Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 304/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2008-04-02 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6313 Cofnięcie zezwolenia na broń
Hasła tematyczne: Broń i materiały wybuchowe
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 15 ust. 1 pkt 6, art. 18 ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2004 nr 52 poz 525
law: Ustawa z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Grzelak Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki Protokolant Marcin Just po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 kwietnia 2008 r. sprawy ze skargi P. S. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską oddala skargę


UZASADNIENIE

Pismem z dnia [...] sierpnia 2007 r. [...] Komendant Wojewódzki Policji w P. zawiadomił P. S. (dalej jako: skarżący) o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie cofnięcia skarżącemu pozwolenia na broń palną myśliwską, ze względu na uzyskaną informację o prawomocnym skazaniu skarżącego na mocy wyroku Sądu Rejonowego w K. z dnia [...] lipca 2007 r. (sygn. akt [...]) za popełnienie czynu z art. 288 § 2 kk. Skarżący został również zawiadomiony o możliwości złożenia wyjaśnień jak również o możliwości zapoznania się z aktami prowadzonego postępowania administracyjnego oraz przedstawienia własnego stanowiska.

W ramach prowadzonego postępowania administracyjnego organ I instancji uzyskał opinie z miejsca zamieszkania skarżącego oraz z Koła Łowieckiego nr [...] "J." w K., jednak opinie te - zdaniem organu wydającego pozwolenia na broń - nie miały wpływu na rozstrzygnięcie.

Organ I instancji uznał, iż fakty te wskazują, iż skarżącego można zaliczyć do grupy osób ujętych w dyspozycji art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r., Nr 52, poz. 525, ze zm.; dalej jako: u.b.a.), tj. do grupy osób, które nie mogą legitymować się pozwoleniem na broń. Organ wskazał, że dyspozycja art. 18 ust. 1 pkt 2 u.b.a. nakazuje organowi Policji cofnięcie pozwolenia na broń w przypadku , gdy daną osobę uznano za należącą do kategorii osób określonej w art. 15 ust. 1 pkt 6 u.b.a., tj. do osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanych prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takiego przestępstwa. W konsekwencji organ decyzją z dnia [...] września 2007 r. cofnął skarżącemu pozwolenie na broń palną myśliwską.

W odwołaniu od tej decyzji skarżący wniósł o jej uchylenie i zarzucił błędną wykładnię art. 18 ust. 1 pkt 2 i art. 15 ust. 1 pkt 6 u.b.a. przez przyjęcie, że osoba skazana za przestępstwo z art. 288 § 2 kk nie może posiadać pozwolenia na broń myśliwską oraz naruszenie przepisów postępowania tj. art. 7 i art. 77 § 1 kpa i art. 107 § 3 kpa poprzez brak prawidłowego wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy oraz przez brak prawidłowego rozpatrzenia całego materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie i sporządzenie uzasadnienia bez zachowania wymogów określonych w przepisach kodeksu postępowania administracyjnego. Skarżący podał, że z art. 15 ust. 1 pkt 6 wynika, iż osoby co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanych prawomocnym orzeczeniem Sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw mogą mieć cofnięte pozwolenie na posiadanie broni myśliwskiej. Skarżący podkreślił, że jego czyn stanowił wypadek mniejszej wagi, a organ miał obowiązek ustalenia związku przyczynowo – skutkowego między rodzajem przestępstwa, za które posiadacz pozwolenia na broń został skazany, jego dotychczasowym postępowaniem i trybem życia a obawą o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 u.b.a. W ocenie skarżącego sam wyrok skazujący nie jest wystarczający do uznania, że zostały spełnione przesłanki z art. 15 ust. 1 pkt. 6 u.b.a. i że istnieje podstawa do zastosowania dyspozycji art. 18 ust. 1 pkt 2 tej ustawy. Organ zdaniem skarżącego zobowiązany był do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w pełnym zakresie w tym także postępowania dowodowego, zaś brak podjęcia tych czynności wskazuje, że organ pierwszej instancji naruszył w ocenie skarżącego art. 7 i 77 § 1 kpa, ponieważ nie zebrał i nie rozpatrzył całego materiału dowodowego, nie wskazał też na podstawie jakich okoliczności wywiódł obawę, że strona może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego, tym samym naruszył art. 107 § 3 kpa.

Komendant Główny Policji po rozpatrzeniu odwołania nie znalazł podstaw do jej zmiany lub uchylenia i utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ wskazał, iż skarżący zalicza się do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 u.b.a. Zdaniem organu, ustawodawca nie przewidział w przepisie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 cyt. ustawy innej możliwości rozstrzygnięcia sprawy, niż cofnięcie pozwolenia, gdyż przepis ten ma bowiem charakter obligatoryjny, co oznacza, że organ właściwy w sprawie pozwoleń na broń nie może pozostawić pozwolenia na broń osobie, wobec której toczy się postępowanie karne o popełnienie, m.in. przestępstwa przeciwko mieniu, a taki stan faktyczny został ustalony w niniejszej sprawie. Zdaniem organu argumenty podniesione w odwołaniu są bezzasadne, z uwagi na dyspozycję art. 15 ust. 1 pkt 6 u.b.a., gdyż organ winien ustalić jedynie fakt karalności, bądź prowadzenia przeciwko posiadaczowi pozwolenia na broń postępowała karnego. Organ wskazał, że sam ustawodawca związał istnienie obawy możliwości użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego ze skazaniem, m.in. za przestępstwo przeciwko mieniu, dlatego też w jego ocenie nietrafiony jest zarzut skarżącego, iż organ nie wykazał związku przyczynowo-skutkowego między skazaniem za czyn z art. 288 § 2 kk a dotychczasową postawą i trybem życia skarżącego. Z tego samego powodu niezasadny jest zdaniem organu zarzut dotyczący nie wyjaśnienia, z jakich przyczyn pozytywne opinie o stronie nie miały wpływu na sposób rozstrzygnięcia niniejszej sprawy co do jej istoty, gdyż organ wskazał, że opinie te nie eliminują z obrotu prawnego prawomocnego orzeczenia sądu skazującego stronę za przestępstwo przeciwko mieniu, a tym samym nie likwidują obawy, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 u.b.a.

Z tego zatem względu organ podał, iż nie mógł rozstrzygnąć niniejszej sprawy inaczej, niż tylko cofając stronie pozwolenie na broń, ponieważ dyspozycja art. 18 ust. 1 pkt 2 u.b.a. nie pozostawia możliwości wyboru rodzaju decyzji kończącej postępowanie administracyjne. Organ podał, że zebrał zgodnie z wymogiem art. 7 i 77 § 1 kpa pełen materiał dowodowy, a także poinformował stronę o przysługujących jej w postępowaniu prawach, więc uzasadnienie zaskarżonej decyzji jest wyczerpujące i odnosi się do ustalonego stanu faktycznego sprawy, a więc nie narusza art. 107 § 3 kpa.

Odnosząc się natomiast do zarzutu niedoręczenia pełnomocnikowi decyzji cofającej skarżącemu pozwolenie na broń, zauważyć należy, iż o fakcie ustanowienia pełnomocnika organ I instancji został powiadomiony po zakończeniu przez niego postępowania administracyjnego, tj. po wydaniu decyzji i wysłaniu jej stronie postępowania. Tymczasem pełnomocnictwo wywołuje określone skutki prawne, zatem i doręczanie korespondencji pełnomocnikowi strony, dopiero od chwili doręczenia pełnomocnictwa organowi i od tego momentu organ jest zobowiązany zawiadamiać pełnomocnika o wszystkich czynnościach oraz wzywać go do udziału w nich na równi ze stroną oraz przesyłać mu korespondencję.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie P. S. wniósł o uchylenie decyzji Komendanta Głównego Policji i decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. oraz zarzucił naruszenie art. 15 ust. 1 pkt 6 u.b.a. i art. 7 i 77 § 1 kpa. Skarżący podał, że ustawodawca nie wskazał na obligatoryjny obowiązek cofnięcia pozwolenia na broń osobom skazanym za popełnienie przestępstwa. Zdaniem skarżącego organy policji w każdym jednym przypadku winny przeprowadzić szczegółowe postępowanie dowodowe w celu ustalenia czy zachodzą przesłanki do zastosowania przepisu art. 15 ust. 1 pkt. 6 u.b.a., a nie jak to miało miejsce w niniejszej sprawie praktycznie automatycznie cofnąć pozwolenie na posiadanie broni palnej myśliwskiej z uwagi na sam fakt skazania. Skarżący podkreślił, że Sąd Rejonowy w K. uznając skarżącego winnym popełnienia występku z art. 288 § 2 kk przyjął, iż czyn popełniony przez skarżącego stanowi wypadek mniejszej wagi i z tego powodu wymierzył mu jedynie karę grzywny w wysokości 1.000,00 zł.

W ocenie skarżącego podstawowym obowiązkiem organów prowadzących postępowanie w przedmiotowej sprawie winno być ustalenie związku przyczynowo-skutkowego między rodzajem przestępstwa, za które posiadacz pozwolenia na broń został skazany, jego dotychczasowym postępowaniem i trybem życia a obawą o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 u.b.a., zaś organ winien podjąć wszelkie niezbędne kroki do uzyskania materiału dowodowego pozwalającego na poczynienie takich ustaleń, bowiem w ocenie skarżącego sam wyrok skazujący nie jest wystarczający do uznania, że zostały spełnione przesłanki z art. 15 ust. 1 pkt. 6 u.b.a. i tym samym, że istnieje podstawa do zastosowania dyspozycji art. 18 ust. 1 pkt. 2 u.b.a. Organ pierwszej instancji według skarżącego jest z mocy prawa zobowiązany do przeprowadzenia szczegółowego postępowania wyjaśniającego w pełnym zakresie w tym także postępowania dowodowego. Brak pełnego wyjaśnienia tej podstawowej okoliczności wskazuje, że organ pierwszej instancji naruszył w ocenie skarżącego przepisy art. 7 i 77 § 1 kpa, ponieważ nie zebrał i nie rozpatrzył w sposób należyty całego materiału dowodowego zebranego w sprawie a przede wszystkim nie wskazał konkretnych okoliczności z których wywiódł obawę, że strona może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego.

Za nietrafny skarżący uznał pogląd, że pozytywne opinie wydane o stronie przez jednostkę terenową policji oraz Koło Łowieckie Nr [...] "J." w K. nie mogą mieć wpływu na rozstrzygnięcie w sprawie skoro tak jak wskazano powyżej jedną z podstawowych okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy winno być między innymi ustalenie dotychczasowego postępowania i trybu życia skarżącego, ponieważ jeżeli organ administracji miał w tym zakresie jakiekolwiek wątpliwości to winien przeprowadzić postępowanie dowodowe poprzez przeprowadzenie dowodu z opinii uzupełniającej.

W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie i przytoczył argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonych decyzji, a odnosząc się do zarzutów sformułowanych w skardze uznał je za nieuzasadnione.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Sądy administracyjne sprawują więc kontrolę aktów i czynności z zakresu administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem materialnym i procesowym.

Ponadto, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.; dalej jako: p.p.s.a.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi i powołaną podstawą prawną.

Badając zaskarżoną decyzję według wskazanych wyżej kryteriów, Sąd uznał, że skarga nie jest zasada.

Stosownie do art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji pozwolenie na broń cofa się jeśli osoba, której pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 ustawy. Z kolei art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy stanowi, iż pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. W sprawie niniejszej skarżący został skazany prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w K. z dnia [...] lipca 2007 r. (sygn. akt [...]) za przestępstwo z art. 288 § 2 kk. Przestępstwo to zostało określone w Rozdziale XXXV kk, a więc jest ono przestępstwem przeciwko mieniu. Nie zasługuje na uznanie argument skarżącego, iż czyn jego stanowił wypadek mniejszej wagi, ponieważ nie zmienia to w żaden sposób oceny, iż popełniony przez skarżącego występek jest przestępstwem przeciwko mieniu. Dokonanie przez Sąd Rejonowy ustalenia, iż był to wypadek mniejszej wagi skutkowało wyłącznie zmianą zagrożenia ustawowego: z kary pozbawienia wolności w wymiarze od 3 miesięcy do lat 5 (art. 288 § 1 kk) do kary grzywny, ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku (art. 288 § 2 kk). Nie wpływa to natomiast na fakt prawomocnego skazania skarżącego za przestępstwo przeciwko mieniu, jakim niewątpliwie jest zniszczenie rzeczy.

Zgodnie bowiem z utrwalonym orzecznictwem prawomocne skazanie ubiegającego się o pozwolenie na broń za choćby jedno z przestępstw wymienionych w art. 15 u.b.a. nakazuje uznać taką osobę za osobę, co do której istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego (wyrok WSA w Warszawie z dnia 13 maja 2005 r., sygn. akt VI SA/Wa 1879/04, Lex nr 1680056). Powyższa reguła ma zastosowanie także w sprawach dotyczących cofnięcia pozwoleń na broń i znalazła swoje potwierdzenie w stanowisku Naczelnego Sądu Administracyjnego zawartym w wyroku tego Sądu z dnia 30 sierpnia 2007 r. sygn. akt II OSK 1166/06.

W wyroku tym Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że w stanie prawnym obowiązującym od dnia 1 stycznia 2004 r. ustawodawca przesądził jakie zachowania uważa się za powodujące uzasadnioną obawę, że ich sprawca może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego. Wprowadzoną z tym dniem zmianą przepisu art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji stwierdził, iż taką obawę mogą stwarzać w szczególności osoby skazane prawomocnym wyrokiem za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Wprowadzenie takiej regulacji prawnej powoduje, iż osoby skazane za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw należy uznać za stwarzające uzasadnioną obawę użycia posiadanej broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.

W tej sytuacji, podzielając ustalony w sprawie stan faktyczny stwierdzić należy, że chybione są argumenty skargi, iż organy Policji dopuściły się naruszenia przepisów w stopniu uzasadniającym konieczność uchylenia zaskarżonych decyzji.

Ponadto, nie są zasadne argumenty skarżącego, jakoby organ nie dokonał ustalenia związku przyczynowego pomiędzy rodzajem przestępstwa, za które posiadacz pozwolenia na broń został skazany, jego dotychczasowym postępowaniem i trybem życia a obawą o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 u.b.a. W ocenie Sądu organ w pełni zasadnie przyjął, iż w niniejszej sprawie jedynym wyznacznikiem zaistnienia przesłanki do cofnięcia skarżącemu pozwolenia na broń był fakt prawomocnego skazania za przestępstwo przeciwko mieniu. Brzmienie art. 15 ust. 1 pkt 6 oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 u.b.a. nie pozwala na stosowanie jakiegokolwiek uznania administracyjnego dla ustalenia obawy użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, ponieważ art. 15 ust. 1 pkt 6 u.b.a. wprost wskazuje, iż obawa taka istnienie w szczególności skazania prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo toczenia się postępowania karnego o popełnienie takich przestępstw. Z wykładni językowej powyższej normy wynika, że prawomocne skazanie za przestępstwo przeciwko mieniu – a winnym popełnienia takiego przestępstwa został uznany skarżący – jest jedną z możliwych sytuacji, gdy wobec posiadacza pozwolenia na broń istnieje obawa, że użyje jej w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Wskazanie więc w przepisie wprost, że chodzi w szczególności o prawomocne skazanie, nie pozostawia organowi luzu decyzyjnego, ani też nie pozwala mu na poczynienie odmiennego ustalenia, zwłaszcza w ramach badania związku przyczynowo – skutkowego pomiędzy faktem prawomocnego skazania za ww. przestępstwa a opisaną obawą nieprawidłowego użycia broni. Wobec tego zarzut skarżącego o nieustaleniu związku przyczynowego jest bezzasadny.

Podobnie nie zasługuje na uznanie argument skarżącego, jakoby organ nie był zobligowany do cofnięcia skarżącemu pozwolenia na broń, a jedynie mógł to zrobić fakultatywnie. Otóż, jak stanowi art. 18 ust. 1 u.b.a. organ cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6. Użycie więc przez ustawodawcę słowa "cofa" wskazuje, że jest to obligatoryjne, ponieważ gdyby przedmiotowe cofnięcie miało nastąpić fakultatywnie, to ww. przepis stanowiłby, iż organ "może cofnąć", tak jak to ma miejsce przykładowo w art. 18 ust. 4 u.b.a.

Należy też zważyć, że organ zasadnie nie uznał za znaczący faktu wydania wobec skarżącego pozytywnych opinii przez jednostkę terenową policji oraz przez Koło Łowieckie nr [...] "J." w K. Z uwagi na obligatoryjny charakter art. 18 ust. 1 pkt 2 u.b.a. organ w sposób właściwy odniósł się do przedłożonych w toku postępowania opinii odnośnie osoby skarżącego. Mianowicie, organ prawidłowo uznał, iż treść tych opinii nie ma wpływu na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy, z uwagi na opisany powyżej obligatoryjny charakter art. 18 ust. 1 u.b.a.

Jednocześnie – zdaniem Sądu – podkreślić należy, iż wydając obie zaskarżone decyzje administracyjne w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską organy co do zasady uwzględniły wszelkie rygory procedury administracyjnej, określające ich obowiązki w zakresie sposobu przeprowadzenia postępowania, a następnie końcowego rozstrzygnięcia sprawy.

Z tej przyczyny należy stwierdzić, iż w obu zaskarżonych decyzjach brak jest jakichkolwiek istotnych uchybień formalnych, które uniemożliwiłyby Sądowi dokonanie prawidłowej oceny zarzutów skargi i wypowiedzenie się co do zasadności podjętego rozstrzygnięcia pod względem materialnym.

Mając na uwadze wskazane wyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny, nie znajdując uzasadnionych podstaw faktycznych i prawnych do uwzględnienia skargi, w oparciu o art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.