Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 99/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2008-02-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność zaskarżonego postanowienia
Powołane przepisy: article: art. 33 pkt 10
journal: Dz.U. 1966 nr 24 poz 151
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
article: art. 268
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Sygn. akt I SA/Kr 99/07 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 lutego 2008r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Ewa Długosz-Ślusarczyk, Sędziowie: NSA Józef Gach (spr), NSA Józef Michaldo, Protokolant: Bożena Wąsik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 lutego 2008r., sprawy ze skargi W. B., na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia [...] nr [...], w przedmiocie zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne, I. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia, II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącego koszty postępowania w kwocie 100 zł (sto złotych).


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem, po rozpoznaniu zażalenia, Dyrektor Izby Skarbowej działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) oraz art. 17 § 1 i art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. - Dz. U. z 2005 r. Nr 228, poz. 1954 z późn. zm.) utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia[...] nr[...] w sprawie stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym przez zobowiązanego W. B.

W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia organ II instancji wskazał, że postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte na podstawie tytułu wykonawczego [...]z dnia [...]wystawionego przez organ I instancji na zaległości zobowiązanego w podatku od towarów i usług za miesiąc maj 2006 r. w wysokości 660,00 zł.

Na prowadzenie tego postępowania zobowiązany zgłosił zarzut, iż tytuł wykonawczy został wystawiony przez Głównego Księgowego organu I instancji, tj. osobę nie posiadającą kompetencji prawno-ustrojowych do występowania w imieniu wierzyciela.

Zdaniem organu II instancji przedmiotowy tytuł wykonawczy spełnia wszystkie wymogi określone w art. 27 § 1 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym, a sugerowany przez skarżącego brak w tytule wykonawczym podpisu wierzyciela jest chybiony.

Tytuł ten wystawiony został przez wierzyciela - Naczelnika Urzędu Skarbowego (w prawym, górnym rogu tytułu wykonawczego widnieje pieczęć wierzyciela) i podpisany w poz. 68 tytułu wykonawczego przez Głównego Księgowego tego Urzędu z upoważnienia Naczelnika Urzędu Skarbowego zawartego w ustalonym na podstawie regulaminu organizacyjnego przydziału czynności dla Głównego Księgowego tego Urzędu, a dotyczącego spraw

1) z zakresu czynności należących do właściwości rzeczowej działu rachunkowości, z wyjątkiem spraw zastrzeżonych do osobistej aprobaty Naczelnika lub właściwego zastępcy (określonych w § 8 ust. 3 tegoż regulaminu),

2) do podpisywania pism o charakterze informacyjnym i porządkowym, które nie mają znamion ostatecznego załatwienia sprawy.

Zgodnie z załącznikiem nr 1 do regulaminu organizacyjnego do właściwości rzeczowej Działu Rachunkowości należy terminowe sporządzanie upomnień na zaległości, wystawianie i przekazywanie tytułów wykonawczych komórce egzekucyjnej (pkt 8).

Nie został też naruszony, zdaniem organu II instancji, art. 5 ust. 6 pkt 7 ustawy o urzędach i izbach skarbowych z dnia 21 czerwca 1996 r. (Dz. U. z 2004 r. Nr 121, poz. 1267 z późn. zm.) poprzez jego niezastosowanie w sprawie.

Zgodnie z treścią art. 5 ust. 10 tejże ustawy Minister Finansów określa w drodze zarządzenia organizację urzędów i izb skarbowych oraz nadaje im statuty.

W wykonaniu tego upoważnienia Minister wydał zarządzenie nr 86 z dnia 23 grudnia 1996 r. w sprawie organizacji urzędów i izb skarbowych oraz nadania im statutów (Dz. Urz. MF z 1996 r. poz. 135 z późn. zm.).

Stosownie do § 3 pkt 5 tego zarządzenia szczegółowy zakres kompetencji zastępcy ( zastępców) naczelnika urzędu skarbowego oraz głównego księgowego ustala naczelnik urzędu skarbowego.

Zakres ten został określony w zarządzeniu nr 2 z dnia[...]stycznia 2004 r. Naczelnika Urzędu Skarbowego w sprawie nadania regulaminu organizacyjnego Urzędu Skarbowego.

W skardze na postanowienie organu II instancji W. B. wniósł o jego uchylenie zarzucając naruszenie, poprzez nie zastosowanie w sprawie, art. 5 ust. 6 pkt 7 ustawy o urzędach i izbach skarbowych z dnia 21 czerwca 1996 r. (Dz. U. z 2004 r. Nr 121, poz. 1267 z późn. zm.) stanowiącego, że między innymi do zkresu działania naczelników urzędów skarbowych należy wykonywanie egzekucji administracyjnej należności pieniężnych.

Zdaniem skarżącego tytuł wykonawczy stanowiący podstawę wszczęcia egzekucji administracyjnej przeciwko niemu jest nieważny, ponieważ został podpisany przez Głównego Księgowego, albowiem tytuł ten powinien być podpisany przez Naczelnika Urzędu Skarbowego lub jego Zastępców. Skarżący podniósł jednocześnie, że stanowisko Głównego Księgowego nie jest stanowiskiem Zastępcy Naczelnika stosownie do § 3 pkt 2 zarządzenia nr 86 Ministra Finansów w sprawie organizacji urzędów i izb skarbowych oraz nadania im statutów.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 268a Kodeksu postępowania administracyjnego, w związku z art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, organ administracji publicznej może w formie pisemnej upoważniać pracowników kierowanej jednostki organizacyjnej do załatwiania spraw w jego imieniu w ustalonym zakresie, a w szczególności do wydawania decyzji administracyjnych, postanowień i zaświadczeń.

Upoważnienie udzielone na podstawie art. 268a k.p.a. winno, w sposób nie budzący wątpliwości, określać co jest jego przedmiotem, w szczególności, że jest to terminowe sporządzanie upomnień na zaległości, wystawianie tytułów wykonawczych i ich przekazywanie komórce egzekucyjnej.

Upoważnienie udzielone na podstawie art. 268a k.p.a. wywiera ten skutek, że zmienia się osoba wykonująca funkcje organu w zakresie podejmowania czynności w prawnych formach działania administracji publicznej, która nie staje się przez to organem administracji publicznej, wykonuje bowiem tylko kompetencje innego organu, lecz nie jest ich piastunem. Decyzja wywoła zatem normalne skutki prawne.

Podkreślić należy, że tytuł wykonawczy [...]z dnia [...]wystawiony został przez wierzyciela - Naczelnika Urzędu Skarbowego (w prawym, górnym rogu tytułu wykonawczego widnieje pieczęć wierzyciela) i podpisany w poz. 68 tytułu wykonawczego z upoważnienia naczelnika urzędu skarbowego przez Głównego Księgowego Urzędu Skarbowego.

Formę pisemną upoważnienia do załatwiania przez niego spraw w imieniu Naczelnika Urzędu Skarbowego spełnia przydział czynności dla Głównego Księgowego tego Urzędu. Wątpliwości budzić może tylko zakres tego upoważnienia, gdyż jest mowa o załatwianiu spraw z zakresu czynności należących do właściwości rzeczowej Działu Rachunkowości, z wyjątkiem spraw zastrzeżonych do osobistej aprobaty Naczelnika lub właściwego zastępcy. Te zaś są określone nie tylko, jak to przedstawił organ II instancji, w § 8 ust. 3, lecz również (gdy chodzi o zastępców) w § 8 ust. 5 i 7 regulaminu organizacyjnego Urzędu Skarbowego. Oznacza to, że gdy sprawa z zakresu czynności należących do właściwości rzeczowej Działu Rachunkowości należy do osobistej aprobaty Naczelnika lub Zastępcy Naczelnika tego Urzędu, to nie może ta sprawa być załatwiana w imieniu Naczelnika Urzędu Skarbowego przez Głównego Księgowego tego Urzędu.

Tak jednak nie jest w przypadku czynności polegających na sporządzaniu upomnień na zaległości, wystawianiu tytułów wykonawczych i ich przekazywaniu komórce egzekucyjnej. Sprawy z zakresu tych czynności nie zostały wymienione w katalogu spraw, które należą do osobistej aprobaty Naczelnika lub Zastępcy Naczelnika Urzędu Skarbowego .

W myśl art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej "p.p.s.a", sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (§ 1) oraz "Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść, chyba, że stwierdzi naruszenie skutkujące nieważnością zaskarżonego aktu..."(§ 2).

Wychodząc poza te zarzuty i wnioski należy zauważyć, że organ I instancji działając na podstawie art. 33 pkt 10 w związku z art. 17 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji orzekł postanowieniem z dnia 2 października 2006 r. "po rozpatrzeniu zarzutów W.B. NIP [...]przeciwko postępowaniu egzekucyjnemu postanawiam oddalić zarzuty z uwagi na ich bezzasadność."

Organ ten nie wydał - na co wskazuje treść jego sentencji - niniejszego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela, o którym mowa w art. 34 § 2 w/w ustawy, lecz wydał postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów. Zresztą wydanie pierwszego postanowienia byłoby bezprzedmiotowe, gdyż wierzyciel był jednocześnie organem egzekucyjnym (zob. uchwałę składu 7 sędziów NSA z dnia 25 czerwca 2007 r. sygn. akt I FPS 4/06).

Natomiast organ II instancji rozpatrzył zażalenie na postanowienie w sprawie stanowiska wierzyciela.

Zatem postanowienie organu II instancji rażąco narusza prawo.

W tym stanie sprawy skarga jest zasadna, lecz z innych względów, niż w niej wskazanych.

Z tego względu Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 156 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego i art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji orzekł jak w sentencji.

O kosztach postępowania postanowił zgodnie z art. 200 p.p.s.a.