Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt II SA/Lu 423/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2021-11-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 80 ust.1 , 2
journal: Dz.U. 2017 poz 1405
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko.
article: art. 2 ust. 2, 3
journal: Dz.U. 1991 nr 80 poz 350
law: Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych.
article: art. 1a ust. 6
journal: Dz.U. 2016 poz 716
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych.
article: par. 2 ust. 1 pkt 51
journal: Dz.U. 2019 poz 1839
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znaczącą oddziaływać na środowisko

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Parchomiuk Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec (sprawozdawca), Asesor sądowy Marcin Małek Protokolant Sekretarz sądowy Agata Jakimiuk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 listopada 2021 r. sprawy ze skargi S. U. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2021 r., nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2021 r., znak: [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256 ze zm., dalej: k.p.a.) oraz art. 59, art. 63 ust. 1, art. 64, art. 71 ust. 1, ust. 2 pkt 1, art. 75 ust. 1 pkt 4, art. 77 ust. 1, art. 80 ust. 2, art. 84, art. 82 i art. 85 ust. 1 ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2020 r. poz. 283 ze zm., dalej jako u.i.o.ś.), art. 9 ust. 5, art. 14 i art. 61 ust. 4 ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2020 r. poz. 293, dalej: u.p.z.p.) oraz § 2 ust. 1 pkt 51 lit. b i § 3 ust. 1 pkt 37 lit d/ rozporządzenia Rady Ministrów z 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2019 r. poz. 1839, dalej: rozporządzenie) po rozpatrzeniu odwołania S. U., Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy N. z [...] grudnia 2020 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na "Budowie budynków w ramach zabudowy zagrodowej wraz z towarzyszącymi budynkami inwentarskimi w miejscowości P.-K., gmina N..

W uzasadnieniu decyzji organ drugiej instancji wyjaśnił, że odwołujący się wniósł o wydanie decyzji środowiskowej dla przedsięwzięcia polegającego na budowie fermy drobiu na nieruchomościach położonych w miejscowości P. K., gmina N. w obrębie działek ewidencyjnych nr [...] Inwestycja obejmowała 6 kurników o łącznej liczbie 267 428 szt. brojlerów na jeden cykl, przy przewidywanych 6,5 cyklach w ciągu roku (43 738/1 kurnik). Wielkość ta stanowi 1049,71 DJP na jeden cykl. Kolegium wskazało, że zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 51 lit. b/ rozporządzenia, wnioskowane przedsięwzięcie należy do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko (chów lub hodowla zwierząt innych niż wymienione w lit. a/ w liczbie nie mniejszej niż 210 DJP, przy czym za liczbę DJP przyjmuje się maksymalną możliwą obsadę zwierząt).

Dokonując analizy stanu faktycznego sprawy, Kolegium zauważyło, że skarżący już wcześniej na przedmiotowej nieruchomości zamierzał zrealizować przedsięwzięcie polegające na "Budowie fermy drobiu w miejscowości P.-K., gmina N.", które było przedmiotem postępowania zakończonego ostatecznie decyzją Kolegium z 7 września 2020 r., [...] o odmowie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację tego przedsięwzięcia. Negatywne stanowisko Kolegium zostało wówczas podzielone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, który w wyroku z 26 stycznia 2021 r. w sprawie o sygn. akt II SA/Lu 655/20 oddalił skargę.

Dokonując analizy zakresu i charakteru obecnie wnioskowanego przedsięwzięcia Kolegium uznało, że jest ono tożsame z przedsięwzięciem będącym przedmiotem zakończonego postępowania. Różnica w postaci nazwy przedsięwzięcia nie oznacza nowości przedmiotu sprawy, bowiem zmiana nazwy przedsięwzięcia nie oznacza zmiany o charakterze materialnym. Wszelkie okoliczności, które mogłyby stanowić novum i tym wpływać na odmienną ocenę, nie uległy zmianie. Dotyczy to także, jak przyznaje sam skarżący, zdefiniowania miejsca prowadzenia przez niego gospodarstwa rolnego.

Dalej Kolegium wskazało, że wydanie decyzji w przedmiocie określenia środowiskowych uwarunkowań dla każdego przedsięwzięcia jest możliwe po stwierdzeniu zgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeżeli plan ten został uchwalony, o czym stanowi przepis art. 80 ust. 2 u.i.o.ś. Stwierdzenie sprzeczności lokalizacji przedsięwzięcia z postanowieniami miejscowego planu zwalnia zatem organ prowadzący postępowanie z konieczności przeprowadzania postępowania wyjaśniającego w szerszym zakresie, w tym przeprowadzenia postępowania uzgodnieniowego z innymi organami.

Organ wyjaśnił, że lokalizacja planowanej inwestycji obejmuje działkę o nr [...], dla której obowiązuje studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy N. zatwierdzone uchwałą Rady Gminy N. N. [...] z [...] września 2004 r. oraz wprowadzonych do niego zmian uchwałą Nr [...] Rady Gminy N. z [...] czerwca 2016 r. oraz działkę nr [...], dla której obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dla obszaru fragmentów gminy N., części miejscowości P. i w zakresie lokalizacji ropociągu na terenie gminy N. zatwierdzonego uchwałą Nr [...] Rady Gminy N. z [...] grudnia 2018 r. (Dz. Urz. Woj. Lubelskiego poz. 244 z 11 stycznia 2019 r.). Zgodnie planem miejscowym działka o nr [...] oznaczona jest symbolem [...] - tereny rolnicze. W myśl § 22 planu, dla terenów oznaczonych na rysunku planu symbolami: I.IR od II.IR do [...], od III.IR do [...] oraz od IV.IR do [...] i IIP.IR, [...], [...] - tereny rolnicze, ustala się następujące parametry i zasady zagospodarowania:

1) przeznaczenie podstawowe: tereny rolnicze;

2) zasady zagospodarowania:

a) zachowuje się istniejącą zabudowę z możliwością przebudowy i modernizacji, wymiany obiektów, lokalizacji nowych w granicach istniejącej działki siedliskowej na zasadach, jak dla zabudowy zagrodowej,

b) dopuszcza się:

- adaptację istniejącej zabudowy zagrodowej na cele rekreacji indywidualnej, obsługi ruchu turystycznego, usług niepowodujących szkodliwego oddziaływania na środowisko,

- lokalizację nowej zabudowy zagrodowej i związanej z produkcją rolną,

- lokalizację sieci i urządzeń infrastruktury technicznej,

- zalesienia i zadrzewienia gruntów rolnych niskich klas bonitacyjnych i terenów erozyjnych,

- wyznaczenie i utwardzenie dróg wewnętrznych służących obsłudze gospodarki rolnej, -lokalizację niezbędnych urządzeń hydrotechnicznych, infrastruktury technicznej oraz urządzeń retencyjnych,

c) dla terenów zabudowy zagrodowej obowiązują zasady i parametry zagospodarowania określone w § 14.

Odnosząc powyższe postanowienia do stanu faktycznego niniejszej sprawy, Kolegium uznało, że plan jako akt prawa miejscowego dopuszcza w zakresie zagospodarowania działki o nr [...] lokalizację nowych obiektów w obszarze rolniczym jedynie wówczas, gdy obiekty te powstaną poprzez adaptację istniejącej zabudowy zagrodowej lub mają na celu lokalizację nowej zabudowy zagrodowej i związanej z produkcją rolną.

Kolegium przyjęło, że współczesny charakter gospodarki rolnej powoduje utratę aktualności tradycyjnego rozumienia pojęcia zagrody. Produkcyjny charakter gospodarstwa rolnego oraz konieczność zapewnienia bezpiecznych warunków mieszkaniowych w ramach zagrody wymuszają bowiem, aby niektóre budowle, zwłaszcza te uciążliwe dla otoczenia - np. silosy czy budynki inwentarskie o dużej obsadzie, pozostawały we właściwej odległości od zabudowań domowych i przydomowych. Inaczej rzecz ujmując, nie istnieją aktualnie powody, aby pojęcie zagrody rozumianej jako zaplecze mieszkaniowe, maszynowe i infrastrukturalne dla gospodarstwa rolnego ograniczać do pojęcia podwórza lub obejścia, na którym przede wszystkim znajduje się budynek mieszkalny. Poszczególne budynki, budowle i urządzenia mogą być położone w oddaleniu od centralnego punktu zagrody. Istotne jest jednak to, aby były one funkcjonalnie i organizacyjnie powiązane z gospodarstwem rolnym, którego elementem jest zagroda (siedlisko). Średnia powierzchnia gospodarstwa rolnego danej gminy dotyczy jednostki, na terenie której ma być realizowana zabudowa, a owo porównanie z nią ma dotyczyć powierzchni gospodarstwa rolnego, która jest z zabudową związana. Związanie to należy rozumieć funkcjonalnie, co oznacza, że zabudowa zagrodowa nie musi znajdować się na tym samym gruncie, którego areał i produkcja rolna związane są z tą zabudową. W każdym przypadku konieczne jest jednak dokonanie indywidualnej oceny, jakie gospodarstwo rolne związane jest z planowaną zabudową, czy ta zabudowa pełni funkcję zabudowy zagrodowej dla tego gospodarstwa rolnego oraz jaki jest związek poszczególnych części gospodarstwa rolnego położonych w różnych obszarach.

Zdaniem Kolegium, interpretacja nawet tak szeroko rozumianej zabudowy zagrodowej i związku z nią gruntów rolnych znajdujących się w pewnej odległości od siedliska rozumianego jako siedziba prowadzonej działalności rolniczej, nie mogą być podstawą do uznania za zabudowę zagrodową produkcji rolnej o charakterze przemysłowym, z jaką mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Nie zmienia takiego charakteru nawet posłużenie się przez wnioskodawcę inną nazwą przedsięwzięcia względem uprzednio już wnioskowanego. Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika przy tym, co przyznaje sam skarżący w piśmie z 31 marca 2021 r. (wraz z załącznikami), że miejsce funkcjonowania jego gospodarstwa rolnego rozumianego jako główna, zasadnicza infrastruktura składająca się na pojęcie zabudowy zagrodowej służącej zaspokajaniu potrzeb rolniczych, nie uległa zmianie. Nie zmienia tego nawet wskazanie, że miejscem prowadzenia tej działalności jest D. i N.. Wnioskodawca przedsięwzięcia zamieszkuje w miejscowości D. przy ul. [...] tj. w miejscowości położonej w gminie [...]. Działki, na których planuje swoje przedsięwzięcie, znajdują się w gminie N.. Odległość między nimi wynosi ponad 25 km. Trudno zatem uznać, by grunty te stanowiły elementy jednego, prowadzonego przez skarżącego, gospodarstwa rolnego i były z nim związane funkcjonalnie. Nigdy nie będą w żaden sposób związane ze zwykłą (nieprzemysłową) działalnością prowadzoną przez skarżącego jako rolnika, a wnioskowana zabudowa będzie miała faktycznie wyłącznie charakter przemysłowy. Założona wielkość produkcji wynosząca ponad 260 tys. sztuk brojlerów na cykl, co daje blisko 1,7 min sztuk rocznie, nie może być rozumiana jako prowadzenie gospodarstwa rolnego w zabudowie zagrodowej na własne potrzeby rolnika. Planowane przedsięwzięcie stanowi przejaw przemysłowej produkcji rolnej o znacznym rozmiarze, nawet przy założeniu, że aktualnie przewiduje się budowę budynku mieszkalnego jako lokalizacji potencjalnego, ale nie rzeczywistego siedliska. Wymienienie przez skarżącego wśród elementów planowanego przedsięwzięcia budynku mieszkalnego ma jedynie na celu wykluczenie bezpośredniej niezgodności z aktem prawa miejscowego, która pomimo tego zawoalowanego działania, w dalszym ciągu ma miejsce.

Kolegium dodało, że w zakresie drugiej z działek stanowiących lokalizację przedsięwzięcia tj. działki o nr [...], skarżący do wniosku dołączył pismo z 30 września 2020 r. o przeznaczeniu terenu planowanego pod inwestycję w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy N., zatwierdzonego uchwałą Nr [...] Rady Gminy N. z [...] września 2004 r. oraz wprowadzonych do niego zmian uchwałą Nr [...] Rady Gminy N. z 2 czerwca 2016 r., oznaczonego częściowo symbolem R - obszary gruntów ornych, częściowo symbolem RZ - obszary dolin rzecznych łąk i obniżeń terenu oraz częściowo symbolem ZL - lasy oraz większe skupiska zadrzewień.

Kolegium podkreśliło, że zgodnie z art. 9 ust. 5 u.p.z.p. studium nie jest aktem prawa miejscowego i w odróżnieniu od miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (art. 14 ust. 8 u.p.z.p.) nie wywiera decydującego wpływu na ustalenie przeznaczenia terenów oraz określenia sposobów ich zagospodarowania. Przede wszystkim jednak zgodność lokalizacji planowanego przedsięwzięcia z założeniami planu dotyczyć musi wszystkich działek, na których ma być planowana inwestycja. Tego rodzaju przypadek ma miejsce w niniejszej sprawie, bowiem założenia planu obowiązujące dla działki o nr [...] nie dopuszczają zrealizowania na jej terenie inwestycji faktycznie polegającej na budowie przedsięwzięcia o charakterze przemysłowym - obiektów hodowli specjalistycznej niemieszczących się w rzeczywistości w pojęciu zabudowy zagrodowej przewidzianej w planie miejscowym.

Skargę na decyzję Kolegium wniósł S. U., zarzucając:

I. naruszenie norm prawa procesowego, tj.:

a) art. 7, 77, 80 k.p.a. w zw. z art. 138 § 2 k.p.a. poprzez przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów, brak wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego, niedokonanie analizy raportu o oddziaływaniu na środowisko przedsięwzięcia przedłożonego przez skarżącego, co w konsekwencji doprowadziło do błędnej wykładni pojęcia "zabudowy zagrodowej" i uznaniu przez organ, że planowane przedsięwzięcie jest niezgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego;

b) art. 138 § 2 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i nieuchylenie zaskarżonej decyzji i nieprzekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji w sytuacji, gdy decyzja organu pierwszej instancji została wydana z naruszeniem przepisów postępowania i konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.

II. naruszenie norm prawa materialnego, tj.:

a) miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru fragmentów Gminy N., części miejscowości P. i w zakresie lokalizacji ropociągu na terenie gminy N. zatwierdzonego uchwałą Nr [...]/18 Rady Gminy N. z [...] grudnia 2018 r. poprzez jego błędną wykładnię i bezpodstawne przyjęcie, że nie pozwala on na wybudowanie na działce [...] budynków gospodarstwa rolnego w zakresie produkcji drobiu wraz z budynkiem mieszkalnym w sytuacji, w której przewiduje on zabudowę zagrodową i związaną z nią produkcję rolną;

b) miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru fragmentów Gminy N., części miejscowości P. i w zakresie lokalizacji ropociągu na terenie gminy N. zatwierdzonego uchwałą Nr [...] Rady Gminy N. z [...] grudnia 2018 r. w zw. z art. 80 ust 2 u.i.o.ś. poprzez błędną wykładnię pojęcia "zabudowy zagrodowej" i posłużenie się przy tym kryteriami i pojęciami pozanormatywnymi typu "produkcja rolna o charakterze przemysłowym", "zwykła nieprzemysłowa działalność" co w konsekwencji doprowadziło do utrzymania w mocy zaskarżonej decyzji;

c) art. 80 ust. 2 u.i.o.ś. poprzez błędną interpretację miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla działki nr [...] i uznanie, że przy tych zapisach planu nie może być na niej zrealizowana planowania inwestycja, co doprowadziło do wydania decyzji utrzymującej w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Mając na uwadze powyższe, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, uchylenie utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji oraz o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania sądowego.

W uzasadnieniu zarzutów skargi skarżący wyjaśnił że pojęcie "zabudowa zagrodowa" zostało zamieszczone w art. 61 ust. 4 u.p.z.p., ale bez objaśnienia treści tego pojęcia. Ustawodawca ograniczył się do wskazania, że zabudowa zagrodowa jest związana z gospodarstwem rolnym. W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się również na to, że nie do przyjęcia w demokratycznym państwie prawnym, w którym wszyscy są wobec prawa równi (art. 2 i art. 32 Konstytucji RP), byłaby definicja "zabudowy zagrodowej" ograniczająca zakres tego pojęcia wyłącznie do budynków w rodzinnych gospodarstwach rolnych, hodowlanych lub ogrodniczych (Wyrok NSA z 23 sierpnia 2007 r., II OSK 1118/06, Lex, nr 352065). Zdaniem sądów, nie zachodzą żadne przesłanki, by różnicować możliwości zabudowy gospodarstw rolnych w zależności od ich potencjału produkcyjnego (Wyrok NSA z 4 grudnia 2008 r" II OSK 1536/07, Lex nr 477263). Produkcyjny charakter gospodarstwa rolnego oraz konieczność zapewnienia bezpiecznych warunków mieszkaniowych w ramach zagrody wymuszają, aby niektóre budowle, zwłaszcza te uciążliwe dla otoczenia, pozostawały we właściwej odległości od zabudowań domowych i przydomowych. Pojęcie zabudowy zagrodowej jest nieostre w polskim systemie prawa, jednak wyróżnia je kryterium związania z produkcją rolniczą. Powyższe oznacza, że inwestycja musi być nierozłącznie powiązana z produkcją rolną. Oczywistym jest, że w związku z rozwojem rolnictwa, zmianą systemu produkcji rolnej, działalność rolnicza nie sprowadza się do formy prowadzenia gospodarstwa rolnego w jednej miejscowości, gdzie wszelkie budynki oraz zaplecze nieruchomości rolnych znajdują się w bliskim sąsiedztwie. Wymagania rynku rolnego stwarzają nowe formy prowadzenia działalności rolniczej, co w konsekwencji powoduje, że również takie pojęcie, jak zabudowa zagrodowa, powinno być interpretowane szeroko. Można założyć, że właśnie z tego powodu ustawodawca nie zdecydował się na jasne zdefiniowanie zabudowy zagrodowej, uwzględniając ciągły rozwój i zmiany w rolnictwie.

Skarżący dodał, że skoro istota dwuinstancyjności postępowania administracyjnego zasadniczo sprowadza się do dwukrotnego rozpatrzenia sprawy administracyjnej przez dwa organy, to organ odwoławczy nie może ograniczyć się w rozpoznaniu sprawy wyłącznie do oceny zasadności odwołania, czy też poprawności decyzji pierwszoinstancyjnej bez własnej analizy, wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego, oceny zgromadzonych dowodów i subsumcji stosownych norm prawa materialnego (art. 7, art. 77 § 1 k.p.a.). Uzasadnienie decyzji organu odwoławczego musi odpowiadać wszystkim wymogom określonym w art. 107 § 3 k.p.a., nadto odnosić się do kwestii spornych i kwestionowanych w danej sprawie przez stronę odwołującą się. W ocenie skarżącego, organ drugiej instancji nie wypełnił w tym zakresie obowiązków, które nakłada nie niego kodeks postępowania administracyjnego, co w konsekwencji uzasadnia wniosek o uchylenie zaskarżonej decyzji. Organ drugiej instancji w ramach postępowania odwoławczego nie dokonał bowiem własnej analizy, wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego, oceny zgromadzonych dowodów i subsumcji stosownych norm prawa materialnego, w konsekwencji czego błędnie wydana decyzja organu pierwszej instancji nie została uchylona.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga jest niezasadna. Zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

W pierwszej kolejności należy podnieść, że skarżący już po raz kolejny zawnioskował o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia dla działek nr [...] w miejscowości P.-K., gmina N..

Pierwszy wniosek obejmował przedsięwzięcie polegające na budowie fermy drobiu złożonej z sześciu kurników o łącznej liczbie 267 428 szt. brojlerów na jeden cykl, przy przewidywanych 6,5 cyklach w ciągu roku (43 738/1 kurnik). Wielkość ta stanowi 1049,71 DJP na jeden cykl.

Organy obu instancji odmówiły skarżącemu ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację tego przedsięwzięcia z uwagi na jego niezgodność z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru fragmentów gminy N., części miejscowości P. i w zakresie lokalizacji ropociągu na terenie gminy N., zatwierdzonego uchwałą Nr [...] Rady Gminy N. z 3 grudnia 2018 r. (Dz. Urz. Woj. L. . poz. 244 z 11 stycznia 2019 r.).

Ocenę prawną organów w pełni podzielił Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, który prawomocnym wyrokiem z 26 stycznia 2021 r., wydanym w sprawie o sygn. akt II SA/Lu 655/20, oddalił skargę S. U. na decyzję organu drugiej instancji w przedmiocie odmowy ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia.

Rozstrzygnięcia będące przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie zostały wydane w wyniku rozpoznania kolejnego wniosku skarżącego (wniesionego jeszcze przed wydaniem wyżej wskazanego wyroku), obejmującego ustalenie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia określonego jako "Budowa budynków w ramach zabudowy zagrodowej wraz z towarzyszącymi budynkami inwentarskimi w miejscowości P.-K., gmina N.".

Z raportu oddziaływania wnioskowanego przedsięwzięcia na środowisko, datowanego na 16 listopada 2020 r., wynika, że obejmuje ono realizację na działkach nr [...] domu mieszkalnego oraz 6 budynków inwentarskich (kurników) na łącznie maksymalnie 262 428 brojlerów przy przewidywanych 6,5 cyklach w ciągu roku (43 [...] kurnik). Wielkość ta stanowi 1049,71 DJP na jeden cykl.

Nie ulega żadnej wątpliwości, że opisywany wniosek – tak jak poprzedni – obejmuje budowę fermy drobiu o identycznych parametrach w zakresie infrastruktury i intensywności produkcji.

Podstawowym warunkiem wydania decyzji środowiskowej jest ocena zgodności planowanej inwestycji z planem miejscowym. Wynika to z art. 80 ust. 2 u.i.o.ś, który stanowi, że właściwy organ wydaje decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia po stwierdzeniu zgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeżeli plan ten został uchwalony. W procesie oceny tej zgodności konieczne jest po pierwsze, prawidłowe określenie charakteru projektowanej inwestycji, i po drugie, prawidłowe zinterpretowanie rodzaju przeznaczenia terenu objętego tą inwestycją, określonego w planie miejscowym.

W ocenie Sądu organy obu instancji zasadnie uznały, że planowane przedsięwzięcie, mimo zmiany jego nazwy i uzupełnienia wniosku o budowę budynku mieszkalnego, jest niezgodne z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obejmującego działkę nr [...].

Działka nr [...] oznaczona jest w planie symbolem [...] - tereny rolnicze. W myśl § 22 planu, na tych terenach zachowuje się istniejącą zabudowę z możliwością przebudowy i modernizacji, wymiany obiektów, lokalizacji nowych w granicach istniejącej działki siedliskowej na zasadach, jak dla zabudowy zagrodowej, a także dopuszcza się m.in. lokalizację nowej zabudowy zagrodowej i związanej z produkcją rolną. Ten sam przepis planu obowiązywał w okresie rozpoznawania poprzedniego wniosku inwestora o ustalenie środowiskowych uwarunkowań.

Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę stoi na stanowisku, że w świetle cytowanego przepisu realizacja przedsięwzięcia objętego aktualnym wnioskiem skarżącego jest niedopuszczalna. Na tę ocenę nie ma wpływu rozszerzenie zakresu wniosku o budynek mieszkalny, które stanowi jedynie próbę obejścia zakazów i ograniczeń wprowadzonych w planie miejscowym.

Uzupełninie wnioskowanej inwestycji o budynek mieszkalny w żaden sposób nie zmienia oceny, że nie nosi ona cech zabudowy rolniczej, a już zwłaszcza zabudowy zagrodowej nawet we współczesnym, szerokim rozumieniu. Ferma brojlerów o tak dużej obsadzie jest w istocie zespołem obiektów przemysłowych, mającym wprawdzie cechy przedsięwzięcia o charakterze rolniczym (z uwagi na przedmiot działalności), ale ze względu na rozmiar tej działalności, będącym jednocześnie przedsięwzięciem produkcyjnym (przemysłowym).

Do takiego wniosku uprawnia analiza definicji działalności rolniczej zawartych w art. 2 ust. 2 i 3 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2019 r. poz. 1387 ze zm.), art. 2 ust. 2 i 3 ustawy z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 865 ze zm.) oraz w art. 1a ust. 6 ustawy z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2019 r. poz. 1170 ze zm.), które zgodnie i jednoznacznie odróżniają działalność polegającą na wytwarzaniu produktów roślinnych i zwierzęcych w stanie nieprzetworzonym z własnych upraw albo hodowli lub chowu od działalności polegającej na "produkcji zwierzęcej typu przemysłowo – fermowego". Ponadto fermowa hodowla i chów drobiu rzeźnego i nieśnego jest traktowana jako dział specjalny produkcji rolnej (art. 2 ust. 3 powołanej wyżej ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych).

Ustawodawca oddziela zatem konsekwentnie tradycyjną, "nieprodukcyjną" hodowlę od hodowli typu przemysłowo-fermowego. Brak definicji legalnej "hodowli typu przemysłowo-fermowego", a także brak sformułowania w ustawach choćby podstawowych prawnych desygnatów tego pojęcia upoważnia do sięgnięcia po powszechnie przyjęte rozumienie przymiotnika "przemysłowy", co zresztą miało miejsce w uzasadnieniu wyroku Sądu z 26 stycznia 2021 r., (sygn. akt II SA/Lu 655/20). Sformułowanie to w odniesieniu do "działalności rolniczej" oznacza, że chodzi o działalność, której celem jest wytworzenie jak największej ilości określonych "produktów", co oznacza w przypadku działalności hodowlanej bardzo dużą ilość zwierząt, a także rozbudowaną infrastrukturę konieczną do obsługi hodowli, w tym budynki inwentarskie, urządzenia technologiczne, obsługę komunikacyjną, zaopatrzenie i zagospodarowanie produktów ubocznych z hodowli.

Ponadto bezsporne w sprawie jest, że wnioskowane przez skarżącego przedsięwzięcie należy – ze względu na jego skalę - do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko (§ 2 pkt 51 rozporządzenia), co pozycjonuje je w sferze działalności wykraczającej poza "zwykłą", tradycyjną hodowlę zwierząt.

Sporna inwestycja jako przedsięwzięcie o rolno - przemysłowym charakterze nie stanowi zabudowy zagrodowej, nie jest też działalnością związaną z produkcją rolną w rozumieniu § 22 planu miejscowego. Wykładnia systemowa i celowościowa tego przepisu wyklucza usytuowanie na obszarze, którego dotyczy, przemysłowej hodowli drobiu. Na obszarze [...] przewidziana jest zabudowa zagrodowa, z możliwością jej przebudowy i modernizacji, zabudowa rekreacyjna, obsługa turystyczna, usługi niepowodujące szkodliwego oddziaływania na środowisko. Nie ulega wątpliwości, że objęta wnioskiem skarżącego przemysłowa ferma drobiu, będąca inwestycją o wysoce odczuwalnym wpływie na otoczenie (zawsze znacząco oddziałującą na środowisko) nie współgra z wymienionymi funkcjami zabudowy, ale z nią w sposób ewidentny koliduje.

W sytuacji, gdy plan miejscowy nie przewiduje przeznaczenia terenu pod określone przedsięwzięcie, organ ma obowiązek, wobec braku zgodności przedsięwzięcia z planem, wydać decyzję odmowną, bez dalszego badania rzeczywistego wpływu planowanej działalności na środowisko (por. wyrok NSA z 26 kwietnia 2013 r., II OSK 2628/11, dostępny w bazie orzeczeń pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

W świetle powyższego, wobec braku zgodności spornej inwestycji z planem miejscowym, organy zasadnie odmówiły wydania dla tej inwestycji decyzji środowiskowej. Wobec niezgodności inwestycji z planem miejscowym nie było konieczności szczegółowego badania raportu oddziaływania na środowisko.

Działanie Kolegium nie nosi zatem cech niespójności. W obszernym uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ ten szczegółowo i przekonująco przedstawił argumentację przemawiającą za odmową ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację wnioskowanej inwestycji. Zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 7, art. 77 § 1, art. 80 § 1 i 107 § 3 k.p.a. oraz naruszenia art. 80 u.i.o.ś. z przedstawionych wyżej powodów nie zasługują na uwzględnienie.

Mając na uwadze powyższe argumenty, Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi i na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), oddalił ją jako bezzasadną.