Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt I SA/Bk 744/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2011-02-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: par.2 ust.1 pkt 2
journal: Dz.U. 2004 nr 174 poz 1809
law: Rozporządzenie Rady Ministtrów z dnia 20 lipca 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie  przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt objętej planem rozwoju obszarów wiejskich.
article: art.7, art.75, art77, art.80
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
journal: Dz.U.UE.L 2004 nr 345 poz 1 art.15
law: Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 1973/2004 z dnia 29 października 2004 r.ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady  (WE) nr 1782/2003 w odniesieniu do systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IVa tego rozporządzenia oraz wykorzystania odłogowanych  gruntów do produkcji surowców
journal: Dz.U.UE.L 2004 nr 141 poz 18 art.48
law: Rozporządzenie Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji  oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla  systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Mieczysław Markowski, Sędziowie sędzia WSA Urszula Barbara Rymarska (spr.), sędzia WSA Wojciech Stachurski, Protokolant Beata Rusiecka, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 26 stycznia 2011 r. sprawy ze skargi P. P. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych na rok 2008 oddala skargę


UZASADNIENIE

W dniu [...] maja 2008 r. P. P. (dalej jako skarżący), złożył w Biurze Powiatowym Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej jako ARiMR) w B. P. kontynuacyjny wniosek o przyznanie płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt na rok 2008 r., w którym zadeklarował rolnictwo ekologiczne - uprawy sadownicze, w tym jagodowe o powierzchni 79,47 ha, wnioskując o przyznanie płatności w kwocie 143.046,00 zł.

Podczas weryfikacji wniosku wykryto nieprawidłowości w zakresie zadeklarowanej powierzchni użytkowanej rolniczo na działce ewidencyjnej nr [...] położonej w obrębie P., gminie O., powiecie [...], województwie [...] i wystosowano do skarżącego wezwanie w celu złożenia wyjaśnień w zakresie nieścisłości stwierdzonych podczas kontroli. W odpowiedzi na wezwanie, skarżący złożył korektę wniosku i oświadczenie, w którym podtrzymał deklarację powierzchni na działce ewidencyjnej [...].

Gospodarstwo rolne skarżącego zostało wytypowane do kontroli na miejscu, która została przeprowadzona w dniach od [...] sierpnia 2008 r. do [...] września 2009 r. Kierownik Biura Powiatowego ARMiR w B. P. otrzymał protokół z kontroli wraz z dokumentacją fotograficzną w dniu [...] stycznia 2009 r. Z protokołu wynika, iż na zadeklarowanych działkach stwierdzono szereg nieprawidłowości, w szczególności dotyczących zbyt małej liczby sadzonek orzecha włoskiego w przeliczeniu na hektar powierzchni oraz niespójności dwóch działek.

Do powyższego protokołu skarżący zgłosił szereg zastrzeżeń i wniósł

o przesłuchanie w charakterze świadków swoich krewnych i pracowników zatrudnionych w jego gospodarstwie, na okoliczność rzeczywistego stanu upraw

w jego gospodarstwie. Organ przeprowadził dowody z zeznań świadków w dniach

14 -16 kwietnia 2009 r.

Po rozpatrzeniu materiału dowodowego Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w B. P. wydał [...] kwietnia 2009 r. decyzję odmawiającą skarżącemu przyznania płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych. Rozstrzygnięcie to zostało utrzymane w mocy decyzją Dyrektora [...] Oddziału ARiMR w Ł. z [...] czerwca 2009 r.

Rozpatrując skargę na powyższą decyzję Dyrektora [...] Oddziału ARiMR w Ł., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, wyrokiem z 4 listopada 2009 r. I SA/Bk 378/09 uchylił zaskarżoną decyzję organu odwoławczego. Sąd zwrócił uwagę, że w aktach administracyjnych znajdują się jedynie pojedyncze strony raportu z kontroli obszarowej. Ponadto akta te zawierają kilka wersji protokołu kontroli. Organy nie wyjaśniły przyczyn, z jakich wynikały istotne różnice w postaci braku kilku stron w różnych "wersjach" protokołu. W aktach sprawy znajduje się m.in. protokół zawierający 5 stron nieoznaczonych jakąkolwiek numeracją, które zawierają informacje odnoszące się do ilości drzew orzecha włoskiego na poszczególnych działkach objętych kontrolą. W związku z powyższym należało w ocenie Sądu wyjaśnić z jakich przyczyn protokół z czynności kontrolnych był korygowany. Jednocześnie Sąd wskazał, że nie wyjaśniono, w jakich okolicznościach znalazły się w ostatecznej wersji protokołu ustalenia odnośnie ilości sadzonek na poszczególnych działkach, skoro nie było ich w wersji pierwotnej.

W związku z powyższym wyrokiem Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR decyzją z [...] lutego 2010 r. uchylił w całości decyzję organu I instancji z [...] kwietnia 2009 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w B. P. Mając na uwadze wskazane przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku uchybienia, organ odwoławczy zalecił: konieczność przeprowadzenia dowodu z przesłuchania w charakterze świadków inspektorów terenowych Biura Kontroli na Miejscu (BKM) przeprowadzających czynności kontrolne w gospodarstwie skarżącego; poczynić ustalenia dotyczące kryteriów, jakimi się kierowali inspektorzy terenowi stwierdzając na deklarowanych działkach rolnych roślinę uprawną, sposób użytkowania, tj. w przedmiotowej sprawie - dziki bez czarny, orzech włoski, jarząb pospolity, łąka trwała; wyjaśnić kwestię ilości sadzonek na poszczególnych działkach rolnych przeliczeniu na 1 ha; wskazać czy ustalenia wynikające z ostatecznej wersji protokołu z czynności kontrolnych nr [...] zostały rzeczywiście dokonane w trakcie kontroli na miejscu w 2008 r.

Po ponownym przeprowadzeniu postępowania, Kierownik Biura Powiatowego ARiMR, realizując zalecenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku oraz organu odwoławczego, decyzją z [...] sierpnia 2010 r. nr [...] odmówił skarżącemu przyznania płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych na rok 2008, albowiem różnica działek zadeklarowanych

we wniosku i stwierdzonych wynosi 100%. Organ ten przeprowadził szereg nowych czynności dowodowych, w szczególności przesłuchał w charakterze świadków inspektorów BKM; dopuścił dowód z opinii biegłego na okoliczność oceny założonej przez skarżącego plantacji upraw orzecha włoskiego, jarząbu pospolitego, bzu czarnego. Kierownik Biura Powiatowego nie stwierdził na kontrolowanych działkach deklarowanej uprawy. Stwierdzona została natomiast inna grupa upraw - z niższej grupy płatności.

Decyzją z [...] listopada 2010 r. nr [...], będącą przedmiotem skargi do Sądu w niniejszej sprawie, Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR utrzymał w mocy powyższe rozstrzygnięcie organu I instancji.

Powołując się na § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z 20 lipca 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 174 poz. 1809 ze zm.), dalej jako "rozporządzenie", organ odwoławczy zauważył, że płatność rolnośrodowiskowa jest udzielana producentowi rolnemu, który prowadzi działalność rolniczą

w gospodarstwie rolnym o powierzchni wynoszącej, co najmniej 1 ha użytków rolnych i zobowiąże się do realizacji m.in. pakietu rolnictwa ekologicznego, zgodnie

z planem działalności rolnośrodowiskowej.

Zdaniem organu odwoławczego wyniki kontroli przeprowadzonej

w gospodarstwie skarżącego, zeznania inspektorów terenowych oraz opinia biegłego, potwierdzają stanowisko organu I instancji zajęte w zaskarżonej decyzji. Opinia biegłego, która potwierdziła wyniki kontroli oparta została na fotografiach wykonanych podczas kontroli na miejscu. Zeznania inspektorów terenowych potwierdzają, iż posiadali oni wiedzę dotyczącą zasad uprawy orzecha włoskiego, gdyż opisane przez nich zasady były zbieżne ze wskazanymi w opinii biegłego. Opinia jednoznacznie poświadcza, że stadium rozwoju uwidocznionych

na fotografiach sadzonek orzecha włoskiego, nie kwalifikuje się jako drzewko orzecha włoskiego w 3 roku po założeniu uprawy. Ponadto nie wykonano prac spulchniających glebę (orka, kultywatorowanie i inne) warunkujące czarny ugór

na całych powierzchniach działek rolnych.

Powyższe potwierdza zdaniem organu, że wnioskodawca naruszył § 2 ust 1 pkt 2 wyżej rozporządzenia Rady Ministrów z 20 lipca 2004 r., zgodnie z którym płatność rolnośrodowiskowa jest udzielana producentowi rolnemu, który zobowiąże się do realizacji pakietów, o których mowa w § 1 ust. 2, zgodnie z planem działalności rolnośrodowiskowej, a który w uwagach do pakietu zawiera pouczenie: nasadzenia w sadzie należy utrzymywać w dobrej kulturze rolnej; w pierwszych dwóch latach w międzyrzędziach zalecany jest ugór czarny, co obrazuje dołączona dokumentacja fotograficzna, na której wyraźnie widać na kontrolowanych działkach trwałe użytki zielone, zakrzaczenia i zachwaszczenia.

Dyrektor Oddziału ARiMR uznał jako dowód w sprawie plan działalności rolnośrodowiskowej z [...] grudnia 2005 r. sporządzony przy udziale doradcy rolnośrodowiskowego W. W., który to plan kontrolowali inspektorzy terenowi podczas przeprowadzanej kontroli. Nie dał natomiast wiary dowodowi w postaci aneksu do planu działalności rolnośrodowiskowej i uznał, że powyższy dokument został sporządzony na potrzeby toczącego się postępowania.

Organ odwoławczy podniósł, że protokół, dokumentacja fotograficzna i szkice powstały w wyniku ustaleń dokonanych podczas kontroli na miejscu w dniach

[...] sierpnia 2008 r. - [...] września 2008 r. Protokół z kontroli jest prawidłowy, zawiera powierzchnie deklarowane i stwierdzone poszczególnych działek rolnych,

nr sporządzonych fotografii przedstawiających nieprawidłowości, kody błędów i ich opisy, opisy poszczególnych działek rolnych, w których zawarto liczbę stwierdzonych sadzonek oraz szkice działek z zaznaczonymi miejscami, z których inspektorzy terenowi fotografowali zastany stan faktyczny. Organ nie zanegował, że protokół zawiera skreślenia i poprawki. Jednak w jego ocenie, wobec bezspornego ustalenia, że protokół ten odzwierciedla stan faktyczny zastany na gruncie na dzień kontroli

w gospodarstwie skarżącego, powyższe skreślenia i poprawki nie miały istotnego wpływu na wyniki kontroli i nie mogły stanowić samoistnej przyczyny pominięcia tego materiału dowodowego w postępowaniu administracyjnym.

Organ wskazał również, że postanowieniem z [...] lutego 2010 r. dopuszczony został dowód z akt sprawy nr [...] o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego w postaci raportu z kontroli na miejscu przeprowadzonej w 2008 r. i dokonano jego analizy w kontekście przedmiotowej sprawy. Również i ta kontrola wykazała nieprawidłowości w zakresie zawyżenia powierzchni deklarowanej w stosunku do faktycznie użytkowanej. Zawyżenie powierzchni wykazane na działkach rolnych wynika ze stwierdzenia innej uprawy niż zadeklarowana do UPO tj. zamiast zadeklarowanej uprawy orzecha włoskiego inspektorzy terenowi stwierdzili łąkę trwałą, co potwierdza wykonana podczas kontroli na miejscu dokumentacja fotograficzna. Inspekcja terenowa wykonana na części działek rolnych wykazała, że gęstość sadzonek orzecha włoskiego na ww. działkach rolnych wyniosła poniżej 50 szt./ha.

Zdaniem organu odwoławczego Kierownik Biura Powiatowego ARiMR

w B. P. prawidłowo zastosował przepisy art. 51 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz. Urz. WE Nr L 141 z 30 kwietnia 2004 r., str. 18 ze zm.). Różnica w powierzchni działek zadeklarowanych we wniosku i stwierdzonych wynosi, bowiem 100 %.

W skardze złożonej do Sądu skarżący zarzucił rażące naruszenie prawa proceduralnego i materialnego: art. 7 kpa w związku z art. 75 kpa oraz art. 3 ust. 2 ustawy z 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, w zakresie niedopuszczenia dowodów składanych przez stronę oraz dopuszczenia dowodu w postaci protokołu z kontroli BKM, który zawiera w wielu miejscach błędy, który był korygowany; 12 kpa w związku z art. 35 kpa w zakresie bezczynności, opieszałości i naruszenia terminów do załatwienia sprawy; art.15 kpa w związku z art. 17 kpa w zakresie zasady dwuinstancyjności poprzez wydanie decyzji przez organy administracji publicznej pierwszego stopnia opierającej się

na interpretacji Biura Kontroli na Miejscu (BKM), które w polskim prawie konstytucyjnym nie są źródłem prawa powszechnie obowiązującego; art. 15 rozporządzenia Komisji (WE) nr 263/2006 zmieniającego rozporządzenie (WE)

nr 796/2004 i (WE) nr 1973/2004 w odniesieniu do orzechów (Dz. Urz. UE L

z 2006 r., Nr 46, poz. 24) w zakresie kwalifikowalności działek do płatności poprzez brak liczenia sadzonek na działkach podczas gdy płatność zależna jest od ich ilości; § 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 12 marca 2007 r. w sprawie minimalnych norm, poprzez fakt, iż działki były uprawiane zgodnie z tymi przepisami, a pomimo to uznano naruszenie dobrej praktyki rolniczej.

W piśmie procesowym z 12 stycznia 2011 r. skarżący zarzucił ponadto naruszenie: art. 14 § 1, art. 67 § 1, art. 68 § 1, art. 71, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107

§ 3 kpa. W piśmie tym zakwestionował wartość dowodową protokołu z czynności kontrolnych przeprowadzonych w sierpniu i wrześniu 2008 r., który został zakwestionowany przez Sąd przy poprzednim orzekaniu w sprawie. Wśród wielu okoliczności, na które powołał się skarżący, wskazywał głownie na różne wersje protokołu oraz jego przekazanie trzy i pół miesiąca po zakończeniu kontroli, bez potwierdzenia za zgodność z oryginałem. Dodał, że protokół nie zawiera żadnej daty związanej z kontrolą i żaden z inspektorów terenowych nie przyznał się do jego sporządzenia. Jego zdaniem dokonano oceny plantacji na podstawie instrukcji wewnętrznej i stanowiskowej, która na dzień kontroli i w momencie składania odwołania nie była mu znana. Skarżący nie zgodził się, że biegły potwierdził ustalenia inspektorów terenowych. Wskazał, że nie dał wiary tym ustaleniom

i podważył zapisy w protokołach. Skarżący w dalszym ciągu podnosi, że korekta protokołu została przekazana 19 stycznia 2009 r. z nowo powstałymi stronami

i poprawkami naniesionymi przez osoby nie związane z kontrolą, a daty w zapisach korekty nie są spójne z rzeczywistymi datami kontroli. W ocenie strony z protokołów nie wynika, kto dokonał kontroli poszczególnych działek. Brak jest podpisu jednego inspektora, wymienionego w poleceniu kontroli. Inspektorzy terenowi nie policzyli ponadto sadzonek. Skarżący zakwestionował również notatki jednego z inspektorów, dołączone podczas jego przesłuchania. Stwierdził, że zostały one sporządzone

po kontroli, celem ukrycia faktu nie liczenia sadzonek. Skarżący wyraził również wątpliwość co do prawdziwości formularza kontroli zwykłej dobrej praktyki rolniczej

i formularza kontroli zwierząt w gospodarstwie. Ponadto zarzucił przerwanie kontroli w dniu [...] sierpnia 2008 r. bez wystąpienie żadnej z przesłanek z art. 97 kpa. Brak jest przy tym dokumentu o wznowieniu kontroli. Dodał, że w aktach brak jest postanowienia na okoliczność wykluczenia A. F. z kontroli. Powołując się na film nagrany podczas spotkania z inspektorami, skarżący zaznaczył, że zastrzeżenia i uwagi wnoszone przez jego pełnomocnika, nie znalazły się w protokole.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału ARiMR wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga nie zasługuje na uwzględnieni, albowiem Sąd nie stwierdził naruszenia prawa, które mogło być podstawą uchylenia zaskarżonej decyzji Dyrektora Oddziału ARiMR w Ł.

Na wstępie przypomnieć należy, że zarówno skład orzekający w sprawie, jak

i organ administracyjny ponownie wydający decyzję, na mocy art. 153 ustawy

z 30 lipca 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 127 ze zm.), dalej w skrócie, jako: "p.p.s.a.", związany był oceną prawną

i wskazaniami, co do dalszego postępowania wyrażonymi w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z 4 listopada 2009 r., sygn. akt I SA/Bk 378/09. We wspomnianym orzeczeniu Sąd nakazał organom ponownie rozpoznającym sprawę wykazanie, że ustalenia wynikające z ostatecznej wersji protokołu z czynności kontrolnych zostały rzeczywiście dokonane w trakcie kontroli na miejscu. Jednocześnie Sąd wskazał, że nie wykazanie, że ww. ustalenia zostały rzeczywiście dokonane w trakcie kontroli na miejscu skutkować będzie obowiązkiem ponownego przeprowadzenia kontroli na miejscu w gospodarstwie rolnym skarżącego lub też posiłkowanie się innymi dostępnymi dowodami, które zobrazowałyby stan rzeczywiście istniejący w 2008 r. na spornych działkach.

Organy, ponownie rozpoznając sprawę, uzupełniły postępowanie dowodowego w ten sposób, że: dopuszczono, jako dowód w spawie raport kontroli na miejscu przeprowadzonej w 2008 r., znajdujący się w aktach sprawy o przyznanie płatności w ramach wsparcia bezpośredniego oraz protokół przesłuchania świadka K. G., z akt sprawy o przyznanie płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt na 2008 r., przeprowadzono dowód z przesłuchania w charakterze świadków inspektorów terenowych Biura Kontroli na Miejscu (BKM), na okoliczność ustalenia stanu faktycznego na działkach rolnych podczas kontroli na miejscu oraz wyjaśnień dotyczących zakresu dokumentacji sporządzonej z przeprowadzonej kontroli, dopuszczono dowód z opinii biegłego na okoliczność oceny plantacji upraw sadowniczych orzecha włoskiego założonej w rolnictwie ekologicznym, dopuszczono dowód z kopii poleceń wyjazdów służbowych inspektorów terenowych przeprowadzających inspekcje terenową, dołączono wydruk dokumentacji fotograficznej znajdującej się na płycie CD, będącej załącznikiem do protokołu z czynności kontrolnych znak: [...], a także wydruki raportów z GPS z płyty CD stanowiącej załącznik do protokołu z czynności kontrolnych oraz na wniosek skarżącego dopuszczono dowód z: Instrukcji stanowiskowej dla inspektorów terenowych realizujących kontrole na miejscu z tytułu wspierania przedsięwzięć rolno-środowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt PRO W 2004-2006 - Wersja 1.11 lipiec 2008 r., Instrukcji realizacji kontroli powierzchniowych wersja l .3 z dnia 2.06.2008 r., Książki Procedur Kontroli na miejscu KP-611-42-ARiMR/6/z "Kontrole na Miejscu metodą inspekcji terenowej w gospodarstwie w zakresie realizacji programów rolnośrodowiskowych w ramach PROW 2004-2006" z 15 lipca 2008 r. i Książki Procedur KP-611-37-ARiMR/ll/z "Kontrole Powierzchniowe metodą inspekcji terenowej" z 18 czerwca 2008 r.

W uzupełniającym postępowaniu wyjaśniającym wykazano, że ustalenia wynikające z ostatecznej wersji protokołu z czynności kontrolnych, zostały rzeczywiście dokonane w trakcie kontroli na miejscu. Organy wykazały także,

że przesłana skarżącemu korekta protokołu z czynności kontrolnych uzupełniona

o załączniki tj. 5 stron notatek stanowiących uwagi z kontroli, stanowi ostateczną wersję protokołu z czynności kontrolnych nr [...]. Możliwość dołączenia do protokołu innych dokumentów mających znaczenie dla sprawy przewiduje art. 70 kpa. Niewątpliwie wspomniane notatki, w których znalazły się informacje dotyczące ilości sadzonek stwierdzonych w trakcie kontroli na poszczególnych działkach, mają istotne znaczenie dla sprawy. Wspomniana korekta protokołu, przesłana skarżącemu wraz z pismem [...] Oddziału Regionalnego Biura Kontroli na Miejscu z [...] stycznia 2009 r. znak: [...], jest wynikiem złożonych zastrzeżeń do kontroli rolnośrodowiskowej przeprowadzonej w gospodarstwie skarżącego. Wiarygodności skorygowanego protokołu z czynności kontrolnych, jako dokumentu potwierdzającego istotne dla sprawy okoliczności, nie podważają dokonane w nim skreślenia i poprawki (istniejące już na etapie sporządzenia pierwotnej wersji protokołu z czynności kontrolnych), gdyż dokonano ich w sposób pozwalający na odczytanie dokonanych skreśleń

i opatrzono parafką, a więc zgodnie z procedurą, o której mowa w art. 71 kpa.

Za niezasadne uznano, także zarzuty naruszenia przepisów art. 67 § 1, art. 68 § 1 kpa, które regulują treść i wymagania formalne i materialne protokołu. Za niezasadny uznano również zarzut naruszenia art. 75 §1 kpa, zgodnie z którym jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy a, nie jest sprzeczne z prawem. Wbrew zarzutom skarżącego protokół z czynności kontrolnych uzupełniony o notatki (uwagi) sporządzone w trakcie kontroli na miejscu zawiera informacje mające istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia i nie jest sprzeczny

z prawem, tym samym mógł stanowić dowód w sprawie.

Nieprawidłowości dotyczące zawyżenia powierzchni upraw deklarowanych

w stosunku do faktycznie użytkowanych potwierdza również treść protokołu z kontroli na miejscu, przeprowadzona w 2008 r., dotycząca płatności w ramach wsparcia bezpośredniego, włączonego w poczet materiału dowodowego omawianej sprawy. W ramach tej kontroli inspektorzy stwierdzili, bowiem inną uprawę niż zadeklarowana do UPO oraz to, że na działkach rolnych ilość sadzonek orzecha włoskiego wynosiła mniej niż 50 szt. na 1 ha. Tymczasem z brzmienia art.15 rozporządzenia (WE)

Nr 1973/2004 (Dz.U. UE L 345 ze zm.) wynika, że do płatności obszarowej przyznawanej rolnikom produkującym m.in. orzechy włoskie kwalifikują się jedynie działki rolne obsadzone drzewami orzechowymi, przy czym liczba drzew orzecha włoskiego na 1 ha nie może być mniejsza od 50 (ust. 3 pkt iii). Z uwagi na powyższe za nie zasadny uznano zarzut naruszenia art. 15 rozporządzenia nr 1973/2004, określający warunki wypłaty pomocy wspólnotowej w odniesieniu do produkcji orzechów.

Z raportu kontroli obszarowej, pisma stanowiącego odpowiedź na zastrzeżenia dotyczące raportów z tej kontroli z [...] stycznia 2009 r. znak: [...] oraz treści zeznań inspektorów terenowych (np protokół przesłuchania świadka S. O. z [...].05.2010 r.) wynika, że sadzonki były liczone na działkach rolnych. Treść zeznań inspektorów terenowych, przesłuchanych w trakcie ponownego postępowania, potwierdza także, iż posiadali oni wiedzę dotyczącą zasad uprawy orzecha włoskiego.

Zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej, wyrażoną w art. 7 kpa, organ administracyjny w toku postępowania podejmuje wszelkie kroki niezbędne

do dokładnego wyjaśnienia sprawy. Z zasady tej wynika dla organu obowiązek określenia z urzędu, jakie dowody są niezbędne dla ustalenia stanu faktycznego sprawy, a także dokonania oceny jakie fakty mają istotne znaczenie dla sprawy, czy wymagają one udowodnienia oraz określenia jakie dowody są niezbędne w celu udowodnienia tych faktów. Natomiast gwarancje zawarte w art. 77 kpa, zobowiązują organ do podjęcia czynności procesowych w toku postępowania dowodowego, których celem będzie zebranie całego materiału dowodowego oraz jego rozpatrzenie. Następnie zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów (art.80 kpa), organ administracji powinien na podstawie całokształtu materiału dowodowego ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona.

Ustalenia organów znajdują potwierdzenie w uzupełnionym materiale dowodowym, a opinia biegłego B. M. oparta na fotografiach wykonanych podczas kontroli na miejscu potwierdziła jej wyniki. Tym samym za niezasadne uznano zarzuty naruszenia art.7, art.77 i art.80 kpa.

W myśl § 2 ust.1 pkt 2 rozporządzenia, płatność rolnośrodowiskowa przyznawana jest producentowi rolnemu, który zobowiązał się do realizacji pakietów, o których mowa w §1 ust.2 rozporządzenia, w tym pakietu rolnictwa ekologicznego, zgodnie z planem działalności rolnośrodowiskowej. Skarżący zobowiązany był, więc przez okres trwania programu, do przestrzeganie zaleceń i założeń odnośnie planowanych upraw zawartych w Planie działalności rolnośrodowiskowej na lata 2006-2011, sporządzonym dnia [...] grudnia 2005 r. (pkt 7). Ze wspomnianego planu rolnośrodowiskowego wynika, że oprócz obowiązku utrzymywania nasadzeń

w sadzie w dobrej kulturze rolnej, dodatkowo zalecono skarżącemu, by w pierwszych dwóch latach programu utrzymywano ugór czarny w międzyrzędziach. Natomiast

z opinii biegłego B. M. jednoznacznie wynika, że w okresie trzech ostatnich lat w sadzie/plantacji nie wykonano prac spulchniających glebę (orka, kultywatorowanie i inne) warunkujących czarny ugór na całych powierzchniach działek rolnych (patrz m.in. wnioski końcowe, s. 34 opinii). Uwagi dotyczące zakładania i prowadzenia sadu zawarte w Aneksie do planu rolnośrodowiskowego sporządzonym [...] maja 2008 r. tj. po dwóch latach od daty podjęcia przez skarżącego zobowiązania ([...] marca 2006 r.), nie mogły być uznane za wiążące.

Powyższe jak słusznie zauważył organ drugiej instancji wskazuje

na naruszenie przez skarżącego postanowień § 2 ust.1 pkt 2 rozporządzenia, warunkujących udzielenie płatności rolnośrodowiskowej.

W konsekwencji za niezasadnym uznano także zarzut naruszenia § 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 12 marca 2007 r. w sprawie minimalnych norm (Dz. U. Nr 46, poz. 306 ze zm.). Organy nie wskazywały, bowiem na naruszenie norm dobrej praktyki rolniczej, o których mowa w tym przepisie, lecz stwierdziły, że skarżący nie realizował pakietów zgodnie z Planem działalności rolnośrodowiskowej na lata 2006-2011, gdyż nie przestrzegał zaleceń i założeń odnośnie planowanych upraw zawartych w planie z dnia 30 grudnia 2005 r., które skutkowało naruszeniem wspomnianego § 2 ust.1 pkt 2 rozporządzenia.

Fakt przekazania skarżącemu protokołu po upływie 3 miesięcy od daty jego sporządzenia, zdaniem Sądu, nie wpływa na treść ustaleń dokonanych w trakcie kontroli na miejscu, ani teź na możliwość wykorzystania tego raportu jako dowodu

w sprawie. Co prawda w myśl art. 48 rozporządzenia Nr 796/2004 z 21 kwietnia

2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania zasady współzależności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych

w rozporządzeniach Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającym wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (DZ.UE. L 2004.141.18), o wszelkich stwierdzonych w trakcie kontroli niezgodnościach, rolnik powinien zostać poinformowany w terminie 3 miesięcy od dnia przeprowadzenia kontroli na miejscu (ust.2), a raport z kontroli zasadniczo powinien zostać ukończony w ciągu jednego miesiąca od daty kontroli

na miejscu (w uzasadnionych przypadkach okres ten można przedłużyć do trzech miesięcy - art. 48 ust.3), jednakże ustawodawca unijny nie wprowadził sankcji

z uwagi na przekroczenie terminów jego sporządzenia. Tym samym należy uznać,

że wspomniane terminy są terminami procesowymi, których upływ nie pozbawia organów możliwości wykorzystania raportów z kontroli, jako dowodów w sprawie. Ich upływ nie powoduje również wadliwości decyzji wydanej z wykorzystaniem protokołu z kontroli sporządzonego po upływie terminu przewidzianego na jego ukończenie. Terminy określone w art. 48 ust. 3 rozporządzenia Nr 796/2004 mają charakter terminów instrukcyjnych, wyznaczają bowiem czas, przed którego upływem powinno nastąpić ukończenie raportu z kontroli. Stwierdzone naruszenie terminów określonych w art. 48 rozporządzenia Nr 796/2004, wskazuje na naruszenia art. 12

i art. 35 kpa, jednakże naruszenie to nie miało wpływu na wynik sprawy.

Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę jako niezasadną.