Postanowienie NSA, sygn. akt I OW 47/09
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2009-03-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
643  Spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego (art. 22 § 1 pkt 1 Kpa) oraz między tymi organami
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Główny Geodeta Kraju~Prezydent Miasta
Treść wyniku: Przekazano wniosek do WSA
Powołane przepisy: article: art. 254 par. 1, art. 193, art. 59, par. 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Teza: Zgodnie z art. 15 par. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - zwanej dalej p.p.s.a.) do rozstrzygnięcia sporów kompetencyjnych i sporów o właściwość  stosuje się  odpowiednio przepisy o postępowaniu przed wojewódzkim sadem administracyjnym. Odpowiednie  stosowanie przepisów może  polegać na zastosowaniu przepisu (lub jego części) wprost, z modyfikacją lub nawet na odmowie zastosowania. Z tą ostatnią alternatywną mamy do czynienia przy postępowaniu z wniosku o przyznanie prawa pomocy  złożonego na etapie postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, z uwagi na szczególny charakter incydentalnego postępowania o przyznania prawa pomocy wynikający  z art. 258-260 p.p.s.a. Do rozpoznania wniosku w tym przedmiocie złożonego w sprawie o rozstrzygnięcie przez Naczelny Sąd Administracyjny sporu kompetencyjnego  właściwy jest zatem wojewódzki sąd administracyjny.

TEZY

Zgodnie z art. 15 par. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - zwanej dalej p.p.s.a.) do rozstrzygnięcia sporów kompetencyjnych i sporów o właściwość  stosuje się  odpowiednio przepisy o postępowaniu przed wojewódzkim sadem administracyjnym. Odpowiednie  stosowanie przepisów może  polegać na zastosowaniu przepisu (lub jego części) wprost, z modyfikacją lub nawet na odmowie zastosowania. Z tą ostatnią alternatywną mamy do czynienia przy postępowaniu z wniosku o przyznanie prawa pomocy  złożonego na etapie postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, z uwagi na szczególny charakter incydentalnego postępowania o przyznania prawa pomocy wynikający  z art. 258-260 p.p.s.a. Do rozpoznania wniosku w tym przedmiocie złożonego w sprawie o rozstrzygnięcie przez Naczelny Sąd Administracyjny sporu kompetencyjnego  właściwy jest zatem wojewódzki sąd administracyjny.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jan Kacprzak po rozpoznaniu w dniu 24 marca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku M. G. o przyznanie prawa pomocy w sprawie wznowienia postępowania zakończonego postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 stycznia 2009 r. sygn. akt I OW 191/08 odrzucającym wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Głównym Geodetą Kraju a Prezydentem Miasta Łodzi postanawia: wniosek M. G. o przyznanie prawa pomocy przekazać według właściwości do rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi.


UZASADNIENIE

W dniu 30 lipca 2008 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wpłynął wniosek M. G. o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Głównym Geodetą Kraju a Prezydentem Miasta Łodzi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi postanowieniem z dnia 22 sierpnia 2008 r. sygn. akt III SA/Łd 433/08 stwierdził swoją niewłaściwość rzeczową i przekazał sprawę do rozpoznania Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu. Dnia 9 września 2008 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wpłynął wniosek M. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Postanowieniem z dnia 11 września 2008 r. sygn. akt III SA/Łd 433/08 referendarz sądowy tego Sądu przyznał M. G. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Po uprawomocnieniu się tego postanowienia zostało ono wykonane przez Wojewódzki Sąd poprzez zwrócenie się do Okręgowej Rady Adwokackiej w Łodzi o wyznaczenie adwokata, a Rada ta wyznaczyła adwokata do reprezentowania wnioskodawcy w tej sprawie. Następnie Wojewódzki Sąd przekazał akta wraz z wnioskiem o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego do Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 21 stycznia 2009 r. sygn. akt I OW 191/08 odrzucił wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Głównym Geodetą Kraju a Prezydentem Miasta Łodzi z uwagi na nieuzupełnienie braków formalnych wniosku polegających na niewskazaniu konkretnego przedmiotu sprawy administracyjnej.

W dniu 10 lutego 2009 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego wpłynął wniosek M. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w związku z zamiarem złożenia skargi o wznowienie postępowania I OW 191/08.

Naczelny Sąd Administracyjny, zważył co następuje:

Zgodnie z art. 254 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - zwanej dalej p.p.s.a.), rozpoznawanie wniosków o przyznanie prawa pomocy należy do wojewódzkiego sądu administracyjnego, w którym sprawa ma się toczyć lub już się toczy. W przepisie tym określono właściwość sądu administracyjnego do rozpatrzenia wniosku strony o przyznanie prawa pomocy. Postępowanie w takiej sprawie powinien przeprowadzić i wydać odpowiednie postanowienie na podstawie art. 258 § 1 pkt 7 lub art. 260 p.p.s.a. ten wojewódzki sąd administracyjny, w którym sprawa ma się toczyć lub już się toczy.

W tej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi rozpoznawał już wniosek M. G. o przyznanie prawa pomocy. Mimo tego (oraz mimo art. 39 pkt 1 p.p.s.a.) kolejny wniosek, który wpłynął do Naczelnego Sądu Administracyjnego po wydaniu postanowienia z dnia 21 stycznia 2009 r. I OW 191/08 wymaga procesowego rozpoznania. Zgodnie z art. 15 § 2 p.p.s.a. do rozstrzygania sporów kompetencyjnych i sporów o właściwość stosuje się odpowiednio przepisy o postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym. Co oznacza, że przy rozpoznawaniu takich sporów Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu przysługują kompetencje charakterystyczne dla sądu I instancji, jednakże nie w pełnym zakresie. Odpowiednie stosowanie przepisów może polegać bowiem na zastosowaniu przepisu (lub jego części) wprost, z modyfikacją lub nawet na odmowie zastosowania. Z tą ostatnią alternatywą mamy do czynienia przy postępowaniu z wniosku o przyznanie prawa pomocy złożonego na etapie postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Pomimo, że sprawa dotyczy wniosku o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego, to do rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy właściwym jest wojewódzki sąd administracyjny.

Wskazać należy, że postępowanie dotyczące wniosku o przyznanie prawa pomocy w toku postępowania sądowoadministracyjnego ma charakter incydentalny, bowiem rozpoznanie tego wniosku pozostaje bez wpływu na inne czynności procesowe podejmowane w sprawie. Ponadto jest to postępowanie wyodrębnione procesowo, gdyż ma własną pełną regulację. Ustawodawca wprowadził bowiem zasadę co do procedowania w tym przedmiocie, zgodnie z którą najpierw orzeka referendarz sądowy, a dopiero w następnej kolejności (po sprzeciwie) wojewódzki sąd administracyjny, zaś od postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego przysługuje zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego (art. 258-260 p.p.s.a.). Regulacja ta przewiduje zatem dwuinstancyjność postępowania w tym przedmiocie. Przekazanie wniosku w rozpoznawanej sprawie realizuje tę zasadę i gwarantuje wnioskodawcy możliwość skorzystania ze wszystkich środków zaskarżenia przysługujących w postępowaniu o przyznanie prawa pomocy.

Na szczególny charakter tego incydentalnego postępowania Naczelny Sąd Administracyjny wskazywał m.in. w uzasadnieniu orzeczeń z dnia: 20 listopada 2007 r.

I GSK 144/07 (Lex nr 365811), 9 lipca 2008 r. I OSK 1276/07 (niepubl.), 8 stycznia

2009 r. I OZ 946/08 (niepubl.), 20 stycznia 2009 r. I OZ 939/08 (niepubl.).

W niniejszej sprawie czynności w przedmiocie przyznania wnioskodawcy prawa pomocy z jego pierwszego wniosku wykonano w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 254 § 1 w zw. z art. 193 i art. 59 § 1 p.p.s.a. orzekł o przekazaniu kolejnego wniosku M. G. o przyznanie prawa pomocy według właściwości do rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi.