Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 1260/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2019-12-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Nadzór budowlany
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 36a ust. 5 pkt 1 i 5, art. 50 ust. 1 pkt 4, art. 51 ust. 3
journal: Dz.U. 2019 poz 1186
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.
article: par. 3 pkt 15, par. 6
journal: Dz.U. 2019 poz 1065
law: Rozporządzenie Miniistra Infrastruktury  z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich  usytuowanie - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Matan,, Sędzia WSA Rafał Wolnik, Protokolant starszy referent Barbara Urban, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 grudnia 2019 r. sprawy ze skargi U. S. i J. S. na decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego i pozwolenia na wznowienie robót budowlanych oddala skargę.


UZASADNIENIE

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta B. prowadził postępowanie administracyjne, dotyczące realizacji budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr 1, obr. K., przy ul. [...] w B. niezgodnie z udzielonym pozwoleniem na budowę tego obiektu. PINB przeprowadził w dniu [...] r. czynności kontrolne, podczas których ustalił, iż budynek realizowany jest na podstawie decyzji Prezydenta Miasta B. nr [...] z dnia [...] r. znak [...]. W czasie kontroli roboty wykonane przedstawiały się następująco: wykonano fundamenty, ściany piwnic betonowe. Podpiwniczenie częściowe tj. pod 2 pom. pokojów (od strony północnej budynku). Ściany parteru z pustaków. Wykonano strop żelbetowy (płyta żelbetowa) oraz wieniec pod murłaty. Wykonano pomiary oraz zdjęcia budowanego obiektu, który odbiega od zatwierdzonego projektu. (...)."

W związku ze stwierdzonymi podczas kontroli istotnymi odstępstwami od projektu budowlanego, organ pierwszej instancji postanowieniem z [...] r., działając na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego, wstrzymał roboty budowlane.

Następnie, organ powiatowy przeprowadził w dniu [...] r. ponowną kontrolę przedmiotowej budowy w związku z powzięciem informacji o kontynuowaniu robót mimo ich wstrzymania. W protokole odnotowano, iż w związku ze wstrzymaniem robót oraz skargami o dalszym ich kontynuowaniu przeprowadzono kontrolę stanu budowy bez udziału kierownika. Podczas kontroli stwierdzono, że: "obiekt jest w stanie surowym otwartym. Wykonano dach wielospadowy pokryty dachówką. Stropy nad parterem są nadal podstemplowane. Dokonano wpisu do dziennika budowy (...)."

Pismem z dnia [...] r. Prezydent Miasta B. przekazał do PINB wypis i wyrys z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego uchwałą nr [...] z dnia [...] r., zgodnie z którym działka znajduje się na terenie oznaczonym 61 MN-08, zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna wolnostojąca.

Decyzją nr [...] z dnia [...] r. organ I instancji, działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, nałożył na inwestora tj. "A" Sp. z o.o. w K. obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego realizowanej budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych w sposób zgodny z ustaleniami zawartymi w § 11 obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W uzasadnieniu decyzji organ powiatowy wskazał, iż całkowita długość obiektu (bez warstwy ocieplenia) wynosiła 26,3 m, natomiast szerokość 12,8 m. Według zatwierdzonego projektu budowlanego długość obiektu (wraz z ociepleniem) winna wynosić 22,81 m natomiast szerokość 13,35 m. Podczas oględzin stwierdzono w części powstającego obiektu podpiwniczenie, którego nie przewidywał zatwierdzony projekt budowlany. Ponadto organ wskazał, że sprawdzając zgodność zamierzenia z zapisem planu miejscowego dostrzegł, że zgodnie z zasadami ustalonymi dla jednostki urbanistycznej 61 MN-8 maksymalna powierzchnia zabudowy to 20% powierzchni działki lecz nie więcej niż 300 m2. Zatem na działce o powierzchni 1191 m2 może powstać budynek o max. powierzchni zabudowy do 238,2 m2, tj. tyle ile przewidywał pierwotnie zatwierdzony projekt budowlany.

W dniach 6 i 8 kwietnia 2016 r. skarżący U. i J. S. oraz M. i D. S., skierowali do PINB wiadomości e- mail, do których dołączono fotografie obrazujące, zdaniem autorów, montaż stolarki okiennej, bramy garażowej oraz prowadzenie prac ziemnych.

PINB przeprowadził w dniu [...] r. kolejne oględziny oraz ustalił, iż aktualny stan budynku mieszkalnego to: stan surowy zamknięty. Budynek ma dach z dachówki ceramicznej zakończony rynnami i rurami spustowymi, wprawione zostały okna we wszystkich pomieszczeniach, wstawiono dużą bramę garażową. Drzwi wejściowe - prowizoryczne. Wokół budynku nawieziono dużą ilość ziemi i wyrównano teren. Wewnątrz budynku nie są prowadzone żadne roboty budowlane, brak ścianek działowych, instalacji, tynków.

W związku z niedopełnieniem obowiązku wynikającego z decyzji nr [...] organ powiatowy decyzją nr [...] z dnia [...] r., nakazał doprowadzenie wybudowanego obiektu do stanu zgodnego z decyzją o pozwoleniu na budowę poprzez rozbiórkę części budynku mieszkalnego i zmniejszenie powierzchni zabudowy do maksymalnej dopuszczalnej w planie zagospodarowania przestrzennego, wynoszącej 238 m2.

Decyzją z dnia [...] r., organ odwoławczy uchylił powyższą decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.

Decyzją z dnia [...] r. Prezydent Miasta B. uchylił swoją decyzję z dnia [...] r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę przedmiotowego budynku.

W dniu [...] r. właściciele nieruchomości sąsiednich przedstawili następujące uwagi:

- niewłaściwa wysokość budynku w stosunku do obowiązującego planu miejscowego (rzędna terenu wg projektu pierwotnego 438,90 m.n.p.m.),

- nie zaznaczona wysokość budynku od istniejącego terenu,

- nie wliczono do powierzchni zabudowy podcienia wejściowego opartego trwale na gruncie,

- zbyt bliskie usytuowanie zbiornika na nieczystości w stosunku do działki 3 co spowoduje oddziaływanie negatywne,

- oddziaływanie studni głębinowej na nieruchomość jw.

Kolejną decyzją nr [...] z dnia [...] r., PINB zatwierdził projekt budowlany zamienny budynku mieszkalnego jednorodzinnego oraz udzielił pozwolenia na wznowienie robót budowlanych wg projektu zamiennego. Jednocześnie nałożono na inwestora obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie przedmiotowej inwestycji.

Jednak decyzją z dnia [...] r., organ II instancji uchylił w/w rozstrzygnięcie organu powiatowego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu tej decyzji wskazano, że postanowieniem z dnia [...] r. (doręczonym inwestorowi w dniu 12 stycznia 2016 r.) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego wstrzymał prowadzenie robót budowlanych wykonywanych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu. Z akt sprawy organu pierwszej instancji, a także z odwołań wynika jednak, iż inwestor, pomimo nakazu nałożonego powyższym postanowieniem, wykonywał roboty budowlane, o czym organ pierwszej instancji był kilkukrotnie informowany przez pozostałe strony postępowania, m.in. w pismach z dnia 6 i 8 kwietnia 2016 r.

W przypadkach, kiedy mimo wstrzymania postanowieniem robót budowlanych są one wykonywane w dalszym ciągu, tj. gdy nakaz organu nie jest przez inwestora respektowany, zastosowanie winien znaleźć art. 50a pkt 2 Prawa budowlanego, zgodnie z którym organ nadzoru budowlanego w przypadku wykonywania robót budowlanych - pomimo wstrzymania ich wykonywania postanowieniem nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę części obiektu budowlanego wykonanego po doręczeniu postanowienia albo doprowadzenie obiektu budowlanego do stanu poprzedniego.

Ponownie rozpatrując sprawę zawiadomieniem z dnia [...] r. PINB wyznaczył na dzień [...] r. termin czynności kontrolnych w sprawie wykonywania robót budowlanych, pomimo ich wstrzymania postanowieniem tego organu z dnia [...] r.

Z protokołu czynności kontrolnych wynika, iż przedmiotowy budynek znajduje się w stanie surowym zamkniętym - wykonano dach pokryty dachówką, ponad dachem wykonano kominy. Dach ma rynny i rury spustowe. Ściany z pustaków ceramicznych, nieocieplone, fundamenty ocieplone styropianem, obłożone folią bąbelkową. W ścianach zewnętrznych osadzone są okna. Założono bramę wjazdową do garażu. Drzwi wejściowe prowizoryczne. Z tyłu budynku nie ma drzwi do piwnic. Ściany obłożone są styropianem oraz folią. Nie stwierdzono istnienia studni z tyłu budynku. Wewnątrz obiektu nie stwierdzono wykonywania robót budowlanych. Brak ścianek działowych. Ściany nośne z pustaków, nieotynkowane, posadzka betonowa. Nie stwierdzono wykonania instalacji. Założono okna zewnętrzne jedynie na piance montażowej. W dzienniku budowy w dniu [...] r. wpisano - stan surowy otwarty, a w dniu [...] r. wskazano - stan surowy zamknięty.

Następnie decyzją nr [...] z dnia [...] r. na podstawie art. 50a pkt 2 w zw. z art. 50 ust. 1 i 83 ust. 1 Prawa budowlanego, organ pierwszej instancji nakazał rozbiórkę rynien i rur spustowych odprowadzających wody opadowe z dachu ww. budynku oraz rozbiórkę izolacji termicznej i przeciwwilgociowej ze ścian fundamentowych od stron północnej i wschodniej ww. budynku, w terminie do dnia 30 lipca 2017 r.

Inwestor pismem z dnia 11 lipca 2017 r. poinformował PINB, iż wykonano obowiązek nakazowy wynikający z ww. decyzji. Dołączono do pisma zdjęcia, które mają potwierdzać powyższe.

Postanowieniem z dnia [...] r. zlecono przeprowadzenie oględzin mających na celu potwierdzenie obowiązku, określonego w/w decyzją PINB.

Następnie, decyzją z [...] r., znak: [...], organ odwoławczy uchylił decyzję PINB i umorzył postępowanie wpadkowe, prowadzone w oparciu o art. 50a pkt 2 Prawa budowlanego z uwagi na wykonanie obowiązków określonych decyzją PINB.

Mając na względzie powyższe, organ pierwszej instancji kolejną decyzją nr [...] z [...] r., zatwierdził projekt budowlany zamienny budynku mieszkalnego jednorodzinnego i udzielił pozwolenia na wznowienie robót budowlanych wg projektu zamiennego oraz nałożył obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie przedmiotowego obiektu.

Jednakże organ odwoławczy decyzją z [...] r., uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie PINB i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania temu organowi. Jakkolwiek organ odwoławczy nie podzielił w tym rozstrzygnięciu zastrzeżeń, prezentowanych w treści odwołań to wskazał, że zaskarżona decyzja została wydana na rzecz K. Z., jako inwestora, podczas gdy w czasie wydawania zaskarżonego rozstrzygnięcia nieruchomość, na której posadowiono sporny obiekt stanowiła własność spółki "B" z siedzibą w O.

W dniu 18 kwietnia 2019 r. do PINB dla Miasta B. wpłynęło pismo od tejże spółki w przedmiocie przejęcia praw i obowiązków, dotyczących przedmiotowej inwestycji.

W dniu 24 sierpnia 2018 r. do PINB wpłynęło kolejne pismo spółki w którym wskazano, że nowy projekt jest na etapie opracowywania.

W dniu 31 października 2018 r. przedłożono cztery egzemplarze projektu budowlanego zamiennego.

Postanowieniem z [...] r., PINB nałożył na spółkę obowiązek uzupełnienia przedłożonego projektu budowlanego zamiennego i wyjaśnienia niejasności w tym projekcie zamiennym. Żądane dokumenty i wyjaśnienia zostały przedstawione.

W tym stanie rzeczy organ I instancji decyzją z dnia [...] r. podjętą na podstawie art. 51 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2018 r. poz. 1202), zatwierdził projekt budowlany zamienny i udzielił "B" z siedzibą w O., pozwolenia na wznowienie robót budowlanych, nakładając na inwestora obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie.

W uzasadnieniu organ I instancji po zrelacjonowaniu przebiegu postępowania podał, że w dni 7 lutego 2019 r. umożliwiono stronom zapoznanie się z aktami sprawy. Uwagi stron dotyczące projektu zamiennego przedstawiono projektantowi. Zdaniem organu, projekt ten został sporządzony przez osoby uprawnione i spełnia wymagania, wynikające z ustaleń planu miejscowego dla terenu 61 MN-8 i zabudowana mieszkaniowa jednorodzinna wolnostojąca (uchwała nr [...] Rady Miejskiej w B. z dnia [...] r.). Powierzchnia zabudowy po dokonaniu rozbiórki części budynku, tj. garażu, części stropu i pokrycia dachowego nad tarasem od strony zachodniej, wyniesie 237,89m2 i mieści się w dopuszczalnych 20% pow. zabudowy działki (o pow. 1191m2). Wysokość przy najniżej położonym wejściu do budynku (§ 6 warunków technicznych), nie przekracza dopuszczalnej planem wysokości do 8,5m. Zaprojektowana powierzchnia biologicznie czynna wynosi 842,11m2 i przekracza minimalną 70%.

Projektowany obiekt to budynek parterowy z poddaszem nieużytkowym. Odprowadzanie ścieków do zbiornika bezodpływowego. Projekt budowy został też uzgodniony przez właściwe instytucje, zaś inwestor uzyskał warunki przyłączenia do sieci gazowej i wodociągowej.

Odrębne, jednobrzmiące odwołania od decyzji wnieśli skarżący oraz M. i D. S., domagali się jej uchylenia i doprowadzenia budowy do stanu zgodnego z prawem w zakresie wysokości budynku. Zarzucili, że nie zostali powiadomieni o złożeniu przez geodetę nowego pomiaru obiektu, opatrzonego datą [...] r., złożonego w dniu 13 marca 2019 r. O tym fakcie dowiedzieli się dopiero w dniu 1 kwietnia 2019 r. w trakcie wizyty w siedzibie organu. Stąd też skarżący zarzucili, że nie mogli złożyć ewentualnych dodatkowych wniosków przed wydaniem decyzji. Podnieśli też, że dane (rzędne), nie są spójne na poszczególnych rysunkach projektu zamiennego z listopada 2018 r. i nie są zgodne z okazaną im inwentaryzacją geodezyjną istniejącego obiektu (opinia geodezyjna z dnia [...] r.).

Sposób pomiaru wysokości budynku nie uwzględnia zaś wysokości wyniesienia fundamentów od pierwotnego poziomu terenu, który podniesiono na początkowym etapie budowy (o około 1,5m). Ich zdaniem, wysokość budynku przy wejściu wynosi w istocie 9,17m, czyli przekracza o 67 cm wysokość dopuszczalną planu. Skarżący wskazali też na nieprawidłowości okazanej inwentaryzacji projektowej ze stanem istniejącym.

Wreszcie zarzucili brak danych co do skomunikowania nieruchomości z drogą publiczną i brak zgody właściciela na prowadzenie mediów po cudzej nieruchomości. Ich zdaniem, w projekcie zamiennym brak zakresu i opisu robót rozbiórkowych i analizy wytrzymałości elementów konstrukcyjnych oraz określenia sposobu utylizacji odpadów.

Reasumując skarżący podnieśli, że dokumentacja zamienna nie określa istniejących, a wybudowanych nielegalnie części podziemnych (piwnic), powstałych przez nielegalne podwyższenie fundamentów, znacząco wyniesionych ponad poziom, wynikający z udzielonego pozwolenia na budowę. Obsypanie istniejących fundamentów od strony wschodniej będzie zaś skutkowało zalewaniem ich działki nr 3.

Do odwołania dołączono zdjęcia.

Jednakże zaskarżoną decyzją odwołań nie uwzględniono.

W ocenie organu odwoławczego, zatwierdzony projekt budowlany zamienny, wbrew zastrzeżeniom prezentowanym w odwołaniu, odpowiada prawu. Ewentualne wcześniej istniejące nieprawidłowości zostały usunięte. Organ nie podzielił zarzutu odnośnie niezgodności projektowanego obiektu z obowiązującym dla terenu miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, w szczególności w odniesieniu do wysokości obiektu. Nie podzielił twierdzeń prezentowanych w obu odwołaniach, iż wysokość projektowanego obiektu powinna być mierzona od pierwotnego, a nie projektowanego poziomu terenu. Przepis, dotyczący mierzenia wysokości obiektu, tj. § 6 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jednolity: Dz. U. 2015, poz. 1422 z późn. zm.) odnosi się wyłącznie do kwestii mierzenia tej wysokości "od poziomu terenu". Logicznym jest dokonywanie tego pomiaru od poziomu terenu projektowanego, a nie wcześniej istniejącego. Przeciwne rozumowanie mogłoby doprowadzić do absurdalnej sytuacji, w której przy planowanym obniżeniu terenu rzeczywista wysokość obiektu położonego na tak obniżonym terenie mogłaby być znacznie wyższa od wysokości przewidzianej przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, mieszcząc się jednocześnie w wysokości przepisowej, mierzonej od wysokości terenu pierwotnego.

Odnosząc się do pozostałych zarzutów przedstawionych w odwołaniu organ II instancji wskazał, że są one również bezzasadne, bądź pozostają bez wpływu na treść rozstrzygnięcia. Przedłożony projekt jest zgodny z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi i o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, obowiązującymi dla terenu jego posadowienia i został sporządzony prawidłowo, przez osoby legitymujące się stosownymi uprawnieniami. Analiza zgromadzonych akt sprawy nie wykazała, jakoby skarżącym istotnie utrudniano dostęp do zgromadzonego materiału wyjaśniającego, wręcz przeciwnie, byli oni wraz z innymi stronami informowani zarówno o czynnościach prowadzonych w postępowaniu, jak również o uprawnieniu do zapoznania się z materiałem wyjaśniającym, z którego to uprawnienia kilkukrotnie korzystali. Brak jest zatem podstaw do stwierdzenia, jakoby naruszony został art. 10 Kodeksu postępowania administracyjnego, dotyczący czynnego udziału strony w postępowaniu i umożliwienia stronie zaznajomienia się ze zgromadzonym materiałem dowodowym, bądź innych przepisów postępowania. Ponadto zgodnie z treścią art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego, wszelkie roboty budowlane muszą być prowadzone w sposób, zapewniający poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich. W zatwierdzanym projekcie budowlanym nie ma rozwiązań projektowych, które istotnie naruszałyby uzasadniony interes skarżących, bądź innych właścicieli nieruchomości sąsiednich. Ewentualne przyszłe naruszenia, związane z prowadzeniem robót w niewłaściwy sposób, pozostają w sferze domysłów i podejrzeń i jako takie nie mogą być przedmiotem orzekania przez organy na obecnym etapie postępowania. Jeśli w przyszłości istotnie takie nieprawidłowości wystąpią, należy wówczas zgłosić je do organu szczebla powiatowego, który w sytuacji potwierdzenia tych nieprawidłowości będzie miał podstawę do działania. Kwestie związane z immisjami pośrednimi czy też bezpośrednimi, kierowanymi na teren nieruchomości skarżących z nieruchomości, na której realizowane są przedmiotowe roboty budowlane, bądź innymi naruszeniami prawa własności w podobnym zakresie, pozostają poza sferą właściwości organów nadzoru budowlanego. Kwestie te mogą jednak stanowić podstawę ewentualnego powództwa cywilnoprawnego przed sądami powszechnymi.

Stąd też orzeczono o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji.

W skardze do sądu administracyjnego skarżący domagali się uchylenia decyzji organu odwoławczego i zasądzenia zwrotu kosztów postępowania, zarzucając naruszenie:

1) planu miejscowego – poprzez nieuprawnione uznanie, że wysokość projektowanego budynku należy liczyć od poziomu terenu aktualnie projektowanego, a nie – od poziomu pierwotnego, przyjętego w pierwotnej dokumentacji,

2) art. 6 i 7 kpa w zw. z § 6 warunków technicznych – poprzez nieuprawnione samodzielne i sprzeczne z przepisami prawa definiowanie pojęcia wysokości budynku,

3) art. 8, 9 i 10 kpa z powodu naruszenia gwarancji procesowych strony,

4) brak odniesienia się przez organ odwoławczy do ich zarzutów, podniesionych w odwołaniu.

Zdaniem skarżących, stanowisko organu odwoławczego co do sposobu liczenia wysokości budynku niweczy postanowienia planu miejscowego jako aktu gwarantującego ład przestrzenny i prowadzi do legalizacji nielegalnego podwyższenia terenu o około 1,5-2m. Skarżący ponowili też zarzuty naruszenia gwarancji procesowych stron i brak odniesienia się do nich przez organ odwoławczy.

Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

W toku rozprawy sądowej pełnomocnik skarżących podtrzymał skargę.

Pełnomocnik uczestnika postępowania (inwestora) wniósł o oddalenie skargi i zasądzenie zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest uzasadniona.

Zaskarżona decyzja nie narusza prawa materialnego, ani też organy administracji nie naruszyły reguł procedury w stopniu skutkującym wznowieniem postępowania, bądź mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Jest poza sporem, że inwestor dopuścił się istotnych odstępstw od udzielonego pozwolenia na budowę, polegających na zmianie rzędnych poziomu terenu oraz naruszeniu ustaleń planu miejscowego w zakresie powierzchni zabudowy i wysokości budynku jako konsekwencji jego podpiwniczenia (art. 36a ust. 5 pkt 1 i 5 ustawy – Prawo budowlane, wyżej powołanej, obecnie Dz. U. z 2019 r. poz. 1186).

Zmiany te nie spełniają przesłanek z art. 36a ust. 5a Prawa budowlanego. Stąd też prawidłowo wdrożono tryb z art. 51 ust. 1 pkt 4 tej ustawy, nakładając na inwestora obowiązek przedstawienia projektu zamiennego celem doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem (art. 51 ust. 3 ustawy). Inwestor (obecny właściciel) przedłożył projekt zamienny, przewidujący rozbiórkę części budynku w celu doprowadzenia do zgodności budowy.

Zakres sprawdzeń rozwiązań projektowych reguluje przepis art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego. I tak, właściwy organ sprawdza:

1) zgodność projektu z ustaleniami planu miejscowego, a także wymaganiami ochrony środowiska,

2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami w tym techniczno-budowlanymi,

3) kompletność projektu i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji bioz, a także zaświadczenia z art. 12 ust. 7,

4) wykonanie sprawdzenia projektu przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane.

Zdaniem sądu administracyjnego, brak podstaw do kwestionowania stanowiska organów nadzoru budowlanego, że przedłożony projekt budowlany zamienny (po jego uzupełnieniu) spełnia powyższe wymogi. Za przyjęte rozwiązania odpowiada bowiem projektant. Projekt zamienny wymienia zakres robót rozbiórkowych i analizę wytrzymałości elementów konstrukcyjnych. Sposób postępowania z odpadami budowlanymi reguluje odrębna ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2019 r., poz. 701). Sposób skomunikowania terenu z drogą publiczną został uzgodniony przez zarządcę drogi (vide: pismo Miejskiego Zarządu Dróg w B. z dnia [...] r. k. 18 projektu zamiennego). Ponadto inwestor ma udział w działce nr 2, stanowiącej drogę dojazdową do tej drogi. Skarżący w żaden sposób nie wykazali też podnoszonych niezgodności dokumentacji ze stanem istniejącym, zaś w wyniku kwestionowania pomiaru poziomu terenu po jego podniesieniu w toku budowy, inwestor przedłożył w dniu 13 marca 2019 r. nowy pomiar obiektu. Faktem jest, że skarżący nie zostali powiadomieni o tym przez organ I instancji przed wydaniem decyzji. Jednak uprzednio wielokrotnie zapoznali się z aktami sprawy, wnosząc uwagi do dokumentacji przedłożonej przez inwestora, który każdorazowo odnosił się do żądań skarżących. Nowy pomiar obiektu został wykonany na ich żądanie.

Skarżący zapoznali się z uzupełnioną dokumentacją w dniu 1 kwietnia 2019 r., a więc już po wydaniu decyzji przez organ I instancji, lecz w terminie otwartym do wniesienia odwołania, w którym zarzucili jedynie niepowiadomienie ich o złożeniu tego dokumentu, nie kwestionując jego mocy dowodowej.

Stąd też zdaniem sądu administracyjnego, uchybienie przez organ I instancji wymogom z art. 10 § 1 kpa, nie oznacza ani pozbawienia skarżących udziału w postępowaniu jako przesłanki wznowieniowej z art. 145 § 1 pkt 4 kpa, ani też nie mogło mieć istotnego wpływu na wynik sprawy.

Stąd też tego rodzaju naruszenie przepisów postępowania nie uzasadnia uwzględnienia skargi, podobnie jak uchybienie przez organ odwoławczy wymogom uzasadnienia z art. 107 § 3 kpa z powodu braku precyzyjnego odniesienia się do zarzutów odwołań w tym zakresie.

Skarżący nie mogą też skutecznie wskazywać na naruszenie praw innych podmiotów, a mianowicie brak zgody na prowadzenie mediów po cudzej nieruchomości.

Zdaniem sądu administracyjnego nie mógł też odnieść skutku zarzut naruszenia planu miejscowego, obowiązującego dla przedmiotowego terenu w zakresie wysokości budynku.

Uchwała organu gminy, wyżej powołana, ogranicza wysokość budynków do 8,5m.

Sedno sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do sposobu liczenia wysokości budynku. Plan miejscowy nie zawiera w tym zakresie żadnej regulacji, ani też nie zabrania podwyższania, czy obniżania poziomu terenu. Prawo miejscowe nie ogranicza też liczby kondygnacji.

Znajdujący się w aktach sprawy materiał dowodowy, w tym przedłożony przez skarżących jako załącznik do odwołania oraz mapa geodezyjna, dowodzą że teren inwestycji jest nachylony i został podniesiony w toku budowy w dwóch kierunkach, lecz nie w stronę działki skarżących. Nachylenie terenu po jego nadsypaniu przedstawiają też rysunki projektu budowlanego, przedstawiające poszczególne elewacje. Wbrew zarzutom skarżących, projekt budowlany zamienny określa zatem zmiany w stosunku do stanu pierwotnie projektowanego, powstałe wskutek realizacji podpiwniczenia.

Zmiana rzędnych terenu wg projektu pierwotnego jest niewątpliwie zmianą istotną. Jednak celem postępowania naprawczego z art. 51 ust. 1 ustawy – Prawo budowlane, nie jest doprowadzenie budowy do stanu zgodności z pierwotnie udzielonym pozwoleniem na budowę, lecz do zgodności z prawem i to obecnie obowiązującym. Zatem istotne jest, czy zmiany naruszają przepisy prawa, w tym techniczno-budowlane, bądź planu miejscowego.

Zdaniem sądu administracyjnego, podwyższenie terenu nie narusza prawa. Projekt zamienny przewiduje bowiem sposób odprowadzania wód opadowych z terenu i dachu do studzienek chłonnych zgodnie z wymogami z art. 28 ust. 2 i § 29 rozp. w sprawie warunków technicznych, wyżej powołanego (obecnie Dz. U. z 2019 r. poz. 1065). Obawa skarżących, że wskutek kolejnego podwyższenia terenu i nadsypania skarp od strony ich nieruchomości, nie mogła odnieść skutku. Takie roboty ziemne nie zostały bowiem przewidziane w projekcie zamiennym. Nie pozbawia to jednak skarżących ochrony prawnej przed ewentualnymi przyszłymi działaniami, naruszającymi stosunki wodne wskutek zmiany ukształtowania terenu.

Zdaniem sądu administracyjnego, z braku własnej odrębnej definicji wysokości budynku w planie miejscowym, zasadnie organy nadzoru budowlanego odwołały się do definicji, zawartej w § 6 rozp. Przepis ten stanowi o mierzeniu wysokości budynku od poziomu terenu przy najniżej położonym wejściu do budynku lub jego części pierwszej kondygnacji nadziemnej budynku do najwyżej położonej górnej powierzchni innego przekrycia. Przez poziom terenu należy zgodnie z § 3 pkt 15 rozp., rozumieć przyjętą w projekcie rzędną terenu w danym miejscu działki. Stanem projektowanym nie może być poziom terenu w pierwotnym projekcie budowlanym, skoro pozwolenie na budowę zostało uchylone jako konsekwencja istotnych odstępstw. Zatem w postępowaniu naprawczym stanem projektowanym bądź urządzanym jest poziom terenu, określony w projekcie zamiennym. Podkreślić należy, że plan miejscowy nie limituje liczby kondygnacji, a jedynie samą wysokość budynku, bez wskazania sposobu jej ustalania.

Podwyższenie poziomu terenu nastąpiło zatem niezgodnie z udzielonym pozwoleniem na budowę, lecz nie było działaniem, które doprowadziło do naruszenia prawa, tj. planu miejscowego i przepisów techniczno-budowlanych.

Brak zatem podstaw do ferowania zarzutu naruszenia art. 6-10 kpa oraz § 6 i § 2 pkt 15 warunków technicznych.

Z tych wszystkich względów nie stwierdzając naruszenia prawa wymienionego w art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325), Wojewódzki Sąd Administracyjny skargę oddalił jako nieuzasadnioną na podstawie art. 151 tej ustawy.

Odnosząc się zaś do żądania pełnomocnika uczestnika postępowania w zakresie zasądzenia zwrotu kosztów postępowania, wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 199, art. 200, art. 209 cyt. ustawy, roszczenie takie przysługuje wyłącznie skarżącemu w razie uwzględnienia skargi.

ec