Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 2674/12
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2014-04-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne: Wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 184
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Robert Sawuła Sędziowie sędzia NSA Andrzej Gliniecki /spr./ sędzia del. WSA Teresa Zyglewska Protokolant asystent sędziego Dominika Sasin-Knothe po rozpoznaniu w dniu 4 kwietnia 2014 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej E.K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 2 sierpnia 2012 r. sygn. akt II SA/Łd 527/12 w sprawie ze skargi E. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia [...] marca 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia ostatecznej decyzji ustalającej warunki zabudowy oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 2 sierpnia 2012 r., sygn. akt II SA/Łd 527/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę E. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia [...] marca 2012 r., nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia ostatecznej decyzji ustalającej warunki zabudowy.

Jak wynika z akt sprawy, decyzją z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...] Prezydent Miasta Tomaszowa Mazowieckiego ustalił warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie wytwórni betonu oraz budynku gospodarczo-magazynowego wraz z infrastrukturą techniczną, w tym zjazdów z drogi publicznej, wydanej dla [...] Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w T. Wydanie decyzji zostało poprzedzone decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach z dnia [...] czerwca 2010 r., która określiła warunki realizacji i eksploatacji oraz zasięg oddziaływania planowanej inwestycji. W dniu 3 września 2010 r. Prezydent Miasta Tomaszowa Mazowieckiego wydał na wniosek spółki decyzję o zmianie decyzji o warunkach zabudowy, która włączyła do terenu inwestycji działkę nr ew. [...], rzekę C., do której zaplanowano odprowadzenie oczyszczonych wód deszczowych.

W dniu 10 listopada 2010 r. E. K. złożyła wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną z dnia [...] sierpnia 2010 r. We wniosku tym, E. K. podniosła, iż na jej działce, sąsiadującej z terenem inwestycji poprzez ciek wodny, znajduje się zabytkowa willa fabrykancka, otoczona zielenią, w tym drzewostanem, który znajduje się pod ochroną konserwatora przyrody. Istnieje zagrożenie przekroczenia standardów jakości środowiska poprzez emisję pyłów i zwiększony hałas. Inwestycja będzie miała negatywny wpływ na jej nieruchomość, pomimo iż nie sąsiadują one bezpośrednio ze sobą.

Postanowieniem z dnia [...] lutego 2011 r., na podstawie art. 149 § 1 k.p.a. Prezydent Miasta Tomaszowa Mazowieckiego wznowił postępowanie administracyjne. Pismem z dnia [...] lutego 2011 r. wezwano E. K. do uzupełnienia wniosku i wykazania interesu prawnego, który byłby podstawą do uznania jej za stronę postępowania administracyjnego. W odpowiedzi na wezwanie skarżąca powołała się na art. 144 k.c. i podniosła, że działalność wytwórni betonu w sposób bezpośredni oddziaływać będzie negatywnie na jej nieruchomość. Inwestycja ta w sposób istotny (hałas, pylenie, zanieczyszczenie wód gruntowych i cieków wodnych) wpływa na środowisko przyrodnicze nieruchomości sąsiedniej. Przewidywany zakres prac może powodować powstanie hałasu o poziomie około 75–85 dB, od środków transportu na poziomie około 84 dB. Ponadto nieprawidłowo zastosowano zasadę "dobrego sąsiedztwa", bowiem na działkach bezpośrednio sąsiadujących z terenem inwestycji nie ma zabudowy podobnej do wnioskowanej.

Prezydent Miasta Tomaszowa Mazowieckiego decyzją z dnia [...] marca 2011 r. nr [...], na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. odmówił uchylenia ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy z dnia [...] sierpnia 2010 r., a następnie po rozpatrzeniu odwołania E. K., decyzją z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Piotrkowie Trybunalskim uchyliło decyzję z dnia [...] marca 2011 r. i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że organ pierwszej instancji nie badał, czy skarżąca zachowała termin do złożenia podania o wznowienie postępowania, o którym mowa w art. 148 § 2 k.p.a., nie uzasadnił dostatecznie swojego stanowiska, nie zbadał legitymacji skarżącej do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, błędnie uznał, iż nowe rozstrzygnięcie w sprawie ustalenia warunków zabudowy byłoby tożsame z rozstrzygnięciem dotychczasowym, czym naruszył przepis art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a.

Prezydent Miasta Tomaszowa Mazowieckiego pismem z dnia 25 sierpnia 2011 r. wezwał E. K. do uprawdopodobnienia okoliczności, w jakich dowiedziała się o wydaniu decyzji o warunkach zabudowy oraz podania daty, kiedy dowiedziała się o jej wydaniu. W piśmie z dnia 21 września 2011 r. E. K. wyjaśniła, że o fakcie wydania decyzji dowiedziała się w dniu [...] października 2010 r. Została poinformowana około 14 października 2010 r., iż w sąsiedztwie jej nieruchomości, znajdującej się przy ul. [...], realizowana jest inwestycja.

Następnie Prezydent Miasta Tomaszowa Mazowieckiego decyzją z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] art. 151 § 1 k.p.a. odmówił uchylenia własnej decyzji z dnia [...] sierpnia 2010 r. W uzasadnieniu decyzji Prezydent wskazał, że E. K. o inwestycji dowiedziała się około 14 października 2010 r. Natomiast w dniu 20 października 2010 r. dowiedziała się, kto jest inwestorem i o tym, iż została wydana decyzja o warunkach zabudowy. W dniu 10 listopada 2010 r. wpłynął wniosek E. K. o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Został więc zachowany termin do wniesienia wniosku. Dla planowanej inwestycji zostało przeprowadzone postępowanie w sprawie oddziaływania na środowisko. W dniu [...] czerwca 2010 r. została wydana decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach. Zgodnie z raportem oddziaływania na środowisko, na etapie eksploatacji wytwórni betonu nie zostaną przekroczone dopuszczalne poziomy emisji pyłów i poziomu hałasu poprzez zastosowanie rozwiązań chroniących środowisko: instalację w silosach magazynowych cementu, zintegrowanych z wytwórnią betonu filtrów pulsacyjnych, emisja niezorganizowana podczas przeładunku kruszywa i piasku zostanie ograniczona poprzez zraszanie i utrzymanie czystości na placu. Nie zachodzi konieczność minimalizowania oddziaływania akustycznego obiektu na tereny znajdujące się w jego otoczeniu. Zasięg uciążliwości hałasu nie będzie przekraczał granic przedsięwzięcia. Teren planowanego przedsięwzięcia leży poza obszarami podlegającymi ochronie na podstawie ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz.U. Nr 92, poz. 880 ze zm.). Najbliższymi obszarami Natura 2000 są obszary Mające Znaczenie dla Wspólnoty: Niebieskie Źródła PLH100005 w odległości około 3 km w linii prostej, Lasy Spalskie PLK 100003 w odległości około 5 km w linii prostej oraz Proponowane Obszary Mające Znaczenie dla Wspólnoty: Lasy Smardzewickie PLH100024 w odległości około 5,6 km w linii prostej, Łąki Ciebłowickie PLH100035 w odległości około 0,85 km w linii prostej. W odległości około 3 km w linii prostej znajduje się Rezerwat Przyrody "Niebieskie Źródła". Wszystkie wymienione obszary znajdują się poza zasięgiem oddziaływania planowanego przedsięwzięcia, dlatego inwestycja nie stanowi zagrożenia dla integralności i spójności oraz prawidłowego funkcjonowania tych obszarów. Zakres oddziaływania wytwórni betonu nie przekroczy granic nieruchomości i nie będzie znacząco oddziaływał na nieruchomości sąsiednie. Nie ma więc zastosowania art. 144 k.c. Tym samym E. K. nie wykazała interesu prawnego, który pozwalałby na uznanie jej za stronę we wznowionym postępowaniu oraz nie wskazała żadnego przepisu prawa materialnego, z którego mogłaby wywieść dla siebie przymiot strony w przedmiotowym postępowaniu.

Odwołanie od ww. decyzji Prezydenta Miasta Tomaszowa Mazowieckiego z dnia [...] listopada 2011 r. wniosła E. K.

W wyniku rozpatrzenia odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Piotrkowie Trybunalskim decyzją z dnia [...] marca 2012 r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu decyzji Kolegium stwierdziło, że okoliczność, iż wnioskodawca pełnił funkcję Przewodniczącego Rady Miasta Tomaszowa Mazowieckiego, nie stanowi przesłanki do wyłączenia organu, tj. Prezydenta Miasta Tomaszowa Mazowieckiego od załatwienia sprawy. Przewodniczący Rady Miasta nie jest ani kierownikiem organu administracji publicznej, ani organem bezpośrednio wyższego stopnia. W orzecznictwie dominuje pogląd, że kwestie dotyczące posiadania przymiotu strony przez jednostkę wnoszącą podanie o wznowienie postępowania w oparciu o przesłankę z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., z uwagi na jej podmiotowy zakres, mogą być ustalone wyłącznie w toku wznowionego postępowania. Za niewątpliwe Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało, że organem, który wydał decyzję z dnia [...] listopada 2011 r. był Prezydent Miasta Tomaszowa Mazowieckiego, w imieniu którego działał Architekt Miasta. Jak wynika z rozdzielnika decyzji zawartego na stronie 5, została ona skierowana do pełnomocnika skarżącej oraz inwestora. Tym samym zostały oznaczone strony postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] listopada 2011 r. Podnoszone przez skarżącą kwestie związane z zapewnieniem jej udziału w postępowaniu oraz zapoznaniem się z materiałem dowodowym, jakkolwiek istotne z punktu widzenia strony, to jednak w przypadku skarżącej nie mają znaczenia, bo nie ma ona w sprawie interesu prawnego.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze podzieliło stanowisko organu pierwszej instancji, że z uwagi na zakres inwestycji, jej charakterystykę przedstawioną przez inwestora oraz ustalenia decyzji z dnia [...] czerwca 2010 r. o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, jej oddziaływanie zamknie się w granicy działki inwestora. Projektowane przedsięwzięcie będzie oddziaływać na środowisko głównie poprzez emisję do środowiska hałasu oraz substancji zanieczyszczających do powietrza. Z postępowania w przedmiocie oddziaływania na środowisko, zakończonego ostateczną decyzją środowiskową z dnia 26 czerwca 2010 r., a w szczególności z raportu wraz z uzupełnieniem raportu o oddziaływaniu projektowanego przedsięwzięcia na środowisko, postanowienia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] czerwca 2010 r. oraz ustaleń analizy architektoniczno-urbanistycznej wynika, że w sąsiedztwie terenu inwestycji występują tereny produkcyjne, tereny użytkowane jako infrastruktura techniczna (oczyszczalnia ścieków), tereny kolejowe, które nie podlegają ochronie akustycznej. W sąsiedztwie występują także tereny ogródków działkowych, tj. tereny rekreacyjno-wypoczynkowe oraz mieszkaniowe podlegające ochronie akustycznej. Dopuszczalne poziomy hałasu w środowisku w odniesieniu, m.in. do terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej oraz rekreacyjno-wypoczynkowych określa rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz.U. Nr 120, poz. 826). Zgodnie z załącznikiem do rozporządzenia dla terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej poziom hałasu w porze dnia nie może przekraczać 50 dB, natomiast w porze nocnej 40 dB. Z kolei dla terenów rekreacyjno-wypoczynkowych normy hałasu wynoszą 55 dB w porze dnia i 45 dB w porze nocnej. Planowane przedsięwzięcie będzie prowadziło działalność wyłącznie w porze dnia. Z rozkładu izofon wynika, że poziom hałasu dla planowanego przedsięwzięcia będzie zawierał się w przedziale od 45 dB najbliżej źródła hałasu do 40 dB na granicy działki inwestora. Z powyższego wynika, że normy hałasu zostaną spełnione i oddziaływanie inwestycji nie będzie wykraczać poza granice działki inwestora. Dla zminimalizowania emisji pyłów zaplanowano instalację w silosach magazynowych cementu, zintegrowanych z wytwórnią betonu filtrów pulsacyjnych poliestrowych typu TRF 20 o powierzchni 20 m2. Emisja niezorganizowana, powstająca podczas przeładunku kruszywa i piasku, zostanie ograniczona poprzez utrzymanie czystości i ewentualne zraszanie.

Dlatego też, a także z uwagi na funkcję terenów objętych analizą urbanistyczną, obszar działki objętej inwestycją wynoszący 2,9952 ha, miejsce usytuowania inwestycji na tej działce oraz odległość pomiędzy projektowaną inwestycją a granicami działki skarżącej wynoszącą około 115 m, oddziaływanie inwestycji nie będzie wykraczać poza teren działki inwestora i wkraczać tym samym na teren skarżącej, tym bardziej że dzieli je rzeka C. Tego rodzaju ustalenia korespondują z art. 144 ustawy – Prawo ochrony środowiska. Skoro zatem planowana inwestycja nie będzie ujemnie oddziaływać na teren skarżącej, może mieć ona w sprawie co najwyżej interes faktyczny, czemu daje wyraz we wniosku o wznowienie postępowania oraz w odwołaniu, wyrażając jedynie swoje obawy dotyczące wpływu inwestycji na zdrowie i życie ludzi oraz pogorszenie warunków bytowych.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na powyższą decyzję SKO w Piotrkowie Trybunalskim z dnia [...] marca 2012 r. wniosła E. K.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 2 sierpnia 2012 r. sygn. akt II SA/Łd 527/12, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej "p.p.s.a." oddalił skargę.

W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że w sytuacji, gdy po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 k.p.a., właściwy organ ustali, że podanie o wznowienie postępowania nie pochodzi od podmiotu, któremu przysługiwałby przymiot strony w postępowaniu dotyczącym ustalenia warunków zabudowy, to wówczas wydaje decyzję o odmowie uchylenia decyzji dotychczasowej. Tak też się stało w rozpatrywanej sprawie, gdyż skarżąca we wniosku o wznowienie postępowania – jako jego przesłankę – wskazała art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Podniosła także, iż jej działka graniczy (przedziela je tylko ciek wodny) z działką, dla której ustalone zostały warunki zabudowy, wobec czego planowana inwestycja będzie w sposób bezpośredni oddziaływać na jej własność. Nie jest też sporne, że skarżąca nie brała udziału w postępowaniu zwykłym, zakończonym wskazaną wyżej decyzją z dnia [...] sierpnia 2010 r. Na skutek tego żądania skarżącej organ pierwszej instancji w dniu [...] lutego 2011 r. wydał postanowienie o wznowieniu postępowania zakończonego ostateczną decyzją z dnia [...] sierpnia 2010 r., a następnie decyzją z dnia [...] listopada 2011 r. odmówił jej uchylenia, uznając, że skarżącej nie przysługiwał przymiot strony w postępowaniu dotyczącym ustalenia warunków zabudowy, zakończonym tą decyzją. Przepisem, który określa strony postępowania administracyjnego, w tym również w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy, jest art. 28 k.p.a. Zgodnie z jego treścią stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Innymi słowy o tym, czy jest się stroną danego postępowania administracyjnego, nie decyduje sama wola, czy subiektywne przekonanie danego podmiotu, ale okoliczność czy istnieje przepis prawa materialnego pozwalający zakwalifikować interes danej osoby jako "interes prawny". A contrario – brak jest podstaw do uznania danego podmiotu jako strony postępowania administracyjnego w sytuacji, kiedy nie można ustalić przepisu prawa materialnego, z którego wywieść można byłoby jego konkretne prawa lub obowiązki.

W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie organy obu instancji uznały, że skarżąca nie miała przymiotu strony w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji o warunkach zabudowy będącej przedmiotem wniosku o wznowienie, gdyż zakres oddziaływania planowanego przedsięwzięcia nie przekroczy granic działki inwestora. Ustalenia w tym zakresie oparły przede wszystkim na dokumentacji zgromadzonej w trakcie postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta Miasta Tomaszowa Mazowieckiego z dnia [...] czerwca 2010 r. o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia, w szczególności zaś charakterystyce planowanego przedsięwzięcia i raporcie oddziaływania na środowisko. Decyzja ta, dopóki pozostaje w obrocie prawnym, wywołuje zresztą skutki prawne wiążące trwale podmioty i strony zainteresowane rozstrzygnięciem. Z zasady trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych wynika bowiem, że uchylenie lub zmiana decyzji ostatecznych, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić w przypadkach przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w ustawach szczególnych (art. 16 § 1 zdanie 2 k.p.a.). Zwróciły też uwagę na funkcje terenów objętych analizą urbanistyczną (m.in. tereny produkcyjne, usługowe, użytkowane jako infrastruktura techniczna), wielkość działki inwestora – 2,9952 ha oraz fakt, że działka nr ewid. [...], której użytkownikiem wieczystym wraz z A. K. według wypisu z rejestru gruntów jest skarżąca, nie graniczy nawet bezpośrednio z działką nr ewid. [...], gdyż rozdziela je działka nr ewid. [...] – rzeka C. W toku postępowania skarżąca nie podważyła w sposób skuteczny tych ustaleń. Nie wykazała, że realizacja planowanej przez inwestora inwestycji, w sposób określony w decyzji o warunkach zabudowy, będzie zakłócała korzystanie z jej nieruchomości ponad przeciętną miarę, wynikającą ze społeczno-gospodarczego przeznaczenia nieruchomości i stosunków miejscowych, do których to kryteriów odwołuje się powoływany przez nią w piśmie z dnia 17 marca 2011 r. jako podstawa interesu prawnego art. 144 k.c. Pismo to stanowiło zresztą odpowiedź na wezwanie do wykazania interesu prawnego zawarte w piśmie organu pierwszej instancji z dnia [...] lutego 2011 r. W tym ostatnim z kolei piśmie organ ten wyjaśnił, że skarżąca winna wykazać wpływ zamierzenia inwestycyjnego na możliwość korzystania z nieruchomości oraz na sferę uprawnień związanych z korzystaniem z nieruchomości. Tym samym zapewnił skarżącej możliwość wykazania, iż przysługiwał jej interes prawny w postępowaniu w sprawie ustalenia warunków zabudowy. Przeprowadzona przez organy analiza, dotycząca postępowania w sprawie o ustalenie warunków zabudowy, w sposób przekonywujący wykazała, że sporna inwestycja nie będzie oddziaływać na nieruchomość skarżącej.

Sąd podkreślił, że skutkiem ustalenia braku takiego oddziaływania za trafne uznać trzeba stanowisko organów, iż nie przysługiwał skarżącej przymiot strony w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy i nie była ona legitymowana do skutecznego złożenia podania o wznowienie postępowania, zakończonego decyzją ostateczną z dnia [...] sierpnia 2010 r. Brak przymiotu strony oznaczał zaś, że decyzja ta nie była obarczona wadą z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.

Skargę kasacyjną od wyroku WSA w Łodzi z dnia 2 sierpnia 2012 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosła E. K. zaskarżając wyrok w całości i zarzucając mu naruszenie:

– art. 3 § 1 i art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez odniesienie się tylko do jednego z zarzutów skargi i nieodniesienie się do pozostałych;

– art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w związku z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie przez Sąd, iż decyzja pierwszoinstancyjna została wydana przez podmiot, który nie jest organem;

– art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a. w związku z art. 107 § 1 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie przez Sąd, że w decyzji I oraz II instancji nie określono stron postępowania;

– art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w związku z art. 24 § 3 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie przez Sąd, że powyższy przepis ma również zastosowanie do osoby piastującej funkcję organu administracji;

– art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w związku z art. 150 § 2 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie przez Sąd, że w przypadku gdy jako przyczynę wznowienia postępowania wskazana jest okoliczność, iż decyzja została wydana przez organ, który powinien zostać wyłączony z udziału w postępowaniu o wznowienie postępowania rozstrzyga organ wyższego stopnia, który wyznacza organ właściwy w sprawach określonych w art. 149 § 2 k.p.a.;

– art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a. w związku z art. 81 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie przez Sąd, że w decyzji uznano określone okoliczności faktyczne za udowodnione, pomimo tego, iż skarżąca nie miała możliwości wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów;

– art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a. w związku z art. 28 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie przez Sąd, że w postępowaniu skarżącej nie przysługuje status strony;

– art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a. w związku z art. 105 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie przez Sąd, że w sytuacji, gdy organ administracji uzna, po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania, że wnioskujący nie posiada przymiotu strony należy wydać postanowienie o umorzeniu postępowania.

Skarżąca kasacyjnie wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy WSA w Łodzi do ponownego rozpoznania oraz o zasadzenie kosztów postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 15 § 1 pkt 1 w związku z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje środki odwoławcze od orzeczeń wojewódzkich sądów administracyjnych w granicach ich zaskarżenia, a z urzędu bierze jedynie pod rozwagę nieważność postępowania.

W niniejszej sprawie nie dostrzeżono okoliczności mogących wskazywać na nieważność postępowania sądowoadministracyjnego.

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, chociaż w jej petitum powołano chyba wszystkie możliwe do zaskarżenia przepisy postępowania, zamieszczone w ustawie o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i w Kodeksie postępowania administracyjnego. Większość jednak powołanych tam przepisów, nie miała i nie powinna mieć zastosowania w niniejszej sprawie, trudno więc mówić o ich naruszeniu przez Sąd pierwszej instancji zaskarżonym wyrokiem. W istocie bowiem chodzi w kontrolowanym przez Sąd postępowaniu o brak przymiotu strony skarżącej, czego jak gdyby nie dostrzega się formułując zarzuty skargi kasacyjnej. Zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca zostały wydane w postępowaniu wznowieniowym, które ma charakter postępowania nadzwyczajnego, co jest istotne w tej sprawie, gdyż wznowienie postępowania może mieć miejsce z urzędu lub na żądanie strony. Z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. wznowienie postępowania następuje tylko na żądanie strony (art. 147 k.p.a.). Ponieważ w niniejszej sprawie skarżąca żądała wznowienia postępowania, zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta Tomaszowa Mazowieckiego z dnia [...] sierpnia 2010 r. o warunkach zabudowy, powołując się na art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., należało w pierwszej kolejności ustalić, czy jest stroną w tym postępowaniu. Jak wynika z akt sprawy i ustalonego przez organy stanu faktycznego, w tym również położenia nieruchomości skarżącej, położenia nieruchomości, której dotyczyła ww. decyzja z dnia [...] sierpnia 2010 r. oraz odległości pomiędzy tymi nieruchomościami, nie było podstaw aby uznać, że E. K. powinna mieć przymiot strony w postępowaniu zwykłym o wydanie decyzji o warunkach zabudowy, jak i postępowaniu wznowieniowym. W powyższym zakresie organy prawidłowo odwołały się też do ustaleń i dokumentacji dowodowej, w oparciu o którą wydano decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia z dnia [...] czerwca 2010 r., która była wydana wcześniej niż decyzja o warunkach zabudowy i była wiążąca dla wydania tej ostatniej. Nie kwestionując ustaleń stanu faktycznego, nie można w tym przypadku twierdzić, że ma się interes prawny w rozumieniu art. 28 k.p.a., opierając wyłącznie swoje twierdzenia na przypuszczeniach, że planowana inwestycja (wytwórnia betonu) będzie miała negatywny wpływ na nieruchomość skarżącej, skoro tego nie potwierdzają postanowienia ww. decyzji środowiskowej. Brak przymiotu strony E. K. w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji z dnia [...] sierpnia 2010 r. jednocześnie przesądza o tym, że ww. nie jest stroną w postępowaniu wznowieniowym, nie ma więc podstawy do wznowienia postępowania określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Jeżeli nie istnieje podstawa wznowienia postępowania to jedynym możliwym rozstrzygnięciem jest wydanie decyzji na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a., jak orzeczono w tej sprawie.

Brak przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym, nie pozwala na jego kontynuację i rozpatrywanie innych kwestii, jak np. wyłączenie organu, co tak szeroko opisuje się w skardze kasacyjnej. Podstawą prowadzenia postępowania i najważniejszym jego warunkiem, jest ustalenie strony postępowania, a w szczególności jeżeli chodzi o postępowanie wznowieniowe oparte na przesłance z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. W tej sytuacji prawidłowo zakończyły postępowanie organy administracji publicznej i Sąd pierwszej instancji nie odnosząc się do innych zarzutów, niemających znaczenia w sprawie, jeżeli skarżąca nie ma przymiotu strony, co czyni również zarzuty skargi kasacyjnej naruszenia art. 3 § 1, art. 141 § 4, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a. bezzasadnymi.

Wszystkie zarzuty zamieszczone w skardze kasacyjnej i wskazane tam przepisy mogłyby być skuteczne i podlegały rozpoznaniu, gdyby skarżąca E. K. miała interes prawny w tej sprawie, co dawałoby jej status strony w rozumieniu art. 28 k.p.a. Samo wznowienie postępowania postanowieniem, nie oznacza jeszcze ostatecznego ustalenia przymiotu strony i tego, że miała miejsce przyczyna wznowienia postępowania, gdyż te kwestie ustala się w drugim etapie postępowania wznowieniowego, jak prawidłowo wyjaśniono w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku.

Biorąc powyższe pod uwagę, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.