Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1493/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2007-05-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6179 Inne o symbolu podstawowym 617
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Jagielska Sędziowie Sędzia WSA Izabela Głowacka – Klimas (spr.) Asesor WSA Piotr Borowiecki Protokolant Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 maja 2007 r. sprawy ze skargi M. U. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] czerwca 2006 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia licencji pracownika ochrony fizycznej pierwszego stopnia 1. oddala skargę; 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata P. K. z Kancelarii Adwokackiej w W. przy ul. [...] [...] lok. nr [...] kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych) oraz kwotę 52,80 zł (pięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy) stanowiącą 22% podatku VAT tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] czerwca 2006 r. Komendant [...] Policji w W. cofnął p. M. U. licencję pracownika ochrony I stopnia. W uzasadnieniu podał, że:

Z zebranego materiału dowodowego wynika, że p. M. U .został skazany przez Sąd Rejonowy w W. wyrokiem z dnia [...] września 2005 r. sygn. akt [...] za czyn z art. 270 § 1 k.k., a więc za przestępstwo umyślne, na karę 9 miesięcy pozbawienia wolności, której wykonanie zawieszono na okres 2 lat tytułem próby (wyrok uprawomocnił się z dniem [...] listopada 2005 r. wyrokiem Sądu Okręgowego W. sygn. akt [...]).

W związku z powyższym skarżący przestał spełniać przesłankę do posiadania licencji pracownika ochrony fizycznej - określoną w art. 26 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 r. o ochronie osób i mienia (tekst jednolity z 2005 r., Dz. U. Nr 145, poz. 1221 ze zm.). Mając powyższe na uwadze, organ I instancji decyzją z dnia [...] marca 2006 r. cofnął skarżącemu licencję pracownika ochrony fizycznej pierwszego stopnia na podstawie art. 31 ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie osób i mienia.

Strona od tej decyzji odwołała się w ustawowym terminie do Komendanta Głównego Policji.

Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] czerwca 2006 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazał, że:

dyspozycja art. 31 ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie osób i mienia stanowi, iż Komendant Wojewódzki Policji cofa licencję pracownikowi ochrony, jeśli ten przestanie spełniać, m.in. warunek określony w art. 26 ust. 2 pkt 5, a jest to warunek niekaralności pracownika ochrony za przestępstwo umyślne.

Bezspornym jest, iż p. M. U. został skazany przez Sąd Rejonowy w W. prawomocnym wyrokiem za czyn z art. 270 § 1 k.k., a więc za przestępstwo umyślne - na karę 9 miesięcy pozbawienia wolności, której wykonanie warunkowo zawieszono na okres 2 lat próby (wyrok z dnia [...] września 2005 r. sygn. akt [...], który uprawomocnił się z dniem [...] listopada 2005 r. wyrokiem Sądu Okręgowego W. w W. sygn. akt [...]

W związku z powyższym należy stwierdzić, że strona nie spełnia wspomnianego warunku niekaralności za przestępstwo umyślne.

Wydanie stronie nowej licencji pracownika ochrony będzie możliwe - przy spełnieniu przez stronę wszystkich warunków określonych przepisami ustawy o ochronie osób i mienia nie wcześniej niż po zatarciu skazania.

Zgodnie z art. 70 § 1 k.k. zawieszenie wykonania kary następuje na okres próby, który biegnie od uprawomocnienia się orzeczenia (...).

Organ odwoławczy wskazuje, iż w razie warunkowego zawieszenia wykonania kary pozbawienia wolności, skazanie ulega zatarciu z mocy prawa z upływem 6 miesięcy od zakończenia okresu próby (art. 70 § 1 k.k.). W przypadku strony termin ten nie upłynął, a zatem jest ona w świetle prawa osobą karaną.

Na zmianę stanowiska organu odwoławczego nie mogą więc wpłynąć argumenty strony zawarte w złożonym w ustawowym terminie odwołaniu, a wychodzące poza przedmiot niniejszego postępowania administracyjnego. Należy przy tym podkreślić, że decyzje w sprawie cofnięcia licencji pracownika ochrony w przypadku skazania zainteresowanego prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo umyślne mają charakter tzw. decyzji związanych, przy podejmowaniu których ustawodawca nie pozostawił organom Policji tzw. luzu decyzyjnego, co skutkuje brakiem wyboru w sposobie rozstrzygnięcia sprawy. Stwierdzenie skazania strony prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo umyślne sprawia, że właściwy Komendant Wojewódzki Policji ma po prostu obowiązek cofnięcia licencji. Nie ma przy tym potrzeby udowadniania związku przyczynowego pomiędzy popełnionym czynem a posiadaniem licencji pracownika ochrony. W takiej sytuacji nie mają też znaczenia inne okoliczności, jak choćby podnoszony przez p. M. U. fakt wniesienia przez niego skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Komendanta Głównego Policji odmawiające zawieszenia postępowania w sprawie zawieszenia praw wynikających z licencji pracownika ochrony fizycznej pierwszego stopnia. Okoliczność ta nie ma wpływu na wynik przedmiotowej sprawy, gdyż dotyczy kwestii procesowej, która wyłoniła w toku odrębnego postępowania administracyjnego prowadzonego przez Komendanta Stołecznego Policji na podstawie innej przesłanki materialnoprawnej tj. w sprawie zawieszenia stronie praw z licencji. Należy przy tym podkreślić, że postępowanie to zostało umorzone przez Komendanta Stołecznego Policji decyzją z dnia [...] stycznia 2006 r. ze względu na jego bezprzedmiotowość.

Natomiast w tej konkretnej sprawie jedyną i wystarczającą przyczyną cofnięcia licencji jest skazanie strony prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo umyślne, przy czym nie jest to kara w rozumieniu przepisów prawa karnego, a administracyjnoprawny skutek naruszenia przepisów, którego podstawą jest skazujący wyrok sądu karnego.

Przepis art. 31 ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie osób i mienia jednoznacznie nakazuje organowi Policji cofnięcie licencji pracownika ochrony, gdy ten nie spełnia warunku określonego w art. 20 ust. 2 pkt 5 ustawy. Z takim przypadkiem mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie. Zatem w tym stanie faktycznym i prawnym brak jest podstaw do zmiany bądź uchylenia decyzji organu I instancji.

W skardze p. M. U. wniósł o stwierdzenie, iż decyzja Komendanta Głównego Policji została wydana z naruszeniem prawa, szczególnie art. 42 ust. 3 Konstytucji RP, jak również o wstrzymanie wykonania przedmiotowej decyzji do czasu rozstrzygnięcia sprawy przez WSA.

W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie.

Komendant Główny Policji stwierdził, że skarżący przestał spełniać warunek niekaralności za przestępstwo umyślne, określony w art. 26 ust. 2 pkt 5 ustawy o ochronie osób i mienia, ponieważ został skazany prawomocnymi orzeczeniami sądu za przestępstwa umyślne określone w art. 270 § 1 k.k.

Ustawa o ochronie osób i mienia w art. 31 ust. 2 pkt 1 stanowi, iż Komendant Wojewódzki Policji cofa licencję pracownikowi ochrony jeśli ten przestanie spełniać m.in. warunek niekaralności określony w art. 26 ust. 2 pkt 5 ustawy w stosunku do osób posiadających licencję pracownika ochrony fizycznej pierwszego stopnia. W tym przepisie z kolei określono, że licencję pracownika ochrony może uzyskać osoba, która nie była skazana prawomocnym orzeczeniem za przestępstwo umyślne. Przepis ten nie zawiera katalogu przestępstw, zatem odnosi się on do wszystkich przestępstw umyślnych. Nie ma więc znaczenia rodzaj przestępstwa umyślnego, za które pracownik ochrony posiadający licencję został skazany prawomocnym wyrokiem sądu. Zauważyć należy także, iż organ administracji nie dokonuje weryfikacji ustaleń i rozstrzygnięć postępowania karnego. Nie rozstrzyga też o winie lub niewinności strony i nie bada okoliczności zdarzenia oraz kwalifikacji prawnej zarzucanego czynu. Okoliczności te były badane przez sąd w postępowaniu karnym i znalazły swoje odzwierciedlenie w wydanym wyroku skazującym, który jest wiążący dla organów Policji w sprawie cofnięcia licencji pracownika ochrony.

Strona pozwana podtrzymuje stwierdzenie, że skarżący przestał spełniać warunek niekaralności za przestępstwo umyślne, ponieważ został skazany prawomocnym orzeczeniem sądu za takie właśnie przestępstwo.

W przedmiotowej sprawie bezspornym jest, iż w związku z niespełnieniem przez p. M. U. warunku niekaralności, wyczerpana została dyspozycja art. 31 ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie osób i mienia, będącego prawną podstawą zaskarżonej decyzji Komendanta Głównego Policji.

W opisanym stanie faktycznym i prawnym nie mogło zapaść inne, niż zaskarżone, rozstrzygnięcie. Decyzje w sprawie cofnięcia licencji pracownika ochrony w przypadku skazania zainteresowanego prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwa umyślne mają charakter tzw. decyzji związanych, przy podejmowaniu których ustawodawca nie pozostawił organom Policji tzw. luzu decyzyjnego. Nie mają zatem one wyboru w sposobie rozstrzygnięcia sprawy. Stwierdzenie skazania strony prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo umyślne sprawia, że właściwy Komendant Wojewódzki Policji ma po prostu obowiązek cofnięcia licencji. W takiej sytuacji nie mają więc znaczenia inne środki dowodowe, jak choćby trudna sytuacja materialna związana z utratą pracy w momencie pozbawienia strony licencji, gdyż jedyną i wystarczającą przyczyną cofnięcia licencji jest ustalenie, że strona została skazana prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo umyślne, a zatarcie tego skazania nie nastąpiło.

Odnosząc się do zarzutów skarżącego, iż organ II instancji decyzją swoją naruszył art. 42 ust 1. Konstytucji RP, należy stwierdzić, że nie jest on zasadny. Artykuł ten stanowi bowiem, że każdego uważa się za niewinnego, dopóki jego wina nie zostanie stwierdzona prawomocnym wyrokiem sądu. Tymczasem wyrokiem Sądu Okręgowego W. ponad wszelką wątpliwość stwierdzono winę p. M. U..

Dlatego też argumenty zawarte w skardze nie dają podstaw do zmiany bądź uchylenia zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 31 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 r. o ochronie osób i mienia (Dz. U. z 2005 r., Nr 145, poz. 1221) Komendant Wojewódzki Policji, cofa licencję pracownika ochrony, jeśli ten przestanie spełniać między innymi warunek określony w art. 26 ust. 2 pkt 5 ustawy - to jest warunek niekaralności za przestępstwo umyślne.

Z akt administracyjnych wynika, że skarżący został skazany prawomocnym wyrokiem przez Sąd Rejonowy w W. za czyn z art. 270 § 21 k.k., tj. kto, w celu użycia za autentyczny, podrabia lub przerabia dokument lub takiego dokumentu jako autentycznego używa, a więc przestępstwo umyślne. Przepis art. 26 ust. 2 pkt 5 nie zawiera katalogu przestępstw, a więc chodzi o wszystkie przestępstwa umyślne.

Zarówno koncesjonowanie działalności gospodarczej polegającej na świadczeniu usług ochrony osób i mienia, jak i kontrolowanie tej działalności oraz łączące się z tym obowiązki i uprawnienia Komendanta Wojewódzkiego Policji, wiążą się ściśle z charakterem i specyfiką tej działalności. Ochrona osób i mienia realizowana jest bowiem w formie bezpośredniej ochrony fizycznej lub zabezpieczenia technicznego. Pracownikowi ochrony w wykonywaniu zadań ochrony przysługuje szereg praw, w tym m.in. prawo do legitymowania osób w celu ustalenia ich tożsamości, stosowanie środków przymusu bezpośredniego, a nawet użycie broni palnej (art. 36) ww. cytowanej ustawy. Ochronie mogą też podlegać obiekty ważne dla obronności, interesu gospodarczego państwa, bezpieczeństwa publicznego i innych ważnych interesów państwa (art. 5). Z tego punktu widzenia nie budzi jakichkolwiek wątpliwości wymaganie dawania rękojmi należytego wykonywania zawodu, nie tylko w postaci posiadania odpowiednich kwalifikacji, weryfikacji ich zdolności do pracy na podstawie badań lekarskich i psychologicznych, ale przede wszystkim niekaralności za przestępstwa umyślne. Z uwagi na specyfikę wykonywanej funkcji, wiążącej się z dużym ryzykiem oraz konieczność zagwarantowania zaufania publicznego, zawód pracownika ochrony powinien odznaczać się szczególną przejrzystością, a osoby go wykonujące winne być transparentne i uczciwe. Służy temu m.in. wymóg uzyskania licencji pracownika ochrony pierwszego i drugiego stopnia (art. 26-29 ustawy). W tym też kontekście należy rozpatrywać cofnięcie licencji pracownika ochrony pierwszego stopnia.

W niniejszej sprawie jedyną i wystarczającą przesłanką cofnięcia licencji jest skazanie skarżącego za przestępstwo umyślne. Na cofnięcie licencji nie ma wpływu fakt warunkowego zawieszenia wykonania kary, gdyż skazanie – tj. uznanie winy skarżącego nastąpiło. Bezspornym jest więc fakt, że w związku z niespełnieniem przez skarżącego warunku niekaralności wyczerpana została dyspozycja art. 31 ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie osób i mienia, który to art. stanowi podstawę zaskarżonej decyzji.

Decyzje w sprawie cofnięcia pozwolenia licencji pracownika ochrony w wypadku skazania prawomocnym wyrokiem są w ocenie Sądu decyzjami związanymi tzn. że organ nie posiada tak zwanego luzu decyzyjnego pozwalającego na wybór w sposobie rozstrzygnięcia sprawy. Skazanie za przestępstwo umyślne powoduje obowiązek Komendanta Wojewódzkiego Policji cofnięcia licencji

W swojej skardze p. M. U. zarzucił naruszenie przez zaskarżoną decyzję art. 42 pkt 3 Konstytucji RP. Zarzut ten w ocenie składu orzekającego jest niezasadny, gdyż skarżący został skazany prawomocnym wyrokiem Sądu za popełnione przestępstwo.

Ponadto skarżący domagał się również zawieszenia postępowania w niniejszej sprawie i przedstawienia Trybunałowi Konstytucyjnemu następującego pytania prawnego:

"Czy przepis art. 31 ust. 2 pkt 1 w związku z art. 26 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 roku o ochronie osób i mienia jest zgodny z art. 65 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej w zakresie, w którym nakłada na komendanta wojewódzkiego Policji obowiązek cofnięcia licencji pracownikowi ochrony skazanemu prawomocnym orzeczeniem za przestępstwo umyślne również w sytuacji, gdy warunkowo zawieszone jest wykonanie kary orzeczonej w stosunku do skazanego pracownika ochrony?".

Wojewódzki Sąd Administracyjny nie uwzględnił wniosku o zawieszenie postępowania. W ocenie Sądu przepisy wskazane przez skarżącego nie budzą wątpliwości co do ich konstytucyjności. Art. 65 ust. 1 Konstytucji stanowi, że każdemu zapewnia się wolność wyboru i wykonywania zawodu oraz wyboru miejsca pracy.

Podjęcie pracy w charakterze pracownika ochrony zgodnie z art. 2 pkt 6 nie jest obligatoryjnie związane z posiadaniem licencji pracownika ochrony pierwszego stopnia, tak więc cofnięcie licencji nie narusza art. 65 ust. 1 Konstytucji, gdyż nie utrudnia dostępu do zawodu. Sąd rozumie, że cofnięcie licencji może być związane z innymi dotkliwymi niedogodnościami jak np. obniżeniem zarobków skarżącego jednak nie ma ono wpływu na dostęp do zawodu.

Przez licencję należy rozumieć zezwolenie na wykonywanie zadań związanych z ochroną osób i mienia (art. 2) określonych przez ustawę. Licencję wydaje, odmawia wydania, zawiesza i cofa w formie decyzji administracyjnej, komendant wojewódzki policji. Warunkiem uzyskania licencji pracownika ochrony fizycznej i zabezpieczenia technicznego drugiego stopnia jest, oprócz posiadania określonych kwalifikacji wymóg niekaralności za przestępstwa umyślne (art. 26, art. 27, art. 28 i art. 29). Jednym z powodów cofnięcia licencji pracownikowi ochrony jest też skazanie go prawomocnym orzeczeniem za przestępstwo umyślne (art. 31), a więc jak wyżej wskazano warunkowe zawieszenie wykonania kary nie wpływa na fakt skazania, co skutkuje cofnięciem licencji.

Biorąc powyższe pod rozwagę na zasadzie art. 151 p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji.