Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 356/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2021-09-02 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 1 § 1 i 2
journal: Dz.U. 2019 poz 2167
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - tekst jedn.
article: art. 134 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, art. 200
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 4 pkt 22, art. 92a, art. 92b, art. 92c, art. 93
journal: Dz.U. 2019 poz 2140
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - t.j.
article: art. 1 pkt 1, art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 81
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.

SENTENCJA

Dnia 2 września 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski, Sędziowie Asesor WSA Małgorzata Kowalska, Sędzia NSA Teresa Rutkowska (spr.), , Protokolant Starszy sekretarz sądowy – Dorota Czubak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 września 2021 roku sprawy ze skargi M. M. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów transportu drogowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz M. M., kwotę 328 (trzysta dwadzieścia osiem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

III SA/Łd 356/21

Uzasadnienie

Na podstawie upoważnienia z dnia 21 maja 2020 r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego przeprowadził w siedzibie przedsiębiorcy M. M., prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą A, kontrolę przestrzegania obowiązków lub warunków przewozu drogowego wynikających z aktów prawnych wymienionych w art. 4 pkt 22 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2019 r., poz. 2140 ze zm.), dalej ustawa. Do kontroli strona okazała licencję na wykonywanie międzynarodowego zarobkowego przewozu drogowego rzeczy udzieloną w dniu 1 sierpnia 2017 r., z terminem ważności do 1 sierpnia 2022 r. Kontrolą objęto okres od dnia 26 maja 2019 r. do dnia 25 maja 2020 r.

Zgodnie z okazanymi dokumentami, przedsiębiorca w okresie 6 miesięcy przed rozpoczęciem kontroli zatrudniał średnio 7 kierowców. Ustalenia kontroli utrwalono protokołem z dnia 12 sierpnia 2020 r.

Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego, decyzją z dnia [...] nałożył na stronę karę pieniężną w wysokości 8 200 zł. Podstawą nałożenia kary były naruszenia określone w załączniku nr 3 do ustawy:

1/ lp. 5.2 - przekroczenie dziennego czasu prowadzenia pojazdu powyżej 10 godzin w sytuacji, gdy jego wydłużenie w danym tygodniu było dozwolone o czas do mniej niż 1 godziny, sankcjonowane jest karą w wysokości 100 złotych;

2/ lp. 5.5 - skrócenie wymaganego regularnego okresu odpoczynku dziennego, o czas do 1 godziny, sankcjonowane jest karą w wysokości 100 złotych, o czas powyżej 1 godziny do 2 godzin i 30 minut, sankcjonowane jest karą w wysokości 200 złotych;

3/ lp. 5.7 - skrócenie wymaganego skróconego okresu odpoczynku dziennego - zarówno w przypadku załogi jednoosobowej, jak i załogi kilkuosobowej: o czas do 1 godziny, sankcjonowane jest karą w wysokości 150 złotych, o czas powyżej 1 godziny do 2 godzin, sankcjonowane jest karą w wysokości 350 złotych, za każdą rozpoczętą godzinę powyżej 2 godzin, sankcjonowane jest karą w wysokości 550 złotych;

4/ lp. 5.11- przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy; o czas do mniej niż 30 minut, sankcjonowane jest karą w wysokości 100 złotych, o czas od 30 minut do mniej niż 1 godzina i 30 minut, karą w wysokości 250 złotych, za każde rozpoczęte 30 minut od 1 godziny i 30 minut, karą w wysokości 350 złotych, międzynarodowym okazjonalnym przewozie osób, w godzinach od 2200 do 600, gdy pojazd obsługuje jeden kierowca: o czas do mniej niż 1 godzina i 30 minut - karą w wysokości 50 złotych, za każdą rozpoczętą godzinę od 3 godzin - karą w wysokości 100 złotych;

5/ lp. 6.2.1 - niewłaściwa obsługa lub odłączenie homologowanego i sprawnego technicznie tachografu, skutkujące nierejestrowaniem na wykresówce lub na karcie kierowcy aktywności kierowcy, prędkości pojazdu lub przebytej drogi;

6/ lp. 6.3.16 - nieudostępnienie podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówek oraz pobranych i przechowywanych danych z karty kierowcy i tachografu cyfrowego - za każdy dzień w odniesieniu do każdego kierowcy, sankcjonowane jest karą w wysokości 500 złotych.

Od ww. decyzji M. M. złożył odwołanie. Podniósł, że jako przedsiębiorca uczynił wszystko, aby działalność była prowadzona zgodnie z przepisami prawa, kierowcy są regularnie szkoleni, wynagrodzenie ich nie jest uzależnione od przejechanych kilometrów, przed podjęciem pracy są zapoznawani z panującymi w firmie zasadami i podpisują stosowne oświadczenia. Naruszenia powstały tylko i wyłącznie z inwencji kierowców, a o ich działaniach przedsiębiorca nic nie wiedział. W jego ocenie w sprawie winien mieć zastosowanie przepis art. 92c ustawy. Odnośnie do naruszenia z lp. 6.3.16 strona wskazała, że w okresie objętym kontrolą pojazd o nr rej. [...] nie wykonywał przewozów w imieniu przedsiębiorcy.

Decyzją z dnia [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Jako podstawę decyzji organ wskazał przepisy art. 4 pkt 22, art. 92a, art. 92b, art. 92c ustawy, lp. 5.2, lp. 5.5, lp. 5.7, lp. 5.11, lp. 6.2.1, lp. 6.3.16 załącznika nr 3 do ustawy, art. 4, art. 6, art. 7, art. 8, art. 12 Rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, art. 33, art. 34 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz. Urz. UE L 60 z 28.2.2014, s. 1), art. 23 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz. Urz. UE L 60 z 28.02.2014, str. 1)

W ww. decyzji organ odwoławczy odniósł się do poszczególnych naruszeń stwierdzonych przez organ I instancji.

Pozycja lp. 5.2.1 oraz lp. 5.2.2 załącznika nr 3 do ustawy sankcjonuje przekroczenie dziennego czasu prowadzenia pojazdu powyżej 10 godzin w sytuacji, gdy jego wydłużenie w danym tygodniu było dozwolone: o czas do mniej niż 1 godziny karą pieniężną w wysokości 100 złotych, o czas od 1 godziny do mniej niż 2 godzin karą pieniężną w wysokości 200 złotych, za każdą rozpoczętą godzinę od 2 godzin, karą w wysokości 250 złotych, za każdą rozpoczętą godzinę od 15 godzin, w przypadku braku jakiejkolwiek przerwy lub odpoczynku trwającego co najmniej 4 godziny i 30 minut, karą w wysokości 550 złotych.

Analiza danych cyfrowych z karty kierowcy oraz z urządzenia rejestrującego po uwzględnieniu zdarzeń lub błędów w postaci przerwy napięcia wykazała, że kierowca K. M. prowadził pojazd w okresie od godz. 09:39 dnia 16.12.2019 r., do godz. 00:26 dnia 17.12.2019 r. Oznacza to, że kierowca prowadził pojazd przez 10 godzin i 7 minut, w konsekwencji przekraczając maksymalny dzienny czas prowadzenia pojazdu o 7 minut. Kara za powyższe wynosi 100 złotych.

Pozycja lp. 5.5.1 oraz lp. 5.5.2 załącznika nr 3 do ustawy sankcjonuje skrócenie dziennego czasu odpoczynku o czas do jednej godziny karą pieniężną w wysokości 100 złotych, oraz o czas powyżej 1 godziny do 2 godzin i 30 minut karą pieniężną w wysokości 200 złotych, za każdą rozpoczętą godzinę powyżej 2 godzin i 30 minut, karą w wysokości 350 złotych.

Analiza danych cyfrowych wykazała, że kierowca K. M. o godz. 05:21 dnia 13.12.2019 r. rozpoczął 24-godzinny okres rozliczeniowy, w ciągu którego kierowca powinien odebrać min. 11-godzinny nieprzerwany odpoczynek. W okresie tym kierowca odebrał odpoczynek trwający jedynie 9 godzin i 42 minuty tj. od godz. 19:39 dnia 13.12.2019r., do godz. 05:21 dnia 14.12.2019r. Oznacza to, że kierowca skrócił dzienny czas odpoczynku o 1 godzinę i 18 minut. Kara za powyższe wynosi 300 złotych.

Organ odwoławczy wskazał także, że analiza danych cyfrowych wykazała, że kierowca K. M. o godz. 08:19 dnia 14.02.2020r. rozpoczął 24-godzinny okres rozliczeniowy, w ciągu którego kierowca powinien odebrać min. 11-godzinny nieprzerwany odpoczynek. W okresie tym kierowca odebrał odpoczynek trwający jedynie 10 godzin i 11 minut, tj. od godz. 22:08 dnia 14.02.2020r., do godz. 08:19 dnia 15.02.2020r. Oznacza to, że kierowca skrócił dzienny czas odpoczynku o 49 minut. Kara za powyższe wynosi 100 złotych.

Biorąc pod uwagę powyższe, kara pieniężna za wyżej opisany stan faktyczny w łącznej wysokości 400 zł została nałożona zgodnie z przepisami prawa.

Pozycja lp. 5.7 załącznika nr 3 do ustawy sankcjonuje skrócenie dziennego czasu odpoczynku: o czas do jednej godziny karą pieniężną w wysokości 150 złotych; o czas powyżej 1 godziny do 2 godzin karą pieniężną w wysokości 350 złotych, oraz za każdą rozpoczętą godzinę powyżej 2 godzin karą pieniężną w wysokości 550 złotych.

Analiza danych cyfrowych z karty kierowcy oraz urządzenia rejestrującego po uwzględnieniu zdarzeń lub błędów w postaci przerwy napięcia wykazała, że kierowca Ł. T. o godz. 15:47 dnia 24.02.2020r. rozpoczął 24-godzinny okres rozliczeniowy, w ciągu którego kierowca powinien odebrać min. 9-godzinny nieprzerwany odpoczynek. W okresie tym kierowca odebrał odpoczynek trwający jedynie 7 godzin i 46 minut, w okresie od godz. 03:07 do 10:53 dnia 25.02.2020r. Oznacza to, że kierowca skrócił dzienny czas odpoczynku o 1 godzinę i 14 minut. Kara za powyższe wynosi 500 złotych.

Pozycja lp. 5.11 załącznika nr 3 do ustawy sankcjonuje przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy: o czas do mniej niż 30 minut karą pieniężną w wysokości 100 złotych; o czas od 30 minut do mniej niż 1 godziny 30 minut karą pieniężną w wysokości 250 złotych; za każde następne rozpoczęte 30 minut od 1 godziny 30 minut karą pieniężną w wysokości 350 złotych.

Analiza zapisów danych cyfrowych urządzenia rejestrującego po uwzględnieniu zdarzeń lub błędów w postaci przerwy napięcia wykazała, że kierowca K. M. prowadził pojazd w okresie od godz. 07:36 do godz. 12:57 dnia 20.12.2019r. nie wykonując prawidłowej przerwy w jeździe. Oznacza to, że kierowca prowadził pojazd przez 4 godziny i 48 minut i w konsekwencji przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o 18 minut. Przedsiębiorca podczas kontroli nie okazał dokumentu (wykresówki/wydruku/karty dziennej), uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia, wymaganych przerw lub odpoczynków. Kara pieniężna za to naruszenie wynosi 100 złotych.

Analiza zapisów danych cyfrowych urządzenia rejestrującego po uwzględnieniu zdarzeń lub błędów w postaci przerwy napięcia wykazała, że kierowca K. M. prowadził pojazd w okresie od godz. 17:23 do godz. 22:16 dnia 24.01.2020r. nie wykonując prawidłowej przerwy w jeździe. Oznacza to, że kierowca prowadził pojazd przez 4 godziny i 45 minut i w konsekwencji przekroczył maksymalny czas prowadzenia pojazdu bez wymaganej przerwy o 15 minut. Przedsiębiorca podczas kontroli nie okazał dokumentu (wykresówki/wydruku/karty dziennej), uzasadniającego odstąpienie od przestrzegania norm czasu prowadzenia, wymaganych przerw lub odpoczynków. Kara pieniężna za to naruszenie wynosi 100 złotych.

Biorąc pod uwagę powyższe, kara pieniężna za wyżej opisany stan faktyczny w łącznej wysokości 200 złotych została nałożona zgodnie z przepisami prawa.

Pozycja lp. 6.2.1 załącznika nr 3 do ustawy reguluje nierejestrowanie za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub na karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi, co sankcjonuje karą pieniężna w wysokości 5 000 złotych.

Organ odwoławczy wskazał, że analiza przedłożonych danych cyfrowych z kart kierowców, oraz z tachografów cyfrowych wykazała, że w pojeździe o nr rej. [...] miała miejsce jazda bez karty kierowcy przez 1 godzinę i 9 minut od godz. 22:35 dnia 28.02.2020r., do godz. 00:03 dnia 29.02.2020r.

Biorąc pod uwagę powyższe, kara pieniężna za wyżej opisany stan faktyczny w łącznej wysokości 5 000 złotych została nałożona zgodnie z przepisami prawa.

Odnośnie do naruszenia z lp. 6.2.1 strona wskazała, że nie miała wpływu na powstanie naruszenia, to kierowca jest osobą bezpośrednio obsługującą urządzenie i dbającą o jego właściwą eksploatację. Kierowcy zatrudnieni u przedsiębiorcy są szkoleni i zapoznawani ze wszystkimi zasadami. Podpisują także stosowne oświadczenia.

Odnosząc się do tych twierdzeń organ odwoławczy wskazał, że fakt przeprowadzenia szkolenia dla kierowców, czy też odebranie oświadczenia na piśmie, że będzie on przestrzegał przepisów, nie są wystarczające aby przedsiębiorca był zwolniony z odpowiedzialności administracyjnej. W niniejszej sprawie strona nie przedłożyła dowodów na potwierdzenie stawianych przez siebie tez. Organ II instancji stwierdził, że rozmiar i wielokrotność stwierdzonych w toku kontroli naruszeń potwierdza, że przedsiębiorca nieudolnie organizował pracę kierowców i nie nadzorował jej wykonania w sposób zgodny z obowiązującymi przepisami.

Organ odwoławczy podkreślił, że przedsiębiorca ma wpływ na to, czy zatrudniani przez niego kierowcy dopuszczają się naruszeń, takich jak stwierdzone w niniejszej sprawie. Wpływ ten polega przede wszystkim na doborze kadry w taki sposób, aby do naruszeń nie dochodziło. Pracodawca, w sytuacji rażącego naruszenia obowiązków pracowniczych polegającego na świadomym narażaniu pracodawcy na odpowiedzialność finansową, jest w stanie nie tylko wyegzekwować od pracownika poniesioną stratę finansową ale zaprzestać współpracy z nim, a nawet zawiadomić organy ścigania o świadomym stwarzaniu przez pracownika swoim nagannym działaniem zagrożenia w ruchu drogowym.

Z kolei pozycja lp. 6.3.16 załącznika do ustawy reguluje nieudostępnienie podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówek oraz pobranych i przechowywanych danych z karty kierowcy i tachografu cyfrowego - za każdy dzień w odniesieniu do każdego kierowcy, sankcjonuje karą pieniężną w wysokości 500 złotych.

Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu kontrolnego, że za poniżej wymienione przewozy przedsiębiorca winien okazać wykresówki. Przewozy te, jak wynika m.in. z danych z systemu Viatoll, były realizowane po płatnych odcinkach dróg krajowych. Strona nie okazała wykresówek z pojazdu o nr rej. [...] z dni: 17, 18 grudnia 2019 r., oraz 16, 17 stycznia 2020 r. Łącznie nie okazano 4 wykresówek. Kara za powyższe wynosi 2 000 złotych.

Odnośnie do naruszenia z lp. 6.3.16 strona w odwołaniu wskazała, że w okresie objętym kontrolą pojazd o nr rej. [...] nie wykonywał przewozów w imieniu przedsiębiorcy. Jednakże przedsiębiorca nie przedłożył żadnych dowodów na poparcie swoich twierdzeń. Natomiast materiał dowodowy zgromadzony podczas kontroli wskazuje, że ww. pojazd w dniach 17, 18 grudnia 2019r., oraz 16, 17 stycznia 2020 r., poruszał się po płatnych drogach i został zarejestrowany przez system Viatoll. Podczas tych przejazdów używane było urządzenie Viabox zarejestrowane na przedsiębiorcę M. M. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą A.

Organ odwoławczy wskazał następnie, odnosząc się do treści odwołania, że art. 92c ustawy nie ma zastosowania do błędnych zachowań kierowcy. W odwołaniu strona nie wskazała na żadne okoliczności, które w jej ocenie uzasadniałyby zastosowanie art. 92b i art. 92c ustawy. Okoliczności uzasadniające zastosowanie w sprawie art. 92b i art. 92c ustawy powinien wykazać sam przedsiębiorca. Zastosowanie wskazanych przepisów wymaga wykazania przez podmiot wykonujący przewóz drogowy okoliczności wyczerpujących ustawowe przesłanki. Sprowadza się to do udowodnienia przez podmiot, że dołożył należytej staranności, a więc uczynił wszystko czego można od niego rozsądnie wymagać, organizując przewóz i jedynie wskutek niezależnych od niego okoliczności lub nadzwyczajnych zdarzeń doszło do naruszenia prawa. Ciężar dowodu spoczywa na przedsiębiorcy, gdyż to on wywodzi z art. 92b ust. 1 i art. 92c ust. 1 ustawy skutki prawne prowadzące do zwolnienia się z odpowiedzialności za zaistniałe naruszenie przepisów prawa.

Organ II instancji stwierdził także, że w sprawie brak jest podstaw do zastosowania art. 92c ust. 1 pkt 1) ustawy, który stanowi, że nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć.

Organ odwoławczy wskazał, że stosownie do art. 10 rozporządzenia 561/2006, przedsiębiorstwo transportowe organizuje pracę kierowców, o których mowa w ust. 1 w taki sposób, aby kierowcy ci mogli przestrzegać przepisów rozporządzenia (EWG) nr 3821/85 oraz przepisów rozdziału II niniejszego rozporządzenia. Przedsiębiorstwo transportowe wydaje odpowiednie polecenia kierowcy i przeprowadza regularne kontrole przestrzegania przepisów rozporządzenia (UE) nr (EWG) nr 3821/85 oraz przepisów rozdziału II niniejszego rozporządzenia. Zatem w powyższym zakresie strona ma władcze uprawnienia wobec kierowcy, może mu polecić wykonanie czynności, udzielić mu wiążących instrukcji i wskazówek. Wynikający z art. 10 rozporządzenia 561/2006 stosunek podporządkowania pozwala na bezpośredni wpływ na działania kierowcy, a przedsiębiorca posiada możliwość zapobieżenia nieprawidłowościom w pracy kierowcy. Z tych względów nie może w sprawie znaleźć zastosowania art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy. Aby doszło do zastosowania ww. przepisu, to przesłanka braku wpływu na powstałe naruszenie musi być następstwem zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć.

Na decyzję ostateczną skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi złożył M. M., zarzucając jej naruszenie:

1/ art. 92a ustawy, art. 33 ust. 4 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r., poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, a w konsekwencji bezpodstawne stwierdzenie zasadności nałożenia kary pieniężnej w wysokości 8 200 zł z tytułu naruszeń z załącznika nr 3 do ustawy: lp. 5.2, lp. 5.5, lp. 5.7, lp. 5.11, lp. 6.2.1, lp. 6.3.16

2/ naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, które mogły mieć wpływ na wynik przedmiotowego postępowania, tj. art. 7, art. 8, art. 9, art. 77 i art. 80 k.p.a., przede wszystkim poprzez niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, wybiórczego potraktowania materiału dowodowego i prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania i nieuwzględniający słusznego interesu obywateli.

Wskazując na powyższe naruszenia skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz o zasądzenie kosztów postępowania.

W ocenie skarżącego wydanie decyzji administracyjnej w jego przypadku jest bezprzedmiotowe. Opisana w zaskarżonej decyzji sytuacja nie wyczerpuje znamion stwierdzonych wyżej naruszeń. Co więcej, decyzja w ww. zakresie została wydana z naruszeniem podstawowych przepisów prawa administracyjnego i bez poszanowania zasad zawartych w k.p.a.

Skarżący podkreślił, że na każdym etapie postępowania wskazywał, że jako przedsiębiorca dochował wszelkiej należytej staranności, aby nie dopuszczać do zdarzeń opisanych w decyzji. W celu zapobiegania powstawaniu takich sytuacji w jego firmie zostały wprowadzone odpowiednie rozwiązania organizacyjne oraz rozwiązania w zakresie postępowania z kierowcami.

W momencie zatrudnienia kierowców skarżący zapoznał ich ze wszystkimi zasadami, jakie wiążą się z przestrzeganiem przepisów dotyczących czasu pracy kierowcy oraz prawidłowego użytkowania tachografów. Potwierdzają to podpisane przez każdego kierowcę oświadczenia dotyczące:

1/ zapoznania się z obowiązkami kierowcy,

2/ zapoznania się i akceptacji wytycznych dotyczących czasu pracy kierowców zawodowych (podstawowych zasad czasu jazdy i czasu odpoczynku, zasad organizacji pracy),

3/ przeszkolenia z zakresu obsługi tachografu,

4/ przeszkolenia z zakresu norm BHP,

5/ przeszkolenia z zakresu czasu pracy kierowcy.

Poza wstępnymi szkoleniami skarżący dokonywał regularnych szkoleń kierowców z zakresu obowiązków i czasu pracy kierowcy. Ponadto systematycznie monitorował zapisy czasu pracy kierowców, każdorazowo informując ich o popełnianych naruszeniach. To, jak kierowcy wywiązują się ze zrealizowanych przewozów, jest w firmie skrupulatnie weryfikowane, a wynagrodzenie, jakie przysługuje kierowcom, zawiera wyłącznie wynagrodzenie podstawowe oraz należności z tytułu podróży służbowych. Co za tym idzie, szybkość zrealizowanego przewozu nie generuje jakichkolwiek dodatków finansowych. Zasady przyjęte w firmie nie uwzględniają możliwości popełnienia naruszeń opisanych w protokole kontroli. Dyscyplina i przestrzeganie przepisów prawa pracy i czasu pracy kierowców to rzecz nadrzędna w firmie skarżącego, dlatego też niemożliwe jest, aby kierowcy K. M. oraz Ł. T. z przyzwoleniem skarżącego dopuścili się popełnienia opisanych naruszeń czasu pracy.

Dlatego też, w ocenie skarżącego, zastosowanie winien znaleźć art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy.

Skarżący ponownie podkreślił, że w jego firmie zapewniona jest właściwa organizacja i dyscyplina pracy ogólnie wymagana do prowadzenia przewozów drogowych. Dochowano również wszelkiej należytej staranności, aby umożliwić przestrzeganie przez kierowców przepisów i norm dotyczących czasu pracy, jak i zasad stosowania urządzeń rejestrujących. Opisane w decyzji sytuacje dalece odbiegały od zasad przyjętych w firmie. Były one tylko i wyłącznie inwencją własną kierowców, a o ich zachowaniu nie miał jakiejkolwiek wiedzy ani nie udzielił na nie przyzwolenia.

Odnośnie do stwierdzenia nieudostępnienia podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówek oraz pobranych i przechowywanych danych z karty kierowcy i tachografu cyfrowego pojazdu [...], skarżący wyjaśnił, że w okresie objętym kontrolą pojazd ten nie wykonywał przewozów drogowych na rzecz firmy A.

Skarżący podkreślił, że organy wydające decyzje nie przeanalizowały dokładnie stanu faktycznego i nie podjęły jakichkolwiek czynności, aby ten stan wyjaśnić. W toku postępowania nie tylko zbagatelizowano podstawowe przepisy k.p.a., a także błędnie zinterpretowano przepisy prawa materialnego, ale również nie uwzględniono konstytucyjnych zasad sprawiedliwości społecznej i proporcjonalności. Sytuacja, jaka miała miejsce w sprawie, bez wątpienia narusza zasadę indywidualizacji kar i środków karnych oraz sprawiedliwego wymiaru kary. Niezrozumiałe jest, w jaki sposób organy administracji publicznej argumentują nakładanie kar na uczciwego przedsiębiorcę w tej samej wysokości, co kary dla przedsiębiorców świadomie łamiących wszelkie normy i zasad, jakimi rządzi się rynek transportowy.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje.

Skarga zasługuje na uwzględnienie, jednak z innych przyczyn niż zostały w niej podniesione.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2019 r. poz. 2167), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej p.p.s.a., który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 p.p.s.a., uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] w przedmiocie nałożenia na skarżącego kary pieniężnej w kwocie 8200 zł za naruszenie przepisów o transporcie drogowym.

Kontrolując wyżej wskazane decyzje Sąd stwierdził naruszenie przez organy przepisów prawa materialnego w stopniu powodującym konieczność uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia.

W myśl art. 92a ust. 1 ustawy podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 zł do 12 000 zł za każde naruszenie. Suma kar pieniężnych, o których mowa w tym przepisie, nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej, nie może przekroczyć kwoty 12 000 złotych (art. 92 ust. 3). W art. 92a ust. 1 ustawy ustalono odpowiedzialność podmiotu wykonującego przewóz drogowy za naruszenie przepisów określających warunki i obowiązki tego przewozu, określając jednocześnie granice wysokości kary za naruszenia w tym zakresie. Odpowiedzialność przewidziana w art. 92a ust. 1 ma charakter obiektywny, jest niezależna od winy podmiotu wykonującego transport drogowy i dla jej ustalenia wystarczające jest stwierdzenie samego faktu naruszenia obowiązków i warunków przewozu drogowego. Kara ta nie jest konsekwencją dopuszczenia się czynu zabronionego, lecz jest następstwem zaistnienia stanu niezgodnego z prawem. Istotą kary, o której mowa w art. 92a ust. 1, jest przymuszenie podmiotu wykonującego przewóz drogowy do respektowania wynikających z przepisów prawa nakazów i zakazów służących bezpieczeństwu powszechnemu, tj. zapewniania wykonywania transportu w sposób gwarantujący bezpieczeństwo na drogach, ochronę życia i zdrowia ludzkiego. Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego i przypisanych im wysokości kar pieniężnych zawarty został w załączniku nr 3 do ustawy (art. 92a ust. 7). Określone w tym załączniku kary pieniężne zostały ustalone w sposób sztywny, co powoduje, że ich wysokość nie została pozostawiona uznaniu organów.

Decyzja o nałożeniu kary ma charakter decyzji związanej i wobec stwierdzenia naruszenia obowiązków lub warunków wykonywania przewozu drogowego organ co do zasady zobowiązany jest do ustalenia kary pieniężnej w wysokości określonej w załączniku i nałożenia jej w wysokości wynikającej z art. 92a ust. 1 i 5 ustawy oraz załącznika nr 3 do niej. Odstąpienie od nałożenia kary i zwolnienie się przez wykonującego przewóz z odpowiedzialności możliwe jest bowiem jedynie w sytuacji wystąpienia okoliczności przewidzianych w art. 92b i art. 92c ustawy.

Na podstawie art. 4 pkt 22 ustawy przyjąć należy, że odpowiedzialność z art. 92a ust. 1 ustawy dotyczy naruszenia obowiązków lub warunków wynikających zarówno z ustawy, jak i podanych w tym przepisie aktów, w tym m.in. z przepisów cyt. wyżej rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 - zwanego w dalszym ciągu rozporządzeniem nr 561/2006, a także z przepisów rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz. Urz. UE L 60 z 28.02.2014 r.), zwanego rozporządzeniem nr 165/2014.

Postępowanie w przedmiocie ustalenia odpowiedzialności i nałożenia kary pieniężnej na podstawie art. 92a ustawy jest postępowaniem administracyjnym, do którego zastosowanie znajdują przepisy k.p.a. Na podstawie art. 93 ust. 7 ustawy w postępowaniu tym nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.

Przedstawione regulacje prawne wyznaczają granice materialne i formalne sprawy indywidualnej w rozumieniu art. 1 pkt 1 k.p.a., rozstrzyganej przez właściwy organ administracji publicznej w formie decyzji administracyjnej. Oznacza to, że organy rozstrzygające tę sprawę muszą przestrzegać określonych w tym Kodeksie standardów ustalania stanu faktycznego.

Powinnością organu administracji publicznej rozstrzygającego władczo o prawach i obowiązkach jednostki jest zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego, przy czym czynności te muszą mieć charakter wyczerpujący (art. 77 § 1 k.p.a.). Nakaz ten posiada rangę zasady postępowania administracyjnego (zasada zupełności postępowania dowodowego) i stanowi logiczną konsekwencję unormowanej w art. 7 k.p.a. zasady prawdy obiektywnej (materialnej). Materiał dowodowy sprawy stanowi nieodłączny element procesu administracyjnego, powstaje w wyniku czynności dowodowych i jest utrwalany celem poddania go wszechstronnej analizie i ocenie. Organ może uznać daną okoliczność za udowodnioną tylko w oparciu o ocenę dokonaną na podstawie całokształtu materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.). Co więcej, w proces ustalania rzeczywistego stanu faktycznego angażowana jest zawsze strona postępowania. W myśl bowiem art. 81 k.p.a., okoliczność faktyczna może być uznana za udowodnioną, jeżeli strona miała możność wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów.

Oczywiście, o ile zakres obowiązków organu związanych z realizacją powyższych reguł unormowany jest przepisami proceduralnymi, o tyle zakres okoliczności faktycznych podlegających ustaleniu i ocenie zależeć będzie zawsze od indywidualnej sprawy rozstrzyganej w postępowaniu. Nie ulega wątpliwości, że zakres okoliczności faktycznych niezbędnych do rozpatrzenia sprawy indywidualnej, a tym samym do wydania decyzji administracyjnej, określają zasadniczo przepisy prawa materialnego. To one bowiem określają przesłanki przyznania jednostce uprawnienia bądź nałożenia obowiązku. Organ administrujący musi więc dokonać zawsze prawidłowej subsumcji przepisów prawa materialnego nie tylko na potrzeby rozstrzygnięcia sprawy, ale także dla prawidłowego zakreślenia okoliczności istotnych dla sprawy, podlegających ustaleniu w toku postępowania dowodowego. Przyjęcie więc, że organ wyczerpująco zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy możliwe jest tylko pod warunkiem, że w postępowaniu zostały zebrane i rozważone dowody dotyczące okoliczności przewidzianych we wszystkich przepisach prawa materialnego mających zastosowanie w sprawie.

W rozpoznawanej sprawie stan faktyczny w zasadzie nie jest sporny. W wyniku kontroli przeprowadzonej w siedzibie przedsiębiorcy organ przeprowadzający kontrolę ustalił następujące naruszenia określone w załączniku nr 3 do ustawy:

1/ lp. 5.2 – przekroczenie przez kierowcę K. M. dziennego czasu prowadzenia pojazdu powyżej 10 godzin w sytuacji, gdy jego wydłużenie w danym tygodniu było dozwolone o czas do mniej niż 1 godziny, co sankcjonowane jest karą w wysokości 100 złotych. Kierowca przekroczył czas prowadzenia przejazdu o 7 min.

2/ lp. 5.5 – skrócenie przez kierowcę K. M. wymaganego regularnego okresu odpoczynku dziennego, o czas do 1 godziny, co sankcjonowane jest karą w wysokości 100 złotych, oraz o czas powyżej 1 godziny do 2 godzin i 30 minut, co sankcjonowane jest karą w wysokości 200 złotych. Kierowca przekroczył okres odpoczynku o 1 godz. i 18 min. Łącznie, po zsumowaniu, karę za to naruszenie organ wyliczył na kwotę 300 złotych.

3/ lp. 5.7 – skrócenie przez kierowcę Ł. T. wymaganego skróconego okresu odpoczynku dziennego - zarówno w przypadku załogi jednoosobowej, jak i załogi kilkuosobowej: o czas do 1 godziny, co sankcjonowane jest karą w wysokości 150 złotych, oraz o czas powyżej 1 godziny do 2 godzin, co sankcjonowane jest karą w wysokości 350 złotych. Kierowca przekroczył okres odpoczynku o 1 godz. i 14 min. Łącznie, po zsumowaniu, karę za to naruszenie organ wyliczył na kwotę 500 złotych.

4/ lp. 5.11- dwukrotne przekroczenie przez kierowcę K. M. maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy o czas do mniej niż 30 minut, co sankcjonowane jest karą w wysokości 100 złotych. Kierowca dwukrotnie przekroczył czas prowadzenia pojazdu: o 18 min i o 14 min. Łączna kara ze te dwa naruszenia to 200 zł.

5/ lp. 6.2.1 - nierejestrowanie za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub na karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi, co sankcjonowane jest karą pieniężną w wysokości 5 000 złotych.

Organ wskazał, że analiza przedłożonych danych cyfrowych z kart kierowców, oraz z tachografów cyfrowych wykazała, że w pojeździe o nr rej. [...] miała miejsce jazda bez karty kierowcy przez 1 godzinę i 9 minut od godz. 22:35 dnia 28.02.2020 r., do godz. 00:03 dnia 29.02.2020 r. Kara pieniężna za to naruszenie to 5 000 złotych

6/ lp. 6.3.16 - nieudostępnienie podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówek oraz pobranych i przechowywanych danych z karty kierowcy i tachografu cyfrowego - za każdy dzień w odniesieniu do każdego kierowcy, co sankcjonowane jest karą w wysokości 500 złotych.

Organ wykazał, że m.in. z danych z systemy Viatoll pojazdem o nr rej. [...] były realizowane przewozy po płatnych odcinkach dróg krajowych. Strona nie okazała wykresówek z pojazdu o nr rej. [...] z dni: 17, 18 grudnia 2019 r., oraz 16, 17 stycznia 2020 r. Łącznie nie okazano 4 wykresówek. Kara za powyższe wynosi 2 000 złotych (4 x 500 złtych).

Skarżący nie kwestionował zaistnienia stwierdzonych naruszeń dotyczących czasu pracy kierowców, jak również naruszenia dotyczącego jazdy bez karty kierowcy w pojeździe o nr rej. [..] – a więc naruszeń z pkt 1 do 5. Podnosił jedynie, że on, jako przedsiębiorca, nie ponosi winy za te naruszenia powstałe z inwencji kierowców, a dodatkowo w swojej firmie zawsze dbał o właściwą organizację pracy i szkolenia kierowców odnośnie do zasad ich pracy i konieczności przestrzegania przepisów.

W odniesieniu do pkt 6 – skarżący twierdził, że w okresie objętym kontrolą pojazd o nr rej. [...] nie wykonywał przewozów w imieniu przedsiębiorcy. Jednakże organ zasadnie wskazał, że przedsiębiorca nie przedłożył dowodów na poparcie swoich twierdzeń. Tymczasem pojazd ten poruszał się w dniach 17, 18 grudnia 2019 r., oraz 16, 17 stycznia 2020 r. po płatnych drogach i został zarejestrowany przez system Viatoll, a podczas tych przejazdów używane było urządzenie Viabox zarejestrowane na przedsiębiorcę M. M. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą A. Materiał zgromadzony przez organy odnośnie do tego naruszenia był zatem wystarczający do nałożenia kary 2000 zł (po 500 zł za każdy dzień), a skarżący nie zdołał skutecznie wzruszyć ustaleń organów.

Również w odniesieniu do niekwestionowanych przez skarżącego naruszeń z pkt 1 – 5 Sąd nie dopatrzył się uchybień w procesie gromadzenia materiału dowodowego i jego oceny. Zarzuty skargi w tym zakresie, dotyczące naruszenia przepisów k.p.a., nie są zasadne. Jednakże organ nie ustrzegł się błędów w zastosowaniu przepisów prawa materialnego pod prawidłowo ustalony stan faktyczny – w odniesieniu do naruszeń ujętych w lp. 5.5 i 5.7 załącznika nr 3 do ustawy.

Zgodnie z lp. 5.5 załącznika nr 3 do ustawy, sankcja za skrócenie wymaganego regularnego okresu odpoczynku dziennego wynosi:

1) o czas do 1 godziny - 100 zł

2) o czas powyżej 1 godziny do 2 godzin i 30 minut - 200 zł

3) za każdą rozpoczętą godzinę powyżej 2 godzin i 30 minut - 350 zł.

Z ustaleń organów wynika, że kierowca K. M. o godz. 05:21 dnia 13.12.2019 r. rozpoczął 24-godzinny okres rozliczeniowy, w ciągu którego kierowca powinien odebrać min. 11-godzinny nieprzerwany odpoczynek. W okresie tym kierowca odebrał odpoczynek trwający jedynie 9 godzin i 42 minuty tj. od godz. 19:39 dnia 13.12.2019 r. do godz. 05:21 dnia 14.12.2019 r. Zatem kierowca skrócił dzienny czas odpoczynku o 1 godzinę i 18 minut. Organ nałożył za powyższe naruszenie karę w kwocie 300 złotych – sumując przekroczenie z pkt 1 (skrócenie o czas do 1 godziny – 100 zł) i pkt 2 (skrócenie o czas powyżej 1 godziny do 2 godzin i 30 minut - 200 zł).

Z kolei zgodnie z lp. 5.7 załącznika nr 3 do ustawy, sankcja za skrócenie wymaganego skróconego okresu odpoczynku dziennego - zarówno w przypadku załogi jednoosobowej, jak i załogi kilkuosobowej wynosi:

1) o czas do 1 godziny - 150 zł

2) o czas powyżej 1 godziny do 2 godzin - 350 zł

3) za każdą rozpoczętą godzinę powyżej 2 godzin - 550 zł.

Z ustaleń organów wynika, że kierowca Ł. T. o godz. 15:47 dnia 24.02.2020 r. rozpoczął 24-godzinny okres rozliczeniowy, w ciągu którego kierowca powinien odebrać min. 9-godzinny nieprzerwany odpoczynek. W okresie tym kierowca odebrał odpoczynek trwający jedynie 7 godzin i 46 minut, w okresie od godz. 03:07 do 10:53 dnia 25.02.2020r. Zatem kierowca skrócił dzienny czas odpoczynku o 1 godzinę i 14 minut. Organ nałożył za powyższe naruszenie karę w kwocie 500 złotych – sumując przekroczenie z pkt 1 (skrócenie o czas do 1 godziny – 150 zł) i pkt 2 (skrócenie o czas powyżej 1 godziny do 2 godzin i 30 minut - 350 zł).

W ocenie Sądu omawiane naruszenia podlegają wyłącznie sankcji przewidzianej z lp. 5.5.2 oraz lp. 5.7.2 załącznika nr 3 do ustawy.

W przypadku dwóch opisanych naruszeń sankcjonowanych karami z lp. 5.5 oraz z lp. 5.7 załącznika nr 3 do ustawy doszło do nieuprawnionego, wielokrotnego sankcjonowania jednego naruszenia przepisów. Zatem w ocenie Sądu nałożenie kar w takich wysokościach (300 zł i 500 zł) należy uznać za nielegalne. W orzecznictwie przyjmuje się, że niedopuszczalna jest praktyka sumowania kar w stosunku do jednego naruszenia. Przekroczenie minimalnych progów przewidzianych dla poszczególnych naruszeń powoduje bowiem uruchomienie kolejnej, wyższej sankcji (por. wyrok WSA w Łodzi z 8 stycznia 2021 r., III SA/Łd 606/20, WSA w Rzeszowie z 19 lutego 2020 r., II SA/Rz 1386/19, wyrok WSA w Łodzi III SA/Łd 291/21, wyrok WSA w Łodzi III SA/Łd 890/20 dostępne na stronie www.nsa.gov.pl ). Zatem naruszenie stwierdzone u kierowcy K. M. w dniu 13 grudnia 2019 r. podlega wyłącznie sankcji przewidzianej w pkt 2 lp. 5.5 załącznika nr 3 do ustawy i karze w wysokości 200 zł. Z kolei naruszenie stwierdzone u kierowcy Ł. T. w dniu 24 lutego 2020 r. podlega wyłącznie sankcji przewidzianej w pkt 2 lp. 5.7 załącznika nr 3 do ustawy i karze w wysokości 350 zł.

Tymczasem organy w sposób błędny nałożyły karę osobno za skrócenie przez K. M. wymaganego regularnego okresu odpoczynku dziennego o czas do 1 godziny oraz o czas powyżej 1 godziny do 2 godzin i 30 min., a przypadku Ł. T. - osobno za skrócenie wymaganego skróconego okresu odpoczynku dziennego o czas do 1 godziny oraz o czas powyżej 1 godziny do 2 godzin i 30 min. W przypadku omawianych naruszeń doszło więc do podwójnego sankcjonowania jednego naruszenia przepisów (w przypadku każdego z tych kierowców), a takie działanie należy ocenić jako nieproporcjonalne i automatyczne, a tym samym niezgodne z pkt 26 wprowadzenia do rozporządzenia nr 561/2006, nakazującego, aby kary stosowane w przypadku naruszeń jego przepisów były skuteczne, proporcjonalne, odstraszające i niedyskryminujące (por. wyrok WSA w Poznaniu z 29 czerwca 2017 r., III SA/Po 791/16).

Z treści pkt 26 do rozporządzenia nr 561/2006 wynika, że Państwa Członkowskie powinny ustanowić przepisy dotyczące kar stosowanych w przypadku naruszeń przepisów niniejszego rozporządzenia oraz zapewnić ich wykonanie. Kary te muszą być skuteczne, proporcjonalne, odstraszające i niedyskryminujące. Wspólny zakres środków dostępnych Państwom Członkowskim powinien zawierać także możliwość unieruchomienia pojazdu w razie wykrycia poważnych naruszeń. Zawarte w niniejszym rozporządzeniu przepisy dotyczące kar lub postępowania nie powinny naruszać przepisów krajowych dotyczących ciężaru dowodu.

Jeszcze raz podkreślić należy, że z treści lp. 5.5 i lp. 5.7 załącznika nr 3 do ustawy nie wynika żadna podstawa do sumowania kar z punktów 1 i 2.

Z tych powodów Sąd uznał skargę za zasadną i uchylił zaskarżoną decyzję. Biorąc pod uwagę uprawnienia reformatoryjne organu odwoławczego, wynikające z art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., Sąd uznał że wystarczające będzie uchylenie jedynie decyzji organu II instancji, który ma uprawnienia, by decyzję organu w powyższym zakresie uchylić i orzec zgodnie ze wskazaniami Sądu zawartymi powyżej.

Za niezasadne Sąd uznał z kolei zarzuty skargi odnoszące się do zwolnienia przedsiębiorcy z odpowiedzialności za naruszenia dokonane z inicjatywy kierowców, na które przedsiębiorca nie miał wpływu, których nie inicjował i o których nie wiedział.

W ocenie Sądu prawidłowa była konstatacja organu, że w sprawie nie zaistniały okoliczności wyłączające odpowiedzialność przewoźnika. Zgodnie z art. 92b ust. 1 ustawy nie nakłada się kary pieniężnej za naruszenie przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku, jeżeli podmiot wykonujący przewóz zapewnił:

1) właściwą organizację i dyscyplinę pracy ogólnie wymaganą w stosunku do prowadzenia przewozów drogowych, umożliwiającą przestrzeganie przez kierowców przepisów:

a) rozporządzenia (WE) nr 561/2006,

b) rozporządzenia (UE) nr 165/2014,

c) umowy europejskiej dotyczącej pracy załóg pojazdów wykonujących międzynarodowe przewozy drogowe (AETR), sporządzonej w Genewie dnia 1 lipca 1970 r. (Dz. U. z 1999 r. Nr 94, poz. 1086 i 1087);

2) prawidłowe zasady wynagradzania, niezawierające składników wynagrodzenia lub premii zachęcających do naruszania przepisów rozporządzenia, o którym mowa w pkt 1 lit. a, lub do działań zagrażających bezpieczeństwu ruchu drogowego.

Z kolei art. 92c ust. 1 ustawy stanowi, że nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli:

1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć, lub

2) za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ, lub

3) od dnia ujawnienia naruszenia upłynął okres ponad 2 lat.

W świetle przytoczonych regulacji ciężar dowodu w zakresie wykazania okoliczności zwalniających z odpowiedzialności za naruszenia popełnione przez kierowców, którymi przedsiębiorca się posługuje przy wykonywaniu przewozu, spoczywa na przedsiębiorcy.

W aktach administracyjnych znajduje się materiał dowodowy, który pozwolił na ustalenie wszystkich okoliczności faktycznych istotnych z punktu widzenia przedmiotu prowadzonego postępowania. Organy wzięły pod uwagę i rozważyły podnoszoną w toku postępowania administracyjnego argumentację skarżącego dotyczącą przyczyn stwierdzonych naruszeń, zachowań dążących do ograniczenia naruszeń oraz braku możliwości wpływu na pracowników, którzy naruszeń dokonywali. Sąd w składzie niniejszym argumentację tę akceptuje jako niewykraczającą poza ramy swobodnej oceny dowodów.

W ocenie Sądu z zebranego materiału dowodowego wynika, że skarżący nie przedstawił dowodów świadczących o funkcjonującym w przedsiębiorstwie skutecznym systemie egzekwowania przestrzegania przepisów prawa. Gdyby system kontroli działał skutecznie i efektywnie, a kierowcy mieli świadomość, że takie zachowanie nie będzie tolerowane, nie dopuściliby się naruszenia przepisów. Tylko kierowca, który wie, że pracodawca nie weryfikuje jego pracy w zakresie zachowań regulowanych prawem, może dopuścić się ich naruszenia. To od przedsiębiorcy zależy jak ukształtuje system przestrzegania przepisów, a od skutecznych metod weryfikacji zachowań kierowcy zależy możliwość uwolnienia się przedsiębiorcy od odpowiedzialności. Organy trafnie więc przyjęły ustalenia o nienależytej organizacji pracy i niewłaściwej dyscyplinie pracy w przedsiębiorstwie skarżącego, w szczególności o braku należytego nadzoru nad realizacją zadań przewozowych przez kierowców, czego odzwierciedleniem były stwierdzone naruszenia. Słusznie organy wskazały, że skarżący nie wykazał ani nie udowodnił, że nie miał wpływu na powstanie naruszeń w zakresie przestrzegania przez pracowników przedsiębiorstwa zasad dotyczących czasu pracy, ani tego, że do naruszeń doszło wskutek zdarzeń i okoliczności, których nie mógł przewidzieć, ani na które nie miał wpływu.

W tym stanie brak jest podstaw do stwierdzenia, że organy w toku postępowania naruszyły art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Niepodzielenie argumentacji skarżącego nie świadczy o jej pominięciu i niewłaściwej ocenie materiału dowodowego dokonanej w sprawie. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ szczegółowo omówił dowody, na których oparł się ustalając naruszenia, za które nałożona została kara. Powtarzające się naruszenie świadczą o nieprawidłowej organizacji i niewystarczającej dyscyplinie pracy w przedsiębiorstwie skarżącego. Na unikanie takich uchybień niewątpliwie może mieć wpływ przedsiębiorca, który powinien zdyscyplinować kierowców.

Wobec powyższego Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję, o czym orzeczono w pkt 1 sentencji wyroku. Natomiast orzeczenie o zwrocie kosztów postępowania, zawarte w pkt 2 wyroku, uzasadnia przepis art. 200 p.p.s.a. Na wysokość tych kosztów składa się uiszczony wpis od skargi w kwocie 328zł.

d.j.