Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt IV SAB/Gl 160/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2015-01-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 648  Sprawy z zakresu informacji publicznej i prawa prasowego
658
Hasła tematyczne: Umorzenie postępowania
Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Stwierdzono, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa
Powołane przepisy: article: artt. 161  par. 1  pkt 3,  art.  201 par. 1 i  art. 205  par. 2
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 1,  art. 4,  art. 6,  art. 10,  art. 13,  art. 15,  art. 16
journal: Dz.U. 2014 poz 782
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Kurcyusz - Furmanik Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga - Gajewska (spr.) Sędzia WSA Andrzej Matan Protokolant st. sekr. sąd. Arkadiusz Kmiotek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi S.K. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1) stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 2) umarza postępowanie w pozostałym zakresie; 3) zasądza od wymienionego Inspektora na rzecz skarżącego kwotę [...] złotych (słownie: [...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

W dniu 27 sierpnia 2014 r. S. K. drogą poczty elektronicznej zwrócił się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. o udostępnienie informacji publicznej w postaci treści jednej dowolnej decyzji administracyjnej wydanej w lipcu 2014 r. i o przesłanie jej na jego adres domowy.

Pismem z dnia 8 września 2014 r. adresat wniosku wezwał wnioskodawcę do własnoręcznego podpisania wniosku w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia go bez rozpoznania - w trybie art. 64 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego.

W dniu 23 września 2014 r. S. K. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. zarzucając, że do tego czasu nie otrzymał żądanej informacji, a także domagał zasądzenia kosztów postępowania.

Odpowiadając na skargę, organ postulował o jej oddalenie, względnie umorzenie postępowania, z uwagi na doręczenie skarżącemu żądanej informacji publicznej w postaci zanonimizowanej kopii decyzji nr [...] razem z wezwaniem z dnia 8 września 2014 r. Organ podniósł jednocześnie, że wezwanie skarżącego do podpisania wniosku, a w konsekwencji nieudostępnienie informacji w terminie 14 dni, nie miało na celu uchylania się od obowiązku w tym zakresie, na co wskazują podejmowane przez organ czynności, tj. pismo - wezwanie z dnia 8 września 2014 r.

W piśmie z dnia 10 grudnia 2014 r. skarżący przychylił się do wniosku organu o umorzenie postępowania i przyznał, że wnioskowana informacja publiczna została mu udostępniona, ale po wniesieniu skargi, natomiast w zakresie kosztów postępowania przywołał treść art. 201 § 1 w związku z art. 54 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm., zwanego dalej w skrócie jako: "p.p.s.a.").

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W punkcie wyjścia należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn.) sąd administracyjny sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 wspomnianego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle obowiązujących unormowań, w szczególności zgodnie z regulacją art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. sąd administracyjny, w zakresie swojej kognicji, orzeka między innymi w przedmiocie skarg na bezczynność organów administracji publicznej kontrolując postępowanie tych organów z punktu widzenia zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego.

Wyjaśnić również należy, że celem skargi na bezczynność organu administracji jest zwalczanie braku działania (zwłoki) w załatwianiu sprawy administracyjnej. W doktrynie oraz orzecznictwie powszechnie przyjmuje się, że o bezczynności organu administracji możemy mówić wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadząc postępowanie, mimo istnienia ustawowego obowiązku nie kończy go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu, czy też nie podejmuje innej stosownej czynności. Przy badaniu zasadności skargi na bezczynność organu administracji nie ma znaczenia z jakich powodów określony akt, czy czynność nie została dokonana przez organ. Przy czym Sąd bierze pod uwagę stan sprawy istniejący w chwili zamknięcia rozprawy. Skarga na bezczynność organu ma bowiem na celu przede wszystkim wymuszenie na organie administracji załatwienie sprawy. W świetle powyższego dla uznania bezczynności organu konieczne jest ustalenie, że organ administracji był zobowiązany, na podstawie obowiązujących przepisów prawa, do wydania decyzji, aktu lub podjęcia określonych czynności i mimo to nie podejmuje działań mających na celu uczynienie zadość temu obowiązkowi.

W rozpatrywanej sprawie wniosek o udostępnienie informacji publicznej został skierowany do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M., który jako organ wykonuje zadania publiczne, o jakich mowa w art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2014 r., poz. 782, zwanej dalej w skrócie jako: "u.d.i.p.").

Wskazać należy, że zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p. każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu tej ustawy i podlega udostępnieniu na określonych w tej ustawie zasadach. Udostępnieniu podlegają zwłaszcza informacje wymienione w art. 6 u.d.i.p., przy czym zaznaczyć należy, że katalog informacji wymienionych w art. 6 nie ma charakteru katalogu zamkniętego, lecz stanowi jedynie przykładowe wyliczenie źródeł i rodzajów informacji.

Zauważyć należy, że wniosek strony skarżącej został przesłany do organu drogą mailową. Odnosząc się do formy wniosku (e-mail) i braku podpisu na wniosku stwierdzić należy, że Sąd rozpoznający przedmiotową sprawę w pełni podziela pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyrażony m.in. w wyrokach: z dnia 16 marca 2009 r. o sygn. akt I OSK 1277/08; z dnia 30 listopada 2012 r. o sygn. akt I OSK 1991/12 (dostępnych w internetowej bazie orzeczeń NSA), że w u.d.i.p. brak jest wskazania jakichkolwiek wymagań formalnych wniosku (poza utrwaleniem go w formie pisemnej). Za wniosek pisemny uznawać należy również przesłanie zapytania pocztą elektroniczną i to nawet, gdy do jego autoryzacji nie zostanie użyty podpis elektroniczny. Pogląd ten uzasadniony jest brakiem konieczności pełnego zidentyfikowania wnioskodawcy, który żądając informacji publicznej, nie musi wykazać się jakimkolwiek interesem prawnym lub faktycznym. Należy bowiem mieć na względzie, że postępowanie w sprawie udzielenia informacji publicznej jest odformalizowane i uproszczone, co wynika z celu u.d.i.p. oraz treści jej art. 10 ust. 2, stanowiącego, że informacja publiczna, która może być niezwłocznie udostępniona, jest udostępniana w formie ustnej lub pisemnej bez pisemnego wniosku.

Złożenie wniosku o udostępnienie informacji publicznej nie wszczyna postępowania administracyjnego, prowadzonego w oparciu o przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. W postępowaniu o udostępnienie informacji publicznej stosowanie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego zostało ograniczone do wyjątków wskazanych w art. 16 ust. 1 w związku z art. 14 ust. 2 oraz art. 15 ust. 2 u.d.i.p. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 maja 2006 r. o sygn. akt I OSK 601/05, dostępny w internetowej bazie orzeczeń NSA). Wobec tego, przesłane pocztą elektroniczną zapytanie należy również uznać za wniosek o udostępnienie informacji publicznej. Wniosek taki może bowiem przybrać każdą formę, o ile wynika z niego w sposób jasny, co jest jego przedmiotem. Wobec braku konieczności pełnego zidentyfikowania wnioskodawcy wniosek taki nie musi zawierać podpisu, o ile możliwa jest realizacja wniosku w oparciu o samą jego treść, czyli tak jak w rozpoznawanym przypadku, bowiem wnioskodawca podał swój adres elektroniczny oraz adres zamieszkania.

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M. zobowiązany było do rozpoznania złożonego prawidłowo przez skarżącego wniosku w przewidzianej prawem formie. Oznacza to, że organ powinien był albo udzielić informacji publicznej albo wydać decyzję o odmowie udostępnienia żądanej informacji, bądź też w razie stwierdzenia, że żądana informacja nie znajduje się w jego posiadaniu udzielić wnioskodawcy odpowiedzi w formie zwykłego pisma.

Zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 tego artykułu i art. 15 ust. 2 u.d.i.p. Skoro skarżący nie otrzymał żądanej informacji w powyższym terminie, jak również w sprawie nie doszło do wydania decyzji o odmowie udostępnienia żądanych dokumentów, ani też skarżący nie otrzymał pisemnej informacji, iż organ nie dysponuje żądanymi informacjami, to stwierdzić należy, że pozostawał w bezczynności. Załatwienie wniosku skarżącego nastąpiło dopiero w piśmie z dnia 8 października 2014 r., doręczonym skarżącemu po wniesieniu skargi, podczas gdy termin do udostępnienia informacji publicznej upłynął z dniem 10.09.2014 r.

W świetle okoliczności sprawy, Sąd podziela stanowisko organu, że jego bezczynność nie wynikała ze złej woli. Nie była przy tym długotrwała, w związku z tym stosownie do art. 149 § 1 p.p.s.a. nie stwierdzono rażącego naruszenia prawa.

W pozostałym zakresie postępowanie stało się bezprzedmiotowe, bowiem udzielenie przez organ informacji zgodnie z wnioskiem nie daje już podstaw do nałożenia na niego jakiegokolwiek obowiązku. Dlatego też z mocy art. 161 § 1 pkt 3 w związku z art. 54 § 3 p.p.s.a. orzeczono jak w pkt 2 sentencji. Orzeczenie o kosztach uzasadnia treść przepisu art. 201 § 1 i 205 § 2 p.p.s.a