Wyrok NSA oz. w Lublinie, sygn. akt I SA/Lu 106/02
NSA oz. w Lublinie
Data orzeczenia: 2002-09-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Hasła tematyczne: Podatek dochodowy od osób prawnych
Budowlane prawo
Powołane przepisy: article: art. 17 ust. 1 pkt 4, art. 18 ust. 1 pkt 1 lit. b
journal: Dz.U. 1993 nr 106 poz. 482
law: Obwieszczenie Ministra Finansów z dnia 20 września 1993 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.
Teza: Dla korzystania ze zwolnienia z art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych jednostka musi spełniać dwa warunki: jej celem musi być działalność wymieniona w tym przepisie oraz uzyskane dochody muszą być przeznaczone na ten cel.

Poza sporem jest, że wydatki w kwocie 7.008,95 zł Stowarzyszenie poniosła na remont dróg, zaś wydatki na kwotę 12 tys. zł poniosła na budowę kaplicy cmentarnej i plebanii. Art. 17 ust. 1 w sposób jednoznaczny pozwala na zastosowanie wskazanej w nim ulgi w stosunku do wydatków poniesionych na wspieranie inicjatyw społecznych na rzecz "budowy dróg na wsi". Nie można zatem podzielić wywodów pełnomocnika skarżącego stowarzyszenia, że pojęcie remontu mieści się w pojęciu budowy w rozumieniu tego przepisu. Wskazanie w statucie celów dla których została ustanowiona fundacja musi być dokonane w sposób ścisły, gdyż organy podatkowe nie są uprawnione do dokonywania wykładni zapisów statutu. Ponieważ Stowarzyszenie nie określiło w swym Statucie jako celu wspierania kultu religijnego, zwolnienie przewidziane w art. 17 ust. 1 pkt 4 nie miało zastosowania, zaś wydatkowana kwota 12.000 zł prawidłowo została zakwalifikowana jako podlegająca odliczeniu od podstawy opodatkowania na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 1 lit. "b" ustawy.

TEZY

Dla korzystania ze zwolnienia z art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych jednostka musi spełniać dwa warunki: jej celem musi być działalność wymieniona w tym przepisie oraz uzyskane dochody muszą być przeznaczone na ten cel.

Poza sporem jest, że wydatki w kwocie 7.008,95 zł Stowarzyszenie poniosła na remont dróg, zaś wydatki na kwotę 12 tys. zł poniosła na budowę kaplicy cmentarnej i plebanii. Art. 17 ust. 1 w sposób jednoznaczny pozwala na zastosowanie wskazanej w nim ulgi w stosunku do wydatków poniesionych na wspieranie inicjatyw społecznych na rzecz "budowy dróg na wsi". Nie można zatem podzielić wywodów pełnomocnika skarżącego stowarzyszenia, że pojęcie remontu mieści się w pojęciu budowy w rozumieniu tego przepisu. Wskazanie w statucie celów dla których została ustanowiona fundacja musi być dokonane w sposób ścisły, gdyż organy podatkowe nie są uprawnione do dokonywania wykładni zapisów statutu. Ponieważ Stowarzyszenie nie określiło w swym Statucie jako celu wspierania kultu religijnego, zwolnienie przewidziane w art. 17 ust. 1 pkt 4 nie miało zastosowania, zaś wydatkowana kwota 12.000 zł prawidłowo została zakwalifikowana jako podlegająca odliczeniu od podstawy opodatkowania na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 1 lit. "b" ustawy.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Stowarzyszenia Rozwoju Gminy D. na decyzję Izby Skarbowej w L. Ośrodek Zamiejscowy w Z. z dnia 4 stycznia 2002 r. (...) w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 1999 r. - skargę oddala.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją Izba Skarbowa w L., Ośrodek Zamiejscowy w Z., po rozpatrzeniu odwołania Stowarzyszenia Rozwoju Gminy D. od decyzji Inspektora Kontroli Skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej w L. z 12 października 2001 r. (...) określającej podatek dochodowy, zaległość oraz odsetki od zaległości w tym podatku za 1999 r. - utrzymała w mocy decyzję organu I instancji.

Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że powodem rozstrzygnięcia organu I instancji było stwierdzenie w czasie kontroli m.in., nieprawidłowości polegającej na naruszeniu art. 17 ust. 1 pkt 4 i art. 18 ust. 1b ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych /Dz.U. 1993 nr 106 poz. 482 ze zm./ poprzez zwolnienie z opodatkowania wydatkowanej części dochodów na cele które nie są określone w ww. przepisie.

W odwołaniu od tej decyzji pełnomocnik zakwestionował rozstrzygnięcie wywodząc, iż zarówno wydatki w łącznej kwocie 7 008,95 zł poniesione w związku z remontem dróg, jak też wydatki w kwocie 12 tys. zł na wspieranie budowy kaplicy cmentarnej w D. oraz plebani w B. korzystają z przewidzianego w tym przepisie zwolnienia.

Organ odwoławczy w wyniku analizy zgromadzonego materiału dowodowego nie podzielił zarzutów odwołania. Analizując treść art. 17 ust. 1 pkt 4 cyt. ustawy wskazał, że przepis ten nie wymienia jako zwolnionego od podatku dochodu wydatkowanego na remont dróg. Odnosząc się do powołanych w odwołaniu definicji budowy zawartej w art. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. 2000 nr 106 poz. 1126 ze zm./ nie zgodził się ze stanowiskiem, iż pojęcie remontu mieści się w szeroko pojętym zakresie pojęcia budowy, wskazując na niezależne definicje budowy i remontu zawarte w pkt 6 i 8 art. 3 tej ustawy.

Podzielając stanowisko IKS odnośnie braku podstaw do uznania, iż wydatki na wspieranie kultu religijnego nie mogą korzystać w sprawie niniejszej ze zwolnienia od podatku dochodowego, Izba Skarbowa wskazała na brak w statucie Stowarzyszenia wymienienia tego typu działalności. Nie zgodziła się ze stanowiskiem pełnomocnika skarżącego, iż działalność ta mieści się w zakresie wymienionego w statucie pojęcia "kultury" uznając, że Inspektor prawidłowo zakwalifikował wydatkowaną kwotę jako darowiznę na cele kultu religijnego, która podlega odliczeniu od podstawy opodatkowania na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 1 lit. "b" ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

W skardze do Sądu pełnomocnik Stowarzyszenia wniósł o uchylenie zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji z uwagi na naruszenie art. 17 ust. 1 pkt 4 i art. 18 ust. 1 pkt 1 lit. "b" poprzez błędną ich wykładnię.

W uzasadnieniu skargi, odwołując się do przepisów art. 3 cyt. ustawy - prawo budowlane pełnomocnik wywodzi, że pojęcie remontu mieści się w szeroko pojętym zakresie budowy. Za korzystaniem przez skarżącego ze zwolnienia podatkowego przemawia także wykładnia celowościowa art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Za błędne uważa stanowisko organów, że ze zwolnienia z ww. artykułu nie korzystały wydatki na budowę kaplicy cmentarnej i plebanii, bowiem celem Stowarzyszenia jest wspieranie działalności kulturalnej, zaś wydatki na cele kultu religijnego mieszczą się w szerokim pojęciu kultury. Według pełnomocnika stosowania odliczeń od dochodów przewidziane przez art. 18 ustawy ma miejsce dopiero wówczas, kiedy wydatki w tym zakresie nie zostały wymienione w art. 17.

W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa wnosi o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie może być uwzględniona albowiem brak jest podstaw do uznania, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem prawa. Art. 17 ust. 1 pkt 4 cyt. ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych stanowi, że wolne od podatku są dochody podatników, których celem statutowym jest między innymi wspieranie inicjatyw społecznych na rzecz budowy dróg na wsi oraz kultu religijnego - w części przeznaczonej na te cele. Prawidłowo zatem w uzasadnieniu decyzji wskazano, że dla korzystania ze zwolnienia jednostka musi spełniać dwa warunki: jej celem musi być działalność wymieniona w tym przepisie oraz uzyskane dochody muszą być przeznaczone na ten cel.

Poza sporem jest, że wydatki w kwocie 7.008,95 zł Stowarzyszenie poniosła na remont dróg, zaś wydatki na kwotę 12 tys. zł poniosła na budowę kaplicy cmentarnej i plebanii.

W par. 6 Statutu Stowarzyszenia jako cel wskazano "wspieranie inicjatyw mieszkańców z zakresu poprawy infrastruktury gminy, a także promowanie i pomoc z zakresu oświaty, kultury, sporu, ochrony środowiska, turystyki oraz gromadzenia i przekazywania środków finansowych na te cele".

Przepisy ustanawiające zwolnienia i ulgi podatkowe są wyjątkiem od zasady powszechności i równości opodatkowania, toteż stosowane muszą być w sposób ścisły. Wymóg ten w równym stopniu dotyczy sformułowania ustawy jak też wymienionych w statucie rodzajów statutowej działalności jednostki, co oznacza iż nie mogą być one poddane wykładni rozszerzającej.

Art. 17 ust. 1 w sposób jednoznaczny pozwala na zastosowanie wskazanej w nim ulgi w stosunku do wydatków poniesionych na wspieranie inicjatyw społecznych na rzecz "budowy dróg na wsi".

Nie można zatem podzielić wywodów pełnomocnika skarżącego stowarzyszenia, że pojęcie remontu mieści się w pojęciu budowy w rozumieniu tego przepisu. Brak tożsamości tych pojęć wynika nie tylko, co wykazały organy podatkowe, z analizy powołanych w uzasadnieniu decyzji przepisów art. 3 pkt 6 i art. 8 prawa budowlanego ale także ze słownikowego znaczenia /por. np. Mały Słownik języka polskiego PWN 1968 str. 60 i 603 według którego budowa to "wznoszenie domu, mostu... zaś "remont" to "naprawa czegoś, doprowadzenie do stanu używalności"/. W konsekwencji poniesione wydatki, jako nie spełniające drugiego ze wskazanych warunków, nie mogą korzystać z przewidzianego w art. 17 ust. 1 pkt 4 zwolnienia. Bezsprzecznym jest także, iż Statut Stowarzyszenia nie wymieniał wśród jej celów wspierania kultu religijnego, które to określenie użyte zostało w art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy.

Wobec wspomnianej już zasady ścisłego stosowania przepisów dotyczących ulg podatkowych nie jest uzasadniony wywód skargi, iż również inny niż określony w ustawie cel uprawniający do zwolnienia podatkowego, pozwala na skorzystanie z ulgi podatkowej, bowiem organ podatkowy bada jedynie treść statutowych celów fundacji oraz treść przepisu warunkującego zwolnienie podatkowe. Wskazanie w statucie celów dla których została ustanowiona fundacja musi być dokonane w sposób ścisły, gdyż organy podatkowe nie są uprawnione do dokonywania wykładni zapisów statutu.

Ponieważ Stowarzyszenie nie określiło w swym Statucie jako celu wspierania kultu religijnego, zwolnienie przewidziane w art. 17 ust. 1 pkt 4 nie miało zastosowania, zaś wydatkowana kwota 12.000 zł prawidłowo została zakwalifikowana jako podlegająca odliczeniu od podstawy opodatkowania na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 1 lit. "b" ustawy.

Uznając zatem, iż zaskarżona decyzja odpowiada prawu, na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ orzeczono jak w sentencji.