Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt SA/Rz 1692/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2005-04-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6321 Zasiłki stałe
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Solarski Sędziowie NSA Ryszard Bryk NSA Stanisław Śliwa /spr./ Protokolant: st.sekr.sąd.B.Krztoń po rozpoznaniu w dniu 22 kwietnia 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi J. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia [...] października 2003 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego skargę oddala


UZASADNIENIE

do wyroku z dnia 22 kwietnia 2005 r.

Decyzją z dnia [...] października 2003 r. , Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] na podstawie art. 27 ust. 1 i art. 43 ust. 6 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 1998 r. Nr 64, poz. 414 z późn. zm.) oraz art. 17 pkt 1 i art. 138 § 1 pkt 1 KPA po rozpatrzeniu odwołania J. J. od decyzji Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej [...] z [...].08.2003 r., Nr [...], w przedmiocie przyznania zasiłku stałego z pomocy społecznej w wysokości 418 zł miesięcznie od dnia 1 lipca 2003 r. oraz składki na ubezpieczenie społeczne utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu podano, że organ I instancji przedmiotową decyzją przyznał J. J. świadczenie z pomocy społecznej w formie zasiłku stałego w wysokości 418 zł miesięcznie od dnia 1 lipca 2003 r. Przyznał ponadto wnioskodawczym stosowną kwotę składki na ubezpieczenie społeczne. Uzasadniając decyzję organ pierwszej instancji podał, że wnioskodawczym spełnia przesłanki uzasadniające przyznanie jej zasiłku stałego. Zasiłek stały, zgodnie z art. 43 ust. 6 ustawy o pomocy społecznej przyznano od 1 lipca 2003 r., gdyż ustalono, iż wniosek wraz z wymaganą dokumentacją złożony został w ośrodku pomocy społecznej w dniu 31.07.2003 r. Brak jest więc podstawy prawnej do przyznania świadczenia od daty wydania wyroku przez Sąd Rejonowy, czego domaga się wnioskodawczym.

Od powyższej decyzji Dyrektora MOPS [...] odwołała się J. J. Podniosła, że w 30.06.2003 r. odebrała prawomocny wyrok Sądu Rejonowego, zmieniający orzeczenie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności. W tym samym dniu złożyła w MOPS [...] ustnie wniosek o przyznanie zasiłku stałego, ale pracownik socjalny poinformował ją wówczas, że jedynym respektowanym przez ośrodek dokumentem jest orzeczenie o stopniu niepełnosprawności. Wymagane orzeczenie przedłożyła w dniu 31.07.2003 r., gdyż dopiero w tym dniu je otrzymała. W takiej sytuacji, jej zdaniem, za datę złożenia wniosku o zasiłek należy uznać dzień 30.06.2003 r., pomimo, że nastąpiło to w formie ustnej, a nie dzień 31.07.2003 r.

Organ II instancji uznał, że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej zasiłek stały przysługuje osobie zdolnej do pracy, lecz nie pozostającej w zatrudnieniu ze względu na konieczność sprawowania opieki nad dzieckiem wymagającym stałej pielęgnacji, polegającej na bezpośredniej, osobistej pielęgnacji i systematycznym współdziałaniu w postępowaniu leczniczym, rehabilitacyjnym oraz edukacyjnym, jeżeli dochód rodziny nie przekracza półtora-krotnego dochodu określonego zgodnie z art. 4, a dziecko ma orzeczoną niepełnosprawność wraz ze wskazaniami, o których mowa w art. 6b ust. 3 pkt 7 i 8 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 123, poz. 776 z późn. zm.) lub ma orzeczony znaczny stopień niepełnosprawności. Nie ulega wątpliwości, że wnioskodawczym spełnia wszystkie przesłanki niezbędne do uzyskania zasiłku stałego z pomocy społecznej. Jest ona bowiem osobą nie podejmującą zatrudnienia z uwagi na konieczność sprawowania opieki nad niepełnosprawną córką D. J. Bezspornym jest również, że rodzina wnioskodawczym osiąga znacznie niższe dochody niż półtorakrotny dochód określony zgodnie z art. 4 ustawy o pomocy społecznej. Niepełnosprawność dziecka wnioskodawczym datującą się od czerwca 2002 r. wraz ze wskazaniem o których mowa w art. 6b ust. 3 pkt 8 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (tj. konieczność stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji), orzeczona została wyrokiem Sądu Rejonowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych [...] z dnia 2.06.2003 r. (prawomocnym z dniem 30.06.2003 r.) zmieniającym orzeczenie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie [...] w R. z dnia [...].01.2003 r. Wskazanie o którym mowa w art. 6b ust. 3 pkt 7 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (tj. konieczność stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji), wynika natomiast z orzeczenia Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności z dnia [...].07.2003 r. Wobec przedstawionych wyżej okoliczności, nie ulega wątpliwości, że J. J. spełnia wymienione w art. 27 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej przesłanki do otrzymywania zasiłku stałego. Sporną w przedmiotowej sprawie kwestią jest natomiast data, od jakiej winien być przyznany wnioskodawczym zasiłek. Zgodnie z art. 43 ust. 6 ustawy o pomocy społecznej, świadczenia pieniężne z pomocy społecznej przyznaje się i wypłaca za okres miesiąca kalendarzowego, począwszy od miesiąca, w którym został złożony wniosek wraz z wymaganą dokumentacją. Z uwagi na treść przytoczonego wyżej przepisu, stwierdzić należy, że nie ma prawnych możliwości przyznania odwołującej się zasiłku stałego od wcześniejszej daty niż 1 lipca 2003 r., a więc od miesiąca w którym złożyła ona stosowny wniosek oraz niezbędne w sprawie dokumenty. Z akt sprawy wynika bowiem, że przed wydaniem zaskarżonej decyzji wnioskodawczyni nie miała wcześniej przyznanego zasiłku stałego. Wniosek o przyznanie zasiłku stałego wraz z wymaganymi dokumentami, złożony został przez J. J. w dniu 31.07.2003 r. (co potwierdza pieczęć z datą wpływu wniosku do MOPS [...]). Brak jest natomiast podstaw do przyjęcia, iż wniosek o zasiłek złożony został ustnie w dniu 30.06.2003 r., jak twierdzi odwołująca się. Okoliczność potwierdzającą stawienie się w MOPS w dniu 30.06.2003 r. potwierdza wprawdzie oświadczenie pracownika socjalnego MOPS [...], jednakże wynika z niego, iż strona stawiając się w siedzibie organu pierwszej instancji nie składała podania o zasiłek. Potwierdzeniem ustnego złożenia podania o zasiłek stały winien być bowiem protokół przyjęcia wniosku podpisany zarówno przez pracownika sporządzającego protokół jaki przez wnioskującą stronę (art. 63 § 3 K.p.a.). Nawet gdyby przyjąć, iż wniosek został w istocie złożony w dniu 30.06.2003 r., to i tak nie mógłby on zawierać wymaganej przepisami dokumentacji, niezbędnej dla przyznania zasiłku stałego. Posiadany przez Panią J. w czerwcu 2003 r. prawomocny wyrok Sądu Rejonowego [...] z dnia 2.06.2003 r., zawiera bowiem jedynie ustalenie, iż córka wnioskodawczym Debora Janocha jest osobą niepełnosprawną oraz wskazanie o którym mowa w art. 6b ust. 3 pkt 8 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych. Niezbędnym dla przyznania zasiłku stałego wskazaniem jest natomiast również wskazanie, o którym mowa w art. 6b ust. 3 pkt 7 cyt. ustawy, które zawarte zostało dopiero w orzeczeniu Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności wydanym w dniu [...].07.2003 r. Pełna dokumentacja, niezbędna do ustalenia, iż J. J. spełnia wymogi określone w art. 27 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, została więc przedłożona dopiero w miesiącu lipcu 2003 r. co oznacza, że prawidłowo organ pierwszej instancji orzekł o przyznaniu zasiłku od dnia 1 lipca 2003 r., czyli od miesiąca, w który strona złożyła wszystkie niezbędne w sprawie dokumenty.

Powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego zaskarżyła J. J. nie wskazując kierunku jej weryfikacji.

W uzasadnieniu skargi podała, że w dniu 30 czerwca stawiła się w Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej [...]. Pracownikowi tej instytucji powiedziała, że otrzymany przez nią wyrok Sądu Rejonowego [...] z dnia 2 czerwca 2003 r, jest prawomocny. Powiedziała, że będzie musiała poczekać na otrzymanie orzeczenia Wojewódzkiego Zespołu w R. Pracownica odmówiła przyjęcia jej "pisma". Skarżąca nie została pouczona przez pracownika o możliwości złożenia samego wyroku Sądu i doniesienia potem reszty dokumentów. Z ustnego złożenia podania o zasiłek pracownik powinien był sporządzić protokół.

Skarżąca nie zgadza się z decyzją, bo zaistniała sytuacja nie wynika z jej niedbalstwa i dlatego winna mieć wypłacony zasiłek od czerwca 2003 r. , a nie dopiero od lipca 2003 r.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...] wniosło o jej oddalenie z przyczyn, które legły u podstaw wydania zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

W pierwszej kolejności stwierdzić należy, że z mocy przepisu art. 97 §

1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów

administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U.

Nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego

Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakoń

czone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podsta

wie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Tak więc

niniejsza sprawa, mimo złożenia jej do Naczelnego Sądu Administracyjnego zostanie rozpo

znana w trybie wskazanej ustawy przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie.

Kontrola zaskarżonego aktu przez sąd administracyjny sprowadza się do badania go pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 §

2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz. U. Nr 153,

poz. 1269) przy czym sąd - z mocy art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o po

stępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) - nie jest związany

zarzutami ani wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Dokonując kontroli zaskarżonego aktu we wskazanym wyżej zakresie Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja prawa nie narusza.

Podstawę materialnoprawną żądania J. J. stanowi przepis art. 27 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej. Przepis ten przewiduje możliwość przyznania zasiłku stałego osobie, która jest zdolna do pracy, lecz nie pozostaje w zatrudnieniu ze względu na konieczność sprawowania opieki nad dzieckiem wymagającym stałej pielęgnacji, polegającej na bezpośredniej, osobistej pielęgnacji i systematycznym współdziałaniu w postępowaniu leczniczym, rehabilitacyjnym oraz edukacyjnym, jeżeli dochód rodziny nie przekracza półtorakrotnego dochodu określonego zgodnie z art. 4, a dziecko ma orzeczoną niepełnosprawność wraz ze wskazaniami, o których mowa w art. 6b ust. 3 pkt 7 i 8 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych.

Tak, więc jednym z wymogów przyznania tego rodzaju zasiłku jest orzeczenie niepełnosprawności dziecka wraz ze wskazaniami, o których mowa w art. 6b ust. 3 pkt 7 i 8 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych. Zgodnie z powołanym wyżej przepisem ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych do uzyskania zasiłku stałego koniecznym jest dołączenie orzeczenia powiatowego zespołu ds. orzekania o niepełnosprawności zawierającego między innymi stwierdzenie o konieczności korzystania ze stałej i długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji (art. 6b ust. 3 pkt 7) oraz o konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji (art. 6b ust. 3 pkt 8). Przesłanki te muszą być spełnione łącznie.

Świadczenia pieniężne z pomocy społecznej przyznaje się i wypłaca za okres miesiąca kalendarzowego, począwszy od miesiąca, w którym został złożony wniosek wraz z wymaganą dokumentacją. Przez złożenie wniosku wraz z wymaganą dokumentacją należy rozumieć wniosek wraz ze wszystkimi dokumentami potwierdzającymi w pełni jego zasadność. Wymogu tego nie spełnia wniosek i dokumenty potwierdzające zachodzenie jedynie części przesłanek określonych w art. 27 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej.

Przenosząc powyższe regulacje prawne na stan faktyczny analizowanej sprawy wskazać należy, że do wniosku o przyznanie zasiłku stałego J. J. dołączyła wyrok Sądu Rejonowego [...] z dnia 2 czerwca 2003 r., sygn. akt [...] którym to orzeczeniem ustalono, że D. J. jest osobą niepełnosprawną od czerwca 2002 r. do 9 kwietnia 2005 r. i w tym zakresie wymaga konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie leczenia, rehabilitacji i edukacji. Poza sporem pozostaje, że przedmiotowy wyrok skarżąca złożyła w organie I instancji w dniu 30 czerwca 2003 r.

Zauważyć należy, że wyrok ten wskazuje na spełnianie przesłanek z art. art. 6b ust. 3 pkt 8 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych. Tak więc w momencie złożenia tegoż wyroku wnioskodawczym nie wykazała, że zachodzi w stosunku do jej córki konieczność korzystania ze stałej i długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji (art. 6b ust. 3 pkt 7). Ta ostatnio wskazana okoliczność została wykazana przez skarżącą dopiero orzeczeniem Wojewódzkiego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności z dnia [...].07.2003 r. o niepełnosprawności, gdzie stwierdzono między innymi o konieczności korzystania ze stałej i długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Przedmiotowe orzeczenie zostało złożone w organie I instancji w dniu 31 lipca 2003 r.

W takiej sytuacji przyjąć można, że wniosek wraz z wymaganą dokumentacją wskazującą na łącznie zachodzenie wszystkich przesłanek niezbędnych do przyznania zasiłku stałego skarżąca złożyła dopiero w dniu 31 lipca 2003 r. i w związku z tym, z uwagi na brzmienie przepisu art. 43 ust. 6 ustawy o pomocy społecznej zasiłek stały mógł być jej przyznany od dnia 1 lipca 2003 r. Tak więc zaskarżone orzeczenie nie narusza prawa.

Odnosząc się do zarzutów skargi stwierdzić należy, że nie mogą zostać one uwzględnione. Bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy jest okoliczność, czy skarżąca złożyła ustny wniosek o przyznanie zasiłku, co oczywiście w żaden sposób z akt sprawy nie wynika. Dla rozstrzygnięcia kwestii terminu od którego przyznany mógł być przedmiotowy zasiłek istotne znaczenie miała okoliczność, kiedy został złożony wniosek wraz z wymaganą dokumentacją, a nie budzi żadnych wątpliwości, że wymagana dokumentacja została złożona przez J. J. dopiero w dniu 31 lipca 2003 r., a więc zasiłek stały mógł być przyznany dopiero od dnia 1 lipca 2003 r.

Mając na uwadze powyższe okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzekł, jak w sentencji wyroku.