Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 587/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2010-09-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151, art. 190
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 48
journal: Dz.U. 2006 nr 156 poz 1118
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: § 12 ust. 1 i 3
journal: Dz.U. 2002 nr 75 poz 690
law: Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Robert Sawuła /spr./ Sędziowie WSA Zbigniew Czarnik SO (del.) Ewa Partyka Protokolant st. sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólnoadministracyjnym na rozprawie w dniu 14 września 2010 r. sprawy ze skargi Z. Ś. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego -skargę oddala-


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi Z. Ś. jest decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (w skrócie: WINB) z [...] czerwca 2008 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki garażu. W sprawie tej decyzją z [...] czerwca 2008 r. WINB utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) z [...] maja 2008 r. nakazującą Z. Ś. rozbiórkę garażu o konstrukcji stalowej i wymiarach zewnętrznych 5 m na 3 m wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę na działce nr 977 położonej w B. W podstawie prawnej organ odwoławczy powołał art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (k.p.a.) oraz art. 48 ust. 1 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm., zwana dalej Upb). Z uzasadnienia decyzji i akt administracyjnych sprawy wynika, że wskutek interwencji K.H. (obecnie B.) PINB przeprowadził kontrolę legalności garaży wybudowanych na działkach nr 643 i 977 położonych w B., będących własnością Gminy [...]. Organ ten ustalił, że na działce nr 977 zlokalizowanych jest osiem garaży wolnostojących oraz budynek składu opału. Dzierżawcą części działki nr 977 i właścicielem jednego z garaży jest Z. Ś. Garaż ten został wybudowany bez wymaganego pozwolenia na budowę. W konsekwencji decyzją z [...] maja 2008 r. PINB nakazał Z. Ś. rozbiórkę garażu. W jej uzasadnieniu wskazał, że garaż ten jest obiektem wolnostojącym, niepodpiwniczonym o konstrukcji stalowej, bez trwałych fundamentów, ściany obudowane są blachą trapezową, dach jednospadowy pokryty blachą. Garaż usytuowany jest w odległości 0,5 m od sąsiedniego garażu należącego do B. K. oraz około 11 m od budynku mieszkalno-gospodarczego o konstrukcji drewnianej usytuowanego na sąsiedniej działce nr 978, własności K. H. Zgodnie z oświadczeniem Z. Ś. garaż wybudowany został w 2005 roku bez uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę. Z nadesłanego w toku postępowania pisma Wójta Gminy [...] z 21 marca 2008 r. wynika, że dla działki nr 977 brak jest obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, nie była także wydana decyzja o warunkach zabudowy. Jak wynikać ma z wyrysu mapy sytuacyjno-wysokościowej, garaż posadowiony jest od granicy z działką nr 978 w odległości około 1 m, a zatem jego usytuowanie narusza przepisy techniczno - budowlane tj. § 12 ust. 1 i ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r. Nr 75, poz. 690, zwane dalej Rwt z 2002). Przywołano w decyzji treść art. 48 ust. 1 Upb, wedle którego właściwy organ nakazuje w drodze decyzji rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę w przypadku, gdy w/w budowa jest niezgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub narusza przepisy techniczno-budowlane w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem. PINB doszedł do przekonania, że usytuowanie garażu narusza przepisy techniczno-budowlane, a niemożliwe jest podjęcie kroków mających na celu doprowadzenie wybudowanego garażu do stanu zgodnego z prawem i zalegalizowanie samowoli budowlanej.

Odwołanie od powyższej decyzji wniósł Z. Ś., który domagał się jej uchylenia i umorzenia postępowania, względnie uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania I instancji. Odwołujący się przyznał, że na dzierżawionej od Gminy [...] działce usadowił garaż blaszany, jednakże zarówno miejsce posadowienia jak i wymiary garażu uzgodnił wcześniej z Gminą (właścicielem działki nr 977) jak i z właścicielem działki sąsiadującej nr 978 tj. J. K. Wskazując, iż przedmiotowy garaż nie jest trwale związany z gruntem, wywodził że nie musiał ubiegać się o pozwolenie na budowę.

Opisaną na wstępie decyzją z [...] czerwca 2008 r. WINB utrzymał w mocy decyzję organu l instancji. W motywach swego rozstrzygnięcia organ II instancji wskazał, że budowę przedmiotowego garażu należało zakwalifikować do robót budowlanych polegających na budowie obiektu budowlanego, na które wymagane jest pozwolenie na budowę. Zgodnie z art. 28 ust. 1 Upb roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31. Odstępstwa od obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę określono w art. 29 - 30 cyt. ustawy. W ocenie organu odwoławczego budowa takiego obiektu budowlanego wymagała uzyskania przez inwestora pozwolenia na budowę, nawet zakładając jego "tymczasowy" charakter. Realizacja przedmiotowego garażu spowodowała, iż odwołujący dopuścił się samowoli budowlanej, a jej konsekwencją jest rozbiórka obiektu budowlanego. Art. 48 ust. 2 Upb określa przypadki, w których istnieje możliwość zalegalizowania samowolnej budowy obiektu budowlanego, przy czym niespełnienie któregokolwiek z warunków wskazanych w tym przepisie wyklucza możliwość legalizacji, a tym samym rodzi konieczność orzeczenia rozbiórki. W rozpatrywanej sprawie usytuowanie garażu narusza § 12 ust. 1 Rwt z 2002, zgodnie z którym budynki na działce budowlanej sytuuje się od granicy z działką budowlaną w odległości nie mniejszej niż: 4 m – w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy (pkt 1); 3 m – w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy (pkt 2). Według § 12 ust. 3 cyt. rozporządzenia sytuowanie ściany budynku dopuszcza się w odległości 1,5 m od granicy z sąsiednią działką budowlaną lub bezpośrednio przy granicy, jeżeli wynika to z ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo nie jest możliwe zachowanie odległości, o której mowa w ust. 1 pkt 2, ze względu na rozmiary działki. Ponadto dla działki nr ewid. 977 w B. brak jest obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a nie była wydana decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Wykluczenie wdrożenia procedury "legalizacyjnej" samowoli budowlanej nakazywało WINB decyzję nakazującą jego rozbiórkę uznać za prawidłową. W tej sytuacji zgoda właściciela działki (Gminy [...]) czy sąsiada, na co powoływał się odwołujący, nie upoważniała do budowy obiektu budowlanego.

Skargę na tę ostatnią decyzję złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w Rzeszowie Z. Ś., wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania, względnie o zwrócenie sprawy do ponownego rozpoznania. Zarzucił wydanie jej na podstawie błędnej oceny stanu faktycznego oraz błędnej interpretacji przepisów prawa budowlanego. Skarżący wywodzi, że za zgodą właściciela posadowił na dzierżawionej działce garaż blaszany. Tego rodzaju obiekt nie powinien być zaliczony do kategorii obiektu budowlanego w myśl art. 28 ust. 1 Upb, a zatem nie było konieczne uzyskanie zezwolenia na budowę, tym samym garaż nie stanowi samowoli budowlanej. Z. Ś. eksponuje, iż garaż usytuowany jest od budynku mieszkalno-gospodarczego, znajdującego się na sąsiedniej działce nr 978, w odległości ok. 11 m, co potwierdza dokumentacja zawarta w sprawy, a więc jego lokalizacja ma być zgodna z § 12 Rwt z 2002.

W odpowiedzi na skargę WINB wniósł o jej oddalenie i podtrzymał w całości argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

WSA w Rzeszowie wyrokiem z 16 grudnia 2008 r. II SA/Rz 522/08 uwzględnił skargę uchylając decyzję II instancji. W uzasadnieniu tego wyroku za bezsporny w sprawie uznano fakt wybudowania w 2005 r. garażu na działce dzierżawionej od Gminy [...] przez skarżącego. Sąd przyjął także, iż organy orzekające w sprawie prawidłowo dokonały kwalifikacji tego obiektu budowlanego jako wymagającego uzyskania pozwolenia na budowę, za bez znaczenia uznano także wykazaną przez Z. Ś. zgodę na wybudowanie garażu przez Gminę [...], wynikającą z umowy dzierżawy. Organy orzekające w sprawie przyjęły, że istniejący garaż narusza przepisy techniczno-budowlane w stopniu uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu lub jego części do stanu zgodnego z prawem. Za takie naruszenie uznały sprzeczne z § 12 ust. 1 i 3 Rwt usytuowanie garażu względem granicy z sąsiednią działką budowlaną. Eksponując, iż wskazany przez organy przepis zamieszczony został w powołanym rozporządzeniu w jego Dziale II "Zabudowa i zagospodarowanie działki budowlanej", rozdziale 1 "Usytuowanie budynków" i dotyczy wymagań odległościowych budynków na działce względem granicy z sąsiednią działką budowlaną, to wobec uznania, że przedmiotowy garaż nie jest budynkiem, ale innym obiektem budowlanym, przepis § 12 Rwt z 2002 w ocenie Sądu nie mógł mieć zastosowania w przedmiotowej sprawie. Analizując treść powołanego rozporządzenia rozważenia wymagało czy w ogóle i jeśli tak, to które z jego przepisów mogą znaleźć zastosowanie w niniejszej sprawie. Zgodnie z § 2 ust. 1 Rwt z 2002 przepisy rozporządzenia stosuje się przy projektowaniu i budowie, w tym odbudowie, rozbudowie, nadbudowie, przebudowie oraz przy zmianie sposobu użytkowania budynków oraz budowli nadziemnych i podziemnych spełniających funkcje użytkowe budynków, a także do związanych z nimi urządzeń budowlanych, z zastrzeżeniem § 207 § 2. W Rwt przewidziano także stosowną regulację dotyczącą wprost garaży. Chodzi m. in. o przepisy zawarte w Dziale III "Budynki i pomieszczenia", rozdziale 10 "Garaże dla samochodów osobowych" i Dziale VI "Bezpieczeństwo pożarowe", rozdziale 8 "Bezpieczeństwo przeciwpożarowe dla garaży". W przekonaniu Sądu organ odwoławczy nie dokonał w ogóle oceny zgodności z tymi przepisami spornego obiektu, zgodnie z art. 48 ust. 2 pkt 2 Upb, co czynić miało zaskarżoną decyzję wadliwą.

Sąd wyeksponował także drugą z przesłanek legalizacji obiektu, dotyczącą zgodności z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, wynikającą z art. 48 ust. 2 pkt 1 Upb. Przywołując wywody zawarte w wyroku Trybunału Konstytucyjnego (TK) z 20 grudnia 2007 r., P 37/06, WSA w Rzeszowie wywodził, iż decydujące znaczenie w procesie legalizacji samowoli (również legalizacji prowadzonej w związku z wszczęciem postępowania rozbiórkowego) winno mieć ustalenie, że obiekt wybudowany bez pozwolenia na budowę nie narusza przepisów prawa – w tym regulujących kwestie planowania i zagospodarowania przestrzennego. Powinna zatem istnieć możliwość dokonania takiego ustalenia również po wszczęciu postępowania rozbiórkowego, co de facto oznaczać musi możliwość uzyskania decyzji o warunkach zabudowy także w trakcie postępowania legalizacyjnego. W wytycznych wyroku II SA/Rz 522/08 wskazano, że organ odwoławczy będzie zobowiązany ustalić czy dla terenu obejmującego działkę nr 977 w B. brak jest nadal miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeśli tak, to czy skarżący nie wystąpił o wydanie decyzji o warunkach zabudowy i czy taka ostateczna decyzja nie została wydana. W dalszej kolejności organ winien dokonać badania zgodności garażu z przepisami technicznymi, w szczególności wskazywanymi przepisami Rwt z 2002.

Od powyższego wyroku skargę kasacyjną wniósł WINB, zarzucając w niej naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, jak i naruszenie prawa materialnego poprzez błędną jego wykładnię. W szczególności zarzucono wadliwe uznanie w kwestionowanym wyroku, że tymczasowy obiekt budowlany użytkowany jako garaż nie stanowi zarazem budowli, o której mowa w art. 3 pkt 3 Upb i to budowli spełniającej funkcję użytkową budynku, do której zastosowanie mają warunki techniczne określone w § 12 Rwt z 2002 dotyczące usytuowania budynku względem granicy z sąsiednią działką budowlaną. Zdaniem organu Sąd błędnie przyjął, że warunki techniczne określone w § 12 powołanego rozporządzenia dotyczące usytuowania budynku względem granicy z sąsiednią działką budowlaną mają zastosowanie wyłącznie do budynków oraz budowli nadziemnych i podziemnych spełniających funkcje użytkowe budynków, a nie mają zastosowania do tymczasowych obiektów budowlanych tj. obiektu budowlanego niepołączonego trwale z gruntem (art. 3 pkt 5 Upb).

Podkreślono w skardze kasacyjnej, że w postępowaniu administracyjnym organy nadzoru budowlanego nie analizowały przedmiotowej samowoli budowlanej w aspekcie art. 48 ust. 2 pkt 1 lit. a i b Upb tj. zgodności z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ustaleniami ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W toku postępowania administracyjnego organy nadzoru budowlanego ustaliły, że samowolnie wybudowany garaż nie może być zalegalizowany, ponieważ jego usytuowanie jest sprzeczne z § 12 ust. 1 i 3 Rwt z 2002. Ustalenie w postępowaniu wyjaśniającym braku wypełnienia jednej z dwóch koniecznych przesłanek legalizacji określonych w art. 48 ust. 2 Upb zwalniało je z obowiązku badania, czy spełniony został drugi warunek legalizacji. W konsekwencji organ nie miał obowiązku zobowiązywać strony do przedstawienia dokumentów, o których mowa w art. 48 ust. 3 Upb. Stwierdzenie przez organ nadzoru budowlanego, że budowa narusza przepisy, w tym techniczno-budowlane w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem prowadzi do wniosku, że prowadzenie postępowania w sprawie legalizacji obiektu, gdy legalizacja jest oczywiście niedopuszczalna ze względu na naruszenie przepisów techniczno-budowlanych, w ocenie wnoszącego skargę kasacyjną wydaje się być sprzeczne z logiką i zasadą racjonalności ustawodawcy. W postępowaniu administracyjnym organy nadzoru budowlanego nie zastosowały przepisów uznanych przez TK za niezgodne z Konstytucją. Brak analizy przedmiotowej samowoli budowlanej w aspekcie art. 48 ust. 2 pkt 1 Upb wynikał z faktu, że legalizacja tej samowoli była oczywiście niedopuszczalna ze względu na naruszenie przepisów techniczno-budowlanych w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem. Wnoszący skargę kasacyjną zarzucił niekonsekwencję Sądowi I instancji w aspekcie prawnej kwalifikacji przedmiotowego garażu w odniesieniu do wyłączenia możliwości stosowania doń przepisu § 12 Rwt z 2002, przy akceptacji dla zastosowanie przepisów odnoszących się do warunków technicznych tego rozporządzenia dotyczących samych garaży.

Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) wyrokiem II OSK 805/09 z 11 maja 2010 r. uwzględnił skargę kasacyjną uchylając zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA w Rzeszowie, uznając iż skarga kasacyjna zawierała usprawiedliwione podstawy. Za usprawiedliwione i oparte na uzasadnionych podstawach uznał zawarte w niej zarzuty naruszenia art. 145 §1 pkt 1 lit. b ustawy z 30.08.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwana dalej Ppsa) w związku z art. 145 a § 1 k.p.a. mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy oraz naruszenia art. 3 pkt 1, 3 i 5 Upb wskutek błędnej wykładni i w konsekwencji niezastosowania tych przepisów w celu zakwalifikowania przedmiotowego garażu do budowli, a ponadto naruszenia § 12 w związku z § 2 ust. 1 Rwt z 2002 przez wyrażenie błędnego poglądu, że wymagania dotyczące sytuowania na działce budowlanej odnoszą się wyłącznie do budynków, a nie ponadto do budowli spełniających funkcje użytkowe budynków. Za trafny uznano wywody skargi kasacyjnej, że organ nie wdrożył procedury legalizacji samowoli budowlanej wobec stwierdzenia, że przedmiotowy garaż został usytuowany na działce w odległości około 1 m od granicy z sąsiednią działką budowlaną, co stanowiło nieusuwalne naruszenie § 12 ust. 1 Rwt z 2002, gdy jednocześnie nie zachodziły okoliczności wymienione w § 12 ust. 3 tego rozporządzenia (w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji) dotyczące dopuszczalności sytuowania budynku w odległości co najmniej 1,5 m od istniejącej granicy z działką sąsiednią. Dlatego organ nawet nie rozważał stosowania art. 48 ust. 2 pkt 1 ustawy – Prawo budowlane, którego niekonstytucyjność w określonej części stwierdził TK wyrokiem omówionym w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Wytknięto, iż sąd I instancji pominął, że zmiana art. 48 ust. 2 pkt 1 Upb wynikająca z opublikowania wyroku TK nastąpiła z dniem 29 grudnia 2007 r., gdy tymczasem zaskarżona decyzja wydana została w dniu 30 czerwca 2008 r. W sprawie nie wchodziło zatem w rachubę rozważanie wpływu wyroku TK na byt prawny zaskarżonej decyzji i nie wchodziło w ogóle w rachubę stosowanie art. 145 §1 pkt 1 b Ppsa. Organ bowiem w ogóle nie stosował omawianego przepisu. Decyzja wydana została po opublikowaniu wyroku Trybunału Konstytucyjnego. Obie te okoliczności wykluczały zaistnienie podstawy wznowienia określonej w art. 145 a k.p.a. NSA stwierdził, że zaskarżony wyrok wydany został z naruszeniem art. 145 § 1 pkt 1 b Ppsa w związku z art. 145 a § 1 k.p.a. nie było bowiem podstawy do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.

W ocenie sądu kasacyjnego zawarte w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia prawa materialnego zawierały w części argumentację bezzasadną, związaną z nieprawidłowym odczytaniem wywodu prawnego zawartego w zaskarżonym wyroku. Wbrew wywodom kasatora Sąd I instancji nie wyraził poglądu prawnego, kwalifikującego przedmiotowy garaż do określonej kategorii obiektu budowlanego oraz wyłączającego stosowanie doń § 12 Rwt z 2002. Cała polemika z nie wyrażonym w zaskarżonym wyroku poglądem prawnym, w ocenie NSA była zbędna.

Natomiast w ocenie sądu odwoławczego naruszenie wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów prawa materialnego nastąpiło właśnie wskutek wyrażenia błędnego poglądu prawnego, że przepis § 12 Rwt z 2002 stosuje się wyłącznie do budynków. Sąd podkreślił, że jak wynika z tytułu tego rozporządzenia oraz brzmienia jego § 1, który określa przedmiot unormowań w nim zawartych, a także z brzmienia analizowanego § 12 powyższego aktu normatywnego, przepisy rozporządzenia dotyczą wyłącznie budynków. Jednak zgodnie z brzmieniem delegacji ustawowej (art. 7 ust. 1 pkt 1 Upb) właściwy minister miał określić warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane i ich usytuowanie, nie zaś jedynie budynki. W § 2 ust. 1 tego rozporządzenia nakazano stosować jego przepisy nie tylko do budynków, ale również do budowli spełniających funkcje użytkowe budynków. Z punktu widzenia wymagań odległościowych nie jest istotne, czy dany garaż jest budynkiem, czy jedynie budowlą. W skardze kasacyjnej trafnie podkreślono brak konsekwencji w wywodzie prawnym zawartym w zaskarżonym wyroku. Według tego wywodu, nie zaliczenie przedmiotowego garażu do budynku, powinno wykluczyć stosowanie w odniesieniu do niego wszystkich przepisów rozporządzenia. Przepisy dotyczące garaży byłyby stosowane wówczas jedynie w odniesieniu do garaży będących budynkami. W ocenie NSA wystarczające było wyrażenie poglądu prawnego o stosowaniu w odniesieniu do usytuowania przedmiotowego garażu przepisu § 12 Rwt z 2002, z uwagi na brzmienie § 2 ust. 1 tego rozporządzenia, rozciągającego stosowanie wszystkich przepisów rozporządzenia na budowle spełniające funkcje użytkowe budynków. Zdaniem NSA skoro ustalono w postępowaniu brak wypełnienia jednego z dwóch koniecznych warunków legalizacji określonych w art. 48 ust. 2 Upb tj. bezsporne ustalenie naruszenia przepisów techniczno-budowlanych w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem, zwalniało to tym samym organ administracji publicznej z obowiązku badania, czy spełniony został drugi warunek legalizacji opisany w art. 48 ust. 1 pkt 1 lit a i b Upb tj. czy budowa garażu jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Sąd wskazał, że stanowisko powyższe uwzględnia poglądy judykatury – wyrok NSA z 26 listopada 2008 r. II OSK 1461/07 oraz powołane w nim orzecznictwo – wyrok WSA w Lublinie z dnia 18 września 2008 r., II SA/Lu 400/08, oraz wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 8 marca 2007 r., II SA/Rz 216/07.

NSA zalecił, aby ponownie rozpoznając niniejszą sprawę WSA w Rzeszowie miał na uwadze przedstawione przezeń stanowisko prawne, w szczególności, co do możności stosowania przepisu § 12 Rwt z 2002.

Uchylenie wyroku i przekazanie sprawy WSA w Rzeszowie oznacza, że ponownie rozpoznaniu podlega skarga Z. Ś. na decyzję WINB z [...] czerwca 2008 r. w przedmiocie nakazu rozbiórki garażu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył, co następuje:

Kontrola sądowoadministracyjna prowadzona jest, pomijając wyjątki od tej reguły, wyłącznie z punktu widzenia zgodności z prawem (por. art. 1 § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych, Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), przy czym rozumie się, iż chodzi tu zarówno o przepisy prawa materialnego, jak i procesowego.

W niniejszej sprawie skarga podlega rozpatrzeniu przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Ppsa. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania; c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.

Ponieważ w przedmiotowej sprawie orzekał NSA, przeto sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez NSA (art. 190 zd. 1 Ppsa). Musi zatem uwzględnić stanowisko sądu kasacyjnego wyrażone w przedmiotowej sprawie. W konsekwencji oznacza to, że w ocenie Składu Orzekającego skargę Z. Ś. uznać należy za nieuzasadnioną.

Bezsporne w sprawie jest to, że garaż, który wybudował Z. Ś. jest obiektem budowlanym, na realizację którego winien on legitymować się pozwoleniem na budowę. Takim pozwoleniem skarżący wznosząc garaż nie dysponował. Konsekwencją ustalenia, że na realizację przedmiotowego garażu konieczne było uzyskanie pozwolenia na budowę jest zastosowanie w sprawie art. 48 Upb. W ust. 1 tego przepisu wskazano, że obiekt budowlany lub jego część, będący w budowie albo wybudowany bez wymaganego pozwolenia na budowę, podlega rozbiórce. Od zasady tej ustawodawca przewidział wyjątek, sformułowany w ust. 2, dopuszczając możliwość legalizacji samowoli budowlanej, jeżeli budowa: 1) jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności: a) ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo b) ustaleniami ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, 2) nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie umożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem. Warunkiem wydania decyzji legalizacyjnej jest spełnienie zatem obu przesłanek wymienionych w art. 48 ust. 2 Upb. Zgodnie z poglądem zawartym w wyroku kasacyjnym zasadne było uzależnienie rozpoczęcia procedury legalizacyjnej od ustalenia, czy zachodzi w sprawie brak naruszenia przepisów techniczno-budowlanych (por. wyrok NSA z 26 listopada 2008 r. II OSK 1461/07 oraz powołany w nim wyrok WSA w Warszawie z dnia 24.01.2007 r. VII SA/Wa 2037/06), nieusuwalne ich naruszenie czyniłoby zbytecznym rozważanie spełnienie drugiej z przesłanek warunkujących tzw. "legalizację" samowoli budowlanej. Ponieważ przedmiotowy garaż jest obiektem budowlanym oraz spełnia funkcję użytkową budynku, zatem zastosowanie w przedmiotowej sprawie znajdował § 12 ust. 1 i 3 Rwt z 2002, dotyczący sytuowania budynków (budowli spełniających funkcje użytkowe budynków) w stosunku do odległości do granic sąsiedniej działki budowlanej. Należało zatem ustalić, czy samowola budowlana nie narusza ogólnych warunków technicznych dotyczących sytuowania budynków (budowli spełniających funkcje użytkowe budynków) w stosunku do granicy z sąsiednią działką budowlaną tj. zachowanie wymagań określonych w § 12 w/w rozporządzenia. Naruszenie przepisów techniczno-budowlanych określonych w § 12 ust. 1 i 3 Rwt w stopniu uniemożliwiającym doprowadzenie samowolnie wybudowanego garażu do stanu zgodnego z prawem, zwalniało organ od konieczności zbadania tego obiektu w aspekcie dalszych wymogów, wynikających m. in. z przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Niesporne jest w sprawie, co wynika z przeprowadzonych oględzin oraz wyrysu na mapie wysokościowej, że garaż ten posadowiony jest w odległości ok. 1 m od granicy z sąsiednią działką budowlaną. Nie spełnia wobec tego wymogu lokalizacyjnego, określonego w § 12 ust. 1 i 3 Rwt z 2002. Z tej przyczyny wydany nakaz rozbiórki znajdował oparcie w dyspozycji art. 48 ust. 1 Upb, a utrzymanie w mocy tej decyzji przez organ odwoławczy nie naruszało prawa.

Z tych względów, skargę jako nieuzasadnioną, należało oddalić na podstawie art. 151 Ppsa.