Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt III SA/Po 533/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2009-01-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6072 Scalenie oraz podział nieruchomości
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję w części
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 c), art. 152, art. 190, art. 210 par. 1;
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 par. 1, art. 105 par. 1, art. 107 par. 3;
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 97 ust. 1 i ust. 3;
journal: Dz.U. 2004 nr 261 poz 2603
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz M. Geremek Sędzia WSA Barbara Koś (spr.) WSA Mirella Ławniczak Protokolant : st. sekr. sąd. Barbara Dropek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 stycznia 2009 r. przy udziale Sprawy ze skargi K. i J. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podziału nieruchomości I. uchyla zaskarżoną decyzję w części, w której utrzymuje ona w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] roku nr [...] w zakresie punktu drugiego oraz uchyla wymienioną decyzję organu I instancji w punkcie drugim, II. stwierdza, ze zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/M. Ławniczak /-/T.M. Geremek /-/B. Koś WSA/wyr. 1- sentencja wyroku


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...], nr [...] Prezydent Miasta na podstawie art. 104 i 105 § 1 kpa oraz art. 96 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.), zwanej dalej u.g.n., zatwierdził podział nieruchomości stanowiącej działki nr 177 i 178 będące własnością Gminy P. (pkt 1 decyzji) oraz umorzył jako bezprzedmiotowe postępowanie w sprawie podziału nieruchomości stanowiącej działkę nr 176 będącej własnością K. i J. B. (pkt 2 decyzji).

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania, wskazując, że postanowieniem z dnia [...] r. Prezydent Miasta zaopiniował projekt podziału nieruchomości położonych w P., oznaczonych numerami: 176, 177 i 178, a następnie decyzją z dnia [...] nr [...] zatwierdził projekt podziału nieruchomości stanowiącej działki nr 177 i 178 będące własnością Gminy P., na działki o numerach: 426 – 429. Na skutek odwołania małżonków K. i J. B. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...], nr [...] umorzyło postępowanie odwoławcze. W wyniku skargi K. i J. B. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 29 listopada 2005 r., sygn. akt II SA/Po 332/04, uchylił zaskarżoną decyzję. Po ponownym rozpoznaniu sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...], nr [...] uchyliło w całości decyzję Prezydenta Miasta i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

Rozpoznając ponownie sprawę, Prezydent Miasta postanowieniem z dnia [...] r. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie podziału nieruchomości oznaczonych jako działki nr 177, 178 oraz 176, a pismem z dnia [...] r. zwrócił się do K. i J. B. o dostarczenie wniosku o podział działki nr 176, jeżeli są zainteresowani dokonaniem jej podziału. W odpowiedzi zawartej w piśmie z dnia [...] r. małżonkowie B., powołując się na art. 97 ust. 3 pkt 1 u.g.n., wyjaśnili, że są uczestnikami postępowania tylko w części, w której podziału nieruchomości dokonuje się dla realizacji celów publicznych. W związku z powyższym organ uznał, że przedmiotowe postępowanie obejmuje tylko działki o numerach ewidencyjnych: 177 i 178, a działka nr 176 mogłaby zostać objęta tym postępowaniem, o ile jej podział jest niezbędny do realizacji celu publicznego.

Projekt podziału działek o numerach ewidencyjnych: 177 i 178, stanowiących własność Gminy P., wykonano zgodnie ze zmianą miejscowego planu szczegółowego zagospodarowania przestrzennego [...] uchwalonej uchwałą nr [...] Rady Miejskiej z dnia [...].

Natomiast postępowanie odnośnie działki nr 176 stanowiącej własność K. i J. B. umorzono, gdyż właściciele tej działki nie są zainteresowani podziałem nieruchomości w części przekraczającej dyspozycję art. 97 ust. 3 pkt 1 u.g.n., wobec czego odstąpiono od podziału tej działki. Wyjaśniono przy tym, iż nie dokonano z urzędu podziału działki nr 176 na cele publiczne, jakim mogłaby zostać objęta część tej nieruchomości, ponieważ dokonanie podziału geodezyjnego całej działki (zgodnie z projektem podziału) miałoby na celu przygotowanie nieruchomości w przyszłości do dokonania zamiany.

K. i J. B. odwołali się od powyższej decyzji, wnosząc o jej uchylenie w całości, zarzucając iż narusza ona zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów administracji publicznej (art. 8 kpa) oraz zasadę praworządności (art. 7 kpa). Podnieśli, że skoro przedmiotowym postępowaniem w sprawie podziału nieruchomości objęto również ich działkę nr 176, na której w planie zagospodarowania przestrzennego przewidziano drogi gminne oraz teren pod drogę krajową, to podział tej działki jest, ich zdaniem, niezbędny do realizacji celów publicznych. Odwołujący wskazali, iż niezrozumiałym jest, dlaczego mieliby składać wniosek o podział działki nr 176, skoro postępowanie w sprawie podziału tej nieruchomości wszczęte z urzędu przez Prezydenta Miasta dotyczyło realizacji celów publicznych. Ponadto podnieśli, że nie został rozpatrzony złożony przez nich wniosek o zamianę nieruchomości.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...], nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że postępowanie o podział działki nr 176 będącej własnością K. i J. B. może toczyć się wyłącznie na ich wniosek chyba, że postępowanie dotyczyć będzie podziału działki nr 176 jedynie w zakresie wskazanym w art. 97 ust. 3 pkt 1 u.g.n. Z uwagi na to, że K. i J. B. nie złożyli wniosku o podział działki, to dysponentem tego postępowania była Gmina P., która odstępując od podziału w zakresie niezbędnym dla realizacji celów publicznych, zgodnie z art. 105 kpa, zobowiązana była umorzyć postępowanie. Odnośnie zaś podziału działek nr 177 i 178, stanowiących własność Gminy P., organ wskazał, iż w tej części postępowania K. i J. B. nie byli stronami, gdyż podział ten w żaden sposób nie wpływał na ich prawa i obowiązki.

K. i J. B. złożyli skargę na powyższą decyzję, powtarzając zarzuty i argumenty zawarte w odwołaniu. Dodatkowo skarżący podnieśli, że niedopuszczalna jest sytuacja, w której żąda się od nich wniosku o podział ich nieruchomości, a następnie wyrażenia zgody na wybudowanie infrastruktury technicznej, aby w konsekwencji na nich przerzucić koszty podziału.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumentację przedstawione w zaskarżonej decyzji.

Wyrokiem z dnia 12 czerwca 2007 r., sygn. akt III SA/Po 111/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...], stwierdzając że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.

W uzasadnieniu wskazał, że skoro postępowanie w sprawie podziału działek oznaczonych nr 177, 178 i 176 zostało wszczęte z urzędu, to bezpodstawne były żądania organów dotyczące złożenia przez skarżących wniosku o podział działki nr 176. W toku postępowania przed Kolegium podczas rozprawy w dniu [...] r. J. B. oświadczył, że wniosek o podział działki nr 176 złoży dopiero po wcześniejszych ustaleniach co do przyszłej zamiany gruntów. Ponieważ jednak postępowanie zostało wszczęte z urzędu, to organ I instancji powinien był zbadać przesłanki zezwalające na wszczęcie postępowania odnośnie wszystkich działek (art. 97 ust. 3 u.g.n.). Wobec tego organy administracyjne niekonsekwentnie wszczęły postępowanie podziałowe działek nr 177, 178 i 176 z urzędu, a następnie rozważyły podstawy takiego podziału tylko w stosunku do dwóch działek. W odniesieniu zaś do działki nr 176 stwierdziły, że jej podział miałby na celu przygotowanie nieruchomości do zamiany, przy czym w tym zakresie dopuściły się naruszenia art. 107 § 3 kpa, gdyż w uzasadnieniu decyzji nie zawarto wszystkich niezbędnych wymogów. Uchybienia te skutkują, że decyzje obu instancji uchylają się spod kontroli Sądu.

Po rozpoznaniu skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego od powyższego wyroku Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 9 października 2008 r., sygn. akt I OSK 1469/07 uchylił zaskarżony wyrok, przekazując sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu do ponownego rozpoznania.

W uzasadnieniu Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, iż przy bezspornej okoliczności, jaką było uchwalenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego [...] i zgodności projektu podziału działek nr 177 i 178 oraz działki nr 176 z tym planem, organ I instancji w decyzji rozstrzygnięcie ujął w dwóch odrębnych punktach: w punkcie I zatwierdził podział działek nr 177 i 178 będących własnością Gminy P., natomiast w punkcie II umorzył postępowanie w sprawie podziału działki nr 176 stanowiącej własność K. i J. B.. Od takiej treści rozstrzygnięcia odwołanie wnieśli tylko właściciele działki nr 176 domagając się jego uchylenia w całości, jednakże w uzasadnieniu kwestionowali wyłącznie umorzenie postępowania podziałowego, a nie dokonany podział działek stanowiących własność Gminy P. Tej treści odwołania Kolegium nie uwzględniło i utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W skardze na tą decyzję K. i J. B. domagali się jej uchylenia w całości i powtórzyli argumentację zawartą w odwołaniu, nie kwestionując podziału działek nr 177 i 178.

Przy takim toku postępowania administracyjnego i sądowoadministracyjnego, gdzie stroną wnoszącą środki zaskarżenia byli tylko K. i J. B. - właściciele działki nr 176 - podważający rozstrzygnięcie organów administracyjnych wyłącznie w części umorzenia postępowania podziałowego w odniesieniu do ich działki, WSA winien rozpoznać sprawę w tym tylko zakresie. Pozostała bowiem część rozstrzygnięcia, a więc zatwierdzenie projektu podziału działek nr 177 i 178 będących gminną własnością, wobec braku odwołania i skargi - stały się prawomocne. Decyzja w tej części zdaje się mieć oparcie w przepisach prawa materialnego, a to art. 97 ust. 3 pkt 2 oraz art. 93 ust. 4 u.g.n., gdyż podział dokonany został z urzędu i dotyczył nieruchomości oznaczonych jako działki nr 177 i 178, stanowiące własność gminy, które nie zostały oddane w użytkowanie wieczyste. Natomiast zgodność proponowanego podziału nieruchomości z ustaleniami planu miejscowego, zaopiniowana została przez prezydenta miasta.

Tymczasem Sąd I instancji uwzględniając skargę małżonków B. uchylił zaskarżoną i poprzedzającą ją decyzję również w punkcie I, a więc w części skargą nieobjętej i w żaden sposób tego nie uzasadnił. W przypadku stwierdzenia naruszeń, o jakich mowa w art. 145 § 1 p.p.s.a., przepisy zakreślające zarówno granice, jak i "głębokość" orzekania (art. 134 i art. 135 p.p.s.a.) dawały Sądowi I instancji możliwość wyeliminowania z obrotu prawnego zarówno zaskarżonej, jak i poprzedzającej ją decyzji w całości, jednakże w takim przypadku kwestia ta wymagała uzasadnienia, a także powołania odpowiednich przepisów procedury sądowoadministracyjnej, czego uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie zawiera.

Ponadto Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że z unormowań art. 97 ust. 1 i 3 oraz art. 93 ust. 1 u.g.n. należy wyprowadzić wniosek, że podział nieruchomości z urzędu dopuszczalny jest tylko do realizacji celów publicznych i to w zakresie niezbędnym dla realizacji tego celu.

Wobec tego, przy uwzględnieniu zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, z urzędu mogło być wszczęte postępowanie podziałowe w odniesieniu do działki nr 176 własności małżonków B. jedynie w zakresie przeznaczającym części tej działki na cele publiczne wyznaczone w planie, a więc na potrzeby realizacji dróg oznaczonych w planie symbolami KD i KL. Dalszy zaś podział przedmiotowej działki, jako niebędący niezbędny do realizacji celu publicznego, z urzędu nie mógł być prowadzony. Konsekwencją tak wykładanych przepisów prawa materialnego było procedowanie organu I instancji.

Przechodząc na grunt przepisów procesowych NSA wskazał, że momentem wszczęcia postępowania administracyjnego z urzędu jest pierwsza czynność organu skierowana do strony. W aktach brak jest dowodu, iż organ odrębnym zawiadomieniem poinformował właścicieli działki nr 176 o wszczęciu postępowania dotyczącego podziału tej nieruchomości dla realizacji celu publicznego wynikającego z planu. Brak jest też dowodu, aby postanowienie Prezydenta Miasta z dnia [...] opiniujące projekt podziału nieruchomości położonych w P., oznaczonych nr 177 i 178 oraz jako działka nr 176, zostało doręczone stronom. Stąd też jako pierwszą czynność skierowaną do strony (małżonków B.) uznać należałoby wezwanie o dostarczenie wniosku o wydanie decyzji zatwierdzającej podział działki nr 176, przy czym data doręczenia tego wezwania stanowiła o wszczęciu z urzędu postępowania o podział przedmiotowej działki, jednakże tylko w zakresie niezbędnym do realizacji celu publicznego określonego planem. Wezwanie więc organu o złożenie wniosku dla dokonania podziału w sposób wynikający z postanowienia z dnia [...] opiniującego projekt podziału działki nr 176 w zakresie przekraczającym potrzeby realizacji celu publicznego, było zasadne i podyktowane przepisem art. 61 § 2 kpa.

Okolicznością bezsporną jest, że K. i J. B. wniosku o podział działki w sposób wynikający z postanowienia Prezydenta Miasta P. z dnia [...] nie złożyli. Wobec tego stwierdzić należy – zdaniem NSA, że podział działki nr 176 w sposób przewidziany tym postanowieniem w zakresie przekraczającym potrzeby celu publicznego, z urzędu nie mógł być dokonany. Pozostaje więc do rozważenia, czy w takim stanie faktycznym i prawnym organ mógł odstąpić od podziału działki nr 176 dla realizacji celu publicznego i w konsekwencji umorzyć postępowanie.

W piśmie z dnia 10 stycznia 2009 r. skarżący podtrzymali dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Uchylenie zaskarżonego wyroku przez Naczelny Sąd Administracyjny i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania skutkuje powrotem do takiej sytuacji, która istniała przed wydaniem wyroku przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. Zgodnie jednak z treścią art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Na wstępie należy zaznaczyć, iż przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie była zaskarżona decyzja jedynie w zakresie, w jakim utrzymuje w mocy decyzję organu I instancji w jej punkcie drugim, tj. w przedmiocie umorzenia postępowania podziałowego w odniesieniu do działki nr 176. Skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego została bowiem wniesiona wyłącznie przez współwłaścicieli tej działki: K. i J. B., którzy kwestionowali rozstrzygnięcie organów administracji jedynie w powyższym zakresie. Natomiast zaskarżona decyzja w pozostałym zakresie, tj. w części, w której utrzymuje w mocy decyzję organu I instancji w jej punkcie pierwszym, w którym zatwierdzono podział nieruchomości oznaczonej jako działki nr 177 i 178, stanowiące własność Gminy P. wobec braku odwołania i skargi stała się prawomocna. Sąd orzekający, podzielając stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie znalazł przy tym podstaw do wyjścia poza granice zaskarżenia na podstawie art. 134 i art. 135 p.p.s.a.

Przechodząc do oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia w przedmiocie umorzenia postępowania podziałowego w odniesieniu do działki nr 176, należy wskazać, iż zgodnie z art. 97 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.), zwanej dalej u.g.n., podziału nieruchomości dokonuje się na wniosek i koszt osoby, która ma w tym interes prawny. Natomiast w myśl art. 97 ust. 3 u.g.n. podziału nieruchomości można dokonać z urzędu, jeżeli:

1) jest on niezbędny do realizacji celów publicznych;

2) nieruchomość stanowi własność gminy i nie została oddana w użytkowanie wieczyste.

Z powyższej regulacji wynika, że co do zasady podziału nieruchomości dokonuje się na wniosek osoby legitymującej się interesem prawnym. Natomiast z urzędu postępowanie podziałowe może być prowadzone jedynie w przypadkach wskazanych w punktach 1 i 2 ust. 3 art. 97 u.g.n.

W przypadku wskazanym w art. 97 ust. 3 pkt 1 u.g.n. organ ma obowiązek rozważyć, czy zachodzi przesłanka "niezbędności" podziału dla realizacji celów publicznych, a więc czy możliwe jest zastosowanie innego trybu ograniczenia prawa własności, czy też dokonanie podziału nieruchomości jest jedynym środkiem zmierzającym do realizacji celu publicznego.

W niniejszej sprawie – jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny, w świetle art. 97 ust. 1 i 3 u.g.n. oraz art. 93 ust. 1 u.g.n. przy uwzględnieniu zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, z urzędu mogło być wszczęte postępowanie podziałowe w odniesieniu do działki nr 176 stanowiącej własność małżonków B. jedynie w zakresie przeznaczającym części tej działki na cele publiczne wyznaczone w planie, a więc na potrzeby realizacji dróg oznaczonych w planie symbolami KD i KL. Dalszy zaś podział przedmiotowej działki jako niebędący niezbędny do realizacji celu publicznego, z urzędu nie mógł być prowadzony. Pierwszą czynnością skierowaną do strony (małżonków B.) było wezwanie o złożenie wniosku o wydanie decyzji zatwierdzającej podział działki nr 176, a data doręczenia tego wezwania stanowiła o wszczęciu z urzędu postępowania o podział przedmiotowej działki, jednakże tylko w zakresie niezbędnym do realizacji celu publicznego określonego planem. Natomiast wobec braku wniosku o podział działki w sposób wynikający z postanowienia Prezydenta Miasta z dnia [...] w zakresie przekraczającym potrzeby realizacji celu publicznego, podział działki w tym zakresie nie mógł być dokonany z urzędu. Istota sprawy sprowadza się zatem do rozważenia, czy w tym stanie faktycznym i prawnym sprawy, organ mógł odstąpić od podziału działki dla realizacji celu publicznego i w konsekwencji umorzyć postępowanie.

Umorzenie postępowania jest uprawnione w sytuacji, gdy z jakiejkolwiek przyczyny postępowanie stanie się bezprzedmiotowe (art. 105 § 1 kpa).

Co do zasady nie można wykluczyć możliwości umorzenia postępowania wszczętego z urzędu na podstawie art. 97 ust. 3 pkt 1 u.g.n. Przepis ten nie statuuje bowiem obowiązku prowadzenia z urzędu postępowania podziałowego, a jedynie daje organowi możliwość prowadzenia tego postępowania, gdy podział nieruchomości okaże się niezbędny dla realizacji celu publicznego, przy czym ocena w zakresie konieczności realizacji celu publicznego i niezbędności dokonania w tym celu podziału nieruchomości należy do organu administracji. W tym sensie organ administracji jest dysponentem postępowania podziałowego z urzędu, przy czym tak jak jego wszczęcie wymaga wykazania "niezbędności" jego prowadzenia dla realizacji celu publicznego, tak konsekwentnie jego umorzenie wymaga wykazania jego bezprzedmiotowości. Niewątpliwie bezprzedmiotowość postępowania podziałowego zainicjowanego przez sam organ administracji zaistnieje wówczas, gdy odpadnie przesłanka wszczęcia (prowadzenia) tego postępowania, w szczególności w sytuacji zaniechania realizacji celu publicznego, zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego polegającej na przeznaczeniu danej nieruchomości na cel inny niż publiczny czy też nabycia tej nieruchomości w drodze umowy cywilnej.

Stwierdzenie powyższych przesłanek winno nastąpić w postępowaniu przeprowadzonym przez organ administracji zgodnie z ogólnymi regułami postępowania, tj. w szczególności zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 i 77 § 1 kpa, stosownie do której organ winien dokonać ustaleń zgodnych z rzeczywistym stanem rzeczy i w tym celu obowiązany jest do wszechstronnego rozważenia wszystkich okoliczności sprawy. Poczynione ustalenia i ocena okoliczności sprawy dokonana w świetle zastosowanych przepisów winny natomiast znajdować odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji administracyjnej stosownie do art. 107 § 3 kpa. W dziedzinie faktów uzasadnienie decyzji winno wskazywać i wyjaśniać okoliczności wskazujące na potrzebę lub konieczność wydania decyzji określonej treści wobec określonych podmiotów. Ma to szczególne znaczenie także z punktu widzenia wynikającej z art. 8 kpa zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa oraz wyrażonej w art. 11 kpa zasady przekonywania, która zobowiązuje organy administracji publicznej do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego.

Powyższym wymogom nie czyni zadość zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji w rozpatrywanym zakresie.

Prezydent Miasta w uzasadnieniu decyzji o umorzeniu postępowania w sprawie podziału działki nr 176 stanowiącej własność K. i J. B., wskazał jedynie, że właściciele nie są zainteresowani podziałem tej nieruchomości w części przekraczającej dyspozycję art. 97 ust. 3 pkt 1 u.g.n., a z urzędu nie dokonano podziału działki nr 176 na cele publiczne, jakim mogłaby zostać objęta część tej nieruchomości, ponieważ dokonanie podziału geodezyjnego całej działki (zgodnie z projektem podziału) miałoby na celu przygotowanie tej nieruchomości w przyszłości na dokonanie zamiany. Powyższe stwierdzenie jest niewystarczające dla dokonania jego pełnej kontroli sądowej. W szczególności organ nie wskazał, czy realizacja celu publicznego może nastąpić w późniejszym terminie, czy też możliwa jest do osiągnięcia w inny sposób, o jakiego rodzaju ewentualną zamianę nieruchomości chodzi (czy o zamianę całej nieruchomości stanowiącej działkę nr 176 w drodze umowy cywilnej z pominięciem trybu administracyjnego, czy też o zamianę, o której mowa w art. 36 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, Dz. U. z 2003 r. Nr 80, poz. 717 ze zm.), jakie są ewentualne wyniki rokowań pomiędzy właścicielami działki nr 176 a organem w tym przedmiocie, a w szczególności jakie jest stanowisko organu wobec treści wniosku skarżących w przedmiocie zamiany przedmiotowej działki na działki przez nich wskazane.

Powyższe uchybienia organu I instancji nie zostały przy tym "naprawione" przez organ odwoławczy, który w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazał jedynie, że organ I instancji odstąpił od podziału działki nr 176 w zakresie niezbędnym do realizacji celów publicznych, pomijając całkowicie przyczyny tego odstąpienia, które wskazywałyby na bezprzedmiotowość prowadzenia postępowania w tym zakresie, a ponadto nie ustosunkowując się do zarzutów odwołania, co również nie poddaje się pełnej kontroli sądowej.

Powyższe uchybienia stanowią o naruszeniu przez organy obu instancji art. 7, 8, 11, 77 § 1 i 107 § 3 kpa, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji w rozpoznawanym zakresie wobec stwierdzonych uchybień nie poddają się bowiem kontroli Sądu, a jednocześnie nie zapewniają stronom tego postępowania możliwości poznania przesłanek podejmowanych w stosunku do nich rozstrzygnięć, a w konsekwencji możliwości skutecznej ochrony swoich interesów w postępowaniu odwoławczym i sądowoadministracyjnym.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy administracji winny zatem zastosować się do powyższych wskazań wynikających z art. 7, 8, 11, 77 § 1 i 107 § 3 kpa, mając na celu konieczność wszechstronnego rozważenia wszystkich okoliczności sprawy oraz podania motywów rozstrzygnięcia istotnych z punku widzenia znajdujących zastosowanie przepisów prawa materialnego w świetle zaprezentowanej powyżej ich wykładni.

Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w punkcie I sentencji wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c) p.p.s.a.

W punkcie II sentencji wyroku orzeczono o wykonalności zaskarżonego aktu w oparciu o art. 152 p.p.s.a.

Sąd nie orzekał natomiast o kosztach postępowania z uwagi na brak wniosku strony o ich zasądzenie, który zgodnie z art. 210 § 1 p.p.s.a. mógł być złożony do czasu zamknięcia rozprawy bezpośrednio poprzedzającej wydanie orzeczenia, o czym strona skarżąca została pouczona (k.10).

/-/ M. Ławniczak /-/ T.M. Geremek /-/ B. Koś

D.W.d