Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1416/06
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2006-12-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6140 Nadanie stopnia i tytułu naukowego oraz potwierdzenie równoznaczności dyplomów, świadectw i tytułów
Hasła tematyczne: Stopnie i tytuły naukowe
Skarżony organ: Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 184
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Runge - Lissowska Sędziowie NSA Małgorzata Pocztarek Zbigniew Rausz (spr.) Protokolant Michał Zawadzki po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2006 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej E. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 maja 2006 r. sygn. akt I SA/Wa 2227/05 w sprawie ze skargi E. S. na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy nadania stopnia naukowego doktora habilitowanego oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 30 maja 2006 r. sygn. akt I SA/Wa 2227/05 oddalił skargę E. S. na decyzję Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z [...] nr [...] w przedmiocie nadania stopnia naukowego doktora habilitowanego.

W uzasadnieniu wyroku Sąd podniósł, że decyzją z dnia [...] Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów utrzymała w mocy własną decyzję z [...] nr [...] odmawiającą zatwierdzenia uchwały Rady Wydziału Prawa, Prawa Kanonicznego i Administracji Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego z [...] o nadaniu ks. dr. E. S. stopnia naukowego doktora habilitowanego nauk prawnych w zakresie prawa kanonicznego.

Z akt sprawy wynika, że Rada Wydziału Prawa, Prawa Kanonicznego i Administracji Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego przedstawiła do zatwierdzenia przez Centralną Komisję uchwałę z [...] o nadaniu ks. dr. E. S. stopnia naukowego doktora habilitowanego nauk prawnych w zakresie prawa kanonicznego.

W przedmiocie wniosku Rady Wydziału przedstawione zostały dwie opinie recenzentów powołanych przez Centralną Komisję: pozytywna prof. Michała Pietrzaka oraz negatywna ks. prof. dr. hab. W. G. Sekcja Nauk Humanistycznych i Społecznych Centralnej Komisji na posiedzeniu w dniu 7 kwietnia 2004 r. w wyniku głosowania tajnego opowiedziała się przeciw zatwierdzeniu uchwały Rady Wydziału (8 głosów za zatwierdzeniem uchwały, 27 głosów przeciw, przy 2 głosach wstrzymujących się). Na posiedzeniu Prezydium Centralnej Komisji w dniu [...] Przewodniczący Sekcji Nauk Humanistycznych i Społecznych poinformował, że Sekcja po wysłuchaniu opinii recenzentów i po dyskusji, potwierdziła stanowisko autora opinii negatywnej i w głosowaniu tajnym opowiedziała się przeciw zatwierdzeniu uchwały Rady Wydziału. Po przeprowadzeniu dyskusji Prezydium Centralnej Komisji przyjęło w wyniku głosowania tajnego (1 głos tak, 10 nie) decyzję o odmowie zatwierdzenia uchwały Rady Wydziału. Decyzją z [...] Centralna Komisja odmówiła zatwierdzenia uchwały o nadaniu ks. dr. E. S. stopnia naukowego doktora habilitowanego nauk prawnych w zakresie prawa kanonicznego.

W uzasadnieniu decyzji Centralna Komisja podała, że wynik głosowania w Sekcji wykazał, iż większość jej członków nie znalazła wystarczających podstaw do uznania, że rozprawa habilitacyjna stanowi znaczny wkład w rozwój dyscypliny naukowej, której dotyczy przewód habilitacyjny i że spełnia ona wymagania określone w art. 15 ust. 1 ustawy z 12 września 1990 r. o tytule naukowym i stopniach naukowych (Dz.U. Nr 65, poz. 386 ze zm.). Komisja stwierdziła, że rozprawę habilitacyjną stanowi zmienione i poszerzone wydanie wcześniej wydanej książki ks. dr. E. S., przy czym dodany nowy rozdział pt. "Działalność charytatywna władz państwowych w świetle prawa polskiego oraz niektóre obszary potencjalnej współpracy z Kościołem" wykracza jak wskazuje jeden z recenzentów Centralnej Komisji, poza obszar badawczy określony w tytule rozprawy habilitacyjnej.

W toku oceny zwrócono uwagę na nieporadność w posługiwaniu się terminologią prawniczą. W ocenie Komisji brak ścisłego języka prawniczego stanowi istotną wadę rozprawy habilitacyjnej w sytuacji, gdy jej autor ubiega się o stopień naukowy doktora habilitowanego w zakresie nauk prawnych. Poza tym rozprawa ma poważne luki źródłowe i uchybienia natury merytorycznej. W obecnym stanie nie spełnia podstawowego warunku ustawy, w myśl którego powinna stanowić odpowiedni wkład w rozwój nauk prawnych, w tym prawa kanonicznego. Habilitant jest autorem trzech innych rozpraw, które też cechuje niedbałość metodologiczna. Habilitant nie opublikował ani jednej pracy w ogólnopolskich pismach naukowych o profilu kanonicznym. Nadto wskazano na naruszenie ustawowego trybu postępowania w przewodach habilitacyjnych polegające na braku uchwały Rady Wydziału o wszczęciu przewodu habilitacyjnego. W tym stanie rzeczy Centralna Komisja uznała za uzasadnione negatywne stanowisko Sekcji w przedmiocie niezatwierdzenia uchwały Rady Wydziału.

Rada Wydziału w dniu 30 lipca 2004 r. złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy podkreślając, że wszystkie trzy recenzje rozprawy habilitacyjnej sporządzone w trakcie przewodu habilitacyjnego zawierały wprawdzie oceny krytyczne naukowo, lecz były jednoznacznie pozytywne. Natomiast dwaj recenzenci Centralnej Komisji różnią się w swoich opiniach, przy czym recenzent, który przygotował opinię negatywną nie odniósł się do opinii recenzentów Rady Wydziału, nie mniej wyrażał w swojej opinii pozytywną ocenę rozprawy habilitacyjnej.

Negatywna ocena dorobku Habilitanta, zdaniem Rady Wydziału nie znajduje uzasadnienia w świetle opinii recenzentów sformułowanych w toku przewodu habilitacyjnego.

W toku ponownego rozpatrzenia sprawy Sekcja Nauk Humanistycznych i Społecznych uzyskała opinię kolejnego recenzenta, który udzielił poparcia wnioskowi Rady Wydziału o zatwierdzenie uchwały o nadaniu ks. dr. E. S. stopnia naukowego doktora habilitowanego nauk prawnych w zakresie prawa kanonicznego. Na posiedzeniu w dniu 6 kwietnia 2005 r. z udziałem recenzentów Rady Wydziału, po zapoznaniu się z wnioskiem o ponowne rozpoznanie sprawy i po wysłuchaniu opinii recenzentów Centralnej Komisji oraz po przeprowadzeniu dyskusji, Sekcja Nauk Humanistycznych i Społecznych wypowiedziała się przeciw uchyleniu i zmianie decyzji Centralnej Komisji o odmowie zatwierdzenia uchwały o nadaniu ks. dr. E. S. stopnia naukowego doktora habilitowanego. Za uchyleniem i zmianą decyzji w głosowaniu tajnym opowiedziało się 12 osób, przeciw było 15, natomiast 7 osób wstrzymało się od głosu. Wobec faktu, że po pozytywnej opinii recenzenta wynik głosowania w Sekcji był negatywny postanowiono powołać kolejnych dwóch recenzentów, którzy przedstawili opinie odmawiające poparcia wniosku Rady Wydziału.

Na ponownym posiedzeniu Sekcji w dniu 7 września 2005 r., o którym powiadomiono recenzentów Rady Wydziału po przeprowadzeniu dyskusji, w głosowaniu tajnym, za uchyleniem i zmianą decyzji Centralnej Komisji opowiedziało się 10 osób, 16 było przeciw a 6 osób wstrzymało się od głosu. Prezydium Komisji na posiedzeniu w dniu [...] po zapoznaniu się ze stanowiskiem Sekcji postanowiło w głosowaniu tajnym utrzymać w mocy poprzednią decyzję z [...] Prezydium Centralnej Komisji wzięło pod uwagę, że zasadnicze przyczyny odmowy zatwierdzenia uchwały Rady Wydziału były następujące: po pierwsze rozprawą habilitacyjną była poszerzona książka Habilitanta wydana kilka lat wcześniej pod innym tytułem. W rozprawie tej razi nieporadność w posługiwaniu się terminologią prawniczą, co w pracach naukowych tej rangi co rozprawa habilitacyjna jest niedopuszczalne. Po drugie w dorobku naukowym ks. dr. E. S. brak jest publikacji ogłoszonych w ogólnokrajowych kanonicznych czasopismach naukowych. W opiniach recenzentów przeważa stanowisko odmowne wobec wniosku Rady Wydziału. W dyskusji w ramach posiedzenia Sekcji potwierdzone zostało, że rozprawa habilitacyjna ks. dr. E. S. nie spełnia określonych wymogami ustawy kryteriów zaawansowanego dzieła naukowego. Autor nie wykazał się niezbędną umiejętnością posługiwania się terminologią prawniczą. Ponadto rozprawa nie jest wolna od wielu ułomności metodologicznych i merytorycznych. W dorobku towarzyszącym rozprawie brak jest publikacji przyczyniających się znacząco do rozwoju nauki, przeważają zdecydowanie krótkie opracowania popularne.

Decyzją ostateczną z [...] Centralna Komisja postanowiła utrzymać w mocy swoją decyzję z [...] odmawiającą zatwierdzenia uchwały Rady Wydziału o nadaniu ks. dr. E. S. stopnia naukowego doktora habilitowanego. W uzasadnieniu decyzji wskazano na przeprowadzoną dyskusję nad wnioskiem oraz wyniki głosowania w Sekcji Nauk Humanistycznych i Społecznych oraz w Prezydium Centralnej Komisji, które świadczą, że argumenty podniesione w wystąpieniu o ponowne rozpoznanie sprawy nie pozwalają nadal na uznanie, iż rozprawa habilitacyjna stanowi znaczący wkład w rozwój dyscypliny prawo kanoniczne, wymagany zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o tytule naukowym i stopniach naukowych. Podstawą przeprowadzonego przez Radę Wydziału przewodu habilitacyjnego stała się ogłoszona drukiem w 1993 r. książka "Obowiązki proboszcza wobec ubogich i chorych według kościelnego ustawodawstwa partykularnego w Polsce w latach 1919–1939" po siedmiu latach wznowiona pod postacią poszerzonego wydania i pod nowym tytułem "Odpowiedzialność Kościoła za ubogich i chorych w Polsce międzywojennej". Praca ta nie odpowiada kryteriom ustawowym i nie może być uznana jako wartościowa naukowo, oryginalna i wnosząca nowe ustalenia do nauki w zakresie prawa kanonicznego. Wykazali to dobitnie trzej spośród recenzentów powołanych przez Centralną Komisję, których opinie podzieliła Sekcja. Podtrzymany został wcześniejszy zarzut braku niezbędnej umiejętności Autora w posługiwaniu się terminologią prawniczą. Razi też język rozprawy bliższy raczej teologii pastoralnej aniżeli prawu kanonicznemu. Praca ta nie jest wolna od poważnych błędów merytorycznych niedopuszczalnych w każdej pracy naukowej, a zwłaszcza w rozprawie habilitacyjnej. Autor nie opublikował ani jednej pracy w ogólnopolskich pismach naukowych o profilu kanonicznym. Dotychczasowe publikacje to opracowania bądź mieszczące się w pracy habilitacyjnej, bądź też krótkie opracowania o charakterze popularnym, często sprawozdawczym. Uznanie tych i podobnych publikacji za znaczący element dorobku naukowego, jak i publikujących je wydawnictw jako periodyków "zachowujących charakter uznanego w Polsce forum naukowego" jest całkowicie nieuzasadnione. Ani zawartość tych publikacji, ani też sposób ich prezentacji nie daje podstaw by uznać, że mamy do czynienia ze znaczącym dorobkiem naukowym, o którym mowa w art. 14 ustawy. W tym stanie rzeczy Prezydium Centralnej Komisji uznało za uzasadnione stanowisko Sekcji sprzeciwiające się uchyleniu decyzji o odmowie zatwierdzenia przedmiotowej uchwały.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Centralnej Komisji ks. dr E. S. zarzucił naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 7 i art. 77 k.p.a. przez niewyjaśnienie w sposób wyczerpujący stanu faktycznego i nierozpoznanie całego materiału dowodowego a także naruszenie art. 15 ust. 1 ustawy o tytułach naukowych i stopniach naukowych przez przyjęcie, że dorobek naukowy skarżącego oraz jego rozprawa habilitacyjna nie stanowią znacznego wkładu w rozwój dyscypliny naukowej prawo kanoniczne.

W uzasadnieniu skargi wskazano, że Centralna Komisja nie wyjaśniła w sposób dostatecznie jasny i precyzyjny, które z recenzji zadecydowały o merytorycznym rozstrzygnięciu sprawy. Pominięto treść pozytywnych recenzji pracy habilitacyjnej i dorobku naukowego skarżącego. Budzi to wątpliwości zwłaszcza ze względu na fakt, że treść i oceny zawarte w opiniach są skrajnie różne. Rozprawę habilitacyjną oraz dorobek naukowy oceniało łącznie ośmiu recenzentów w tym tylko trzy opinie były negatywne i pochodziły od księży profesorów pracujących na Uniwersytecie Stefana Kardynała Wyszyńskiego. Nie znajduje też uzasadnienia zarzut braku dorobku naukowego skarżącego. Do wniosku o zatwierdzenie uchwały Rady Wydziału dołączono listę artykułów naukowych obejmującą 40 pozycji. Tylko 8 z nich nie jest obszernych ze względu na limit nałożony przez redakcję. Tematyka dorobku naukowego wykracza znacząco poza zakres pracy habilitacyjnej.

W odpowiedzi na skargę Centralna Komisja wniosła o jej odrzucenie z powodu niezachowania terminu do wniesienia skargi, ewentualnie o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie uznał skargi za zasadną.

Na początku swych rozważań Sąd stwierdził, że brak jest podstaw do odrzucenia skargi z powodu uchybienia terminu do jej wniesienia o co wniosła Centralna Komisja. Jak wynika z potwierdzenia odbioru, decyzja ostateczna została doręczona skarżącemu 13 października 2005 r. Trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi upływał 12 listopada 2005 r., który był dniem wolnym od pracy. Zatem wniesienie skargi 13 listopada 2005 r. nastąpiło z zachowaniem ustawowego terminu.

Zdaniem Sądu skarga nie mogła być jednak uwzględniona z uwagi na to, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Sąd podkreślił, że na rozstrzygnięcie sprawy przez sąd administracyjny nie mają także wpływu zdarzenia pozaprawne (nieznajdujące uregulowania w przepisach prawa) oraz fakty niemające odzwierciedlenia w dokumentach znajdujących się w aktach sprawy. Z tych względów Sąd nie mógł oceniać tych okoliczności związanych z wyborem recenzentów przez Centralną Komisję, które dotyczą ich zatrudnienia. Wszyscy recenzenci zostali wybrani spośród osób, o których mowa w art. 18 ust. 4 ustawy z 12 września 1990 r. o tytule naukowym i stopniach naukowych (Dz.U. Nr 65, poz. 38b ze zm.). Zarzut skargi, że dwaj z recenzentów to osoby, które już poprzednio negatywnie zaopiniowały dorobek skarżącego nie znajduje potwierdzenia w materiale dowodowym. Postępowanie w sprawie zatwierdzenia uchwały Rady Wydziału Prawa, Prawa Kanonicznego i Administracji Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego z [...] o nadaniu E. S. stopnia naukowego doktora habilitowanego nauk prawnych w zakresie prawa kanonicznego podlegało przepisom powołanej wyżej ustawy z 12 września 1990 r. o tytule naukowym i stopniach naukowych w zw. z art. 51 ust. 1 ustawy z 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz.U. Nr 65, poz. 595). Zgodnie z art. 29 ust. 1 ustawy z 12 września w zakresie nieuregulowanym w tej ustawie stosuje się odpowiednio przepisy k.p.a. Oprócz powyższych uregulowań znajdują zastosowanie postanowienia statutu Centralnej Komisji. Postępowanie w sprawach o nadanie tytułu naukowego oraz stopni naukowych cechuje odrębność związana ze specyfiką tych spraw. Wynika stąd ograniczony zakres kontroli sądu administracyjnego, który nie jest upoważniony do merytorycznej kontroli recenzji stanowiących podstawę decyzji Centralnej Komisji (por. wyrok Sądu Najwyższego z 26 czerwca 1996 r. sygn. akt III ARN 86/95, OSNAP 1996/21/315). Kontrola sądu administracyjnego ogranicza się do stwierdzenia, czy w postępowaniu przed Centralną Komisją jej organy nie naruszyły uprawnień stron postępowania oraz czy dochowały nałożonych na nie obowiązków wynikających z przepisów ustawy i statutu Centralnej Komisji. W tej sprawie Sąd stwierdził, że w postępowaniu o zatwierdzenie przedmiotowej uchwały Rady Wydziału Prawa, Prawa Kanonicznego i Administracji Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego z [...] zostały dochowane wymagania, jakie przewidują przepisy ustawy i statutu jak również nie uchybiono przepisom k.p.a.

Nie ma zdaniem Sądu podstaw do uwzględnienia zarzutu skargi, że przy wydaniu zaskarżonej decyzji nie zachowano obiektywizmu i nie wyjaśniono w sposób dostateczny motywów rozstrzygnięcia. Podstawą decyzji odmawiającej zatwierdzenia uchwały Rady Wydziału były negatywne opinie recenzentów prawidłowo powołanych przez Centralną Komisję. W przedmiocie wniosku o zatwierdzenie uchwały o nadaniu ks. dr. E. S. stopnia naukowego doktora habilitowanego przedstawiono Centralnej Komisji pięć opinii, z których tylko dwie były pozytywne, natomiast trzy pozostałe negatywnie opiniowały wniosek. Autorzy tych opinii (ks. prof. dr hab. W. G., ks. prof. dr hab. R. S. i ks. prof. dr hab. J. M.) wskazali na błędy metodologiczne, a także merytoryczne, rozprawy habilitacyjnej, brak uwzględnienia metody historycznej i porównawczej, braki w posługiwaniu się przez autora terminologią prawniczą, niewystarczający pozostały dorobek naukowy mający charakter bardziej popularyzatorski, niż naukowy, co w opinii recenzentów nie daje podstaw do uznania, iż stanowi ona znaczny wkład autora w rozwój nauki prawa kanonicznego. Prof. dr M. Pi. opowiadając się za zatwierdzeniem uchwały Rady Wydziału stwierdził, że rozprawa habilitacyjna stanowi dojrzałe i wartościowe osiągnięcie naukowe, a pozostały dorobek Habilitanta określił jako pokaźny ilościowo, znaczący i wartościowy jakościowo. Recenzent zgodził się z krytycznymi uwagami dotyczącymi terminologii zastosowanej w tytule rozprawy habilitacyjnej.

Także inny recenzent prof. dr hab. M. K., który wydał pozytywną opinię dostrzegł również mankamenty rozprawy habilitacyjnej związane z terminologią, a także wskazał na nieadekwatność treści rozdziału V wobec tytułu rozprawy.

W wyniku trzykrotnego (w dniach 7 kwietnia 2004 r., 6 kwietnia 2005 r. i 7 września 2005 r.) rozpatrzenia wniosku Rady Wydziału na posiedzeniu Sekcji Nauk Humanistycznych i Społecznych, po dyskusji z udziałem recenzentów, w tym także recenzentów Rady Wydziału, bezwzględna większość członków Sekcji, w głosowaniach tajnych, opowiedziała się przeciw wnioskowi Rady Wydziału. Taki sam wynik dało głosowanie w gronie Prezydium Centralnej Komisji. Nie można zatem twierdzić, że zaskarżona decyzja jest bezpośrednim wynikiem wyłącznie negatywnych opinii recenzentów i jako taka jest stronnicza. W postępowaniu przed Centralną Komisją walor dowodu mają zarówno opinie recenzentów Centralnej Komisji jak i recenzje złożone w toku przewodu habilitacyjnego (por. wyrok NSA z 6 października 1993 r. sygn. akt I VA 1270/93 OSP 1994/7/131 oraz wyrok NSA z 25 maja 2001 sygn. akt I VA 1767/00 niepubl.).W niniejszej sprawie, zdaniem Sądu, zasada ta miała w pełni zastosowanie, świadczy o tym fakt, że recenzenci Centralnej Komisji nawiązywali w swych opiniach do treści recenzji z przewodu habilitacyjnego, a poza tym recenzenci Rady Wydziału uczestniczyli w posiedzeniach Sekcji. W tej sytuacji Sąd uznał, że decyzja Centralnej Komisji została wydana w oparciu o całokształt materiału dowodowego sprawy, zatem bezzasadny jest zarzut naruszenia art. 7 i 77 k.p.a. z powodu niewyjaśnienia w wyczerpujący sposób wszystkich okoliczności sprawy. Nie ma przy tym znaczenia brak przytoczenia w uzasadnieniu decyzji Centralnej Komisji pozytywnych treści opinii recenzentów. W wyroku z 7 października 1999 r. sygn. akt I SA 813/99 (LEX nr 46279) NSA stwierdził, że ograniczone uzasadnienie decyzji Centralnej Komisji nie stanowi naruszenia prawa, gdyż są to decyzje organu kolegialnego podejmowane w głosowaniu tajnym. Wyników tajnego głosowania zaś nie można przedstawiać w formie uzasadnienia o jakim mowa w k.p.a., którego przepisy, w tym art. 107 § 3 miały w przedmiotowym postępowaniu tylko "odpowiednie" zastosowanie i tylko w zakresie nieuregulowanym w ustawie. Sąd orzekający w tej sprawie pogląd ten w pełni podzielił. Zatem w ocenie Sądu zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z prawem.

Od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę kasacyjną – uzupełnioną pismem z dnia 26 lipca 2006 r. w zakresie uzasadnienia podstaw kasacji – złożył ks. dr E. S. reprezentowany przez adwokata J. D. zaskarżając wyrok ten w całości.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono:

1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie poprzez naruszenie art. 15 ustawy z 1990 r. o tytule naukowym i stopniach naukowych w drodze nieuzasadnionego przyjęcia, iż dorobek naukowy skarżącego oraz przedstawiona przez niego praca habilitacyjna nie są znaczne i nie stanowią znacznego wkładu w rozwój dyscypliny, a tym samym nie uzasadniają uwzględnienia wniosku Rady Wydziału Prawa, Prawa Kanonicznego i Administracji KUL w Lublinie o zatwierdzenie uchwały z dnia [...] o nadaniu skarżącemu stopnia naukowego doktora habilitowanego nauk prawnych w zakresie prawa kanonicznego, mimo tego, iż zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, w szczególności opinie recenzentów przemawiają za odmiennym zastosowaniem wskazanego przepisu ustawy,

2) naruszenie przepisów postępowania w sposób, który miał wpływ na wynik sprawy, poprzez nieuwzględnienie skargi, mimo iż postępowanie administracyjne zakończone wydaniem zaskarżonej decyzji Centralnej Komisji do spraw Stopni i Tytułów z [...] prowadzone było z naruszeniem przepisów postępowania, tj. art. 7 oraz 77 k.p.a.

W związku z powyższym wniesiono o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.

Skarżący zaznaczył, że Sąd ma kompetencje do stwierdzenia, czy decyzja Komisji jest lub nie jest merytorycznie wadliwa, co nie oznacza ingerencji w treść recenzji stanowiących podstawę wydania decyzji, lecz w treść skarżonego rozstrzygnięcia, będącego wynikiem wadliwego zastosowania przepisu art. 15 i nin. ustawy z 1990 r. o tytule naukowym i stopniach naukowych. W sprawie dorobku naukowego i rozprawy habilitacyjnej skarżącego wypowiedziało się łącznie ośmiu recenzentów, przy czym pięciu zaopiniowało pozytywnie, zaś trzech negatywnie. Zatem już sama przewaga liczebna opinii pozytywnych uzasadnia stwierdzenie, iż art. 15 ustawy został zastosowany wadliwie, poprzez nieuznanie dorobku i rozprawy skarżącego za uzasadniające uwzględnienie wniosku Rady Wydziału o nadanie stopnia doktora habilitowanego, wbrew przeważającym pozytywnym opiniom recenzentów. Nadto opinie, które w ostatecznym wydźwięku miały charakter negatywny, oprócz uwag krytycznych, wskazywały również na niewątpliwe walory naukowe dorobku i rozprawy skarżącego. Okoliczność ta nie została uwzględniona. Pominięcie tych okoliczności spowodowało w istocie naruszenie prawa materialnego w postaci art. 15 nin. ustawy z 1990 r. o tytule naukowym i stopniach naukowych, co uzasadnia podniesienie tej okoliczności jako podstawy niniejszej skargi kasacyjnej.

W przedmiotowej sprawie ustalony przez Sąd stan faktyczny i zgromadzony w toku postępowania materiał dowodowy uzasadniał w całości twierdzenie strony skarżącej o naruszeniu przez organ przepisów postępowania administracyjnego w szczególności art. 7 i 77 k.p.a.

W ocenie skarżącego niewątpliwym jest naruszenie przez organ zasady obiektywizmu w toku postępowania, co winno podlegać kontroli Sądu. Opinie recenzentów są bowiem niejako opiniami specjalistów i w głównej mierze stanowią o powodzeniu procesu nadania stopnia naukowego, oparcie w sposób wybiórczy rozstrzygnięcia na tych z nich, które opiniują dorobek negatywnie a przy tym są w mniejszości, jest oczywistym naruszeniem zasady obiektywizmu. Zdaniem skarżącego decyzje Komisji nie mogą być uzasadniane w sposób wykluczający całkowicie możliwość kontroli. Tajność głosowania nie może skutkować uniemożliwieniem polemiki z rozstrzygnięciem, które przecież jest ostatecznie przez tenże organ kolegialny formułowane. Zatem odpowiednie stosowanie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego nie zwalnia organu od dochowania podstawowych wymogów, warunkujących kontrolę przestrzegania przez organ przepisów postępowania i właściwego zastosowania prawa materialnego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Dokonując oceny zasadności wniesionej przez E. S. skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 30 maja 2006 r., o którym wyżej mowa Naczelny Sąd Administracyjny doszedł do przekonania, że skarga ta nie ma usprawiedliwionych podstaw.

Jak wynika z ustawy z 12 września 1990 r. o tytule naukowym i stopniach naukowych (Dz.U. Nr 65, poz. 386 ze zm.) – przepisy tej ustawy miały zastosowanie w sprawie niniejszej – która regulowała postępowanie w sprawach o nadanie tytułu naukowego i stopni naukowych (przed wejściem w życie ustawy z 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki) postępowanie o nadanie tytułu naukowego i stopni naukowych cechuje pewna odrębność w stosunku do postępowania prowadzonego wprost na podstawie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 29 ust. 1 omawianej ustawy w postępowaniach tego rodzaju przepisy k.p.a. mają odpowiednie zastosowanie. Odrębność postępowania w sprawach o nadanie tytułu naukowego i stopni naukowych polega zwłaszcza na sposobie podejmowania przez Prezydium Centralnej Komisji, która jest organem kolegialnym, decyzji kończącej ostatecznie sprawy nadania stopnia naukowego lub przedstawienia do tytułu naukowego. Decyzje te są wynikiem tajnego głosowania. Podejmowanie przez Prezydium Centralnej Komisji decyzji w głosowaniu tajnym nie może oznaczać jednak dowolności w rozstrzyganiu sprawy. Postępowanie bowiem przed Centralną Komisją mimo swej specyfiki jest postępowaniem administracyjnym i stosuje się w nim jak zaznaczono poprzez art. 29 ust. 1 odpowiednio przepisy k.p.a. w zakresie nieuregulowanym ustawą. Nie ulega wątpliwości, że mają tu zastosowanie przepisy art. 77 § 1 i 80 k.p.a., zgodnie z którymi organ administracji publicznej – a takim w zakresie określonym ustawą jest Centralna Komisja – jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy a ocena czy dana okoliczność została udowodniona winna być wynikiem analizy całokształtu materiału dowodowego. Przenosząc obowiązek wynikający z przytoczonych przepisów k.p.a. na grunt postępowania w sprawach o nadanie tytułu naukowego i stopni naukowych stwierdzić należy, że obowiązek ten ciąży na Prezydium Centralnej Komisji, która jest organem wydającym decyzję kończącą ostatecznie postępowanie w sprawie. Ten zatem organ obowiązany jest dokonać samodzielnej oceny całokształtu materiału dowodowego zebranego w sprawie a następnie wydać stosowną decyzję. Jakkolwiek rozstrzygnięcie podejmowane przez Prezydium Centralnej Komisji zapada w głosowaniu tajnym to jednak winno ono znaleźć odzwierciedlenie w dokumentacji sprawy obrazującej przebieg postępowania przed Centralną Komisją a następnie w uzasadnieniu decyzji, przy czym uzasadnienie decyzji z uwagi na sposób jej podejmowania przez Prezydium Centralnej Komisji – w głosowaniu tajnym – siłą rzeczy nie może w pełni odpowiadać wymogom przewidzianym w art. 107 § 3 k.p.a. W rozpoznawanej sprawie Sąd I instancji nie dopatrzył się, iżby rozstrzygnięcie wydane w tej sprawie przez Prezydium Centralnej Komisji w zaskarżonej decyzji zapadło z naruszeniem prawa i stanowisko to zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego należy w świetle materiału dokumentacyjnego sprawy podzielić. Zgodnie z art. 1 ustawy z 25 sierpnia 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

W sprawach o nadanie stopni naukowych oraz tytułu naukowego, w których ocena dorobku naukowego kandydata – także jak w tym przypadku rozprawy habilitacyjnej – pod kątem spełnienia wymogów stawianych przez ustawę wymaga specjalistycznej wiedzy Sąd Administracyjny sprawuje swą kontrolę jedynie w zakresie badania legalności decyzji Centralnej Komisji kończącej postępowanie w sprawie o nadanie stopnia naukowego lub tytułu naukowego, to znaczy czy decyzja ta została wydana zgodnie z przepisami ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz przepisami wykonawczymi do tej ustawy regulującymi tryb i zasady postępowania w tego rodzaju sprawach. Nie jest natomiast rolą Sądu Administracyjnego – bo w tym przypadku być nie może – wkraczanie w merytoryczną ocenę dorobku naukowego i rozprawy habilitacyjnej osoby ubiegającej się o nadanie stopnia naukowego dokonaną w toku postępowania o nadanie stopnia naukowego zarówno w recenzjach naukowych jak i stanowisku Sekcji Centralnej Komisji zawierającym propozycję rozstrzygnięcia sprawy dla Prezydium Centralnej Komisji. W związku z tym za chybiony uznać należy postawiony w podstawie kasacyjnej wniesionej przez E. S. skargi kasacyjnej zarzut naruszenia przez zaskarżony wyrok art. 15 ustawy z 12 września 1990 r. o tytule naukowym i stopniach naukowych. Sąd bowiem nie był uprawniony do dokonania merytorycznej oceny zarówno rozprawy habilitacyjnej jak i dorobku naukowego skarżącego w zakresie czy odpowiadają wymogom powołanego wyżej przepisu a tego w istocie od Sądu domagał się skarżący. Natomiast na podstawie dokumentacji sprawy można stwierdzić, iż przebieg postępowania przed Centralną Komisją był zgodny z wymogami cyt. ustawy z 12 września 1990 r. o tytule naukowym i stopniach naukowych oraz Statutu Centralnej Komisji.

Rozstrzygnięcie Centralnej Komisji zawarte w decyzji stanowiącej przedmiot skargi sądowoadministracyjnej jakkolwiek podjęte w głosowaniu tajnym znajduje swe odbicie w materiale dowodowym sprawy. Nie jest też zasadny podnoszony w skardze kasacyjnej zarzut, że w postępowaniu administracyjnym toczącym się przed Centralną Komisją doszło do naruszenia zasady obiektywizmu. W trakcie ponownego rozpatrywania sprawy E. S. przed Centralną Komisją, kiedy mimo pozytywnej dla Habilitanta opinii powołanego na tym etapie recenzenta Sekcja Nauk Humanistycznych i Społecznych podjęła negatywną dla niego uchwałę, Prezydium Centralnej Komisji powołało dwóch kolejnych recenzentów. Ich opinie były jednoznacznie negatywne. Na posiedzeniu Sekcji w dniach 6 i 7 września 2005 r. gdzie powtórnie omawiana była sprawa habilitacji E. S. doszło do wymiany poglądów między recenzentami Rady Wydziału – których opinie były pozytywne dla skarżącego – a niektórymi recenzentami Centralnej Komisji negatywnie opiniującymi zarówno rozprawę habilitacyjną jak i dorobek naukowy kandydata do stopnia naukowego doktora habilitowanego. Wynik głosowania Sekcji – której członkami są naukowcy merytorycznie przygotowani do rozpatrzenia sprawy habilitacji z określonej dziedziny wchodzącej w zakres właściwości Sekcji – wskazuje, że przeważyły racje prezentowane w opiniach negatywnych, mimo iż na tym posiedzeniu omawiane były wszystkie recenzje a więc i te pozytywne dla zainteresowanego. Prezydium Centralnej Komisji na posiedzeniu w dniu [...] po zapoznaniu się z przebiegiem prac Sekcji Nauk Humanistycznych i Społecznych oraz jej stanowiskiem, po przeprowadzeniu dyskusji podzieliło stanowisko zaprezentowane w uchwale Sekcji o braku podstaw do uchylenia poprzedniej decyzji Centralnej Komisji z [...] odmawiającej zatwierdzenia uchwały Rady Wydziału Prawa, Prawa Kanonicznego i Administracji KUL o nadanie E. S. stopnia naukowego dr. habilitowanego. Niewątpliwym jest zatem, iż cały zgromadzony w postępowaniu przed Centralną Komisją materiał dowodowy został oceniony przez jej organy uprawnione do rozpatrywania spraw dotyczących stopni naukowych. W związku z tym nie można twierdzić, iż postępowanie przed Centralną Komisją zostało przeprowadzone z naruszeniem postanowień art. 7 i art. 77 k.p.a. a Wojewódzki Sąd Administracyjny kontrolując legalność wydanej w tym postępowaniu decyzji nie dostrzegł tego uchybienia.

Z tych względów skargę kasacyjną jako niezasadną należało na podstawie art. 184 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – odrzucić.