Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 122/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2007-02-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6320 Zasiłki celowe i okresowe
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Rzyminiak- Owczarczak Sędziowie WSA Maciej Dybowski (spr.) as. sąd. Izabela Kucznerowicz Protokolant sekr. sąd. Marta Kmieciak po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 28 lutego 2007 r. sprawy ze skargi R.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku okresowego oddala skargę /-/I.Kucznerowicz /-/D.Rzyminiak-Owczarczak /-/M.Dybowski KP


UZASADNIENIE

sygn. IV SA/Po 122/06

U Z A S A D N I E N I E

Decyzją z dnia [...] października 2005 r. nr [...]działający z upoważnienia Prezydenta Miasta P. Kierownik Filii S.M. Miejskiego Ośrodka Pomocy w P. (dalej MOPR) na podstawie art. 3, art. 4, art. 7 pkt 2-15, art. 8 ust. 1, art. 11 ust. 2, art. 38, art. 39, art. 106 ust. 4 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. 64/04/593 ze zm.- dalej ups) odmówił R.K. przyznania pomocy w formie zasiłku okresowego na październik i listopad 2005 r., i zasiłku celowego w wysokości [...] zł na opłacenie prądu, gazu, czynszu i zakup żywności.

W uzasadnieniu decyzji Kierownik Filii stwierdził, że w związku z wnioskiem z dnia [...] września 2005, przeprowadzono dnia [...] września 2005 r. wywiad środowiskowy. W wyniku wywiadu środowiskowego i na podstawie zebranej dokumentacji ustalono, że Wnioskodawca jest nadal osobą samotnie gospodarującą, bez zatrudnienia, jest zarejestrowany w urzędzie pracy bez prawa do zasiłku a status bezrobotnego ma od dnia [...] kwietnia 2002 r. Jedynym dochodem Strony jest [...]zł dodatku mieszkaniowego. Dochód strony jest niższy o [...] zł od kryterium ustawowego (461 zł) i w związku z tym Strona kwalifikuje się do przyznania pomocy finansowej z pomocy społecznej. Celem pomocy społecznej jest umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości (art. 2 ust. 1 ups). Filia umożliwiła Wnioskodawcy przezwyciężenie trudnej sytuacji życiowej, wydając dnia [...] marca 2005 r. skierowanie Strony – za wcześniej wyrażoną zgodą Strony – do Centrum Integracji Społecznej w P. (dalej: Centrum), przy czym skierowanie nastąpiło zgodnie z obowiązującymi przepisami i procedurami. Strona różnymi sposobami udowadniała i udowadnia, że jest inaczej. R.K. nie był i nadal nie jest zainteresowany uczestnictwem w zajęciach Centrum, skoro nie zareagował na pisemne wezwanie Centrum i nie zgłosił się na rozmowę z pracownikiem socjalnym Centrum dnia [...] lipca 2005 r. Taka postawa nie może zostać uznana za właściwą i "nagradzana" przyznawaniem pomocy finansowej ze środków pomocy społecznej. Ze Stroną nie zawarto kontraktu socjalnego- dokument podpisany przez Wnioskodawcę dnia [...] maja 2004 r. miał charakter jednorazowego i stanowił zapis zasad współdziałania Zainteresowanego z pracownikiem socjalnym. Osoby i rodziny korzystające z pomocy społecznej są obowiązane do współdziałania z pracownikiem socjalnym w rozwiązywaniu swojej trudnej sytuacji życiowej (art. 4 ups). Brak współdziałania osoby lub rodziny z pracownikiem socjalnym w rozwiązywaniu trudnej sytuacji życiowej, odmowa zawarcia kontraktu socjalnego, niedotrzymywanie jego postanowień, nieuzasadniona odmowa podjęcia pracy przez osobę bezrobotną lub nieuzasadniona odmowa podjęcia leczenia odwykowego w zakładzie lecznictwa odwykowego przez osobę uzależnioną mogą stanowić podstawę do odmowy przyznania świadczenia, uchylenia decyzji o przyznaniu świadczenia lub wstrzymaniu świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (art. 11 ust. 2 ups; k. 14-16 akt administracyjnych).

W odwołaniu R.K. uznał odmowę przyznania zasiłku za nieuzasadnioną i wniósł o jej unieważnienie. Argumentacja tej decyzji jest niemal identyczna z argumentacją decyzji z dnia [...] sierpnia 2005 r. przez co ma miejsce powtórne wyciąganie konsekwencji z jednego zdarzenia. Ocenił, że MOPR "ma wolę notorycznego szykanowania" Go i wniósł o przerwanie tego procesu.

Decyzją z dnia [...] stycznia 2006 r. nr [...] SKO na podstawie art. 127 § 2, art. 138 § 1 pkt 1 kpa w zw. z art. 2, art. 4, art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. 64/04/593 ze zm.) utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu Samorządowe Kolegium stwierdziło, że dochód Strony kwalifikuje Ją do przyznania pomocy z pomocy społecznej (art. 8 ust. 1 ups). Wnioskodawca jako osoba bezrobotna, z owym dochodem, spełnia warunki do przyznania zasiłku okresowego ( art. 38 ust. 1 ups). Podstawowym obowiązkiem osoby otrzymującej pomoc jest obowiązek współpracy z pracownikiem socjalnym w rozwiązywaniu trudnej sytuacji życiowej osób korzystających z pomocy społecznej. Z akt sprawy wynika, że skierowanie do szkolenia w ramach Centrum jest nadal aktualne a Odwołujący się nadal uchyla się od wzięcia udziału w szkoleniu, o czym świadczy pismo pracownika Centrum z dnia [...] września 2005 r. o umorzenie skierowania wobec niestawienia się Strony w wyznaczonym terminie na spotkanie. Samorządowe Kolegium podkreśliło, że samo spełnienie przesłanek do uzyskania pomocy nie oznacza jeszcze, że organ pomocy społecznej jest obowiązany udzielać pomoc w sytuacji, gdy Strona nie przejawia woli współpracy. Nie można z pomocy społecznej czynić sobie comiesięcznego źródła utrzymania. Wobec aktualności skierowania do Centrum z jednej strony a braku woli wzięcia w nim udziału przez Odwołującego się z drugiej strony, zaskarżona decyzja została utrzymana w mocy.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego R.K. podniósł w szczególności, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji dotyczy sprawy już uprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną, z czego wywiódł naruszenie art. 156 § 1 pkt 3 kpa. Wskazał, że w zaskarżonej decyzji są powtórzone podobne zarzuty jak w decyzji ostatecznej z dnia [...] listopada 2005 r. Wskazał na dwa aspekty sprawy: czy skierowanie z dnia [...] marca 2005 r. do Centrum było ważne w dniu wydania albo później; czy postępowanie dotyczące skierowania było zasadne, jeśli nie, to kiedy uległo umorzeniu; czy korelują się (w sensie prawnym) postępowania przed MOPR w sprawie: zapomogi i skierowania do Centrum. Od września 2005 r. Skarżący otrzymuje dodatek mieszkaniowy w wysokości [...] zł a nie w wysokości [...] zł, jak wskazał organ I instancji. Wskazując na treść art. 67 Konstytucji podkreślił, że pomoc społeczna jest prawem bezwzględnym – jeśli ktoś spełnia warunki pomocy, to nie wolno tej pomocy odmówić. Zapomoga nie jest dlań "comiesięcznym źródłem utrzymania", jak określił to organ odwoławczy, lecz niezbędnym zabezpieczeniem socjalnym.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, w szczególności powtarzając argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji. Dodatkowo wskazano, że oczywistym jest, że sam udział w kursach i szkoleniach nie daje gwarancji zatrudnienia, stwarza jednak możliwość dokształcenia lub zdobycia umiejętności poszukiwanych na rynku pracy. Podkreślono, że Skarżący uchyla się od takiej – nieodpłatnie zaoferowanej - możliwości, co świadczy o braku woli usamodzielnienia się Skarżącego od organu pomocy społecznej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga okazała się niezasadną.

1. Sąd podziela ustalenia faktyczne organów obu instancji, za wyjątkiem tej części, w której ustaliły one, że w okresie od [...] września 2005 r. R.K. przyznano na okres 6 miesięcy dodatek mieszkaniowy w kwocie [...]zł miesięcznie. Z decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia [...] września 2005 r. nr [...] (k.7 akt administracyjnych) wynika, że Skarżącemu przyznano na okres 6 miesięcy, począwszy od dnia [...] września 2005 r. dodatek mieszkaniowy w kwocie [...]zł. R.K. ma średnie wykształcenie ( art. 106 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi- Dz.U. 153/02/1270 ze zm.- dalej ppsa; akta administracyjne załączone do akt IV SA/Po 1032/05). W okresie od maja 2005 do lipca 2005 r. R.K. korzystał z: zasiłku okresowego po [...]zł miesięcznie, [...] zł zasiłku celowego na żywność; [...]zł zasiłku celowego na czynsz.

Sąd ustalił zakres i rozmiary świadczeń udzielanych R.K. z pomocy społecznej na podstawie protokołu wywiadu środowiskowego, a wysokość dodatku mieszkaniowego na podstawie odpisu wyżej powołanej decyzji (k. 7, 12 akt administracyjnych; art. 106 § 3 i 5 ppsa w zw. z art. 230 kpc). Owe dokumenty i ich odpisy nie były kwestionowane przez strony i- prócz zapisu w rubrykach 8 i 9 protokołu z dnia [...] września 2005 r., nie nasunęły Sądowi wątpliwości co do ich autentyczności i wiarogodności. W zakresie ustalenia wysokości dodatku mieszkaniowego Sąd dał wiarę odpisowi decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia [...] września 2005 r. nr [...], jako odpisowi dokumentu urzędowego (art. 76 § 1 kpa; T. Ereciński w: "Komentarz do kpc" W. Pr. 2002 t. 1 s. 515 uw. 32). Dokument ów ma charakter dokumentu źródłowego i wyprzedzał błędny w tej części zapis w protokole aktualizacji wywiadu środowiskowego.

2. Skarżący błędnie przyjmuje, że "pomoc społeczna, jako obwarowana przez art. 67 Konstytucji RP, jest prawem bezwzględnym". W szczególności- w zakresie istotnym dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy- obywatel pozostający bez pracy nie z własnej woli i nie mający innych środków utrzymania ma prawo do zabezpieczenia społecznego, którego zakres i formy określa ustawa ( art. 67 ust. 2 Konstytucji RP z dnia 2 kwietnia 1997 r.- Dz.U. 78/97/483, sprost. 28/01/319, zm. 200/06/1471). Ponieważ niezdolność do pracy Wnioskodawcy nie wynika z choroby, inwalidztwa ni osiągnięcia wieku emerytalnego, art. 67 ust. 1 Konstytucji nie znajduje zastosowania w sprawie. Utrwalonym w orzecznictwie Sądu Najwyższego jest pogląd, że art. 32 ust. 1 i art. 67 Konstytucji nie mogą być samoistnym źródłem roszczeń o zasiłek z opieki społecznej (wyrok SN z 14.3.2002- III RN 141/01- OSNP 24/02/584).

Z definicji pomocy społecznej, zawartej w art. 2 ust. 1 ups nie sposób wyprowadzić wniosku, że każdy wniosek Zainteresowanego winien być uwzględniony. Pomoc społeczna, będąca instytucją polityki społecznej państwa, ma na celu umożliwienie (w zakresie istotnym dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy) osobom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Tak pomyślana pomoc społeczna opiera się na zasadach pomocniczości i solidarności, zakotwiczonych w preambule Konstytucji RP. Z zasady pomocniczości wynika podział zadań między obywateli, stowarzyszenia, fundacje, samorządy terytorialne i państwo (art. 2 ust. 1 ustawy; W. Łączkowski "Etyczne aspekty finansowania potrzeb socjalnych ze środków publicznych" RPEiS 1/04/8; Ł. Borkowski, R. Krajewski, S. Szymański "Komentarz do nowej ustawy o pomocy społecznej" Wyd. LEGES 2004 s. 10).

3. W rozpatrywanej sprawie pomoc społeczna należycie wspiera Wnioskodawcę w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb w zakresie wyżywienia, czynszu i innych usprawiedliwionych potrzeb (k. 12 akt administracyjnych). Świadczy o tym rozmiar przyznanej w poszczególnych miesiącach pomocy. W tym zakresie udzielane Zainteresowanemu świadczenia z pomocy społecznej przyczyniają się do życia R.K. w warunkach odpowiadających godności człowieka (art. 3 ust. 1 ups). Nie sposób pominąć faktu, że elementem prawa zabezpieczenia społecznego jest także udzielanie Zainteresowanemu zasiłków mieszkaniowych, bowiem i to świadczenie odbywa się na koszt podatnika.

W polskich realiach społeczno- gospodarczych, takie działania mieszczą się w zasadzie solidarności (W. Łączkowski- op. cit. s. 9-11; G. Szpor w: "Komentarz do ustawy o pomocy społecznej" Gdańsk 2001 s. 22- 23 uw. 4, 5).

4. Konstytucyjna kategoria zabezpieczenia społecznego zawiera w sobie szereg instytucji prawa socjalnego- w szczególności: prawo pracy ( w tym sferę pracy socjalnej), pomoc społeczną, zatrudnienie ( organizację administracji i rynku pracy wraz ze świadczeniami na wypadek pozostawania bez pracy), ochronę prawa do mieszkania ( L. Garlicki w: "Konstytucja RP. Komentarz" Wyd. Sejm. 2003 t. III s. 2 uw. 2, s. 4- 8 uw. 7-9 i akceptowane przez Komentatora orzecznictwo i piśmiennictwo; W. Muszalski "Prawo socjalne" PWN 1999 s. 12 i n.; I. Sierpowska "Prawo pomocy społecznej" Zakamycze 2006 s. 25-34).

Do prawa zabezpieczenia społecznego należą w szczególności: ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. 64/04/593 ze zm.), ustawa z dnia 13 czerwca 2003 r. o zatrudnieniu socjalnym (Dz.U. 122/03/1143 ze zm.- dalej uzs), ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. 99/04/1001- upz), ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz.U. 71/01/734 ze zm.– dalej udm) i szereg innych- z uwagi na stan faktyczny- nie mających zastosowania w sprawie. Ustawy te tworzą system zabezpieczenia społecznego, realizujący w szczególności art. 65-66, art. 67-71, art. 74-76 i 81 Konstytucji RP. Założeniem tego systemu jest spójność i wzajemne uzupełnianie się instytucji zabezpieczenia społecznego. Co do zasady- chyba że ustawodawca wyraźnie postanowi inaczej- klient zabezpieczenia społecznego nie powinien na koszt podatnika otrzymywać kilku świadczeń z tego samego tytułu, na podstawie różnych ustaw z zakresu zabezpieczenia społecznego (przykładowo: art.1 ust. 3 uzs, art. 3 ust. 3 udm, art. 6 pkt 3 i 4, i art. 8 ust. 3- 13 ups, art. 3 pkt 1- 3 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - j.t. Dz.U. 139/06/992 ze zm.).

5. Rozwiązania zawarte w ustawie z dnia 13 czerwca 2003 r. o zatrudnieniu socjalnym (Dz.U. 122/03/1143 ze zm.) i ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. 64/04/593 ze zm.) korelują ze sobą i wzajem się uzupełniają. W szczególności- w zakresie istotnym dla rozstrzygnięcia sprawy- wskazują na stosowanie ustawy do tych samych grup społecznych (np. osób dotkniętych ubóstwem, bezrobociem- art. 7 pkt 1 i 4 ups; art. 1 ust. 2 pkt 5, art. 2 pkt 5 i 7, art. 3 ust. 1 pkt 2 uzs; I. Sierpowska- op. cit. s. 263).

Obie ustawy operują podobnymi rozwiązaniami szczegółowymi- pracownikiem organu pomocy społecznej (art. 11 ust. 1 i 2, art. 116, art. 119, art. 120 ups) i Centrum (art. 11 ust. 1 pkt 3 uzs) jest pracownik socjalny. Pracownik socjalny prowadzi pracę socjalną (art. 6 pkt 12, art. 15 pkt 2, art. 119 ust. 1 pkt 1 ups), będącą działalnością zawodową mającą na celu pomoc osobom we wzmocnieniu lub odzyskaniu zdolności do funkcjonowania społecznych oraz na tworzeniu warunków sprzyjających temu celowi. Centrum realizuje reintegrację zawodową przez- w szczególności- kształcenie umiejętności pozwalających na pełnienie ról społecznych i osiąganie pozycji społecznych dostępnych osobom niepodlegającym wykluczeniu społecznemu; nabywanie umiejętności zawodowych oraz przyuczenie do zawodu, przekwalifikowanie lub podwyższanie kwalifikacji zawodowych ( art. 3 ust. 1 pkt 1 i 2 uzs). Kontraktem socjalnym jest pisemna umowa zawarta z osobą ubiegającą się o pomoc, określająca uprawnienia i zobowiązania stron umowy, w ramach wspólnie podejmowanych działań zmierzających do przezwyciężenia trudnej sytuacji osoby (art. 6 ust. 6 ups). Z kolei ustawa o zatrudnieniu socjalnym zna instytucję indywidualnego programu zatrudnienia socjalnego, podpisywanego przez kierownika Centrum z osobą skierowaną do Centrum, przy czym program ów jest opracowany przez pracownika socjalnego Centrum, określając w szczególności zakres i formy reintegracji zawodowej i społecznej; rodzaje i sprawności psychofizyczne niezbędne do podjęcia pracy i metody ich ćwiczeń, osoby odpowiedzialne za realizację programu ( art. 12 ust. 4 i art. 13 ust. 1 i 2 uzs).

Nie wszystkie formy działalności organów pomocy społecznej czy Centrum realizowane są w ramach postępowania regulowanego przepisami kpa. Organ pomocy społecznej orzeka w szczególności o przyznaniu świadczenia bądź odmowie przyznania świadczenia decyzją administracyjną (art. 106 ust. 1 i 4 ups), lecz już udzielanie świadczeń w postaci interwencji kryzysowej, pracy socjalnej, poradnictwa, przyznania biletu kredytowanego, nie wymaga wydania decyzji administracyjnej (art. 106 ust. 2 ups). W szczególności skierowanie do uczestnictwa w zajęciach prowadzonych w Centrum przez właściwy dla miejsca zamieszkania Zainteresowanego ośrodek pomocy społecznej odbywa się w ramach pracy socjalnej i pomocy w uzyskaniu dla osób będących w trudnej sytuacji życiowej poradnictwa dotyczącego możliwości rozwiązywania problemów i udzielania pomocy przez właściwe instytucje samorządowe i organizacje pozarządowe i wspieranie w uzyskiwaniu pomocy oraz współpracy i współdziałania z innymi specjalistami w celu łagodzenia skutków ubóstwa

( art. 6 pkt 12, art. 119 ust.1 pkt 1, 4 i 7 ups w zw. z art. 12 ust. 1 i 2 uzs). W owym postępowaniu, nie mającym cech postępowania rozpoznawczego, nie było podstaw do wszczynania postępowania na podstawie art. 61 § 1 bądź 2 kpa ani do umorzenia postępowania wobec cofnięcia zgody przez osobę kierowana do Centrum (art. 12 ust. 1 pkt 2 uzs). W doktrynie trafnie wskazuje się, że zatrudnienie socjalne jest pewnym zespołem działań, mających doprowadzić do przezwyciężenia trudnej sytuacji życiowej (I.Siepowska op.cit.s. 263).

Skarżący błędnie przywiązuje nadmierne znaczenie co do tego, czy zgodę na skierowanie wyraził przed skierowaniem i czy była to zgoda w rozumieniu art. 12 ust. 1 pkt 2 uzs (k.18v, 23 akt sądowych). Ustawa o zatrudnieniu socjalnym nie zawiera w tej materii żadnych szczególnych uregulowań, zatem stosować tu należy uregulowania ogólne ( art. 63 § 1 kc), zgodnie z którymi zgoda może być udzielona zarówno przed, jak i po sporządzeniu wniosku przez właściwe organy. Celem tych uregulowań jest bowiem harmonijna współpraca ubiegającego się o pomoc społeczną z organem pomocowym, nie zaś zbędny formalizm, skutkujący uniemożliwieniem bądź nadmiernym utrudnieniem w pracy socjalnej. Wniosek ów skierowany został do Centrum i nie musiał być kierowany do Zainteresowanego (k.23). "Anulowanie oświadczenia o zgodzie" ocenione być winno w świetle uchylenia się Zainteresowanego od skutków złożonego uprzednio oświadczenia woli o wyrażeniu zgody w rozumieniu art. 12 ust. 1 pkt 2 uzs, a nadto na podstawie art. 11 ust. 2 ups. Mimo, że w poszczególnych pismach mowa jest o "unieważnieniu skierowania" bądź o "umorzeniu skierowania" (k. 6 akt administracyjnych, k. 24 akt sądowych), to skierowanie (w przeciwieństwie do postępowania administracyjnego – art. 105 kpa) nie może być umorzone; nie było ono także nieważne w rozumieniu art. 156 bądź art. 122 kpa. Wniosek wystosowany na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 1 pkt 2 uzs został w istocie cofnięty, o czym Kierownik Filii poinformował Zainteresowanego pismem z dnia [...]grudnia 2005 r.

6. Odmowa wyrażenia zgody na wniosek MOPR o skierowaniu do uczestnictwa w zajęciach prowadzonych przez Centrum, bądź cofnięcie zgody przez Zainteresowanego (art. 12 ust. 1 uzs), może być w konkretnej sytuacji uznana za brak współdziałania osoby z pracownikiem socjalnym w rozwiązywaniu trudnej sytuacji życiowej, stanowiący podstawę do odmowy przyznania świadczenia (art. 11 ust. 2 ups). W rozpatrywanej sprawie za taka oceną przemawiało to, że Zainteresowany jest w kwiecie wieku ( w dacie wydania decyzji ukończone [...] lata), jest zdrowy ( jedynie w oświadczeniu z dnia [...] lutego 2005 r. wskazuje, że ma "słabe oczy" – k. 19, nie wykazując tego żadnym dowodem), ma średnie wykształcenie, od [...] kwietnia 2002 r. ma status bezrobotnego i nie ma prawa do zasiłku dla bezrobotnych. W realiach P., gdzie po [...] maja 2004 r. i otwarciu się części rynku pracy Unii Europejskiej ilość bezrobotnych stale i znacząco się zmniejsza, podwyższenie kwalifikacji zawodowych w Centrum mogło realnie wpłynąć na wzrost możliwości uzyskania przez Zainteresowanego pracy.

Z załącznika do obwieszczenia Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 27 września 2005 r. (MP 58/05/789) wynika, że przeciętna stopa bezrobocia na obszarze działania powiatowego urzędu pracy w P. wynosiła według stanu na dzień 30 czerwca 2005 r. 7,1% co oznacza, że była bliska poziomu tzw. bezrobocia naturalnego. Zgodnie ze wspomnianym obwieszczeniem, była to najniższa przeciętna stopa bezrobocia w całym województwie. Należy wskazać na stałą tendencję malejącą, ponieważ dwanaście miesięcy później przeciętna stopa bezrobocia na obszarze działania powiatowego urzędu pracy w P. wynosiła 6,2% (załącznik do obwieszczenia Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 26 września 2006 r.- MP 67/06/693).

7. Ów brak współdziałania trwał przez okres od [...] lutego 2005 r. do dnia [...] grudnia 2005 r. (k. 19- 24 akt sądowych), zatem mógł być podstawą do odmowy świadczeń za miesiąc sierpień i wrzesień 2005 r. (decyzja Kierownika Filii S.M. MOPR w P. z dnia [...] sierpnia 2005 r.- nr [...] i utrzymująca ją w mocy decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2005 r. nr [...], od której to decyzji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę wyrokiem z dnia 13 grudnia 2006 r.- IV SA/Po 1032/05), jak i podstawą do odmowy świadczeń za miesiące październik i listopad 2005 r. decyzją zaskarżoną w niniejszej sprawie. Ponieważ wskazywana w skardze decyzja SKO z [...]listopada 2005 r. dotyczyła odmowy przyznania świadczenia za inne miesiące, niż decyzja z dnia [...] stycznia 2006r., przeto nie zachodziła przesłanka z art. 156 § 1 pkt 3 kpa. Przedmiotem rozstrzygania tymi decyzjami były wnioskowane, konkretne zasiłki w różnych okresach, nie zaś brak realizacji przez Skarżącego skierowania do Centrum.

8. Organy obu instancji prawidłowo uznały, że jakkolwiek Skarżący spełnia ustawową przesłankę pozytywną przyznania pomocy (art. 8 ust. 1 pkt 1 ups), to udzielenia tejże pomocy należy odmówić, z uwagi na przesłankę negatywną - brak współdziałania Skarżącego z pracownikiem socjalnym w rozwiązywaniu własnej, trudnej sytuacji życiowej (art. 11 ust. 2 ups). W uzasadnieniach swych decyzji organy obu instancji przytoczyły treść art. 2 ust. 1 ups zgodnie z którym pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości, podczas gdy Skarżący nie korzysta z oferowanej pomocy, a z pomocy dotąd udzielonej uczynił sobie źródło comiesięcznego utrzymania. Skarżący podkreślał zarówno w odwołaniu jak i w skardze do Sądu, że argumenty przytoczone przez organy obu instancji są powtórzeniem argumentów decyzji wcześniejszej, również odmownej, że organy administracji odmówiły pomocy powołując się na jedno i to samo zdarzenie (to samo zachowanie się Skarżącego), na podstawie którego już raz orzekły odmownie.

Dokonując kontroli stanu faktycznego sprawy Sąd stwierdził, że pismem z dnia [...] września 2005 r. pracownik socjalny Centrum, w związku z niestawieniem się R.K. zwrócił się do MOPR o "umorzenie skierowania" (k.6 akt administracyjnych). Mimo oczywiście trudnej sytuacji materialnej Skarżący nie stawił się na spotkanie z pracownikiem socjalnym, wyznaczone z niemal czteromiesięcznym wyprzedzeniem.

Zestawiając oczywiście trudną sytuację materialną Skarżącego, Jego wiek w przedziale produkcyjnym, długotrwałą bezrobotność (art. 1 ust. 2 pkt 5 uzs) i średnie wykształcenie, Sąd jako jednoznacznie pozytywne ocenia skierowanie Skarżącego na zajęcia do wyspecjalizowanej w udzielaniu pomocy placówki. Sądowi wiadomo z urzędu, że podstawowym celem działania Centrum Integracji Społecznej jest przygotowanie osób długotrwale bezrobotnych lub zagrożonych trwałym wykluczeniem społecznym do podjęcia pracy oraz powrotu do aktywnego życia społecznego. Ustawodawca przewidział nadto świadczenie integracyjne w wysokości 50 % (w okresie próbnym) bądź 80 % zasiłku dla bezrobotnych (art. 2 pkt 6 , art. 15 ust. 1 bądź 4 uzs). Zgodnie z przepisem art. 3 ust. 3 ups rodzaj, forma i rozmiar świadczenia winny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy, jednak ustawodawca w art. 11 ust. 2 ups stanowi wyraźnie, że brak współdziałania osoby z pracownikiem socjalnym w rozwiązywaniu trudnej sytuacji życiowej, może stanowić podstawę do odmowy przyznania świadczenia z pomocy społecznej. Skarżący takiego współdziałania odmówił, co uzasadniało odmowną decyzję organów pomocy społecznej.

9. Skarżący błędnie przyjmuje, że "sugeruje" Mu się (k. 21 akt sądowych) "alkoholizm i narkotyzm". Takich ustaleń nie zawiera uzasadnienie zaskarżonej decyzji ani decyzji jej poprzedzającej, a w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] października 2005 r. mowa jest jedynie o "wystąpieniu co najmniej jednej z okoliczności wymienionych w art. 7 pkt 2-15" ups. Z punktu widzenia metodologii uzasadniania decyzji, właściwszym byłoby przywołanie wprost art. 7 pkt 4 ups, bo takich ustaleń MOPR dokonał (k.15-16 akt administracyjnych). Także ogólne wskazanie w skierowaniu z dnia [...] marca 2005 r. (k. 20 akt sądowych), że "Zainteresowany spełnia jedną z przesłanek, wymienionych w art. 1 ust. 2 i 3" uzs, nie zawiera żadnych sugestii co do którejkolwiek z przesłanek z art. 1 ust. 2 pkt 1-7 uzs (choć ustalenia organu upoważniały do wskazania art. 1 ust. 2 pkt 5 uzs).

Powody odmowy udzielenia pomocy społecznej były inne niż – wadliwie ustalona – wysokość dochodów Skarżącego, uchybienie to nie jest na tyle istotne, by pociągało za sobą konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji. Zarazem należy dodać, że to w aktualizacji wywiadu środowiskowego (k.12 i zarazem str. 1 urzędowego formularza) jest podana kwota [...] zł dochodu na osobę w rodzinie Skarżącego a Skarżący formularz podpisał.

Skargę jako nieuzasadnioną, na podstawie art. 151 ppsa należało oddalić.

/-/I. Kucznerowicz /-/ D. Rzyminiak-Owczarczak /-/ M. Dybowski

KP