Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SAB/Po 109/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2004-04-01 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 614  Oświata, szkolnictwo wyższe, nauka, działalność badawczo-rozwojowa i archiwa
Skarżony organ: Kurator Oświaty

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Rafał Batorowicz Sędziowie Sędzia NSA Ewa Makosz-Frymus Sędzia WSA Maciej Dybowski ( spr ) Protokolant referent Tatiana Gajdzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 01 kwietnia 2004 r sprawy ze skargi E. i P. B. na bezczynność [...] Kuratora Oświaty w przedmiocie obowiązku szkolnego ; 1. zobowiązuje [...] Kuratora Oświaty do wydania w terminie 1 ( jednego ) miesiąca od dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku aktu kończącego postępowanie administracyjne 2. zasądza od [...] Kuratora Oświaty na rzecz skarżących do rąk ich ojca M. B. kwotę [...] ( [...] ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. /-/ M.Dybowski /-/ R.Batorowicz /-/ E.Makosz-Frymus


UZASADNIENIE

Małoletni E.B. i P.B., działający przez ojca M.B., złożyli dnia [...] r. ( prezentata- k[...]) skargę na bezczynność [...] Kuratora Oświaty w P. ( dalej Kurator) w związku z nie rozpoznaniem wniosku M.B. z [...] r. o stwierdzenie nieważności dwu decyzji Dyrektora Szkoły Podstawowej w P. z dnia [...] r. w sprawie spełniania obowiązku szkolnego poza szkołą przez E.B. i P.B. i wnieśli o zobowiązanie tegoż organu do załatwienia sprawy zgodnie z prawem, i o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi Skarżący wskazali, że M.B. wniósł podanie w sprawie dnia [...] r. Po miesiącu oczekiwania na załatwienie sprawy, przedstawiciel ustawowy małoletnich otrzymał pismo z dnia [...] r. wyjaśniające, że sprawy te rozstrzygnął wyrokiem z dnia [...] r. Naczelny Sąd Administracyjny. Kurator uchylił się od ustawowego obowiązku wydania decyzji, gdyż w istocie wyrok z dnia [...] dotyczył skargi M.B. na decyzję Kuratora z dnia [...] r., nie zaś decyzji z [...] r.

Dnia [...] r. ojciec Skarżących złożył do Ministra Edukacji Narodowej ( dalej Minister) zażalenie na bezczynność Kuratora. Pismem z dnia [...] r. Minister nakazał Kuratorowi załatwienie wniosku z [...] r. zgodnie z prawem i wyznaczył dodatkowy termin dla jego załatwienia do [...] r. Mimo tego Kurator nie wydał decyzji w sprawie. Skarżący wnieśli o przeprowadzenie dowodu z akt sprawy II SA/Po 2496/00 dla ustalenia przedmiotu owego postępowania.

W odpowiedzi na skargę [...] Kuratora Oświaty w P. wniósł o odrzucenie, ewentualnie o oddalenie skargi. Kurator podniósł, że wielokrotnie informował Skarżącego, że wniosek o stwierdzenie nieważności dwu decyzji Dyrektora Szkoły Podstawowej w P. z dnia [...] r. w sprawie spełniania obowiązku szkolnego poza szkołą przez E.B. i P.B., był już dwakroć przedmiotem postępowań przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, zakończonych wyrokami: z 25 stycznia 2002 r.- sygn. II SA/Po 1348/00 i z 27.3.2001 r.- sygn. II SA 2071/99. Przedmiotem kontroli Sądu pod kątem zgodności z prawem były także decyzje Kuratora i brak zarzutów uzasadniających naruszenie prawa, a wyroki Sądu dwukrotnie oddalały wniesione skargi.

Pismem procesowym z dnia [...] r. Skarżący wnieśli o dowód z akt II SA/Po 1348/00 i II SA 2071/99 dla ustalenia, że żadne z tych postępowań nie dotyczyło decyzji Dyrektora Szkoły Podstawowej w P. z dnia [...] r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga okazała się zasadną.

W pierwszej kolejności należało odnieść się do żądania odrzucenia skargi z uwagi na rozstrzygnięcie uprzednio wydanymi wyrokami "wniosku o stwierdzenie nieważności dwu decyzji Dyrektora Szkoły Podstawowej w P. z dnia [...] r." (k. [...] ). Pogląd Kuratora w tej materii nie jest trafny. Zarówno pod rządem ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym ( Dz.U. 74/95/368 ze zm.), w oparciu o które orzekał Naczelny Sąd Administracyjny w sprawach II SA/Po: 2071/99, 1348/00 i 2496/00, jak i w sprawie niniejszej, Sąd Administracyjny jest związany granicami sprawy, w której skarga została wniesiona, i nie może swymi ocenami prawnym wkraczać w sprawę nową w stosunku do tej, która była bądź winna być przedmiotem postępowania przed organem administracji i wydawanych w nim aktów ( art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi- Dz.U. 153/02/1270- dalej upsa; J.P. Tarno "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi- komentarz" W.Pr. 2004 s. 197 uw. 4).

Przedmiotem postępowania w sprawie zakończonej wyrokiem NSA z dnia 27 marca 2001 r. II SA/Po 2071/99 była skarga M.B. na decyzję Kuratora Oświaty w P. z dnia [...] r.- nr [...] o utrzymaniu w mocy decyzji Dyrektora Szkoły Podstawowej w P. z dnia [...] r. o wyznaczeniu po raz kolejny terminu egzaminów klasyfikacyjnych uczennicy E.B., spełniającej obowiązek szkolny poza szkołą i uzależnieniu wydania świadectwa ukończenia przez E.B. klasy szóstej od złożenia i wyników egzaminów.

Wyrokiem z dnia 25 stycznia 2002 r.- sygn. II SA/Po 1348/00 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę M.B. na decyzję [...] Kuratora Oświaty w P. z dnia [...] r.- nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Dyrektora Szkoły Podstawowej w P. z dnia [...] r. o cofnięciu z dniem [...] r. decyzji własnej z dnia [...] r., zezwalającej E.B. na realizację obowiązku szkolnego poza szkołą; jednocześnie o zobowiązaniu Małoletniej do podjęcia nauki począwszy od dnia [...] r.- rozpoczęcia drugiego semestru roku szkolnego [...]/[...] w klasie piątej w owej szkole lub w innej, wybranej przez rodziców. W uzasadnieniu tego wyroku NSA jednoznacznie wskazał, że "przedmiotem kontroli Sądu pod kątem zgodności z prawem jest wyłącznie zaskarżona decyzja [...] Kuratora Oświaty w P. z dnia [...] r., utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora Szkoły Podstawowej w P. z dnia [...] r." ( s. 6 uzasadnienia).

Przedmiotem postępowania w sprawie zakończonej wyrokiem NSA z dnia [...] r. II SA/Po 2496/00 była skarga M.B. na decyzję Kuratora Oświaty w P. z dnia[...] r.- nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Dyrektora Szkoły Podstawowej w P. z dnia [...] r. o cofnięciu decyzji własnej z dnia [...] r., zezwalającej na realizację przez małoletniego P.B. obowiązku szkolnego poza szkołą i o zobowiązaniu do podjęcia przezeń nauki [...] r w klasie czwartej tejże szkoły- co wyraźnie wskazał Sąd Administracyjny na s. 5 uzasadnienia.

W żadnej z tych spraw przedmiotem postępowań sądowoadministracyjnych nie były decyzje Kuratora, rozstrzygające w przedmiocie nieważności decyzji Dyrektora Szkoły Podstawowej w P. z dnia [...] r.; wniosek zatem o odrzucenie niniejszej skargi był bezzasadny.

Ustawodawca wprowadził zasadę załatwiania bez zbędnej zwłoki (art. 35 § 1 i 2 kpa; Z. Janowicz "Kpa-komentarz" W. Pr .PWN 1999 s.154). W przypadku sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego załatwienie sprawy winno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej- nie później niż w ciągu dwu miesięcy od dnia wszczęcia postępowania (art. 35 § 3 kpa).

Utrwalonym w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego jest pogląd, że wyrok w sprawie ze skargi na bezczynność organu nie może dotyczyć kwestii wpływających na merytoryczną treść przyszłej decyzji, Sąd bowiem w tym postępowaniu nie może nakazywać organowi konkretnego sposobu rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej ( odpowiednio- wyrok NSA z: 13.11.2000- II SAB 115/00, 10.4.2001- I SAB 37/00, akceptowane przez J. P. Tarno- op. cit. s. 216 uw. 3 i 4).

Trafnym jest pogląd Ministra Edukacji Narodowej i Sportu, wyrażony w piśmie z dnia [...] r.- obowiązkiem Kuratora było wydanie decyzji w terminie określonym w art. 35 § 1i 2 bądź 3 kpa, a po uznaniu zażalenia za uzasadnione, w terminie określonym w art. 37 § 2 in princ. kpa. Wobec powyższego Kurator winien był wydać : decyzję stwierdzającą nieważność wskazanych we wniosku z dnia [...] r. decyzji ( art. 156 § 1 kpa) czy decyzję stwierdzającą wydanie decyzji z naruszeniem prawa ( art. 158 § 2 kpa), bądź decyzję o odmowie wszczęcia postępowania ( art. 157 § 3 kpa), nie zaś kierować do Strony pisma z dnia: [...] czy [...] r.

Z tych przyczyn na podstawie art. 149, art. 200 i art. 205 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi- Dz.U. 153/02/1270 w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę- Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi- Dz.U. 153/02/1271 ze zm., należało orzec jak w sentencji. Rozstrzygając o kosztach postępowania Sąd zasądził kwotę [...] zł ( § 14 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu- Dz.U. 163/02/1349, zm. 97/03/888) wraz z [...] zł opłaty od skargi i [...] zł opłaty od pełnomocnictwa ( k. [...] ). Brak było podstaw do uwzględnienia "dwu- lub trzykrotności stawki minimalnej", mimo dojazdu Pełnomocnika z N. nad N., skoro Skarżący nie wykazali dowodem rzeczywiście uiszczonej opłaty w kwocie przenoszącej stawkę minimalną ( odpowiednio- uchwała SN z 23.11.2000- III CZP 40/00- OSNC 5/01/66, akceptowana przez J. Gudowskiego w: "Komentarz do kpc" W.Pr. 2004 t. 1 s. 264 uw. 6), a wzgląd na społeczną potrzebę minimalizacji kosztów i nieskomplikowany charakter sprawy nie przemawiały za uwzględnieniem tak wariantowo wskazanej kwoty z tytułu zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.

/-/M.Dybowski /-/ R.Batorowicz /- / E.Makosz-Frymus

JFS