Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt II SA/Ol 1019/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2008-01-29 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 145a, art. 151 § 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 130 ust. 1
journal: Dz.U. 2005 nr 108 poz 908
law: Ustawa z dnia  20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia NSA Janina Kosowska Sędziowie Sędzia WSA Beata Jezielska Sędzia WSA Irena Szczepkowska (spr.) Protokolant Wojciech Grabowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 stycznia 2008 roku sprawy ze skargi I. D.-G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy i skierowania na egzamin sprawdzający kwalifikacje kierowcy - oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia "[...]" nr "[...]", Prezydent Miasta działając na podstawie art. 138 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r., Nr 108, poz. 908 ze zm.) zatrzymał I. D.-G. prawo jazdy kategorii A, B, D Nr "[...]" - do czasu wykazania się posiadaniem wymaganych kwalifikacji. Tego samego dnia, na podstawie art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b powołanej ustawy, Prezydent Miasta wydał decyzję o tym samym numerze, którą orzekł o poddaniu wyżej wymienionego kierowcy sprawdzeniu kwalifikacji do kierowania pojazdami w zakresie kat. A, B, D prawa jazdy w wojewódzkim ośrodku ruchu drogowego.

W uzasadnieniu tych decyzji podano, że w dniu 30 listopada 2006 r. wpłynął do organu I instancji wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji o sprawdzenie kwalifikacji I. D.-G. do kierowania pojazdami w zakresie wszystkich posiadanych przez niego kategorii prawa jazdy, z którego wynika, że wymieniony kierowca w ciągu roku, licząc od 12 stycznia 2006 r. dopuścił się wielokrotnego naruszenia przepisów i zasad ruchu drogowego, za co otrzymał łącznie 26 punktów.

Decyzje powyższe stały się ostatecznymi, ponieważ strona nie wniosła od nich odwołania.

W dniu 10 kwietnia 2007 r. pełnomocnik I. D.-G. wystąpił do Prezydenta Miasta z wnioskiem o wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną z dnia "[...]", mocą której zatrzymano stronie prawo jazdy kat. A, B, D oraz postępowania zakończonego decyzją ostateczną z tego samego dnia, mocą której poddano stronę kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji do kierowania pojazdami. Jako podstawę żądania wznowienia postępowania pełnomocnik strony powołał wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 22 marca 2007 r., sygn. akt U1/07, stwierdzający niezgodność § 17 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 30 grudnia 2002 r. w sprawie kontroli ruchu z art. 131 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym oraz art. 92 ust. 1 Konstytucji. W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik nawiązał do swoich wywodów przedstawionych w piśmie z dnia 7 marca 2007 r., w których podnosił, iż w ocenie strony dwa spośród wskazanych we wniosku Komendanta Wojewódzkiego Policji mandatów karnych wydane zostały przez strażników Straży Miejskiej nie mających do tych czynności upoważnienia, wobec czego nie spowodowały uzyskania przez kierowcę punktów karnych, stosownie do art. 130 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, a w konsekwencji nie podlegają wpisowi do ewidencji prowadzonej przez Policję. Zdaniem strony podstawę rozstrzygnięcia w obu sprawach - choć nie bezpośrednio – stanowił § 17 ust. 1 pkt 1 lit. c powołanego rozporządzenia z dnia 30 grudnia 2002 r., a więc przepis uznany za niezgodny z Konstytucją. Organ komunikacji ustalając, czy doszło do przekroczenia liczby punktów musiał stosować ten przepis, a więc badać czy podmiot nakładający mandat karny był do tego upoważniony zgodnie z jego brzmieniem i czy w konsekwencji przyznane stronie punkty rzeczywiście przekroczył liczbę 24.

Decyzją Prezydenta Miasta z dnia "[...]", nr "[...]", wydaną po wznowieniu postępowania, orzeczono o odmowie uchylenia decyzji ostatecznych tego organu z dnia "[...]" nr "[...]" w sprawie zatrzymania I.D.-G. prawa jazdy oraz w sprawie skierowania kierowcy na egzamin sprawdzający jego kwalifikacje. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia argumentowano, iż orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego, na które powołuje się pełnomocnik strony nie kwestionuje ważności wystawionych przez Straż Miejską mandatów. Strona nie skorzystała z prawa odmowy przyjęcia mandatów, wobec czego stały się one prawomocne z chwilą ich przyjęcia, a w konsekwencji tego istniała podstawa do naliczenia punktów karnych. Wskazano nadto, iż w kwestionowanych sprawach decyzje wydane zostały w oparciu o art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b i art. 131 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym, których zgodność z Konstytucją nie została zakwestionowana przez Trybunał Konstytucyjny.

W odwołaniu od decyzji organu I instancji pełnomocnik I.D.-G. podnosił, iż wyrok Trybunału Konstytucyjnego wywołuje skutek ex tunc, a zatem nie ma podstaw do przyjęcia, iż wydane na podstawie zakwestionowanego przez Trybunał przepisu mandaty karne pozostają w mocy. Wyraził pogląd, iż pomimo, że organ pierwszej instancji w swoich decyzjach nie wymienił w podstawie prawnej zakwestionowanego przepisu rozporządzenia, stosował go przy ich wydawaniu. Inaczej nie mógłby uznać mandatu nałożonego przez Straż Miejską za zgodny z prawem i wywołujący skutek w postaci przekroczenia liczby 24 punktów. Wskazał, iż kwestionowane decyzje opierają się na ustaleniach, że zainteresowany przekroczył dopuszczalną liczbę 24 punktów karnych. W jego ocenie przy badaniu tej okoliczności nie można jednak uwzględnić punktów wynikających z mandatów karnych nałożonych przez Straż Miejską, gdyż nie wywołują one żadnych skutków prawnych, jako wydane przez organ do tego nieuprawniony.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia "[...]" nr "[...]", utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia przytoczono treść sentencji wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 22 marca 2007 r. (opubl. OTK-A 2007/3/29) oraz wynikające z uzasadnieniu tego wyroku zasadnicze motywy stwierdzenia niezgodności § 17 ust. 1 pkt 1 lit. c oraz ust. 2 w zakresie czynności wskazanych w § 17 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 30 grudnia 2002 r. w sprawie kontroli ruchu drogowego z art. 131 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym oraz art. 92 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Kolegium podkreśliło, iż Trybunał Konstytucyjny stwierdził też, że zaskarżony przepis rozporządzenia utraci moc obowiązującą z dniem publikacji niniejszego orzeczenia w Dzienniku Ustaw.

Kolegium odnosząc się do treści odwołania podniosło, że zgodnie z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego wskazane w nim przepisy rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 30 grudnia 2002 r. w sprawie kontroli ruchu drogowego, utraciły moc z dniem ogłoszenia wyroku, a więc w dniu 28 marca 2007 r. Natomiast naruszenia przepisów ruchu drogowego, za które Straż Miejska przypisała I.D.-G. punkty karne, miały miejsce w dniu 12 stycznia 2006 r. oraz w dniu 4 kwietnia 2006 r. Mając na uwadze, że Trybunał Konstytucyjny uznał, że utrata mocy obowiązującej zakwestionowanego przepisu nastąpi z dniem ogłoszenia wyroku, stwierdzić należy, iż nie powstały pozytywne przesłanki warunkujące możliwość pominięcia w niniejszej sprawie punktów nałożonych przez Straż Miejską.

W dalszej części uzasadnienia Kolegium argumentowało, iż organ pierwszej instancji nie jest uprawniony do usuwania z ewidencji punków za naruszenie przepisów ruchu drogowego, bowiem zgodnie z powołanym wyżej art. 130 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym kompetencja ta należy do Policji. Podniesiono nadto, że organy rozstrzygające w sprawach zatrzymywania prawa jazdy oraz kontrolnego sprawdzania kwalifikacji kierowcy nie są właściwe do weryfikacji prawidłowości wpisów w prowadzonej ewidencji kierowców oraz wymierzonych przez uprawnione organy liczby punktów przypisanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego, lecz obowiązane są rozstrzygać na podstawie okoliczności stwierdzonych we wniosku Komendanta Wojewódzkiego Policji.

W skardze wniesionej na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego I.D.-G., działający przez pełnomocnika, zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie art. 114 ust. 1 lit. b, art. 130 ust. 1, art. 138 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym w związku z § 17 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 30 grudnia 2002 r. w sprawie kontroli ruchu drogowego w związku z art. 190 ust. 4 i art. 8 ust. 2 Konstytucji, przez przyjęcie, że w niniejszej sprawie nie istnieją podstawy do wznowienia postępowania i uchylenia decyzji ostatecznych Prezydenta Miasta z dnia "[...]" w sprawie zatrzymania skarżącemu prawa jazdy i skierowania na egzamin sprawdzający kwalifikacje kierowcy. W konsekwencji pełnomocnik wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi zwrócono uwagę, iż Trybunał Konstytucyjny nie skorzystał z możliwości jaką daje art. 190 ust. 3 ustawy zasadniczej i nie odroczył utraty mocy obowiązującej zaskarżonych przepisów rozporządzenia. W przypadku, gdy Trybunał skorzysta z tej kompetencji daje temu wyraz zawsze w sentencji orzeczenia. Tymczasem orzeczenie będące podstawą wznowienia niniejszego postępowania jedynie w ostatnim zdaniu uzasadnienia zawiera stwierdzenie odnoszące się do skutków czasowych wyroku słowami: "TK stwierdza, że z dniem publikacji niniejszego orzeczenia w Dzienniku Ustaw, zaskarżone przepisy rozporządzenia utracą moc obowiązującą". Trybunał powtórzył więc jedynie normę wyrażoną wprost przez początkową treść art. 190 ust. 3 Konstytucji. Dalej pełnomocnik wywodził, iż gdyby przyjąć argumentację organu odwoławczego, należałoby stwierdzić, że wznowienie postępowania z uwagi na stwierdzenie niekonstytucyjności przepisu jest możliwe tylko wówczas gdyby Trybunał w sposób retroaktywny określił utratę mocy obowiązującej zakwestionowanego przepisu. Takiej wykładni – zdaniem pełnomocnika strony – nie sposób zaaprobować, gdyż bezzasadnie pozbawiałaby ona strony możliwości dochodzenia praw naruszonych przez działanie organów państwa opartego o przepisy niezgodne z Konstytucją. Stanowisko organu mogłoby więc zostać uznane za trafne co najwyżej wtedy, gdyby Trybunał w punkcie drugim sentencji odroczył utratę mocy obowiązującej zakwestionowanego przepisu. W takim przypadku, zgodnie z dominującym poglądem judykatury, przyjmuje się, że do wszelkich zdarzeń zaistniałych w tym okresie należy stosować przepisy ustawy uznane przez Trybunał za niekonstytucyjne, także wówczas, gdy Sąd orzeka już po dacie utraty mocy obowiązującej. Z tego samego powodu nie powinno się więc zezwalać na uchylanie rozstrzygnięć opartych na zakwestionowanej regulacji w trybie wznowienia postępowania.

W dalszej części skargi pełnomocnik I.D.-G. wskazał, że w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 czerwca 2006 r. sygn. akt IZ 2/06 (OSNA i WSA 2007, poz. 36) stwierdzono, że art. 190 ust. 4 wespół z art. 8 ust. 2 Konstytucji stanowią samodzielną i bezpośrednią podstawę wznowienia postępowania także względem takich orzeczeń co do których inne przepisy wprost takiej możliwości nie przewidują. Według autora skargi stanowisko to zachowuje pełną aktualność także w przypadku, gdy przepisy procedury administracyjnej nie przewidują wprost możliwości wznowienia postępowania w sprawach, w których podstawą rozstrzygnięcia było ukaraniem mandatem na podstawie przepisu niezgodnego z Konstytucją. Prezentuje on pogląd, że skoro przepisy kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia ani też odpowiednio stosowane przepisy kodeksu postępowania karnego nie dają wprost podstawy do wznowienia postępowania zakończonego wydaniem mandatu karnego, ukarany musi poszukiwać ochrony na podstawie innych procedur – tych, w oparciu o które jego interes prawny został naruszony. Zdaniem strony skarżącej bez wątpienia w niniejszej sprawie naruszenie tego interesu nastąpiło jedynie w zakresie prawa o ruchu drogowym, stąd przyjęta przez skarżącego droga ochrony jego interesów powinna zostać uznana za w pełni uzasadnioną i pozwalającą na osiągnięcie zamierzonego skutku prawnego.

Jako kolejny argument wskazano, iż skoro przepisem, co do którego Trybunał Konstytucyjny stwierdził jego niezgodność z ustawą zasadniczą, był w niniejszej sprawie przepis rozporządzenia, a nie ustawy, to zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego każdy sąd uprawniony jest do niezastosowania tego przepisu, mimo jego formalnego obowiązywania. Tym bardziej więc możliwość ta, zdaniem pełnomocnika, istnieje sytuacji, gdy klauzuli odraczającej wyrok Trybunału Konstytucyjnego o w ogóle nie zawiera.

Pełnomocnik skarżącego, negując stanowisko organu odwoławczego co do braku swoich kompetencji do usuwania punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego, nadmienił, że skarżący zwrócił się do organu Policji o wykreślenie kwestionowanych mandatów z ewidencji, czego jednak organ ten odmówił. Strona skarżąca uważa, że w niniejszej sprawie nie chodzi jednak o "usuwanie punktów z ewidencji", jak to ujął organ odwoławczy, ale o stwierdzenie, że dwa kwestionowane przez skarżącego mandaty nie wywołują na skutek orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego żadnych skutków prawnych w zakresie prawa o ruchu drogowym, w szczególności zaś nie są uwzględniane przy badaniu, czy kierowca przekroczył graniczną liczbę 24 punktów, uruchamiającą dalsze procedury względem jego osoby i nie mogą stanowić podstawy do wydania niewadliwej decyzji. Stwierdzenia tej okoliczności dokonuje się w postępowaniu administracyjnym, a podstawą takiej oceny jest między innymi § 17 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, uznany za niezgodny z Konstytucją. Z tego strona skarżąca wywodzi, że organ miał w tym zakresie kompetencję, aby na podstawie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego wyeliminować negatywne dla skarżącego skutki prawne.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.

W piśmie procesowym z dnia 7 stycznia 2008 r. pełnomocnik strony skarżącej nawiązał do wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 listopada 2005 r., sygn. akt VI SA/Wa 788/05 (LEX nr 198957), stwierdzając, że w orzeczeniu tym jednoznacznie uznano, że strona ma prawo kwestionowania przekroczenia punktów karnych w postępowaniu administracyjnym dotyczącym zatrzymania prawa jazdy i kontrolnego sprawdzenia kwalifikacji, a więc identycznego z niniejszym. Dodał, iż prawo to przysługuje stronie na każdym etapie postępowania, w tym również w trybie wznowienia postępowania, o ile istnieją w tym zakresie podstawy normatywne, a w niniejszej sprawie podstawę taką stanowi wyrok Trybunału Konstytucyjnego.

Pełnomocnik ponownie podkreślił, iż wbrew stanowisku organu, fakt utraty mocy obowiązującej zakwestionowanych przepisów po dacie ukarania strony mandatem nie stanowi przeszkody do uchylenia zaskarżonych decyzji. Przekreślałoby to przecież zupełnie sens instytucji wznowienia postępowania administracyjnego, na podstawie określonej w art. 145a Kpa. Potwierdzeniem poprawności argumentacji skarżącego są także rozstrzygnięcia sądów powszechnych dotyczące tego, czy zdjęcia zrobione przez Straż Miejską fotoradarami mogą stanowić dowody w postępowaniu wykroczeniowym. Z przedstawionej przez pełnomocnika argumentacji wynika, iż uważa on, że skoro zdjęcia z fotoradarów Straży Miejskiej wykonane przed rzeczonym wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego nie mogą stanowić legalnego dowodu, to tym bardziej więc nie mogą wywoływać dalej idących konsekwencji prawnych, polegających na zatrzymaniu prawa jazdy i skierowaniu na egzamin kontrolny.

Strona skarżąca podkreśliła nadto, iż skoro w niniejszej sprawie sąd administracyjny kontroluje w istocie przesłankę przekroczenia 24 punktów karnych, a więc to, czy zostały one stwierdzone prawidłowymi w świetle prawa rozstrzygnięciami, to bezcelowe byłoby w tej sytuacji skierowanie skargi na bezczynność organu Policji polegającej na odmowie wykreślenia stosownych punktów z ewidencji. Bardziej właściwa jest droga przyjęta przez skarżącego, tym bardziej, że wznowienie postępowania na podstawie niezgodności z Konstytucją ograniczone zostało terminem prekluzyjnym. Na zakończenie pełnomocnik zmodyfikował wniosek skarżącego w zakresie kosztów postępowania.

Na rozprawie w dniu 29 stycznia 2008 r. pełnomocnik skarżącego, wnosząc i wywodząc jak w skardze, podkreślił ponownie, że organ administracyjny powinien sprawdzać prawidłowość nałożenia na skarżącego punktów karnych. Na pytanie Sądu, czy wyczerpana została przez skarżącego droga skarżenia zapisów w ewidencji Komendanta Wojewódzkiego Policji pełnomocnik stwierdził, że strona skarżąca nie skarżyła odpowiedzi Komendanta Wojewódzkiego Policji.

Pełnomocnik organu, wnosząc i wywodząc jak w odpowiedzi na skargę, podnosił, iż Trybunał Konstytucyjny jasno określił od kiedy należy liczyć niekonstytucyjność badanego przepisu. Ponadto zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego nie jest możliwe pominięcie punktów ujętych w ewidencji Komendanta Wojewódzkiego Policji, gdyż dla organu są one podstawą do podjęcia odpowiednich decyzji. Z ewidencji tej, zapisy może wyeliminować tylko Komendant Wojewódzki Policji, w którego zakresie kompetencji leży prowadzenie tej ewidencji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje.

W myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Rozpoznając skargę na decyzję Sąd dokonuje zatem jedynie oceny, czy przy jej wydaniu nie zostały naruszone przepisy prawa materialnego bądź procesowego. Stosownie do art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zaskarżona decyzja podlega uchyleniu tylko w przypadku, jeżeli Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przy czym kontrola zaskarżonych decyzji obejmuje ocenę prawidłowości zastosowania przepisów prawa i ich wykładni przez organy administracji publicznej. Sąd nie jest natomiast uprawniony do badania celowości i słuszności wydanych orzeczeń.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, po przeanalizowaniu zarzutów i argumentów skargi oraz po zapoznaniu się z orzecznictwem sądowym z zakresu przepisów o ruchu drogowym, doszedł do przekonania, że skarga I.D.-G. nie może zostać uwzględniona, albowiem zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji nie można skutecznie postawić wskazanych powyżej zarzutów naruszenia prawa.

W pierwszej kolejności stwierdzić należy, iż organy orzekające prawidłowo ustaliły, że wniosek o wznowienie postępowania na podstawie przesłanki określonej w art. 145a Kpa został wniesiony w ustawowym terminie 1 miesiąca od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. Organ I instancji zgodnie z wymaganą procedurą wydał postanowienie o wznowieniu postępowania w sprawach zakończonych decyzjami ostatecznymi Prezydenta Miasta z dnia "[...]", z których jedna dotyczyła zatrzymania skarżącemu prawa jazdy, a druga skierowania skarżącego na egzamin sprawdzający kwalifikacje kierowcy. Następnie organ I instancji decyzją wydaną na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 Kpa w związku z art. 145a Kpa odmówił uchylenia zakwestionowanych przez skarżącego decyzji ostatecznych, a organ odwoławczy utrzymał tę decyzję w mocy.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze, którego decyzja ostateczna z dnia "[...]" stała się przedmiotem skargi I.D.-G., uzasadniało swoje stanowisko dwoma argumentami. Mianowicie, że zgodnie z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 22 marca 2007 r. wskazany w nim przepis rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 30 grudnia 2002 r. w sprawie kontroli ruchu drogowego w zakresie w jakim przyznaje strażom gminnym prawo do wykonywania określonych czynności z zakresu kontroli ruchu drogowego przy użyciu fotoradarów, utracił moc z dniem ogłoszenia wyroku, a więc w dniu 28 marca 2007 r. Natomiast naruszenia przepisów ruchu drogowego, za które Straż Miejska przypisała skarżącemu punkty karne, miały miejsce przed datą ogłoszenia wyroku (w dniu 12 stycznia 2006 r. oraz w dniu 4 kwietnia 2006 r.). Kolegium argumentowało, iż skoro utrata mocy obowiązującej zakwestionowanego przepisu nastąpiła z dniem ogłoszenia wyroku Trybunału Konstytucyjnego, to nie powstały pozytywne przesłanki warunkujące możliwość pominięcia w niniejszej sprawie punktów nałożonych przez Straż Miejską.

Jako drugi argument wskazano fakt, iż organ I instancji nie jest uprawniony do usuwania z ewidencji punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego, bowiem zgodnie z art. 130 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.) kompetencja ta należy do Policji. Argumentowano też, iż organy rozstrzygające w sprawach zatrzymania prawa jazdy oraz kontrolnego sprawdzenia kwalifikacji kierowcy nie są właściwe do weryfikacji prawidłowości wpisów w prowadzonej ewidencji kierowców, lecz obowiązane są rozstrzygać na podstawie okoliczności stwierdzonych we wniosku Komendanta Wojewódzkiego Policji.

Pierwszego ze wskazanych przez organ argumentów Sąd nie podziela, co jednak nie ma wpływu na wynik rozstrzygnięcia. Wskazać tu należy, iż kwestię tę właściwie przedstawił pełnomocnik skarżącego, wywodząc, iż uregulowania zawarte w art. 190 ust. 1 i 3 Konstytucji wskazują, iż uznany za niekonstytucyjny dany akt normatywny lub przepis prawny musi być kwalifikowany jako mający moc obowiązującą od dnia ogłoszenia wyroku Trybunału Konstytucyjnego, czyli wywiera skutki na przyszłość, jednakże w zakresie w jakim umożliwia wznowienie postępowania wywołuje skutek retroaktywny (wsteczny). Przyjęcie stanowiska, iż do momentu ogłoszenia orzeczenia Trybunału akt uznany za niekonstytucyjny ma pełną moc obowiązującą i powinien być bez żadnych przeszkód stosowany przez organy do stanów faktycznych powstałych przed ogłoszeniem orzeczenia przekreśliłoby sens instytucji wznowienia postępowania w sytuacji, gdy orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego zawiera wiążące stwierdzenie, iż akt normatywny pozostaje w sprzeczności z aktem prawnym wyższego rzędu, a sprzeczność ta z reguły istnieje od samego początku (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 24 stycznia 2006 r., sygn. akt I PK 116/2005, OSNP 2006/23-24/353). Realizację reguły określonej w art. 190 ust. 4 Konstytucji RP stanowi na gruncie postępowania administracyjnego – będący samodzielną podstawą wznowienia – art. 145a Kpa, nakazujący wznowienie postępowania na żądanie strony w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja.

W rozpoznawanej sprawie fundamentalne znaczenie ma jednak drugi z przedstawionych przez Kolegium argumentów.

W ocenie Sądu organy orzekające w niniejszej sprawie w trybie wznowieniowym wyszły z prawidłowego założenia, że skoro decyzje ostateczne Prezydenta Miasta z dnia "[...]" wydane zostały w oparciu samodzielne podstawy prawne, a mianowicie art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b i art. 138 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz.U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.), to bez wpływu na wynik rozstrzygnięcia musi pozostać wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 22 marca 2007 r. (sygn. akt U 1/07, OTK-A 2007/3/29, Dz.U. z 2007 r. Nr 53, poz. 359), którym to wyrokiem orzeczono o niezgodności § 17 ust. 1 pkt 1 lit. c oraz ust. 2 w zakresie czynności wskazanych w § 17 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 30 grudnia 2002 r. w sprawie kontroli ruchu drogowego (Dz. U. z 2003 r. Nr 14, poz.144, Nr 26 poz. 230 i Nr 230, poz. 2310) z przepisem art. 131 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym oraz art. 92 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Tego zakwestionowanego przez Trybunał Konstytucyjny przepisu rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 30 grudnia 2002 r. nie stosował bowiem Prezydent Miasta w wydanych w trybie zwykłym decyzjach z dnia "[...]".

Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie nie podziela stanowiska strony skarżącej, iż zarzuty dotyczące liczby punktów za naruszenie przepisów w zakresie ruchu drogowego winny być podnoszone w postępowaniu o skierowanie na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji realizowane w oparciu o art. 114 ust. 1 lit. b ustawy dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym, zgodnie z którym kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji podlega osoba posiadająca uprawnienie do kierowania pojazdem skierowana decyzją starosty na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji w razie przekroczenia 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 tej ustawy. Użyte w treści powołanego przepisu sformułowanie "podlega" oznacza, że decyzje podejmowane na podstawie tego przepisu mają charakter rozstrzygnięcia związanego.

Z brzmienia art. 130 ust. 1 jednoznacznie wynika, iż organem prowadzącym ewidencję kierowców naruszających przepisy o ruchu drogowym jest Policja, przypisując określonemu naruszeniu odpowiednią liczbę punktów w skali od 0 do 10. Tylko ten organ zatem jest uprawniony zarówno do dokonywania wpisu przypisanych kierowcy punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego jak i ich usuwania. Szczegółowe uregulowania w tym zakresie zawiera rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającym przepisy ruchu drogowego (Dz.U. Nr 236, poz. 1998). Przepisy te regulują między innymi kwestię wpisów ostatecznych i tymczasowych, dokonywanych przed prawomocnym rozstrzygnięcie w przedmiocie naruszenia przepisów ruchu drogowego. W świetle powołanej regulacji organy orzekające w sprawach uprawnień do kierowania pojazdami nie mają żadnych kompetencji do kwestionowania sposobu naliczania punktów karnych wykazywanych w ewidencji organu Policji. Czynności ewidencyjne organu Policji mają charakter materialno – techniczny i mogą być przedmiotem odrębnej skargi do sądu administracyjnego. Pogląd taki wyrażony został w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 lipca 2006 r., sygn. akt I OSK 1087/2005 (LEX nr 275433), a Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie w pełni go podziela. Z motywów tego wyroku wynika, iż Naczelny Sąd Administracyjny nie podzielił zarzutów skargi zmierzających do wykazania, że tego typu czynności nie podlegają kontroli sądowej. NSA wskazał, iż strona zainteresowana wykreśleniem punktów z ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego może zwrócić się o podjęcie określonego aktu i czynności, a w razie milczenia organu skorzystać ze skargi w oparciu o przepis art. 3 § 2 pkt 8 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Wbrew przekonaniu strony skarżącej miała ona możliwość skorzystania ze wskazanej przez sąd drogi prawnej, lecz nie wyczerpała przysługującego jej trybu zaskarżenia. W niniejszej sprawie skarżący wprawdzie zwrócił się do Komendanta Wojewódzkiego Policji o usunięcia punktów wpisanych wcześniej do ewidencji kierowców, lecz po uzyskaniu odpowiedzi odmownej w tym przedmiocie nie wystąpił jednak w terminie 14 dni do Komendanta Policji z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, a następnie ze skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie na czynność materialno – techniczną na podstawie art. 3 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zauważyć przy tym należy, iż wniesienie skargi do sądu administracyjnego w tym trybie, nie wykluczało możliwości skorzystania przez stronę z trybu wznowieniowego w oparciu o przesłankę z art. 145a Kpa.

Z powyższych względów uznając, iż skarga nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, zaś zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji nie naruszają prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie - na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - orzekł jak w sentencji.