Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 798/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-07-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6171 Radcowie prawni i aplikanci radcowscy
Hasła tematyczne: Zawody prawnicze
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 36-4 ust. 1, ust. 10, art. 36-6 ust. 1, art. 2, art. 36-5 ust. 2
journal: Dz.U. 2014 poz 637
law: Ustawa z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych - tekst jednolity
article: art. 138  par 1pkt 1, art. 107 par 3,art. 6, art. 7, art. 8, art. 77, art. 80, art. 12
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Urszula Wilk Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Kozik Sędzia WSA Magdalena Maliszewska (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Karolina Pilecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lipca 2015 r. sprawy ze skargi S. W. na uchwałę Komisji Egzaminacyjnej II Stopnia nr 4 przy Ministrze Sprawiedliwości do rozpoznania odwołań od uchwał o wynikach egzaminu radcowskiego który został przeprowadzony w dniach 19-21 marca 2014 r. z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu radcowskiego oddala skargę


UZASADNIENIE

S. W. (dalej też jako skarżący lub zdający) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na uchwałę Komisji Egzaminacyjnej II stopnia Nr [...] przy Ministrze Sprawiedliwości do rozpoznania odwołań od uchwał o wynikach egzaminu radcowskiego, który został przeprowadzony w dniach [...] marca 2014 r. (dalej też jako Komisja II stopnia lub komisja odwoławcza) z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...]. Zaskarżoną uchwałą utrzymano w mocy uchwałę Komisji Egzaminacyjnej do przeprowadzenia egzaminu radcowskiego w 2014 r. z siedzibą w B. (dalej też jako Komisja I stopnia) z dnia [...] kwietnia 2014 roku nr [...] w przedmiocie ustalenia negatywnego wyniku z egzaminu radcowskiego.

Podstawę prawną zaskarżonej uchwały stanowi art. 368 ust. 1, 9 i 12 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (tekst jednolity Dz. U. z 2015 r., poz. 507 ze zm., dalej cyt. jako "u.r.p") w związku z art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., dalej też jako k.p.a.).

Do wydania przedmiotowej uchwały doszło w następującym stanie faktycznym:

W dniach od [...] do [...] marca 2014 roku skarżący przystąpił do egzaminu radcowskiego przed Komisją Egzaminacyjną do przeprowadzenia egzaminu radcowskiego w 2014 r. z siedzibą w B.

Następnie uchwałą z dnia [...] kwietnia 2014 roku nr [...] Komisja I stopnia stwierdziła, że skarżący uzyskał negatywny wynik z egzaminu radcowskiego. W uzasadnieniu Komisja podkreśliła, że skarżący z zadania z zakresu prawa karnego otrzymał ocenę dobrą, z zadania z zakresu prawa cywilnego ocenę dostateczną, z zadania z zakresu prawa gospodarczego ocenę niedostateczną zaś z zadania z zakresu prawa administracyjnego ocenę dobrą. Komisja wskazała bowiem, że zgodnie z art. 366 ust. 1 u.r.p. pozytywny wynik z egzaminu radcowskiego, otrzymuje zdający, który z każdej części egzaminu radcowskiego otrzymał ocenę pozytywną.

Zadanie z prawa gospodarczego, z którego to skarżący uzyskał ocenę negatywną, obejmowało zlecenie przez Jana Nowaka radcy prawnemu sporządzenie pozwu w celu dochodzenia niezaspokojonych należności z faktur VAT. Punktem wyjścia stanu faktycznego przedstawionego w kazusie była okoliczność stawienia się wspomnianego powyżej Jana Nowaka w dniu 21 marca 2014 r. w kancelarii radcy prawnego Adama Kowalskiego. Jan Nowak oświadczył, iż w lutym 2011 r. zrealizował w ramach swego przedsiębiorstwa dwie transakcje sprzedaży materiałów budowlanych na rzecz Przedsiębiorstwa Budowlanego "Inwestycja" Anna Piękna, Edward Solidny s.c. w Kędzierzynie – Koźlu. Z okazanej radcy prawnemu kopii pisemnej umowy spółki cywilnej zawartej w dniu 5.07.2007 r. w Kędzierzynie – Koźlu wynika między innymi, iż Anna Piękna oraz Edward Solidny zawarli umowę spółki cywilnej na czas nieoznaczony, uczestniczą w zysku i stratach w częściach równych, a ich wspólny cel gospodarczy to świadczenie usług budowlanych w ramach wspólnego przedsiębiorstwa pod firmą Przedsiębiorstwo Budowlane "Inwestycja" Anna Piękna, Edward Solidny s.c. w Kędzierzynie – Koźlu, z siedzibą zakładu przy ul. Portowej 1, 47 – 200 Kędzierzyn – Koźle, zaś uprawnienie do prowadzenia spraw spółki i jej reprezentacji przysługuje każdemu ze wspólników zgodnie z art. 865 – 866 k.c. Dane powyższe potwierdzają wydruki z Centralnej Ewidencji i Informacji Działalności Gospodarczej.

Jan Nowak przedstawił dokumenty wskazujące elementy przedmiotowe i podmiotowe relacjonowanych radcy prawnemu dwóch transakcji w postaci:

1) faktury VAT nr 100/02/2011 z dnia 24.02.2011 r. wystawionej przez Jana Nowaka, przedmiot transakcji: sprzedaż cegły pełnej szt. 100.000, cena brutto z podatkiem VAT 100.000 zł, sprzedający: Przedsiębiorstwo Handlowe KRAM Jan Nowak, ul. Stara 2, 47-220 Kędzierzyn – Koźle, NIP 7490000001, kupujący: Przedsiębiorstwo Budowlane "Inwestycja" Anna Piękna, Edward Solidny s.c. w Kędzierzynie – Koźlu ul. Portowa 1, 47–200 Kędzierzyn – Koźle, NIP 7490000002, termin płatności 3.03.2011 r., forma płatności: przelew na rachunek bankowy sprzedającego nr 01 0000 0000 0000 0000 0000 1111 prowadzony w PKO BP SA O/ Kędzierzyn – Koźle, faktura potwierdzona pieczęcią firmową kupującego i podpisem czytelnym Edward Solidny – wspólnik, w treści której potwierdzono odbiór towaru,

2) faktury VAT nr 120/02/2011 z dnia 28.02.2011 r. wystawionej przez Jana Nowaka, przedmiot transakcji: sprzedaż cementu w workach 80 ton, cena brutto z podatkiem VAT 30.000 zł, sprzedający: Przedsiębiorstwo Handlowe KRAM Jan Nowak, ul. Stara 2, 47–220 Kędzierzyn – Koźle, NIP 7490000001, kupujący: Przedsiębiorstwo Budowlane "Inwestycja" Anna Piękna, Edward Solidny s.c. w Kędzierzynie – Koźlu ul. Portowa 1, 47–200 Kędzierzyn – Koźle, NIP 7490000002, termin płatności 7.03.2011 r., forma płatności: przelew na rachunek bankowy sprzedającego nr 01 0000 0000 0000 0000 0000 1111 PKO BP SA O/ Kędzierzyn – Koźle, faktura potwierdzona pieczęcią firmową kupującego i podpisem czytelnym Anna Piękna – wspólnik, w treści której potwierdzono odbiór towaru.

Według relacji Jana Nowaka, w terminach płatności wskazanych w treści faktur VAT nr 100/02/2011 i nr 120/02/2011 nie uzyskał on zapłaty cen w jakiejkolwiek części, w związku z czym pisemnym wezwaniem do zapłaty z dnia 30.03.2011 r. wezwał Przedsiębiorstwo Budowlane "Inwestycja" Anna Piękna, Edward Solidny s.c. w Kędzierzynie – Koźlu jako kupującego, do zapłaty zaległych należności głównych z tych faktur wraz z ustawowymi odsetkami od dnia następnego po terminie ich płatności do dnia zapłaty, które to wezwanie przesłał listem poleconym na adres Przedsiębiorstwo Budowlane "Inwestycja" Anna Piękna, Edward Solidny s.c. w Kędzierzynie – Koźlu, ul. Portowa 1, 47–200 Kędzierzyn – Koźle. Jan Nowak okazał radcy prawnemu odpis tego wezwania i dowód jego nadania listem poleconym. W reakcji na wezwanie wspólnicy cywilni poinformowali Jana Nowaka pismem z dnia 1.06.2011 r., doręczonym mu w dniu 3.06.2011 r., iż z uwagi na opóźnienia w płatnościach ze strony ich kontrahentów i związane z tym trudności finansowe, należność z faktury nr 120/02/2011 uregulują w terminie późniejszym. Dłużnicy zawiadomili wierzyciela, że aktem notarialnym z dnia 15.04.2011 r. Rep. A nr 1253/2011 ustanowili hipotekę umowną w kwocie 50.000 zł na zabezpieczenie wierzytelności na rzecz Jana Nowaka o zapłatę ceny sprzedaży z faktury VAT nr 120/02/2011 z dnia 28.02.2011 r., obciążającą zabudowaną nieruchomość stanowiącą przedmiot współwłasności łącznej wspólników cywilnych Anny Pięknej i Edwarda Solidnego, którą w dniu 29.04.2011 r. wpisano na ich wniosek w dziale IV księgi wieczystej OP1K/00011111/0 Sądu Rejonowego w Kędzierzynie – Koźlu, prowadzonej dla tej nieruchomości. W tym samym piśmie wspólnicy cywilni zapewnili Jana Nowaka, że niezaspokojoną dotychczas należność z faktury VAT nr 100/02/2011 z dnia 24.02.2011 r. zaspokoją bez zbędnej zwłoki. Jan Nowak przedstawił radcy prawnemu odpis pisma wspólników z dnia 1.06.2011 r. i aktualny odpis ww. księgi wieczystej z wpisaną w jej dziale IV hipoteką.

W dniu 30.06.2012 r. uznano rachunek bankowy Jana Nowaka nr 01 0000 0000 0000 0000 0000 1111 kwotą 80.000 zł przelaną z rachunku bankowego w Alior Bank S.A. O/Kędzierzyn – Koźle prowadzonego dla Przedsiębiorstwa Budowlanego "Inwestycja" Anna Piękna, Edward Solidny s.c. w Kędzierzynie – Koźlu, ul. Portowa 1, 47–200 Kędzierzyn – Koźle. W dyspozycji przelewu oznaczono tytuł płatności w brzmieniu "Zapłata należności z faktur VAT nr 100/02/2011 z dnia 24.02.2011 r. i nr 120/02/2011 z dnia 28.02.2011 r." Jan Nowak przedstawił wyciąg ze swego rachunku bankowego z dnia 30.06.2012 r. potwierdzający dokonanie przelewu, jego wysokość i tytuł płatności. Jan Nowak sporządził w dniu 2.01.2013 r. dokument pisemny zatytułowany "Potwierdzenie salda", w treści którego wskazał, że na dzień 31.12.2012 r. Przedsiębiorstwo Budowlane "Inwestycja" Anna Piękna, Edward Solidny s.c. w Kędzierzynie – Koźlu, pozostaje dłużnikiem Przedsiębiorstwa Handlowego KRAM Jan Nowak, w zakresie należności z faktury VAT nr 100/02/2011 na kwotę 20 000 zł i z faktury VAT nr 120/02/2011 na kwotę 30 000 zł.

Edward Solidny i Anna Piękna pismem z dnia 5.01.2013 r., doręczonym Janowi Nowakowi w dniu 7.01.2013 r., potwierdzili uzgodnienie salda zaległości jedynie co do należności z faktury VAT nr 100/02/2011.

Jan Nowak zlecił radcy prawnemu, udzielając mu pełnomocnictwa procesowego ogólnego, sporządzenie pozwu w celu dochodzenia jego dotychczas niezaspokojonych należności z faktur VAT nr 100/02/2011 i nr 120/02/2011, formułując swoje oczekiwania co do jego zakresu w następujący sposób:

1. powództwo winno być skierowane w stosunku do wszystkich osób odpowiedzialnych za zaspokojenie tych wierzytelności,

2. dochodzić należy wszystkich niezaspokojonych dotychczas wierzytelności, zarówno wierzytelności o świadczenia główne, jak i wierzytelności o świadczenia uboczne,

3. nie należy jednak dochodzić tych wierzytelności, co do których istnieje możliwość podniesienia w toku procesu skutecznego zarzutu ich przedawnienia,

4. proces winien toczyć się przed sądem właściwym rzeczowo i miejscowo, położonym najbliżej miejsca zamieszkania Jana Nowaka.

Zgodnie z opisem zadania oraz przygotowanymi na potrzeby egzaminu aktami, zdający miał przygotować, jako pełnomocnik powoda radca prawny Adam Kowalski, pozew albo w przypadku uznania, że brak jest podstaw do jego wniesienia, sporządzić opinię prawną, z uwzględnieniem reprezentowanego przez siebie mocodawcy.

Skarżący sporządził pozew, żądając zasądzenia od pozwanych kwoty 50 000 zł, wraz z ustawowymi odsetkami - co do kwoty 20 000 zł od dnia 4 marca 2011 r. do dnia zapłaty, a co do kwoty 30 000 zł od dnia 8 marca 2011 r. do dnia zapłaty.

Jeden z egzaminatorów którzy sprawdzali pracę skarżącego, ocenił ją na ocenę dostateczną, drugi zaś na ocenę niedostateczną. Z uzasadnień wystawionych ocen wynika, iż obaj egzaminatorzy wytknęli skarżącemu brak dochodzenia w pozwie wszystkich nieprzedawnionych roszczeń, niedołączenie do pozwu dowodów, brak wskazania solidarnej odpowiedzialności pozwanych a także brak jakiegokolwiek uzasadnienia prawnego dla dochodzonych roszczeń.

W konsekwencji wspomnianą uchwałą z dnia [...] kwietnia 2014 roku nr [...] Komisja I stopnia stwierdziła, że skarżący uzyskał negatywny wynik z egzaminu radcowskiego.

We wniesionym od powyższej uchwały odwołaniu skarżący zarzucił:

1. błędy w ustaleniach faktycznych zawartych w uzasadnieniu oceny cząstkowej z trzeciej części egzaminu - zadanie z prawa gospodarczego, polegające na:

• uznaniu, iż do pozwu nie dołączono dowodów, co spowoduje ich pominięcie i oddalenie powództwa, mimo że zdający wskazał wszystkie dowody w uzasadnieniu pozwu, a jedynie nie wymienił ich w załącznikach do pozwu,

• uznaniu, iż zdający błędnie oznaczył powoda, podczas gdy umieszczanie w piśmie procesowym poza imieniem i nazwiskiem innych elementów firmy miało jedynie znaczenie posiłkowe i nie wpłynęło na oznaczenie tożsamości osoby fizycznej,

• uznaniu braku żądania solidarnego zasądzenia dochodzonych roszczeń za niespełnienie wymogów formalnych pozwu, podczas gdy odpowiedzialność solidarna wspólników spółki cywilnej wynika wprost z art. 864 Kodeksu cywilnego,

• uznaniu, iż praca nie jest staranna, podczas gdy mimo sporządzania pozwu pismem ręcznym, zawierał on jedynie skreślenia dwóch wyrazów na 7 arkuszach papieru,

2. naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7 oraz art. 77 § 1 k.p.a. polegające na braku wszechstronnego i obiektywnego rozpatrzenia wszystkich elementów pracy egzaminacyjnej z prawa gospodarczego, w szczególności poprzez oparcie uzasadnienia negatywnej oceny cząstkowej jedynie o braki i uchybienia pracy egzaminacyjnej, przy całkowitym pominięciu wszystkich prawidłowo zastosowanych elementów sporządzenia pozwu oraz założeń wskazanych w Opisie istotnych zagadnień dla Komisji Egzaminacyjnej do zadania z zakresu prawa gospodarczego egzamin radcowski – [...] marca 2014 r.

3. naruszenie prawa materialnego, mogące mieć wpływ na wynik sprawy, tj. 36 ust. 1 i 10 oraz art. 36 ust. 2 ustawy o radcach prawnych, poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na pominięciu gradacji ocen oraz elementów podlegających ocenie na egzaminie radcowskim, zgodnie z którymi polega on na sprawdzeniu przygotowania zdającego do samodzielnego i należytego wykonywania zawodu radcy prawnego, na sprawdzeniu umiejętności praktycznego zastosowania posiadanej wiedzy, umiejętności interpretacji przepisów, odpowiedniego ich zastosowania,

a w konsekwencji:

4. naruszenie prawa materialnego, tj. 36 ust. 1 ustawy o radcach prawnych, poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie i ustalenie negatywnego wyniku egzaminu radcowskiego, podczas gdy prawidłowa, pozytywna ocena pracy z zakresu prawa gospodarczego winna skutkować ustaleniem wyniku pozytywnego z egzaminu radcowskiego.

Mając na uwadze powyższe skarżący wniósł o:

a. uchylenie w całości uchwały Komisji Egzaminacyjnej do przeprowadzenia egzaminu radcowskiego w 2014 r. z siedzibą w B. i w tym zakresie podjęcie uchwały w sprawie ustalenia wyniku egzaminu radcowskiego złożonego w 2014 r. przez zdającego, stwierdzającego pozytywny wynik tego egzaminu,

b. zmianę negatywnej oceny cząstkowej zadań z części trzeciej egzaminu radcowskiego z zakresu prawa gospodarczego na pozytywną.

Skarżący w uzasadnieniu odwołania podniósł, że ocena niedostateczna jest dla niego krzywdząca, a egzaminatorzy nie zastosowali 5-stopniowej skali ocen. Wskazał, że wszystkie dowody zostały wymienione w uzasadnieniu sporządzoną przez zdającego pozwu, a brak ich załączenia stanowi jedynie kwestię redakcyjną. Brak solidarnego zasądzenia dochodzonych należności należy uznać za uchybienie sporządzonego przez zdającego pozwu, jednakże nie jest to element niezachowania braków formalnych. Zdający prawidłowo pozwał wspólników spółki cywilnej, a z art. 864 k.c. wprost wynika odpowiedzialność solidarna wspólników spółki cywilnej. Odnosząc się do zarzutu jednego z egzaminatorów, iż błędnie oznaczył powoda, skarżący podniósł, że niezależnie od rodzaju prowadzonej przez osobę fizyczną działalności gospodarczej i formy, jaka ta działalność przybiera, przedsiębiorca zawsze jest osobą fizyczną. Umieszczenie w piśmie procesowym poza imieniem i nazwiskiem innych elementów firmy ma znaczenie niejako posiłkowe i nie wpływa na oznaczenie tożsamości osoby fizycznej.

Uchwałą Komisji Egzaminacyjnej II stopnia Nr [...] przy Ministrze Sprawiedliwości do rozpoznania odwołań od uchwał o wynikach egzaminu radcowskiego, który został przeprowadzony w dniach [...] marca 2014 r. z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] utrzymano w mocy uchwałę Komisji Egzaminacyjnej do przeprowadzenia egzaminu radcowskiego w 2014 r. z siedzibą w B. Dokonując analizy obowiązującego stanu prawnego z punktu widzenia zakresu orzekania, Komisja stwierdziła, iż postępowanie odwoławcze przed komisją odwoławczą jest postępowaniem szczególnym, którego zakres strona określa w odwołaniu. Komisja kontroluje tylko tę część egzaminu, która została zakwestionowana przez stronę. Nie jest to zatem drugoinstancyjne postępowanie administracyjne w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego, tylko szczególne postępowanie odwoławcze, które ma na celu przede wszystkim rozpatrzenie zasadności zarzutów odwołania, nie zaś skontrolowanie całego przebiegu egzaminu ani też ponowne sprawdzenie wszystkich prac egzaminacyjnych. Jednakże, mając na względzie zakres zaskarżenia (zaskarżoną część lub części egzaminu), jeżeli komisja odwoławcza rozpatrując odwołanie dostrzeże mankamenty w kwestionowanej pracy, nie podnoszone przez egzaminatorów Komisji I stopnia, to ma obowiązek brania ich pod uwagę. Powołanie się tego organu na takie uchybienie nie narusza zakazu reformationis in peius, gdy nie dochodzi do obniżenia oceny z zaskarżonej części egzaminu. Reguła ta działa także w drugą stronę, a zatem organ odwoławczy, związany jedynie zakresem zaskarżenia, winien wziąć pod uwagę te pozytywne elementy pracy, które zostały pominięte przez egzaminatorów, a co do których skarżący nie sformułował zarzutów w swoim odwołaniu.

Komisja zaznaczyła, że skarżący wprawdzie sporządził pozew, jednakże tylko w części odpowiada on wymogom formalnym zakreślonym w art. 126, art. 127, art.128, art. 187 k.p.c. Do pozwu nie załączono dokumentów stanowiących dowody w sprawie. Fakt, że w uzasadnieniu pozwu skarżący przywołał dokumenty na potwierdzenie okoliczności faktycznych nie usprawiedliwia wniosku, że stanowiły one załączniki do pozwu i że na pewno byłyby załączone. Brak także wniosku o dopuszczenie wskazanych dowodów.

Ponadto skarżący prawidłowo określił stronę pozwaną, przy czym nie uwzględnił solidarnej odpowiedzialność pozwanych, tym samym wykazując brak znajomość regulacji prawnych w zakresie spółki cywilnej . Zgodnie bowiem z treścią art. 864 k.c. za zobowiązania spółki wspólnicy odpowiedzialni są solidarnie. Brzmienie powołanego ustanawia wyłącznie odpowiedzialność solidarną wspólników. Jest to jeden z przypadków solidarności wynikającej z ustawy, a uzasadnieniem dla takiej solidarności jest przyjęcie na siebie zobowiązania wszystkich osób łączących umową spółki zmierzającą do osiągnięcia określonego celu gospodarczego. W żadnym razie nie może być usprawiedliwieniem dla tego błędu, jak chce skarżący, że odpowiedzialność wspólników spółki cywilnej wynika wprost z przepisów ustawy. Egzamin zawodowy ma właśnie weryfikować wiedzę skarżącego w zakresie znajomości przepisów i umiejętności ich stosowania. A zatem nawet jeśli zdający znał treść przepisu art. 864 k.c. to nie umiał go zastosować.

Ponadto skarżący wadliwie określił stronę powodową jako Przedsiębiorstwo Handlowe KRAM Jan Nowak zamiast wskazania jako powoda Jana Nowaka prowadzącego Przedsiębiorstwo Handlowe KRAM Jan Nowak. Sam skarżący w odwołaniu stwierdza , że przedsiębiorca zawsze jest osobą fizyczną tym samym także zdający powinien wskazać miejsce zamieszkania Jana Nowaka.

Odnosząc się do samego żądania pozwu, w ocenie Komisji II stopnia zostało ono sformułowane w sposób nieprawidłowy. Optymalnym rozwiązaniem w stanie faktycznym wynikającym z zadania egzaminacyjnego w pełni realizującym interes powoda było dochodzenie solidarnie od wspólników spółki cywilnej:

1. należności głównej z faktury 100/02/2011 co do kwoty 20.000 zł. wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 4 marca 2011 r. do dnia zapłaty;

2. odsetek ustawowych w kwocie 13.306,30 zł. jako odsetek ustawowych za okres od 21 marca 2011 r. do dnia 29 czerwca 2012 r. od kwoty 80.000 zł. z faktury 100/02/2011 zapłaconej z opóźnieniem - z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu.

3. należności głównej z faktury 120/02/2011 co do kwoty 30.000 zł. wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 8 marca 2011 r. do dnia zapłaty.

Organ odwoławczy podniósł, że skarżący prawidłowo dochodził kwoty 20 000 zł z ustawowymi odsetkami od 4 marca 2011 r. oraz kwoty 30.000zł z ustawowymi odsetkami od 8 marca 2011 r. prawidłowo uznając, że kwoty te wraz z odsetkami nie przedawniły się. Organ podkreślił, że skarżący prawidłowo dochodził odsetek od kwoty 30.000 zł, albowiem wskazanie w tytule przelewu kwoty 80.000 zł że jest to zapłata długu z faktury nr 100/02/2011 z dnia 24.02.2011 r. i nr 120/02/2011 z dnia 28 lutego 2011 r. stanowi uznanie niewłaściwe roszczeń wynikających z faktury nr 120/02/2011. Zachowanie pozwanych, polegające na dokonaniu wpłaty i oznaczenie jej tytułu jako zapłata należności również z faktury nr 120/02/2011 r. z dnia 28.02.2011 r., świadczy o ich świadomości bycia dłużnikiem i uzasadnia przekonanie wierzyciela (powoda) o woli dobrowolnego spełnienia przez dłużników świadczenia. Natomiast poprzez szczegółową identyfikację wierzytelności spełnili wymóg ścisłego sprecyzowania roszczenia, będącego przedmiotem uznania. Wobec tego bieg przedawnienia uznanego całego roszczenia wynikającego z faktury nr 120/02/2011 r. z dnia 28 lutego 2011 r. został przerwany w granicach zakreślonych uznaniem, to znaczy co do wszystkich należności wynikających z tej faktury, zarówno należności głównej w kwocie 30.000 zł jak i należności ubocznych w postaci odsetek od dnia 8 marca 2011 r. do dnia zapłaty. Reasumując, w stanie faktycznym przedstawionym w kazusie nie przedawniły się roszczenia z faktury opiewającej na kwotę 30.000zł wraz z odsetkami, albowiem bieg termin przedawnienia roszczenia o zapłatę tej kwoty rozpoczął się we wskazanym dniu jej płatności – 7 marca 2011 r. i upłynąłby z dniem 7 marca 2013 r. Jednak bieg tego terminu został przerwany w stosunku do obojga wspólników z dniem złożenia oświadczeń woli o ustanowieniu hipotecznego zabezpieczenia wierzytelności. Skutek taki nastąpił z dniem złożenia oświadczenia woli o ustanowieniu hipoteki, tj. 15.04.2011 r. (art. 123 § 1 pkt 2 k.c.), a zatem termin przedawnienia zaczął biec na nowo (art. 124 § 1 k.c.) od dnia 16 kwietnia 2011 r., a następnie po raz kolejny przerwany przez uznanie długu, dokonane w treści pisma z dnia 1 czerwca 2011 r., doręczonego w dniu 3.06.2011 r. (art. 123 § 1 pkt 2 k.c.), a zatem zaczął biec na nowo (art. 124 § 1 k.c.) od dnia 4.czerwca 2011 r. i ponownie bieg termin został przerwany przez uznanie długu , dokonane w treści przelewu i do dnia wniesienia pozwu nie upłynął. Nie ma znaczenia dla skuteczności uznania długu fakt, że ostatecznie wierzyciel zaliczył wpłaconą kwotę 80.000 zł. na inną fakturę. Tym samym nie mieli racji egzaminatorzy wytykając skarżącemu nie zastosowanie art. 77 ustawy o księgach wieczystych i hipotece skutkujące brakiem możliwości dochodzenia odsetek od kwoty 30.000 z uwagi na ich przedawnienie.

Jednakże Komisja odwoławcza podkreśliła, że poważnym mankamentem ocenianej pracy był brak żądania zasądzenia odsetek ustawowych od kwoty 80.000 zł. z faktury 100/02/2011 zapłaconej z opóźnieniem - z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu. Organ podniósł, że jeżeli roszczenie o świadczenie główne wygasło przed upływem terminu przedawnienia, na przykład na skutek wykonania, pozostałe w mocy roszczenia uboczne uległy z chwilą tego zdarzenia niejako przekształceniu w roszczenia samodzielne Roszczenie o odsetki staje się wymagalne osobno w każdym dniu opóźnienia i w związku z tym przedawnia się osobno za każdy dzień opóźnienia. Oznacza to, iż na dzień 21 marca 2014 r. nie upłynął jeszcze trzyletni termin przedawnienia odsetek ustawowych z tytułu opóźnienia w zapłacie części należności głównej z faktury VAT nr 100/02/2011, które stały się wymagalne nie wcześniej niż w dniu 21 marca 2011 r., a zatem naliczonych za okres opóźnienia od dnia 21 marca 2011 r. do dnia 29 czerwca 2012 r. (467 dni) w kwocie 13.306,30 zł.

Ponadto w uchwale komisji odwoławczej podniesiono, że skarżący w uzasadnieniu pozwu nie zawarł żadnej argumentacji prawnej dotyczącej uznania długu, zarachowania długu wymagalności roszczenia, ewentualnych skutków ustanowienia hipoteki. Skarżący ma rację, że zgodnie z treścią art. 187 par 1 pkt 2 k.p.c. w pozwie powinny zostać przytoczone okoliczności faktyczne uzasadniające żądanie a więc nie ma obowiązku dokonania analizy prawnej tego stanu, jednak skarżący nie uwzględnia przede wszystkim faktu, że pozew był sporządzany w warunkach egzaminu zawodowego, którego zadaniem jest weryfikacja wiedzy prawnej zdającego. Zawarcie wywodu prawnego w uzasadnieniu pozwu dawało szanse egzaminatorom jej sprawdzenia.

Odnosząc się do zarzutu skarżącego, że egzaminatorzy nie zastosowali 5-stopniowej skali, komisja odwoławcza wskazała, że egzaminatorzy zastosowali 5-stopniową skalę ocen, a ocena pracy sporządzonej przez skarżącego mieści się w tej skali. Każdy z dwu egzaminatorów skorzystał ze swobody oceny w ramach ustawowych kryteriów. Wystawione oceny zawierają uzasadnienie oraz opierają się na analizie uwzględniającej przepisy prawne. Zdaniem komisji odwoławczej skarżący może się nie zgadzać z oceną niedostateczną z zadania z prawa gospodarczego i czyni to wnosząc odwołanie, ale zadanie zostało ocenione zgodnie z zasadami i kryteriami ustawowymi a skala i waga dostrzeżonych uchybień nie pozwala na zmianę oceny na dostateczną.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący S. W. zarzucił:

1. błędy w ustaleniach faktycznych zawartych w uzasadnieniu oceny cząstkowej z trzeciej części egzaminu - zadanie z prawa gospodarczego, polegające na:

• uznaniu, iż do pozwu nie dołączono dowodów, co spowoduje ich pominięcie i oddalenie powództwa, mimo że skarżący wskazał wszystkie dowody w uzasadnieniu pozwu, a jedynie nie wymienił ich w załącznikach do pozwu,

• uznaniu, iż skarżący błędnie oznaczył powoda, podczas gdy umieszczanie w piśmie procesowym innych elementów firmy, poza imieniem i nazwiskiem, miało jedynie znaczenie posiłkowe i nie wpłynęło na oznaczenie tożsamości osoby fizycznej,

• uznaniu, że brak żądania solidarnego zasądzenia dochodzonych roszczeń za niespełnienie wymogów formalnych pozwu, podczas gdy odpowiedzialność solidarna wspólników spółki cywilnej wynika wprost z art. 864 Kodeksu cywilnego,

• uznaniu, iż praca nie jest staranna, podczas gdy mimo sporządzania pozwu pismem ręcznym, zawierał on jedynie skreślenia dwóch wyrazów na 7 arkuszach papieru,

2. naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

• art. 7 oraz art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 368 ust. 12 u.r.p., polegające na braku wszechstronnego i obiektywnego rozpatrzenia wszystkich elementów pracy egzaminacyjnej z prawa gospodarczego, w szczególności poprzez: oparcie uzasadnienia uchwały jedynie na brakach i uchybieniach pracy egzaminacyjnej, przy całkowitym pominięciu wszystkich prawidłowo zastosowanych elementów sporządzenia pozwu oraz założeń wskazanych w Opisie istotnych zagadnień dla Komisji Egzaminacyjnej do zadania z zakresu prawa gospodarczego egzamin radcowski - [...] marca 2014 r.

• art. 80 k.p.a. w zw. z art. 368 ust. 12 u.r.p. - poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych postępowania istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy

• art. 12 k.p.a. w zw. z art. 368 ust. 12 ustawy o radcach prawnych, polegającego na dwukrotnym przedłużeniu terminu załatwienia sprawy, tj. do dnia 31 grudnia 2014 r. oraz do dnia 31 stycznia 2015 r.

• art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 368 ust. 12 u.r.p. poprzez wydanie uchwały przez Komisję Egzaminacyjną II stopnia nr 4 przy Ministrze Sprawiedliwości do rozpoznania odwołań od uchwał o wynikach egzaminu radcowskiego utrzymującej w mocy uchwałę nr [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r. w sprawie ustalenia wyniku egzaminu radcowskiego, podjętej przez Komisję Egzaminacyjną do przeprowadzenia egzaminu radcowskiego w 2014 roku z siedzibą w B., mimo braku podstaw do wydania takiej uchwały

3. naruszenie prawa materialnego, mogące mieć wpływ na wynik sprawy, tj. 364 ust. 1 i 10 oraz art. 365 ust. 2 u.r.p., poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na pominięciu gradacji ocen oraz elementów podlegających ocenie na egzaminie radcowskim, zgodnie z którymi polega on na sprawdzeniu przygotowania zdającego do samodzielnego i należytego wykonywania zawodu radcy prawnego, na sprawdzeniu umiejętności praktycznego zastosowania posiadanej wiedzy, umiejętności interpretacji przepisów, odpowiedniego ich zastosowania,

i w konsekwencji:

4. naruszenie prawa materialnego, tj. 366 ust. 1 u.r.p., poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie i ustalenie negatywnego wyniku egzaminu radcowskiego, podczas gdy prawidłowa, pozytywna ocena pracy z zakresu prawa gospodarczego winna skutkować ustaleniem wyniku pozytywnego z egzaminu radcowskiego

Mając na względzie powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej uchwały oraz uchwały I instancji i orzeczenie co do istoty poprzez stwierdzenie, że skarżący uzyskał wynik pozytywny z egzaminu z egzaminu radcowskiego przeprowadzonego w dniach [...] marca 2014 r. oraz zasądzenie na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi skarżący powtórzył argumentację zawartą w odwołaniu od decyzji I instancji odnośnie oznaczenia powoda, braku załączenia dowodów oraz solidarnej odpowiedzialności pozwanych. Ponadto wskazał na szereg pozytywnym elementów swojej pracy, wskazujących na konieczność podwyższenia oceny z egzaminu radcowskiego w części prawo gospodarcze. Podniósł, że jeden z egzaminatorów wskazał, że w pozwie prawidłowo zastosowano przepisy k.p.c. regulujące przedawnienie pozwu oraz przepisy k.c. regulujące przedawnienie roszczeń. Wskazał na prawidłowe ustalenie właściwości sądu. Podniósł, że prawidłowo w pozwie dochodził należności głównej z faktury 100/02/2011 co do kwoty 20 000 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 4 marca 2011 r. do dnia zapłaty oraz należności głównej z faktury 120/02/2011 co do kwoty 30 000 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 8 marca 2011 r. do dnia zapłaty. Wskazał, że w pozwie co prawda zabrakło dochodzenia odsetek od kwoty 80 000 zł i odsetek ustawowych od tych odsetek, jednakże jest to jedyne uchybienie wskazane w optymalnym rozwiązaniu zadania z prawa gospodarczego w pełni realizującym interes powoda.

W odpowiedzi na skargę Komisja Egzaminacyjna II stopnia wnosząc o jej oddalenie podtrzymała dotychczasową argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz. U. z 2014 roku, poz. 1647), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.

Istotnym jest, że ocena dokonywana jest przez sąd administracyjny według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania decyzji, na podstawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.– Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tekst jednolity Dz. U z 2012 roku, poz. 270, z późn. zm.; zwaną dalej p.p.s.a.).

Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że nie zasługuje ona na uwzględnienie.

W niniejszej sprawie przedmiotem kontroli sądowej jest uchwała Komisji Egzaminacyjnej II stopnia Nr [...] przy Ministrze Sprawiedliwości do rozpoznania odwołań od uchwał o wynikach egzaminu radcowskiego, który został przeprowadzony w dniach [...] marca 2014 r. z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...], utrzymująca w mocy uchwałę Komisji Egzaminacyjnej do przeprowadzenia egzaminu radcowskiego w 2014 r. z siedzibą w B. z dnia [...] kwietnia 2014 roku nr [...] w przedmiocie ustalenia negatywnego wyniku z egzaminu radcowskiego.

Szczegółowy tryb składania egzaminu radcowskiego został uregulowany w art. od 36 do 369 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych u.r.p. oraz w rozporządzeniu wykonawczym Ministra Sprawiedliwości z dnia 10 grudnia 2013 r. w sprawie zespołu do przygotowania zadań na egzamin radcowski (Dz. U. z 2014 poz. 1930), wydanym na podstawie art. 36 ust. 12 w/w ustawy.

Przede wszystkim podkreślić należy, że postępowanie w sprawie ustalenia wyniku egzaminu radcowskiego ma szczególny, swoisty charakter i nie jest typowym postępowaniem administracyjnym. Zgodnie z art. 364 ust. 1 u.r.p. celem tego postępowania jest przede wszystkim sprawdzenie przygotowania prawniczego osoby przystępującej do tego egzaminu pod względem zdolności do samodzielnego i należytego wykonywania zawodu radcy prawnego, w tym wiedzy z zakresu prawa i umiejętności jej praktycznego zastosowania. Egzamin taki w roku 2014 składał się z czterech części pisemnych, polegających na rozwiązaniu zadania z zakresu prawa karnego, cywilnego, gospodarczego i administracyjnego. Każda ze wspomnianych czterech części egzaminu radcowskiego była - stosownie do treści art. 364 ust. 10 ustawy o radcach prawnych - oceniana przez dwóch egzaminatorów przy zastosowaniu następującej skali ocen: 1) oceny pozytywne (celująca, bardzo dobra, dobra, dostateczna); 2) ocena negatywna (niedostateczna). Podstawowe kryteria oceny dokonywanej przez egzaminatorów zostały wskazane w art. 365 ust. 2 u.r.p., z którego wynika, że pod uwagę bierze się w szczególności zachowanie wymogów formalnych, właściwość zastosowanych przepisów prawa i umiejętność ich interpretacji, poprawność zaproponowanego przez zdającego sposobu rozstrzygnięcia problemu z uwzględnieniem interesu strony, którą zgodnie z zadaniem reprezentuje. W zależności od stopnia przygotowania do wykonywania zawodu radcy prawnego przez osobę przystępującą do egzaminu, wynik ten powinien być jeden: pozytywny albo negatywny, przy czym tylko spełnienie wszystkich ustawowych kryteriów zaproponowanego rozwiązania uprawnia oceniających do przejścia do skali ocen pozytywnych (od celującej do dostatecznej). Z kolei art. 366 ust. 1 u.r.p. prawnych stanowi, że pozytywny wynik z egzaminu radcowskiego otrzymuje zdający, który z każdej części egzaminu radcowskiego otrzymał ocenę pozytywną (a więc - a contrario - negatywna ocena z którejkolwiek części skutkuje negatywnym wynikiem całego egzaminu radcowskiego). Podkreślić należy, że nie wszystkie błędy pracy egzaminacyjnej z poszczególnych części egzaminu radcowskiego popełnione przez osobę zdającą mogą dopuszczać wartościowanie tej pracy w ramach skali określonej w art. 364 ust. 10 pkt 1) lit. a) – d) ustawy o radcach prawnych, bowiem stwierdzenie błędu, którego ciężar gatunkowy dyskwalifikuje pracę, skutkować będzie wyłącznie oceną negatywną.

Taki przypadek miał miejsce w przypadku pracy egzaminacyjnej skarżącego z zakresu prawa gospodarczego. Zaproponowane przez skarżącego rozwiązanie zadania z prawa gospodarczego eliminowało możliwość wystawienia oceny pozytywnej.

W ocenie Sądu zasadnym jest stanowisko Komisji, że do najistotniejszych braków sporządzonego przez skarżącego pozwu należy zaliczyć brak żądania zasądzenia odsetek ustawowych od kwoty 80.000 zł. z faktury 100/02/2011 zapłaconej z opóźnieniem - z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu. W świetle orzecznictwa utrwalony jest bowiem pogląd, że jeżeli roszczenie o świadczenie główne wygasło przed upływem terminu przedawnienia, na przykład na skutek wykonania, pozostałe w mocy roszczenia uboczne uległy z chwilą tego zdarzenia niejako przekształceniu w roszczenia samodzielne (tak też Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 24.05.2005 r., V CK 655/04, LEX nr 152449; w wyroku z dnia 13.01.2012 r. I CNP 22/2011, OSNC 2013/B/29) do którego ma zastosowanie 3-letni termin przedawnienia. Należy przy tym zwrócić uwagę, iż roszczenie o odsetki staje się wymagalne osobno w każdym dniu opóźnienia i w związku z tym przedawnia się osobno za każdy dzień opóźnienia (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 05.04.1991 r., III CZP 21/91, OSNC 1991/10- 12/121). Oznacza to, iż na dzień 21 marca 2014 r. nie upłynął jeszcze trzyletni termin przedawnienia odsetek ustawowych z tytułu opóźnienia w zapłacie części należności głównej z faktury VAT nr 100/02/2011, które stały się wymagalne nie wcześniej niż w dniu 21 marca 2011 r., a zatem naliczonych za okres opóźnienia od dnia 21 marca 2011 r. do dnia 29 czerwca 2012 r. (467 dni) w kwocie 13.306,30 zł.

Tymczasem słusznie wskazał organ odwoławczy, że skarżący winien był dochodzić:

a. należności głównej z faktury 100/02/2011 co do kwoty 20 000 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 4 marca 2011 r. do dnia zapłaty;

b. należności głównej z faktury 120/02/2011 co do kwoty 30 000 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 8 marca 2011 r. do dnia zapłaty;

c. odsetek ustawowych za okres od 21 marca 2011 r. do 29 czerwca 2012 r. liczonych od kwoty 80 000 zł - tj. 13 306,30 zł z dalszymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty.

Nie można zarazem podzielić stanowiska skarżącego zmierzającego do zbagatelizowania przedmiotowego braku, przy jednoczesnym wskazywaniu na wszystkie prawidłowe zastosowane elementy sporządzenia pozwu w omawianym stanie faktycznym (jak np. prawidłowe dochodzenie należności głównych z faktury 100/02/2011 oraz z faktury 120/02/2011 wraz z ustawowymi odsetkami, czy też prawidłowe ustalenie właściwości sądu). Przyjęcie powyższego toku rozumowania, zmierzającego do prób wykazania prawidłowości zaproponowanego rozstrzygnięcia nie uwzględnia bowiem jednej z kluczowych przesłanek pozwalających na wystawienie oceny pozytywnej a więc zabezpieczenia interesu strony reprezentowanej przez osobę zdającą. Wyraźnie podkreślić należy, że rozwiązanie zadania, nawet poprawne pod względem formalnym i materialnoprawnym, które jednak nie uwzględnia interesu strony, którą zgodnie z zadaniem zdający reprezentuje świadczy o braku przygotowania do należytego wykonywania zawodu radcy prawnego (p. wyrok NSA z 8 sierpnia 2012 r. II GSK 1037/12, wyrok NSA z 27.02.2014 r. II GSK 1987/12 niepublikowane).

Dokonując oceny pracy egzaminacyjnej, egzaminatorzy i komisja egzaminacyjna podejmująca uchwałę o wyniku egzaminu, muszą rozważyć ciężar gatunkowy błędów popełnionych przez osobę zdającą i ocenić je w perspektywie wypełnienia przez pracę wszystkich kryteriów oceny wskazanych w art. 365 ust. 2 u.r.p.. Jak już zostało powiedziane, nieuwzględnienie interesu reprezentowanej strony jest błędem szczególnym i - w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego - dyskwalifikującym pracę osoby starającej się o uzyskanie uprawnień radcy prawnego. Nie można przecież tracić z pola uwagi przyjętego w art. 2 u.r.p. zasadniczego celu świadczonej przez radców prawnych pomocy prawnej, to jest ochrony prawnej interesów podmiotów, na których rzecz pomoc jest świadczona. W świetle wskazanego przepisu, zrozumiałe i wręcz oczywiste wydaje się umieszczenie w art. 365 ust. 2 u.r.p. - jako jednego z kryteriów oceny rozwiązania zadania egzaminu radcowskiego - rozstrzygnięcia problemu z uwzględnieniem interesu strony reprezentowanej przez zdającego.

Sporządzenie przez osobę zdającą egzamin radcowski pozwu, w którym błędnie sformułowano żądania wskutek braku żądania zasądzenia odsetek ustawowych od kwoty 80.000 zł. z faktury 100/02/2011 zapłaconej z opóźnieniem - z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu, pozostaje na tyle w kolizji z obowiązkiem zabezpieczenia interesu strony zlecającej sporządzenie takiej umowy, że nie można przyjąć, iż zostało spełnione kryterium przewidziane w art. 365 ust. 2 u.r.p.

Odnosząc się do pozostałych, wymienionych przez organ odwoławczych mankamentów pracy egzaminacyjnej skarżącego, podkreślić należy, że wbrew w twierdzeniom skarżącego, nie można bagatelizować nie uwzględnienia przez skarżącego solidarnej odpowiedzialności pozwanych, błędnego określenia strony powodowej czy też nie załączenia do pozwu dokumentów stanowiących dowody w sprawie oraz braku wniosku o dopuszczenie wskazanych dowodów. Powyższe wskazuje na nieznajomość przez skarżącego treści art. 864 k.c. oraz skutków wniesienia pozwu dotkniętego brakami formalnymi. Podkreślić należy, że ramach egzaminu radcowskiego sprawdzeniu poddawana jest między innymi wiedza zdającego z zakresu prawa i umiejętność jej praktycznego zastosowania. Sporządzenie przez skarżącego pozwu, która wymaga konwalidacji na dalszych etapach postepowania, przeczy stwierdzeniu skarżącego, iż opanował w sposób dostateczny wiedzę z zakresu prawa gospodarczego oraz posiada umiejętność jej praktycznego zastosowania.

W świetle powyższego Sąd podziela powyższe stanowisko Komisji II Stopnia, uznając, że wskazane przez egzaminatorów i potwierdzone przez organy wady sporządzonej skargi są istotne. W konsekwencji, zdaniem Sądu, egzaminatorzy prawidłowo uznali, że rozwiązanie sprawy zaproponowane przez skarżącego nie spełnia oczekiwań stawianych profesjonalnemu pełnomocnikowi w postępowaniu gospodarczym i prawidłowo została skarżącemu postawiona ocena niedostateczna z powyższego egzaminu. Tym samym bezzasadne są zarzuty naruszenia art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 368 ust. 12, art. 364 ust. 1 i 10, art. 366 ust. 1 u.r.p.

Wobec powyższego Sąd badając przedmiotową sprawę nie dopatrzył się naruszenia przepisów postępowania administracyjnego. Uzasadnienie zaskarżonej uchwały zawierało bowiem wszystkie elementy wskazane w art. 107 § 3 k.p.a., a postępowanie w sprawie było prowadzone zgodnie ze wskazaniami zawartymi w art. 6, art. 7, art. 8, art. 77 i art. 80 k.p.a. Organ dokonał wnikliwej analizy zadania egzaminacyjnego, w wyniku czego odniósł się merytorycznie do konkretnych wad pracy oraz omówiono błędy skarżącego bezpośrednio rzutujące na podjęte w sprawie rozstrzygnięcie. Komisja II Stopnia w sposób obszerny, szczegółowy i konkretny wyjaśniła, dlaczego rozwiązanie zaproponowane przez skarżącego jest dotknięte istotnymi wadami. W tej sytuacji ocenę tę należy uznać za kompleksową. Biorąc pod uwagę kryteria oceniania wyszczególnione w ustawie o radcach prawnych Komisja II Stopnia słusznie uznała, iż sporządzony pozew nie mógł zostać oceniony pozytywnie.

W ocenie Sądu nie jest trafny także zarzut naruszenia art. 12 k.p.a. Postępowanie Komisji II stopnia zostało dwukrotnie przedłużone w oparciu o uregulowania ustawowe i z tych względów nie można w przedłużeniu postępowania upatrywać naruszenia zasad postepowania w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy.

W tym stanie rzeczy Sąd, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.