Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt II SA/Op 25/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2017-03-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne: Inspekcja sanitarna
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: par.  6, par. 8
journal: Dz.U. 2013 poz 1367
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Jeżewska Sędziowie Sędzia WSA Ewa Janowska – spr. Sędzia WSA Daria Sachanbińska Protokolant St. sekretarz sądowy Mariola Krzywda po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 marca 2017 r. sprawy ze skargi A Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Opolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Opolu z dnia 18 listopada 2016 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia choroby zawodowej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiot zaskarżenia w niniejszej sprawie stanowi, wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., decyzja Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Opolu z dnia 18 listopada 2016 r., nr [...], którą utrzymano w mocy decyzję Państwowego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia 29 lipca 2016 r., nr [...], o stwierdzeniu u I. C. choroby zawodowej - alergicznego kontaktowego zapalenia skóry, wymienionej w poz. 18.1 wykazu chorób zawodowych, określonego w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (tj. Dz. U. z 2013 r. poz. 1367, dalej przywoływane jako rozporządzenie).

Zaskarżoną decyzję poprzedziło postępowanie o następującym przebiegu:

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] decyzją z dnia 29 lipca 2016 r., nr [...], stwierdził u I. C. chorobę zawodową skóry wymienioną w poz. 18.1 wykazu chorób zawodowych (załącznika do rozporządzenia). Decyzja organu pierwszej instancji wydana została na podstawie orzeczenia lekarskiego Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w Opolu z siedzibą w [...], nr [...], z dnia 4 maja 2016 r., o rozpoznaniu u I. C. choroby zawodowej, opinii uzupełniającej tej jednostki z dnia 12 lipca 2016 r. oraz na podstawie oceny warunków pracy.

Organ pierwszej instancji w wyniku przeprowadzonego dochodzenia epidemiologicznego oraz na podstawie zeznań świadków, współpracowników I. C. ustalił, że od 1 września 2008 r. pracowała ona w firmie A Sp. z o.o. jako pracownik produkcji. Do dnia 25 maja 2014 r. miejscem jej pracy był Dział Napełniania, gdzie obsługiwała linie produkcyjne mieszanin chemicznych, m.in. płynu uniwersalnego do mycia [...] i płynu do mycia [...] [...], mając bezpośredni kontakt z tymi chemikaliami. Organ wskazał, że w dniu 26 maja 2014 r. została przeniesiona na stanowisko pracy Działu Konfekcjonowania, zlokalizowanego w Hali Magazynowania Wyrobu Gotowego, na którym zajmowała się - do kwietnia 2015 r. - pakowaniem gotowych produktów do kartonów (w tym płynów [...] i [...]), następnie składaniem kartonów, a od 12 sierpnia 2016 r. w Dziale Produkcji Opakowań, zatrudniona była przy produkcji opakowań z tworzyw sztucznych.

Jednocześnie organ wyjaśnił, że w listopadzie 2013 r. na powierzchni rąk i przedramion I. C. pojawiły się zmiany skórne, z powodu których była leczona w B w [...]. Dodał, że przeprowadzone w tej jednostce dnia 7 maja 2014 r. testy alergologiczne z 30 alergenami zawodowymi wypadły ujemnie. Testy z chemikaliami stosowanymi w pracy zawodowej, produktami [...] i [...] wykazały odczyny dodatnie. Z tego względu, lekarz B wystawił I. C. skierowanie na badania w celu rozpoznania choroby zawodowej, z podejrzeniem choroby zawodowej - alergicznego kontaktowego zapalenia skóry. Wobec powyższego, Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny, który w dniu 23 kwietnia 2015 r. wszczął postępowanie administracyjne, po przeprowadzonym postępowaniu wyjaśniającym skierował I. C. na badania w celu rozpoznania choroby zawodowej do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w Opolu z siedzibą w [...].

Ww. jednostka potwierdziła istnienie związku pomiędzy schorzeniem I. C. a warunkami jej pracy i rozpoznała chorobę wymienioną w pozycji 18.1 wykazu chorób zawodowych - alergiczne kontaktowe zapalenie skóry, po uprzednim wykonaniu szeregu badań, w tym testów naskórkowych ze standardowymi alergenami zawodowymi oraz substancjami ze stanowiska pracy, udostępnionymi przez A Sp. z o.o. Przeprowadzone testy dały wynik pozytywny na płyn uniwersalny [...] i płyn do mycia [...] [...].

Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w Opolu w uzasadnieniu orzeczenia lekarskiego o rozpoznaniu choroby zawodowej stwierdził, że analiza przebiegu zmian klinicznych oraz przegląd epidemiologiczny stanowiska pracy w odniesieniu do wyników testowania alergologicznego potwierdzają tło zawodowe schorzenia. Stwierdzono, że alergia kontaktowa na płyny [...] i [...], występujące w środowisku pracy I. C. wskazuje na istnienie związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy sposobem reagowania tych substancji a procesem chorobowym stwierdzonym u badanej. Nadmieniono, że powtarzalne próby eliminacji i reekspozycji zawodowej, występowanie poprawy w czasie przerw w pracy, zaostrzenie po podjęciu, potwierdzają tło zawodowe schorzenia. W uzupełniającej opinii z dnia 12 lipca 2016 r. jednostka orzecznicza stwierdziła ponadto, że wystąpienie alergii skórnej na środki chemiczne jest możliwe również wtedy, gdy pracę zawodową wykonuje się w rękawicach, ubraniu ochronnym, a także gdy środki uczulające znajdują się w zamkniętych opakowaniach.

A Sp. z o.o., (dalej zwana skarżącą lub Spółką) odwołała się od decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] o stwierdzeniu u I. C. choroby zawodowej.

W odwołaniu podniesiono, że decyzja została wydana niezgodnie z § 8 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie chorób zawodowych ze względu na:

- nieustalenie, na jaki konkretnie składnik płynów [...] i [...] jest uczulona I. C. Zarzucono, że skoro alergen nie został wyodrębniony, to nie można stwierdzić, że występuje w środowisku pracy I. C., a nie np. w innych miejscach, z którymi ma styczność. Zdaniem odwołującej się, dopiero analiza chemiczna składu ww. produktów i wyodrębnienie konkretnego składnika uczulającego, pozwoli na wyeliminowanie możliwości pozazawodowego tła schorzenia;

- utrzymywanie się alergii skórnej, pomimo że od 7 kwietnia 2015 r. I. C. nie ma kontaktu z płynami [...] i [...], a po powrocie do pracy po długotrwałym zwolnieniu lekarskim zmiany chorobowe nadal występują na dłoniach;

- nieprawidłowe ustalenie, że po 7 kwietnia 2015 r. I. C. miała do czynienia z alergenem powodującym zaistnienie wyprysku powietrznopochodnego.

W ocenie odwołującej się, gdyby miało to miejsce, to zmiany skórne wystąpiłyby na wszystkich nieosłoniętych częściach ciała, twarzy, szyi, a nie na dłoniach. Brak zmian skórnych na nieosłoniętych częściach ciała wyklucza możliwość wyprysku powietrznopochodnego.

W odwołaniu wniesiono o przeprowadzenie uzupełniających dowodów na okoliczność stwierdzenia, czy brak objawów alergii skórnej na nieosłoniętych w trakcie pracy częściach ciała wyklucza możliwość powstania wyprysku powietrznopochodnego oraz na okoliczność, na jaki konkretnie składnik płynów [...] i [...] I. C. jest uczulona.

Organ odwoławczy opisaną na wstępie decyzją z dnia 18 listopada 2016 r. nie znalazł podstaw do uwzględnienia zarzutów odwołania.

Uzasadniając swoje stanowisko, w pierwszej kolejności podkreślił, że badania lekarskie przeprowadzone przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy - jednostkę upoważnioną do orzekania o chorobach zawodowych - wykazały bezspornie, że czynnikiem sprawczym schorzenia rozpoznanego u I. C. (dalej określana jak strona lub pracownik) są mieszaniny chemiczne [...] i [...], produkowane przez Spółkę, przy produkcji których strona była zatrudniona.

Organ odwoławczy wywodził, że wyniki testów przeprowadzonych z tymi mieszaninami przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy wskazują jednoznacznie, że strona jest na nie uczulona. Skoro wskazane mieszaniny chemiczne bezsprzecznie uczulają stronę, miała ona z nimi kontakt podczas wykonywania obowiązków zawodowych, tzn. była podczas wykonywania pracy narażona na działanie tych mieszanin, a więc stanowi to wystarczającą podstawę do rozpoznania, a w ślad za tym i do stwierdzenia choroby zawodowej. W tej sytuacji, w przekonaniu organu, zbędnym stało się czynienie dalszych szczegółowych ustaleń, zmierzających do udowodnienia, który ze składników tych mieszanin odpowiada za wystąpienie reakcji alergicznej, albowiem nie ma to wpływu na rozstrzygnięcie w przedmiocie choroby zawodowej.

Organ zauważył, że zgodnie z § ust. 2 pkt 3 rozporządzenia w ocenie narażenia w przypadku czynników o działaniu uczulającym (alergenów) uwzględnia się rodzaj czynnika i stwierdzenie kontaktu z takim czynnikiem w czasie pracy, jeżeli występował on w środowisku pracy, narzędziach pracy, surowcach, półproduktach lub gotowych wyrobach, bez konieczności określania stężenia tego czynnika. Zgodnie z tym zapisem wystarczającym było więc ustalenie, że czynnikiem uczulającym są produkty [...] i [...]. Równocześnie organ zaakcentował, że strona poddawana była testom naskórkowym z różnymi alergenami zawodowymi i pozazawodowymi, których wyniki były ujemne i dopiero w kolejnym etapie badań, z zastosowaniem mieszanin chemicznych przekazanych przez zakład pracy, ustalono czynnik sprawczy schorzenia tj. mieszaniny [...] i [...]. W wyniku badań wykazano również dodatnie odczyny na nikiel i tiuram, ale orzeczono, że współistniejące uczulenie kontaktowe na te czynniki odgrywają rolę drugoplanową.

W ocenie organu, zgromadzona w sprawie dokumentacja wskazywała, że zmiany skórne u I. C. ustępują w okresie dłuższych przerw w pracy, a pojawiają się ponownie po podjęciu pracy. Dowodem na to są zapisy w dokumentacji medycznej B w [...], o poprawie stanu skóry w czasie urlopu i pogarszaniu się po powrocie do pracy, a przede wszystkim zapis w uzasadnieniu orzeczenia lekarskiego Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy o treści: "powtarzalne próby eliminacji i reekspozycji zawodowej, występowanie poprawy w czasie przerw w pracy, zaostrzenie po podjęciu pracy stanowią "złoty standard, który potwierdza zawodowe tło schorzenia".

W wyniku uzupełniającego postępowania wyjaśniającego, po przeprowadzeniu oględzin stanowisk pracy, sposobu, w jaki wykonywana jest praca, organ odwoławczy przekonał się, że na stanowisku obsługi napełniania w Hali Napełniania pracownica miała bezpośredni kontakt z chemikaliami. Na tym stanowisku pracownik ręcznie nakłada korek na butelkę w całości napełnioną mieszaniną chemiczną, zdarza się, że dolewa ją ręcznie do butelek lub przez zdmuchnięcie usuwa nadmiar piany przed nałożeniem korka na butelkę. Te czynności generują bezpośredni kontakt pracownika z produkowanymi w zakładzie mieszaninami, zarówno przez drogi oddechowe (przy zdmuchiwaniu nadmiaru piany), jak i przez skórę. Organ odnotował, że pracownica wykonywała swoje czynności w rękawicach, uznał jednakże, że rękawice, w które wyposażył pracowników pracodawca (GLOPER RF 41) nie zapewniały ochrony przed przenikaniem chemikaliów, bowiem są przeznaczone do ochrony przed zagrożeniami mechanicznymi. Zaznaczył, że zgodnie z kartami charakterystyki mieszanin chemicznych [...] i [...] do ochrony dłoni powinny być stosowane nieprzemakalne rękawice chroniące przed chemikaliami, zgodne z normą PN EN-374. Nadmienił, że z normą tą rękawice stosowane przez pracowników produkcji nie są zgodne, o czym świadczą informacje producenta umieszczone na opakowaniu rękawic oraz informacja w "Deklaracji zgodności WE".

Organ odwoławczy podał nadto, że Spółka jako pracodawca zdawała sobie sprawę z charakteru działania produkowanych mieszanin chemicznych. Świadczy o tym, że w instrukcji obsługi nalewarki 1-10.5.2-16 z dnia 11 czerwca 2015 r., w punkcie 2 - zagrożenia wynikające podczas wykonywania pracy, wymienia się zagrożenie: "reakcje alergiczne skóry z uwagi na kontakt z gotowym produktem chemicznym". Z kolei w ocenie ryzyka zawodowego w przedsiębiorstwie A Sp. z o.o. opracowanej dla stanowiska pracownik produkcji, nr 4.3.2- 01/wyd.l/zmiana 0, w punkcie 6 - analiza zagrożeń występujących na stanowiskach pracy zidentyfikowano zagrożenie: "zmiany dermatologiczne - związane z możliwością bezpośredniego kontaktu nieosłoniętych części ciała z parami, aerozolami lub innymi formami występujących substancji chemicznych na wydziale".

W dalszej kolejności organ zaznaczył, że w trakcie postępowania wyjaśniającego stwierdzono także, iż proces produkcji mieszanin chemicznych w Hali Napełniania chociaż zautomatyzowany, nie jest hermetyczny. Zdarzają się wycieki płynu na zewnątrz napełnianych butelek w takich ilościach, że wokół linii produkcyjnych znajduje się otwarty system kanalizacji wewnętrznej, zbierającej te wycieki i odprowadzający je do zakładowej oczyszczalni. Przez fakt, że jest to system otwarty umożliwia parowanie płynu do środowiska pracy w Hali Napełniania oraz do środowiska pracy tych hal zakładu, które nie są odizolowane pełnymi ścianami od Hali Napełniania. Są to Hala Magazynowania Wyrobu Gotowego w Dziale Konfekcjonowania, gdzie I. C. pracowała w okresie 26 maja 2014 r. do 12 sierpnia 2016 r. oraz Hala Działu Produkcji Opakowań, gdzie pracuje od sierpnia 2016 r.

Według organu, istnieją zatem podstawy, by stwierdzić, że I. C. wykonując pracę w tych halach, przemieszczając się po zakładzie, w tym po Hali Napełniania w drodze na stanowisko pracy, była narażona na kontakt z alergenem obecnym w powietrzu, nawet jeśli jego stężenie jest śladowe. Dowodził organ, że w przypadku schorzenia o podłożu alergicznym istotny jest kontakt pracownika z alergenem a nie jego stężenie. Organ zgodził się tym samym ze stwierdzeniem Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy o zaistnieniu u strony wyprysku powietrznopochodnego. Zaakcentował, iż I. C. podczas zatrudnienia na stanowisku pracy w Hali Magazynowania Wyrobu Gotowego do miesiąca kwietnia 2015 r. zajmowała się pakowaniem m.in. płynów [...] i [...], a jak stwierdził Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w piśmie z dnia 12 lipca 2016 r., możliwe jest wystąpienie alergii, gdy środki chemiczne znajdowały się w szczelnie zamkniętych butelkach i pracownik miał kontakt tylko z butelkami, ze względu na fakt występowania wyprysku powietrznopochodnego.

Reasumując organ stwierdził, że w przypadku I. C. spełnione zostały kryteria warunkujące rozpoznanie choroby zawodowej: rozpoznane schorzenie jest wymienione w wykazie chorób zawodowych, w procesie pracy występowało narażenie na czynnik szkodliwy dla zdrowia, zaistniał związek przyczynowy między rozpoznaną chorobą a narażeniem zawodowym. W tym stanie rzeczy, spełniona została przesłanka warunkująca rozpoznanie i stwierdzenie choroby zawodowej, określona w art. 235¹ Kodeksu pracy, ponieważ w wyniku badań lekarskich w jednostce upoważnionej do orzekania o chorobach zawodowych stwierdzono u strony istnienie w stanie zdrowia zmian, które odpowiadają chorobie zawodowej określonej w pozycji 18.1 wykazu chorób zawodowych, stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych.

Skargę na powyższą decyzję Opolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego wniosła A Sp. z o.o., żądając uchylenia zaskarżonej decyzji w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych.

Skarżonemu rozstrzygnięciu Spółka zarzuciła obrazę przepisów postępowania, mającą wpływ na treść rozstrzygnięcia, tj. § 8 ust. 1 rozporządzenia, poprzez uznanie choroby zawodowej u I. C., w sytuacji gdy prowadzone postępowanie nie ustaliło na co konkretnie ma być uczulona pracownica Spółki, a stwierdzenie, że ma być to płyn [...] lub [...] wyklucza możliwość choroby zawodowej.

Skarżąca podnosiła, że od 7 kwietnia 2015 r. pracownica nie miała żadnego kontaktu z płynem [...] i [...], a pomimo to objawy alergii skórnej nadal się u niej utrzymywały, co musi oznaczać, że alergia powodowana jest innym czynnikiem, aniżeli ustalonym w decyzji, co z kolei wyklucza uznanie choroby zawodowej. Wywodziła skarżąca, że nieprawidłowo i bez jakiegokolwiek oparcia w materiale dowodowym ustalono, że po dniu 7 kwietnia 2015 r. strona miała do czynienia z alergenem podczas zaistnienia wyprysku powietrznopochodnego, co jest niemożliwe, skoro nie zostały zaatakowane inne nieosłonięte części ciała (w tym przede wszystkim twarz i szyja), a nie tylko dłonie.

W przekonaniu skarżącej, usytuowanie zmian alergicznych tylko na wewnętrznych częściach dłoni jednoznacznie wskazuje na bezpośredni kontakt z alergenem i wyklucza wyprysk powietrznopochodny.

W skardze ponownie przedstawiono argumentację zaprezentowaną w odwołaniu i podkreślono, że brak udostępnienia Spółce dokumentacji medycznej z przeprowadzonych badań I. C. uniemożliwiło zweryfikowanie prawidłowości ich przeprowadzenia.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066, z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 cytowanego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718, z póżn. zm., dalej: P.p.s.a.), wynika, iż sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto, stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 K.p.a lub w innych przepisach, albo stwierdza ich wydanie z naruszeniem prawa. Zgodnie natomiast z art. 151 P.p.s.a. w razie nieuwzględnienia skargi sąd ją oddala. Nadto sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi, a także powołaną przez skarżącego podstawą prawną (art. 134 § 1 P.p.s.a.).

Mając na uwadze powyższe kryteria kontroli działalności administracji publicznej, Sąd stwierdził, że skarga złożona w niniejszej sprawie jest niezasadna.

Podstawę prawną zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji stanowią przepisy Kodeksu pracy oraz wydane na podstawie przepisów tego Kodeksu rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1367, przywoływane dalej jako rozporządzenie) wraz z załącznikiem do tego rozporządzenia, stanowiącym wykaz chorób zawodowych. Art. 2351 Kodeksu pracy stanowi, że za chorobę zawodową uważa się chorobę, wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym".

W pierwszej kolejności zwrócić należy uwagę, że zgodnie z treścią § 8 ust. 1 wskazanego wyżej rozporządzenia decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wydaje się na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika lub byłego pracownika, co też organy obu instancji uczyniły. Zatem, jak wynika z powyższego, zarówno organy wydające decyzje jak i Sąd dokonujący ich kontroli związane są treścią orzeczenia lekarskiego wydanego przez uprawnione jednostki medyczne co do kwestii stwierdzenia choroby zawodowej lub braku podstaw do jej stwierdzenia, albowiem organy te nie mogą czynić ustaleń zmierzających do odmiennego rozpoznania jednostki chorobowej (porównaj: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 5 stycznia 2007 r., sygn. akt II OSK 1078/06, opubl. LEX nr 315089 czy z 8 kwietnia 1994 r. sygn. akt I SA 1121/93, opubl. ONSA 1995/1/46). Bowiem orzeczenia lekarskie placówek właściwych do rozpoznania chorób zawodowych mają charakter opinii biegłego i prawidłowo sporządzone pod względem formalnym są dla organu wiążące. Nie oznacza to jednak, że zakwestionowanie orzeczenia lekarskiego nie jest w ogóle możliwe. Jednakże należy mieć na uwadze, że zakwestionowania orzeczenia lekarskiego można dokonać tylko pod względem formalnym, np. gdy wydane zostało przez nieuprawnionego lekarza, czy w nieprawidłowej formie. Nie może to jednak dotyczyć treści merytorycznej tych orzeczeń. Zakwestionować orzeczenie lekarskie można także w przypadku, gdy w materiale dowodowym sprawy znajdują się inne orzeczenia lekarskie o odmiennej treści, lecz nawet wówczas organy i sąd nie są uprawnione do zakwestionowania merytorycznie treści orzeczenia, a jedynie mogą domagać się wydania dalszych orzeczeń przez inne uprawnione podmioty w celu ujednolicenia stanowiska. W sytuacji więc gdy właściwy państwowy powiatowy inspektor sanitarny przed wydaniem decyzji uzna, że materiał dowodowy jest niewystarczający do wydania decyzji może żądać od lekarza, który wydał orzeczenie lekarskie dodatkowego uzasadnienia tego orzeczenia lub wystąpić do jednostki orzeczniczej II stopnia o dodatkową konsultację oraz podjąć inne czynności niezbędne do uzupełnienia tego materiału.

Należy zwrócić uwagę, że zarówno przepisy Kodeksu pracy i rozporządzenia są aktami prawnymi bezwzględnie obowiązującymi i brak jest podstaw do stosowania jakichkolwiek odstępstw od wyrażanych w nich zasad.

Zgodnie z § 5 ust. 1 i 2 rozporządzenia jednostkami orzeczniczymi I stopnia są: 1) poradnie chorób zawodowych wojewódzkich ośrodków medycyny pracy; 2) kliniki i poradnie chorób zawodowych uniwersytetów medycznych (akademii medycznych); 3) poradnie chorób zakaźnych wojewódzkich ośrodków medycyny pracy albo przychodnie i oddziały chorób zakaźnych poziomu wojewódzkiego - w zakresie chorób zawodowych zakaźnych i pasożytniczych; 4) podmioty lecznicze, w których nastąpiła hospitalizacja - w zakresie rozpoznawania chorób zawodowych u pracowników hospitalizowanych z powodu wystąpienia ostrych objawów choroby.

W przedmiotowej sprawie orzeczenie lekarskie o rozpoznaniu choroby zawodowej zostało wydane przez uprawnioną placówkę medyczną, tj. Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w Opolu z siedzibą w [...]. Ośrodek ten w wydanym w dniu 4 maja 2015 r. orzeczeniu nr [...], jednoznacznie rozpoznał u I. C. chorobę zawodową - alergiczne kontaktowe zapalenie skóry, wymienioną w pozycji 18.1 wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia. W uzasadnieniu swojego orzeczenia jednostka orzecznicza podała, że analiza przebiegu zmian klinicznych oraz przegląd epidemiologiczny stanowiska pracy w odniesieniu do wyników testowania alergologicznego potwierdzają tło zawodowe schorzenia. Jednoznacznie w orzeczeniu tym uznano, że alergia kontaktowa na płyny [...] i [...], występujące w środowisku pracy strony wskazuje na istnienie związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy sposobem reagowania tych substancji a procesem chorobowym stwierdzonym u badanej pracownicy.

Nadto podkreślić przyjdzie, że organ pierwszej instancji zwrócił się do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy o udzielenie odpowiedzi w kwestii: czy możliwe jest wystąpienie objawów alergii kontaktowej na tle zawodowym dopiero po czterech latach pracy w narażeniu; czy przebywanie pracownika w hali produkcyjnej, gdzie alergeny (płyn [...] i [...]) znajdują się w obiegu zamkniętym może mieć wpływ na wystąpienie objawów alergicznych na skórze; czy możliwe jest wystąpienie alergii na środki chemiczne, gdy pracę zawodową wykonywano w rękawiczkach, ubraniu ochronnym a środki chemiczne znajdowały się w szczelnie zamkniętych butelkach pracownik miał kontakt tylko z butelkami, czy stwierdzona alergia u badanej może być spowodowana stosowaniem środków chemicznych [...] i [...] w gospodarstwie domowym, nawet przy użyciu rękawiczek.

Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy pozytywnej odpowiedzi na zadane pytania udzielił w piśmie z 12 lipca 2016 r. Te wyjaśnienia, zdaniem Sądu, były wystarczające dla wydania w sprawie przez organ pierwszej instancji rozstrzygnięcia o stwierdzeniu choroby zawodowej.

Zatem, wbrew stanowisku skarżącej, brak było podstaw do wydania w sprawie nowego orzeczenia o rozpoznaniu choroby zawodowej. Wydane w sprawie orzeczenie lekarskie oraz opinia uzupełniająca w sposób jednoznaczny i konsekwentny potwierdziły stwierdzenie u uczestniczki postępowania choroby zawodowej w postaci alergicznego kontaktowego zapalenia skóry wymienionej w poz. 18.1 wykazu chorób zawodowych określonego w przepisach w sprawie chorób zawodowych wydanych na podstawie art. 237 § 1 pkt 3-6 i § 11 Kodeksu pracy.

Podkreślić przyjdzie, że w postępowaniu o stwierdzenie choroby zawodowej organy inspekcji sanitarnej są związane rozpoznaniem choroby podanym w orzeczeniu lekarskim i nie są uprawnione do samodzielnej oceny zebranej w sprawie dokumentacji medycznej. Jednocześnie określony przez ustawodawcę tryb postępowania w sprawie chorób zawodowych nie przewiduje możliwości powoływania biegłych (tak: Wojewódzki Sąd Administracyjne we Wrocławiu w wyroku z dnia 29 września 2016 r., sygn. akt IV SA/Wr 118/16, LEX nr 2145679). Ponownie zwrócić uwagę przyjdzie, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalił się pogląd, że orzeczenie lekarskie dotyczące rozpoznania choroby zawodowej, podjęte przez uprawnionego lekarza jednostki orzeczniczej ma charakter szczególnej opinii, bez której organ sanitarny nie może dokonać we własnym zakresie rozpoznania choroby zawodowej i ustalenia, czy mieści się ona w wykazie chorób zawodowych. Organ jest związany co do zasady takim orzeczeniem i nie ma prawa do dokonania samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej, prowadzącej, do czego zmierzała Spółka, do zaprzeczenia wynikom badań (tak: w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 15 września 2016 r., sygn. akt III SA/Gd 547/16, LEX nr 2120234). W konsekwencji, zarówno organy orzekające w przedmiocie choroby zawodowej, jak i sąd administracyjny nie mogą podważać merytorycznych opinii jednostek medycznych (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 czerwca 2016 r., sygn. akt II OSK 2519/14, LEX nr 2106677).

Mając na uwadze powyższe Sąd uznał, że organ pierwszej instancji w sposób wszechstronny oraz wnikliwy przeprowadził postępowanie dowodowe, dogłębnie wyjaśnił wszystkie istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności wymagające wiadomości specjalnych, w szczególności wyjaśnił, że istnieje związek przyczynowo-skutkowy między warunkami pracy (także w zakładzie skarżącej) a występującym u uczestniczki postępowania schorzeniem. Skarżąca nie wykazała natomiast, by stan faktyczny niniejszej sprawy nie został należycie wyjaśniony. Tym samym za nieusprawiedliwione uznać należało zarzuty naruszenia § 8 rozporządzenia w związku z art. 75 § 1 i art. 77 § 1 K.p.a.

Wobec powyższego, na podstawie art. 151 P.p.s.a., Sąd orzekł o oddaleniu skargi.