Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 1212/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2022-01-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6539 Inne o symbolu podstawowym 653
Hasła tematyczne: Pomoc publiczna
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą decyzję I instancji
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 9, art. 110 par. 1, art. 77 par. 1
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: par. 13 za ust. 1, 2, 3
journal: Dz.U. 2015 poz 187
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji  Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Waldemar Michaldo Sędziowie: WSA Wiesław Kuśnierz WSA Jarosław Wiśniewski (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 stycznia 2022 r. sprawy ze skargi K. Z. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 26 lipca 2021r. nr [...] w przedmiocie przyznania pomocy finansowej posiadaczowi chryzantem, któremu zagraża utrata płynności finansowej w związku z ograniczeniami na rynku, spowodowanymi epidemią COVID-19, uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą decyzję organu pierwszej instancji, zasądza od Dyrektora M. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącego kwotę 697,00 zł. ( sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych ) tytułem zwrotu kosztów postepowania.


UZASADNIENIE

W dniu 6 listopada 2020 r. do Biura Powiatowego ARiMR w K. wpłynął wniosek K. Z. ( powoływanego dalej jako strona bądź skarżący) o przyznanie pomocy dla posiadaczy chryzantem mającej charakter pomocy de minimis w rolnictwie (ozn. dalej płatność chryzantemowa). Zgodnie z ww. wnioskiem ilość chryzantem doniczkowych deklarowanych do pomocy wynosiła 3469 i były one przechowywane pod adresem [...].

W dniu 12 listopada 2020 r. w miejscu przechowywania chryzantem (w obecności G. C. i K. C.) zostały przeprowadzone oględziny. W czasie kontroli nie stwierdzono chryzantem zadeklarowanych przez stronę. Kontrolujący udali się jednak w miejsce wskazane przez obecne podczas ww. kontroli osoby trzecie (dz. ewid. nr [...] w P.) i tam naliczyli 630 szt. chryzantem. Ponieważ pozostałe rośliny znajdowały się w jeszcze innym miejscu (dz. ewid. nr [...]. Obr. [...] K.) z uwagi na porę dnia nie sprawdzono już ich ilości i stanu.

W dniu 18 listopada 2020 r. strona dostarczyła firmie B. Sp. z o.o. 3415 szt. chryzantem jako bioodpady.

Postępowanie zainicjowane wnioskiem strony dot. ww. płatności zostało zakończone decyzją Kierownika ww. Biura Powiatowego ARiMR nr [...]z dnia 22-12-2020 r. Na mocy ww. decyzji odmówiono stronie żądanych płatności z uwagi na brak stwierdzenia posiadanych przez stronę chryzantem uprawnionych do tego wsparcia w miejscu wskazanym we wniosku o to wsparcie. Postępowanie odwoławcze dot. ww. decyzji zakończyła decyzja Dyrektora OR ARiMR nr [...], która utrzymała w mocy rozstrzygnięci organu pierwszej instancji.

Dnia 25 lutego 2021 r. do [...] OR ARiMR wpłynęła skarga strony na ww. rozstrzygnięcie organu Il instancji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie.

Dyrektor OR ARiMR decyzją nr [...] z dnia 11 marca 2021r. zdecydował o uwzględnieniu ww. skargi, uchyleniu decyzji nr [...] i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania w I instancji. Powodem takiego rozstrzygnięcia było uznanie, że w sprawie zabrakło przeanalizowania wszystkich okoliczności, które mogły być istotne dla sprawy skarżącego (faktury, oświadczenia, protokoły z utylizacji). Innym powodem było stwierdzenie niedostatecznego zapewnienia stronie możliwości czynnego udziału w rozpatrywaniu tej sprawy, co dot. w szczególności braku umożliwiania stronie zapoznania się z aktami sprawy przed jej rozstrzygnięciem. Postanowieniem z 08 kwietnia 2021 r. (l SA/Kr 312/21) WSA w Krakowie w związku z decyzją uwzględniającą skargę umorzył postępowanie

Ponownie rozpatrując sprawę organ I instancji wystosował do strony wezwanie do wyjaśnień, w którym zwrócił się o wskazanie miejsca przechowywania kwiatów, czynności wykonywanych w ramach ich pielęgnacji, dowodów zakupu środków i narzędzi służących tej pielęgnacji oraz oświadczeń osób uczestniczących w transporcie kwiatów do miejsca przechowywania i utylizacji. Dnia 18 maja 2021 r. do organu I instancji wpłynęło pismo reprezentanta strony, w którym wykazano, że strona nabyła w dniu 27 października 2020 r. 3500 szt. chryzantem (z paszportami) od D. C. Spośród nabytych kwiatów 500 szt. strona odebrała od razu (i tymi kwiatami zajmowała się strona i małżonka strony) a pozostałą część (m.in. z związku z epidemią i odpowiednim zapleczem a także ograniczeniem kosztów transportu) pozostawiła na działkach D. C. (i tą część pielęgnował D, C.). Z kolei w transporcie kwiatów uczestniczyć mieli K. Z., M. Z., D. C., P. R. i B. G. Ww. stwierdzenia zawarto również w załączonych do wspomnianego pisma oświadczeniach strony, M. Z. małżonka strony, D. C.. W dniu 31 maja 2021 r. do organu I instancji wpłynęło pismo reprezentanta strony, w którym wniesiono o przeprowadzenie dowodu dot. zakupu kwiatów przez stronę i przewiezienia ich części na posesję strony opartego o wydruki 6 zdjęć kwiatów załączonych do ww. pisma.

W dniu 17 czerwca 2021 r. organ I instancji ponownie rozstrzygnął sprawę strony wydając decyzję nr [...]. Na mocy ww. decyzji stronie ponownie odmówiono przyznania płatności chryzantemowej uzasadniając to brakiem stwierdzenia tych roślin w miejscu wskazanym we wniosku o to wsparcie (brakiem ich posiadania przez stronę). Wydanie ww. decyzji poprzedziło zapoznanie się reprezentanta z aktami sprawy, co nastąpiło w dni 11 czerwca 2021 r.

W dniu 7 lipca 2021 r. do Biura Powiatowego ARiMR wpłynęło pismo strony uznane za odwołanie od wspomnianej decyzji nr [...]. W odwołaniu podniesiono m.in., że organ I instancji pominął dowody wskazujące na posiadanie przez stronę deklarowanych chryzantem, tj. pisma zakładu utylizacyjnego, faktur i oświadczeń dot. zakupu chryzantem a także zdjęć kwiatów na posesji strony. Strona nie została ponadto poinformowana o oględzinach dot. ww. kwiatów i nie uczestniczyła w tych oględzinach. Z kolei kontrolujący zignorowali dowody posiadania kwiatów w postaci odpowiednich faktur wskazujących na zakup tych kwiatów przez stronę pochodzących od osoby od lat trudniącą się taką działalnością oraz udzielili stronie mylących wskazań co do dalszego toku postępowania, tj. zasugerowali kontakt z firmą utylizacyjną.

Po rozpoznaniu odwołania decyzja z 26 lipca 2021 r. nr [...] Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR utrzymał w mocy decyzje organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazano, że podstawę rozstrzygnięcia jest rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2015 r., poz. 187 z późn. zm.), zwane dalej "rozporządzeniem".

Najważniejszy przepis dot. pomocy, której dot. sprawa strony to 13za rozporządzenia dot. szkód, zgodnie z którym:

1. Agencja udziela pomocy finansowej na realizację innych zadań wynikających z polityki państwa w zakresie rolnictwa, rozwoju wsi i rynków rolnych, o której mowa w 5 2 ust. 1 pkt 6, posiadaczowi co najmniej:

1) 50 sztuk chryzantem doniczkowych w fazie pełnej dojrzałości przeznaczonych do sprzedaży według stanu na dzień złożenia wniosku, o którym mowa w ust. 2, lub

2) 200 sztuk chryzantem ciętych w fazie pełnej dojrzałości przeznaczonych do sprzedaży według stanu na dzień złożenia wniosku, o którym mowa w ust. 2 będącemu mikroprzedsiębiorstwem, małym albo średnim przedsiębiorstwem w rozumieniu załącznika I do rozporządzenia nr 702/2014, któremu zagraża utrata płynności finansowej w związku z ograniczeniami na rynku rolnym spowodowanymi epidemią COVID-19.

2. Pomoc, o której mowa w ust. 1, jest przyznawana na prawidłowo wypełniony i kompletny wniosek posiadacza chryzantem, w którym zgłasza Agencji liczbę posiadanych w dniu złożenia wniosku chryzantem doniczkowych lub ciętych w fazie pełnej dojrzałości, których nie sprzedał w związku z ograniczeniami na rynku rolnym spowodowanymi epidemią COVID-19.

3. We wniosku, o którym mowa w ust. 2, podaje się również:

1) imię i nazwisko, miejsce zamieszkania i adres albo nazwę, siedzibę i adres posiadacza chryzantem ubiegającego się o pomoc;

2) numer identyfikacyjny powszechnego elektronicznego systemu ewidencji ludności (numer PESEL) albo numer identyfikacji podatkowej (NIP) posiadacza chryzantem ubiegającego się o pomoc, a w przypadku osób fizycznych nieposiadających numeru PESEL - numer paszportu albo innego dokumentu stwierdzającego tożsamość;

3) numer identyfikacyjny posiadacza chryzantem ubiegającego się o pomoc nadany w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, jeżeli został nadany;

4) numer telefonu oraz adres poczty elektronicznej posiadacza chryzantem ubiegającego się o pomoc;

5) miejsce przechowywania zgłoszonych chryzantem;

6) oświadczenie, że posiadacz chryzantem ubiegający się o pomoc jest mikroprzedsiębiorstwem, małym albo średnim przedsiębiorstwem w rozumieniu załącznika I do rozporządzenia nr 702/2014, któremu zagraża utrata płynności finansowej w związku z ograniczeniami na rynku rolnym spowodowanymi epidemią COVID-19;

7) inne oświadczenia posiadacza chryzantem ubiegającego się o pomoc związane z wnioskowaną pomocą .

4. W przypadku gdy posiadacz chryzantem nie posiada numeru, o którym mowa w ust. 3 pkt 3, wraz z którym mowa w ust. 2, składa wniosek o wpis do ewidencji producentów, o której mowa w przepisach systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.

5. Wniosek, o którym mowa w ust. 2, składa się:

1) do dnia 6 listopada 2020 r.;

2) do kierownika biura powiatowego Agencji właściwego ze względu na miejsce przechowywania chryzantem;

3) na formularzu udostępnionym przez Agencję.

6. Agencja ogłasza na swojej stronie internetowej informację o możliwości odbioru chryzantem przez organizacje pozarządowe, jednostki samorządu terytorialnego lub inne instytucje publiczne.

Zdaniem organu, zgodnie z przepisami dotyczącymi ww. płatności zainteresowany wsparciem (wnioskodawca):

• musiał posiadać chryzantemy przeznaczone do sprzedaży według stanu na dzień złożenia wniosku,

• chryzantemy wnioskodawcy miały być w pełni dojrzałe (min. 50 doniczkowych lub 200 ciętych),

• nie mógł sprzedać ww. kwiatów w związku z zamknięciem cmentarzy w 2020 r. (z uwagi na zagrożenie epidemią COVID-19) — par. 13za ust. 1 rozporządzenia,

• był zagrożony utrata płynności finansowej w związku z ograniczeniami na rynku rolnym spowodowanymi epidemią COVID-19,

• musiał złożyć kompletny i prawidłowo wypełniony wniosek dot. ww. płatności (par. 13za ust. 2 ww. rozporz.) w którym miał m.in. podać miejsce przechowywania ww. kwiatów (par. 13za ust. 3 pkt 5 ww. rozporządzenia),

Deklarowane niesprzedane chryzantemy mogły być przekazane do utylizacji dopiero po 16 listopada 2020r., jeżeli wcześniej kierownik właściwego biura powiatowego ARiMR nie wskazał właściwego miejsca ich odbioru (organizacji pozarządowej — par. 13za ust. 10 ww. rozporz.).

Wnioskodawca składając przedmiotowy wniosek jednocześnie zobowiązał się do niezwłocznego informowania na piśmie ARiMR, o każdym fakcie, który może mieć wpływ na nienależne lub nadmierne przyznanie płatności, a także o każdej zmianie która nastąpi w okresie od dnia złożenia wniosku do dnia przyznania pomocy, niezwłocznej aktualizacji danych w przypadku zaistnienia zmian dotyczących informacji podanych we wniosku oraz do umożliwienia wstępu osobom upoważnionym do wykonywania czynności kontrolnych na terenie gospodarstwa, a także okazania dokumentów potwierdzających dane zawarte we wniosku. Uwzględniając powyższe organy ARiMR mogą odnośnie ww. pomocy weryfikować w szczególności:

• rzeczywiste posiadanie chryzantem przeznaczonych do sprzedaży w liczbie i miejscu wskazanych we wniosku,

• rodzaj i stan kwiatów zgłoszonych we wniosku (do odebrania jako kwiaty / bioodpady),

• sposób przeprowadzenia odbioru kwiatów zgłoszonych we wniosku od wnioskodawcy, zagrożenie utratą płynności finansowej.

Według dowodów zgromadzonych w toku sprawy strona nie dysponowała (nie posiadała) kwiatów zadeklarowanych w swym wniosku w miejscu wskazanym w tym wniosku ( [...]) — stwierdzono to w wyniku u oględzin z 16 listopada 2020 r. Strona nie wskazała również w swym wniosku innego adresu lub adresów przechowywania ww. kwiatów składając odpowiednią zmianę dot. tego wniosku. Na podstawie informacji udzielonych przez osoby spotkane przez kontrolerów w miejscu wskazanym przez stronę we wniosku część kwiatów strony (630 szt. chryzantem doniczkowych w stanie b. dobrym) stwierdzono na działce ewid. nr [...] w miejscowości P., a więc w miejscu zupełnie innym (całkowicie inna miejscowość), niż wskazane we wniosku. Pozostała część (ok. 2800 szt.) nie była weryfikowana, ponieważ ww. osoby wskazały kontrolującym jeszcze inne miejsce, gdzie miały się one znajdować (zupełnie spoza wniosku strony o płatności chryzantemowe) i z uwagi na upływ czasu (kontrolę z P. zakończono ok. godz. 14:00).

Jeżeli strona dysponowała swoimi chryzantemami, które zadeklarowała do płatności chryzantemowej, to powinny się one znajdować pod wskazanym przez stronę adresem lub adresami. Jedynym wyjątkiem od takiej sytuacji jest przekazanie chryzantem organizacji pozarządowej, samorządowi terytorialnemu lub innej instytucji publicznej. Po 16 listopada 2020 r. takie przekazanie było możliwe już tylko do zakładu utylizacyjnego. Ale w obu przypadkach nawet przekazanie następuje dopiero po wskazaniu odbiorcy kwiatów przez ARiMR.

W takich okolicznościach strona (skarżący) nie mogła uzyskać żądanych płatności. Jej obowiązkiem było precyzyjne wskazanie miejsca przechowywania kwiatów zgłoszonych do tych płatności. Strona nie wywiązała się z tego obowiązku — chryzantemy nie znajdowały się pod adresem z wniosku i nie znajdowały się w całości na działce wskazanej przez nieformalnego reprezentanta strony (G. C.). Skoro dla strony (skarżącego) ułatwieniem było to (z uwagi np. na konieczność pielęgnacji), że chryzantemy z wniosku znajdowały się w zakładzie, gdzie zostały wyprodukowane (u p. D. C.), to taki właśnie adres ich przechowywania powinien być podany na wniosku o płatności. Jeżeli nie mogły być przechowywane bezpośrednio pod tym adresem to można było to uściślić we wniosku (odpowiednią adnotacją), a jeżeli musiały zostać przeniesione to do dnia 06 listopada 2020 r. możliwe było złożenie odpowiedniej zmiany do wniosku a w ostateczności powiadomienie właściwego biura powiatowego ARiMR nawet po tej dacie, tak by ew. oględziny mogły to ew. zweryfikować. Takie zmiany lub zawiadomienie mogło dotyczyć nawet stanu chryzantem zgłoszonych do płatności. Skarżący nie uczynił nic z powyższego pomimo tego, że podpisując swój wniosek o płatności zobowiązał się do niezwłocznego informowania ARiMR o każdym fakcie mogącym mieć wpływ na wysokość płatności i każdej zmianie, która nastąpi odnośnie okoliczności istotnych dla ww. płatności między złożeniem wniosku a rozstrzygnięciem ws. tego wniosku (por. sekcja IX formularza wniosku). Wnioskując o ww. płatności strona była zatem zarówno zobowiązana do aktualizowania danych jak i umożliwienia dostępu do miejsc.

Zaznaczono, że wnioskujący miał posiadać kwiaty, które deklarował do płatności. To był główny warunek jej przyznania. Materiały wskazywane w odwołaniu od decyzji I instancji i w skardze na decyzję organu Il instancji nie dowodzą tego zwłaszcza w obliczu okoliczności ww. oględzin. Termin oględzin był tak dobrany, aby możliwie utrudnić przemieszczanie między różnymi podmiotami lub nabywanie ich po złożeniu wniosku — by ta czynność sprawdzająca miała charakter realny. Z tego też względu zawiadomienia o oględzinach wręczano często kontrolowanym wnioskodawcom w dniu wykonywania tych oględzin.

Wskazane w odwołaniu faktury dot. zakupu chryzantem (faktury z 11-13.10.2020 r. opłacone przez skarżącego na rzecz producenta kwiatów) nie dowodzą faktycznego posiadania tych kwiatów na dzień złożenia wniosku oraz w okresie do 16 listopada 2020 r., skoro zabrakło tego posiadania w dniu oględzin. Zwłaszcza w sytuacji, kiedy podczas oględzin nakierowanych sprawdzenia stanu i ilości ww. chryzantem nie stwierdzono takiej ich ilości jak wskazana we wniosku strony. Oświadczenia wskazujące na konieczność przemieszczania chryzantem z uwagi na uzgodnienia z zakładem utylizacyjnym, również nie dowodzą posiadania ww. kwiatów przy braku możliwości ustalenia, gdzie się te chryzantemy znajdowały m.in. w dniu oględzin. Faktury pochodzące z utylizacji i zaświadczenie o ich utylizacji również nie dowodzą posiadania chryzantem przez stronę w sytuacji braku jednoznacznego stwierdzenia tego posiadania podczas oględzin. Te dokumenty nie precyzują nawet tego, czy przekazane do utylizacji kwiaty były w odpowiednim stanie (w fazie pełnej dojrzałości). Protokół WIORiN odnoszący się do producenta chryzantem, u którego miały być przechowywane kwiaty skarżącego również nie mógł być uznany za materiał dowodzący faktycznego posiadania przez stronę tych kwiatów. Również oświadczenia złożone przez producenta chryzantem, żonę strony i samą stronę (wskazujące m.in. na przechowywanie przynajmniej części kwiatów w innym miejscu niż wskazane we wniosku strony) w okolicznościach tej sprawy nie zostały uznane za wystarczająco dowodzące posiadania ww. kwiatów przez wnioskującego o pomoc. Wszystkie ww. dokumenty — z racji swojej treści — nie mogły być podstawą jednoznacznego ustalenia dot. posiadania kwiatów przez stronę a zwłaszcza stanu tych kwiatów i z tego powodu zostały odnośnie tej kwestii uznane za niewiarygodne. Dokumenty te potwierdzają natomiast to, że wnoszący o pomoc nie dopełnił wszystkich warunków tej pomocy — chodzi tu o brak prawidłowego wskazania we wniosku o pomoc chryzantemową miejsca kwiatów deklarowanych do płatności. Co więcej z oświadczeń przedłożonych przez reprezentanta odwołującego się nie wynika, gdzie konkretnie były przechowywane kwiaty strony w gospodarstwie D. C. — nie wskazano ani działek ewid. ani konkretnego adresu posesji.

Oświadczenie M. Z. z 10 maja 2021 r. (o pomocy przy pielęgnacji kwiatów stronie w dniach między 1-18 listopada 2020 r. i uczestnictwie w transporcie kwiatów pod wskazany we wniosku adres [...] a następnie do zakładu utylizacyjnego) uznano za sprzeczne z ustaleniami dokonanymi podczas oględzin. Skoro 12 listopada 2020 r. podczas tych oględzin żadnych chryzantem nie stwierdzono na posesji [...] trudno uznać, że mogłaby się tam nimi zajmować p. M. Z. Jeżeli natomiast ww. chryzantemy znajdowały się pod ww. adresem i strona zajmowała się nimi pojawia się pytanie, gdzie się one znalazły akurat w dniu oględzin. Analogiczna sytuacja dotyczy oświadczenia K. Z. z 10 maja 2021 r., w którym strona stwierdziła, że 500 sztuk chryzantem znajdowało się pod adresem [...]. Informacja o tym miejscu nie znalazła się ani we wniosku strony ani nie została przekazana kontrolerom podczas oględzin. Zdjęcia kwiatów przedłożone przez reprezentanta strony przy piśmie z dnia 31 maja 2021 z uwagi na swoją zawartość również nie mogły zmienić oceny sytuacji strony odnośnie ww. płatności. Ww. zdjęcia nie zawierają żadnych szczegółów pozwalających na ustalenie, kiedy i gdzie zostały wykonane oraz jaką część i ilość chryzantem strony obejmują. Ponadto trudno powiązać zdjęcie chryzantem np. w samochodzie z miejscem ich przechowywania wskazanym we wniosku strony oraz ich faktycznym posiadaniem przez stronę.

Zdaniem organu można przyjąć, że chryzantemy znajdujące się w samochodzie strony były w posiadaniu strony, ale sama strona przyznaje, że była to tylko część zakupionych chryzantem a z wniosku strony wynikało, że wszystkie powinny się znajdować w miejscu wskazanym w tym wniosku ([...]) a nie w miejscu wskazanym w ww. oświadczeniu strony z 10-05-2021 r. ([...]). Nawet gdyby przyjąć, że ww. zdjęcia zostały wykonane na posesji strony ([...]), to i tak nie jest to miejsce, które we wniosku strony wskazano jako jedyne miejsce przechowywania chryzantem zgłoszonych przez stronę do płatności ([...]). Także z oświadczenia D. C. z 11-05-2021 r. wynika pośrednio, że chryzantemy strony nie znajdowały się w miejscu wskazanym we wniosku strony. Wątpliwości dot. tego oświadczenia wynikają również z tego, że to D. C. i członkowie jego rodziny mieli zajmować się chryzantemami sprzedanymi przecież stronie (tj. K. Z.). W takiej sytuacji i z uwagi na brzmienie art. 336 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks Cywilny (tekst jednolity: Dz. U. z 2020 r., poz. 1740 z późn. zm.) trudno jednoznacznie ustalić kto faktycznie posiadał ww. kwiaty w okresie istotnym dla wnioskowanych płatności. Zgodnie bowiem z ww. przepisem posiadanie to przede wszystkim stan faktyczny, tj. wykonywanie władztwa nad daną rzeczą, tak jakby była ona tego, kto takie władztwo wykonuje. Czynności pielęgnacyjne można uznać za przejaw władztwa, czyli posiadania wspomnianych kwiatów. Zwłaszcza w sytuacji, w której oświadczenia pozyskane w sprawie przeczą zawartości wniosku strony w sposób wskazany wyżej.

Na ww. decyzję skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę w której zarzucił :

1. Naruszenie przepisów postępowania mogących mieć wpływ na wyniki sprawy tj.:

art. 7 k.p.a., art. 75 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 78 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. poprzez dokonanie dowolnej oceny dowodów zgromadzonych w postępowaniu oraz dokonanie oceny dowodów z uchybieniem zasady logicznego myślenia oraz zasady łącznego rozpatrywania dowodów na tę samą okoliczność polegających na:

- pominięciu jako dowód w sprawie, informacji przekazanych przez osobę obecną podczas oględzin z dnia 12 listopada 2021 r. o miejscu przechowywania roślin, zaniechanie przez Organ I instancji z uwagi na "upływ czasu", prawidłowej weryfikacji podczas czynności dowodowych posiadanych przez Stronę kwiatów,

-pominięciu jako dowód w sprawie, informacji zawartych w piśmie B. z dnia 18 listopada 2021 r. o liczbie zutylizowanych roślin, a tym samym fakcie ich posiadania przez skarżącego,

-pominięciu jako dowód w sprawie, załączonych do odwołania z dnia 3 stycznia 2021 r. faktur VAT, na okoliczność wykazania faktu zakupu roślin przez skarżącego oraz ich ilości, co skutkowało niedostatecznym wyjaśnieniem przedmiotowej sprawy i wydaniem przez Organ administracji publicznej decyzji odmownej udzielenia pomocy finansowej,

- uznaniu za niewiarygodne oświadczenia M. Z., K. Z. oraz D. C., co skutkowało niedostatecznym wyjaśnieniem przedmiotowej sprawy i wydaniem Organ administracji publicznej decyzji odmownej udzielenia pomocy finansowej,

- pominięciu jako dowód w sprawie, protokołu kontroli wykonanej u producenta kwiatów przez WIORiN w dniu 27 stycznia 2021 r., co skutkowało niedostatecznym wyjaśnieniem przedmiotowej sprawy i wydaniem przez Organ administracji publicznej decyzji odmownej udzielenia pomocy finansowej,

- pominięciu jako dowód w sprawie, załączonych zdjęć pismem z dnia 31 maja 2021 r., co skutkowało niedostatecznym wyjaśnieniem przedmiotowej sprawy i wydaniem przez Organ administracji publicznej decyzji odmownej udzielenia pomocy finansowej i uznaniu, iż skarżący nie był w posiadaniu przedmiotowych chryzantem, podczas gdy zdjęcia te miały wykazać konsekwentne stanowisko skarżącego podczas toczącego się postępowania,

2. art. 15 k.p.a. poprzez zaniechanie rozpoznania sprawy i ograniczenia się do kontroli decyzji wydanej przez Organ I instancji, co skutkowało niedostatecznym wyjaśnieniem przedmiotowej sprawy i wydaniem przez Organ administracji publicznej decyzji odmownej udzielenia pomocy finansowej,

3. art. 138 § 1 pkt 1) k.p.a. poprzez jego zastosowanie przez Organ II instancji i utrzymanie w mocy decyzji Organu I instancji, w sytuacji gdy istniały podstawy do zastosowania przez organ odwoławczy art. 138 § 2 k.p.a. tj. uchylenia decyzji Organu I instancji w całości i przekazania sprawy temu organowi do ponownego rozstrzygnięcia ewentualnie uchylenia decyzji Organu I instancji i orzeczenia co do istoty sprawy na podstawie art. 138 § 1 pkt 2) k.p.a.

4. naruszenie przepisów postępowania mogących mieć wpływ na wyniki sprawy tj.: art. 10 § 1 k.p.a. w zw. z art. 79a § 1 k.p.a. poprzez pozbawienie skarżącego możliwości uczestnictwa w każdym stadium postępowania, a także wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego, co skutkowało wydaniem przez Organ administracji publicznej decyzji odmownej udzielenia pomocy finansowej,

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podniesiono, że przeprowadzona kontrola w dniu 12 listopada 2020 r. była obarczona poważnymi błędami procesowymi przez co nie może stanowić podstawy w wydawaniu decyzji administracyjnej. W stanie faktycznym sprawy skarżący został pozbawiony możliwości uczestnictwa podczas przeprowadzenia kluczowego dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy dowodu z oględzin w dniu 12 listopada 2020 r. Pracownicy Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w K. przybyli pod adres wskazany we wniosku bez jakiegokolwiek wcześniejszego poinformowania Strony o planowanym terminie przeprowadzeniu oględzin. Nie sposób zatem zaaprobować stanowiska Organu II instancji zaprezentowanego w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, skarżący w chwili przeprowadzonych czynności przez Organ przebywał w miejscowości oddalonej aż 150 km, tak więc nie miał możliwości pojawienia się na miejscu oględzin osobiście. Strona tak szybko jak to było tylko możliwe zorganizowała obecność G. C., który pomógł w przeprowadzonych czynnościach. Skarżący nie był informowany o zaplanowanych czynnościach dowodowych, nie został również pouczony o możliwości zajęcia stanowiska, a tym samym nie miał możliwości składania wyjaśnień podczas przeprowadzania oględzin.

Pracownicy ARiMR pozostawili protokół kontroli oraz dalsze wytyczne związane z utylizacją roślin przez B. wskazaną przez Organ, wskazali również, iż resztę kwiatów zliczy B. Skarżący nie został w żaden sposób informowany o jakiejkolwiek negatywnych przesłankach uzasadniających wydanie odmownej decyzji, nie by również informowany o powinności informacji zawartej we wniosku.

Zwrócono uwagę , że gdyby skarżący wiedział, że ARiMR w K. ma jakiekolwiek wątpliwości co do prawidłowości wypełnienia wniosku dokonałby stosownych zmian. Natomiast w realiach przedmiotowej sprawy po zakończeniu prowadzonych czynności oględzin, pracownicy ARiMR w K. przekazali wytyczne o dalszym postępowaniu. Kontrolujący wskazali, iż Strona winna skontaktować się z firmą utylizacyjną wskazaną przez ARiMR, która dokona utylizacji kwiatów. Wytyczne te nie dawały żadnych wątpliwości skarżącemu, iż jego wniosek zostanie pozytywnie rozpatrzony.

Następnie w zaskarżonej decyzji z dnia 26 lipca 2021 r. Organ błędnie pominął wynikające z protokołu utylizacji okoliczności faktyczne, a tym samym nie wyjaśnił wszechstronnie niniejszej sprawy, uznając, iż protokół utylizacji nie świadczy o tym, iż strona była w posiadaniu kwiatów, co przeczy zasadom logicznego myślenia. Podkreślenia po raz kolejny wymaga fakt, iż podczas prowadzonych czynności dowodowych w postaci oględzin pracownicy ARiMR w K. po przeliczeniu części kwiatów wskazali, iż "resztę będzie liczyła B." oraz przekazali dalsze instrukcję celem skontaktowania się przez skarżącego z firmą utylizacyjną. Mając powyższe na uwadze skoro sami pracownicy ARiMR w K. odstąpili od czynności przeliczenia kwiatów z uwagi na "upływ czasu ( godz. 14,00) oraz wskazali, że kwiaty będą liczone przez b. to protokół z tej czynności powinien stanowi kluczowy dowód w niniejszej sprawie .

Organ II instancji w swojej argumentacji powołuje jedynie fakt, iż w czasie przeprowadzonej kontroli przedmiotowe kwiaty nie znajdowały się w miejscu wskazanym we wniosku, pomijając przy tym inne dowody świadczące o tym, iż Storna posiadał chryzantemy. Z załączonych do akt sprawy faktur Vat oraz dowodów wpłaty jednoznacznie wynika, iż skarżący dokonał zakupu kwiatów, a tym samym był w ich posiadaniu.

Wskazać należy, iż stanowisko Organu II instancji zupełnie odbiega od zasady wyrażonej w art. 8 k.p.a. tj. zasady pogłębiania zaufania obywateli do władzy publicznej. Organ w swojej decyzji wskazał, iż "strona wnosząc o pomoc nie dopełnił wszystkich warunków tej pomocy" , podczas gdy sam organ czy to I instancji czy tez II instancji dopuścił się szeregu błędów procesowych w trakcie postępowania administracyjnego. Organ wymaga od stron prawidłowego wypełnienia wniosku, niezwłocznego zawiadomienia o zmianach, znajomości przepisów postępowania administracyjnego czy kodeksu cywilnego prezentując przy tym zupełnie odmienne postawy. Organ administracji publicznej prowadząc postępowanie administracyjne wybiórczo stosuje przepisy kodeksu postępowania administracyjnego.

Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, w pełni podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Sprawa niniejsza została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2021 r. poz. 2095 ze zm.; dalej: ustawa o COVID-19). Zgodnie z brzmieniem tego przepisu obowiązującym od dnia 2 lipca 2021 r. przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uznał rozpoznanie sprawy za konieczne, a nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku.

W niniejszej sprawie Przewodniczący I Wydziału WSA w Krakowie, zarządzeniem z dnia 10 września 2021 wezwał skarżącego i organ o podanie, czy strony wnoszą o przeprowadzenie rozprawy zdalnej przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku oraz wskazanie adresu elektronicznego na platformie ePUAP. Skarżący pismem z dnia 22 września 2021 r. wniósł o przeprowadzenie rozprawy zdalnej podając adres elektroniczny, natomiast organ pomimo prawidłowego zawiadomienia nie udzielił stosownej odpowiedzi.

Wobec powyższego Przewodniczący Wydziału zarządzeniem z dnia 28 grudnia 2021 r. wyznaczył w rozpatrywanej sprawie posiedzenie niejawne Sądu w składzie trzech sędziów na dzień 13 stycznia 2021 r.

W ocenie Sądu, skierowanie niniejszej sprawy do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym umożliwiło rozstrzygnięcie sprawy bez szkody dla jej wyjaśnienia, przeciwdziałając jednocześnie stanowi przewlekłości postępowania. Wyjaśnić należy przy tym, że rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym nie prowadzi do pominięcia argumentacji strony skarżącego, bowiem podnoszone przez niego argumenty, podobnie jak i argumenty organu, były wnikliwie rozważane przez Sąd w oparciu o akta sprawy oraz złożoną skargę wraz z odpowiedzią organu na skargę.

Przeprowadzona przez Sąd kontrola legalności zaskarżonej decyzji, a także - z mocy art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, ze zm., dalej: p.p.s.a.) - poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, wykazała, że akty te naruszają prawo w stopniu uzasadniającym ich uchylenie. Sąd stwierdził bowiem nieprawidłowości zarówno co do ustalenia stanu faktycznego sprawy, jak i w zakresie zastosowania do niego przepisów prawa.

Podkreślić również należy, że sąd administracyjny nie ustala stanu faktycznego, a jedynie wskazuje, które ustalenia organu zostały przez niego przyjęte, a które nie (p. uchwała NSA z 15 lutego 2010r., sygn. akt: II FPS 8/09). Zatem oceniając stan faktyczny ustalony przez organ, Sąd przyjął za podstawę rozstrzygnięcia ustalenia faktyczne poczynione przez organ administracji publicznej albowiem stan faktyczny został ustalony z zachowaniem reguł procedury administracyjnej. Ustalony w postępowaniu administracyjnym stan faktyczny stał się stanem faktycznym przyjętym przez Sąd.

Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji w pierwszej kolejności należy ustalić przepisy jakie mają zastosowanie w niniejszej sprawie.

Zgodnie z art. 4 i nast. ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz.U z 2019r. poz. 1505 ze zm.) , podmiotem właściwym w sprawach szeroko rozumianego wpierania rolnictwa i obszarów wiejskich jest Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. W art. 4 ust. 6 ustawy o ARiMR, prawodawca krajowy zawarł delegację ustawową, stosownie do której szczegółowe zasady realizacji powierzonych Agencji zadań dookreślają przepisy wydanego przez Radę Ministrów rozporządzenia. Korzystając z powyższej delegacji, Rada Ministrów wydała rozporządzenie z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2015 r. poz. 187)

Rozporządzenie zostało zmienione rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 2 listopada 2020 r. (Dz. U. z 2020 r. poz. 1932), które weszło w życie w tym samym dniu. Zmiana dotyczyła dodanie § 13za określającego zasady udzielania pomocy finansowej posiadaczom chryzantem doniczkowych i ciętych w fazie pełnej dojrzałości przeznaczonych do sprzedaży według stanu na dzień złożenia wniosku - będącym mikroprzedsiębiorstwem, małym lub średnim przedsiębiorstwem w rozumieniu załącznika I do rozporządzenia nr 702/2014, któremu zagraża utrata płynności finansowej w związku z ograniczeniami na rynku rolnym spowodowanymi epidemią COVID-19.

Zgodnie z brzmieniem § 13za rozporządzenia, Agencja udziela pomocy finansowej na realizację innych zadań wynikających z polityki państwa w zakresie rolnictwa i rozwoju wsi, o której mowa w § 2 ust. 1 pkt 6, posiadaczowi co najmniej: 50 sztuk chryzantem doniczkowych w fazie pełnej dojrzałości przeznaczonych do sprzedaży według stanu na dzień złożenia wniosku, o którym mowa w ust. 2, lub 200 sztuk chryzantem ciętych w fazie pełnej dojrzałości przeznaczonych do sprzedaży według stanu na dzień złożenia wniosku, o którym mowa w ust. 2, jednocześnie będącemu mikroprzedsiębiorstwem, małym albo średnim przedsiębiorstwem w rozumieniu załącznika I do rozporządzenia nr 702/2014 z dnia 25 czerwca 2014r. uznającego niektóre kategorie pomocy w sektorach rolnym i leśnym oraz na obszarach wiejskich za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz.Urz.UE.L193.1); dalej: "rozporządzenie nr 702/2014", któremu zagraża utrata płynności finansowej w związku z ograniczeniami na rynku rolnym spowodowanymi epidemią COVID-19.

Co istotne, postępowanie przed organami ARiMR regulowane jest natomiast w art. 10a ust. 1 ustawy o ARiMR. Stosownie do tej regulacji, jeżeli przepisy ustawy lub przepisy odrębne nie stanowią inaczej, do postępowań w sprawach indywidualnych, rozstrzyganych w drodze decyzji, stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, z wyłączeniem art. 7, art. 9, art. 10, art. 75 § 1, art. 77 § 1 oraz art. 81. Zasadniczo zatem w postępowaniu organy ARiMR nie stosują tych przepisów k.p.a., które nakładają na nie obowiązek podejmowania z urzędu wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia sprawy.

Art. 10a ust. 1 dodano na podstawie art. 36 pkt 4 ustawy z dnia 10 lutego 2017r. - Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowym Ośrodku Wsparcia Rolnictwa, z mocą obowiązującą od 1 września 2017r. Ponadto, zgodnie z art. 10a ust. 6 pkt 6 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, przepisów ust. 1-5 nie stosuje się do postępowań rozstrzyganych w drodze decyzji na podstawie przepisów wydanych na podstawie art. 4 ust. 6 ustawy. Zauważyć jednak należy, że rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz.U z 2015 r. poz. 187 z póz. zm. ) zostało wydane na podstawie art. 4 ust. 6 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa co już zaznaczono na wstępie tych rozważań.

Zatem w postępowaniu prowadzonym w oparciu o ww. rozporządzenie Rady Ministrów z 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w postępowaniu administracyjnym prowadzonym przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, obowiązują wszelkie standardy w zakresie przeprowadzenia postępowania dowodowego przewidziane w Kodeksie postępowania administracyjnego.

Jednym z warunków przyznania pomocy posiadaczom chryzantem było złożenie kompletnego i prawidłowo wypełnionego wniosku dot. ww. płatności. Nie oznacza to jednak, że wystąpienie jakichkolwiek błędów we wniosku powoduje automatyczną odmowę pomocy. Prawodawca również takiego warunku nie wprowadził uzależniając np. przyznanie pomocy od bezwzględnego spełnienia wymogów formalnych wniosku. Żaden bowiem przepis k.p.a. nie wprowadza tzw. formalnej teorii dowodów, tj. nie wprowadza obowiązku udowadniania pewnych faktów jedynie za pomocą określonych dowodów. Zgodnie zaś z art. 75 § 1 k.p.a. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny.

Zgodnie z przepisami dotyczącymi ww. płatności zainteresowany wsparciem (wnioskodawca):

- musiał posiadać chryzantemy przeznaczone do sprzedaży według stanu na dzień złożenia wniosku,

- chryzantemy wnioskodawcy miały być w pełni dojrzałe (min. 50 doniczkowych lub 200 ciętych),

- nie mógł sprzedać ww. kwiatów w związku z zamknięciem cmentarzy w 2020 r. (z uwagi na zagrożenie epidemią COVID-19) — par. 13za ust. 1 rozporządzenia,

- był zagrożony utrata płynności finansowej w związku z ograniczeniami na rynku rolnym spowodowanymi epidemią COVID-19,

- musiał złożyć kompletny i prawidłowo wypełniony wniosek dot. ww. płatności (par. 13za ust. 2 ww. rozporz.) w którym miał m.in. podać miejsce przechowywania ww. kwiatów (par. 13za ust. 3 pkt 5 ww. rozporządzenia).

Jeżeli strona złoży błędnie wypełniony wniosek winien być on skorygowany w taki sposób aby spełniał wszystkie wymogi przewidziane w rozporządzeniu. Obowiązek ten ciąży zarówno na stronie jak i na organie. Organ bowiem zobowiązany jest do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, w taki sposób aby strona nie poniosła szkody w wyniku nieznajomości prawa w tym zasad związanych z wypełnieniem wniosku.

W postępowaniu w sprawie przyznania pomocy posiadaczowi chryzantem organy winny bowiem przestrzegać ogólnych zasad postępowania administracyjnego i respektować podstawowe założenia procedury administracyjnej. Powinny zatem poczynić ustalenia w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy, zgodnie z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., a następnie podjęte rozstrzygnięcie uzasadnić zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. Tym bardziej dokonując wykładni przepisów organy winny mieć na względzie cel jaki przyświecał prawodawcy przy wprowadzeniu ww. regulacji. Niewątpliwie celem dokonanych w dniu 2 listopada 2020 r. zmian rozporządzenia było udzielenie wsparcia posiadaczom chryzantem w pełnej dojrzałości, którzy z powodu zakazu wejścia na cmentarze zostali pozbawieni możliwości ich sprzedaży. Wobec powyższego na organach administracji spoczywał obowiązek udzielenia pomocy wszystkim przedsiębiorcom ponoszącym straty w związku z wprowadzonym zakazem, którzy wykazali ilość chryzantem oddanych podmiotom lub instytucjom określonym w rozporządzeniu.

Wprowadzenie przepisów zmieniających rozporządzenie nie zostało poprzedzone odpowiednim vacatio legis, umożliwiającym zapoznanie się z treścią przepisów. Dokładna analiza treści rozporządzenia była konieczna, bowiem uzależniało ono przyznanie pomocy od spełnienia szeregu obowiązków w zakresie zachowania odpowiedniej treści i terminu składanych wniosków.

Ponadto rozporządzenie zmieniające przewidywało wyjątkowo krótki okres na złożenie wniosku, to jest 4 dni.

W ocenie Sądu tryb wdrażania powyższych przepisów pomocowych naruszał wynikające z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej zasady zaufania obywateli do państwa i przyzwoitej legislacji. Nie można stawiać wyższych wymagań wnioskodawcom niż oddziałom Agencji, które także nie były w stanie prawidłowo przygotować się do wykonania rozporządzenia poprzez wydanie formularzy wniosku już w pierwszym dniu obowiązywania nowych przepisów. W związku z powyższym Sąd uznał za nieusprawiedliwioną odmowę przyznania pomocy poszkodowanemu posiadaczowi chryzantem w przypadku, gdy faktycznie poniósł on szkodę , złożył w terminie wniosek, który jedynie nieprawidłowo wypełnił, wskazując błędnie miejsce przechowywania chryzantem.

Zwrócić bowiem należy uwagę, na wynikający z art. 9 k.p.a. obowiązek wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego oraz czuwania nad tym, by osoby uczestniczące w tym postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa. W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że realizacja obowiązków wynikających z art. 9 k.p.a. polega, między innymi, na powinności organu administracji poinformowania strony w sposób szczegółowy o tym, od jakich okoliczności zależy rozstrzygnięcie sprawy i jakie dowody powinny być przedstawione, aby zostało wydane rozstrzygniecie o treści żądanej przez stronę. Ponadto obowiązek udzielania stronie informacji powinien być rozumiany w jak najszerszy sposób, jego naruszenie zaś należy traktować, jako wystarczającą przesłankę do uchylenia decyzji (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 6 września 2001 r. sygn. akt V SA 44/01, LEX nr 50158, teza pierwsza wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 25 czerwca 1997 r. sygn. akt SA/Lu 2087/95, LEX nr 30816).

Organ, kierując się treścią art. 9 k.p.a., powinien zatem czuwać nad tym, aby strona nie poniosła szkody z powodu nieznajomości prawa i w tym celu udzielić jej niezbędnych wyjaśnień i wskazówek w sprawie, a więc konkretnie wskazać, na czym polegało nieprawidłowe wypełnienie wniosku i kwestię tę powinny wyjaśnić poprzez dążenie do ustalenia miejsca przechowywania chryzantem.

Jak wynika z zaskarżonej decyzji organ podjął nawet taką próbę albowiem udał się na miejsce wskazane jako miejsce przechowywania części chryzantem. W stosunku do miejsca przechowywania pozostałej części chryzantem organ zaniechał kontynuacji oględzin ale nie dlatego, że uważał że nie ma ku temu potrzeby, chociażby ze względu na brzmienie § 13za ust 2 w zw. z ust 3 pkt 5 rozporządzenia ( brak chryzantem w miejscu wskazanym we wniosku) lecz z uwagi na późną godzinę kontroli co się zapewne wiązało z godzinami pracy urzędników Agencji. Tym bardziej niezrozumiałe jest zachowanie organu dlaczego oględziny w pozostałej części nie były kontynuowane w dniu następnym.

W rozpoznawanej sprawie organ nie wywiązał się z obowiązku wynikającego z art. 9 k.p.a. co było spowodowane również naruszeniem art. 79§ 1 K.p.a. czyli dokonaniem kontroli niejako z zaskoczenia bez poinformowania o tym fakcie strony i prowadzenia kontroli bez udziału strony.

Podkreślić należy, iż podstawowym obowiązkiem organu prowadzącego postępowanie jest prawidłowe ustalenie kręgu stron postępowania, a następnie zapewnienie im czynnego w nim udziału. Powyższe wynika z art. 10 § 1 k.p.a., stanowiącego, iż organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Zadaniem organu jest więc ustalenie, w oparciu o stosowne przepisy prawa materialnego, jakim podmiotom przysługuje przymiot stron danego postępowania, następnie zaś zawiadamiać ich o wszelkich dokonywanych w tym postępowaniu czynnościach, w tym m.in. w wszczęciu postępowania (art. 61 § 4 k.p.a.), o zamiarze przeprowadzenia poszczególnych dowodów (art. 79 § 1 k.p.a.). Określona okoliczność faktyczna może być bowiem - według art. 81 k.p.a. - uznana za udowodnioną, jeżeli strona miała możność wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów.

Wskazać należy, że przeprowadzając postępowanie wyjaśniające organ obowiązany jest zachować gwarancje czynnego udziału strony w postępowaniu. Zgodnie z regulacją art. 79 k.p.a., strona powinna być zawiadomiona o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu ze świadków, biegłych lub oględzin przynajmniej na siedem dni przed terminem. Ma prawo brać udział w przeprowadzeniu dowodu, może zadawać pytania świadkom, biegłym i stronom oraz składać wyjaśnienia.

Podkreślić należy, iż zachowanie wymagań określonych w art. 79 k.p.a. jest bezwzględnym obowiązkiem organu administracji publicznej niezależnie od wagi i treści przeprowadzonego dowodu. Naruszenie tego obowiązku stanowi naruszenie przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy (vide: wyrok WSA w Warszawie z 29 stycznia 2008 r., VII SA/Wa 1759/07, Lex nr 508447, wyrok WSA we Wrocławiu z 6 lutego 2008 r., III SA/Wr 502/07, Lex nr 459993).

Naruszenie wyżej wskazanych przepisów uniemożliwiło zatem skarżącemu uzyskanie wiedzy, że złożony przez niego wniosek jest nieprawidłowo wypełniony, nie miał tez możliwości naprawienia tego błędu poprzez prawidłowe wskazanie miejsca przechowywania chryzantem.

Podkreślić bowiem należy, że organy wyżej wymienionych wymogów postępowania nie dochowały, a samo postępowanie jest nacechowane wzajemnymi sprzecznościami i nielogicznościami, które powodują, że nie wiadomo jakimi zasadami kierowały się organy podejmując rozstrzygnięcie.

Z jednej strony organy przekonują, że obowiązek posiadania prawidłowo wypełnionego wniosku jest obowiązkiem bezwzględnym, wystarczającym z chwilą wykazania jego wad, do odmowy przyznania pomocy, z drugiej strony prowadzą postępowanie wyjaśniające mające na celu ustalenie miejsca składowania chryzantem. W tym kierunku prowadzone były oględziny, jak i w tym celu została uchylona decyzja organu w ramach tzw. samokontroli. Prowadząc ponownie postępowanie organ I instancji wystosował do strony wezwanie do wyjaśnień, w którym zwrócił się o wskazanie miejsca przechowywania kwiatów, czynności wykonywanych w ramach ich pielęgnacji, dowodów zakupu środków i narzędzi służących tej pielęgnacji oraz oświadczeń osób uczestniczących w transporcie kwiatów do miejsca przechowywania i utylizacji. Po czym dokonując oceny materiału dowodowego sprowadził ją do wykazania, że materiał dowodowy przedstawiony przez skarżącego jest niewiarygodny albowiem w dniu dokonania kontroli chryzantemy nie były składowane w miejscu wskazanym we wniosku. W świetle tak przyjętej argumentacji zupełnie niezrozumiałe i nielogiczne jest postępowanie organu podejmującego kroki w celu ustalenia stanu faktycznego. W przypadku bowiem wykazania formalnego uchybienia w postaci nieprawidłowo wypełnionego wniosku dotyczącego płatności, organ nie musiałby przecież przeprowadzać dalszego postępowania wyjaśniającego.

Jak już wyżej wykazano stanowisko w tym zakresie jest nieprawidłowe.

Dlatego też w pełni podzielić należy argumentację skarżącego, że materiał dowody został oceniony błędnie. Po wyeliminowaniu z wnioskowania dowodowego, przesłanki nieprawidłowego wypełnienia wniosku, argumenty organu są nielogiczne i sprzeczne ze zgromadzonym materiale dowodowym.

Jak bowiem wynika z akt sprawy, skarżący zakupił 3500 chryzantem na podstawie trzech faktur z 27 października 2020 r. w Gospodarstwie Rolnym D. C..

W dniu 18 listopada 2020 r. 3415 chryzantem zostało przyjętych do utylizowanych w B.w W., czego dowodem jest "Potwierdzenie liczby chryzantem odebranych jako bioodpady". Za utylizacje 3415 chryzantem skarżący zapłacił 3.688,20 zł. na co jako dowód przedstawiono fakturę z 19 listopada 2020 r. Okoliczność sprzedaży i przechowywania chryzantem w Gospodarstwie Rolnym D. C. zostały potwierdzone przez właściciela owego gospodarstwa. Fakt posiadania chryzantem został potwierdzony w oświadczeniach również przez M. Z. i K. Z.

Skarżący dostarczył jako dowód posiadania części kwiatów, 5 zdjęć na których widać dziesiątki kwiatów w pełni rozwiniętych.

Nie sposób zgodzić się z argumentacją Organu II instancji, iż zdjęcia kwiatów znajdujących się na terenie posesji Strony nie jest wiarygodnym dowodem w sprawie. Odnosząc się do zarzutu, iż na zdjęciach nie ma podanej daty należy wskazać, iż w lewym górnym rogu wskazany jest adres zdjęcia jpg gdzie widnieje data utworzenia 20201028, którą należy odczytać w ten sposób, iż zdjęcie zostało utworzone w dniu 28 października 2020 r. Datę wykonania zdjęcia przechowywanego w formie elektronicznej , (co wynika z oznaczenia jpg ) bez trudu można ustalić poprzez otwarcie na zdjęciu, w wersji elektronicznej, zakładki "informacje o pliku. Kwestionując wiarygodność skarżącego i prawdziwość jego oświadczeń bez trudu można tez ustalić miejsce zrobienia zdjęcia konfrontując tło zdjęcia ( dom, fragment ogrodu czy też samochód) ze stanem rzeczywistym. Niemniej jednak w ocenie Sądu konieczność ta nie zachodziła w kontekście materiału dowodowego przedstawionego przez skarżącego, który w żaden sposób nie został logicznie podważony.

Podważanie przez organy faktu posiadania przez skarżącego również sfotografowanych kwiatów, jest całkowicie niezrozumiała w sytuacji gdy sam organ stwierdził przechowywanie 630 chryzantem, które zostały wskazane jako chryzantemy skarżącego.

Również całkowicie bezpodstawne jest twierdzenie, że nie można przypisać skarżącemu posiadania chryzantem, przechowywanych w gospodarstwie Rolnym D. C. z uwagi na fakt, że posiadanie jest stanem faktycznym i wykonywanie czynności pielęgnacyjnych przez D. C. wyklucza władztwo a tym samym posiadanie skarżącego.

Zgodnie bowiem z art. 336 kc posiadaczem rzeczy jest zarówno ten, kto nią faktycznie włada jak właściciel (posiadacz samoistny), jak i ten, kto nią faktycznie włada jak użytkownik, zastawnik, najemca, dzierżawca lub mający inne prawo, z którym łączy się określone władztwo nad cudzą rzeczą (posiadacz zależny).

Jednocześnie w art. 337 kc uznano, że posiadacz samoistny nie traci posiadania przez to, że oddaje drugiemu rzecz w posiadanie zależne.

Posiadacz samoistny to taki, którego zakres faktycznego władania rzeczą jest taki sam jak właściciela i który znajduje się w położeniu pozwalającym na korzystanie z rzeczy w taki sposób, jak może to czynić właściciel. Wyrazem tego jest między innymi niezależność w podejmowaniu decyzji co do przedmiotu posiadania będąca wyobrażeniem o przysługującym posiadaczowi prawie własności. Samo faktyczne władanie, pozbawione woli ukierunkowanej na treść i zakres prawa własności, pozostaje tylko faktycznym władaniem. Uznać zatem należy, że właściciel chryzantem pozostawiając kwiaty w gospodarstwie rolnym poprzedniego właściciela celem bieżącej pielęgnacji, do czasu wyprzedania kwiatów, niewątpliwie nie traci statusu posiadacza albowiem nie wyzbył się władyctwa nad kwiatami decydując o ich przeznaczeniu, terminie składowania , itp. Natomiast D. C. opiekując się kwiatami w imieniu skarżącego był jedynie osobą wykonywującą usługę zleconą przez właściciela.

Organ pominął również bardzo istotny zarzut podniesiony w odwołaniu od decyzji pierwszej instancji , że pracownicy ARiMR po kontroli przekazali dalsze wytyczne o dalszym postępowaniu. Kontrolujący wskazali , strona winna skontaktować się z firma utylizacyjną wskazaną przez ARiMR, która dokona utylizacji kwiatów. Wytyczne nie dawały a wątpliwości, iż wniosek zostanie pozytywnie rozpatrzony, co wskazywałoby zdaniem Sądu na to, że pracownicy uznawali procedurę zgłoszenia kwiatów jako prawidłową . Organ do tego zarzutu nie odniósł się pomimo tego, że wywodził negatywne konsekwencje z faktu, iż pozostała część chryzantem nie była weryfikowana.

Podsumowując Sąd wskazuje, że organy nie przeprowadziły prawidłowego, ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy w jej granicach, co uzasadnia naruszenie przepisów w postaci art. 7, art. 9 , art. 10 § 1 k.pa. art. 75 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a., art. 79§ 2 k.p.a. a w konsekwencji art. 8, 11 k.p.a. w stopniu, który mógł mieć wpływ na wynik sprawy.

Ponownie rozpatrując sprawę organ przeprowadzi postępowanie zgodnie z wymogami wynikającymi z powołanych wyżej przepisów kpa, a przy ocenie dowodów wykorzysta zasady logicznego myślenia, doświadczenia życiowego i koherentność materiału dowodowego mając na uwadze, że skarżący nie może ponosić negatywnych skutków wadliwego działania organu. W tym kontekście dokona ustaleń faktycznych biorąc pod uwagę materiał zdjęciowy znajdujący się w aktach sprawy oraz fakt , że to organ przerwał postępowanie wyjaśniające związane z ustaleniem liczby i stopnia rozwoju chryzantem.

Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej decyzji organu pierwszej instancji.