Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 2173/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-12-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6072 Scalenie oraz podział nieruchomości
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 93 ust. 1, art. 97 ust. 1
journal: Dz.U. 2004 nr 261 poz 2603
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jedn.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska Sędziowie: sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz sędzia WSA Elżbieta Sobielarska (spr.) Protokolant referent stażysta Tomasz Noske po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi Województwa [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] w przedmiocie podziału nieruchomości oddala skargę.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzja z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] po rozpoznaniu odwołania wniesionego przez [...] Zarząd [...] w W. od decyzji Wójta Gminy [...] nr [...] z dnia [...]stycznia 2013 r. zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości położonej w obrębie [...], gm. [...], oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...], na działki ewidencyjne o nr [...],[...],[...],[...],[...] i [...], utrzymał powyższą decyzję w mocy.

W uzasadnieniu organ przedstawił następujący stan sprawy:

Decyzją nr [...]z dnia [...] stycznia 2013 r. Wójt Gminy [...] zatwierdził projekt podziału nieruchomości położonej w obrębie [...], gm. [...] oznaczonej w ewidencji gruntów, jako działka nr [...], na działki ewidencyjne o nr [...],[...],[...],[...], [...] i [...], przedłożony przez J. i Z.K.

W uzasadnieniu decyzji Wójt podkreślił, ze przedłożony przez wnioskodawców projekt podziału przedmiotowej nieruchomości jest zgodny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy [...], zatwierdzonego uchwałą Rady Gminy [...] nr [...] z dnia [...] października 2002 r. (Dz. Urz. Woj. [...]. Nr [...] poz. [...], z późn. zm.).

Odwołanie od powyższej decyzji złożył [...] Zarząd [...] w W., podnosząc, iż narusza ona "interes Samorządu Województwa [...] poprzez nieprawidłowe wydzielenie działki ewidencyjnej nr [...], przeznaczonej na usytuowanie projektowanej drogi mającej stanowić docelowy przebieg drogi wojewódzkiej nr [...] w formie obwodnicy miejscowości [...]". Odwołujący przyznał, co prawda, że projekt podziału przedmiotowej nieruchomości jest zgodny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, stwierdził jednak, że jest on niezgodny z "obecnie trwającym opracowaniem projektowym dla (...) obwodnicy. Prace projektowe dla w/w obwodnicy są prowadzone na zlecenie Zarządu [...] w W. od 2010 r. W ich wyniku opracowany został projekt rozwiązania drogi na tym odcinku poza korytarzem przewidzianym w planie, w tym również poza terenem działki nr ew. [...]. Takie ukształtowanie projektowanej drogi spełnia zdaniem organu warunki techniczne projektowania, a możliwość jego zastosowania jest dopuszczone przepisami ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2008 r., Nr 193, poz. 1194, z późn. zm.). W świetle powyższego stwierdzono, że wydzielenie działki nr ew. [...] w chwili obecnej jest błędne i nieracjonalne i wnieśli o jego zaniechanie".

Rozpoznając odwołanie organ podniósł, że zgodnie z art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami podziału nieruchomości można dokonać, jeżeli jest on zgodny z ustaleniami planu miejscowego oraz przepisami szczególnymi. Zgodność z ustaleniami planu w myśl ust 2 powyższego przepisu dotyczy zarówno przeznaczenia terenu jak i możliwości zagospodarowani wydzielonych działek gruntu.

Przy zatwierdzeniu projektu podziału organ administracji publicznej musi uwzględnić przede wszystkim przeznaczenie terenu, określone w planie miejscowym, i z tego punktu oceniać, czy projekt realizuje te przeznaczenie i czy "służy" temu przeznaczeniu. Dodatkowym kryterium dopuszczalności zatwierdzenia podziału jest określona wprost przez ustawodawcę konieczność badania możliwości przyszłego zagospodarowania nowo utworzonych działek, właśnie zgodnie z celem i przeznaczeniem nieruchomości w planie miejscowym. Zatem organ administracji publicznej, dokonując oceny zgodności proponowanego podziału z ustaleniami planu miejscowego, musi udzielić odpowiedzi na pytanie, czy proponowany przez wnioskodawcę projekt podziału służy realizacji celu i przeznaczenia określonego w planie, a więc czy projekt podziału stwarza hipotetyczną możliwość realizacji celu i przeznaczenia terenu, określonego w planie miejscowym, po zatwierdzeniu podziału nieruchomości.

Zgodność planowanego podziału z planem miejscowym będzie zachodziła wtedy, gdy przedstawiony projekt podziału nie będzie naruszał zapisów planu. (za: E. Mzyk, w: Komentarz do ustawy o gospodarce nieruchomościami, red. G. Bieniek, Zachodnie Centrum Organizacji, Warszawa – Zielona Góra 1998 r., t. II, str. 20-21).

Zdaniem organu, przedłożony przez J. i Z. K. projekt podziału nieruchomości położonej w obrębie [...], gm. [...], oznaczonej w ewidencji gruntów, jako działka nr [...], na działki ewidencyjne o nr [...],[...],[...],[...],[...] i [...], zatwierdzony zaskarżoną decyzją, pozostaje w zgodzie z ustaleniami obowiązującego dla tego terenu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy [...], zatwierdzonego uchwałą Rady Gminy [...] Nr [...] z dnia [...] października 2002 r. (Dz. Urz. Woj. [...] Nr [...], poz. [...], z późn. zm.); przyznaje to zresztą sam odwołujący. Tym samym zdaniem organu brak jest podstaw do odmowy zatwierdzenia owego projektu, stosownie do art. 93 ust. 1 ustawy.

Przedmiotem oceny organów właściwych w sprawie podziału dokonanego w trybie i na zasadach przewidzianych w ustawie nie może być natomiast celowość czy racjonalność planowanego podziału. Kwestia ta jest prawnie obojętna dla rozstrzygnięcia wniosku o taki podział.

Zdaniem organu faktycznie podziału przedmiotowej nieruchomości można dokonać w trybie przewidzianym w art. 12 ustawy z 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych ( Dz. U. z 2008 r., N 193, poz. 1194, z późn. zm.), przepis ten jednak pozwala jedynie na wyeliminowanie w postępowaniu lokalizacyjnym odrębnego postępowania w sprawie zatwierdzenia podziału nieruchomości (analogicznie – Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 26 września 2008 r., sygn. akt IV SA/Wa 1362/07, Lex nr 515349), nie wyłączając możliwości przeprowadzenia podziału w trybie ustawy.

Na decyzję SKO w W. z dnia [...] czerwca 2013 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył [...] Zarząd [...] w W., zarzucając jej:

– naruszenie przepisu art. 93 ust. 2 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 Nr 261 poz. 2603 ze zm.) poprzez błędną wykładnię i uznanie, że w niniejszej sprawie dopuszczalny jest podział nieruchomości mimo stwierdzenia przez organ administracji, iż możliwość przesłanki dopuszczalności podziału polegająca na możliwości realizacji celu i przeznaczenia określonego w planie jest niemożliwa z uwagi wytyczenie innego przebiegu drogi wojewódzkiej,

– art. 98 w związku z art. 6 pkt 1 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r., Nr 261 poz. 2603 ze zm.), poprzez ich błędną wykładnię i uznanie, że samo wykazanie w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego bez rozważenia tego czy dany grunt przeznaczony pod drogę publiczną wojewódzką przy jednoczesnym posiadaniu przez organ informacji o innym przebiegu drogi wojewódzkiej niż wskazany w planie, uzasadnia zastosowanie przepisu o podziale nieruchomości pod drogę publiczną. Naruszenia te mają zdaniem skarżącego istotny wpływ na wynik sprawy.

Dlatego też wniesiono o jej uchylenie w zaskarżonej części jako wydanej z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy.

W uzasadnieniu podniesiono, iż nie można zgodzić się ze stanowiskiem organu z tego powodu, że skarżący przekazał organowi informację, że działka nr [...] wydzielona pod drogę wojewódzką nie będzie w przyszłości wykorzystywana jako droga. Jak słusznie wskazuje organ II instancji norma wskazana w art. 93 obliguje organ dokonujący oceny zgodności z planem zagospodarowania przestrzennego do zbadania, czy projekt podziału stwarza hipotezę możliwości realizacji celu i przeznaczenia określonego planem miejscowym, po zatwierdzeniu podziału nieruchomości. Jednakże dokonując wykładni tego przepisu organ, zdaniem skarżącego, błędnie zinterpretował przesłankę wskazaną w art. 93 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r., Nr 261, poz. 2603 ze zm.). Zgodnie z przywołanym przepisem organ winien dokonać wykładni art. 93 ust. 1 w zakresie nie tylko przeznaczenia terenu, ale również możliwości zagospodarowania wydzielonej działki. W związku z tym, że organ posiadał wiedzę w zakresie zagospodarowania działki, tj. że nie będzie ona wykorzystana jako droga, winien wziąć pod uwagę wskazaną okoliczność przy dokonaniu wykładni art. 93 ust. 2 w związku z art. 93 ust. 1 ustawy.

Zatem, zdaniem skarżącego, organ w ramach dokonywanej oceny zgodności podziału z ustaleniami planu musi udzielić odpowiedzi na pytanie, czy proponowany przez wnioskodawcę projekt podziału służy realizacji celu i przeznaczenia określonego w planie, a więc czy projekt podziału stwarza hipotetyczną możliwość realizacji celu i przeznaczenia terenu, określonego w planie miejscowym, po zatwierdzeniu podziału nieruchomości.

Zdaniem skarżącego dokonując wykładni przepisów prawa materialnego, należy brać pod uwagę wszystkie przesłanki w tym normę z art. 93 ust. 2 w zakresie możliwości zagospodarowania wydzielonych działek gruntu. W związku z tym, że organ rozważał przesłankę zgodności podziału z planem zagospodarowania przestrzennego winien rozważyć, stosownie do art. 93 ust. 1 również przesłankę możliwości zagospodarowania wydzielonych działek gruntu. Organ potwierdził w swojej decyzji, że wiedzę taką posiadał, jednakże nie wziął pod uwagę tej okoliczności przy rozważaniu przesłanek dopuszczających podział pod drogę publiczną w związku z ar. 98 ust. 1 ustawy. W myśl tego przepisu podziałowi podlegają działki gruntu pod drogę publiczną, a nie jakiekolwiek drogi. Zgodnie z posiadaną wiedzą przez organ, działka nr [...] nie będzie wykorzystywana jako droga publiczna. Tym samym nie jest spełniona możliwość hipotetycznego wykorzystania działki zgodnie z jej przeznaczeniem, co wynika z norm technicznych w zakresie projektowania dróg publicznych, zaś wiedzę o powyższej okoliczności organ posiadał. Wobec powyższego skarżący uznał, że organ dokonał błędnej wykładni przepisów prawa przy zatwierdzeniu podziału co skutkowało wydaniem zaskarżonej decyzji.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji dodając, że przedstawione w skardze zarzuty mogą dotyczyć ustaleń obowiązującego dla terenu podlegającego podziałowi planu zagospodarowania przestrzennego, nie uwzględniającego zmiany w planach inwestycyjnych skarżącej, a nie decyzji wydanej w oparciu o obowiązujące ustalenia tego planu oraz w trybie i na zasadach ustawy o gospodarce nieruchomościami i wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontrolę zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. W myśl art. 134 Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi, sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przeprowadzona przez Sąd ocena zaskarżonej decyzji nie wykazała, że jest ona dotknięta wadami uzasadniającymi jej uchylenie.

Podstawę prawną kontrolowanej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Wójta Gminy [...] z dnia [...] stycznia 2013 r. stanowiły przepisy art. 93 i następne ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 ze zm.), dalej u.g.n.

Organy administracji obu instancji rozstrzygając sprawę dokonały prawidłowych ustaleń faktycznych, prowadziły postępowanie w zgodzie z przepisami wskazanej wyżej ustawy oraz ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), a w oparciu o poczynione ustalenia sformułowały prawidłowe wnioski i zastosowały właściwe przepisy prawa materialnego. Z treści przepisu art. 97 ust. 1 u.g.n. wynika, że co do zasady podziału nieruchomości dokonuje się na wniosek i koszt osoby, która ma w tym interes prawny. Za osoby takie, zgodnie z jednolicie przyjętym stanowiskiem w orzecznictwie, uważa się właściciela nieruchomości bądź jej użytkownika wieczystego.

Zgodnie z dyspozycją art. 93 ust. 1 u.g.n. ustawy podziału nieruchomości można dokonać, jeżeli jest on zgodny z ustaleniami planu miejscowego. Zgodność z ustaleniami planu w myśl ust. 1 dotyczy zarówno przeznaczenia ternu, jak i możliwości zagospodarowania wydzielonych działek gruntu. Powyższe kryterium dopuszczalności podziału nieruchomości dotyczy nieruchomości położonych na obszarach, na których obowiązuje plan miejscowy. Zgodność proponowanego planu podziału nieruchomości z ustaleniami planu miejscowego, z wyjątkiem podziałów, o których mowa w art. 95, opiniuje wójt, burmistrz albo prezydent miasta (art. 93 ust. 4 u.g.n.). Opinię tę wyrażą się w formie postanowienia, na które przysługuje zażalenie (art. 93 ust. 5 u.g.n.).

Przepis art. 93 ust. 2 u.g.n. stanowi istotną wskazówkę interpretacyjną pojęcia "zgodność podziału z ustaleniami planu". Oznacza to bowiem, że przy zatwierdzeniu projektu podziału organ musi przede wszystkim uwzględnić przeznaczenie terenu określone w planie miejscowym, i z tego punktu widzenia ocenić, czy projekt realizuje to przeznaczenie, a także czy "służy" temu przeznaczeniu. Dodatkowym kryterium dopuszczalności zatwierdzenia podziału, z punktu widzenia jego zgodności z planem, jest określona wprost przez ustawodawcę konieczność badania możliwości przyszłego zagospodarowania nowo utworzonych działek z celem i przeznaczeniem nieruchomości w planie miejscowym. Zatem organ w ramach dokonywanej oceny zgodności podziału z ustaleniami planu musi udzielić odpowiedzi na pytanie, czy proponowany przez wnioskodawcę projekt podziału służy realizacji celu i przeznaczenia określonego w planie, a więc czy projekt podziału stwarza hipotetyczną możliwość realizacji celu i przeznaczenia terenu, określonego w planie miejscowym, po zatwierdzeniu podziału nieruchomości (vide: Mzyk E. (w:) Bieniek G. (red.), Kalus S., Mzyk E., Marmaj Z., Ustawa o gospodarowaniu nieruchomościami. Komentarz, Warszawa 2007, str. 351 i n.).

Jak wynika z materiału dowodowego znajdującego się w aktach przedmiotowej sprawy projekt podziału nieruchomości położonej w obrębie [...], Gmina [...] oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...], na działki ewidencyjne o nr [...],[...],[...],[...],[...] i [...] przedłożony przez J. i Z. K. zatwierdzony decyzją Wójta Gminy [...] z dnia [...] stycznia 2013 r. jest zgodny z ustaleniami obowiązującego dla tego ternu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy [...] zatwierdzonego uchwałą Rady Gminy [...] nr [...] z dnia [...].X.2002 r. (ogłoszonym w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] Nr [...], poz. [...] ze zm.) co jest bezsporne. Tym samym brak było podstaw do odmowy zatwierdzenia tego projektu zgodnie z art. 93 ust. 1 u.g.n.

Sąd w pełni podziela stanowisko organów, że przedmiotem oceny w sprawie podziału nieruchomości w powyższym trybie nie może być celowość czy racjonalność planowanego podziału. Natomiast zarzuty podniesione w skardze mogą ewentualnie dotyczyć ustaleń obowiązującego dla terenu podlegającego podziałom planu zagospodarowania przestrzennego nie uwzględniającego zmian w planach inwestycyjnych skarżącego, a nie decyzji wydanej w oparciu o obowiązujące (aktualne) ustalenia tego planu oraz w trybie i na zasadach ustawy o gospodarce nieruchomościami. Natomiast skarżący zgodnie z obowiązującym prawem może dążyć do zmian w planie zagospodarowania przestrzennego de lege ferenda.

Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.