Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 2432/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-12-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 122, art. 145 § 2, art. 146, art. 148 § 2 pkt 2, art. 150, art. 151, art. 162 § 1 i 2, art. 187, art. 191, art. 194, art. 228, art. 223
journal: Dz.U. 2012 poz 749
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Dariusz Zalewski (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Elżbieta Olechniewicz, sędzia WSA Waldemar Śledzik, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 14 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi G. sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę


UZASADNIENIE

I. Stan sprawy przedstawia się następująco:

1. Naczelnik T. Urzędu Skarbowego W. decyzją z dnia [...] stycznia 2015r. nr [...] określił G. Sp. z o.o. z siedzibą w W. (nazywanej dalej: "Skarżąca", "Spółka") kwotę do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy w podatku od towarów i usług za miesiące od sierpnia 2013 r. do listopada 2013 r. oraz kwotę nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy za listopad 2013 r. Decyzja została doręczona Spółce w dniu 26 stycznia 2015 r.

2. Pismem z dnia 16 marca 2015 r., złożonym osobiście w Urzędzie Skarbowym w dniu 17 marca 2015 r. (data prezentaty) Spółka, na podstawie art. 162 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm., nazywanej dalej: "O.p.") złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika T. Urzędu Skarbowego W. (nazywanego dalej: "Naczelnik Urzędu"), podkreślając, że uchybienie terminu do wniesienia odwołania nastąpiło w sposób niezawiniony, zaś decyzja z dnia [...] stycznia 2015 r. nie weszła do obrotu prawnego.

Do wniosku Spółka załączyła odwołanie, w którym zarzuciła naruszenie: art. Przepisów prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 8 ust. 2a, art. 1 i 4, art. 30 ust. 3, art. 86 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 lit. a) i b), art. 88 ust. 3 pkt 2 i 4 lit. a) i b) ustawy o VAT, art. 121 § 1, art. 122, 187 § 1 O.p. poprzez naruszenie zawartych w ww. przepisach zasad prowadzenia postępowania podatkowego, art. 199a § 1 O.p. poprzez błędne ustalenie treści czynności prawnej - niewłaściwą wykładnię umowy o ustanowieniu inwestora zastępczego z dnia 24 sierpnia 2013 r., art. 136 O.p. poprzez pominięcie w postępowaniu ustanowionego w sprawie pełnomocnika J. S., art. 145 § 2 O.p. przez nieprawidłowe doręczenie decyzji bezpośrednio Spółce z pominięciem ustanowionego w sprawie pełnomocnika J. S., art. 151 O.p. poprzez nieskuteczne doręczenie decyzji z dnia [...] stycznia 2015 r.

W uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania Spółka podała, że decyzję Naczelnika Urzędu z dnia [...] stycznia 2015 r. otrzymała w dniu 23 stycznia 2015 r. Powołując się na art. 151 O.p. Spółka wyjaśniła, że organ podatkowy, wbrew treści powołanego przepisu, nie doręczył skutecznie decyzji, gdyż osoba, której doręczono korespondencję z Urzędu Skarbowego nie była upoważniona do jej odbioru, co więcej nie była pracownikiem Spółki.

W uzasadnieniu wniosku Spółka podała, że Prokurent Spółki M. K. otrzymała decyzję dopiero po przyjeździe do kraju w dniu 10 marca 2015 r. Termin do złożenia odwołania od decyzji upłynął zatem w dniu 6 lutego 2015 r.

Również Prezes Zarządu Spółki S. W. był nieobecny w tym okresie, bowiem przyjechał do Polski dopiero w dniu 16 marca 2015 r.

W związku ze stałym pobytem Prezesa Zarządu za granicą, w dniu 23 października 2013 r. umocowano do reprezentowania firmy przed organami skarbowo-podatkowymi J. S. oraz J. B. z Przedsiębiorstwa Usługowego D. Sp. z o.o. W tych okolicznościach M. K. była przekonana o właściwym umocowaniu osób do reprezentacji w razie nieobecności Zarządu. Jako rezydent Szwajcarii, nie znając niuansów postępowania podatkowego w Polsce oraz szczegółowych procedur z nim związanych, nie miała świadomości, że organ podatkowy doręczy decyzję wprost do siedziby Spółki nawet jeśli członkowie Zarządu będą w kraju nieobecni.

W zaistniałej sytuacji, zdaniem Spółki, nie można było przypisać jej winy bądź zaniechania w działaniu członków Zarządu Spółki, a zaistniała sytuacja wypełniała znamiona należytej staranności. Spółka była przeświadczona, że organ podatkowy doręczy decyzję osobom umocowanym w dniu 23 października 2013 r.

3. W dniu 22 kwietnia 2015 r. do Dyrektora Izby Skarbowej w W. wpłynęło pismo Strony, podpisane przez M. K. i opatrzone pieczęcią "prokurent", w którym Spółka podtrzymała swoje stanowisko w kwestii skutecznej reprezentacji Spółki przez J. S.. O pominięciu przez organ pierwszej instancji pełnomocnika świadczy - zdaniem Strony okoliczność, że wszystkie pozostałe czynności kontrolne odbywały się z udziałem M. K..

4. Dyrektor Izby Skarbowej w W. (nazywany dalej: "DIS") pismem z dnia 2 czerwca 2015 r. nr [...] wezwał Stronę do wyjaśnienia, czy M. K. jest osobą uprawnioną do reprezentowania Spółki w postępowaniu przed DIS toczącym się w związku z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania oraz wniesionym odwołaniem od decyzji Naczelnika Urzędu z dnia [...] stycznia 2015 r., nr [...]. W przypadku pozytywnej odpowiedzi Dyrektor Izby Skarbowej wezwał do uzupełnienia ww. odwołania w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania poprzez dołączenie oryginału lub urzędowo poświadczonej kopii dokumentów, z których wynika, że M. K. jest upoważniona do reprezentowania Spółki.

W ww. wezwaniu DIS wyjaśnił, że stosownie do art. 136 O.p., Strona może działać przez pełnomocnika, chyba że charakter czynności wymaga jej osobistego działania. Zgodnie z art. 137 § 2 ww. ustawy, pełnomocnictwo powinno być udzielone na piśmie lub zgłoszone ustnie do protokołu.

W myśl art. 1091 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93, z późn. zm.) - dalej: K.c., prokura jest szczególnego rodzaju pełnomocnictwem, udzielonym przez przedsiębiorcę podlegającego obowiązkowi wpisu do rejestru przedsiębiorców, które obejmuje umocowanie do czynności sądowych i pozasądowych, jakie są związane z prowadzeniem przedsiębiorstwa. Prokura jest postacią umocowania do działania w cudzym imieniu opartą na oświadczeniu reprezentowanego (art. 96 K.c.)

Prokury udzielić może jedynie przedsiębiorca, tj. osoba fizyczna, prawna oraz jednostka organizacyjna niebędąca osobą prawną należąca do kategorii jednostek organizacyjnych, którym ustawa przyznaje zdolność prawną prowadzącą we własnym imieniu działalność gospodarczą lub zawodową (art. 431 K.c.). Do przedsiębiorców zalicza się również wspólników spółek cywilnych, jeśli wykonują oni działalność gospodarczą.

Przedsiębiorca, aby udzielić prokury, musi podlegać ustawowemu obowiązkowi wpisu do rejestru przedsiębiorców. Obowiązkowi takiemu podlegają, na podstawie uregulowania art. 3 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz. U. z 2001 r., Nr 17, poz. 209, z późn. zm.), podmioty, na które obowiązek uzyskania wpisu do tego rejestru nakładają przepisy ustawowe.

Prokura powinna być pod rygorem nieważności udzielona na piśmie (art. 1092 K.c.), a jej udzielenie oraz wygaśnięcie przedsiębiorca powinien zgłosić do rejestru przedsiębiorców (art. 1098 K.c.).

Z uwagi na fakt, że akta sprawy nie zawierały wskazanych na wstępie dokumentów, na podstawie których można by dokonać weryfikacji umocowania M. K. do reprezentowania Strony, konieczne było jego przedłożenie w celu zbadania, czy M. K. była osobą uprawnioną do złożenia pism w imieniu Spółki i jej reprezentowania w postępowaniu przed DIS.

DIS wyjaśnił, że uzupełnienie braku formalnego mogło nastąpić poprzez dołączenie odpisu z KRS, z którego wynikało by, że M. K. jest prokurentem samoistnym, bądź poprzez dołączenie pełnomocnictwa lub jego uwierzytelnionej kopii wraz z dokumentem potwierdzającym umocowanie osób udzielających pełnomocnictwa.

5. W odpowiedzi na wezwanie z dnia 2 czerwca 2015 r. Spółka przy piśmie z dnia 10 czerwca 2015 r. przesłała aktualny odpis z KRS, wyjaśniając, że M. K. jest osobą uprawnioną do reprezentacji Spółki w postępowaniu przed DIS.

6. DIS postanowieniem z dnia [...] czerwca 2015 r., nr [...] odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu z dnia [...] stycznia 2015r., nr [...], określającej kwotę do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy w podatku od towarów i usług za miesiące od sierpnia do listopada 2013 r.

W uzasadnieniu organ podał, że warunkiem skuteczności czynności procesowej - wniesienia odwołania - jest zachowanie ustawowego terminu do jej dokonania, o którym mowa w art. 223 § 1 i 2 pkt 1 O.p. a każde nawet nieznaczne przekroczenie terminu zobowiązuje organ odwoławczy do wydania postanowienia stwierdzającego jego uchybienie.

Zgodnie z art. 145 § 1 O.p., pisma doręcza się stronie, a gdy strona działa przez przedstawiciela - temu przedstawicielowi. W myśl art. 145 § 2 O.p. jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi

Strona może działać w toku postępowania podatkowego przez pełnomocnika, stosownie do art. 136 O.p., a w przypadku ustanowienia pełnomocnictwa do reprezentowania Strony, pełnomocnik winien dołączyć do akt oryginał lub urzędowo poświadczony odpis pełnomocnictwa. Z art. 137 O.p. wynika jednoznaczny obowiązek złożenia pełnomocnictwa do akt sprawy. Oznacza to, że osoba chcąca działać w sprawie jako pełnomocnik musi złożyć do akt konkretnej sprawy pełnomocnictwo lub jej odpis. Organy podatkowe nie mogą pełnomocnictwa domniemywać lub poszukiwać w aktach innych spraw. Stanowi ono bowiem jedynie uprawnienie do występowania w sprawie w imieniu mocodawcy, które jednak wymaga zamanifestowania tego faktu poprzez przedłożenie stosownego dokumentu do akt konkretnego postępowania.

DIS, odnosząc się do podnoszonej przez Stronę kwestii umocowania J. S., wyjaśnił, że w aktach sprawy znajdowało się jedynie upoważnienie z dnia 11 lutego 2014 r. do reprezentowania Strony w trakcie kontroli podatkowej VAT, w tym również do: odbioru i podpisywania upoważnienia do przeprowadzenia kontroli, przedkładania dokumentów w trakcie kontroli i podpisywania za zgodność z oryginałem oraz do odbioru protokołu. W aktach sprawy brak było pełnomocnictwa dla J. S. i J. B. udzielonego - jak wskazuje Strona - w dniu 23 października 2013 r.

DIS podał, że upoważnienie do przeprowadzenia kontroli podatkowej z dnia 3 lutego 2014 r. zostało w dniu 11 lutego 2014 r. doręczone M. K.. Do akt kontroli podatkowej zostało dołączone upoważnienie dla J.S., które dotyczyło jedynie reprezentacji w trakcie kontroli podatkowej, treść upoważnienia nie pozostawia wątpliwości co do zakresu umocowania . J. S.. Z akt sprawy nie wynikało aby został dołączony do akt inny dokument pełnomocnictwa.

W ocenie DIS na etapie postępowania przed organem pierwszej instancji Strona nie ustanowiła pełnomocnika, nie zachodziła zatem sytuacja przewidziana w art. 145 § 2 O.p. Decyzja Naczelnika Urzędu z dnia [...] stycznia 2015 r. została skierowana do Strony na adres siedziby Spółki, stosownie do art. 151 O.p.

Odbiór przesyłki zawierającej decyzje potwierdziła w dniu 26 stycznia 2015 r. W. Z., własnoręcznym podpisem oraz pieczątką firmy. Prawidłowość doręczenia przesyłki - zgodnie z ustawą Prawo pocztowe potwierdzona została w piśmie Poczty Polskiej z dnia 5 czerwca 2015 r., znak: [...], w której stwierdzono, że przesyłkę odebrała pod wskazanym adresem W. Z. - osoba uprawniona, potwierdzając odbiór odciskiem pieczęci firmowej.

Zdaniem DIS, skoro W. Z. w dacie potwierdzenia odbioru decyzji posługiwała się pieczęcią firmową Spółki, brak było podstaw do twierdzenia, że ww. osoba nie była upoważniona do odbioru korespondencji.

DIS podkreślił, że osoba, która w siedzibie osoby prawnej - adresata przesyłki dysponuje pieczęcią firmową tego podmiotu, dokonuje faktycznego odbioru przesyłki od doręczyciela i fakt ten potwierdza swoim podpisem oraz odbiciem pieczęci firmowej adresata nie sposób traktować jako osobę nieuprawnioną do odbioru korespondencji adresowanej do tej osoby prawnej.

W związku z powyższym DIS uznał, że decyzja Naczelnika Urzędu została prawidłowo doręczona Stronie w dniu 26 stycznia 2015 r.

DIS uznał, że na brak staranności Spółki wskazują okoliczności takie jak: brak pracowników w Spółce, oraz nieustanowienie pełnomocnika, z kolei wyjazd za granicę osób stanowiących organy w Spółce nie jest okolicznością usprawiedliwiającą niedochowanie terminu.

Wobec powyższego, w ocenie DIS, wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania nie zasługiwał na uwzględnienie, zgodnie z bowiem z treścią art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Strona nie uprawdopodobniła braku winy nie uwiarygodniła stosowną argumentacją staranności w dochowaniu terminu dla czynności procesowej, a tym samym nie wykazała, iż przeszkoda uniemożliwiająca dokonanie przez nią czynności procesowej w terminie była od niej niezależna.

7. Pismem z dnia 30 lipca 2015 r. Spółka wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie DIS z dnia [...] czerwca 2015 r., wnosząc o jego uchylenie w całości.

Zaskarżonemu postanowieniu Spółka zarzuciła naruszenie przepisów postępowania podatkowego, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy:

art. 228 § 1 punkt 2 w związku z art. 223 § 2 O.p. poprzez wydanie zaskarżonego postanowienia w sytuacji, gdy strona skarżąca nie uchybiła terminowi do wniesienia odwołania;

art. 122 O. p. poprzez zaniechanie działań niezbędnych do ustalenia daty doręczenia stronie skarżącej decyzji Naczelnika Urzędu;

art. 187 § 1 O.p. poprzez niezebranie pełnego materiału dowodowego oraz brak wszechstronnego rozpatrzenia zebranego materiału;

art. 145 § 1 O. p. oraz art. 151 O. p. poprzez błędne uznanie, że doręczenie pisma w inny sposób niż określony w tych przepisach, a mianowicie powierzenie pisma osobie nieupoważnionej, nie będącej pracownikiem skarżącej wywołuje skutki prawidłowego doręczenia decyzji Naczelnika Urzędu z dnia [...] stycznia 2015 r.

art. 121 § 1 O. p. poprzez naruszenie zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych.

W uzasadnieniu skargi Spółka podała, że w sprawie adresatem pisma była osoba prawna, a to oznacza, że pisma winny być doręczna stosownie do art. 148 § 2 pkt 1 i 3 O.p. oraz art. 150 O.p.

Zważywszy na treść art. 151 O.p., który nie pozostawia organowi podatkowemu żadnej alternatywy do wyboru miejsca doręczenia i sposobu doręczenia, w przedstawianej sprawie, wydając zaskarżone postanowienie DIS naruszył jedną z naczelnych zasad postępowania podatkowego - zasadę prawdy materialnej - dotyczącą podjęcia przez organ wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy (art. 122 O.p). Zasadzie prawdy materialnej towarzyszy obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 187 O.p.), któremu w niniejszej sprawie również uchybiono. Wnioski oparte na niekompletnym materiale dowodowym muszą być uznane za dowolne, które nie mogą stanowić podstawy do wydawania władczych rozstrzygnięć.

Organ rozpatrujący sprawę narusza prawo w wypadku wadliwej oceny stanu faktycznego, wadliwego zastosowania prawa ale również wtedy, gdy prawidłowo zastosuje prawo do wadliwie ustalonego stanu faktycznego. W omawianej sprawie nie wyjaśniono dokładnie stanu faktycznego, czym naruszono przepisy art. 122 i art. 187 O.p i 191 O.p. w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a w konsekwencji błędnie zastosowano art. 228 O.p. Naruszenie tych norm niewątpliwie powoduje wadliwość zaskarżonego postanowienia.

Spółka wyjaśniła, że W. Z. nie dysponowała upoważnieniem do odbierania korespondencji, upoważnienie takie nie zostało również złożone w placówce pocztowej. Dysponowała zaś pieczęcią Spółki w związku z wykonywaniem przez firmę, w której jest zatrudniona prac pomocniczych na rzecz Skarżącej. W. Z. odebrała pismo, kierując się zwykłą ludzką życzliwością z tzw. dobrej chęci i bezinteresownej pomocy.

Na mocy art. 201 §1 i 204 § 1 i 2 K.s.h. w zw. z art. 38 K.c. tylko zarząd reprezentuje spółkę na zewnątrz i tylko zarząd może ustanowić pełnomocników lub prokurentów. Tym samym praktyka posługiwania się przez W. Z. pieczęcią spółki dla zupełnie innych celów, w sytuacji, gdy nie była ona nawet jej pracownikiem, nie może rodzić ujemnych skutków procesowych dla samej Spółki.

Spółka zarzuciła DIS bezkrytyczne przyjęcie stanowiska Poczty Polskiej zawartego w odpowiedzi na reklamację.

Niemożliwym do usunięcia błędem był też brak potwierdzenia przez osobę odbierającą tę korespondencję, w jakiej dacie ta czynność miała miejsce. Analiza zwrotnego potwierdzenia odbioru decyzji z dnia [...] stycznia 2015 r. doprowadziła wprost do wniosku niestarannego opisania przesyłki, jak również nieprawidłowego jej doręczenia.

Zwrotne potwierdzenie odbioru zostało przez Naczelnika Urzędu opatrzone jedynie numerem pisma, brak natomiast jego daty, co powoduje, że przedstawiany jako dowód dokument był obarczony wadą uniemożliwiającą identyfikację już na wstępnym etapie wysyłania pisma. Także część potwierdzająca doręczenie pisma, wykazywała tak istotne wady, że zdaniem Skarżącej, nie mogła stanowić dowodu w sprawie.

Choć dokument został podpisany jak wskazywano wcześniej przez osobę, która nie posiadała upoważnienia do odbioru korespondencji Spółki, to nie można było również ustalić daty odebrania przesyłki. W. Z. naniosła podpis na zwrotnym potwierdzeniu odbioru jak również odcisnęła pieczęć firmy jednak nie potwierdziła własnoręcznie daty jej otrzymania. Dwukrotnie natomiast naniósł datę pracownik poczty doręczający sporny list. Zatem brak było możliwości liczenia jakichkolwiek terminów procesowych ze względu na powyższe.

Spółka powołała się na pismo Naczelnika Urzędu z dnia 29 kwietnia 2015 r. nr [...], skierowane do Urzędu Pocztowego W., w którym organ podatkowy zwracał uwagę na nieprawidłowości doręczenia zauważając, że na potwierdzeniu odbioru przesyłki listowej nie zostało oznaczone czy przesyłka została doręczona adresatowi czy w inny sposób.

Wprawdzie Spółka, składając odwołanie od decyzji podatkowej organu pierwszej instancji z dnia [...] stycznia 2015 r. wnosiła równocześnie o przywrócenie terminu do jego złożenia i wykazywała, że przekroczenie terminu nie zostało przez nią zawinione, jednak w istocie Spółka kwestionowała fakt doręczenia decyzji w dniu 26 stycznia 2015 r. Zatem spór dotyczył również zasadności ustalenia przez organ odwoławczy, że odwołanie Spółki wniesione w dniu 17 marca 2015 r. zostało złożone po upływie ustawowego terminu.

8. W odpowiedzi na skargę DIS wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.

II. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

1. Na wstępie wyjaśnić należy, iż zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów, wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) - dalej: "p.p.s.a.", sprawowana jest przez sądy administracyjne w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, lub ewentualnie ustalenie, że decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 lit. a-c p.p.s.a.).

2. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Wykładnia powołanego przepisu wskazuje, że Sąd ma nie tylko prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Z drugiej jednak strony, granicą praw i obowiązków Sądu, wyznaczoną w art. 134 § 1 p.p.s.a. jest zakaz wkraczania w sprawę nową. Granice te zaś wyznaczone są dwoma aspektami, mianowicie: legalnością działań organu oraz całokształtem aspektów prawnych tego stosunku prawnego, który był objęty treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia.

3. Rozpoznając sprawę według powyższych kryteriów należy uznać, że skarga jest niezasadna.

4. W ocenie Sądu Organ odwoławczy zasadnie uznał, iż na etapie postępowania przed organem pierwszej instancji Strona nie ustanowiła pełnomocnika, nie wystąpiła zatem sytuacja przewidziana w art. 145 § 2 O.p.. Decyzja Naczelnika Urzędu z dnia [...] stycznia 2015 r., nr [...] została skierowana do Strony na adres siedziby Spółki. Stosownie do art. 151 O.p. osobom prawnym oraz jednostkom organizacyjnym niemającym osobowości prawnej pisma doręcza się w lokalu ich siedziby lub w miejscu prowadzenia działalności - osobie upoważnionej do odbioru korespondencji.

5. Zgodnie z art. 162 § 1 O.p. w razie uchybienia terminu należy termin przywrócić na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Stosownie natomiast do art. 162 § 2 O.p. podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jednocześnie z wniesieniem podania należy dopełnić czynności, dla której był określony termin.

Oceniając argumentację Spółki w zakresie zasadności złożonego wniosku o przywrócenie terminu Sąd stwierdził, że nie wykazała ona braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania, a zatem zarzut naruszenia art. 162 § 1 i 2 O.p. nie zasługiwał na uwzględnienie. Obowiązek uprawdopodobnienia braku winy spoczywa na zainteresowanym zaś organ podatkowy dokonuje oceny, czy strona dopuściła się uchybienia terminowi bez swojej winy i bierze pod uwagę wszystkie okoliczności faktyczne oceniając winę według obiektywnych mierników staranności.

W kontekście rozpoznawanej sprawy Sąd zauważa, że zarząd spółki jako organ powołany do jej reprezentowania na zewnątrz obowiązany jest należycie organizować obsługę biurowo-administracyjną przedsiębiorstwa i za sposób funkcjonowania tej obsługi ponosi odpowiedzialność. Skoro więc wadliwa była organizacja pracy, zarządzania i funkcjonowania firmy, to takie zaniedbania nie mogą zostać podciągnięte pod okoliczności uprawdopodobniające brak winy o jakich mowa w art. 162 § 2 O.p. Nie stanowi bowiem o braku winy w takiej sytuacji zaniechanie przez zarząd wypełniania jego obowiązków wynikających z ustawy oraz umowy spółki.

Według art. 151 O.p. osobom prawnym oraz jednostkom organizacyjnym niemającym osobowości prawnej pisma doręcza się w lokalu ich siedziby lub w miejscu prowadzenia działalności - osobie upoważnionej do odbioru korespondencji. Przepisy art. 146, art. 148 § 2 pkt 1 oraz art. 150 stosuje się odpowiednio.

Stosownie zaś do art. 150 O.p.: § 1 w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 148 § 1 lub art. 149: 1) poczta przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez pocztę; 2) pismo składa się na okres 14 dni w urzędzie gminy (miasta) - w przypadku doręczania pisma przez pracownika organu podatkowego lub przez inną upoważnioną osobę; § 1a adresata zawiadamia się dwukrotnie o pozostawaniu pisma w miejscu określonym w § 1. Powtórne zawiadomienie następuje w razie niepodjęcia pisma w terminie 7 dni; § 2 zawiadomienie o pozostawaniu pisma w miejscu określonym w § 1 umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. W tym przypadku doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy.

6. Decyzja organu pierwszej instancji została skierowana na adres: "G. Sp. z o.o., ul. P., [...] W.". Odbiór przesyłki zawierającej przedmiotową decyzje potwierdziła w dniu 26 stycznia 2015 r. W. Z., własnoręcznym podpisem oraz pieczątką ww. firmy.

Prawidłowość doręczenia przesyłki - zgodnie z ustawą Prawo pocztowe potwierdzona została w piśmie Poczty Polskiej z dnia 5 czerwca 2015 r., znak: [...], w której stwierdzono, iż przesyłkę odebrała pod wskazanym adresem W. Z. - osoba uprawniona potwierdzając odbiór odciskiem pieczęci firmowej.

Okoliczność doręczenia przesyłki wynika zatem zarówno ze zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki zawierającej decyzję organu pierwszej instancji oraz ww. pisma Poczty Polskiej S.A. Pismo to stanowi dowód z dokumentu, którego strona skarżąca nie obaliła. Trzeba też mieć na uwadze, że także zwrotne potwierdzenie odbioru jest dokumentem urzędowym w rozumieniu art. 194 O.p., zatem stanowi dowód tego co w nim stwierdzone. Dokument urzędowy korzysta z domniemania prawdziwości i legalności, które to domniemanie nie zostało w niniejszej sprawie obalone żadnym przeciwdowodem.

Zdaniem Sądu skoro Pani Z. w dacie potwierdzenia odbioru ww. decyzji posługiwała się pieczęcią firmową Spółki, pracując w lokalu siedziby spółki, to brak jest podstaw do twierdzenia, iż jej osoba nie była upoważniona do odbioru korespondencji.

Doręczenia decyzji dokonano w lokalu siedziby spółki, ocenić należy, czy prawidłowo w tej sprawie przyjęto, że W. Z. była osobą upoważnioną do odbioru korespondencji. Zauważyć też należy, że wbrew temu co podnosi się w skardze, z przepisu tego nie wynika, by warunkiem skuteczności doręczenia, o którym mowa w tym przepisie było to, by osoba upoważniona do odbioru korespondencji była pracownikiem podmiotu określonego w tym przepisie.

Nie odnosi się to oczywiście do osób, które znalazły się jedynie przypadkowo w siedzibie tego podmiotu takich jak klienci, czy sąsiedzi. Dla skuteczności doręczenia, o którym mowa w art. 151 O.p. istotne jest to, czy osoba znajdująca się w siedzibie spółki, odbierając korespondencję skierowaną do tego podmiotu działała w tym zakresie w ramach jego upoważnienia. W orzecznictwie nie budzi wątpliwości stanowisko, że upoważnienie do odbioru korespondencji może być udzielone także w sposób dorozumiany (vide postanowienie Sądu Najwyższego z 5 sierpnia 1999 r., sygn. akt II CKN 509/99, OSNC 2000/2/42, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 lipca 2009 r., sygn. akt II FSK 1456/08, dostępne w bazie orzeczeń NSA). Jak trafnie zauważył organ, powołując się przy tym na stanowisko prezentowane w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, trudno nie uznać za osobę uprawnioną do odbioru korespondencji, osobę która w siedzibie osoby prawnej - adresata korespondencji, posługując się pieczęcią firmową tego podmiotu i pieczęcią "pracownik" odbiera korespondencję skierowaną do tego podmiotu.

W takiej sytuacji doręczyciel korespondencji nie ma obowiązku żądania od tej osoby upoważnienia do odbioru korespondencji, czy też sprawdzania w inny sposób, czy osoba taka rzeczywiście uprawnienie takie posiada.

Skuteczne doręczenie pisma podatkowego adresatowi, poprzez doręczenie tego pisma osobie upoważnionej przez pracodawcę do odbioru korespondencji, może mieć miejsce jedynie w przypadku świadczenia pracy przez pracownika na rzecz pracodawcy i to w szerokim tego słowa znaczeniu. Może być to zatem stosunek zlecenia, jak i też inny podobny węzeł obligacyjny. Wynika to wprost z treści art. 148 § 2 pkt 2 O.p. - pisma doręcza się osobom fizycznym "w miejscu pracy adresata - osobie upoważnionej przez pracodawcę do odbioru korespondencji".

Zgodnie z orzecznictwem dla skuteczności doręczenia, o którym mowa w art. 151 O.p. istotne jest to, czy osoba znajdująca się w siedzibie spółki, odbierając korespondencję skierowaną do tego podmiotu działała w tym zakresie w ramach jego upoważnienia. Upoważnienie do odbioru korespondencji może być udzielone także w sposób dorozumiany. Taką osobą może być, osoba która w siedzibie osoby prawnej - adresata korespondencji, posługując się pieczęcią firmową tego podmiotu i pieczęcią "pracownik" odbiera korespondencję skierowaną do tego podmiotu. W takiej sytuacji doręczyciel korespondencji nie ma obowiązku żądania od tej osoby upoważnienia do odbioru korespondencji, czy też sprawdzania w inny sposób, czy osoba taka rzeczywiście uprawnienie takie posiada (zob. wyrok NSA z dnia 27 marca 2015 r., I FSK 497/14, LEX nr 1712005).

7. Mając na uwadze powyższe Sąd uznał, że decyzja Naczelnika Urzędu została prawidłowo doręczona Stronie w dniu 26 stycznia 2015 r. Jak wynika bowiem z akt sprawy decyzja z dnia [...] stycznia 2015 r. została wysłana na adres siedziby Spółki i doręczona w dniu 26 stycznia 2015 r.

Stosownie do art. 223 § 1 O.p. odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji. Podkreślić należy, że decyzja organu pierwszej instancji z dnia [...] stycznia 2015 r. zawierała prawidłowe pouczenie w kwestii prawa i terminu do wniesienia odwołania. W przedmiotowej sprawie stwierdzono, że termin do wniesienia odwołania rozpoczął swój bieg w dniu 27 stycznia 2015 r., decyzję skutecznie doręczono w dniu 26 stycznia 2015 r., termin zaś upłynął z dniem 9 lutego 2015 r. (ostatni dzień czternastodniowego terminu). Natomiast jak wskazano wyżej po dokonaniu doręczenia decyzji wniesiono odwołanie sporządzone w dniu 16 marca 2015 r. i złożone osobiście w siedzibie T. Urzędu Skarbowego W. w dniu 17 marca 2015 r. W tych okolicznościach faktycznych uznać należy, że uchybiono 14. dniowemu terminowi, o którym mowa w art. 223 O.p.

8. Odnosząc się do zarzutów Skarżącej, odnośnie nieprawidłowości, jakimi obarczone jest zwrotne potwierdzenie odbioru - z uwagi na jej nieprawidłowe wypełnienie przez nadawcę w zakresie danych identyfikacyjnych doręczanego dokumentu oraz ze względu na wypełnienie pozycji data odbioru przez doręczającego wykluczające uznanie go za dokument potwierdzający fakt doręczenia decyzji – Sąd zauważa, iż zawartość przesyłki nie budzi wątpliwości z uwagi na to, że ze wskazanym numerem po dacie wydania decyzji nie mogła być wysyłana korespondencja. Data została natomiast wyjaśniona w postępowaniu reklamacyjnym i z akt nie wynika by w tej sprawie zaszły jakieś nieprawidłowości.

W orzecznictwie zasadnie podnosi się, że w interesie odbierającego przesyłkę jest sprawdzenie jej zawartości w chwili odbioru oraz zgłoszenie ewentualnych zastrzeżeń doręczycielowi. Natomiast w sytuacji, kiedy tego nie uczynił, nie ma uzasadnionych podstaw, aby kwestionować prawidłowość doręczenia stronie przesyłki (zob. wyrok WSA w Opolu z dnia 10 września 2014 r., sygn. akt I SA/Op 352/14).

W ocenie Sądu, zasadnie DIS wskazuje, iż skoro osoba odbierająca korespondencję, nie zakwestionowała daty odbioru przesyłki w chwili jej odbioru, nie ma podstaw kwestionować daty jej odebrania, ani samego okoliczności doręczenia jedynie z powodu, iż wpisania tej daty dokonał doręczyciel, a nie osoba składająca podpis na zwrotnym potwierdzeniu odbioru. Zarówno data odbioru korespondencji, jak i niepewność odbiorcy, co do jej zawartości nie były kwestionowane w postępowaniu przed organami.

9. W judykaturze podnosi się, że okolicznością wyłączającą brak winy zarządu spółki nie jest choroba (krótkotrwała, nie uniemożliwiająca komunikowania się) jednego z członków zarządu ani też brak możliwości komunikowania (niepotwierdzony obiektywnie) z drugim z członków zarządu. W przypadku zarządu wieloosobowego to na nim spoczywał obowiązek takiego zorganizowania jego pracy, aby w każdym czasie spółka mogła być reprezentowania na zewnątrz. Niepodjęcie przez zarząd działań zapewniających taką organizację pracy zarządu, a przez co pozbawienie w określonym czasie możliwości jej reprezentowania stanowi przejaw braku niezbędnej staranności w dbaniu o interesy spółki. Zaniedbania w tym zakresie nie mogą zostać podciągnięte pod okoliczności uprawdopodobniające brak winy. Nie stanowi bowiem o braku winy w takiej sytuacji zaniechanie przez zarząd wypełniania jego obowiązków wynikających z ustawy oraz umowy spółki.

W wyroku NSA z dnia 16 maja 2006 r., sygn. akt. II FSK 616/05 podnosi się, że "stosownie do przepisu art. 162 par. 1 Ordynacji podatkowej to osoba zainteresowana ma uprawdopodobnić brak swojej winy, czyli powinna uwiarygodnić swoją argumentacją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niej niezależna istniała przez cały czas, aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu. Obowiązku uprawdopodobnienia tych okoliczności nie można przerzucać na organ podatkowy, który w tym wypadku ze względu na kryteria określone w art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej ocenia wyjaśnienia osoby zainteresowanej uprawdopodobniające brak jej winy. Za takie okoliczności nie mogło zostać uznane odwołanie się do zorganizowania pracy zarządu w taki sposób, iż nie istniała możliwość komunikowania się pomiędzy jego członkami. Odwrotnie, to właśnie tego rodzaju okoliczności wskazujące na brak staranności w organizowaniu pracy zarządu powinny zostać uznane jako wskazujące na istnienie winy w uchybieniu terminowi po stronie samego zainteresowanego. Obowiązkiem organu podatkowego w takiej sytuacji nie było poszukiwanie innych okoliczności czy też dowodów, które w efekcie mogły doprowadzić do wykazania braku winy zainteresowanego".

Przywrócenie terminu do wniesienia odwołania nie jest więc dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Przy ocenie winy przyjmuje się obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Zajęcie odmiennego stanowiska, uwzględniającego subiektywny miernik staranności wprowadza do stosunków procesowych element niepewności. Literatura i orzecznictwo do przeszkód uniemożliwiających terminowe dokonanie czynności z uwagi na różnorodność zjawisk życiowych zalicza: przerwę w komunikacji, nagłą chorobę strony lub pełnomocnika, która nie pozwala na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar itp.

W rozstrzyganej przez Sąd sprawie bezspornym jest, iż podmiotem zainteresowanym przywróceniem terminu jest osoba prawna - spółka z o.o. działająca poprzez prezesa. W przypadku zainteresowanego będącego od strony formalno-prawnej Spółką prawa handlowego, wyposażoną w zdolność prawną i posiadającą reprezentujące ją organy, brak winy w uchybieniu terminu oznacza brak winy osoby legitymowanej do podejmowania czynności prawnej w imieniu tej jednostki. Tak więc, zarząd spółki będąc organem powołanym do zarządzenia sprawami spółki i reprezentowania jej na zewnątrz, obowiązany jest należycie organizować obsługę biurowo-administracyjną spółki i ponosi odpowiedzialność za sposób funkcjonowania tej obsługi.

WSA w Warszawie w orzeczeniu z dnia 18 listopada 2014 r., sygn. akt III SA/Wa 2299/14 uznał, że nie może mieć znaczenia dla trafności i zasadności decyzji organów fakt nieobecności jedynej umocowanej do reprezentowania Spółki osoby w Polsce oraz nieznajomość języka polskiego. Spółka posiada osobowość prawną i jako prowadząca działalność gospodarczą powinna w taki sposób układać zasady działania swoich pracowników i członków zarządu, aby wypełniać na bieżąco spoczywające na niej obowiązki wobec organów państwa, w którym działa. Sąd w ww. wyroku zgodził się również z decyzją organu podatkowego, iż o braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania nie może świadczyć okoliczność, iż członek zarządu Spółki przed wszczęciem postępowania oraz w jego trakcie przebywał poza granicami Polski i z tego powodu nie mógł podjąć korespondencji w sprawie, a Spółka nie zatrudniała innych osób. Adresatem decyzji jest spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, a nie członkowie jej zarządu. Organ podatkowy nie może ponosić odpowiedzialności za lekceważące wobec spraw Spółki i organów polskiej administracji zachowanie członków zarządu Skarżącej. Jeżeli Spółka miała jednego członka zarządu, powinien on w taki sposób zarządzać sprawami Spółki, aby prowadzić sprawy spółki, w tym podejmować korespondencję. Żaden przepis prawa nie nakazuje członkowi zarządu spółki przebywać w Polsce, natomiast Spółka musi liczyć się z negatywnymi dla niej konsekwencjami braku zainteresowania sprawami Spółki, dziejącymi się w Polsce.

W ocenie Sądu na brak staranności Spółki wskazują okoliczności takie jak: brak pracowników w Spółce, oraz nieustanowienie pełnomocnika. Jednocześnie wyjazd za granicę osób stanowiących organy w Spółce nie jest okolicznością usprawiedliwiającą niedochowanie terminu ustawowego. Strona będąc podmiotem profesjonalnym, udostępniając pieczęć firmową - jak twierdzi nieuprawnionej osobie - winna zdawać sobie sprawę z możliwych tego konsekwencji.

Mając powyższe na uwadze, Sąd za prawidłowe uznaje zawarte w zaskarżonym postanowieniu stanowisko, iż Strona nie uprawdopodobniła braku winy nie uwiarygodniła stosowną argumentacją staranności w dochowaniu terminu dla czynności procesowej, a tym samym nie wykazała, iż przeszkoda uniemożliwiająca dokonanie przez nią czynności procesowej w terminie była od niej niezależna.

Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania nie zasługiwał na uwzględnienie, zgodnie z bowiem z treścią art. 162 § 1 O.p. w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Strona nie uprawdopodobniła braku winy nie uwiarygodniła stosowną argumentacją staranności w dochowaniu terminu dla czynności procesowej, a tym samym nie wykazała, iż przeszkoda uniemożliwiająca dokonanie przez nią czynności procesowej w terminie była od niej niezależna.

10. W świetle powyższego, stwierdzić należy, iż postanowienie DIS z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...], w którym organ odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu z dnia [...] stycznia 2015r., nr [...], określającej kwotę do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy w podatku od towarów i usług za miesiące od sierpnia do listopada 2013 r. jest zgodne z obowiązującymi przepisami prawa, zatem prawidłowo postąpił organ drugiej instancji oddalając zażalenie Skarżącej.

Przyjęty za podstawę zaskarżonego postanowienia stan faktyczny został ustalony w sposób prawidłowy. Wbrew twierdzeniom skargi organ odwoławczy działał na podstawie przepisów prawa, wskazał podstawę swego rozstrzygnięcia w zaskarżonym postanowieniu, które zawiera prawidłowe i wyczerpujące uzasadnienie zarówno prawne jak i faktyczne, a prowadząc postępowanie w sprawie organy podatkowe I i II instancji nie naruszyły zarzucanych im w skardze przepisów art. art. 122 i art. 187 O.p i 191 O.p. w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a w konsekwencji prawidłowo zastosowano art. 228 i 223 O.p.

11. Powyższe prowadzi do wniosku, że skargę w tej sprawie zgodnie z art. 151 p.p.s.a. należało oddalić.