Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 1975/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-08-31 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6135 Odpady
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran (spr.), Sędziowie sędzia WSA Marzena Milewska-Karczewska, asesor WSA Agnieszka Wąsikowska, Protokolant sekr. sąd. Marika Bibrowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 sierpnia 2020 r. sprawy ze skargi P. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] maja 2019 r. nr [...] w przedmiocie nakazu usunięcia odpadów oddala skargę


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z [...] maja 2019 r., nr [...], po rozpatrzeniu odwołania P. M., utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy J. z dnia [...] listopada 2018 r., nr [...], o nakazaniu usunięcia odpadów z terenu nieruchomości położonej w J. przy ul. P., oznaczonej jako działa nr [...]. W uzasadnieniu podano, iż decyzją z [...] listopada 2018 r., nr [...], Wójt Gminy J. nakazał posiadaczowi odpadów P. M. usunięcie odpadów z terenu nieruchomości oznaczonej jako działka [...], położonej w J. przy ul P. Odwołanie złożył P. M.

Kolegium rozpatrując odwołanie, wskazało, iż w niniejszej sprawie mają zastosowanie przepisy k.p.a. oraz ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach ( Dz. U. z 218 r. poz. 992). Zgodnie z art. 26 ust. 1 i 2 ustawy posiadacz odpadów obowiązany jest do niezwłocznego usunięcia odpadów z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania lub magazynowania. W przypadku nieusunięcia odpadów wójt, burmistrz lub prezydent miasta, w drodze decyzji wydanej z urzędu, nakazuje posiadaczowi odpadów usunięcie odpadów z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania lub magazynowania, z wyjątkiem gdy obowiązek usunięcia odpadów jest skutkiem wydania decyzji o ich cofnięciu decyzji związanej z gospodarką odpadami. Zastosowanie tego przepisy wymaga ustalenia czy składowane materiały stanowią odpad, a w przypadku pozytywnej odpowiedzi ustalenie czy przedmiotowe miejsce jest przeznaczone do składowania lub magazynowania odpadów, w niniejszej sprawie na działce nr [...] znajdują się drewniane podkłady kolejowe. W rozporządzeniu z dna 29 grudnia 2014 r. Ministra Środowiska w sprawie katalogu odpadów (Dz.U. poz. 1923) odpady zostały podzielone na 20 grup w zależności od źródła ich powstania. W grupie 17 katalogu pod kodem 17 02 04* "Odpady drewna, szkła i tworzyw sztucznych zwierające lub zanieczyszczone substancjami niebezpiecznymi (podkłady kolejowe)", wymienione zostały kolejowe pochodzące w remontów torowisk. W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że wymontowane podkłady kolejowe stanowią odpad, już po ich wymontowaniu z torów kolejowych – odpad użytkowy. Organ przywołał wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 11 stycznia 2018 r., sygn. akt II OSK 1181/17, w którym Sąd ten stwierdził, iż za odpady, które nie są odpadami niebezpiecznym mogłyby być uznane tylko te podkłady kolejowe, które zostały poddane badaniom i których skład jest znany. Odnośnie do innych podkładów nie ma natomiast pewności, że mają on taki sam skład, jak te które zostały poddane analizie. Nie zostały bowiem przedstawione dokumenty, z których wynikałoby, że np. podkłady te zostały wyprodukowane przez tego samego producenta, że zostały zakonserwowane takimi samymi środkami konserwującymi i w takich samych proporcjach oraz, że użytkowanie tych podkładów nie miało wpływu na ich właściwości bądź też że zmiana tych właściwości w czasie była jednakowa dla wszystkich podkładów, które mają być zdemontowane. Kolegium stwierdziło, iż biorąc pod uwagę powyższe, przedmiotowe drewniane podkłady stanowią odpad. Wobec braku przeciwnych dowodów należało zakwalifikować je, jako odpad niebezpieczny. Z akt sprawy wynika, że ww. podkłady kolejowe znajdują się na działce nr [...], czyli na terenie nieprzeznaczonym do składowania odpadów, w tym odpadów niebezpiecznych. Wystąpiły zatem podstawy do wydania decyzji w oparciu o art. 26 ust. 1 i 2 ustawy. Posiadaczem opadów jest P. M. Kolegium uznało, że nie doszło naruszenia prawa materialnego ani procesowego uzasadniającego uchylenie skarżonej decyzji.

Odnosząc się do odwołania, organ wskazał, iż załączona kserokopia sprawozdania nr [...] jako taka nie stanowi dowodu sprawie. Zgodnie z art. 76a § 2 k.p.a. zamiast oryginału dokumentu strona może złożyć odpis dokumentu, jeżeli jego zgodność z oryginałem została poświadczona przez notariusza albo przez występującego w sprawie pełnomocnika strony będącego adwokatem, radcą prawnym, rzecznikiem patentowym lub doradcą podatkowy. Zawodowy pełnomocnik może uwierzytelnić składane dokumenty do akt dokumenty jednie jeżeli został ustanowiony pełnomocnikiem. Kolegium wyjaśniało, iż mając to na uwadze wezwał skarżącego na podstawie art. 76a § 4 k.p.a. do nadesłania oryginału sprawozdania nr [...]. Oryginał dokumenty nie został jednak przesłany, stąd przedłożona kserokopia nie mogła stanowić dowody w sprawie. Dlatego nie można było przeprowadzić uzupełniającego dowodu. Kolegium stwierdziło, iż z powyższych względów organ I instancji prawidłowo zakwalifikował zużyte drewniane odpady kolejowe jako odpad niebezpieczny, nie naruszając przy tym przepisów k.p.a., wskazanych w pkt Ia) odwołania. Kolegium w odniesieniu do zarzutu naruszenia art. 8 i 107 k.pa. wyjaśniło, iż sporządzenie dokładnego i szczegółowego uzasadnienia stanowi, przeciwnie do twierdzeń skarżącego, wypełnienie przez organ I instancji ww. norm. Odnosząc się do treści pisma z skarżącego z dnia 2 kwietnia 2019. r. Kolegium wskazało, iż ciężar zgromadzenia dowodów wskazujących, że odpady określone w katalogu, jako odpady niebezpieczne, nie posiadają właściwości odpadów niebezpiecznych, ciężar ten ciąży na posiadaczu odpadów. Brak przedłożenia przez skarżącego stosownych dokument nie skutkuje koniecznością przeprowadzenia postępowania dowodowego w tym zakresie. Powyższe nie stanowi naruszenia art. 7, 11, 12, 64 § 2, 77 § 1 i 107 § 3 k.p.a. przez organy administracji. Kolegium, podkreśliło wskazało, iż skarżący przedłożył "potwierdzone za zgodność z oryginałem kserokopie, jednocześnie w treści pisma z dnia 2 kwietnia 2019 r. wskazując, że nie posiada oryginału sprawozdania nr [...]. Już z tych względów należało pominąć ww. kserokopię tego sprawozdania jako dowód w sprawie . W niniejszej sprawie organy prowadzą postępowanie w oparciu k.pa., w tym art. 76a § 2 k.p.a. Bark zatem podstaw do stosowania w tym zakresie przepisów procedury cywilnej i uznanie, że strona może samodzielnie poświadczyć za zgodność kserokopie. Z przedłożonej kserokopii sprawozdania nr [...] ( str. 4) wynika, iż podmiot prowadzący badania ( oprócz wartości pH ) nie wykonał ich metodami akredytowanymi przez Polskie Centrum Akredytacji. Z przedłożonej kserokopii nie wynika, iż badana próbka jest tożsama z odpadem będącym w posiadaniu skarżącego W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie P. M. zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów k.p.a., mające istotny wpływ na treść orzeczenia: art. 7, 7a, 7b, 8, 15, 76 § 1, 76a § 1 i 2 , 77 § 1, 80 i 107 k.p.a. polegające na : nieustaleniu w sposób niewątpliwy stanu faktycznego sprawy w zakresie szkodliwości materiału – drewna o kodzie 17 02 01, użytego do wykonania remontu nieruchomości pod kątem wpływu na środowisko naturalne i zdrowie ludzi, nieuzasadnionym przyjęciu, iż materiał o kodzie 17 02 01 – drewno został zakupiony w miejscu innym niż od C. W. D. w L., od którego to sprzedawcy uzyskał badanie stwierdzające, iż badany materiał nie jest niebezpieczny, bezpodstawne przyjęcie, iż nie zostały przedstawione dokumenty, z których wnikałoby, że podkłady te zostały wyprodukowane przez tego samego producenta, podczas gdy taki dokument w aktach się znajduje, błędnym przyjęciu, iż sprawozdanie [...] jest kserokopią i nie stanowi dowodu, podczas gdy taka kopia została potwierdzona za zgodność z oryginałem przez profesjonalnego pełnomocnika (K. M.) występującego w sprawie, błędnym przyjęciu, iż profesjonalny pełnomocnik K. M. (która wcześniej występowała jako strona), a który jest jednocześnie skarżącym nie ma uprawnień do poświadczenia za zgodność z oryginałem okazanego mu wcześniej oryginalnego dokumentu ww. sprawozdania, dowolnej ocenie, wyrażającej się w odmowie mocy dowodowej i wiarygodności dokumentów tam zebranych, jak również posługiwaniem się przez organ domniemaniami, tj. sprawozdanie nr [...] oraz orzeczenie do tegoż sprawozdania z przedmiotowych badań jednoznacznie wskazujących "badany podkład kolejowy zostaje zakwalifikowany jako inny niż niebezpieczny odpad o kodzie 12 02 01 –drewno", pismo z 30 .01.2018 r. kierowane do PINB wraz z korespondencją elektroniczną – rażące naruszenie prawdy obiektywnej poprzez wydanie zaskarżonej decyzji jedynie na podstawie "donosów sąsiadów", braku rozstrzygnięcia wątpliwości na korzyść skarżącego, pominięciu słusznego interesu skarżącego jako obywatela, nienależyte uzasadnienie decyzji, zasady dwuinstancyjnego postępowania, błędnym zastosowaniu "interpretacji rozszerzającej przepisu, który stanowił podstawę skarżonej decyzji zastosowanym przez analogię. Wskazując na powyższe skarżący wniósł o: - dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu ze sprawozdania nr [...] oraz wystąpienie do Instytutu Nafty i Gazu, wykonującego ww. sprawozdanie, z żądaniem przedłożenia jego akt sprawy, na okoliczność braku składowania odpadów niebezpiecznych na ww. nieruchomości w Jabłonnie, wydanie decyzji bez uzyskania "negatywnych" ustaleń z badań drewna o kodzie 17 02 01. - uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania w sprawie - zwrot kosztów zastępstwa procesowego wg. norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz.U. z 2019 r. poz. 2167) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności organów administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325, dalej jako: p.p.s.a.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił art. 26 ustawy z 14 grudnia 2012 r. o odpadach ( Dz.U. z 2018 r., poz. 992 ze zm., dalej jako u.o.). Zgodnie z ogólną zasada wyrażoną w ust. 1 art.26 u.o. posiadacz odpadów obowiązany jest do niezwłocznego usunięcia odpadów z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania lub magazynowania. Zasada ta jest konsekwencją domniemania wyrażonego w art. 3 ust. 1 pkt 19 u.o. Według niego przez posiadacza odpadów rozumie się wytwórcę odpadów lub osobę fizyczną, osobę prawną oraz jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, będące w posiadaniu odpadów oraz domniemywa się, że władający powierzchnią ziemi jest posiadaczem odpadów znajdujących się na nieruchomości. Jak się podkreśla w orzecznictwie władający powierzchnią ziemi może zwolnić się z odpowiedzialności za odpady tylko w jeden sposób – wskazując, że odpadem włada lub faktycznie władał inny podmiot, czyli wskazać wyraźnie innego posiadacza odpadów ( por. wyrok NSA z 6 marca 2019 r., II OSK 816/18, dostępny w CBOSA). Odnosząc powyższe do realiów przedmiotowej sprawy stwierdzić należy, iż prawidłowo organ I instancji uznał, iż skarżący jest podmiotem zobowiązanym do usunięcia odpadów w postaci drewnianych kolejowych o kodzie 17 02 04 * z terenu działki nr [...], położonej w J. przy ul P.

Z niekwestionowanych ustaleń organu I instancji wynika bowiem, że skarżący na terenie ww. nieruchomości prowadzi działalność gospodarczą pod firmą Kancelaria Adwokacka P. M. z siedzibą w J. przy ul. P. W toku postępowania administracyjnego skarżący oświadczył, że mieszka na przedmiotowej nieruchomości i w nią inwestuje. Oświadczył również, że dokonał zakupu zużytych podkładów kolejowych od firmy C. W. D. z siedzibą w L. w celu wykorzystania ich do prowadzonych na nieruchomości prac budowlanych. Nie posiada dowodu zakupu (faktury), gdyż zakupu dokonał na podstawie umowy ustnej, płacąc gotówką.

Z akt sprawy wynika, że część podkładów kolejowych zostało użytych do przebudowy ogrodzenia posesji i zabudowy części elewacji budynku mieszkalnego, położonego na tej nieruchomości, pozostałe zalegają na nieruchomości w dwóch pryzmach w ilości po 28 i 33 szt. Jak wskazał organ I instancji, skarżący prace te przeprowadził na potrzeby prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej. Z powyższego niezbicie wynika, że to skarżący jest posiadaczem zakupionych przez siebie odpadów. Na etapie postępowania administracyjnego, jak również sądowoadministracyjnego nie przedstawił żadnego dowodu, który pozwalałby na przyjęcie odmiennego stanowiska, w szczególności dowodu na poparcie, że to nie on jest posiadaczem odpadów w postaci drewnianych podkładów kolejowych. Podzielić należy stanowisko organów obu instancji, że odpady kolejowe, których posiadaczem jest skarżący, są odpadami skalsyfikowanymi według rozporządzenia Ministra Środowiska z dna 28 grudnia 2014 r., w sprawie katalogu odpadów, jako odpadu niebezpiecznego o kodzie 17 02 04*, do których zalicza się odpady z drewna , szkła i tworzyw sztucznych zawierające lub zanieczyszczone substancjami niebezpiecznymi ( podkłady kolejowe). Z poczynionych ustaleń organu I instancji wynika, że odpady kolejowe zakupione przez skarżącego pochodzą z przeprowadzonej przez firmę E. W. w H. rozbiórki wojskowej bocznicy kolejowe nr [...] E. oraz remontu wojskowej bocznicy kolejowej nr [....] B., użytkowanych przez Jednostkę Wojskową [...] w E., a zarządzanych przez Rejonowy Zarząd Infrastruktury w O. Informacji o tym udzielił w piśmie z 13 czerwca 2018 r, Wojewódzki Inspektorat Ochrony Środowiska Delegatura w E., stwierdzając jednocześnie, że w wyniku prac rozbiórkowych firma wytworzyła odpad - drewniane podkładu kolejowe o kodzie 17 02 04* w ilości 41,085 m3. Z kolei W. C. właściciel firmy D. W. C. w piśmie z 16 lutego 20018 r., od którego skarżący zakupił przedmiotowe podkłady kolejowe, wyjaśnił, że nie stanowiły one odpadów niebezpiecznych w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 6 u.o. Na potwierdzenie przesłał kserokopię sprawozdania nr [...] sporządzonego 21 czerwca 2012 r. przez Instytut Nafty i Gazu w K. z badania próbek podkładów kolejowych pochodzących z terenu jednostki wojskowej B. i E., składowanych na terenie Nasycalni Podkładów C.

Zgodzić się należy ze stanowiskiem organów, że powyższa kserokopia sprawozdania nr [...], na którą powołuje się skarżący, wywodząc, iż zakupione prze niego o tej firmy podkłady kolejowe są odpadami o kodzie 17 02 01- drewno, nie może być uznana za dowód sprawie, gdyż nie spełnia warunków określonych w art. 76a § 2 k.p.a. Skarżący, mimo wezwania, nie przedłożył kserokopii sprawozdania poświadczonej za zgodność z oryginałem przez notariusza albo przez występującego w sprawie pełnomocnika strony będącego adwokatem, radcą prawnym, jak tego wymaga powołany przepis. Za dowód nie mogła być uznana przedłożona przez skarżącego kserokopia sprawozdania, którą sam potwierdził, jako że w sprawie niniejszej jest stroną postępowania.

W tych warunkach należy stwierdzić, że skarżący nie wykazał, że drewniane podkłady kolejowe, których jest posiadaczem, nie stanowiły odpadów niebezpiecznych o kodzie 17 02 04*. Podkreślenia wymaga, że wedle treści art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2013 r., poz. 12 j.t. ze zm.) posiadacz odpadów może dokonać zmiany klasyfikacji odpadów niebezpiecznych na odpady inne niż niebezpieczne, jeżeli wykaże, że nie posiadają one właściwości odpadów niebezpiecznych określonych w załączniku nr 3 do ustawy. To na posiadaczu odpadów spoczywa obowiązek wykazania, że odpady, które zostały zakwalifikowane jako niebezpieczne, nie są odpadami niebezpiecznymi. Musi on przedstawić dowody wskazujące na to, że wszystkie odpady, będą posiadały takie same parametry. Okoliczność ta musi wynikać z przedstawionych dowodów. Procedurę zmiany klasyfikacji odpadów niebezpiecznych na inne niż niebezpieczne określają przepisy rozdziału 3 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach ( Dz. U. z 2020 r., poz. 797 ). Decyzję o zatwierdzeniu zmiany klasyfikacji odpadów niebezpiecznych na odpady inne niż niebezpieczne wydaje marszałek województwa ( art. 8 ust. 5 u.o.). W oparciu o przepisy obowiązującej ustawy o odpadach skarżący może wystąpić z wnioskiem o zmianę klasyfikacji podkładów kolejowych z odpadów niebezpiecznych na odpady inne niż niebezpieczne. Mając powyższe na uwadze za niezasadne należało uznać podniesione w skardze zarzuty naruszenia przepisów procesowych. W ocenie Sądu rozstrzygnięciom wydanym przez organy obu instancji nie można zarzucić naruszenia prawa w stopniu mającym lub mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Z poczynionych wyżej względów Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.