Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt I SA/Ke 499/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2006-01-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne: Podatek dochodowy od osób fizycznych
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: ART.145 PAR.1 PKT 1A, ART.152, ART.200
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art.183
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
article: art.11, art.10, art.17 ust.2, art.21 ust.1 pkt5
journal: Dz.U. 1991 nr 80 poz 350
law: Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych.

SENTENCJA

Sygnatura akt: I SA/Ke 499/05 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 19 stycznia 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Rojek, Sędziowie: Sędzia WSA Maria Grabowska (spr.), Sędzia NSA Grażyna Jarmasz, Protokolant: Referent stażysta Michał Gajda, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19.01.2006 r. sprawy ze skargi M. G. na decyzje Dyrektora Izby Skarbowej . z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie określenia za 1998 r. straty z udziału w nieruchomości i umorzenia postępowania podatkowego w zakresie należnego podatku dochodowego od osób fizycznych od dochodów z innych źródeł oraz z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 1999 r. 1.Uchyla zaskarżone decyzje. 2. Zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącej 560 zł (pięćset sześćdziesiąt) tytułem zwrotu kosztów postępowania. 3. Określa, że zaskarżone decyzje nie podlegają wykonaniu w całości.


UZASADNIENIE

I SA/Ke 499/05

U Z A S A D N I E N I E

Decyzją z dnia [...] znak [...] Dyrektor Izby Skarbowej po rozpoznaniu odwołania M. G. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z dnia [...] w sprawie określenia za 1998 r. dla M. G. straty z udziału w nieruchomości w wysokości [...] zł i umorzenia postępowania podatkowego w zakresie należnego podatku dochodowego od osób fizycznych od dochodów z innych źródeł. Decyzją z dnia [...] znak : [...] Dyrektor Izby Skarbowej, po rozpoznaniu odwołania M. G. od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego znak : [...] z dnia [...] w sprawie określenia za 1999 r. należnego podatku dochodowego od osób fizycznych w kwocie [...]zł, uchylił zaskarżoną decyzję i określił dla M. G. podatek dochodowy od osób fizycznych za rok 1999 w kwocie [...]zł.

W motywach rozstrzygnięć organ odwoławczy wskazał, że w zeznaniu podatkowym PIT- 32 za rok 1998 M. G. wykazała dochód do opodatkowania w łącznej wysokości [...]zł, z czego z emerytury [...]zł, z działalności wykonywanej osobiście [...] zł oraz z pozostałych źródeł [...]zł. Ponadto z najmu wykazała: przychód w wysokości [...]zł, koszty uzyskania przychodu w kwocie [...] zł oraz stratę w wysokości [...] zł. Podatek dochodowy po odliczeniu wydatków na odpłatne świadczenia zdrowotne wyniósł [...]zł. W zeznaniu podatkowym PIT - 30 o wysokości dochodów osiągniętych w 1999 r. M. G. wykazała dochód do opodatkowania w łącznej wysokości [...]zł, z czego z emerytury [...]zł, z działalności wykonywanej osobiście [...] zł. Z innych źródeł wykazała przychód w kwocie [...] zł, koszty uzyskania przychodów w kwocie [...] zł oraz stratę w wysokości [...] zł. Podatek dochodowy, po odliczeniach składki na ubezpieczenie zdrowotne oraz wydatków mieszkaniowych, wyniósł kwotę [...]zł. Podatniczka w zeznaniu wykazała nadpłatę [...]zł.

W wyniku kontroli przeprowadzonej przez organ podatkowy pierwszej instancji ustalono, że w latach :1998 - 1999 M. G. była współwłaścicielką w 1/16 części nieruchomości położonej w K. u zbiegu ulic M. i S. W wyniku wewnętrznych ustaleń między współwłaścicielami zajmowała lokal użytkowy o pow. 55 m2 wynajmowany firmie A. Z tego najmu podatniczka wykazała w 1998 r. przychód w wysokości [...]zł, koszty uzyskania przychodu w kwocie [...] oraz stratę w wysokości [...]zł, zaś w 1999 r. przychód z najmu w kwocie [...]zł , koszty uzyskania przychodu w kwocie [...]zł oraz stratę w kwocie [...]zł. Pomiędzy współwłaścicielami nie nastąpiło zniesienie współwłasności i wydzielenie lokali do wyłącznego użytkowania przez współwłaścicieli. Zdaniem organu, stosownie do art. 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych obligowało to podatnika do wykazania przychodu z tytułu posiadania udziału w 1/16 części we wszystkich wynajmowanych pomieszczeniach. W związku z powyższym organ pierwszej instancji, ponownie rozpoznając sprawę podatku za rok 1998, ustalił przychód z najmu lokali znajdujących się na przedmiotowej nieruchomości w wysokości [...]zł. Wziął pod uwagę faktycznie uzyskany przychód z wynajmu pomieszczeń użytkowych pozostających w gestii zarządcy w kwocie [...]zł, czynsz regulowany za lokale mieszkalne w wysokości [...]zł, przychód z tytułu reklamy w kwocie [...]zł, odsetki od środków na rachunku bankowym utrzymywanym w związku z zarządzaniem nieruchomością w kwocie [...]zł, odsetki za nieterminowe wpłaty czynszów w wysokości [...]zł oraz przychód z wynajmu lokali użytkowych , uzyskany bezpośrednio przez współwłaścicieli : M. G., P. G. i M. P. – [...]zł. Za rok 1999 organ odwoławczy, uznając za uzasadnione w części odwołanie pełnomocnika podatniczki, ustalił przychód z najmu na kwotę [...]zł, na który składają się: przychód z najmu lokali użytkowych, pozostających w gestii zarządcy w kwocie [...]zł, czynsz regulowany za lokale mieszkalne w kwocie [...]zł, z tytułu umieszczenia transparentu. [...]zł, oraz odsetki od środków na rachunku bankowym utrzymywanym w związku z zarządzaniem nieruchomością w kwocie [...]zł.

Do przychodu organ podporządkował koszty uzyskania przychodów. Uwzględniono koszty nieruchomości w 1998r. wysokości [...]zł i w 1999 r. w wysokości [...]zł na które składają się faktycznie poniesione przez zarządcę wydatki na utrzymanie nieruchomości, oraz amortyzacja tej nieruchomości. Z uwagi na fakt, że tylko część nieruchomości była wynajmowana, ustalono procentowy udział powierzchni wynajmowanej do całkowitej powierzchni i wskaźnik ten zastosowano do kosztów uzyskania przychodu, otrzymując wysokość kosztów przypadających na wynajmowaną powierzchnię t.j. kwotę [...]zł w 1998 r. i kwotę [...]zł w 1999 r. Różnica pomiędzy ustalonym przychodem w 1998 r. w wysokości [...]zł, a kosztami uzyskania przychodów, stanowi stratę w wysokości [...] zł, z czego strata przypisana podatniczce z tytułu posiadania udziału do 1/16 części nieruchomości wynosi kwotę [...]zł. Za 1999 rok, według ustaleń organu odwoławczego, dochód z najmu nieruchomości wyniósł kwotę [...]zł z czego dochód M. G. kwotę [...]zł. Organ odwoławczy, powołując się na treść art. 9 ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wskazał, że dochód podlega obniżeniu o kwotę [...]zł, t. j. o 1/3 wysokości straty określonej dla M. G. za rok 1998.

Organ nie uznał za zasadny zarzutu M. G., że został naruszony przepis art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych przez zakwalifikowanie jako przychodu kwot faktycznie przez nią nie otrzymanych. Wskazał że kwota otrzymana przez nią w 1998 r. w gotówce t.j. [...]zł oraz w 1999 r. [...]zł przewyższają kwoty przychodu przypadającego na podatniczkę według ustaleń organu, a wynikającego z tytułu udziału we współwłasności. W ocenie organu rachunek bankowy związany z zarządem nieruchomością nie był rachunkiem osoby fizycznej, a odsetki naliczone od środków pozostających na tym rachunku nie były odsetkami osoby fizycznej, ale były nierozerwalnie związane z najmem jako źródłem przychodów, a zatem nie mogą być zaliczone do źródła przychodów kapitały pieniężne. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 182 § 1 i art. 183 Ordynacji podatkowej organ wskazał, że skarżąca została wezwana do przedłożenia w terminie 7 dni wydruków i stanów konta bankowego prowadzonego w związku z zarządzaniem nieruchomością lub udzielenia stosownego upoważnienia dla organu i w wyznaczonym terminie nie przedłożyła żądanych dokumentów. Uprawniało to organ do wystąpienia do Banku o stosowną informację, a zatem brak jest podstaw do uznania zarzutu naruszenia wskazanych przepisów.

W skargach wniesionych do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie M. G., wniosła o uchylenie zaskarżonych decyzji Dyrektora Izby Skarbowej. Decyzji z dnia [...] znak: [...], zarzuciła naruszenie art. 182 i 183 Ordynacji podatkowej poprzez naruszenie zasad postępowania podatkowego, przy uzyskaniu informacji z banku dotyczącej rachunku bankowego prowadzonego w związku z zarządem nieruchomości, zaś obydwu zaskarżonym decyzjom naruszenie art. 11 ust. 1 i art. 17 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W ocenie skarżącej, przychody z najmu uzyskane przez zarządcę sądowego, które nie zostały skarżącej faktycznie wypłacone, nie mogą stosownie do treści art. 12 cytowanej ustawy, stanowić przychodu. Ponadto według skarżącej podział faktyczny czynszów pomiędzy współwłaścicielami jest inny niż wynika z wielkości udziałów. Naruszenie art. 17 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wynika z błędnego przyjęcia przez organy podatkowe odsetek od środków na rachunku bankowym prowadzonym dla zarządzanej nieruchomości, za przychody z najmu. Stanowisko to skarżąca podtrzymała w piśmie z dnia 7 września 2005 r. Podkreśliła, że skoro organ ocenił przychody jako przychody z najmu, to nie mógł uznać, że utrzymywanie rachunku bankowego było związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Ponadto decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] znak : [...] skarżąca zarzuciła naruszenie art. 9 ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych przez pomniejszanie dochodu o kwoty mniejsze niż 1/3 straty faktycznie poniesionej w roku poprzednim.

Dyrektor Izby Skarbowej w odpowiedzi na skargę podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniach zaskarżonych decyzji i wniósł o oddalenie skarg

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Sądy Administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych Dz. U. Nr 153, poz. 1269). Ocenie sądów podlega zgodność aktów administracyjnych, w tym przypadku decyzji, zarówno z przepisami prawa materialnego jak i procesowego. Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Oceniając zaskarżone decyzje Dyrektora Izby Skarbowej z punktu widzenia wskazanego kryterium należy stwierdzić, że zostały wydane z naruszeniem prawa.

W art. 10 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, powoływanej dalej jako u.p.d.o.f. ustawodawca wskazał źródła przychodów, specyfikując je w ust. 1 pkt. 1- 8. Ustalenie z jakiego źródła przychodów pochodzi przychód osiągnięty przez podatnika ma ogromne znaczenie praktyczne, gdyż determinuje sposób postępowania przy wymiarze podatku dochodowego. W zależności od źródła przychodów , przychodami są wartości otrzymane lub pozostawione do dyspozycji podatnika , kwoty należne, choćby nie zostały otrzymane, wartość otrzymanych nieodpłatnie świadczeń . Istota sporu między stronami dotyczy ustalenia, czy odsetki od środków na rachunku bankowym utrzymywanym w związku z zarządem nieruchomością, której zarządcą sądowym , a jednocześnie współwłaścicielem w 1998 i 1999 roku była skarżąca, stanowiły przychód z najmu nieruchomości , jak wskazały organy podatkowe, czy też jak twierdzi skarżąca , przychód z kapitałów pieniężnych. Art. 10 u.p.d.o.f. wymienia jako odrębne źródła przychodów : w ust. 1 pkt. 6 przychody z najmu, zaś w pkt. 7 przychody z kapitałów pieniężnych. Wyjaśnienie pojęcia przychodów z kapitałów pieniężnych zawiera art. 17 u.p.d.o.f. który w pkt. 2 wskazuje jako przychody z kapitałów odsetki od wkładów oszczędnościowych i środków na rachunkach bankowych z wyjątkiem utrzymywanych z związku z prowadzoną działalnością gospodarczą. Zatem ustawodawca wprowadził jako jedyną przyczynę wyłączenia odsetek od środków na rachunku bankowym za przychód z kapitału, utrzymywanie rachunku w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą. Nie ma wymogu by był to rachunek osoby fizycznej i bez znaczenia jest źródło pochodzenia środków na rachunku bankowym. Organy podatkowe ustaliły, że rachunek bankowy był prowadzony w związku z zarządem nieruchomością wspólną, za pośrednictwem rachunku odbywał się przepływ pieniędzy związanych z nieruchomością. Współwłaściciele dokonywali wpłat tytułem zaliczek na koszty utrzymania nieruchomości, na rachunek wpłacano czynsze najemców, skarżąca z rachunku pobierała wynagrodzenie z tytułu sprawowania zarządu .Sprawowanie zarządu nieruchomości przez zarząd- . cę sądowego nie jest prowadzeniem działalności gospodarczej. Celem zarządu jest zapewnienie prawidłowego gospodarowania nieruchomością, gdy tymczasem działalność gospodarczą cechuje zawodowy charakter, powtarzalność działań, uczestnictwo w obrocie gospodarczym oraz ukierunkowanie na osiągnięcie zysku. Wyłącza to przyjęcie, że rachunek był utrzymywany w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą. W związku z powyższym zakwalifikowanie przez organy podatkowe odsetek od środków na rachunku bankowym utrzymywanym w związku z zarządem nieruchomością wspólną jako przychodów z najmu , a nie jako przychodu z kapitałów pieniężnych stanowi naruszenie art. 17 pkt 2 u.p.d.o.f. Naruszenie to ma istotny wpływ na rozstrzygnięcie , bowiem stosownie do unormowania zawartego w art. 21 ust. 1 pkt 5 u.p.d.o.f. przychody z tytułu odsetek od środków na rachunkach bankowych były w 1998 i 1999 roku zwolnione od podatku dochodowego.

Podnieść należy, że środki na rachunku bankowym prowadzonym w związku z zarządem nieruchomością, jak ustaliły organy podatkowe pochodziły z różnych źródeł : zaliczki współwłaścicieli, wpłaty z tytułu najmu i zakwalifikowanie odsetek od środków na rachunku bankowym jako przychodów z najmu jest nawet z tego względu chybione.

W ocenie Sądu niezasadny jest zarzut naruszenia art. 11 ust. 1 u.p.d.o.f. Organy podatkowe prawidłowo wskazały, że otrzymane przez skarżącą i wykazane w zeznaniach o wysokości dochodu kwoty w 1998 r. – [...]zł , oraz w 1999 r. – [...] zł, przewyższają kwoty wyliczone przez organy, jako przypadające skarżącej z tytułu udziału we współwłasności w 1/16 części. Bez znaczenia zatem pozostaje fakt ewentualnych rozliczeń pomiędzy współwłaścicielami. Także zarzut naruszenia art. 182 i 183 ordynacji podatkowej nie zasługuje na uwzględnienie. Organy wykazały, że wystąpienie do Banku o informację w zakresie obrotów i stanów rachunku utrzymywanego w związku z zarządem było poprzedzone wezwaniem podatniczki do udzielenia stosownej informacji zgodnie z dyspozycją art. 183 Ordynacji podatkowej.

Z powyższych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 powołanej ustawy Właściwość Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Kielcach do rozpoznania sprawy wynika z rozporządzenia Prezydenta RP z dnia 13 sierpnia 2004 w sprawie przekazania Wojewódzkim Sądom Administracyjnym w Gorzowie Wielkopolskim i Kielcach rozpoznawania spraw z obszaru województwa lubuskiego i świętokrzyskiego należących do właściwości Wojewódzkich Sądow Administracyjnych w Poznaniu i Krakowie ( Dz.U. Nr. 187 poz. 1926 ).