Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 2512/17
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2018-04-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 188, art. 151. art. 145 par 1 pkt 1 lit. a i c, art. 153
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 7, art. 77, art. 107
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński Sędziowie Sędzia NSA Robert Sawuła Sędzia del. WSA Izabela Bąk - Marciniak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 10 kwietnia 2018r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. Ł. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 27 kwietnia 2017 r. sygn. akt III SA/Gd 196/17 w sprawie ze skargi M. Ł. na decyzję Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w G. z dnia [...] stycznia 2017 r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 27 kwietnia 2017 r., sygn. akt III SA/Gd 196/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę M. Ł. na decyzję Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Gdańsku z dnia [...] stycznia 2017 r., nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej.

Powyższy wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym :

Decyzją z dnia [...] stycznia 2017 r. Pomorski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Gdańsku na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 k.p.a. i art. 5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, utrzymał w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Gdańsku z dnia [...] listopada 2016 r. o braku podstaw do stwierdzenia u M. Ł. choroby zawodowej - obustronnego trwałego odbiorczego ubytku słuchu typu ślimakowego lub czuciowo- nerwowego spowodowanego hałasem, wyrażonego podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczonego jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1,2 i 3 kHz

Jak ustaliły organy, M. Ł., obecnie przebywający na emeryturze, był wcześniej zatrudniony na następujących stanowiskach pracy: monter rurociągów okrętowych w [...] S.A. w okresie od sierpnia 1971 r. do lipca 1972 r., monter instalacji sanitarnych i grzewczych w [...] w okresie od lipca 1972 r. do września 1987 r. Następnie w latach 1987 - 1995 prowadził własną działalność gospodarczą (montaż elementów grzewczych), zaś w latach 1995-2013 pracował jako monter i operator węzła w [...] Sp. z o.o.

W przedmiotowej sprawie ww, decyzje zostały wydane po uchyleniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 11 lutego 2016 r. sygn. akt III SA/Gd 907/15 uprzednio wydanych przez organy inspekcji sanitarnej decyzji o odmowie stwierdzenia choroby zawodowej u M. Ł. Konieczność ponownego rozpoznania sprawy wynikała z braków w materiale dowodowym, dotyczących narażenia zawodowego na hałas w okresie pracy M. Ł. w zakładzie [....] oraz konieczności wystąpienia do jednostek orzeczniczych o uzupełnienie wydanych orzeczeń lekarskich w zakresie dotyczącym genezy stwierdzonego u M. Ł., znacznego ubytku słuchu.

Ponownie rozpoznając sprawę, Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Gdańsku dokonał uzupełniania zebranego w sprawie materiału dowodowego. Karta oceny narażenia zawodowego została uzupełniona przez organ o wskazanie, że M. Ł. był narażony na hałas również podczas zatrudnienia w zakładzie [...], co ustalono na podstawie przeprowadzonej w dniu 9 czerwca 2016 r. kontroli sanitarnej. Na tej podstawie stwierdzono, że M. Ł. pracował w warunkach narażenia na hałas nie tylko w latach 1971-1987 (jak przyjęto w uchylonych wyrokiem Sądu poprzednich decyzjach) ale także w latach 1995-2013.

Następnie organ zwrócił się do WOMP w Gdańsku oraz IMP w Łodzi o wydanie opinii uzupełniających do wydanych uprzednio orzeczeń lekarskich nr [...] oraz nr [...]. W dniu 6 października 2016 r. WOMP w Gdańsku wydał opinię uzupełniającą, wskazując, że ubytek słuchu u M. Ł. nie jest charakterystyczny dla uszkodzenia spowodowanego hałasem. W udzielonej organowi w dniu 10 sierpnia 2016 r, odpowiedzi IMP w Łodzi również jednoznacznie wykluczono, aby powodem powstania choroby M. Ł. mógł być hałas.

Mając na uwadze całość zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w tym wydane w sprawie orzeczenia lekarskie nr [...] oraz nr [...] i uzupełniające te orzeczenia opinie uprawnionych jednostek orzeczniczych, organ I instancji nie stwierdził u M.Ł.. choroby zawodowej.

Pomorski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Gdańsku decyzją z dnia [...] stycznia 2017 r., utrzymał w mocy decyzje organu I instancji nie znajdując postaw do uwzględniania zarzutów wniesionego przez M. Ł. odwołania.

W uzasadnieniu podkreślono, że warunkiem stwierdzenia choroby zawodowej jest rozpoznanie jednostki chorobowej wymienionej w wykazie chorób zawodowych w okresie, w którym wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych upoważnia do rozpoznania choroby zawodowej pomimo wcześniejszego zakończenia pracy w narażeniu zawodowym i wykazanie bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy. Organ podkreślił, że pierwszy z ww. warunków nie został jednak spełniony w przedmiotowej sprawie ponieważ jednostki orzecznicze I i II stopnia nie rozpoznały u M. Ł. choroby wskazanej w poz. 21 załącznika do rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych, podtrzymując swoje stanowisko w opiniach uzupełniających.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku M. Ł. wniósł o uchylenie decyzji Pomorskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Gdańsku i decyzji organu I instancji.

W skardze podniesiono zarzuty dotyczące naruszenia przez organy:

- art. 235(1) Kodeksu Pracy oraz § 4 ust. 1, § 6 ust. 1 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych polegające na odstąpieniu od skierowania skarżącego na ponowne badania lekarskie i ograniczeniu się do żądania dodatkowego uzasadnienia wydanych już orzeczeń lekarskich oraz w świetle rozbieżności obu orzeczeń w zakresie wielkości podwyższonego progu słuchu nie podjęcia dalszych czynności zmierzających do wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy, również poprzez zwrócenie się do krajowego konsultanta, czy też dopuszczenie dowodu z opinii biegłego z dziedziny otolaryngologii,

- art. 7, 8, 77, 80 kpa poprzez niedostateczne wyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy, co skutkowało wydaniem decyzji pomimo niedysponowania przez organy dostatecznym dowodem, że schorzenie niedosłuchu u skarżącego nie powstało w wyniku narażenia na hałas w okresie całego jego zatrudnienia.

W odpowiedzi na skargę Organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w uzasadnieniu wyroku oddalającego skargę wskazał na definicję choroby zawodowej, a nadto iż decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wydaje się na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika lub byłego pracownika (§ 8 ust. 1 rozporządzenia). Jeżeli właściwy państwowy powiatowy inspektor sanitarny przed wydaniem decyzji uzna, że materiał dowodowy jest niewystarczający do wydania decyzji, może żądać od lekarza, który wydał orzeczenie lekarskie, dodatkowego uzasadnienia tego orzeczenia lub wystąpić do jednostki orzeczniczej II stopnia o dodatkową konsultację oraz podjąć inne czynności niezbędne do uzupełnienia tego materiału (§ 8 ust. 2 rozporządzenia). Tak też stało się w przedmiotowej sprawie, w związku z wiążącymi organ wytycznymi Sądu.

Orzeczenia lekarskie, o których mowa w § 5 i 6 rozporządzenia, stanowią dowód w rozumieniu art. 75 k.p.a. w związku z art. 84 § 1 k.p.a., podlegający ocenie organu administracji właściwego do stwierdzenia choroby zawodowej. Okoliczność, że organ administracji nie może we własnym zakresie, bez uzyskania orzeczenia lekarskiego, dokonać rozpoznania choroby i ustalenia, czy rozpoznane schorzenie mieści się w wykazie chorób zawodowych, nie zwalnia organu od oceny tego orzeczenia stosownie do art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., które nakazują w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy i na podstawie całokształtu tego materiału ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona. Treść przedstawionej wyżej regulacji materialnoprawnej obowiązków organów orzekających w sprawach chorób zawodowych, wynikających z przywołanych przepisów postępowania, dają podstawę do stwierdzenia przez Sąd, że obecnie organy wyjaśniły należycie stan faktyczny sprawy oraz dokonały całościowej i wyczerpującej oceny sporządzonych przez jednostki orzecznicze opinii (orzeczeń).

W tym zakresie Sąd I instancji uwzględnił, że materiał dowodowy przedmiotowej sprawy został uzupełniony zgodnie z wytycznymi zawartymi w wyroku z dnia 11 lutego 2016 r. sygn. akt III SA/Gd 907/15, wiążącymi organy w tej sprawie w oparciu o art. 190 p.p.s.a.

W dniu 6 października 2016 r. [...] w Gdańsku wydał opinię uzupełniającą w której stwierdzono, że pomimo potwierdzenia u M. Ł. ubytku słuchu czuciowo-nerwowego wyrażonego podwyższeniem progu słuchu o wielkość 80db w uchu lepiej słyszącym (a więc wg. definicji spełniającego jedno z kryteriów choroby zawodowej określonej w poz. 21 załącznika do rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych), to jednak nie było to spowodowane narażeniem na hałas, ze względu na przebieg krzywych audiometrycznych widoczny w audiogramach z 2006, 2007, 2013 i 2014 r. i ich kształt, który nie jest charakterystyczny dla uszkodzenia słuchu spowodowanego hałasem. W odpowiedzi z dnia 10 sierpnia 2016 r. IMP w Łodzi wskazał zaś, że "postać kliniczna uszkodzenia słuchu pod postacią płasko przebiegających krzywych audiometrycznych, głuchota w zakresie 6-8 kHz w uchu lewym oraz brak charakterystycznego załamka dla 4-8 kHz z uniesieniem dla 8 kHz wykluczają zawodową etiologię choroby u pana M.Ł.". Ponieważ w wydanych w sprawie opiniach uzupełniających do orzeczeń lekarskich, zarówno WOMP w Gdańsku, jak i IMP w Łodzi jednoznacznie wskazały, że ubytek słuchu skarżącego, niewątpliwie znaczny, nie mógł być spowodowany hałasem, w sprawie wyjaśnione zostały wątpliwości, co do treści orzeczeń lekarskich nr [...] oraz [...] zasygnalizowane organom przez Sąd w wyroku z dnia 11 lutego 2016 r. akt III SA/Gd 907/15. Mając na uwadze poczynione w sprawie ustalenia faktyczne, organy nie mogły wydać wobec skarżącego innej decyzji, niż o odmowie stwierdzenia choroby zawodowej i organy nie miały podstaw do kwestionowania wartości dowodowej wydanych w sprawie orzeczeń i opinii lekarskich. Zostały one bowiem wydane przez uprawnionych lekarzy, którzy zgodnie wskazali na fakt, że przeprowadzone na przestrzeni kilku lat u skarżącego badania nie pozwalają - z punktu widzenia medycznego - na przyjęcie, aby ubytek słuchu był spowodowany hałasem.

Mając na uwadze szczególną sytuację skarżącego, który cierpi na znaczny niedosłuch i niedosłuch ten powstał w czasie, w którym skarżący pracował zawodowo, Sąd I instancji dostrzegł, że wątpliwości strony, co do zasadności wydanej w sprawie decyzji zostałyby usunięte, gdyby skarżącemu podano przyczynę powstania ubytku słuchu. Jednostki orzecznicze poprzestały bowiem na wskazaniu, że przyczyną powstania choroby nie był hałas. Nie wskazały natomiast, jaki inny czynnik mógł spowodować rozwinięcie się choroby u skarżącego. Brak takiego wskazania, z punktu widzenia obowiązujących przepisów pozostaje jednak bez wpływu na rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł M. Ł. zaskarżając go w całości i wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Nadto w oparciu o treść art. 176 § 2 p.p.s.a., oświadczył, że zrzekają się przeprowadzenia rozprawy w niniejszej sprawie.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił :

1. na podstawie art. 174 pkt. 1 p.p.s.a. naruszenie prawa materialnego, tj.

a) art. 235 (1) k.p. w zw. z poz. 21 załącznika do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U.2013.1367 t.j.) przez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy w sposób jednoznaczny wykazał, iż schorzenia skarżącego nie można uznać za chorobę zawodową podczas gdy diagnoza ubytku słuchu skarżącego wypełniała wszelkie kryteria zawarte w poz. 21 wykazu chorób zawodowych stanowiących załącznik do w/w rozporządzenia;

b) art. 235 (1) k.p. w zw. z § 6 ust. 1 i 2 załącznika do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych przez jego błędną wykładnię i stwierdzenie, że orzeczenia lekarskie jednostek orzeczniczych I i II stopnia precyzyjnie uzasadniały poza zawodową etiologię schorzenia skarżącego podczas gdy orzeczenia lekarskie, wydane zostały z naruszeniem przepisów tego paragrafu, tj. bez precyzyjnego odniesienia się do pozazawodowych czynników mogących mieć wpływ na powstanie choroby.

2. na podstawie 174 pkt. 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, które to miało istotny wpływ na wynik sprawy tj.

a) art. 3 § 2 pkt. 1 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c) w zw. z art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 80, art. 84 § 1 k.p.a. oraz 107 k.p.a, polegające na oddaleniu skargi i nie uchyleniu decyzji organu II instancji, mimo, iż wydana ona została bez zebrania i rozważenia całokształtu materiału dowodowego, co skutkowało nienależytym i niewyczerpującym wyjaśnieniem etiologii ubytku słuchu u skarżącego;

b) art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a) przez nieuwzględnienie skargi, mimo naruszenia w toku postępowania przez organ I i II instancji przepisów § 8 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych w wyniku zaniechania pełnego wyjaśnienia wątpliwości w zakresie orzeczeń lekarskich jednostek orzeczniczych poprzez brak żądania nie budzących wątpliwości, przekonujących i jednoznacznych opinii uzupełniających lub zaniechanie przeprowadzenia uzupełniającej opinii biegłego otolaryngologa, co mogłoby umożliwić prawidłową diagnozę schorzenia skarżącego i etiologię ubytku słuchu;

c) naruszenie art. 3 § 1 i art, 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a., polegające na przyjęciu przez Sąd, iż w sprawie wyjaśnione zostały wątpliwości co do treści orzeczeń lekarskich nr [...] oraz [...], zasygnalizowane organom przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w wyroku z dnia 11 lutego 2016 r., sygn. akt III SA/Gd 907/15 co nie znajduje potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym, gdyż opinie te w dalszym ciągu nie odpowiadają na pytanie czy do stwierdzenia choroby zawodowej wymienionej pod poz. 21 załącznika do rozporządzenia wymagany jest konkretny przebieg krzywych audiometrycznych oraz czy brak typowości w przebiegu krzywych audiometrycznych uszu skarżącego czy też inne objawy muszą być uznane za czynniki decydujące o wykluczeniu zawodowej etiologii choroby skarżącego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje :

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Jeżeli w sprawie nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania, wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a., jak ma to miejsce w niniejszej sprawie, Sąd rozpoznając sprawę związany jest granicami skargi. Związanie granicami skargi oznacza związanie podstawami zaskarżenia wskazanymi w skardze kasacyjnej oraz jej wnioskiem. Nadto zgodnie z art.182 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, gdy strona która ją wniosła, zrzekła się rozprawy, a pozostałe strony, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia skargi kasacyjnej, nie zażądały przeprowadzenia rozprawy. W niniejszej sprawie taka sytuacja miała miejsce.

W świetle art. 174 p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1/ naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, a także 2/ naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Odpowiadające temu przepisowi przytoczenie podstaw skargi kasacyjnej będzie polegało na wskazaniu konkretnego przepisu, konkretnego aktu prawnego i charakteru naruszenia. Tylko takie postawienie zarzutów w skardze kasacyjnej pozwala Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu, działającemu w granicach podstaw skargi kasacyjnej, na rozpoznanie sprawy w sposób oczekiwany przez wnoszącego środek odwoławczy. Każde niemieszczące się w rozumieniu art. 174 p.p.s.a. przytoczenie podstaw powoduje, że są one nieusprawiedliwione w rozumieniu art. 184 p.p.s.a.

W niniejszej sprawie skarga kasacyjna oparta została na podstawach ustawowych z art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. W skardze kasacyjnej pełnomocnik wyjaśnił, iż doszło do naruszenia przepisów postępowania tj. art.145 § 1 pkt 1 lit.c p.p.s.a. w zw. z art. w zw. z art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 80, art. 84 § 1 k.p.a. oraz 107 k.p.a. poprzez brak zebrania i rozważenia całokształtu materiału dowodowego, co skutkowało nienależytym i niewyczerpującym wyjaśnieniem etiologii ubytku słuchu u skarżącego. Nie ma racji skarżący kasacyjnie bowiem jak słusznie wskazał Sąd I instancji, który ponownie rozpoznawał sprawę, organy inspekcji sanitarnej oparły decyzje na orzeczeniach lekarskich o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, sporządzonych przez: Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w Gdańsku (orzeczenie nr [...] z dnia [...] września 2014 r.) i Instytut Medycyny Pracy w Łodzi (orzeczenie nr [...] z dnia [...] listopada 2014 r.) oraz karcie oceny narażenia zawodowego, sporządzonej w dniu [...] lipca 2015 r., uzupełnionych o informacje dotyczące narażenia zawodowego M. Ł. podczas zatrudnienia [...]. Po uzupełnieniu karty oceny narażenia zawodowego Powiatowy Inspektor Sanitarny w Gdańsku pismem z dnia 15 czerwca 2016 r. zwrócił się do Wojewódzkiego Instytutu Medycyny Pracy w Gdańsku oraz do Instytutu Medycyny Pracy w Łodzi o wydanie opinii uzupełniających do orzeczeń nr [...] oraz nr [...], zwracając uwagę na konieczność sprecyzowania, czy istnieje możliwość, aby ubytek słuchu u skarżącego był spowodowany hałasem. W dniu 6 października 2016 r. WOMP w Gdańsku wydał opinię uzupełniającą, jak również w dniu 10 sierpnia 2016 r. opinię taką wydał IMP w Łodzi i jednoznacznie one wskazują, że "postać kliniczna uszkodzenia słuchu pod postacią płasko przebiegających krzywych audiometrycznych, głuchota w zakresie 6-8 kHz w uchu lewym oraz brak charakterystycznego załamka dla 4-8 kHz z uniesieniem dla 8 kHz wykluczają zawodową etiologię choroby u pana M. Ł.". Zatem postępowanie dowodowe w sprawie zostało przeprowadzone zgodnie z wymogami k.p.a., a decyzje administracyjne prawidłowo uzasadnione. W przedmiotowej sprawie we wszystkich wydanych orzeczeniach i opiniach lekarskie jednostki orzecznicze wskazały, że ubytek słuchu u skarżącego nie mógł powstać w wyniku narażenia na hałas, chociaż skarżący pracował w warunkach związanych z narażeniem na hałas. Wykluczając taką etiologię choroby, z punktu widzenia obowiązujących przepisów, jednostki orzecznicze nie były zobowiązane do prowadzenia dalszych badań w celu ustalenia przyczyny choroby skarżącego.

Również niezasadny okazał się zarzut naruszenia art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a) przez nieuwzględnienie skargi, mimo naruszenia w toku postępowania przez organ I i II instancji przepisów § 8 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych w wyniku zaniechania pełnego wyjaśnienia wątpliwości w zakresie orzeczeń lekarskich jednostek orzeczniczych i braku dopuszczenia dowodu z opinii innej lekarskiej wyspecjalizowanej jednostki diagnostycznej powołanej do rozpoznawania chorób zawodowych, który to dowód, w ocenie kasatora mógłby przyczynić się do dokładnego wyjaśnienia sprawy. Podniesiony tak zarzut kasacyjny sprowadza się do zakwestionowania prawidłowości dokonanej przez Sąd I instancji kontroli legalności decyzji organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Należy podkreślić, że wykaz chorób zawodowych, sposób i tryb postępowania dotyczący zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych, a także podmioty właściwe w sprawie rozpoznawania chorób zawodowych określa rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U. Nr 105 poz. 869, ze m). Orzeczenie o rozpoznaniu choroby zawodowej, albo o braku podstaw do jej rozpoznania wydaje się na podstawie wyników przeprowadzonych badań lekarskich i pomocniczych, dokumentacji medycznej pracownika lub byłego pracownika, dokumentacji przebiegu zatrudnienia oraz oceny narażenia zawodowego. Zgodnie z § 8 ust. 1 ww. rozporządzenia, w postępowaniu administracyjnym w przedmiocie choroby zawodowej właściwy państwowy inspektor sanitarny wydaje decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika lub byłego pracownika. Stosownie do § 6 ust. 1 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych, lekarz właściwy do orzekania w zakresie chorób zawodowych wydaje orzeczenie o rozpoznaniu choroby zawodowej albo o braku podstaw do jej rozpoznania na podstawie wyników przeprowadzonych badań lekarskich i pomocniczych, dokumentacji medycznej pracownika lub byłego pracownika, dokumentacji przebiegu zatrudnienia oraz oceny narażenia zawodowego. Postępowanie przed medycznymi jednostkami orzeczniczymi jest dwuinstancyjne (§ 7 ust. 1-2). Ponadto, zgodnie z § 8 ust. 2 ww. rozporządzenia, jeżeli właściwy państwowy inspektor sanitarny przed wydaniem decyzji uzna, że materiał dowodowy jest niewystarczający do wydania decyzji, może żądać od lekarza, który wydał orzeczenie lekarskie, dodatkowego uzasadnienia tego orzeczenia, wystąpić do jednostki orzeczniczej II stopnia o dodatkową konsultację lub podjąć inne czynności niezbędne do uzupełnienia tego materiału.

Zauważyć również należy, że w świetle przepisów k.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej zobowiązane są do podejmowania wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 i 77 § 1 k.p.a.). Na nich zatem spoczywa obowiązek przeprowadzenia całego postępowania - w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej (art. 8 k.p.a.) - co do wszystkich istotnych okoliczności rozpoznawanej sprawy oraz obowiązek oceny na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 k.p.a.). Stosownie też do art. 107 § 3 k.p.a., podjęta przez te organy decyzja kończąca sprawę powinna zawierać w szczególności wskazanie faktów, które organy uznały za udowodnione, dowodów, na których się oparły, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówiły wiarygodności i mocy dowodowej (uzasadnienie faktyczne), a także wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa (uzasadnienie prawne). W warunkach niniejszej sprawy, wbrew stanowisku skarżącego kasacyjnie, dokonana przez Sąd I instancji ocena legalności działalności organów Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego, a następnie Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w zakresie poprawności przeprowadzonego w sprawie postępowania jest prawidłowa. Organom tym nie można zarzucić bowiem naruszenia wskazanych przepisów k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Warunkiem więc do wydania decyzji przez organy Inspekcji Sanitarnej o stwierdzeniu choroby zawodowej jest rozpoznanie przez uprawnioną lekarską jednostkę orzeczniczą choroby określonej w wykazie chorób zawodowych, zawartym w załączniku do rozporządzenia, oraz istnienie związku przyczynowego pomiędzy tą chorobą, a czynnikami szkodliwymi dla zdrowia występującymi w środowisku pracy.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, brak było podstaw w sprawie do zwrócenia się o opinię do kolejnej, innej jednostki orzeczniczej, w sytuacji gdy jednostki orzecznicze I i II stopnia każda dwukrotnie w sprawie się wypowiadała, a opinie jednoznacznie stwierdzały, że pomimo iż M. Ł. przez cały czas swojego zatrudnienia był narażony na hałas i niewątpliwie cierpi na znaczny ubytek słuchu, który ujawnił się w czasie, w którym pracował zawodowo, to schorzenia tego nie można uznać za chorobę zawodową. W wydanych w sprawie orzeczeniach lekarskich i opiniach uzupełniających jednoznacznie wskazano bowiem, że ubytek słuchu, w takiej postaci klinicznej, jaką stwierdzono podczas badań, nie mógł powstać u M. Ł. w związku z narażeniem na hałas. Wobec tego również niezasadne okazały się zarzuty kasacyjne dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego, a sprowadzające się do kwestionowania treści orzeczeń lekarskich jednostek orzeczniczych I i II stopnia.

Należy także wskazać, że istotą przeprowadzonego postępowania przed Sądem I instancji było zbadanie, czy organy administracji sanitarnej uwzględniły, opartą o przepis art. 153 p.p.s.a., ocenę prawną i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 11 lutego 2016r. sygn. akt III SA/Gd 907/15, nie zaś ponowne rozpatrywanie kwestii, które zostały już wiążąco ocenione w tym wyroku.

Z uwagi na powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.