno-gospodarcze nie są możliwe do zaakceptowania w praworządnym państwie, gdyż prowadzą do niedopuszczalnej ingerencji w prawo własności innych osób. Sytuacji ta prowadzi do podważenia zasady praworządności, wobec czego musi być traktowana jako rażące naruszenie prawa (zob. wyrok NSA z dnia 8 marca 2012 r., sygn. akt I OSK 363/11, CBOSA).

Na uwzględnienie nie zasługują natomiast zarzuty skargi dotyczące powagi rzeczy osądzonej, jaka zdaniem skarżącego wystąpiła w niniejszej sprawie. Zaznaczyć bowiem trzeba, że Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] lutego 1992 r. uchylił rozstrzygnięcie Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] z dnia [...] grudnia 1991r. w części dotyczącej spornej komórki drewnianej i orzekł o konieczności przeprowadzenia dodatkowego postępowania w tym zakresie, dotyczącego spełnienia wymagań przeciwpożarowych przez ten obiekt. Należy przyjąć, że ww. ostateczna decyzja organu wojewódzkiego z [...] lutego 1992 r., na którą skargę oddalił prawomocnym wyrokiem z 10 czerwca 1992 r. Naczelny Sąd Administracyjny, uzależniała kwestie legalności wybudowania przedmiotowego obiektu jedynie od spełnienia wymagań z zakresu ochrony przeciwpożarowej. Wykazanie w toku ponownego postępowania, że przedmiotowy obiekt spełnia te wymagania, przesądziło o braku podstaw do wydania w sprawie decyzji w trybie art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane (Dz. U nr 38, poz. 229 ze zm.) i umożliwiło wydanie przez powiatowy organ nadzoru budowlanego decyzji w trybie art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego. Przedmiotowe orzeczenie Wojewody [...] z [...] lutego 1992 r. w żadnym razie nie rozstrzygało zatem ostatecznie kwestii objętych nakazem wynikającym z decyzji PINB w [...] z dnia [...] lipca 2019 r. Organ powiatowy prawidłowo uznał za uzasadnione i konieczne wydanie w oparciu o art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego nakazu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości w stanie technicznym spornego budynku komórki drewnianej, jednak jak wcześniej wyjaśniono, uczynił to w sposób rażąco naruszający prawo, co wypełnia hipotezę przepisu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a., nie dopatrując się naruszenia przez organy przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, orzekł jak w sentencji wyroku.