Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 1401/07
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2008-11-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne: Planowanie przestrzenne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 59, art. 63 ust. 5
journal: Dz.U. 2003 nr 80 poz 717
law: Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
article: art. 28
journal: Dz.U. 1960 nr 30 poz 168
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
article: art. 28 ust. 2
journal: Dz.U. 2006 nr 156 poz 1118
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Krystyna Borkowska Sędziowie sędzia NSA Wiesław Kisiel (spr.) sędzia NSA Anna Łuczaj Protokolant Agnieszka Kuberska po rozpoznaniu w dniu 19 listopada 2008 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej K. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 22 marca 2007 r. sygn. akt II SA/Ke 5/07 w sprawie ze skargi K. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

II OSK 1401/07

UZASADNIENIE

1. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach wyrokiem z dnia 22 marca 2007 r., II SA/Ke 5/07 oddalił skargę K. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach z dnia [...] listopada 2006 r., znak. [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy. W uzasadnieniu orzeczenia podano następujący stan faktyczny i prawny:

a) Wnioskiem z dnia 7 kwietnia 2006 r. K. K. zwrócił się do Wójta Gminy w M. o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na dokończeniu budowy budynku składowo-rekreacyjnego oraz budynku garażowego wraz z urządzeniami budowlanymi (wymienionymi we wniosku) niezbędnymi do użytkowania zaplanowanych obiektów zgodnie z ich przeznaczeniem, na działkach o nr ew. [...] i [...], położonych w miejscowości C., gm. M.. Pismem z dnia 29 kwietnia 2006 r. (data wpływu - 31 maja 2006 r.) uszczegółowił wniosek, wskazując że decyzja o ustaleniu warunków zabudowy jest mu niezbędna do przedłożenia powiatowemu inspektorowi nadzoru budowlanego projektu zamiennego i uzyskania pozwolenia na wznowienie robót oraz że w trakcie realizacji inwestycji nastąpiło istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego.

b) Decyzją z dnia [...] września 2006 r. znak: [...] Wójt Gminy M. ustalił warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku składowo-rekreacyjnego oraz budynku garażu wraz z urządzeniami budowlanymi, niezbędnymi do użytkowania przedmiotowych obiektów, zgodnie z ich przeznaczeniem, na działkach o nr ew. [...] i [...], położonych w C., gm. M.. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że wniosek inwestora spełnia warunki określone w art.52 ust.2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. nr 80, poz.717 ze zm., powoływana w dalszym ciągu niniejszego uzasadnienia jako "u.plan.zag.prz."), a wydanie decyzji było możliwe, gdyż zostały spełnione łącznie wszystkie warunki wynikające z przepisów art.61 ust.1-5 ustawy. Ponadto oba obiekty budowlane objęte wnioskiem inwestycyjnym zostały już zrealizowane, a ustalenie warunków zabudowy dla tych budynków ma na celu umożliwienie przeprowadzenia przez organ nadzoru budowlanego postępowania legalizującego dokonane przez inwestora istotne odstępstwa od uzyskanego pozwolenia na budowę.

c) Decyzją z dnia [...] listopada 2006 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kielcach uwzględniło odwołanie M. J.-M., P. G. oraz A. J. uchylając decyzję Wójta Gminy M. z dnia [...] września 2006 r. i umarzając postępowanie I. instancji. W uzasadnieniu podniesiono, że w związku z brakiem planu miejscowego dla terenu, na którym znajduje się działka objęta wnioskiem inwestorskim, stosownie do treści art.59 ust.1 u.plan.zag.prz., wymagana jest decyzja o warunkach zabudowy dla zmiany zagospodarowania terenu, polegającej na budowie obiektu budowlanego lub wykonaniu innych robót budowlanych, a także dla zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego i jego części (art.50 ust.1 i art.86 u.plan.zag.prz.) Organ odwoławczy wskazał, że z treści pisma K. K. z dnia 29 kwietnia 2006 r. wynika, iż budowa została zakończona przed wystąpieniem do organu z wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy dla tej inwestycji. W aktach sprawy znajduje się pozwolenie na budowę (decyzja z dnia [...] sierpnia 2002 r., nr [...]), na podstawie którego inwestor rozpoczął budowę. Organ I instancji w dniu wydania decyzji z dnia [...] września 2006 r. posiadał wiedzę o fakcie zrealizowania obiektu objętego wnioskiem inwestorskim. Stosownie do utrwalonego orzecznictwa, w postępowaniu administracyjnym w sprawie o ustalenie warunków zabudowy zachodzi bezprzedmiotowość postępowania w razie ustalenia, że obiekt został wybudowany (wyrok NSA z dnia 22 kwietnia 2002 r., IV SA 2297/00). Analogiczna jest sytuacja, gdy roboty budowlane zostały wykonane, a postępowanie toczy się w sprawie pozwolenia na budowę (wyrok SN z 12 marca 1993 r., sygn. III ARN 2/93). SKO stwierdziło zaistnienie przesłanki określonej w art.105 § 1 K.p.a. z którego wynika, że gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. W sprawie o ustalenie warunków zabudowy, przesłankę bezprzedmiotowości postępowania stanowi fakt realizacji budowy przedmiotowych obiektów przed złożeniem przez inwestora wniosku o ustalenie warunków. Z uwagi na fakt, że wskazana przesłanka stanowi podstawowy powód uchylenia zaskarżonej decyzji i umorzenia postępowania, organ nie może dokonać merytorycznej oceny postępowania administracyjnego przeprowadzonego w sprawie przez organ I instancji.

SKO wyjaśniło ponadto, że stosownie do art.28 ust.1 w zw. z art.3 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, roboty budowlane przy budowie obiektu budowlanego można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art.29 - 31 Prawa budowlanego. Rozpoczęcie robót budowlanych i ich realizowanie bez stosownego pozwolenia na budowę, bądź niezgodnie z warunkami wydanego pozwolenia stanowi naruszenie przepisów prawa budowlanego. Z uwagi na fakt, że inwestor w sposób istotny odstąpił od warunków pozwolenia na budowę, organ nadzoru budowlanego przeprowadził stosowne postępowanie i na podstawie art.51 ust.1 pkt 3 Prawa budowlanego nałożył na inwestora określone obowiązki. Zgodnie ze stanowiskiem Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego w Warszawie (dalej GUNB), przepisu art.51 ust.1 pkt 3 Prawa budowlanego, nie należy rozumieć jako bezwzględny obowiązek przedłożenia przez inwestora decyzji o ustaleniu warunków zabudowy, gdyż decyzji tej nie można traktować jako części projektu budowlanego. Ustawodawca wymienił natomiast decyzję o ustaleniu warunków zabudowy jako jeden z dokumentów, jakie należy obligatoryjnie przedłożyć w prowadzonym postępowaniu kontrolnym nadzoru budowlanego. Brak w przepisie art.51 ust.1 pkt 3 Prawa budowlanego sprecyzowania wymogu przedłożenia decyzji o warunkach zabudowy uznać należy za celowy zamysł ustawodawcy, a żądanie przez organ nadzoru budowlanego obligatoryjnego przedłożenia przez inwestora decyzji o warunkach zabudowy, w trybie tego przepisu jest bezpodstawne.

d) Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach złożył K. K., zarzucając jej naruszenie art.28 K.p.a. oraz art.61 w zw. z art.56 u.plan.zag.prz. Skarżący wskazał, że A. J. nie ma interesu prawnego do bycia stroną w postępowaniu prowadzonym przez organ I instancji i w konsekwencji brak jest legitymacji do złożenia przez niego odwołania od decyzji z dnia [...] września 2006 r. W jego przekonaniu A. J. powinien wskazać konkretny przepis prawa materialnego, który został naruszony przez decyzję organu I instancji, a także wykazać, że jest uprawniony do zaskarżenia tego orzeczenia. Skarżący podkreślił, że przytoczony przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kielcach wyrok NSA z dnia 22 kwietnia 2002 r., IV SA 2297/00, wydany został na podstawie nieobowiązującej już ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. nr 15 poz.139 ze zm.). K. K. podniósł, że stosownie do ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym decyzje o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu stanowiły swoisty wyciąg z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, co w połączeniu ze stanem faktycznym przytoczonej sprawy powoduje bezprzedmiotowość postępowania. Jednakże w przekonaniu skarżącego nie można do cytowanego orzeczenia odnieść okoliczności przedmiotowej sprawy. Uchylona przez organ II instancji decyzja wydana została na podstawie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, która odmiennie od poprzedniej reguluje charakter decyzji o warunkach zabudowy co powoduje, że przytoczone przez organ orzeczenie stało się nieaktualne. W niniejszej sprawie przedmiotem postępowania prowadzonego przez organ I instancji było wydanie decyzji w celu przeprowadzenia przez organ nadzoru budowlanego działań naprawczych w trybie art.51 ust.1 pkt 3 Prawa budowlanego, a nie jak twierdzi SKO w celu wydania decyzji potrzebnej do realizacji zamierzenia inwestycyjnego, zatem zarzut bezprzedmiotowości postępowania jest chybiony.

Skarżący wskazał, że zaskarżona decyzja rażąco narusza dyspozycję art.61 w zw. z art.56 u.plan.zag.prz., gdyż organ zobowiązany jest wydać decyzję o warunkach zabudowy w przypadku łącznego spełnienia warunków określonych w art.61 tej ustawy. W postępowaniu przed organem I instancji ustalono, że warunki te zostały spełnione, a zatem po stronie organu istnieje obowiązek wydania decyzji.

2. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach wyrokiem z dnia 22 marca 2007 r. oddalił skargę K. K. wskazał, że w świetle art.59 u.plan.zag.prz. decyzje o warunkach zabudowy terenu wydaje się w przypadku "zmiany zagospodarowania terenu". W pojęciu tym mieści się m.in. budowa nowego obiektu lub wykonanie innych robót budowlanych, w tym przebudowa istniejącego obiektu budowlanego. Decyzja o warunkach zabudowy poprzedza i warunkuje możliwość uzyskania pozwolenia na budowę lub możliwość zgłoszenia zamiaru budowy. Dopiero w następnej kolejności mogą być rozpoczęte prace budowlane. Jeżeli natomiast obiekt budowlany już istnieje nie może zostać wydana decyzja o warunkach zabudowy.

Podstaw do jej wydania nie można upatrywać w przepisach prawa budowlanego, gdyż wskazany przez skarżącego art.51 ust.1 pkt 3 Prawa budowlanego nie nakłada obowiązku przedstawienia decyzji o warunkach zabudowy , w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę, ale nakłada obowiązek przedstawienia projektu budowlanego zamiennego uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych. Do tych zmian stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące projektu budowlanego, w tym także - art.35 ust.1 pkt 1 Prawa budowlanego przewidujący obowiązek sprawdzenia przez organ nadzoru budowlanego zgodności projektu z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania terenu. Dlatego w toku postępowania legalizacyjnego (art.51 ust.1 pkt 3 Prawa budowlanego) nie zobowiązuje się inwestora do przedłożenia decyzji o warunkach zabudowy dla budynku już wybudowanego. Art.35 ust.1 pkt 1 Prawa budowlanego przewiduje bowiem sprawdzenie zgodności projektu budowlanego z istniejącą już decyzją o warunkach zabudowy, a nie z decyzją, która na potrzeby takiego postępowania ma być dopiero wydana.

Również art.71 Prawa budowlanego nakazuje sprawdzenie zgodności zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego z ewentualnie już istniejącą decyzją o warunkach zabudowy , a nie z decyzją, która na potrzeby takiego postępowania miałaby być dopiero wydana. (wyrok NSA z dnia 22 kwietnia 2002 r., IV SA 2297/00, LEX nr 81728), jak i na gruncie obecnie obowiązującej ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 1 lipca 2005 r., IV SA/Wa 185/05, LEX 190612).

Sąd I. instancji nie zgodził się z poglądem skarżącego, że nowa ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym odmiennie od poprzedniej reguluje charakter decyzji o warunkach zabudowy, w stopniu pozwalającym na jej wydanie dla inwestycji już wykonanej. Również na gruncie przepisów tej ustawy decyzja o warunkach zabudowy musi poprzedzać rozpoczęcie realizacji inwestycji.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art.28 K.p.a. Sąd wskazał orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego świadczące o utrwaleniu się poglądu, że stronami postępowania administracyjnego o ustalenie warunków zabudowy mogą być właściciele lub użytkownicy wieczyści działek sąsiednich lub nawet nie sąsiadujących bezpośrednio z terenem inwestycji, ale pod warunkiem, że oddziaływanie planowanej inwestycji wykracza poza granice nieruchomości objętej planowaną inwestycją, naruszając uzasadnione, prawem chronione interesy sąsiada bezpośredniego lub dalszego (por. uchwały 5 sędziów NSA z dnia 25 września 1995 r., VI SA 13/95, ONSA 1995 nr 4, poz.154 i z dnia 4 grudnia 1995 r., VI SA 20/95, ONSA 1996, nr 2, poz.54, wyrok NSA z dnia 23 maja 2005 r., OSK 1618/04, LEX nr 168098, wyrok NSA z dnia 8 września 2004 r., OSK 394/04, LEX nr 160631, wyrok NSA z dnia 27 czerwca 2001 r., IV SA 1056/99, LEX nr 78932). Ze złożonych w sprawie odwołań wynika, że odwołujący się wskazali na szereg okoliczności świadczących o możliwym oddziaływaniu przedmiotowej inwestycji na ich nieruchomości. Wskazali w szczególności na:

a) obawę zanieczyszczenia środowiska i ich działek na skutek zalania, bądź przelania się szamba na działce inwestora, która jest położona na terenie zalewowym,

b) uniemożliwienie rozbudowy budynku mieszkalnego A. J., do którego przyłącza elektrycznego podłączony jest nielegalnie przedmiotowy budynek K. K., na skutek zbyt małego przekroju przewodów elektrycznych,

c) niezapewnienie dojazdu do wybudowanego przez K. K. budynku, względnie zaplanowanie dojazdu po nieruchomościach P. G. (działka nr [...]) i innych rolników (działki nr [...],[...],[...],[...] i [...]), którzy nie byli stronami postępowania.

W ocenie Sądu I. instancji zarzuty te świadczą o możliwym, negatywnym oddziaływaniu przedmiotowej inwestycji na nieruchomości odwołujących się, co przesądza o istnieniu ich interesu prawnego w niniejszym postępowaniu.

Za nieskuteczny Sąd I. instancji uznał też zarzut naruszenia art.61 w zw. z art.56 u.plan.zag.prz. Skoro bowiem na skutek bezprzedmiotowości przeprowadzonego przez organ I instancji postępowania o udzielenie warunków zabudowy, organ II instancji nie mógł dokonać merytorycznej oceny postępowania przeprowadzonego przez organ I instancji , to nie mógł również oceniać czy spełnione zostały łącznie wymienione w art.61 ust.1 pkt 1-5 u.plan.zag.prz. warunki, od których zależy wydanie decyzji o warunkach zabudowy. Istnienie bowiem przedmiotu postępowania administracyjnego jest wstępnym i koniecznym warunkiem do przeprowadzenia analizy wniosku o wydanie warunków zabudowy pod kątem spełnienia przesłanek wymienionych w art.61 ust.1 pkt 1-5 powołanej ustawy.

3. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył K. K.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie, w zw. z art.145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz.1270 ze zm.), następujących przepisów: art.28 K.p.a., art.59. 1. u.plan.zag.prz., art.51 ust.1 pkt 3 Prawa budowlanego, art.105 § 1 K.p.a. oraz art.61 w zw. z art.56 u.plan.zag.prz.

Uzasadniając zarzut naruszenia art.28 K.p.a. podniesiono, że Sąd I instancji nie dokonał jakiejkolwiek analizy prawnej zarzutów zawartych w odwołaniach M. J.-M., P. G. oraz A. J. z wyjątkiem stwierdzenia, że "oceniając te zarzuty należy stwierdzić, że świadczą one o możliwym negatywnym oddziaływaniu przedmiotowej inwestycji na nieruchomości odwołujących się co przesądza o istnieniu ich interesu prawnego w niniejszym postępowaniu". W ocenie wnoszącego skargę kasacyjną odwołujący powinni wskazać konkretne przepisy prawa ich chroniące, a które mogą być poprzez realizację inwestycji naruszone.

Skarżący nie zgadza się poglądem wyrażonym przez Sąd I instancji, że decyzję o warunkach zabudowy wydaje się w przypadku zmiany zagospodarowania terenu. Zgodnie z art.59 ust.1 u.plan.zag.prz. zmiana zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego, polegająca na budowie obiektu budowlanego lub wykonaniu innych robót budowlanych, a także zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, wymaga ustalenia, w drodze decyzji, warunków zabudowy. Z powyższego przepisu wprost wynika możliwość wydania decyzji o warunkach zabudowy w sytuacji gdy obiekt już istnieje.

Sąd I. instancji naruszył również przepis art.51 ust.1 pkt 3 w zw. z art.71 Prawa budowlanego. W przypadku zmiany sposobu użytkowania istniejącego obiektu budowlanego należy uzyskać decyzję o warunkach zabudowy określającą nowy sposób użytkowania dotychczasowego, istniejącego obiektu budowlanego - czyli uzyskać decyzję o warunkach zabudowy na istniejący już obiekt.

Sąd I instancji naruszył również art.105 § 1 K.p.a. Skoro wydanie decyzji o warunkach zabudowy na istniejący obiekt jest dopuszczalne, uznanie postępowania za bezprzedmiotowe jest całkowicie nieuzasadnione.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Art.59 u.plan.zag.prz. nie może stanowić podstawy prawnej decyzji ustalającej warunki zabudowy dla już zakończonych prac budowlanych.

Skarga kasacyjna nieprawidłowo interpretuje słowa w art.59 u.plan.zag.prz. ["Zmiana zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego, polegająca na budowie obiektu budowlanego lub wykonaniu innych robót budowlanych, a także zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części [...] wymaga ustalenia, w drodze decyzji, warunków zabudowy."]. Przepis ten dokonuje klasyfikacji robót (budowa obiektu, inne roboty, zmiana sposobu użytkowania), a milczy na temat — relacji czasowej (budowa wyprzedzająca wniosek o decyzję o warunkach zabudowy). Prawidłowo orzekł Sąd I instancji oddalając skargę na decyzję SKO, albowiem brak jest podstaw prawnych dla ustalania warunków zabudowy po zakończeniu prac budowlanych. W tym zakresie linia orzecznictwa sądowego jest ustabilizowana. Tytułem przykładu można powołać następujące wyroki:

"Stwierdzenie przez organ odwoławczy, że ustalenie warunków zabudowy nastąpiło dla obiektu już wybudowanego, musi skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji umorzeniem postępowania organu I instancji jako bezprzedmiotowego" (wyrok NSA z dnia 7 listopada 2007 r., II OSK 1199/06, LEX nr 352395);

"Nie można ustalić stosowną decyzją warunków zabudowy dla inwestycji już faktycznie zrealizowanej." (wyrok WSA z dnia 15 stycznia 2007 r., IV SA/Wa 2018/06, LEX nr 310877);

"Decyzja w przedmiocie warunków zabudowy nie może dotyczyć legalizacji funkcjonowania inwestycji istniejących (już zrealizowanych)." (wyrok WSA z dnia 1 lipca 2005 r., IV SA/Wa 185/05, LEX nr 190612).

Skład sędziowski NSA orzekający w niniejszej sprawie nie znajduje żadnych przesłanek, aby rozważać odstąpienie od tej linii wykładni art.59 u.plan.zag.prz. Skarga kasacyjna nie przedstawiła przekonujących argumentów dla poparcia takiej tezy i nie ustosunkowuje się do dotychczasowego stanowiska judykatury. Trafnie zaś zauważono, że "ustalanie warunków staje się na tym etapie procesu inwestycyjnego bezprzedmiotowe" (wyrok WSA z dnia 15 grudnia 2006 r., IV SA/Wa 1841/06 LEX nr 308033).

Skarga kasacyjna zarzuciła Sądowi I instancji, że nie zweryfikował stanowiska organu II. instancji, akceptującego legitymację M. J.-M., P. G. oraz A. J. do wniesienia odwołania.

Po pierwsze, zarzut skargi kasacyjnej iż "Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach nie wskazał w uzasadnieniu skarżonego wyroku konkretnego przepisu chroniącego interes prawny odwołujących się" został nieprawidłowo sformułowany. Wskazanie tego przepisu należało do organów administracyjnych, których sąd administracyjny jedynie kontroluje, bez ich zastępowania.

Po drugie, odwołujący się P. G. uczestniczył w charakterze strony w postępowaniu przed organem I. instancji, co wyraźnie zaznaczył Wójt Gminy M. w pierwszej części uzasadnienia decyzji wydanej w sprawie w I. instancji. W tej sytuacji podważanie prawa do wniesienia odwołania osoby, której pozycja strony została zaakceptowana w postępowaniu przed organem I. instancji stanowiłoby odstępstwo od utrwalonych standardów procedury administracyjnej, zgodnie z którymi osoby dopuszczone do udziału w postępowaniu mogą być z niego wykluczone tylko z ważnych powodów. Tym bardziej więc usprawiedliwione było akceptowanie przez Sąd I instancji rozpatrzenia skargi P. G. (i na tej samej zasadzie M. J.-M. i A. J.).

Po trzecie, prawdą jest, że Sąd I instancji wyraźnie stwierdził, że akceptuje samo tylko uprawdopodobnienie interesu prawnego wnoszących odwołanie do organu II. instancji, ale prawdą jest też, że ani w toku postępowania odwoławczego, ani w skardze do Sądu I instancji, ani w skardze kasacyjnej strona przeciwna nie przedstawiła przekonujących dowodów przeciwnych, tj. nie wykazała że interes prawny tych osób nie jest zaangażowany w sprawę administracyjną , załatwianą przez organ administracyjny. Domniemanie, że inwestycja sąsiada może naruszać interes prawny właściciela działki i uzasadniać jego udział w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy dla budynku już istniejącego — jest wnioskowaniem uprawnionym. Art.63 ust.5 zd. 2 u.plan.zag.prz. (przeniesienie decyzji) i art.28 ust.2 Pr.bud. (pozwolenie na budowę) zawężają krąg osób mogących uczestniczyć w postępowaniu w charakterze strony. Z braku takiego ustawowego zastrzeżenia uzasadnione jest akceptowanie szerszego katalogu osób mających prawo uczestniczyć jako strony, korzystające w pełnym zakresie z uprawnień procesowych strony, w postępowaniu poprzedzającym wydanie decyzji o ustaleniu warunków zabudowy, szczególnie w tych gminach, które brak miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego muszą rekompensować w decyzji o warunkach zabudowy. Uzasadnione jest wiązanie interesu prawnego w rozumieniu art.28 K.p.a. z prawem własności i przyjmowaniem (obalanego) domniemania, że interes prawny właściciela (i innej osoby mającej tytuł prawny do działki) może być naruszony przez prace budowlane zamierzone na sąsiedniej działce.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art.184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz.1270 ze zm.).