Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SA/Go 367/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2015-07-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6036 Inne sprawy dotyczące dróg publicznych
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 97 § 1 pkt 4
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Staniszewska Sędzia WSA Sławomir Pauter (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Monika Walentynowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 lipca 2015 r. sprawy ze skargi Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2015 roku nr [...], którym to postanowieniem na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dziennik Ustaw z 2013 r. poz. 267 ze zmianami), po rozpatrzeniu zażaleń J.P. oraz A.Ł. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2015 r., którym organ I instancji zawiesił postępowanie administracyjne w sprawie wykonania zasilania energetycznego sygnalizacji ostrzegawczej na przejściu dla pieszych oraz oświetlenia chodnika na drodze krajowej nr 3 w miejscowości [...] na km 258+450 (dz. Nr [...]), uchylił zaskarżone postanowienie w całości i umorzył postępowanie organu I instancji w zakresie zawieszenia postępowania w zakresie zawieszenia postępowania.

Powyższe rozstrzygnięcie zostało wydane w oparciu o następujące ustalenia:

We wrześniu 2008 roku Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad Oddział dokonała zgłoszenia zamiaru wykonania zasilania w energię elektryczną sygnalizacji ostrzegawczej na przejściu dla pieszych i oświetlenia chodnika na drodze krajowej nr 3 działki nr [...]. Starosta nie dopatrzył się w złożonym zgłoszeniu nieprawidłowości i pismem noszącym datę [...] października 2008 roku poinformował inwestora, iż nie wnosi sprzeciwu w sprawie realizacji w/w przedsięwzięcia. Powyższe prace zostały wykonane w drugiej połowie 2010 roku.

Pismem z dnia [...] sierpnia 2013 roku A.Ł. poinformował PINB, że według posiadanej przez niego dokumentacji część prac budowlanych objętych zgłoszeniem zostało wykonanych na działce nr [...], której on jest właścicielem i na działce nr [...], której właścicielem jest J.P.. Chodzi o położoną na tych działkach na głębokości około 70 cm linię zasilającą. Nadto wskazał, że zgodnie z obowiązującym prawem wykonanie prac objętych zgłoszeniem wymagało uzyskania pozwolenia na budowę, albowiem nie jest to przyłącze, a jedynie wewnętrzna linia zasilająca.

Następnym pismem noszącym datę [...] października 2013 roku A.Ł. wobec braku odpowiedzi na pierwsze pismo zwrócił się do PINB o podanie jakie zostały podjęte czynności w związku z jego pismem z dnia [...] sierpnia 2013 roku.

Po przeprowadzeniu oględzin oraz analizie dokumentacji złożonej przez GDDKiA, postanowieniem z dnia [...] lipca 2014 roku PINB nałożył na skarżącego GDDKiA w oparciu o art. 50 ust. 1 pkt 2, ust. 3 i 4 w zw. z art. 51 ust. 7, art. 80 ust. 2 pkt 1, art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane obowiązek przedstawienia ekspertyzy technicznej wykonanych robót budowlanych, która winna m.in. zawierać inwentaryzację przebiegu kabla zasilającego od punktu poboru energii do punktu jej poboru. Ekspertyza ta winna zostać sporządzona przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane bez ograniczeń, odpowiedniej specjalności, wpisaną na listę właściwej izby samorządu zawodowego.

Na powyższe postanowienie zażalenie złożyła GDDKiA Oddział. Postanowieniem z dnia [...] września 2014 roku Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił zaskarżone postanowienie w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. W uzasadnieniu organ II instancji podniósł, że z uwagi na fakt zakończenia prac objętych zgłoszeniem brak było podstaw do zastosowania art. 50 ust. 1-4 ustawy Prawo budowlane podobnie jak art. 50 ust. 7 tejże ustawy. W sytuacji gdy prace budowlane zostały już zakończone, a będzie zachodziła konieczność nałożenia na inwestora obowiązku przedłożenia oceny lub ekspertyzy technicznej wykonanych robót organ winien skorzystać z art. 81c ust. 2 ustawy Prawo budowlane, wydając stosownej treści postanowienie.

W trakcie dalszego postępowania prowadzonego przez organ I instancji A.Ł. i J.P. przedłożyli między innymi pismo jakie otrzymali od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, z którego ich zdaniem wynika, że szerokość działki drogowej nr [...] przy granicy z ich działkami wynosi około 6 metrów oraz, że na obecnej mapie zasadniczej, zgodnie z treścią mapy sytuacyjno-wysokościowej wykazany jest przebieg przewodu elektroenergetycznego wzdłuż działki drogowej nr [...], ale w większości zlokalizowany jest na działce nr [...], czyli stanowiących ich własność.

W piśmie noszącym datę [...] stycznia 2015 roku Starostwo Powiatowe zajęło stanowisko w sprawie sporządzenia map dla celów projektowych oraz rozbieżnych interpretacji przebiegu granic działki nr [...] – drogi i działek nr [...]. Zgodnie z tym pismem wykonawca prac dokonał porównania treści istniejących map z terenem i pomierzył brakujące szczegóły terenowe, którymi uzupełnił mapy w zasobie. Natomiast granice działek, które stanowią obligatoryjną treść mapy dla celów projektowych, nie były przedmiotem pomiaru w ramach opracowania tej mapy do celów projektowych na co wskazuje zawartość mapy ewidencyjnej. Adnotacja na kopii mapy do celów projektowych mówi, że granice wzniesiono z mapy ewidencyjnej, co jednak jak wynika z danych ewidencji gruntów i budynków w dacie wykonywania opracowania nie znajduje potwierdzenia. Wykazany przebieg granic drogi oznaczonej nr [...] z działkami o nr [...] na mapie dla celów projektowych odbiega zasadniczo od danych pochodzących w tym czasie z obowiązującej numerycznej mapy ewidencji.

W dniu [...] lutego 2015 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał postanowienie nr [...] znak: [...]. Postanowieniem tym, powołując się na art. 97 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego zawiesił prowadzone postępowanie administracyjne w sprawie wykonania zasilania energetycznego sygnalizacji ostrzegawczej na przejściu dla pieszych oraz oświetlenia chodnika na drodze krajowej nr 3 w miejscowości [...] na km 258+450 (dz. Nr [...]). W sentencji postanowienia określono, że zawieszenie postępowania następuje w związku ze stanowiskiem zawartym w piśmie Starostwa Powiatowego, Geodety Powiatowego – Naczelnika Wydziału Geodezji Kartografii i Katastru, znak pisma: [...] z dnia [...] stycznia 2015 r. w sprawie zrealizowanego przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad, w/w zasilania energetycznego sygnalizacji ostrzegawczej na przejściu dla pieszych oraz oświetlenia chodnika, do czasu ustalenia linii rozgraniczającej działki o numerze ewidencyjnym gruntu: [...] należącej do A.Ł., [...] należącej do Państwa P. oraz [...] należącej do Gminy.

W uzasadnieniu postanowienia PINB stwierdził, że zebrany materiał dowodowy w sprawie, w tym przedłożone przez strony dokumenty, są niewystarczające i nie stanowią podstawy do zakończenia prowadzonego postępowania administracyjnego, zaś zgodnie z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. zawiesza postępowanie do czasu ustalenia linii granicznej, rozgraniczającej działki: nr [...] należącej do Pana A.Ł., nr [...] należącej do Państwa P., nr [...] należącej do Gminy.

Pismem z dnia [...] lutego 2015 r. zażalenie na powyższe postanowienie PINB nr [...] z dnia [...] lutego 2015 r. wniósł A.Ł.. W zażaleniu wskazał między innymi, iż PINB zawieszając postępowanie administracyjne uznał, że "nie wiadomo czy inwestor miał prawo do dysponowania nieruchomością. Tymczasem zgodnie z prawem budowlanym inwestor oświadcza pod groźbą sankcji karnej, że posiada prawo do dysponowania nieruchomością".

Natomiast pismem z dnia [...] lutego 2015 r. zażalenie na powyższe postanowienie wniósł J.P., podnosząc, iż nie zgadza się z postanowieniem o zawieszeniu postępowania administracyjnego przez PINB, na które miało wpływ stanowisko Starostwa Powiatowego.

Po dokonaniu analizy akt sprawy administracyjnej Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2015 roku na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego uchylił postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2015 roku w przedmiocie zawieszenia postępowania w całości i umorzył postępowanie w zakresie zawieszenia postępowania.

Na wstępie uzasadnienia organ odwoławczy stwierdził że kwestie dotyczące zawieszenia postępowania administracyjnego regulują przepisy art. 97 – art. 103 kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 97 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej zawiesza postępowanie:

1) w razie śmierci strony lub jednej ze stron, jeżeli wezwanie spadkobierców zmarłej strony do udziału w postępowaniu nie jest możliwe i nie zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 30 § 5 (to jest okoliczności związane ze sprawowaniem zarządu masy spadkowej), a postępowanie nie podlega umorzeniu jako bezprzedmiotowe,

2) w razie śmierci przedstawiciela ustawowego strony,

3) w razie utraty przez stronę lub przez jej ustawowego przedstawiciela zdolności do czynności prawnych,

4) gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd.

W niniejszej sprawie zachodzi konieczność rozważenia przesłanki określonej w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Zdaniem organu II instancji przez pojęcie zagadnienia wstępnego, o którym mowa w tym przepisie, rozumie się sytuację, w której wydanie orzeczenia merytorycznego w sprawie, będącej przedmiotem postępowania przed właściwym organem, uwarunkowane jest uprzednim rozstrzygnięciem wstępnego zagadnienia prawnego. Pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, będącej przedmiotem postępowania, a zagadnieniem wstępnym musi istnieć związek przyczynowy, to jest sytuacja, gdy bez uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd wydanie decyzji byłoby niemożliwe. O takiej zależności przesądza treść przepisów prawa materialnego, stanowiących podstawę prawną decyzji administracyjnej. Powyższa zależność musi być bezpośrednia. Gdy w sprawie wyłania się zagadnienie, które wykazuje jedynie pośredni związek z rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji, nie ma ono charakteru zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Mogą wiązać się z nim określone skutki, ale powstanie takiego zagadnienia nie rodzi obowiązku zawieszenia postępowania administracyjnego. Zagadnieniem wstępnym nie może być wyjaśnienie okoliczności faktycznych danej sprawy (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 18.10.2012r. sygn. akt II SA/Rz 709/12 – LEX nr 1241334 oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 kwietnia 2012 r. sygn. akt II SA/Wa 391/12 – LEX nr 1145934).

Zdaniem WINB okoliczności wskazane w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia PINB z dnia [...] lutego 2015 r. na poparcie stanowiska o zawieszenie postępowania w żadnym razie nie świadczą aby dotyczyły one "zagadnienia wstępnego" w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Na wynik postępowania w powyższej sprawie nie może bowiem wpływać stanowisko zawarte w piśmie Starostwa Powiatowego z dnia [...] stycznia 2015 roku, na które powołał się organ I instancji. Postępowań w przedmiocie rozgraniczenia działek gruntowych nie można uznać za niezbędne do rozpatrzenia sprawy i wydania decyzji, gdyż rozstrzygają one o kwestiach przyszłych i niepewnych, natomiast organy orzekają według stanu prawnego na dzień wydania rozstrzygnięcia. Organy nie mogą i nie mają takiego obowiązku, aby oczekiwać na wynik postępowań dotyczących prawa własności, które mogą toczyć się przez dłuży czas (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 września 2009 r. sygn. akt II OSK 1364/08 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 października 1999 r., sygn. akt IV SA 1457/97 – LEX nr 47881).Natomiast wszelkie zaniedbania w tym zakresie obciążają inwestora budowy zrealizowanej z naruszeniem prawa. Nie przewidziano bowiem możliwości "oczekiwania" przez organ nadzoru budowlanego na uporządkowanie kwestii własnościowych, względnie uzyskania tytułu prawnego do nieruchomości, by następnie wydać w sprawie merytoryczne rozstrzygnięcie. Nadto w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wskazano, że gdy wnioskodawca żądający wydania decyzji pozwoleniu na budowę nie posiada prawa do dysponowania nieruchomością, organ winien wydać decyzję negatywną i nie uznawać kwestii związanej z ustaleniem granic działek za zagadnienie wstępne pozwalające na zawieszenie postępowania.

Wskazane wyżej okoliczności przemawiały zdaniem organu II instancji za uchyleniem w trybie art. 138 § 1 pkt 2 Kpa zaskarżonego postanowienia PINB z dnia [...].02.2015r. w całości i umorzenia postępowania organu I instancji w zakresie zawieszenia postępowania.

Skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego wniosła Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad wnosząc o jego uchylenie. W złożonej skardze podniesiono zarzut naruszenia przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., poprzez błędne przyjęcie, że rozstrzygnięcie niniejszego postępowania nie jest uzależnione od uprzedniego rozstrzygnięcia postępowania rozgraniczającego dotyczącego ustalenia przebiegu linii granicznej pomiędzy z jednej strony działkami ewidencyjnymi o nr [...] stanowiącej własność A.Ł. i [...] stanowiącej własność J.P. a działką nr [...] należącej do Gminy. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że w trakcie realizacji robót budowlanych związanych z wykonaniem przyłącza energetycznego zasilającego sygnalizację ostrzegawczą na przejściu dla pieszych oraz oświetlenia chodnika na drodze nr 3 w miejscowości [...], zarówno na etapie zgłoszenia wykonania tych robót budowlanych w oparciu o art. 30 ust. 1 pkt 1a w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 20 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane jak i w trakcie ich wykonywania, a następnie odbioru zarówno Burmistrz jak i Starosta nie stwierdzili zaniedbań po stronie inwestora w przedłożonej dokumentacji dołączonej do zgłoszenia, niezgodności przy ich realizacji z przedłożoną dokumentacją lub przepisami prawa. W szczególności skarżący dysponował tytułem prawnym do nieruchomości obejmującej działkę nr ewid. [...] (droga gminna). W konsekwencji przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie może być jedynie zweryfikowanie przez organ nadzoru budowlanego twierdzeń właścicieli nieruchomości sąsiednich tj. działek nr [...], iż inwestycja w rzeczywistości wykroczyła poza granice działki nr [...] i cześć prac budowlanych wykonano już na działkach stanowiących ich własność. Dotychczas przeprowadzone postępowanie wykazało, że jest to możliwe tylko po uprzednim przeprowadzeniu postępowania rozgraniczającego dotyczącego ustalenia przebiegu granic między tymi działkami, ponieważ rzeczywisty ich przebieg jest obecnie nie do ustalenia. Powyższe znalazło potwierdzenie w przeprowadzonych dwukrotnie przez organ I instancji oględzin, które jednocześnie wykazały, że przebieg ułożonej linii kablowej przyłącza elektroenergetycznego jest zgodny z trasą jego położenia określoną w złożonym projekcie. Przeprowadzone czynności wyjaśniające wykazały, że w terenie brak jest ustabilizowanych znaków granicznych pozwalających ustalić przebieg granicy między działką nr [...] a działkami o nr [...]. W zaistniałych okolicznościach zakończenie postępowania kontrolnego prowadzonego przez PINB jest możliwe dopiero po przeprowadzeniu postępowania rozgraniczającego ustalającego faktyczny przebieg granicy między w/w działkami. Inwestora, który dochował na etapie zgłoszenia zamiaru wykonania określonych prac budowlanych wymogi określone przez przepisy prawa budowlanego, w tym przedłożył mapę wydaną dla celów budowlanych zaznaczonym przebiegiem linii kabla elektroenergetycznego i uzgodnił jego przebieg z właścicielem działki [...] tj. Gminą nie można obciążać negatywnymi skutkami związanymi z wątpliwościami co do przebiegu granicy między działkami. Z tych powodów zawieszenie postępowania w oparciu o art. 97 § 1 pkt 1 k.p.a. było zdaniem skarżącego przez organ I instancji zasadne.

W złożonej odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosił o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Na wstępie wyjaśnienia wymaga, że sądowa kontrola działalności administracji publicznej ogranicza się do oceny zgodności zaskarżonego aktu lub czynności z prawem. Wynika to z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2014 r. poz. 1647 ze zm.).

Sąd administracyjny, kontrolując zgodność zaskarżonego rozstrzygnięcia z prawem, orzeka na podstawie materiału sprawy zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym. Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego spoczywa na organie orzekającym, a sąd administracyjny nie może zastąpić organu administracji w wypełnieniu tego obowiązku, ponieważ do jego kompetencji należy wyłącznie kontrola legalności rozstrzygnięcia administracyjnego. Oznacza to, że sąd administracyjny nie rozstrzyga sprawy merytorycznie, a jedynie w przypadku stwierdzenia, iż zaskarżony akt został wydany z naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 14 marca 2012 r., poz. 270 ze zm.) – powoływanej dalej również jako p.p.s.a. – uchyla go lub stwierdza jego nieważność, albo stwierdza wydanie go z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.

Nadto wskazania wymaga, iż sąd orzeka na podstawie akt sprawy (art. 133 § 1 p.p.s.a.), nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Dokonując tak rozumianej kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszenia przepisów postępowania, w szczególności art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., które uzasadniałoby uwzględnienie skargi.

Zgodnie z treścią art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. W przypadku więc, gdy w postępowaniu administracyjnym powstaje do rozstrzygnięcia zagadnienie wstępne, organ administracji obowiązany jest zawiesić postępowanie. Pod pojęciem zagadnienia wstępnego należy rozumieć sytuacje, w których wydanie orzeczenia merytorycznego w sprawie będącej przedmiotem postępowania przed organem, uwarunkowane jest uprzednim rozstrzygnięciem innej kwestii, mającej istotne znaczenie dla tegoż postępowania, stanowiącej wypowiedź co do uprawnienia, obowiązku, stosunku lub zdarzenia prawnego lub innych okoliczności mających istotne znaczenie prawne. Zawieszenie postępowania na tej podstawie uzależnione jest od wystąpienia łącznie trzech przesłanek: postępowanie administracyjne musi być w toku (co jest bezsporne w niniejszym stanie faktycznym), zagadnienie wstępne nie zostało jeszcze rozstrzygnięte oraz rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Jeżeli chodzi o tą ostatnią przesłankę to organ musi ustalić związek przyczynowy pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, a zagadnieniem wstępnym.

W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie nie występuje zagadnienie wstępne w rozumieniu przepisu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., bowiem ewentualna kwestia ustalenia przebiegu granic w drodze rozgraniczenia między działką nr [...] (droga gminna) a działkami o nr [...] nie stanowi rozstrzygnięcia prawnego warunkującego możliwość merytorycznego rozstrzygnięcia niniejszego postępowania.

Zdaniem Sądu ewentualny spór o granice działki, na której zaprojektowano wykonanie określonego obiektu budowlanego i następnie go wykonano co do zasady nie może mieć wpływu w przedmiocie wydania pozwolenia na budowę czy też zgłoszenie sprzeciwu w przypadku stosowania uproszczonej procedury, jaką jest wykonanie prac budowlanych w oparciu o zgłoszenie czy też w przypadku już wykonania tych prac na przebieg postępowania mającego na celu ocenę legalności wykonania tych prac z punktu widzenia przepisów prawa budowlanego.

Opowiadając się co do zasady za powyżej zaprezentowanym poglądem, należy w szczególności zauważyć, że skoro jednym z wymogów wniosku o zatwierdzenie pozwolenia na budowę lub nie zgłoszenia sprzeciwu w przypadku wykonania prac budowlanych w oparciu o zgłoszenie jest złożenie oświadczenia o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane i jest to w zakresie wykazania takiego prawa wymóg wystarczający, to dopóki takie oświadczenie nie zostanie skutecznie zakwestionowane, korzysta ono z domniemania jego zgodności ze stanem prawnym. W ocenie Sądu zakwestionowanie takiego oświadczenia, a więc obalenie wynikającego z niego domniemania nie może jednak nastąpić poprzez samo twierdzenie strony niepoparte jakimkolwiek dokumentem, decyzją administracyjną, czy orzeczeniem sądu. W sytuacji gdy elementem oświadczenia o prawie dysponowania nieruchomością jest określenie położenia granicy nieruchomości, na której ma być realizowana inwestycja, a więc przestrzenny zasięg prawa inwestora do dysponowania tą nieruchomością, do skutecznego zakwestionowania takiego oświadczenia konieczne jest rozstrzygnięcie sporu granicznego w drodze przewidzianej w rozdziale 6 Prawa geodezyjnego i kartograficznego. Nawet samo wszczęcie postępowania, które może doprowadzić do zmiany przebiegu granicy, nie wystarcza w ocenie Sądu do podważenia oświadczenia o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Przebieg granicy może zmienić bowiem dopiero decyzja administracyjna bądź orzeczenie sądu powszechnego. Ponadto przy często występujących w praktyce sporach sąsiedzkich, wykładnia zaprezentowana przez orzekającego w sprawie jako organ I instancji PINB mogłaby prowadzić do paraliżu procesów inwestycyjnych, bądź nawet trwałej rezygnacji przez inwestorów z realizacji inwestycji budowlanych. Z drugiej strony sąsiedzi nieruchomości, na których planowana jest realizacja obiektu budowlanego lub na którym obiekt ten został już wykonany nie są pozbawieni możliwości obrony swych interesów w sytuacji doprowadzenia do zmiany przebiegu granicy już po uzyskaniu przez inwestora pozwolenia na budowę, czy nawet po jej zrealizowaniu. W takiej sytuacji bowiem możliwe jest wzruszenie np. ostatecznej decyzji udzielającej pozwolenia na budowę w trybie nadzwyczajnym, a następnie doprowadzenie do takich zmian w przedłożonym do zatwierdzenia projekcie budowlanym, które doprowadzą planowany obiekt do zgodności z przepisami technicznymi, przy uwzględnieniu zmienionego na skutek przesunięcia granicy stanu faktycznego. Postępowanie legalizacyjne, o jakim mowa w art. 50 i 51 Prawa budowlanego pozwala również na doprowadzenie do zgodności z przepisami technicznymi obiektu już wybudowanego.

W ocenie Sądu rozpoznającego sprawę, nie można jednak uogólniać prezentowanego poglądu i przyjmować, że w każdym przypadku sporu o granice działki, na której ma być realizowana inwestycja lub już została zrealizowana, nie stanowi zagadnienia wstępnego w sprawie o pozwolenie na budowę (czy też rozbiórkę). Oceny istnienia i charakteru związku pomiędzy wskazanymi postępowaniami pod kątem istnienia przesłanki zawieszenia postępowania określonej w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. należy dokonywać indywidualnie w każdej sprawie. W zależności bowiem od jej okoliczności związek uzasadniający zawieszenie postępowania o wydanie pozwolenia na budowę może bowiem zachodzić, lub nie. Na samym wstępie wskazać należy, że z akt sprawy administracyjnej nie wynika czy postępowanie rozgraniczające dotyczące w/w działek toczy się lub toczyło się i jakim ewentualnie zakończyło się rozstrzygnięciem. W aktach sprawy znajduje się tylko pismo noszące datę [...] lipca 2013 roku skierowane przez Starostę do Burmistrza o wszczęcie postępowania rozgraniczającego, ale wniosek ten nie dotyczył przebiegu granic między działkami o nr [...]. Nadto wskazać należy, że organ I instancji wydając postanowienie w przedmiocie zawieszenia postępowania jedynie ogólnie wskazał, iż z dotychczas zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że przebieg granic między tym działkami jest sporny nie dający się ustalić bez uprzedniego przeprowadzenia postępowania rozgraniczającego.

Nadto należy zwrócić uwagę, że kwestią, która winna być rozstrzygnięta w pierwszej kolejności w sposób jednoznaczny jest czy zakwestionowane prace budowlane winny być przeprowadzone – wykonane w oparciu o zgłoszenie, o którym mowa w art. 30 ustawy Prawo budowlane, czy też zgodnie z art. 28 wskazanej ustawy jedynie w oparciu o ostateczną decyzję o pozwoleniu na budowę. O ile kwestia ta przejawia się w pismach składanych przez inwestora i właścicieli działek kwestionujących legalność wykonanych prac budowlanych oraz w piśmie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego adresowanym do A.Ł., o tyle organ w sposób dostateczny nie zajął stanowiska. Jest to o tyle istotne w niniejszej sprawie, że ma to wpływ na dalsze czynności podejmowane przez organ nadzoru budowlanego.

Nie dokonał również oceny merytorycznej mapy przedłożonej dla celów projektowych z zaznaczonym przebiegu spornej linii elektroenergetycznej a dołączonej do zgłoszenia zamiaru wykonania prac budowlanych dokonanego przez GDDKiA Oddział. W szczególności czy mapa ta odpowiada warunkom określonym w rozporządzeniu Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 21 lutego 1995 roku w sprawie rodzaju i zakresu opracowań geodezyjno-kartograficznych oraz czynności geodezyjnych obowiązujących w budownictwie ( Dz.U. z 1995r., nr 25, poz. 133), w szczególności czy z uwagi na dotychczas poczynione ustalenia w toku przeprowadzonego materiału dowodowego, przedłożona przez inwestora mapa dla celów projektowych została sporządzona faktycznie na kopii aktualnej (w chwili sporządzenia) mapy zasadniczej, który to wymóg został określony w § 4 cytowanego wyżej rozporządzenia. Do dokonania powyższej oceny nie jest wymagane przeprowadzenie postępowania rozgraniczającego. Dopiero w oparciu o taką mapę organ może podjąć czynności związane z ustaleniem czy inwestor posiadał tytuł prawny do dysponowania działką na cele budowlane. Na obecnym etapie postępowania nakładanie na właścicieli działek o nr [...] obowiązku wykazania poprzez przeprowadzenie postępowania rozgraniczającego rzeczywistego przebiegu granic nie znajduje uzasadnienia prawnego, a do tego zmierzała faktycznie treść postanowienia organu I instancji w przedmiocie zawieszenia postępowania.

Wobec powyższego Sąd uznał skargę GDDK i A Oddział na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie uchylenia postanowienia organu I instancji o zawieszeniu postępowania za bezzasadną. Postanowienie odpowiada prawu. Tym samym w oparciu o art. 151 p.p.s.a. skargę oddalono.