Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 542/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2014-09-03 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6181 Zajęcie nieruchomości i wejście na nieruchomość, w tym pod autostradę
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 61, art. 104, art. 145 § 1 pkt 4
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Magdalena Józefczyk Sędziowie SO del. Elżbieta Mazur-Selwa WSA Ewa Partyka /spr./ Protokolant Sylwia Pacześniak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 3 września 2014 r. sprawy ze skargi M. G. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2014 r., nr [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej M. G. kwotę 200 zł /słownie: dwieście złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi M.G. jest decyzja Wojewody [..] w [..] z dnia [..] marca 2014 r. nr [..] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości, którą wydano w następującym stanie sprawy;

Operator Gazociągów [..] S.A. z/s w [..] (dalej: Spółka lub inwestor) zwrócił się do Starosty Powiatu [..] z wnioskiem o ograniczenie sposobu korzystania z części nieruchomości oznaczonej nr ewid. 1303/2 własności M.G. w celu wybudowania gazociągu wysokiego ciśnienia DN700 8,4 MPa relacji S. [..]. W zakresie budowy gazociągu wnioskodawca wskazał, iż dotyczy on terminu od 1 stycznia 2014 r. do 31 grudnia 2017 r.

Po rozpatrzeniu ww. podania decyzją z dnia [..] stycznia 2014 r. nr [..] uwzględniając powyższy wniosek Starosta ograniczył korzystanie z ww. nieruchomości poprzez zezwolenie Spółce na założenie i przeprowadzenie przez część tej działki opisanego gazociągu wraz z urządzeniami infrastruktury technicznej – zgodnie z decyzją Wójta Gminy [..] z dnia [..] sierpnia 2012 r. nr [..] o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Ograniczenie to, zgodnie z treścią punktu 2. decyzji, polegać ma na obowiązku udostępnienia inwestorowi: 1) na czas budowy części w. działki stanowiącej pas montażowy oznaczony w załączniku do decyzji, którego powierzchnia wynosić będzie 597,90 m2, powierzchnia strefy kontrolowanej 321,36 m2, a długość przekroczenia 26,78 m; 2) na czas utrzymania gazociągu części działki stanowiącej obszar strefy kontrolowanej oznaczonej w załączniku do decyzji, dla czynności związanych z konserwacją i usuwaniem awarii ciągów, przewodów i urządzeń. Spółkę zobowiązano do przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego niezwłocznie po zakończeniu budowy oraz po zakończeniu czynności konserwacyjnych, remontów i usunięciu awarii, ewentualnie do zapłaty odszkodowania, gdyby przywrócenie do stanu poprzedniego nie było możliwe albo powodowałoby nadmierne koszty lub trudności, a ponadto do inwentaryzacji wyrządzonych szkód z udziałem rzeczoznawcy i stron postępowania i przedłożenia Staroście protokołu inwentaryzacyjnego w terminie 1 miesiąca od zakończenia prac wraz z opinią rzeczoznawcy. W podstawie prawnej rozstrzygnięcia powołano przepisy art. 124 i art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn. Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 z póź. zm.) dalej zwana: "Ugn".

Organ I instancji uznał, że planowane przedsięwzięcie, będące inwestycją celu publicznego, stanowiło podstawę do wydania decyzji. Postępowanie w sprawie poprzedzone było bezskutecznymi rokowaniami z właścicielką nieruchomości; w toku postępowania przeprowadzono także rozprawę administracyjną, w trakcie której nie doszło do zawarcia ugody.

Po rozpatrzeniu odwołania M.G. opisaną na wstępie decyzją Wojewoda [..] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy uznając, że odpowiada ona przepisom prawa. Inwestor realizujący inwestycję celu publicznego nie uzyskał bowiem zgody właściciela terenu na wykonanie określonych robót; przeprowadzone negocjacje okazały się bezskuteczne, strony nie doszły do porozumienia. Udzielona Spółce zgoda ogranicza się do koniecznego stopnia uciążliwości związanego ze sposobem ograniczenia korzystania z nieruchomości i zakresu ingerencji inwestora. W sprawie zaistniały przesłanki do zastosowania art. 124 ust. 1 Ugn.

Z rozstrzygnięciem powyższym nie zgodziła się M.G., wnosząc do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę, w której domagała się stwierdzenia nieważności wydanych w sprawie decyzji, ewentualnie ich uchylenia oraz orzeczenia o kosztach postępowania. W ocenie skarżącej organy wadliwie przyjęły, że przed wszczęciem postępowania administracyjnego przeprowadzono w sposób prawidłowy rokowania z jej udziałem, ponieważ złożono jej jedynie propozycję ustanowienia służebności przesyłu. Dotyczyły one zatem innego przedmiotu niż jest przedmiotem obecnego postępowania, czyli uzyskania zezwolenia na zajęcie nieruchomości. Ponadto w decyzji nie określono w sposób precyzyjny zakresu robót przewidzianych do wykonania i nie odniesiono się do kwestii uciążliwości inwestycji dla właścicieli nieruchomości. Nie wyważono właściwie interesów stron postępowania.

Postanowieniem z dnia [..] kwietnia 2014 r. Wojewoda [..] wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje;

Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269, ze zm.). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 – określanej dalej jako P.p.s.a.). Stosownie do tego przepisu sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W myśl art. 145 P.p.s.a., sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności

z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach.

W ramach kontroli legalności sąd stosuje przewidziane prawem środki

w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 P.p.s.a.).

Po zbadaniu sprawy w powyższych aspektach Sąd doszedł do przekonania, że skarga zasługuje na uwzględnienie aczkolwiek z przyczyn, które wzięto pod uwagę z urzędu.

Jak podkreślił WSA w Krakowie w uzasadnieniu wyroku z 22.10.2013 r. sygn. akt II SA/Kr 1021/13 stosownie do przepisu art. 124 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. (Dz. U. z 2010 r. nr 102, poz.651 ze zm.) o gospodarce nieruchomościami starosta wykonujący zadania z zakresu administracji publicznej może ograniczyć w drodze decyzji sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie przewodów i urządzeń, o których mowa w tym przepisie, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyrazi na to zgody. Takie ograniczenie może nastąpić jedynie zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku jego braku zgodnie z decyzją o lokalizacji inwestycji celu publicznego. Udzielenie zezwolenia powinno być poprzedzone rokowaniami z właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości w celu uzyskania zgody na wykonanie prac wymienionych w ust. 1 art. 124 U.g.n..

Dyspozycja art. 124 ust.1 U.g.n.. stanowi o obowiązku precyzyjnego określenia obszaru nieruchomości, na którym następuje ograniczenie prawa właściciela do nieruchomości. Wskazuje na to brzmienie zdania drugiego art. 124 ust.1, według którego, ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. "Ograniczenie to" jest zwrotem odnoszącym się do ograniczenia, o którym mowa w art. 124 ust.1 zdanie pierwsze U.g.n.. W tym zaś przepisie upoważniono organ do ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości, w drodze decyzji. Omawiana decyzja powinna określać przedmiot ograniczenia i jego terytorialny zakres. Musi zatem jednoznacznie wskazywać przebieg inwestycji przez nieruchomość (por. Marian Wolanin [w:] J. Jaworski, A. Prusaczek, A. Tułodziecki, M. Wolanin "Ustawa o gospodarce nieruchomościami. Komentarz", Wyd. C.H. Beck, Warszawa 2009, s. 796; w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Gorzowie WIkp. z dnia 31 grudnia 2007 r., sygn. akt II SA/Go 579/07, niepubl. LEX nr 357505).

Decyzja ograniczająca sposób korzystania z nieruchomości może zawierać tylko takie rozstrzygnięcia, które są zgodne z planem lub z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Wymóg zachowania zgodności ograniczenia wynikającego z decyzji o czasowym zajęciu nieruchomości z planem miejscowym lub z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego odnosi się przede wszystkim do obszaru nieruchomości, który objęty został przeznaczeniem pod budowę publicznych urządzeń infrastruktury technicznej lub na którym ustalona została lokalizacja tego typu inwestycji. Tylko bowiem wobec takiej części obszaru nieruchomości może być wydana decyzja o zezwoleniu na czasowe jej zajęcie, który to obszar jest niezbędny dla posadowienia na nim tych urządzeń oraz wykonania związanych z tym posadowieniem robót budowlanych (patrz: M. Wolanin, op. cit. s. 780; uzasadnienie wyroku NSA z dnia 27 kwietnia 2009 r., sygn. akt I OSK 664/08, niepublikowanego, Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Skoro zaś decyzja wprowadzająca ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości ma być zgodna z planem lub z decyzją lokalizacyjną również w zakresie obszaru ograniczenia, to także z tego względu musi zawierać rozstrzygnięcie w zakresie obszaru zajętej nieruchomości. Zbadanie wymogu zgodności z planem lub z decyzją lokalizacyjną, w zakresie obszaru zajętego, bez rozstrzygnięcia w zakresie obszaru w decyzji, nie byłoby możliwe.

Jednocześnie zwrot ten oznacza, że decyzja nie może jedynie powoływać się na brzmienie planu lub decyzji lokalizacyjnej. Musi ona wyraźnie rozstrzygać o zakresie ograniczenia prawa korzystania przez właściciela z nieruchomości. Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego i decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego nie powodują powstania obowiązku znoszenia przez właściciela nieruchomości ograniczenia w prawie korzystania z nieruchomości. Zgodnie z art. 4 ust.1 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz.717 ze zm.), w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego następuje ustalenie przeznaczenia terenu, rozmieszczenie inwestycji celu publicznego oraz określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu. Przepis art. 4 ust.2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym stanowi natomiast, że w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy następuje w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, przy czym, w myśl art. 4 ust.2 pkt 1, lokalizację inwestycji celu publicznego ustala się w decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego. Według zaś art. 6 ust.1 tej ustawy, ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego kształtują, wraz z innymi przepisami, sposób wykonywania prawa własności nieruchomości. Ingerencja ustaleń planu lub decyzji lokalizacyjnej w prawo własności sprowadza się do tego, że w myśl art. 6 ust.2 pkt 1, każdy ma prawo, w granicach określonych ustawą, do zagospodarowania terenu, do którego ma tytuł prawny, zgodnie z warunkami ustalonymi w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli nie narusza to chronionego prawem interesu publicznego oraz osób trzecich. Z przytoczonych dotychczas przepisów, ani z dalszych norm ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, nie wynika ograniczenie polegające na założeniu i przeprowadzeniu na nieruchomości przewodów i urządzeń służących do przesyłania energii elektrycznej przez inwestora nie mającego tytułu prawnego do nieruchomości. Ograniczenie to jest w pełnym zakresie ustanawiane w decyzji opartej o art. 124 ust.1 U.g.n..

Każdy z etapów procesu inwestowania (m.in. planowanie i zagospodarowanie przestrzenne, uzyskiwanie tytułu do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, projektowanie obiektu i uzyskanie pozwolenia na wykonanie robót budowlanych) stanowi autonomiczną, w zakresie orzekania, procedurę w ramach której zapadają rozstrzygnięcia wynikające z przepisów prawa materialnego regulujących daną fazę realizacji przedsięwzięcia. Rozstrzygnięcia te muszą samodzielnie i w sposób dla danego etapu kompletny stanowić o statusie prawnym stron. Również zatem próba systemowego spojrzenia na obowiązkowy zakres decyzji opartej na art. 124 ust.1 U.g.n.. doprowadza do konstatacji o wymogu precyzyjnego określenia obszaru objętego ograniczeniem.

W postępowaniu o wydanie zezwolenia określonego w art. 124 ust.1 U.g.n.. należy również badać uciążliwości orzekanego ograniczenia dla właściciela nieruchomości. Analiza tej uciążliwości nie może wykraczać poza uregulowanie art. 112 ust.3 oraz art. 124 U.g.n.. Przepis art. 124 U.g.n.. ma charakter uregulowania szczególnego, które - tak jak pozostałe przepisy tej ustawy dotyczące ograniczania bądź pozbawiania praw do nieruchomości dla celów publicznych - muszą być interpretowane dosłownie. Niedopuszczalne jest w związku z tym formułowanie jakichkolwiek innych, niż określone w U.g.n.., przesłanek umożliwiających albo wykluczających zastosowanie ograniczenia, o jakim mowa w tym przepisie (patrz: uzasadnienie wyroku NSA z dnia 22 lipca 2008 r., sygn. akt I OSK 1165/07, niepublikowany, treść [w:] System Informacji Prawnej LEX nr 483193).

Zaznaczyć należy, iż urządzenia służące do doprowadzenia lub odprowadzenia wody, pary, gazu czy prądu, po ich założeniu nie stanowią części składowej nieruchomości, lecz własność przedsiębiorstwa (art. 49 Kodeksu cywilnego).

Nie wystarczy zatem, rozstrzygając wniosek o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości odwołać się do ustaleń planu lub decyzji w zakresie zagospodarowania działki i lokalizacji obiektu budowlanego. Konieczne jest zawarcie w decyzji, rozstrzygnięcia o usytuowaniu obiektu na działce budowlanej. Dopiero to pozwala na ocenę o zgodności z planem lub z decyzją lokalizacyjną (niezależnie od uzyskania prawa do wykonania robót budowlanych). W wydawanej decyzji zakres ograniczenia prawa własności lub użytkowania wieczystego musi być ściśle określony, co oznacza, że musi ona wskazywać jednoznacznie przebieg inwestycji przez nieruchomość jak i zakres uszczuplenia władztwa właściciela (użytkownika wieczystego) i to tylko w zakresie niezbędnym do wykonania danej inwestycji oraz zgodnie z warunkami wynikającymi z planu zagospodarowania przestrzennego lub decyzji o ustaleniu inwestycji celu publicznego. Samo odwołanie się w decyzji do w/w dokumentów jest niewystarczające.

Wynikające z art.124 U.g.n.. uprawnienie wskazanego organu administracyjnego do ograniczenia prawa właściciela ma charakter wyjątkowy. Może być realizowane tylko wówczas, gdy nie ma zgody właściciela gruntu na przeprowadzenie na jego gruncie niezbędnych prac związanych z wykonaniem określonej inwestycji strukturalnej, a negocjacje między inwestorem a właścicielem nie doprowadziły do uzgodnienia warunków wejścia inwestora (wnioskodawcy) na daną nieruchomość.

Stosownie do przepisu art. 124 ust. 3 U.g.n.. udzielenie zezwolenia powinno być poprzedzone rokowaniami z właścicielem (użytkownikiem wieczystym). Ich przedmiotem jest udzielenie przez niego zgody na wykonanie prac związanych z realizacją na jego gruncie inwestycji infrastrukturalnej. W ocenie Sądu mogą być przedmiotem rokowań uzgodnienia w zakresie ustanowienia służebności przesyłu, z uwagi na przedmiot, cel i zakres takiego ograniczonego prawa rzeczowego.

Zważyć trzeba, że U.g.n.. nie definiuje pojęcia rokowań. Prawodawca posługiwał się natomiast tym pojęciem w przepisach art. 71 i art. 72 Kodeksu cywilnego. Na skutek nowelizacji Kodeksu cywilnego (przepis art. 1 pkt 16 i 17 ustawy z dnia 14 lutego 2003r. o zmianie ustawy - Kodeks cywilny oraz niektórych innych ustaw - Dz. U. Nr 49, poz. 498), od dnia 25 września 2003r. nastąpiła jedynie zmiana terminologii i pojęcie to w art. 72 K.c. zostało zastąpione pojęciem negocjacji, natomiast z art. 71 K.c. zostało usunięte. W myśl stanowiska doktryny, utrwalonego na tle tych uregulowań, rokowania (pertraktacje, a obecnie: negocjacje) nie oznaczają składania oświadczeń woli, mają one charakter przygotowawczy. Przedmiotem rokowań mogą być wszystkie możliwe składniki umowy (essentialia, naturalia i accidentalia negotii). Celem rokowań jest zawarcie umowy, które następuje po osiągnięciu porozumienia co do wszystkich jej składników (por. K. Piasecki (w:) Kodeks cywilny. Księga pierwsza. Część ogólna. Komentarz, Zakamycze 2003). Z tego względu należy moment rozpoczęcia rokowań wiązać z chwilą, w której jedna ze stron wystąpi do drugiej strony z inicjatywą zawarcia określonej umowy poprzez złożenie oświadczenia wyrażającego wolę zawarcia umowy.

Przeprowadzenie rokowań stanowi formalną przesłankę wszczęcia postępowania o uzyskanie zezwolenia na zajęcie nieruchomości. Przepis art. 124 U.g.n.. nie określa formy prowadzenia rokowań, jednakże spełnienie obowiązku ich przeprowadzenia oznacza taką sytuację, w której pomimo prowadzonych rozmów, nie doszło do zawarcia umowy, a inwestor określił i zaproponował właścicielowi konkretne warunki uzyskania zgody na wykonanie prac o jakich mowa w art. 124 U.g.n.. Niemożność uzyskania zgody właściciela oznacza stan, gdy nie odpowiedział on na zaproszenie do rokowań, sprzeciwił się wyrażaniu zgody albo też strony postawiły sobie wzajemnie takie warunki, że uznały je za niemożliwe do przyjęcia. (zob. uzasadnienie wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 31 grudnia 2007r. sygn. akt II SA/Go 579/07, Lex nr 357505).

W świetle uregulowania zawartego w art. 124 U.g.n.. rokowania przeprowadza osoba zamierzająca wystąpić z wnioskiem o zezwolenie lub starosta, jeżeli zamierza wszcząć postępowanie z urzędu, przy czym wymagane jest odpowiednie udokumentowanie dokonanych w tym zakresie czynności. Udokumentowanie przeprowadzenia rokowań powinno zatem polegać na dołączeniu do wniosku pisma zawierającego propozycję zawarcia w wyznaczonym terminie umowy w sprawie sposobu wykonania określonych prac wraz z projektem tej umowy i dowodem jego doręczenia właścicielowi lub wieczystemu użytkownikowi nieruchomości. Pozytywny wynik rokowań, czyli uzyskanie zgody na wykonanie prac, powinien mieć charakter umowy polegającej na umownym ograniczeniu się przez właściciela lub wieczystego użytkownika nieruchomości w zakresie sposobu korzystania z nieruchomości, ewentualnie na umownym ustanowieniu służebności gruntowej. W przeciwnym razie dowody powinny dokumentować fakt podjęcia przez uprawnioną osobę rokowań i brak możliwości uzyskania porozumienia, co z uwagi na różnicę i zakres oferowanego odszkodowania niewątpliwie miało miejsce w niniejszej sprawie.

Odnosząc się do zarzutu strony skarżącej, stwierdzić wypada, iż spełniony został wymóg przeprowadzenia rokowań przed wydaniem decyzji podejmowanej na podstawie art. 124 ust. 1 U.g.n.., bowiem materiał dokumentacyjny sprawy wystarczająco obrazuje sam fakt, jak i przebieg negocjacji między stronami.

Z akt sprawy wynika, że do wniosku złożonego przez Spółkę zostały dołączone: protokoły z negocjacji przeprowadzonych w dniach 30 sierpnia 2012 r. i 6 czerwca 2013 r. przez osoby upoważnione przez spółkę ze skarżącą, w trakcie których właścicielka nieruchomości nie wyraziła zgody na lokalizację gazociągu na zaproponowanych jej warunkach. Głównym punktem spornym była wysokość proponowanego odszkodowania. Zatem negocjacje zostały przeprowadzone, niezależnie czy doprowadziły do zawarcia umowy, czy też – jak w niniejszej sprawie – zakończyły się fiaskiem. Negocjacje dotyczyły uzgodnienia warunków zgody na wejście na teren nieruchomości i ustanowienia służebności przesyłu.

Z uwagi na fakt, że opisane rokowania zakończyły się fiaskiem, inwestor miał prawo do wystąpienia z żądaniem wydania decyzji, która zastępuje zgodę właściciela na założenie i przeprowadzenie na nieruchomości sieci gazowej. Podkreślić bowiem trzeba, że U.g.n.. nie nakłada obowiązku uzyskania w rokowaniach wyniku pozytywnego, w ust. 3 art. 124 mówi jedynie o konieczności przeprowadzenia takich rokowań, natomiast w treści ust. 1 art. 124 przewiduje prawo domagania się wydania decyzji w sytuacji, gdy właściciel lub użytkownik wieczysty odmawia wyrażenia zgody na ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości. Skrajnie różne stanowiska stron rokowań nie mogą stanowić pozytywnego prognostyku przy ocenie możliwości ustalenia na drodze umowy zasad korzystania z nieruchomości. Jeżeli zatem w niniejszej sprawie nie doszło do zawarcia umowy mimo prowadzonych rokowań, to tym samym właściciel nie wyraził zgody na wykonywanie prac na jego nieruchomości, do czego oczywiście ma prawo. Zarówno pod względem przedmiotowym, podmiotowym, jak i prawnym zachodziły przesłanki do wszczęcia i prowadzenia postępowania administracyjnego o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości, wszczętego z wniosku inwestora wskutek faktu, że negocjacje ze skarżącą zakończyły się niepowodzeniem.

Pomimo prawidłowej oceny organów administracji publicznej w kwestii przeprowadzenia rzetelnych rokowań, decyzja organu I instancji dotknięta jest wadami, które nie zostały sanowane przez organ odwoławczy.

Najistotniejsze w niniejszej sprawie jest, iż postępowanie administracyjne w sprawie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości jest postępowaniem wnioskowym. Oznacza to, że jest wszczynane na wniosek inwestora i organ jest związany żądaniem tego wniosku. Rozstrzygając sprawę musi mieć na względzie treść złożonego wniosku, który zainicjował postępowanie w aspekcie normy materialnoprawnej stanowiącej podstawę rozstrzygnięcia. Tymczasem w niniejszej sprawie w odniesieniu do żądania dotyczącego samej budowy gazociągu sam inwestor zakreślił ramy czasowe dla korzystania z ewentualnego uprawnienia. Umknęło to uwadze organów obydwu instancji, co w konsekwencji doprowadziło do wydania decyzji, którą w postępowaniu z wniosku strony organ orzekł ponad jego żądanie. Tym samym naruszone zostały: przez organ I instancji przepisy postępowania a to art. 61 § 1 k.p.a. w zw. z art. 104 § 1 i 2 k.p.a., co w sposób oczywisty mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Obligowało to Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a.

Dodatkowo tylko Sąd zauważa, że w postępowaniach przed organami obydwu instancji inwestor nie był prawidłowo reprezentowany, pozbawiono go możliwości obrony jego praw. Wbrew treści przedłożonych pełnomocnictw załączonych do wniosku i wbrew przepisowi art. 33 § 1 k.p.a, który stanowi, iż pełnomocnikiem stron może być osoba fizyczna posiadająca zdolność do czynności prawnych, organy traktowały jako pełnomocnika spółkę – MGGP – SA w [..], a więc osobę prawną. Tymczasem ustanowionym pełnomocnikiem (dalszym) była osoba fizyczna – D. J. – pracownik tej spółki. Było to niewątpliwe naruszenie przepisów postępowania dające podstawę do wznowienia postępowania określone w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.

Wobec wyżej wskazanych uchybień prawa procesowego odniesienie się do pozostałych zarzutów skargi byłoby przedwczesne. Ocena bowiem decyzji w pełnym zakresie może się odbyć dopiero po stwierdzeniu, że prawidłowo pod względem formalnym zostało rozpoznane żądanie strony w postaci wniosku.

Ponieważ kwesta ta może zostać załatwiona przez organ II instancji Sąd uchylił tylko zaskarżoną decyzję.

W punkcie II wyroku Sąd orzekł na podstawie art. 152 P.p.s.a.

O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 P.p.s.a. Koszty te to wpis od skargi w kwocie 200 zł.

W razie uprawomocnienia się wyroku Wojewoda rozstrzygnie sprawę w II instancji mając na uwadze treść zgłoszonego przez inwestora żądania w aspekcie podstawy materialnoprawnej, odwołanie i wyżej wskazane uchybienia.