Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt I SA/Ke 528/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2010-01-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne: Interpretacje podatkowe
Skarżony organ: Minister Finansów
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony akt
Powołane przepisy: article: art. 6 ust. 3,
journal: Dz.U. 2001 nr 4 poz 27
law: Ustawa z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych.
article: art. 10 ust. 1 pkt 9, 20 ust. 1,
journal: Dz.U. 1991 nr 80 poz 350
law: Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych.
article: art. 146 par. 1, 152, 200,
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Surma, Sędziowie Sędzia WSA Danuta Kuchta,, Sędzia WSA Ewa Rojek (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Celestyna Niedziela, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 14 stycznia 2010r. sprawy ze skargi A. w K. na indywidualną interpretację Ministra Finansów z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych 1. uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną w części uznającej stanowisko wnioskodawcy za nieprawidłowe; 2. określa, że uchylona interpretacja indywidualna nie podlega wykonaniu w całości; 3. zasądza od Ministra Finansów na rzecz A. w K. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

W indywidualnej interpretacji prawa podatkowego z [...] nr [...] wydanej na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej działając w imieniu Ministra Finansów stwierdził, że stanowisko Spółdzielni A. w K. przedstawione we wniosku z 4 maja 2009r. o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w części dotyczącej osób mających spółdzielcze lokatorskie i własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego oraz najemców lokali mieszkalnych, zajmujących te lokale bez tytułu prawnego - jest prawidłowe, natomiast w części dotyczącej osób posiadających odrębną własność lokali mieszkalnych -jest nieprawidłowe.

W dniu 11 maja 2009r. do organu wpłynął ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych zwrotu wydatków poniesionych z funduszu remontowego.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Zgodnie z art.3 ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o spółdzielniach mieszkaniowych Spółdzielnia tworzy fundusz remontowy zasobów mieszkaniowych. Obowiązek świadczenia na ten fundusz dotyczy członków spółdzielni, właścicieli niebędących członkami oraz osób niebędących członkami spółdzielni, którym przysługują własnościowe prawa do lokali. W myśl regulaminu tworzenia i wykorzystywania funduszu remontowego Spółdzielni A. w K. (zatwierdzonego przez Radę Nadzorczą) środki funduszu remontowego przeznacza się między innymi na wymianę stolarki okiennej i drzwi wejściowych, remont wewnętrznej instalacji elektrycznej, wodno-kanalizacyjnej bez osprzętu. Szczegółowe zasady określa Regulamin napraw i usług wewnątrz lokali mieszkalnych oraz zasad ich finansowania w Spółdzielni A. w K. ( zatwierdzony przez Radę Nadzorczą). Minister Finansów podjął decyzję o odstąpieniu przez Ministerstwo Finansów i organy podatkowe od dotychczas stosowanej interpretacji (sygnatura DD3/033/33/KDJ/09/209 z dnia 17 marca 2009) i uznał, że otrzymanie od spółdzielni mieszkaniowej zwrotu wydatków poniesionych na wymianę stolarki okiennej przez osoby posiadające spółdzielcze lokatorskie i własnościowe prawa do lokali nie stanowi przychodu podlegającego opodatkowaniu.

W przedstawionym stanie faktycznym wnioskodawczyni zadała następujące pytania:

- czy wypłacany przez Spółdzielnię z funduszu remontowego zwrot kosztów za wymianę stolarki okiennej dla osób posiadających odrębną własność lokali, najemców lokali mieszkalnych i zajmujących lokale mieszkalne bez tytułu prawnego będzie stanowił po stronie podatników przysporzenie majątkowe podlegające opodatkowaniu?

- czy wypłacany przez Spółdzielnię z funduszu remontowego zwrot kosztów za wymianę stolarki drzwiowej, instalacji elektrycznej, wodno-kanalizacyjnej dla osób posiadających spółdzielcze lokatorskie i własnościowe prawa do lokali mieszkalnych, osób posiadających odrębną własność lokali, najemców lokali mieszkalnych, zajmujących lokale mieszkalne bez tytułu prawnego będzie stanowił po stronie podatników przysporzenie majątkowe podlegające opodatkowaniu ?

Zdaniem wnioskodawczyni, w przypadku obu pytań odpowiedź jest negatywna.

Na tle przedstawionego stanu faktycznego organ wydając indywidualną interpretację wskazał na treść art. 9 ust. 1 , art. 10 ust. 1 pkt 9, art. 20 ust. 1 i art. 42a ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2000r. Nr 14, poz. 176 ze zm.). Organ przywołał także art. 4 ust.1, ust. 11, ust.2, ust.3 i ust. 4 ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o spółdzielniach mieszkaniowych i art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 24 czerwca 1994r. o własności lokali. Wyjaśnił, że z przepisów tych wynika, iż osoby posiadające odrębną własność lokali zobowiązane są do ponoszenia ciężaru eksploatacji i utrzymania własnych lokali a także ciężaru eksploatacji i utrzymania nieruchomości stanowiących mienie spółdzielni. Takiego obowiązku nie posiadają pozostałe osoby wymienione we wniosku tj. ani osoby posiadające spółdzielcze lokatorskie i własnościowe prawo do lokalu ani osoby będące najemcami, ani też osoby zajmujące lokale bez tytułu prawnego. Zgodnie bowiem z uregulowaniami art. 662 § 1 , art. 663, art. 680 i art. 681 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. - Kodeks cywilny koszty utrzymania lokalu w stanie przydatnym do umówionego użytku oraz napraw (remontów), bez których lokal nie jest przydatny do umówionego użytku - obciążają wynajmującego.

Oznacza to, że w przypadku otrzymania od spółdzielni mieszkaniowej zwrotu wydatków poniesionych na wymianę stolarki okiennej, drzwi wejściowych, remont wewnętrznej instalacji elektrycznej, wodno-kanalizacyjnej bez osprzętu w nieruchomości stanowiącej zasób spółdzielni mieszkaniowej przez osoby mające spółdzielcze (lokatorskie i własnościowe) prawo do lokalu mieszkalnego oraz najemców lokali mieszkalnych i zajmujących te lokale bez tytułu prawnego nie powstaje po stronie tych osób przysporzenie majątkowe podlegające opodatkowaniu. Natomiast w sytuacji zwrotu przez spółdzielnię mieszkaniową właścicielom lokali mieszkalnych poniesionych wydatków na wymianę stolarki okiennej i drzwi wejściowych, remont wewnętrznej instalacji elektrycznej, wodno-kanalizacyjnej w ich lokalach, po stronie tych osób powstaje przysporzenie majątkowe. Spółdzielnia mieszkaniowa obowiązana jest do wystawiania informacji PIT-8C właścicielom lokali, a podatnicy ci do opodatkowania przedmiotowego dochodu w zeznaniu składanym za rok, w którym otrzymali refundację.

Zatem okolicznością decydującą o tym, czy zwrot kosztów wymiany stolarki okiennej i drzwi wejściowych, remont wewnętrznej instalacji elektrycznej, wodno-kanalizacyjnej stanowi przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym, jest tytuł prawny do zajmowanego lokalu, tj. czy podatnik posiada spółdzielcze (lokatorskie lub własnościowe) prawo do lokalu mieszkalnego lub jest najemcą lokalu mieszkalnego, zajmującym ten lokal bez tytułu prawnego, czy też ma prawo własności lokalu mieszkalnego. Bez znaczenia pozostaje natomiast fakt, czy osoba posiadająca tytuł prawny do lokalu jest członkiem, czy też nie spółdzielni mieszkaniowej.

W związku z wydaniem powyższej interpretacji wnioskodawczyni na podstawie art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wezwała organ do usunięcia naruszenia prawa poprzez zmianę wydanej interpretacji indywidualnej. W piśmie tym wyjaśniła, że zgodnie z treścią art. 4 i 6 ust. 1 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych oraz art. 2 ust. 1 pkt 8a ustawy o ochronie praw lokatorów, obowiązek ponoszenia opłat na fundusz remontowy obciąża wszystkich korzystających z lokali mieszkalnych, także osoby, którym przysługuje prawo odrębnej własności. Dlatego też zwrot kosztów wymiany stolarki okiennej i drzwi wejściowych, remontu instalacji elektrycznej czy wodno-kanalizacyjnej nie stanowi przysporzenia majątkowego podlegającego PIT- 8C. W ocenie strony, wpłaty na fundusz remontowy dokonywane przez osoby korzystające z mieszkań pochodzą ze środków już opodatkowanych podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Wypłaty z tego funduszu nie mogą zatem stanowić przysporzenia majątkowego a jedynie zwrot kosztów poniesionych przez korzystających z lokali. Ponadto zgodnie z Interpretacją podatkową ogólną DD/3/033/33/KDJ/09/209 z 17 marca 2009r., jeśli najemca z własnych środków sfinansuje wymianę okien a następnie otrzyma od właściciela zwrot tych wydatków, to takie zdarzenie będzie neutralne podatkowo.

W odpowiedzi na powyższe wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, organ w wyniku ponownej analizy sprawy stwierdził brak podstawy do zmiany w/w interpretacji przepisów prawa podatkowego.

Na powyższą interpretację Spółdzielnia A. w K. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach wnosząc o jej uchylenie. Zaskarżonej interpretacji zarzuciła błędną i dowolną wykładnię przepisów ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych oraz ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, która w konsekwencji prowadzi do uznania, że wypłacany przez Spółdzielnię zwrot kosztów za wymianę stolarki okiennej i drzwi wejściowych, wewnętrznej instalacji elektrycznej i wodno-kanalizacyjnej z funduszu remontowego stanowił po stronie osób posiadających odrębną własność lokali mieszkalnych przysporzenie majątkowe podlegające opodatkowaniu.

W uzasadnieniu skargi, skarżąca powtórzyła argumenty zawarte we wniosku o wydanie interpretacji oraz w wezwaniu do usunięci naruszenia prawa. Jej zdaniem, w celu rozstrzygnięcia , czy zwrot przez skarżącą wydatków, o których wyżej mowa, osobom posiadającym odrębna własność lokali jest dla tych osób przychodem podlegającym opodatkowaniu w rozumieniu art. 10 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych należy posiłkowo odnieść się do ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych. Skarżąca wskazała przy tym na treść art. 4 ust. 2 i ust. 4 i art. 6 ust. 3 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych. Podniosła, iż wpłaty na fundusz remontowy mają charakter obligatoryjny i przeznaczane mogą być na wymianę stolarki drzwiowej i okiennej, instalacje elektryczne, wodno-kanalizacyjne. Fundusz ten jest de facto tworzony także z wpłat osób będących właścicielami lokali oraz wpłat właścicieli lokali nie będących członkami Spółdzielni. Zatem zwrot osobom posiadającym prawo odrębnej własności lokali mieszkalnych uprzednio poniesionych przez te osoby wydatków (kosztów) za wymianę stolarki drzwiowej i okiennej, instalacji elektrycznej, wodnokanalizacyjnej nie stanowi przysporzenia i z tego względu stanowi zdarzenie obojętne pod względem prawnopodatkowym.

W odpowiedzi na skargę organ podatkowy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej interpretacji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25.VII.2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.Nr. 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Kontroli sądu z mocy art. 3 § 2 pkt 4a ustawy z dnia 30.VIII.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr. 153, poz. 1270 ze zm.) podlegają także pisemne interpretacje prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach.

Skarga jest zasadna albowiem zaskarżona interpretacja narusza prawo.

Spór w niniejszej sprawie sprowadza się do odpowiedzi na pytanie czy dokonywana przez skarżącą Spółdzielnię refundacja uprzednio poniesionych wydatków na wymianę stolarki okiennej, stolarki drzwiowej, instalacji elektrycznej i wodno-kanalizacyjnej na rzecz osób posiadających odrębną własność lokali będzie stanowiła po ich stronie przysporzenie majątkowe podlegające opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Zdaniem udzielającego interpretacji Ministra Finansów zaprezentowane przez pytającą Spółdzielnię stanowisko, iż środki pieniężne z takiej refundacji nie będą po stronie podatników stanowiły przysporzenia majątkowego nie jest prawidłowe. Zdaniem organu decydujące znaczenie w tym zakresie ma tytuł prawny do zajmowanego lokalu. Na osobach bowiem posiadających odrębną własność lokalu ciąży obowiązek ponoszenia ciężaru eksploatacji i utrzymania własnych lokali.

Stanowisko to nie jest prawidłowe.

Na wstępie podnieść należy, że stosownie do art. 6 ust. 3 ustawy z dnia 15.XII.2000r. o spółdzielniach mieszkaniowych (DZ.U.03.119.116 ze zm.) spółdzielnia tworzy fundusz na remonty zasobów mieszkaniowych. Obowiązek świadczenia na ten fundusz dotyczy tak członków spółdzielni jak i właścicieli lokali niebędących członkami spółdzielni oraz osób niebędących członkami spółdzielni, którym przysługuje spółdzielcze własnościowe prawo do lokali. Uregulowanie to dotyczy zatem również osób posiadających odrębną własność lokalu. Skoro jak wynika to z powołanego wyżej przepisu ustawy na osobach takich ciąży obowiązek świadczenia na fundusz remontowy ( niezależnie od niespójności w tym zakresie z ustawą z dnia 24.VI.1994r. o własności lokali (Dz.U.0 0.80.903 ze zm.) to powstaje pytanie czy refundacja wydatku poniesionego na remont we wskazanym w interpretacji zakresie będzie stanowiła po stronie właściciela lokalu przychód.

W myśl art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy z dnia 26.VII.1991r. o podatku dochodowy od osób fizycznych (Dz.U.z 2000r. Nr. 14, poz. 176 ze zm. ) dalej u.p.d.o.f. źródłami przychodu są również inne niż wymienione w przepisach poprzedzających źródła. Prawdą jest co podniósł organ, że katalog przychodów z innych źródeł wymieniony w art. 20 ust. 1 u.p.d.o.f. nie jest zamknięty. Aby jednak zakwalifikować przychód jako przychód z innego źródła zgodnie z art. 20 ust.1 u.p.d.o.f. po stronie podatnika musi wystąpić przysporzenie majątkowe. Przepis art. 20 ust.1 u.p.d.o.f. należy bowiem rozumieć jako regulujący wyłącznie sytuację, w której podatnik otrzymuje określone przysporzenie majątkowe. W przypadku otrzymania przez osobę posiadająca odrębną własność lokalu zwrotu wydatków poniesionych uprzednio na wymianę stolarki okiennej, drzwiowej oraz instalacji elektrycznej i wod-kan nie wystąpi przysporzenie majątkowe – bowiem otrzyma ona jedynie zwrot poniesionych uprzednio wydatków. Nie ma przy tym znaczenia tytuł prawny do lokalu skoro niezależnie od niego spółdzielnia pobiera na fundusz pieniądze służące m. innymi takim remontom.

Istotnym z tego punktu widzenia jest też to, że nawet gdyby potraktować zwrot wydatków jako przychód, to należałoby wskazać, że dla jego uzyskania poniesiono koszty mniejsze, równe lub przekraczające kwotę przychodu czego organ w zaskarżonej interpretacji nie rozważył.

Rozpoznając sprawę ponownie organ weźmie pod uwagę zaprezentowaną wyżej wykładnię przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych .

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a i art.152 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. Orzeczenie o kosztach wydano w oparciu o art. 200 p.p.s.a. zasądzając zwrot poniesionych wydatków w postaci uiszczonego wpisu od skargi, wynagrodzenia pełnomocnika, oraz zwrotu opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.