Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 837/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-04-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: journal: Dz.U.UE.L 2006 nr 368 poz 15  art. 47
law: Rozporządzenie Komisji (WE) NR 1974/2006 z dnia 15 grudnia 2006 r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady  (WE) nr 1698/2005 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich  (EFRROW)
article: par. 19 pkt 7;  par. 22
journal: Dz.U. 2017 poz 1159
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania  pomocy finansowej w ramach działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007- 2013.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Fularski, Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kobylski (sprawozdawca), Sędzia WSA Justyna Mazur, Protokolant Sekretarz sądowy Karolina Kaca, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2019 r. w Radomiu sprawy ze skargi M. K. na decyzję Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] września 2018 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności finansowych w ramach działania programu "Ułatwienie startu młodym rolnikom" 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] maja 2018 r. nr [...]; 2) zasądza od Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącego M. K. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną do Sądu decyzją z dnia [...]września 2018 r. Nr [...], po rozpatrzeniu odwołania M. K. (dalej: "skarżący", "strona"), Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] (dalej: "Prezes ARiMR" lub "organ odwoławczy"), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm.; dalej: "k.p.a."), w związku art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (j.t. Dz. U. z 2017 r., poz. 2137 ze zm.; dalej: "ustawa o ARiMR") utrzymał w mocy decyzję Dyrektora [...]Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: "Dyrektor ARiMR" lub "organ I instancji") z dnia [...]maja 2018r. Nr [...]. Przedmiotem tych rozstrzygnięć było ustalenie kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu "Ułatwiania startu młodym rolnikom" w wysokości [...]zł.

U podstaw podjętego w tej sprawie rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia.

Decyzją nr [...]z dnia [...]listopada 2010 r. Dyrektor [...]Oddziału Regionalnego ARiMR, przyznał M. K. pomoc finansową z tytułu "Ułatwiania startu młodym rolnikom" w wysokości [...]zł, z zastrzeżeniem dopełnienia warunków. Zgodnie z ww. decyzją, w pkt 4 c pouczenia, strona została zobowiązana do osiągnięcia powierzchni użytków rolnych w gospodarstwie nie mniejszej niż średnia powierzchni gruntów rolnych w gospodarstwie rolnym w kraju (10,15 ha) oraz nie większej niż 300 ha, do dnia upływu 3 lat od dnia doręczenia decyzji o przyznaniu pomocy. Natomiast zgodnie z pkt 5 lit. g decyzji, strona została zobowiązana m.in. do: przedłożenia w Agencji dokumentu potwierdzającego spełnienie warunku dotyczącego minimalnej powierzchni użytków rolnych w gospodarstwie, nie mniejszej niż średnia powierzchnia gruntów rolnych w gospodarstwie rolnym w kraju w terminie 60 dni od dnia upływu 3 lat od dnia doręczenia decyzji o przyznaniu pomocy (tj. w terminie od dnia [...] listopada 2013 r. do dnia [...] stycznia 2014 r.).

W dniu [...] marca 2011 r. skarżący złożył w [...]Oddziale Regionalnym ARiMR wniosek o płatność. Wniosek o płatność został uznany za kompletny i poprawny, a pomoc została wypłacona w dniu [...]maja 2011 r.

W dniu [...]lutego 2014 r. do organu I instancji zostały złożone przez skarżącego

i J. K. następujące dokumenty:

1) umowa dzierżawy z dnia [...]października 2013 r. zawarta pomiędzy M.K., a S. W. na wydzierżawienie nieruchomości rolnej położonej w [...]oznaczonej jako działka nr [...]o powierzchni [...] ha;

2) umowę dzierżawy z dnia [...]października 2013 r. zawartą pomiędzy M. K. a J. S. na wydzierżawienie nieruchomości rolnej o powierzchni [...]ha;

3) pełnomocnictwo z dnia [...] stycznia 2014 r. udzielone przez M. K. swojej matce J. K.;

4) pismo J. K., pełnomocnika strony o uwzględnienie nieterminowego złożenia dokumentów potwierdzających spełnienie warunku dotyczącego minimalnej powierzchni użytków rolnych w gospodarstwie, nie mniejszej niż średnia powierzchnia gruntów rolnych w gospodarstwie rolnym w kraju w terminie 60 dni od dnia upływu 3 lat od dnia doręczenia decyzji o przyznaniu pomocy, tj. do dnia [...] stycznia 2014 r.;

5) kartę medycznych czynności ratunkowych z dnia [...]stycznia 2014 r.

W dniu [...]maja 2017 r. do organu I instancji wpłynęło wyjaśnienie skarżącego,

z którego wynikało, iż od [...] stycznia 2012 r. do [...] lutego 2012 r. był hospitalizowany na Oddziale [...], na dowód czego została dołączona karta informacyjna leczenia szpitalnego z Samodzielnego Wojewódzkiego Publicznego Zespołu Zakładów [...]Opieki Zdrowotnej w [...].

Decyzję nr [...]z [...]lipca 2017 r. Dyrektor ARiMR orzekł o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności finansowych z tytułu ułatwiania startu młodym rolnikom w wysokości [...]zł. Prezes ARiMR decyzją nr [...]z dnia [...]grudnia 2017 r. uchylił zaskarżoną decyzję nr [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W związku z kierowaniem przez organ I instancji korespondencji do skarżącego, z pominięciem ustanowionego pełnomocnika, Prezes ARiMR uznał, iż jej treść nie wywołała jakichkolwiek skutków prawnych dla strony, zwłaszcza dotyczących jej zobowiązań. Dlatego też organ odwoławczy nakazał ponownie wystosować do pełnomocnika strony pismo zawiadamiające o stwierdzonych nieprawidłowościach i w zależności od daty jego doręczenia (przed upływem przedawnienia zobowiązania, które ulega w dniu [...]stycznia 2018 r.) – rozstrzygnąć sprawę wydając stosowną decyzję.

Pismem z dnia [...]stycznia 2018 r. Dyrektor ARiMR wezwał pełnomocnika strony do złożenia wyjaśnień w sprawie nieterminowego złożenia dokumentów potwierdzających spełnienie warunku dotyczącego minimalnej powierzchni użytków Pismo zostało doręczone pełnomocnikowi strony w dniu [...]stycznia 2018 r.

W odpowiedzi pełnomocnik skarżącego J. K. w piśmie z dnia [...]stycznia 2018 r. wskazała, iż z dniem [...]stycznia 2014 r. jej syn – M. K. udzielił jej pełnomocnictwa do reprezentowania go w ARiMR (w aktach sprawy), ponieważ choroba ([...]) uniemożliwiły mu załatwianie bieżących spraw dotyczących prowadzenia gospodarstwa rolnego. Nie posiadała w tamtym czasie informacji, iż syn nie złożył wymaganych dokumentów. Według wyjaśnienia pełnomocnika skarżącego pierwsza próba dostarczenia dokumentów potwierdzających spełnienie warunku powiększenia powierzchni gruntów rolnych w gospodarstwie do średnie powierzchni gruntów rolnych w kraju miała miejsce w [...]stycznia 2014 r. (tj. ostatniego dnia terminu na spełnienie zobowiązania) w Biurze Powiatowym ARiMR w [...]. Tego dnia J. K. dzwoniła do Biura Powiatowego w celu złożenia umów dzierżaw u osoby prowadzącej sprawę jej syna i uzyskała informację, że osoby prowadzącej sprawę M. K. nie ma w pracy. Następnego dnia J. K. ponownie zadzwoniła do Biura Powiatowego ARiMR w [...]i uzyskała informacje, że osoba prowadząca sprawę jej syna już tam nie pracuje, a dokumenty dotyczące sprawy należy złożyć w [...]Oddziale Regionalnym ARiMR w [...]. W związku z powyższym w dniu [...]stycznia 2014r. J. K. postanowiła osobiści złożyć ww. dokumenty w [...]Oddziale Regionalnym ARiMR w [...], jednak w drodze do [...]uległa wypadkowi, co potwierdza karta medycznych czynności ratunkowych.

Decyzją nr [...] z [...]maja 2018 r. Dyrektor ARiMR, działając na podstawie art. 29 ust. 1, ust. 2 i ust. 8 ustawy o ARiMR w związku z § 20 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Ułatwiania startu młodym rolnikom" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz.U. z 2014 poz. 201 ze zm.; dalej: "rozporządzenie wykonawcze"), ustalił skarżącemu kwotę nienależnie pobranych płatności w wysokości [...]zł.

Skarżący (reprezentowany przez pełnomocnika) odwołał się od powyższej decyzji. Pełnomocnik skarżącego wskazał, iż na dzień wydania decyzji o przyznaniu pomocy finansowej nr [...] czyli przed [...]listopada 2010 r. nie miał wiedzy

na temat jego zobowiązań, ponieważ nie był jego pełnomocnikiem (pełnomocnictwo zostało udzielone z dniem [...] stycznia 2014 r.). W dalszej części odwołania podniósł,

iż leczenie z powodu choroby utrudniało dotrzymanie terminów w okresie od [...].11.2013 r. do dnia [...].01.2014 r. co przekłada się na to, że w tym okresie skarżący nie pamiętał o swoich zobowiązaniach i nie informował o nich pełnomocnika. Pełnomocnik skarżącego dowiedział się o nich przypadkiem w ostatnim dniu zobowiązania. Choroba syna jak również wypadek któremu uległ pełnomocnik są – zdaniem pełnomocnika skarżącego – niepodważalnym dowodem siły wyższej. Wraz z odwołaniem skarżący złożył do Prezesa ARiMR zaświadczenie lekarskie z dnia [...].08.2017 r. ([...]), iż od dnia [...].03.2012 r. rozpoznano u niego chorobę [...]i adnotacją, że w okresie [...].11.2013 r. do [...].01.2014 r. miało miejsce leczenie z powodu choroby, która mogła utrudniać dotrzymywanie terminów administracyjnych.

Prezes ARiMR wskazaną na wstępie niniejszego uzasadnienia decyzją z [...]września 2018 r. orzekł o jej utrzymaniu w mocy. Przytoczył brzmienie art. 29 ust. 1 ustawy o ARiMR oraz wskazał jakie przepisy krajowe stanowiące podstawę przyznawania płatności z tytułu "Ułatwiania startu młody rolnikom". Następnie przytoczył treść § 19 pkt 7 rozporządzenia wykonawczego.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że w dniu [...]lutego 2014 r., a zatem po terminie wynikającym z przepisów rozporządzenia, pełnomocnik skarżącego przedłożyła

w [...]Oddziale Regionalnym ARiMR wymagane dokumenty potwierdzające spełnienie warunku dotyczącego minimalnej powierzchni użytków rolnych w gospodarstwie (...) nie mniejszej niż średnia powierzchnia gruntów rolnych w kraju, tj. umowę dzierżawy gruntów rolnych z dnia [...].10.2013 r. obejmującej działkę numer [...]o powierzchni [...] ha oraz umowę dzierżawy z dnia [...].10.2013 r. obejmującej działkę numer [...]o powierzchni [...] ha, oświadczenie w sprawie nieterminowego zgłoszenia informacji, z którego wynika, iż dokumenty nie zostały złożone w terminie tj. do dnia [...].01.2014 r., bowiem w dniu [...].01.2014 r. próbowała bezskutecznie rozmawiać z pracownikiem ARiMR, a w dniu [...].01.2014 r. gdy zaplanowała osobiście dostarczyć dokumenty do ARiMR uległa wypadkowi, na dowód czego dołączyła kartę medycznych czynności ratunkowych.

Następnie Prezes ARiMR wskazał, iż w trakcie prowadzonego postępowania odwoławczego, pismem z dnia [...] lipca 2018 r. wezwał pełnomocnika strony do przedłożenia orzeczenia lekarza rzeczoznawcy Kasy lub orzeczenia komisji lekarskiej Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego dotyczącego trwałej lub okresowej całkowitej niezdolności do pracy M. K. w gospodarstwie rolnym, zgodnie z art. 46 ust. 2 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz.U. z 2017 r. poz. 2336 ze zm.) lub orzeczenia lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o niezdolności M. K. do pracy, o którym mowa w art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. z 2018 r., poz. 1270 j.t.). W odpowiedzi na wezwanie Prezesa ARiMR, pełnomocnik strony ponownie wskazała, iż nieterminowe złożenie dokumentów spowodowane było chorobą syna oraz faktem, że uległa wypadkowi. Nadto podniosła, iż syn zapomniał o przedłożeniu dokumentów, a ona jako pełnomocnik również nie miała wiedzy, że należy je złożyć. Jednocześnie przytoczyła publikacje dotyczące zdrowia [...] oraz przedłożyła dokumentację medyczną z leczenia M. K..

Prezes ARiMR przytoczył treść art. 47 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1974/2006 z dnia 15 grudnia 2006 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. U. UE L z dnia 23 grudnia 2006 r., ze zm.) oraz § 22 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia wykonawczego. Przypadki siły wyższej lub wyjątkowych okoliczności są zgłaszane przez Beneficjenta lub przez upoważnioną przez niego osobę na piśmie właściwemu organowi, wraz z odpowiednimi dowodami wystarczającymi dla właściwych organów, w ciągu 10 dni roboczych od dnia, w którym Beneficjent lub upoważniona osoba są w stanie dokonać tej czynności.

Organ odwoławczy podniósł, iż skarżący nie przedstawił orzeczenia lekarza rzeczoznawcy potwierdzającego długotrwałą niezdolność do pracy w gospodarstwie rolnym. Wskazał na brak dochowania terminu na poinformowanie organów

o wystąpieniu siły wyższej (przy uwzględnieniu wymaganych dokumentów). Zauważył stan chorobowy u M. K. trwał od [...].01.2012 r. (lub nawet wcześniej), a od dnia [...].01.2014 r. ustanowił pełnomocnika w osobie J. K.. Prezes ARiMR wskazał także, iż organy powzięły informację o chorobie skarżącego dopiero przy piśmie z dnia [...] kwietnia 2017 r. kiedy Strona przesłała do organu I instancji wyjaśnienie z którego wynikało, iż w dniach [...].01.2012 r. do [...].02.2012 r. był hospitalizowany na Oddziale [...], na dowód czego została dołączona karta informacyjna leczenia szpitalnego z Samodzielnego Wojewódzkiego Publicznego Zespołu Zakładów [...]Opieki Zdrowotnej w [...]. Z kolei przy piśmie z dnia [...].03.2018 r. pełnomocnik skarżącego wskazała, na chorobę syna, a przy piśmie z dnia [...].08.2018 r. przekazała dokumentację medyczną M. K..

Prezes ARiMR uznał, iż w sprawie nie został zachowany termin na poinformowanie organów o wystąpieniu siły wyższej, wskazując jednocześnie, iż zaświadczenia lekarskie i karty leczenia szpitalnego nie są dokumentami potwierdzającymi przypadek siły wyższej, o której mowa w art. 47 lit. b rozporządzenia Komisji (WE) nr 1974/2006. Zaznaczył, iż wskazany przepis dotyczący "siły wyższej" stosuje się do beneficjentów pomocy, lecz nie do ich pełnomocników, zatem zdarzenie losowe, któremu uległa pełnomocnik Strony nie było weryfikowane przez Prezesa ARiMR w toku prowadzonego postępowania odwoławczego.

Organ odwoławczy podzielił zatem stanowisko Dyrektora ARiMR wyrażone

w decyzji nr [...]o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności finansowych z tytułu ułatwiania startu młodym rolnikom w wysokości [...]zł, z uwagi iż w niniejszej sprawie istnieją przesłanki do zastosowania § 20 ust. 4 rozporządzenia wykonawczego, zgodnie z którym w przypadku nieprzedłożenia w terminie dokumentów, o których mowa w § 19 zwrotowi podlega 3% kwoty pomocy (...).

Nie zgadzając się z tym rozstrzygnięciem, pismem z dnia [...] października 2018 r. pełnomocnik skarżącego wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego

w Warszawie skargę. Wyjaśniła, iż skarżący wydatkował pomoc w wysokości [...]zł zgodnie z przeznaczeniem i spełnił wszystkie nałożone prze ARiMR warunki dotyczące programu z wyjątkiem nieterminowego dostarczenia dwóch umów, które były zawarte

w prawidłowym do tego okresie. Wskazała, iż spóźnienie w dostarczeniu dokumentów było spowodowane tym, że syn biorąc zalecone leki [...] miał problemy

z pamięcią, był otumaniony, ospały, spowolniony i z tego powodu miał problemy

z dochowaniem terminów administracyjnych (zaświadczenie od lekarza [...]). Nadto podniosła choroba syna obecnie znajduje się w okresie remisji i wymaga dożywotniego przyjmowania leków. W 2018 roku był też hospitalizowany z powodu [...] choroby [...]. Choroba ta nie eliminuje go jako człowieka całkowicie niezdolnego do pracy w gospodarstwie. Praca fizyczna jest pewnego rodzaju terapią w tej chorobie. W ocenie pełnomocnika skarżącego to co się stało nie było zamierzone, celowe i krzywdzące jest żądanie zwrotu [...] zł.

W odpowiedzi na skargę Prezes ARiMR podtrzymał swoje stanowisko zawarte

w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Skarga jest zasadna.

Kwestią sporną w rozpoznawanej sprawie jest, czy skarżący nie dochował warunków otrzymania pomocy polegających na przedłożeniu dokumentu potwierdzającego spełnienie warunku dotyczącego powiększenia jego gospodarstwa do minimalnej powierzchni gruntów rolnych w gospodarstwie rolnym w kraju tj. 10,15 ha,

w terminie 60 dni od dnia upływu 3 lat od dnia doręczenia decyzji o przyznaniu pomocy oraz, czy organy prawidłowo uznały, że w sprawie nie zaistniała siła wyższa (okoliczności nadzwyczajne), które wyłączają obowiązek zwrotu przyznanej pomocy.

Sąd uznał, że stanowisko organów w powyższym przedmiocie jest niezasadne.

Podstawą materialnoprawną wydanych w sprawie decyzji są następujące przepisy krajowe:

1) ustawa z dnia 7 marca 2007r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich

z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich ( Dz U z 2017r. poz. 1856, dalej jako: "ustawa PROW");

2) rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy w ramach działania "Ułatwienie startu młodym rolnikom" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 – 2013 (Dz. U z 2017r. poz.1159; dalej jako: "rozporządzenie wykonawcze");

3) przepisy unijne, tj. rozporządzenie Komisji WE nr 1974/2006 z dnia 15 grudnia 2006r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady(WE) nr 1698/2005 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. Urz. UE L z dn. 23 grudnia 2006r.; dalej jako: "rozporządzenie nr 1974/2006").

Szczegółowe warunki i tryb przyznawania, wypłaty oraz zwracania pomocy finansowej w ramach działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich 2007-2013, zostały uregulowane ww. rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007 r.

w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej

w ramach działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013. Zgodnie z § 19 pkt 7 rozporządzenia wykonawczego "beneficjent powinien przedłożyć dokument potwierdzający spełnienie warunku dotyczącego minimalnej powierzchni użytków rolnych w gospodarstwie (...) nie mniejszej niż średnia powierzchnia gruntów rolnych w kraju w terminie 60 dni od dnia upływu 3 lat od dnia doręczenia decyzji o przyznaniu pomocy".

Należy zatem uznać, iż Dyrektor ARiMR zasadnie zobowiązał skarżącego do przedłożenia w ARiMR dokumentów, o których mowa w ww. § 19 pkt 7 rozporządzenia wykonawczego, w terminie od dnia [...] listopada 2013 r. do dnia [...] stycznia 2014 r., gdyż decyzja o przyznaniu pomocy finansowej z [...]listopada 2010 r. została doręczona w dniu [...] listopada 2010 r. W kontrolowanej sprawie bezspornym jest, iż dokumenty te zostały złożone [...] lutego 2014 r., a zatem z naruszeniem przepisów rozporządzenia wykonawczego.

Sąd stwierdza, że zaskarżona decyzja została wydana bez przeprowadzenia właściwego postępowania dowodowego. Brak analizy przedstawionych przez skarżącego i jego pełnomocnika okoliczności nieterminowego wykonania zobowiązania w zakresie przedłożenia dokumentów, o których mowa w ww. § 19 pkt 7 rozporządzenia wykonawczego skutkował niewyjaśnieniem faktów istotnych dla sprawy. Oznacza to, że skarżący został przedwcześnie zobowiązany do zwrotu kwoty [...]zł z tytułu nienależnie pobranych płatności z tytułu "Ułatwiania startu młodym rolnikom", z uwagi na brak kompletnej oceny przesłanek wyłączających obowiązek zwrotu tych należności.

Zgodnie z § art. 47 ust. 1 rozporządzenia nr 1974/2006 "... państwa członkowskie mogą uznać w szczególności następujące kategorie siły wyższej lub wyjątkowych okoliczności, w których nie będą wymagać częściowego lub pełnego zwrotu pomocy otrzymanej przez beneficjenta:

a) śmierć beneficjenta;

b) długotrwała niezdolność beneficjenta do wykonywania zawodu;

c) wywłaszczenie dużej części gospodarstwa, jeśli takiego wywłaszczenia nie można było przewidzieć w dniu podjęcia zobowiązania;

d) katastrofa naturalna poważnie dotykająca grunty gospodarstwa;

e) wypadek powodujący zniszczenie budynków dla zwierząt gospodarskich;

f) choroba epizootyczna dotykająca część lub całość należącego do rolnika żywego inwentarza".

Przypadki siły wyższej lub wyjątkowych okoliczności są zgłaszane przez Beneficjenta lub przez upoważnioną przez niego osobę na piśmie właściwemu organowi, wraz z odpowiednimi dowodami wystarczającymi dla właściwych organów,

w ciągu 10 dni roboczych od dnia, w którym Beneficjent lub upoważniona osoba są

w stanie dokonać tej czynności (art. 47 ust. 2 rozporządzenia nr 1974/2006).

Sąd zauważa, iż w przytoczonym powyżej art. 47 ust. 2 rozporządzenia nr 1974/2006 jest mowa o pojęciu "być w stanie", a nie "ustanie okoliczności". Nie sposób przyjąć, że pojęcia te są tożsame. Różnica w użytej przez prawodawcę terminologii nie powinna prowadzić do tych samych skutków prawnych, skoro chodzi o okoliczność wewnętrzną dotyczącą samego beneficjenta lub upoważnione przez niego osoby "są w stanie dokonać tej czynności". W rozumieniu omawianego przepisu, chodzi niewątpliwie o sytuacje zindywidualizowane poparte odpowiednimi dowodami, o których mowa w przepisie i ocenionymi przez organ jako wystarczającymi do zgłoszenia w przypadku siły wyższej. Ciężar dowodowy został przerzucony na stronę, gdyż z faktu tego wywodzi skutki prawne.

W kontrolowanej sprawie nie budzą wątpliwości okoliczności dotyczące udokumentowanego stanu zdrowia skarżącego, jego choroby i przebiegu leczenia dla dotrzymania przez niego wymaganych terminów. Jednakże, zdaniem Sądu, organy ARiMR błędnie interpretują i niewłaściwe zastosowały wskazany powyżej przepis art. 47 ust. 2 rozporządzenia nr 1974/2006, gdyż dotyczy on także ustanowionego w sprawie pełnomocnika. Organy orzekające w sprawie nie zweryfikowały zdarzenia losowego z dnia [...]stycznia 2014 r. w którym obrażeń ciała doznała matka skarżącego, będąca jego pełnomocnikiem. Obowiązek zachowania terminu 10 dni roboczych od daty "bycia w stanie" dokonania czynności odnosi się bowiem także do pełnomocnika. Stąd, w ocenie Sądu, nieustalenie przez organy ARiMR, czy złożenie przez J. K. w dniu [...]lutego 2014 r. stosownych dokumentów spełnia warunki art. 47 ust. 2 rozporządzenia nr 1974/2006 jest uchybieniem postępowania mającym istotny wpływ na wynik sprawy.

Biorąc zatem pod uwagę, że zaskarżone decyzje naruszają ww. przepisy prawa materialnego oraz przepisy postępowania w stopniu, który mógł mieć wpływ na wynik sprawy, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzająca ją decyzję organu I instancji w całości [pkt 1) wyroku].

O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. [pkt 2) wyroku].

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy ARiMR zweryfikują przesłanki z art. 47 ust. 2 rozporządzenia nr 1974/2006 tak w odniesieniu do osoby skarżącego, jak i pełnomocnika (matki skarżącego) i wydadzą stosowne rozstrzygnięcie z uwzględnieniem dokonanych ustaleń. Przy ocenie twierdzeń i dowodów organy orzekające uwzględnią uwagi poczynione przez Sąd w niniejszym uzasadnieniu.