Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 969/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2012-01-25 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 1a pkt 12 lit. b, art. 27, art. 33
journal: Dz.U. 1966 nr 24 poz 151
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
article: art. 3,145 par. 1 pkt 1 lit. a, art. 152 art. 153, art. 200
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel,, Sędzia NSA Elżbieta Makowska, Protokolant Katarzyna Skrzetuska-Gajos, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 25 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi Gminy i Burmistrza Z. M. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym I. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nr [...], II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz Gminy kwotę [...] zł /[...]/ złotych oraz na rzecz Burmistrza Z. M. kwotę [...] zł./[...]/ złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z [...]. wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 Kpa, art. 18, art. 23 § 1 i art. 34 § 4 i 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jednolity: Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954, z późn. zm.) oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.), po rozpatrzeniu zażalenia Burmistrza Z. M. oraz Gminy Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., znak: [...], o uznaniu za niezasadne zarzutów w sprawie wszczętego wobec nich postępowania egzekucyjnego, podnoszących :

1. wykonania w całości obowiązku,

2. zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego,

3. niespełnienia wymogu określonych w art. 27 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, polegającego na niedołączeniu do tytułu wykonawczego dowodu doręczenia upomnienia. "

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ II instancji przytoczył następującą argumenty faktyczne i prawne.

W dniu [...]. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 68 ust. 1-3 ustawy Prawo budowlane, wydał decyzję, znak: [...], nakazującą współwłaścicielom zespołu zabudowy po byłym browarze, położonym przy ul. [...] na terenie działki nr [...], tj.: J. D., K. D., A. D. oraz Gminie - wykonanie n/w czynności:

1. opróżnienie w całości przedmiotowych budynków;

2. umieszczenie na budynkach zawiadomienia o stanie zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia oraz zakazie ich użytkowania;

3. wykonanie doraźnych zabezpieczeń i usunięcie zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienią

Ze względu na niewłaściwy stan techniczny obiektu, powodujący zagrożenie dla zdrowia i życia ludzi, PINB nadał ww. decyzji rygor natychmiastowej wykonalności.

Z uwagi na niewywiązanie się współwłaścicieli nieruchomości z obowiązków nałożonych ww. decyzją organ I instancji przed przystąpieniem do egzekucji administracyjnej, stosownie do art. 15 § 1 - 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, przesłał pismem z dnia [...]. podmiotowi zobowiązanemu tj. Gminie pisemne upomnienie. Jednocześnie, mając na względzie wytyczne art. 120 § 2 wyżej cytowanej ustawy, organ powiatowy, pismem z dnia [...]r., znak:[...], przesłał także upomnienie Burmistrzowi – Z. M.

W dniu [...]r., PINB sprawdził wykonanie nakazu i ustalił, że wykonane zabezpieczenie, tj. ogrodzenie nieruchomości od strony ul. [...] siatką ogrodzeniową, nie przeciwdziała wypadaniu cegieł ze ściany jednego z budynków przyległego do ul. [...] i nie chroni użytkowników wspomnianej ulicy przed niebezpieczeństwem jakie stanowią wypadające cegły oraz nie zabezpiecza ściany od strony ul. [...] przed przewróceniem się. Ponadto tablica ostrzegawcza umieszczona na ścianie budynku od strony ul. [...] nie spełnia swojego zadania, ponieważ informacja o niebezpieczeństwie może być odczytana dopiero w miejscu gdzie występuje wspomniane niebezpieczeństwo, nie zaś przed strefą niebezpieczną.

Po stwierdzeniu, że współwłaściciele nieruchomości, pomimo upomnienia nadal uchybiają nakazowi określonemu w decyzji z dnia [...]., PINB wydał w dniu [...]., postanowienie o nałożeniu na Gminę i Burmistrza grzywny, w celu przymuszenia do wykonania określonego w tytule wykonawczym obowiązku.

Pismem z dnia [...]. Gmina i Burmistrz wnieśli zarzuty w sprawie prowadzenia wobec nich egzekucji administracyjnej przez organ I instancji, podnoszące wykonanie w całości obowiązku, zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, niespełnienia wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a.

Postanowieniem z dnia [...]., znak: [...], wydanym na podstawie art. 34 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym, PINB uznał ww. zarzuty za niezasadne.

Na powyższe postanowienie Gmina oraz Z. M. Burmistrz złożyli zażalenie w którym rozwinęli podniesione zarzuty, uzasadniając, że Gmina od chwili wydania przez PINB decyzji z dnia [...]., znak: [...]. nie korzystała z obiektów budowlanych po byłym browarze, usytuowanych na nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] zlokalizowaną przy ul. [...], stanowiącej współwłasność: Gminy, J. D. K. D. i A. D. Ponadto skarżący wskazują na okoliczność, iż w przedmiotowych budynkach nie ma żadnych rzeczy należących do Gminy w tym również nie przebywają we wspomnianych budynkach osoby reprezentujące prawa Gminy oraz, że Gmina przedsięwzięła wszystkie środki by żadne osoby z nieruchomości tej nie korzystały i na niej nie przebywały, co jednoznacznie wskazuje, że obowiązek określony w pkt 1 ww. decyzji został przez Gminę należycie wykonany. Fakt, iż pozostali współwłaściciele nie wykonują obowiązku, nie może być podstawą do prowadzenia egzekucji i stosowaniu środków egzekucyjnych wobec Gminy, która nie ma żadnego wpływu na działania bądź zaniechania pozostałych współwłaścicieli, poza tym nie jest również logiczne wymaganie od jednego podmiotu, nie dysponującego środkami przymusu, aby spowodował by pozostali zobowiązani wykonali obowiązek. Podkreślono również, że Gmina nie była zobowiązana do podejmowania działań zmierzających do usunięcia pozostałych współwłaścicieli z nieruchomości, co w przytoczonych powyżej okolicznościach narusza w sposób istotny przepisy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Gmina podjęła natomiast wszelkie dostępne działania mogące nakłonić pozostałych współwłaścicieli do wykonania obowiązku, a w szczególności, uzyskała orzeczenie Sądu Rejonowego upoważniające ją, jako współwłaściciela, do dokonania czynności zarządu rzeczą wspólną (tj. uzyskała zgodę na dokonanie rozbiórki wspomnianego zespołu zabudowy przy ul. [...], na którą drugi współwłaściciel nie wyraża zgody oraz zapewniła pozostałym współwłaścicielom lokal zastępczy, jednakże odmówili oni przyjęcia lokalu i w rezultacie podjęte działania nie przyniosły żadnego skutku. Wobec tego, właściwym organem do wyegzekwowania obowiązków od pozostałych współwłaścicieli jest Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego i może on skorzystać ze wszystkich przewidzianych w Dziale III u.p.e.a sposobów egzekucji ustawy egzekucyjnej. Czynności te powinny być skierowane do J. D., K. D. i A. D., natomiast nie można wymagać wykonania czynności egzekucyjnych wymienionych w Dziale III tejże ustawy od Gminy ani od Burmistrza, ponieważ nie są oni organami egzekucyjnymi w niniejszej sprawie i w przedmiotowym zakresie.

Dodatkowo skarżący wskazali, że w celu wykonania pkt 2 i 3 decyzji z dnia [...]. Gmina dokonała ogrodzenia nieruchomości, w tym m.in. biało - czerwoną taśmą i umieściła stosowne tablice ostrzegające o niebezpieczeństwie i zakazie korzystania oraz wkraczania na teren nieruchomości w największych dostępnych rozmiarach. Pokreślono również, że nie ma możliwości zlokalizowania ogrodzenia w większym oddaleniu od budynku bo utrudniłoby to dojazd użytkownikom i właścicielom sąsiednich nieruchomości i byłoby jednoznaczne z zamknięciem drogi, więc obowiązki zawarte w pkt 2 i 3 wspomnianej decyzji wykonano w należyty sposób.

Zastosowaniu zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, polega na wymierzeniu grzywny w zbyt wysokim bo maksymalnym wymiarze",

Wskazali również na niespełnienie wymogów określonych w art. 27 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a w szczególności niedołączeniu do tytułu wykonawczego dowodu doręczenia upomnienia, podnosząc, że wierzyciel obowiązany był do doręczenia wraz z tytułem egzekucyjnym dowodu doręczenia upomnienia lub wskazania podstawy prawnej braku takiego obowiązku.

Ustosunkowując się do powyższych argumentów zażalenia organ II instancji stwierdził, iż w myśl przepisów art. 33 pkt 1, 8 i 10 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być: wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku, zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, niespełnienie wymogów określonych w art. 27.

Zdaniem organu odwoławczego w przedmiotowej sprawie nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 33 pkt 1 ustawy egzekucyjnej, bowiem fakt nie wykonania obowiązku potwierdzają oględziny nieruchomości przeprowadzone przez organ I instancji w dniu [...] r. i kolejne przeprowadzone w dniu [...] r. Bez wpływu na uwzględnienie zarzutu w sprawie wykonania obowiązku pozostaje sytuacja, iż nakazu nie wykonują pozostali współwłaściciele nieruchomości, ponieważ egzekwowane obowiązki spoczywają na każdym współwłaścicielu i nie ma tu znaczenia ewentualne rozdzielne korzystanie ze wspólnej nieruchomości, gdyż współwłaściciel użytkujący wydzieloną mu część nieruchomości nie staje się wyłącznym jej posiadaczem, lecz pozostaje nadal współposiadaczem całości i posiadaczem prawa odrębnego korzystania z wydzielonej mu części fizycznej. Jednocześnie realizacja części obowiązku określonego w pkt 2 i 3 decyzji organu PINB z dnia [...] r., nie została wykonana w sposób właściwy bo nie obejmuje całej zabudowy na działce nr [...] a jedynie jej część od strony ul. [...] Twierdzenie, że zabezpieczenie takie spełnia swoje zadanie, ponieważ nie powoduje uciążliwości dla właścicieli sąsiednich nieruchomości dotyczących utrudnionego dojazdu nie zasługuje na uwzględnienie wobec zagrożenia zdrowia i życia ludzi.

Kwestia dotycząca zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zgodnie z art. 1a pkt 12 lit. b ustawy, środkami egzekucyjnymi w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym obowiązków o charakterze niepieniężnym są: grzywna w celu przymuszenia, wykonanie zastępcze, odebranie rzeczy ruchomej, odebranie nieruchomości, opróżnienie lokali i innych pomieszczeń, przymus bezpośredni.

Z wymienionych powyżej środków egzekucyjnych w postępowaniu dotyczącym egzekucji obowiązku polegającego na zabezpieczeniu obiektu budowlanego zastosowanie znajdują tylko grzywna w celu przymuszenia oraz wykonanie zastępcze. Biorąc pod uwagę, iż wykonanie zastępcze wiąże się z poniesieniem przez zobowiązanego większych kosztów oraz związane jest z wkroczeniem na jego nieruchomość osób wykonujących zastępczo nakazany obowiązek, uznać należy, że grzywna w celu przymuszenia jest mniej uciążliwym środkiem egzekucyjnym. Jeżeli chodzi natomiast o górną granicę wysokości grzywny, to wyjaśnić należy, iż jest ona adekwatna do ciążącego na skarżących obowiązku i ma za zadanie spowodować wykonanie obowiązku określonego w tytule wykonawczym.

Sprawa dotycząca zarzutu określonego w art. 33 pkt 10 ustawy egzekucyjnej, odnosi się do obowiązku doręczenia upomnienia, o którym mowa w art. 27 § 3 u.p.e.a., wierzycielowi względem organu egzekucyjnego, nie zaś względem zobowiązanego (wyrok III SA/Łd 66/10 z dnia 18 maja 2010 r.).

Powyższe postanowienie ostateczne ZWINB Gmina oraz Burmistrz Z. M. zaskarżyli skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.

Zaskarżonemu postanowieniu zarzucili:

- błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę zaskarżonego postanowienia wyrażający się w przyjęciu, że:

a) Gmina nie wykonała nakazu opróżnienia w całości budynku przy ul.[...] na terenie działki nr [...], zawartego w decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., podczas gdy obowiązek ten został przez Gminę wykonany, a w postępowaniu nie ustalono by Gmina w jakikolwiek sposób, korzystała z przedmiotowego budynku, zezwalała na korzystanie z niego przez inne osoby czy też polecała korzystać z przedmiotowego budynku osobom trzecim,

b) Gmina nie wykonała nakazu umieszczenia na budynku przy

ul. [...]na terenie działki nr [...] zawiadomienia o stanie zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia, zawartego w w/w decyzji PINB, podczas gdy obowiązek ten został przez Gminę wykonany, a w postępowaniu ustalono, że na budynku umieszczono tablice z napisami o treści: "Uwaga budynek grozi zawaleniem",

c) Gmina nie wykonała nakazu wykonania doraźnych zabezpieczeń budynku przy uI.[...] na terenie działki nr [...] i usunięcia zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia, zawartego w decyzji PINB z dnia [...] r., podczas gdy obowiązek ten został przez Gminę wykonany - budynek został zabezpieczony siatką leśną,

- naruszenie art. 33 pkt 1 ustawy z dnia z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r., Nr 229, poz. 1954 ze zm.) w zw. z art. 68 ustawy z dnia z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r., Nr 243, poz. 1623 ze zm.) polegające na błędnej wykładni i niewłaściwym zastosowaniu tego przepisu, wyrażające się w przyjęciu, że postępowanie egzekucyjne odnośnie obowiązku opróżnienia budynku można prowadzić w stosunku do tego współwłaściciela budynku, który budynku nie zajmuje, ani z niego nie korzysta,

- naruszenie art. 33 pkt 1 ustawy z dnia z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r., Nr 229, poz. 1954 ze zm.) w zw. z art. 68 ustawy z dnia z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r., Nr 243, poz. 1623 ze zm.) polegające na błędnej wykładni i niewłaściwym zastosowaniu tych przepisów, wyrażające się w przyjęciu, że postępowanie egzekucyjne odnośnie obowiązków umieszczenia zawiadomienia o stanie zagrożenia ludzi i mienia oraz obowiązku wykonania doraźnych zabezpieczeń budynku można prowadzić w stosunku do tego współwłaściciela budynku, który umieścił tablice z napisem ostrzegawczym i ogrodził nieruchomość płotem z siatki,

- naruszenie art. 68 ustawy z dnia z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r., Nr 243, poz. 1623 ze zm.) polegające na błędnej wykładni i niewłaściwym zastosowaniu tego przepisu, wyrażające się w przyjęciu, że niewykonanie obowiązku opróżnienia budynku przez jednego ze współwłaścicieli uzasadnia przyjęcie, że drugi współwłaściciel również nie wykonał obowiązku opróżnienia budynku,

- naruszenie art. 33 pkt 8 w zw. z art. 7 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji polegające na błędnej wykładni i niewłaściwym zastosowaniu tych przepisów, wyrażające się w przyjęciu, że zastosowanie grzywny w stosunku do podmiotu, który obowiązek opróżnienia budynku wykonał, a obowiązku tego nie wykonał inny podmiot zobowiązany, jest mniej uciążliwe niż zastosowanie środka w postaci odebrania nieruchomości, opróżnienia lokali i innych pomieszczeń w stosunku do podmiotu, który obowiązku opróżnienia nie wykonuje,

- naruszenie art. 141 §1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w zw. z art. . 68 ustawy z dnia z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane polegające na błędnej wykładni i niewłaściwym zastosowaniu tych przepisów, wyrażające się w przyjęciu, że postępowaniu egzekucyjnym, którego celem jest wyegzekwowanie obowiązku opróżnienia budynku lub lokalu z art. 68 ustawy Prawo budowlane nie można zastosować środka egzekucyjnego w postaci odebrania lokalu lub usunięcia z zajmowanego lokalu.

Podnosząc powyższe zarzuty pełnomocnik skarżących wniósł o:

1. uchylenie skarżonego postanowienia oraz przekazanie zażaleń skarżących do ponownego rozpoznania organowi II instancji celem uchylenia postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. w sprawie o sygn. akt [...] i umorzenia egzekucji prowadzonej przeciwko Gminie i Burmistrzowi, ewentualnie o:

2. uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz uchylenie utrzymanego przez nie w mocy postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]r. w sprawie o sygn. [...] i przekazanie zarzutów organowi I instancji do ponownego rozpoznania;

3. zasądzenie na rzecz skarżących zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.

Tymczasem Gmina nie kwestionowała konieczności i zasadności zastosowania nakazów zawartych w decyzji PINB z dnia [...] r.. Dokonała również zabezpieczenia budynku poprzez ogrodzenie go siatką i umieściła napisy ostrzegawcze. Gmina nigdy nie korzystała z przedmiotowego budynku. Nigdy w przedmiotowym budynku nie znajdowały się osoby reprezentujące Gminę lub znajdujące się tam na jej polecenie. Nigdy też nie znajdowały się tam rzeczy należące do Gminy .

Powyższego organ administracji nie kwestionuje, jednakże dokonuje błędnego ustalenia, że Gmina nie wykonała obowiązku opróżnienia budynku i stosuje w stosunku do tego podmiotu i do osoby do której należy czuwanie nad wykonywaniem obowiązku, środek egzekucyjny.

Tok rozumowania, któremu organ egzekucyjny dał wyraz w zaskarżonym postanowieniu, w postanowieniu o oddaleniu zarzutów oraz w postanowieniu

o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia nie znajduje oparcia w przepisach prawa

a nadto jest wewnętrznie sprzeczny.

Skarżący podkreślają, że nie dysponują żadnym narzędziem prawnym by wyegzekwować od J. D. i jej rodziny opuszczenie przedmiotowej nieruchomości. J. D. jest jej właścicielem i w świetle obowiązującego prawa, ma prawo korzystać z przedmiotu własności bez zakłóceń, w tym bez zakłóceń ze strony drugiego współwłaściciela. Brak jest jakichkolwiek argumentów prawnych mogących uzasadniać proponowane przez Inspektora Nadzoru Budowlanego wystąpienie do sądu przez Gminę z pozwem o opróżnienie lokalu (eksmisję) przez J. D. i jej rodzinę. Pozew taki byłby uzasadniony, gdyby J. D. nie dysponowała prawem do lokalu, natomiast J. D. dysponuje "najmocniejszym" z istniejących praw do lokalu (rzeczy) mianowicie prawem własności. Dziwi upór z jakim organ egzekucji próbuje przerzucić ciężar wykonania środka egzekucyjnego na podmiot, który do wykonania tego środka nie jest uprawniony. Gdyby pracownicy Urzędu Miejskiego chcieli w jakikolwiek sposób przymusić J. D. do opuszczenia budynku działaliby bezprawnie -dopuściliby się popełnienia przestępstwa, zaś J. D. mogłaby zażądać interwencji Policji w celu uniemożliwienia odebrania jej rzeczy stanowiącej jej własność.

Skarżący podnoszą nadto, iż celem wykonania punktu 2 i 3 decyzji z dnia [...]r. Gmina dokonała ogrodzenia nieruchomości w tym między innymi taśmą biało – czerwoną i umieściła stosowne tablice ostrzegające o niebezpieczeństwie i zakazujące korzystania i wkraczania na teren nieruchomości.

Gmina użyła tablic ostrzegawczych i zakazujących korzystania

z nieruchomości i wkraczania na jej teren w największych dostępnych rozmiarach. Tablice te są wytwarzane w znormalizowanych rozmiarach i nie są dostępne większe. Z powyższego jednoznacznie wynika, że Gmina zastosowała się do nakazów zawartych w punkcie 2 decyzji z dnia [...] r. w należyty sposób.

Podkreślić należy/że przy ulicy [...] zlokalizowane są inne nieruchomości

i właściciele oraz użytkownicy tych nieruchomości korzystają z niej w celu dojazdu do posesji. Nie było możliwości zlokalizowania ogrodzenia w większym oddaleniu od budynku.

Powyższe jednoznacznie wskazuje na fakt, że wszczęcie postępowania egzekucyjnego w stosunku do Gminy i w stosunku do Burmistrza było niezasadne, bowiem obowiązek opróżnienia budynku został już przez te podmioty wykonany. Wykonane zostały również pozostałe obowiązki wynikające z postanowienia z dnia [...] Wbrew twierdzeniom organu II instancji w przedmiotowej sprawie jest możliwe zastosowanie nie tylko dwóch wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia środków a mianowicie nie tylko grzywny w celu przymuszenia oraz wykonania zastępczego. W przedmiotowej sprawie możliwe jest zastosowanie również środka przewidzianego w art. 141 §1 u.p.e.a., który reguluje przypadki związane z usunięciem zobowiązanego z zajmowanego lokalu lub pomieszczenia, jeżeli poddany egzekucji administracyjnej obowiązek polega na opróżnieniu lokalu mieszkalnego, użytkowego bądź innego pomieszczenia.

Skarżący podkreślają, że wnosili o umorzenie postępowania egzekucyjnego

w odniesieniu do Gminy i Burmistrza jeżeli organ prowadzi egzekucję w stosunku do pozostałych zobowiązanych, którzy obowiązku nie wykonują, to skarżący się temu nie sprzeciwiają. Wskazują jedynie, że oni obowiązek wykonali, co uzasadnia przyjęcie, że zachodzą okoliczności wskazane w art: 33 pkt 1 u.p.e.a.

Organ egzekucyjny jest zobowiązany do stosowania najmniej uciążliwego środka egzekucyjnego danej sprawie, a także do stosowania środków, które mogą skutecznie doprowadzić do wykonania obowiązku. Z powyższym kłócą się próby zmuszenia J. D. do opróżnienia budynku, w którym zajmuje ona lokal mieszkalny poprzez nakładanie grzywny na inny podmiot, który w lokalu nie przebywa.

Stosownie do treści art. 7 § 2 ustawy egzekucyjnej, organ egzekucyjny stosuje środki egzekucyjne, które prowadzą bezpośrednio do wykonania obowiązku, a spośród kilku takich środków - środki najmniej uciążliwe dla zobowiązanego. Wybór środka egzekucyjnego determinuje cel, któremu środek ma służyć. Organ wybierając odpowiedni środek egzekucyjny powinien kierować się nie tylko jak najmniejszą, dolegliwością środka egzekucyjnego ale również jego efektywnością (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 05.05.2009 r., II SA/Bd 114/09, Lex 565723).

Zasada gospodarnego prowadzenia egzekucji polega na obowiązku prowadzenia postępowania egzekucyjnego w taki sposób, aby osiągnąć cel egzekucji, jakim jest wykonanie obowiązku, w sposób najmniej kosztowny dla zobowiązanego (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 16.10.2008 r., II SA/Gd 317/08, Lex 500998).

W przedmiotowej sprawie nakładanie grzywny na Gminę i Burmistrza Gminy, w sytuacji, w której nie dysponują oni żadnymi środkami przymusu w stosunku do J. D. nie doprowadzi do wykonania obowiązku opróżnienia lokalu przez J. D. i jest dla Gminy oraz Burmistrza bardzo kosztowne, co z kolei uzasadnia wniosek o zbytniej uciążliwości zastosowanego środka.

Należy także stwierdzić, że fakt częściowego wykonania obowiązku nie może być obojętny dla wymiaru grzywny w celu przymuszenia, bowiem świadczy o pewnej dyscyplinie podmiotu zobowiązanego. Z całą pewnością decyzja w sprawie niniejszej została wykonana w części i to tej najistotniejszej - dotyczącej opróżnienia obiektu, zaś w pozostałym zakresie Gmina podjęła stosowne działania odnośnie zabezpieczenia budynku i umieszczenia ostrzegawczych tablic. Stąd wymierzenie grzywny w wymiarze maksymalnym nie jest uzasadnione. To zaś również uzasadnia przyjęcie, że zastosowany środek był zbyt uciążliwy w rozumieniu art. 33 pkt 8 u.p.e.a.

Wobec powyższego uznać należy, że organ dopuścił się szeregu uchybień,

a postanowienie organu II instancji jako naruszające przepisy prawa nie może się ostać. Odpowiadają na skargę Inspektor Nadzoru Budowlanego

wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 ustawy z dnia

30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U.

Nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przez organy administracji publicznej przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa, materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.).

Dokonana według wskazanych wyżej kryteriów analiza zaskarżonego postanowienia, oddalającego zarzuty wobec wszczętego przeciwko skarżącym postępowania egzekucyjnego, wykazała trafność podniesionych przez skarżących zarzutów i zasadność skargi.

Przede wszystkim zgodzić się należy z podniesionymi zarzutem, iż Gmina wykonała nałożony na nią obowiązek opróżnienia budynków. Wykonała go oczywiście w takim zakresie, w jakim mogła go wykonać, opróżniając te części budynku, które nie były w użytkowaniu innych współwłaścicieli.

W relacjach z innymi współwłaścicielami budynku gmina występuje na równych prawach i nie ma żadnych prawnych instrumentów przymuszenia innych współwłaścicieli do opróżnienia lokalu, którego są właścicielami. Podniesione w tym zakresie w skardze argumenty są w pełni trafnie.

Nie występuje tu zobowiązanie solidarne – jak zdaje się uważać organ egzekucyjny. Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym

w administracji (dalej u.p.e.a.) nie zna takiego pojęcia. w odniesieniu do obowiązków

o charakterze niepieniężnym, tj. w zakresie zastosowania środków egzekucyjnych wskazanych w art. 1a pkt 12 (lit.b) u.p.e.a.

W sytuacji, gdy decyzja administracyjna nakłada obowiązek opróżnienia budynku na kilku jego współwłaścicieli to obowiązek ten może być egzekwowany od każdego z zobowiązanych indywidualnie, tzn. tylko w takim zakresie, w jakim dana strona sama może ten obowiązek wykonać, tj. opróżnić tę część budynku, którą z tytułem prawnym zajmuje.

Żaden ze współwłaścicieli nie dysponuje bowiem środkami prawnymi, którymi mógłby przymusić innego właściciela do wykonania obowiązku opuszczenia nieruchomości, do której ma tytuł prawny.

To organ egzekucyjny wykonując egzekucję obowiązku określonego decyzją administracyjną na kilka podmiotów powinien ustalić i ocenić w jakim zakresie każdy

z zobowiązanych winien jest obowiązek ten wykonać. Nie ulega wątpliwości,

iż w przypadku obowiązku opróżnieniu lokalu chodzić może tylko w opróżnienie go przez daną osobę i rzeczy osobę tę reprezentujące.

Organ egzekucyjny nie kwestionuje twierdzenia skarżących, że Gmina nigdy budynków tych nie użytkowała i nie zajmuje w nim żadnych pomieszczeń.

Należy też przyznać trafność i słuszność stanowisku skarżących, iż Gmina nie dysponuje żadnymi środkami wykonania obowiązku całkowitego opróżnienia budynku z mieszkających w nim osób, które w dodatku nie chcą się wydanej przez organ nadzoru budowlanego decyzji w tym zakresie podporządkować. Wykonanie tego obowiązku może dokonać jedynie organ egzekucyjny za pomocą dostępnych mu środków prawnych. Gmina, ani Burmistrz Gminy w tym przypadku organem egzekucyjnym nie jest. Należy też podkreślić, iż Gmina uczyniła wszystko, co leży

w zakresie jej możliwości i obowiązków, określonych w ustawie o samorządzie gminnym, by organ egzekucyjny mógł wykonać wobec jednego ze współwłaścicieli – J. D. - orzeczony w decyzji z [...]. obowiązek, dostarczając w tym celu lokal zastępczy. Reszta należy do organu egzekucyjnego, który powinien obowiązek ten egzekwować wobec osoby lub podmiotu, który go nie wykonał.

Wskazuje to na trafność zarzutu zobowiązanych opartego na art. 33 pkt 1 u.p.e.a., tj. wykonaniu obowiązku nałożonego na Gminę decyzją PINB

z dnia [...]r. w takim zakresie, w jakim obowiązek ten odnosił się do Gminy i mógł być przez nią zrealizowany.

Należy zatem zgodzić się ze stanowiskiem skarżących. iż wyegzekwowanie obowiązku opóźnienia przez J. D. zajmowanego przez nią z synem lokalu mieszkalnego w odniesieniu go Gminy i Burmistrza Gminy okazało się niewykonalne

w rozumieniu art. 33 pkt 5 u.p.e.a. albowiem skarżący nie dysponują instrumentami

i możliwościami prawnymi w tym zakresie.

Niezasadne są również zastrzeżenia organu egzekucyjnego wobec wykonania przez Gminę obowiązku umieszczenia na budynkach zawiadomienia

o stanie zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia oraz zakazu ich użytkowania, a także innych obowiązujących zabezpieczeń. Organ nie kwestionuje, iż Gmina podjęła działania w tym zakresie, uznaje je jedynie za niewystarczające. Jednakże kwestia ta nie wynika z treści decyzji nakładającej obowiązki, gdyż w decyzji nakładającej obowiązki nie określono szczegółowo wymogów, którym powinny odpowiadać ostrzeżenia o zagrożeniu i niebezpieczeństwie, umieszczone na budynkach.

Podniesione tu okoliczności wskazują bezsprzecznie na podjęcie przez Gminę wszelkich możliwych działań w celu wywiązania się z nałożonego decyzją organu nadzoru budowlanego z dnia [...]. obowiązku. W takiej sytuacji nałożenie grzywny w celu przymuszenia w maksymalnej wysokości uznać należy niewątpliwie za zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego nie uwzględniającego okoliczności sprawy. Oznacza to trafność zarzutu opartego na art. 33 pkt 8 u.p.e.a., a jego ocena prawna, dokonana przez organ egzekucyjny okazała się nietrafna.

Wobec powyższego kwestie związane z zrzutem niespełnienia wymogu określonego w art. 27 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w których to organ ma rację, uznać należy za niemające wpływu na wynik sprawy.

W tym stanie rzeczy skargę należało uwzględnić i w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. uchylić zaskarżone postanowienie jak również postanowienie organu

I instancji. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ egzekucyjny winien uwzględnić przedstawione wyżej oceny prawne (art. 153 p.p.s.a.) i podjąć stosowne do nich rozstrzygnięcie.

Orzeczenie w pkt II oparto na art. 152 zaś o kosztach ( pkt III) orzeczono

w oparciu o art. 200 p.p.s.a.