Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 1317/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2014-12-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Pomoc publiczna
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą decyzję I instancji
Powołane przepisy: article: Art. 7 ust. 1
journal: Dz.U. 2008 nr 170 poz 1051
law: Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Bociąga (spr.) Sędziowie WSA Dorota Dąbek WSA Maria Zawadzka Protokolant Monika Wójcik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 grudnia 2014 r. sprawy ze skargi S. G. – K. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 16 czerwca 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2009 I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz S. G. – K. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa decyzją z dnia [...] 2014 r. nr [...] działając na podstawie art. 7 ust. 1 i 2, art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz.U. z 2008, Nr 170, poz. 1051 ze zm.) w związku z art. 53 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz.U. 2012, poz. 1164) oraz art. 104 K.p.a. odmówił S. G. – K. przyznania płatności na rok 2009, w tym z tytułu:

1/ jednolitej płatności obszarowej,

2/ uzupełniającej płatności bezpośredniej do powierzchni upraw roślin przeznaczonych na paszę uprawianych na trwałych użytkach zielonych.

Organ I instancji wskazał, że w dniu 15 kwietnia 2009 r. wpłynął wniosek S. G. – K. o przyznanie płatności na rok 2009. Łączna zadeklarowana we wniosku powierzchnia gruntów rolnych do jednolitej płatności obszarowej (JPO) wynosiła 1,01 ha. Producent rolny zawnioskował także o przyznanie uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych (płatność zwierzęca). Zadeklarowana powierzchnia JPO_TUZ wynosiła 1,01 ha. Decyzją z dnia [...] 2009 r. S. G. – K. przyznano w ramach wsparcia bezpośredniego na rok 2009 płatność JPO w wysokości 512,05 zł oraz odmówiono przyznania płatności zwierzęcej. Następnie Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR wszczął w z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] 2009 r. i decyzją z dnia [...] 2012 r. stwierdził nieważność powyższej decyzji.

Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa decyzją z dnia [...] 2012 r. odmówił S. G. – K. przyznania na rok 2009 płatności z tytułu jednolitej płatności obszarowej oraz uzupełniającej krajowej płatności bezpośredniej do powierzchni upraw roślin przeznaczonych na paszę uprawianych na trwałych użytkach zielonych. Organ I instancji uznał, że S. G. – K. nie spełnił warunku posiadania przez rolnika działek rolnych o łącznej powierzchni nie mniejszej niż 1 ha, ponieważ powierzchnia zgłoszona we wniosku o przyznanie płatności na rok 2009 do jednolitej płatności obszarowej wynosiła 1,01 ha, zaś powierzchnia, co do której wniosek został rozpatrzony, wynosiła 0,95 ha, natomiast odmowa przyznania jednolitej płatności obszarowej skutkuje odmową przyznania uzupełniającej krajowej płatności bezpośredniej.

Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa decyzją nr [...] z dnia [...] 2012 r., utrzymał w mocy zaskarżoną przez S. G. – K. decyzję.

Skargę na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniósł S. G. – K., domagając się uchylenia decyzji organów obu instancji oraz zasądzenia kosztów postępowania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 7 maja 2013 r., sygn. akt III SA/Kr 1139/12 uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, a także decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] 2012 r. i decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] 2009 r. Uzasadniając swoje stanowisko Sąd stwierdził, że za błędne należy uznać stanowisko organu, według którego przepis art. 7 ust. 1 pkt. 1 ustawy wymaga, aby minimalna łączna wielkość działki rolnej na potrzeby ubiegania się o płatności obszarowe wynosząca w polskich warunkach 1 ha, była w całości przeznaczona pod uprawy, zgodnie z obowiązującymi normami. W świetle obowiązujących przepisów ustawy, oraz rozporządzenia nr 1122/2009, niewykluczone jest istnienie działki rolnej, której powierzchnia bezpośrednio przeznaczona na rolnicze wykorzystanie jest mniejsza, niż całkowita wielkość tej działki rolnej. Dotyczy to również działki rolnej (działek rolnych) w granicach minimalnej wielkości, dającej prawo do ubiegania się o przyznanie jednolitej płatności obszarowej. tj. 1 ha. Pogląd powyższy został wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 sierpnia 2012 r., II GSK 998/11, który stwierdził: "Przepisy art. 7 ust. 1 ustawy z 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, regulujące kwestie przyznawania rolnikowi prawa do jednolitej płatności obszarowej, m. in. ze względu na fakt posiadania działki rolnej o łącznej powierzchni nie mniejszej niż 1 ha, nie wymagają, aby cała przestrzeń tego minimalnego obszaru działki była wyłącznie przeznaczona do rolniczego wykorzystania" (LEX nr 1219244).

Na podstawie powyższego wyroku uchylone zostały wszystkie wydane w toku postępowania decyzje.

Kierownik Biura Powiatowego w wyniku ponownego rozpatrzenia wniosku o przyznanie płatności na rok 2009 w dniu [...] 2013 r. wydał decyzję o odmowie przyznania płatności bezpośrednich. Powodem wydania decyzji odmownej było niespełnienie przez S. G. – K. warunku posiadania działek rolnych o łącznej powierzchni co najmniej 1 ha. Powierzchnia zadeklarowana działek rolnych we wniosku na rok 2009 w ramach jednolitej płatności obszarowej wynosiła 1,01 ha. Powierzchnia stwierdzona działek rolnych w kontroli administracyjnej wyniosła 0,95 ha. Kontrola administracyjna wniosku na rok 2009 obejmowała wykorzystanie powierzchni referencyjnej (inaczej PEG) dla działek ewidencyjnych wyliczonej na podstawie dostępnych w systemie informatycznym zdjęć lotniczych. Od tej decyzji S. G. – K. złożył odwołanie.

Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w dniu [...] 2013 r. wydał decyzję o uchyleniu w całości zaskarżonej decyzji Kierownika Biura Powiatowego Nr [...] i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Zaskarżona decyzja została oceniona jako nieprawidłowa, z uwagi na brak uzasadnienia faktycznego w pełni spełniającego wymogi kodeksu postępowania administracyjnego.

Ponownie rozpoznając sprawę organ I instancji stwierdził, że zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2008 r., Nr 170, poz. 1051 ze zm.) rolnikowi przysługuje jednolita płatność obszarowa na będące w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, grunty rolne wchodzące w skład gospodarstwa rolnego, kwalifikujące się do objęcia tą płatnością zgodnie z art. 143b ust. 5 akapit pierwszy rozporządzenia nr 1782/2003, jeżeli:

1/ na ten dzień posiada działki rolne o łącznej powierzchni nie mniejszej niż określona dla Rzeczypospolitej Polskiej w załączniku nr XX do rozporządzenia nr 1973/2004;

2/ wszystkie grunty rolne są utrzymywane zgodnie z normami przez cały rok

kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności;

3/ został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.

W celu określenia pojęcia gruntów rolnych przepisy art. 7 ust. 1 w związku z art. 2 pkt 9 w/w ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego odsyłają do art. 143b ust 5 akapit pierwszy w/w rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003. Mając na uwadze przepis art. 149 w/w rozporządzenia Rady(WE) Nr 73/2009 zgodnie, z którym rozporządzenie to stosuje się od dnia 1 stycznia 2009 r., zawarte w w/w ustawie odesłanie do art. 143b ust. 5 akapit pierwszy w/w rozporządzenia nr 1782/2003 należy odczytać jako odesłanie do art. 124 ust. 1 w/w rozporządzenia Rady(WE) Nr 73/2009. Zgodnie z art. 124 ust. 1 w/w rozporządzenia Nr 73/2009 pojęcie gruntów rolnych oznacza użytki rolne obejmujące całkowitą powierzchnie zajmowaną przez grunty orne, trwałe użytki zielone, uprawy trwałe oraz ogródki przydomowe. Ponadto zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 1 w/w ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. rolnikowi przysługuje jednolita płatność obszarowa, jeżeli na dzień 31 maja roku, w którym został złożony wniosek, rolnik posiada działki rolne o łącznej powierzchni nie mniejszej niż określona dla Rzeczypospolitej Polskiej w załączniku nr XX do rozporządzenia nr 1973/2004. Zgodnie z załącznikiem nr XX do rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004 powierzchnia ta wynosi co najmniej 1 ha. Rolnikowi przysługuje zatem jednolita płatność obszarowa, jeżeli:

1/ posiada w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności grunty rolne wchodzące w skład gospodarstwa rolnego, kwalifikujące się do objęcia tą płatnością, które stanowią całkowitą powierzchnie zajmowaną przez grunty orne, trwałe użytki zielone, uprawy trwałe oraz ogródki przydomowe o łącznej powierzchni działek rolnych nie mniejszej niż l ha, przy czym każda działka rolna nie może mieć mniejszej powierzchni niż 0,10 ha;

2/ wszystkie grunty rolne są utrzymywane zgodnie z normami przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności;

3/ został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. Analiza zdjęć lotniczych znajdujących się w posiadaniu organu pozwala stwierdzić, że łączna powierzchnia działek rolnych zadeklarowanych przez S. G. – K., nie spełnia podstawowego wymogu 1 ha. Łączna powierzchnia działek rolnych zadeklarowanych jako trwałe użytki zielone (łąka trwała lub pastwisko trwałe) wynosi 1,01 ha. Przy czym zadeklarowana powierzchnia działki rolnej B wynosi 0,27 ha (w tym działka [...] - 0,16 ha, działka [...] - 0,11 ha). Organ podał, że w dniu 21 stycznia 2014 r. w gospodarstwie skarżącego została przeprowadzona kontrola w zakresie kwalifikowalności powierzchni. W przypadku działek rolnych A i B nie stwierdzono żadnych nieprawidłowości, powierzchnie zadeklarowane we wniosku na rok 2009 są zgodne z pomiarami wykonanymi w terenie. Natomiast dla działki rolnej B stwierdzono kod DR 13+, który oznacza, że zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest większa od powierzchni stwierdzonej. Powierzchnia stwierdzona działki rolnej B, na której znajduje się łąka trwała, zgodnie z raportem wynosi 0,20 ha, co stanowi różnicę w stosunku do powierzchni deklarowanej o 0,07 ha. Powierzchnia stwierdzona działek rolnych została ustalona w oparciu o wyniki przeprowadzonej w dniu 21.01.2014 r. kontroli na miejscu oraz w oparciu o system informacji geograficznej, o którym mowa w art. 17 rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009. Powierzchnia zadeklarowanych działek rolnych została potwierdzona pomiarami powierzchni ewidencyjno-gospodarczej (PEG) odpowiadającej powierzchni użytkowanej rolniczo w ramach danej działki ewidencyjnej, które zostały wykonane podczas kontroli na miejscu w dniu 21.01.2014 r. Następnie na ich podstawie zostały zaktualizowane dane na istniejących w systemie informatycznym Agencji ortofotomapach, przy użyciu dostępnych w systemie narzędzi.

W opinii organu, na podstawie posiadanych dowodów w sprawie zmianie uległ sposób użytkowania działek ewidencyjnych nr [...] i [...] w stosunku do danych zawartych w Ewidencji Gruntów i Budynków, dotyczący typów użytków występujących na przedmiotowych działkach ewidencyjnych. Z upływem lat zwiększył się obszar zadrzewień. Mając na uwadze powyższe ustalenia, cały zgromadzony w sprawie materiał dowodowy należało odmówić przyznania S. G. – K. przyznania jednolitej płatności obszarowej na rok 2009. Powierzchnia działek rolnych zadeklarowana we wniosku o przyznanie płatności na rok 2009 do jednolitej płatności obszarowej wynosiła 1,01 ha. Powierzchnia działek rolnych stwierdzona w kontroli administracyjnej oraz poparta wynikami kontroli na miejscu wynosi 0,94 ha. Z powierzchni działki rolnej B - 0,27 ha wykluczono z płatności powierzchnię 0,07 ha. Bezpośrednią przyczyną wydania decyzji odmownej jest nie spełnienia przez S. G. – K. podstawowego wymogu posiadania działek rolnych o powierzchni nie mniejszej niż 1 ha.

Organ stwierdził również, że we wniosku o przyznanie płatności na rok 2009 strona ubiegła się także o przyznanie uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych (płatność zwierzęca). We wniosku zadeklarowano powierzchnię 1,01 ha trwałych użytków zielonych (grupa upraw JPO_TUZ). Z analizy art. 7 ust. 2 ustawy wynika, że aby ubiegać się o przyznanie płatność zwierzęcej należy spełnić kryteria do otrzymania jednolitej płatności obszarowej. W związku z odmową przyznania jednolitej płatności obszarowej, na podstawie art. 7 ust. 2 ustawy należało również odmówić przyznania uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych (płatność zwierzęca).

Od powyższej decyzji odwołanie wniósł S. G. – K., domagając się jej uchylenia i orzeczenia co do istoty sprawy poprzez przyznanie płatności na rok 2009 z tytułu jednolitej płatności obszarowej i uzupełniającej krajowej płatności bezpośredniej do powierzchni upraw roślin przeznaczonych na paszę uprawianych na trwałych użytkach rolnych. Strona zarzuciła organowi naruszenie art. 7 i art. 77 K.p.a.

Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa decyzją z dnia 16 czerwca 2014 r. nr [...] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

Organ odwoławczy stwierdził, że najważniejsze okoliczności faktyczne ustalono w wyniku kontroli administracyjnej i kontroli terenowej dot. wniosku strony. Art. 23 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. (Dz. U. WE L 141 z 30.04.2004 r., str. 18 ze zm.) wskazuje, że kontrole tego rodzaju mają na celu skuteczne zweryfikowanie zgodności danych przedstawionych we wniosku, którego będzie dotyczyć, ze stanem faktycznym. Weryfikując prawidłowość zaskarżonego rozstrzygnięcia organ II instancji stwierdził, że powierzchnia uprawniona za 2009 r. do płatności JPO i PZ była mniejsza niż powierzchnia, którą strona zadeklarowała we wniosku o przyznanie tych płatności. Zawyżenia powierzchni uprawnionej do w/w płatności organ l instancji stwierdził w przypadku zadeklarowanej do w/w płatności działki rolnej B. Działka ta została zadeklarowana przez stronę jako obszar o pow. 0,27 ha, z czego 0,16 ha było położone na działce ewid. nr [...], a 0,11 ha na działce [...]. Jak ustalono w zasobach systemu elektronicznego ARiMR znajdują się na dzień wydania niniejszej decyzji 3 zdjęcia lotnicze działek ewid. nr [...] i [...]. Zdjęcia te wykonano w dniach 23-09-2003 r., 20-08-2009 r. oraz 19-08-2009 r. Na wszystkich tych zdjęciach wschodnie części obu w/w działek pokrywają zwarte zadrzewienia. W przypadku dz. [...] (pow. całkowita 0,1787 ha) ich obszar szacowano na 0,10 ha (na każdym z w/w 3 zdjęć ze ZSZiK). Ponieważ pow. uprawnioną na każdym z w/w zdjęć oszacowano na 0,08 ha, a sprawie strona zadeklarowała w ramach tej działki pow. 0,16 ha ostatecznie na działce nr [...] wykluczono 0,08 ha. W przypadku dz. [...] (pow. całkowita 0,1753 ha) obszar zadrzewień ustalono na poziomie 0,03 ha (fot. z 2003 r.) i 0,04 ha (fot. z lat 2009 i 2012). Ponieważ pow. uprawnioną ustalono w sprawie za 2009 r. na póz. 0,13 ha (w oparciu o fot. z 2009 i 2012 r.), a strona zadeklarowała w ramach tej działki za 2009 r. 0,11 ha, ostatecznie za pow. uprawnioną uznano obszar zadeklarowany. Należy tu dodać, że w dniu 21-01-2014 r. przeprowadzono inspekcję terenową w wyniku której pow. uprawnioną do płatności na działce 333 ustalono na poz. 0,07 ha a na dz. 332 - 0,13 ha. Uwzględniając powyższe pow. uprawniona do płatności w ramach działki rolnej B wyniosła 0,21 ha (0,13 ha + 0,08 ha - wg w/w fot. lotniczych) lub 0,20 ha (0,13 ha + 0,07 ha - wg w/w kontroli terenowej). Takie ustalenie oznaczało, że łączna powierzchnia uprawniona do płatności w ramach działek strony wynosiła za 2009 r. 0,95 ha (jeżeli uwzględnić ustalenia oparte o fot. z 2009 r.) albo 0,94 ha (ustalenia ostatniej kontroli terenowej). Ponieważ za każdym razem było to mniej niż 1 ha oznaczało to odmowę płatności dla rolnika. M.in. na tej podstawie rozstrzygnięcie zaskarżone uznano za prawidłowe.

W ocenie organu II instancji wszystkie wspomniane materiały pozwalały i pozwalają wystarczająco i jednoznacznie określić powierzchnię, sposób użytkowania i stan poszczególnych działek rolnych strony w okresie istotnym dla niniejszej sprawy. Dotyczy to w szczególności granic użytkowania rolniczego, w obrębie których ustalano powierzchnię uprawnioną do płatności w ramach poszczególnych działek rolnych. Zdjęcia lotnicze działek strony wykorzystane w niniejszej sprawie są na tyle czytelne, że nie można mówić o takim przesunięciu granic widocznych na tych działkach, czy też istnieniu na tych zdjęciach takich zacienień bądź niedokładności, które znacząco wpływałyby na wyniki w/w pomiarów. Z

uwagi na charakterystykę (zadrzewienia - a więc obiekty stosunkowo trwałe) wykluczonego terenu organ II instancji uznał również, że w/w zdjęcia lotnicze zachowują pełną przydatność do ustalenia pow. uprawnionej do płatności za 2009 r. Pomiary powierzchni uprawnionych do płatności wykonane przez organ odwoławczy na zdjęciach uzyskanych z w/w źródeł dały wyniki takie same jak w decyzji organu l

instancji.

Od powyższej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniósł S. G. – K. domagając się jej uchylenia oraz uchylenia decyzji ją poprzedzającej. Zaskarżonej decyzji zarzucił rażące naruszenie przepisów prawa procesowego tj. art. 7 K.p.a. w związku z art. 77 § 1 K.p.a. poprzez niewyjaśnienie jaka dokładnie powierzchnia uprawniona do płatności jest na działkach ewidencyjnych nr [...] i nr [...], a nadto niezaliczenie do powierzchni uprawnionej działki nr [...] objętej umową dzierżawy. Nadto zarzucił naruszenie art. 107 § 1 K.p.a. poprzez niepowołanie podstawy prawnej, co w efekcie prowadzi do braku możliwości kontroli decyzji.

W uzasadnieniu autor skargi podniósł, że organ administracyjny pominął, iż w posiadaniu skarżącego na podstawie umowy dzierżawy z dnia 2 stycznia 2001 r. znajdowała się także działka położona w Z w obrębie [...] oznaczona nr [...] o obszarze 0,1095 ha. Ustalenia dokonane przez organ administracyjny były wadliwe. Nie wiadomo w jaki sposób wyznaczono granice obszaru porośniętego trawami i granicę obszaru porośniętego drzewami oraz krzewami. Ta kwestia nie znajduje żadnego wyjaśnienia w materiale dowodowym zgromadzonym w sprawie. W sposób całkowicie nieuprawniony organ administracji przerzuca ciężar dowodu na skarżącego twierdząc, że to w jego interesie leży udowodnienie pewnych faktów.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej, podtrzymując przy tym argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) w związku z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.- zwanej dalej "P.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Stosownie zaś do art. 135 P.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Przeprowadzona przez Sąd, w granicach tak określonej kognicji, kontrola legalności zaskarżonej decyzji, wykazała, że skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa oraz poprzedzająca ją decyzja Kierownika Biura Powiatowego ARiMR naruszają prawo w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie ich z obrotu prawnego.

W tym miejscu należy podkreślić, że organy orzekające w sprawie były związane prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 7 maja 2013 r., sygn. akt III SA/Kr 1139/12. Co więcej obecnie orzekający skład Sądu również jest związany oceną prawną wyrażoną w tym orzeczeniu.

W wyroku tym Sąd wyraził pogląd, że przepis art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego ustanawia w punktach 1, 2, 2a i 3, cztery przesłanki przyznania rolnikowi jednolitej płatności obszarowej. Jedną z tych – koniecznych – przesłanek, jest posiadanie przez rolnika działek rolnych o łącznej powierzchni nie mniejszej niż określona w opisanym tam załączniku, tj. nie mniejszej niż 1 ha. Pozostałe przesłanki konieczne do przyznania jednolitej płatności obszarowej przewidziane w tym przepisie (pkt. 2, 2a, 3) nie dotyczą kwestii obszarowych. Zgodnie zatem z art. 2 pkt. 1 ustawy – działkę rolną stanowi działka w rozumieniu art. 2 pkt. 1 rozporządzenia nr 1122/2009, o pow. nie mniejszej niż 0, 1 ha. Natomiast przepis art. 2 pkt. 1 rozporządzenia nr 1122/2009 definiuje działkę rolną jako zwarty obszar gruntu, zgłoszony przez jednego rolnika i obejmujący nie więcej niż jedną grupę upraw, z zastrzeżeniami zawartymi w zd. 2 i 3. Przepis ten nie ustanawia więc dla uznania gruntu za działkę rolną żadnych innych warunków, oprócz tego, aby był to obszar gruntu zwarty i obejmował nie więcej niż jedną grupę upraw. W szczególności przepis ten nie wymaga, aby rolnik ubiegający się o przyznanie jednolitej płatności obszarowej, deklarował na potrzeby uzyskania tej płatności pełne wykorzystanie działki rolnej. Dlatego za błędne należy uznać stanowisko organu, według którego przepis art. 7 ust. 1 pkt. 1 ustawy wymaga, aby minimalna łączna wielkość działki rolnej na potrzeby ubiegania się o płatności obszarowe wynosząca w polskich warunkach 1 ha, była w całości przeznaczona pod uprawy, zgodnie z obowiązującymi normami. W świetle obowiązujących przepisów ustawy, niewykluczone jest istnienie działki rolnej, której powierzchnia bezpośrednio przeznaczona na rolnicze wykorzystanie jest mniejsza, niż całkowita wielkość tej działki rolnej. Dotyczy to również działki rolnej (działek rolnych) w granicach minimalnej wielkości, dającej prawo do ubiegania się o przyznanie jednolitej płatności obszarowej. tj. 1 ha. Organ prowadzący postępowanie ma na podstawie art. 3 ust. 2 pkt. 1 i 2 ustawy obowiązek stania na straży praworządności, oraz wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego sprawy. Konsekwencją powyższego jest, iż wynik wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego powinien znaleźć odzwierciedlenie w treści uzasadnienia podjętej decyzji a twierdzenia organu tak co do ustaleń faktycznych, jak i co do oceny dowodów powinny wynikać z materiału dowodowego sprawy. Organy nie są również zwolnione od stosowania przepisu art. 107 § 3 K.p.a. określającego wymogi, jakim powinno odpowiadać uzasadnienie decyzji administracyjnej. Oznacza to, że organ wydając decyzję w przedmiocie przyznania pomocy, o której mowa w ustawie nie może w sposób dowolny dokonać oceny materiału dowodowego. Powinien wskazać fakty, które uznał za udowodnione, dowody, na których się oparł, oraz przyczyny, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne powinno zawierać wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa.

Sąd rozpoznający niniejszą sprawę również związany jest poglądem prawnym wyrażonym we wskazanym wyżej wyroku. Podkreślić należy, że Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 1 sierpnia 2012 r., sygn. akt II GSK 998/11 wyraźnie stwierdził, że przepisy art. 7 ust. 1 powołanej ustawy, regulujące kwestię przyznania rolnikowi prawa do jednolitej płatności obszarowej, m.in. ze względu na fakt posiadania działki rolnej o łącznej powierzchni nie mniejszej niż 1 ha, nie wymagają, aby cała przestrzeń tego minimalnego obszaru działki była wyłącznie przeznaczona dla rolniczego wykorzystania. Powołany przepis nie stanowi także podstawy do zmniejszenia lub pozbawienia rolnika jednolitej płatności obszarowej, jeżeli w wyniku kontroli stwierdzono mniejszy niż 1 ha, jak to deklarował rolnik, obszar rolniczego wykorzystania działki, gdyż to stanowi przedmiot regulacji przepisów art. 58 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009.

Wskazać należy, że zgodnie z art. 153 P.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Ocena prawna dotyczyć może w szczególności stanu faktycznego sprawy, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego oraz kwestii zastosowania określonego przepisu prawa materialnego lub procesowego do wydania danego rozstrzygnięcia. Związanie, w rozumieniu tego przepisu, oznacza, że organ nie może formułować nowych ocen prawnych, sprzecznych z wyrażonym poglądem sądu, lecz zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie. Z kolei między oceną prawną, a wskazaniami co do dalszego postępowania zachodzi ścisły związek. Stanowią one bowiem konsekwencję oceny prawnej, zwłaszcza oceny przebiegu postępowania przed organami administracji i rezultatu tego postępowania w postaci materiału dowodowego zebranego w danej sprawie. Wskazania co do dalszego postępowania wytyczają kierunek działania organu przy ponownym rozpatrzeniu sprawy, określając sposób jego postępowania w przyszłości. Zmierzają do uniknięcia błędów już popełnionych oraz wskazują kierunek, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia jego wadliwości. Kontrola rozstrzygnięcia wydanego po ponownym rozpatrzeniu sprawy w pierwszej kolejności sprowadza się do oceny, czy organ podporządkował się wskazanym wytycznym i ocenie prawnej wyrażonej przez sąd oraz oceny ewentualnych nowych okoliczności, które zaistniały już po jego wydaniu, gdyż jest to główne kryterium poprawności nowowydanej decyzji. Natomiast te kwestie, które były już przedmiotem oceny sądu i co do których sąd nie dopatrzył się uchybień w działaniu organu administracji, ponownie oceniane być nie mogą (wyrok NSA z dnia 25 października 2006 r. sygn. akt I OSK 1377/05, wyrok NSA z dnia 25 października 2011 r. sygn. akt II OSK 1501/10, wyrok WSA w Gdańsku z dnia 14 grudnia 2011 r. sygn. akt I SA/Gd 857/11, wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 15 września 2011 r. sygn. akt I SA/Go 599/11). W orzecznictwie przyjęto pogląd, iż wyłączenie obowiązku podporządkowania się ocenie prawnej oraz zaleceniom, co do dalszego postępowania może mieć miejsce tylko i wyłącznie w przypadku zmiany stanu prawnego lub faktycznego, czyniącego pogląd wyrażony w tym wyroku nieaktualnym. (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 28 lutego 2013 r. sygn. akt I SA/Wa 2053/12, wyrok WSA w Warszawie z dnia 28 listopada 2012 r., sygn. akt VIII SA/Wa 606/12.). Natomiast zgodnie z art. 170 P.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Dlatego też na obecnym etapie rozpoznania sprawy Sąd jest związany prawomocnym wyrokiem z dnia 7 maja 2013 r.

Zdaniem Sądu orzekającego w niniejszej sprawie, organy administracji publicznej nie zastosowały się do zacytowanej, wiążącej oceny prawnej dokonanej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie. Organy dalej bowiem twierdzą, że S. G. – K. nie przysługuje jednolita płatność obszarowa, gdyż powierzchnia działek rolnych jest mniejsza niż 1 ha. Zadeklarowana we wniosku o przyznanie płatności na rok 2009 wynosiła 1,01 ha. Natomiast powierzchnia działek rolnych stwierdzona podczas kontroli administracyjnej wynosi 0,94 ha. Z powierzchni działki rolnej B – 0,27 ha wykluczono z płatności powierzchnię 0,07 ha. Z tego wynika, że organy orzekające w sprawie nie zastosowały się do wytycznych Sądu. Przede wszystkim w prawomocnym wyroku Sąd jednoznacznie stwierdził, iż skarżący dysponował gruntami rolnymi o łącznej powierzchni 1 ha, co uprawniało go do ubiegania się o jednolitą płatność obszarową. Natomiast ustalenie przez organ, że powierzchnia uprawniona do płatności wynosi mniej niż 1 ha nie dawało podstaw do odmowy przyznania jednolitej płatności obszarowej, a jedynie do zastosowania przepisu art. 58 rozporządzenia 1122/2009, regulującego kwestie pomniejszenia płatności. Zestawienie powierzchni działek skarżącego – 1,01 ha, z powierzchnią wykluczoną przez organ – 0, 07 ha nie wskazuje, aby istniały podstawy do odmowy przyznania płatności, a jedynie do jej zmniejszenia.

Biorąc powyższe pod uwagę wskazać należy, że organy administracyjne orzekające w sprawie naruszyły wskazane wyżej przepisy. Na marginesie wypada zauważyć, że jeżeli organ nie zgadzał się z oceną prawną wyrażoną w wyroku WSA w Krakowie sygn. akt III SA/Kr 1139/12 miał prawo wniesienia skargi kasacyjnej. Skoro tego nie uczynił to powinien zdawać sobie sprawy z mocy wiążącej prawomocnego orzeczenia sądu i konieczności zastosowania się do wytycznych w nim zawartych. Ponownie rozpoznając sprawę organ I i II instancji zastosuje się do wskazań zawartych w niniejszym orzeczeniu.

Mając wszystko to na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c P.p.s.a., orzekł jak w punkcie pierwszym wyroku.

O kosztach postępowania (pkt 2 wyroku) orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a.