Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt II SA/Lu 998/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2017-04-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 153
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 137, art. 137
journal: Dz.U. 2014 poz 518
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jednolity.
article: art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Witold Falczyński, Sędziowie Sędzia WSA Jacek Czaja (sprawozdawca), Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz, Protokolant Sekretarz sądowy Agnieszka Wojtas, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2017 r. sprawy ze skargi E. R. na decyzję Wojewody z dnia [...] r., znak: [...], w przedmiocie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości I. oddala skargę; II. przyznaje [...] J. A. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie) kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) należnego podatku od towarów i usług.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r., znak: [...], Wojewoda, po rozpoznaniu odwołania G. L. oraz E. R. (dalej także: skarżący) od decyzji Starosty L. z dnia [...] r., znak: [...], w sprawie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości położonej w L. w pobliżu ul. [...], oznaczonej dawniej jako działki nr [...] i [...], a wchodzącej obecnie w obszar działek ewidencyjnych nr [...], [...], uchylił tę decyzję w części orzekającej o zwrocie nieruchomości oznaczonej jako projektowana działka nr [...], o powierzchni 0,0980 ha, stanowiącej część aktualnej działki nr [...], położonej w L. w pobliżu ul. [...] (pkt I oraz od pkt IV do pkt XI sentencji decyzji Starosty) oraz – w tym zakresie – odmówił zwrotu opisanej nieruchomości.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podkreślił, że po ponownym rozpoznaniu sprawy, organ pierwszej instancji opisaną decyzją orzekł o zwrocie na rzecz skarżącego części nieruchomości wywłaszczonej oznaczonej w dokumentacji geodezyjno-prawnej zarejestrowanej w ewidencji materiałów Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego prowadzonego przez Prezydenta Miasta L. pod nr [...] jako projektowana działka nr [...] o powierzchni 0,0980 ha. Rozstrzygając o zwrocie organ powołał się na ustalenia: planu realizacyjnego ogólnego zagospodarowania terenu osiedla "B. ", zatwierdzonego decyzją z dnia [...] r., znak: [...], planu realizacyjnego szczegółowego zagospodarowania terenu osiedla "B." zadanie II, III a, III b, zatwierdzonego decyzją z dnia [...] r., znak: [...] 1.[...]/4/83 oraz nieopatrzonej klauzulą zatwierdzenia kopii planu realizacyjnego ogólnego zagospodarowania terenu osiedla "B.". Jak stwierdził Starosta, w każdym z tych dokumentów planistycznych obszar aktualnej działki nr [...] położony był w linii intensywnej zabudowy. Działka ta miała stanowić część terenu wyodrębnionego funkcjonalnie poprzez otoczenie ciągami pieszymi i przeznaczonego pod realizację określonego zamierzenia. Na rysunku planu zatwierdzonego w 1980 r. teren położony w obszarze aktualnej działki nr [...], przeznaczony był pod dojazd wraz z miejscami parkingowymi, a także pod aleję pieszą. Cześć nieruchomości planowano pozostawić w stanie wolnym od zabudowy, jednak z rysunku planu wynika, że teren ten miał stanowić infrastrukturę obiektu oznaczonego na planie numerem porządkowym 12 i planowanych w jego najbliższym sąsiedztwie dwóch budynków jednokondygnacyjnych. Planowana zabudowa nie powstała, wobec czego – w ocenie Starosty – istniejący na nieruchomości teren wolny od zabudowy nie może być uznany za infrastrukturę obiektu, który nie został zrealizowany. Według rysunku planu szczegółowego zatwierdzonego w dniu [...] r. omawiany teren miał zostać zagospodarowany pod dojazd z miejscami parkingowymi oraz pod budowę klubu osiedlowego. W wyodrębnionym funkcjonalnie obszarze, którego część stanowi wywłaszczona nieruchomość, miały powstać również przychodnia rejonowa oraz apteka. Identyczne ustalenia zawiera przekazany rysunek ogólnego planu zagospodarowania, na którym brak jest klauzuli zatwierdzającej. Ponadto, mając na względzie ustalenia dokonane podczas oględzin, w trakcie których stwierdzono, że część wywłaszczonej nieruchomości, odpowiadająca projektowanej działce nr [...] stanowi teren niezabudowany, porośnięty trawą oraz założenia opisanych wyżej planów, w których teren ten przeznaczony był pod zabudowę, organ pierwszej instancji w punkcie I sentencji decyzji orzekł o zwrocie działki projektowanej nr [...] jako zbędnej na cel wywłaszczenia. Starosta L. odmówił jednocześnie zwrotu działek oznaczonych w dokumentacji numerami: [...] i [...], jako zajętych pod infrastrukturę osiedlową (asfaltowa uliczka, miejsca parkingowe) niezbędną do prawidłowego funkcjonowania osiedla. Odmawiając zwrotu działek nr [...] i [...] zajętych pod parking i zieleń, w ramach osiedla "Ł. " organ pierwszej instancji przytoczył wiążącą organy w niniejszej sprawie ocenę prawną zawartą w wyroku WSA w Lublinie z dnia 8 stycznia 2013 r. sygn., akt II SA/Lu 623/12 (pkt II sentencji).

Rozpatrując sprawę w trybie odwoławczym Wojewoda podkreślił, że nieprawidłowo organ pierwszej instancji orzekł o zwrocie na rzecz skarżącego działki o projektowanym nr [...] i powierzchni 0,0980 ha, z uwagi na jej zbędność na cel wywłaszczenia – budowę osiedla mieszkaniowego "B.". Rozstrzygnięcie to zostało bowiem wadliwie wydane w oparciu o dokumenty planistyczne, powstałe już po dacie wywłaszczenia – [...] r. Wojewoda stwierdził, że mając na uwadze dokumenty planistyczne istniejące w dacie wywłaszczenia oraz stan zagospodarowania wskazanej działki, uznać należy, że cel ten został zrealizowany, co uzasadnia odmowę zwrotu tej działki na rzecz skarżącego. Wojewoda podzielił natomiast w całości stanowisko organu pierwszej instancji, w części decyzji Starosty zakwestionowanej w odwołaniu skarżącego, dotyczącej odmowy zwrotu na jego rzecz działek oznaczonych w dokumentacji numerami: [...] i [...], jako zajętych pod infrastrukturę osiedlową (asfaltowa uliczka, miejsca parkingowe) niezbędną do prawidłowego funkcjonowania osiedla oraz działek nr [...] i [...], zagospodarowanych jako parking oraz tereny zielone.

W skardze na decyzję Wojewody skarżący wniósł o jej uchylenie zaskarżonej decyzji, z uwagi na naruszenie:

- art. 32 Konstytucji, przez dyskryminację skarżącego polegającą na odmowie zwrotu opisanych wyżej działek, w sytuacji, gdy sąsiadujące z nimi działki nr: [...], nr [...] i nr [...] zostały zwrócone byłym właścicielom;

- art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.; dalej: P.p.s.a), przez pominięcie wskazań, co do dalszego prowadzenia postępowania administracyjnego, zawartych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 3 października 2007 r., sygn. akt II SA/Lu 408/07;

- art. 136 ust. 3 w zw. z art. 137 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2014 r. poz. 518 ze zm.; dalej także: "u.g.n."), poprzez błędne uznanie, że nie zostały spełnione przesłanki pozwalające na zwrot wspomnianej nieruchomości na jego rzecz;

- art. 8 i art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23 ze zm.; dalej: "k.p.a."), poprzez naruszenie zasad postępowania określonych w tych przepisach.

W uzasadnieniu skargi skarżący podkreślił, że cel wywłaszczenia powinien być interpretowany ściśle, co oznacza, że jeśli opisana nieruchomość została wywłaszczona pod budowę osiedla mieszkaniowego "B.", to zrealizowanie na niej infrastruktury innego osiedla mieszkaniowego o nazwie "L.", świadczy o jej zbędności na cel wywłaszczenia. Do takiego wniosku prowadzi również to, że na działce nr [...] znajduje się ogólnodostępna zatoka parkingowa, co do której brak jest w aktach pozwolenia na budowę, zaś działki nr [...] oraz [...] stanowią tereny zielone, porośnięte są trawą i chwastami, co wyklucza realizację celu wywłaszczenia. Nadto, w ocenie strony, rozpoczęcie realizacji celu wywłaszczenia na działkach nr [...] i nr [...] nastąpiło po upływie 7-letniego terminu od daty uzyskania przymiotu ostateczności przez decyzję wywłaszczeniową.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

W załączniku do protokołu rozprawy z dnia [...] r., ustanowiony z urzędu pełnomocnik skarżącego, uzupełniając skargę, zarzucił dodatkowo zaskarżonej decyzji naruszenie:

- art. 7, 12 § 1 i 107 § 1 k.p.a., poprzez brak rozstrzygnięcia co do prawidłowości zakwestionowanej przez skarżącego części decyzji organu pierwszej instancji – orzeczenia o odmowie zwrotu nieruchomości, zawartego w punkcie II sentencji tej decyzji;

- art. 80 k.p.a. oraz art. 136 ust. 1 i 2 u.g.n., poprzez wadliwe stwierdzenie, że istniejąca na wywłaszczonej nieruchomości infrastruktura – parking oraz tereny zielone świadczą o realizacji celu wywłaszczenia nieruchomości, którą była budowa osiedla mieszkaniowego "B.", w sytuacji, gdy brak jest dowodów na to, że inwestorem budowy wspomnianego parkingu była Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...]" w L., zaś opisane tereny zielone tworzy zaniedbany trawnik, którego stan świadczy o tym, że nie został urządzony w sposób uporządkowany, a organ nie wyjaśnił, jakie było projektowane przeznaczenie dawnej działki nr [...], zajętej pod zieleń.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga nie jest zasadna.

Zgodnie z art. 170 P.p.s.a., orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby.

Natomiast art. 153 P.p.s.a. stanowi, że ocena prawna i wskazania, co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia.

Rozpoznając niniejszą sprawę Sąd związany jest oceną prawną i wskazaniami wyrażonymi w orzeczeniach sądów administracyjnych wydanych w tej sprawie.

Należy podkreślić, że Wojewódzki Sądu Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 12 maja 2016 r., sygn. akt II SA/Lu 310/16, uwzględniając skargę G. L., uchylił wydaną w niniejszej sprawie decyzję Wojewody z dnia z dnia [...] r., znak: [...] oraz decyzję Starosty L. z dnia [...] r., znak: [...], orzekające o zwrocie na rzecz skarżącego nieruchomości działek [...] o powierzchni 0,0981 ha, [...] (części aktualnej działki [...]) o powierzchni 0,0896 ha i [...] (części aktualnej działki [...]) o powierzchni 0,00103 ha.

W orzeczeniu tym Sąd stwierdził, że wbrew stanowisku organów, sam fakt zagospodarowania działek oznaczonych nr [...] i [...] w ramach osiedla mieszkaniowego "L." zamiast osiedla "B.", którego budowę wskazano w decyzji Prezydenta Miasta L. z dnia [...] r. jako cel wywłaszczenia, nie oznacza ich zbędność na cel wywłaszczenia. Zdaniem Sądu, dla oceny, czy rzeczywiście doszło do zmiany celu nie może mieć znaczenia, iż część wywłaszczonych działek została zabudowana w ramach innego osiedla mieszkaniowego, niż wskazanego w samej decyzji wywłaszczeniowej. Decydującym jest bowiem fakt ich użytkowania zgodnie z celem wywłaszczenia. W orzecznictwie aprobowany jest pogląd, według którego celu wywłaszczenia nieruchomości przeznaczonej na budowę osiedla mieszkaniowego nie niweczy realizacja infrastruktury tego osiedla w postaci urządzeń towarzyszących takich jak ciągi komunikacyjne, parkingi czy zieleń, skoro pod pojęciem osiedla mieszkaniowego rozumie się nie tylko domy mieszkalne, ale także całą infrastrukturę i urządzenia służące mieszkańcom. Przyjęcie takiego założenia możliwe jest natomiast, co oczywiste, jedynie w sytuacji zrealizowania głównego celu wywłaszczenia, a więc stworzenia funkcjonalnego osiedla mieszkaniowego. Sąd wskazał, że zarówno "B.", jak i "L.", są osiedlami wielorodzinnymi, zrealizowanymi wraz z urządzeniami usług podstawowych i towarzyszących, a zatem skoro – według ustaleń organów – na działkach [...] i [...] został wybudowany parking oraz zlokalizowano tereny zielone, to obiekty te "bez względu na to, na jakim osiedlu zostały wybudowane, są ich uzupełnieniem infrastrukturalnym pełniącym taką samą funkcję".

Jako niezasadne Sąd ocenił również stanowisko organów dotyczące zwrotu działki oznaczonej nr [...], stanowiącej część pierwotnej działki nr [...]. Przyjmując założenie, że elementem infrastruktury osiedla mieszkaniowego jest także zieleń, Sąd uznał, że organy rozpatrujące wniosek o zwrot nieruchomości zobowiązane są do dołożenia wszelkiej staranności dla poczynienia nie budzących wątpliwości ustaleń prowadzących do wniosku o jej zbędności. Zdaniem Sądu, nie można wykluczyć, że już w dacie tworzenia planu realizacyjnego teren ten został przeznaczony właśnie pod zieleń. Niezależnie od tego, jak podkreślił Sąd, pozostawienie nieruchomości w stanie zaniedbanym nie może uzasadniać uznania jej za zbędną w rozumieniu art. 137 u.g.n. Przyjęcie bowiem takiego poglądu prowadziłoby do nieracjonalnego stwierdzenia, że każdy niezabudowany fragment nieruchomości położonej na terenie osiedla mieszkaniowego oraz zaniedbany, należałoby wykluczyć z infrastruktury osiedla, co świadczyłoby o jego zbędności na cel wywłaszczenia. Zdaniem Sądu, poglądu tego, biorąc pod uwagę charakter osiedla mieszkaniowego, nie można podzielić. Ocena zbędności, jak wskazał Sąd, powinna natomiast mieć miejsce na podstawie wszelkich dostępnych dowodów, tym bardziej, że wnioski płynące z analizy planu realizacyjnego nie są jednoznaczne.

Wyrokiem z dnia 4 grudnia 2014 r., sygn. akt I OSK 998/13, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną E. R. od powołanego wyroku WSA w Lublinie z dnia 8 stycznia 2013 r., sygn. akt II SA/Lu 623/12.

W uzasadnieniu tego wyroku NSA jako niezasadny ocenił zarzut skarżącego dotyczący "obrazy przez Sąd I instancji art. 153 P.p.s.a. przez zmianę oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania zawartych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 3 października 2007 r., sygn. akt II SA/Lu 408/07". Uzasadniając ten zarzut skarżący, jak wskazał NSA, "podniósł, że we wcześniejszym wyroku Sąd zauważył braki w ustaleniach odnośnie wskazanych okoliczności faktycznych sprawy, w tym, kiedy i przez kogo znajdujący się na działkach [...] i [...] parking został zrealizowany i czy na podstawie zezwolenia. Nadto Sąd przypomniał, że w świetle przepisów u.g.n., organ zobowiązany jest do precyzyjnego ustalenia celu wywłaszczenia, który wynika z decyzji wywłaszczeniowej oraz że ustawowa definicja zbędności nieruchomości na cel określony w decyzji wywłaszczeniowej musi być ściśle interpretowana, stosownie do treści art. 137 u.g.n. Tymczasem, w zaskarżonym wyroku Sąd I instancji przestawił ocenę prawną zastosowania przez organ art. 137 u.g.n. "diametralnie" inną od oceny przedstawionej w wyroku z dnia 3 października 2007 r. Wskazuje na to przyjęcie, iż cel wywłaszczenia jest zrealizowany nawet w sytuacji, gdy na wywłaszczonych nieruchomościach realizowane jest inne osiedle mieszkaniowe od tego, o jakim mowa w decyzji o wywłaszczeniu".

Uznając za bezzasadny ten zarzut NSA podkreślił, że w WSA w Lublinie w wyroku z dnia 8 stycznia 2013 r., sygn. akt II SA/Lu 623/12, "nie wypowiedział się sprzecznie z poglądami wyrażonymi w wyroku z dnia 3 października 2007 r. Przede wszystkim, jak już podnoszono, Sąd w poprzednim wyroku, podzielając stanowisko organu odwoławczego, wskazywał na braki postępowania wyjaśniającego dotyczącego okoliczności faktycznych sprawy, prowadzonego przez organ I instancji. W kwestiach materialnoprawnych natomiast Sąd wyraził pogląd co do konieczności precyzyjnego ustalenia przez organ zobowiązany celu wywłaszczenia, który wynika z decyzji wywłaszczeniowej. Uwzględniając powyższe stwierdzić należy, że Sąd w kontrolowanym przez NSA wyroku niesprzecznie wobec wcześniejszej oceny sądowej wypowiedział się odnośnie ponownie prowadzonego postępowania administracyjnego, zwracając uwagę na te kwestie, które ujawniły się w tym właśnie, tj. ponownie prowadzonym postępowaniu, a także powtórzył stanowisko wyrażone w wyroku z dnia z dnia 3 października 2007 r. co do konieczności precyzyjnego ustalenia przez organ celu wywłaszczenia, który wynika z decyzji wywłaszczeniowej, aby następnie ustalić, czy przedmiotowa nieruchomość stała się zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, zgodnie z art. 137 u.g.n. Istotne przy tym jest, że Sąd w kontrolowanym przez NSA orzeczeniu nie poprzestał na przypomnieniu o potrzebie precyzyjnego ustalenia celu wywłaszczenia (jak w poprzednim wyroku), ale odniósł tę zasadę do okoliczności niniejszej sprawy, omawiając cel wywłaszczenia przedmiotowych nieruchomości określony w decyzji Prezydenta Miasta L. z dnia [...] r. w świetle przesłanki zbędności nieruchomości. Wobec powyższego, nie może być mowy o sprzecznej ocenie WSA wyrażonej w wyroku z dnia [...] r. z oceną sformułowaną w poprzednim wyroku wydanym w tej sprawie. Potwierdzeniem tego są poszczególne poglądy, wyrażone w niniejszej sprawie po raz pierwszy w kontrolowanym wyroku. Opierają się one na ugruntowanym orzecznictwie sądów, w tym Sądu Najwyższego i sądów administracyjnych. Mianowicie, Sąd I instancji wskazywał na potrzebę rozróżnienia "zmiany" celu wywłaszczenia od "modyfikacji lokalizacji inwestycji". Zmiana celu wywłaszczenia to jakościowa zmiany lokalizacji, polegająca na zmianie charakteru celu, a o modyfikacji lokalizacji można mówić wtedy, kiedy mieści się ona w celu uzasadniającym wywłaszczenie (w niniejszej sprawie: budowa osiedla mieszkaniowego). O zmianie celu wywłaszczenia można zatem mówić tylko w przypadku, gdy następuje zmiana funkcji wywłaszczonego terenu i ma ona charakter trwały. Wobec powyższego, zdaniem Sądu, zbędność na cele określone w decyzji o wywłaszczeniu należy oceniać, uwzględniając sposób korzystania z wywłaszczonej nieruchomości. NSA stwierdza, że takich wywodów, prowadzonych w oparciu o poglądy judykatury, w nawiązaniu do okoliczności niniejszej sprawy, nie ma w wyroku z dnia 3 października 2007 r."

Mając na uwadze powyższe podkreślić należy, po pierwsze, że zarzuty skargi dotyczące naruszenia, przez pominięcie wskazań, co do dalszego prowadzenia postępowania administracyjnego, zawartych w wyroku WSA w Lublinie z dnia 3 października 2007 r., sygn. akt II SA/Lu 408/07, są niezasadne. W świetle wiążącego stanowiska Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyrażonego w powołanym wyroku, oczywiste jest bowiem, że wskazania WSA w Lublinie, zawarte w wyroku z dnia 8 stycznia 2013 r., sygn. akt II SA/Lu 623/12, stanowiły w istocie "uzupełnienie" wywodów wyrażonych w wyroku tego Sądu z dnia 3 października 2007 r., sygn. akt II SA/Lu 408/07. Z tego względu ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania zawarte w powołanym wyroku z dnia 8 stycznia 2013 r., sygn. akt II SA/Lu 623/12, mają kluczowe znaczenie dla oceny zachowania przez organy administracji obowiązku określonego w art. 153 P.p.s.a.

Po drugie, wskazać trzeba, że wbrew twierdzeniom skarżącego, na ocenę zbędności na cel wywłaszczenia, jakim była budowa osiedla mieszkaniowego "B." w L., działek, objętych wnioskiem skarżącego o zwrot, nie ma wpływu to, że zrealizowana na nich została infrastruktura osiedla mieszkaniowego "L.".

Po trzecie, niezasadne są zarzuty skarżącego dotyczące elementów infrastruktury osiedlowej, znajdującej się na działkach [...] i [...]. Oczywiste jest bowiem, jak wskazał WSA w Lublinie w opisanym wyroku, a czego nie zakwestionował NSA, że w związku z tym, że na działkach tych wybudowano parking oraz zlokalizowano tereny zielone, to obiekty te stanowią infrastrukturę osiedla mieszkaniowego "L.", zwłaszcza, że jak wskazał WSA w Lublinie "w piśmie z dnia [...] r. Spółdzielnia Mieszkaniowa <<[...]>> informowała, że te elementy infrastruktury zostały wybudowane ze środków członków Spółdzielni i są niezbędne dla funkcjonowania m.in. budynków przy ulicy [...] i [...], których budowę zakończono w grudniu 1986r. i czerwcu 1987 r., [a] organy [ani skarżący] nie przedstawili dowodów pozwalających na stwierdzenie, że zarówno parking, jak i trawnik z nasadzeniami zostały wykonane przez inne podmioty, niż Spółdzielnia, co pozwalałoby na wykluczenie ich niezbędności na cel wskazany w decyzji o wywłaszczeniu".

Po czwarte, Sąd stwierdził, że pozostawienie nieruchomości w stanie zaniedbanym nie może uzasadniać uznania jej za zbędną na cel wywłaszczenia, w rozumieniu art. 137 u.g.n. Poza argumentacją wyżej podniesioną należy zauważyć, że o zrealizowaniu celu wywłaszczenia, to jest zagospodarowaniu wspomnianej części nieruchomości jako "zieleni osiedlowej", nie można mówić wyłącznie wówczas, gdy dokonane na niej nasadzenia oraz stan zagospodarowania dają podstawę do wysokiej oceny poziomu stanu estetycznego utrzymania nieruchomości. W świetle doświadczenia życiowego nie budzi bowiem wątpliwości, że zagospodarowanie terenów zielonych różni się intensywnością, będącą pochodną tego, jak wielką wagę przywiązuje się do walorów estetycznych danego terenu. W ocenie Sądu, skoro zieleń osiedlowa ma do spełnienia – poza funkcją wypoczynkową – także funkcję izolacyjną i plastyczną, to w żadnej mierze nie wiąże się to z obowiązkiem intensywnego zagospodarowania tej przestrzeni, a ostateczny zakres zagospodarowania jest pochodną wielu czynników, zarówno ekonomicznych, jak i społecznych.

Po piąte, zdaniem Sądu, nie budzi zatem wątpliwości, że organ odwoławczy prawidłowo, to jest zgodnie z wymogami określonymi w przepisach art. 7, 77 § 1, 80 i 107 § 3 k.p.a., w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy ocenił, że nie zachodzą przesłanki do orzeczenia zwrotu wskazanej nieruchomości. Wojewoda w sposób obszerny oraz wyczerpujący wyjaśnił w uzasadnieniu zaskarżonej wszystkie istotne kwestie w tym zakresie. Niewątpliwie, mając na uwadze przywołane przez organ poglądy orzecznictwa, w tym wyrok NSA z dnia 18 grudnia 2014 r., sygn. akt I OSK 1417/13, podkreślić należy, że aktualny stan zagospodarowania wywłaszczonej nieruchomości, w porównaniu z rysunkiem planu szczegółowego, pozwala na stwierdzenie, że posadowienie budynku mieszkalnego, którego zarys widoczny jest na planie uległo niewielkiemu przesunięciu, a cały obszar dawnej działki nr [...], w tym zajętej pod trawnik działki o projektowanym nr [...], zagospodarowany został w sposób zapewniający prawidłowe korzystanie z istniejącego na tym obszarze osiedla mieszkaniowego. Działkę o projektowanym nr [...] traktować więc należy jako integralną część osiedla mieszkaniowego, stanowiącą uzupełnienie jego infrastruktury. Wniosek taki, jak trafnie wskazał Wojewoda, potwierdzają zarówno dowody w postaci protokołów oględzin nieruchomości i dokumentacji geodezyjnej, jak i fotografie stanowiące załącznik do odwołania G. L., które potwierdzają, że sporna działka stanowi teren zielony otoczony zabudową osiedlową. Istotne jest przy tym, że chociaż na rysunku planszy podstawowej planu szczegółowego (w skali 1:2000), na wywłaszczonej nieruchomości nr [...] widoczny jest zarys budynku, to w planach szczegółowych nie określano rozwiązań urbanistycznych i architektonicznych dla terenów przyszłych inwestycji budowlanych. W myśl art. 16 ust. 3 ustawy z 31 stycznia 1961 r. o planowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1975 r. nr 11 poz. 67) plan szczegółowy określał szczegółowo przeznaczenie terenów na poszczególne cele, wyznaczał linie rozgraniczające te tereny, ustalał zasady uzbrojenia i urządzenia terenu, określał linie zabudowy oraz dopuszczalną wysokość zabudowy, a w miarę potrzeby również warunki i wytyczne kształtowania zabudowy. Oczywiste jest więc, że miejscowy plan szczegółowy miał zatem charakter stricte "przestrzenny", czyli strukturalny i nie dotykał kwestii inwestycji. To oznacza, na co zasadnie zwrócił uwagę organ, że założenia planu szczegółowego konkretyzowały cel wywłaszczenia poprzez wskazanie szczegółowego przeznaczenia poszczególnych obszarów, ich rozgraniczenie czy określenie dopuszczalnej linii zabudowy, są to więc informacje istotne w kontekście oceny przesłanek zwrotu wywłaszczonej nieruchomości. Działka nr [...] położona była w obszarze oznaczonym symbolem B18 MW z przeznaczeniem pod tereny budownictwa mieszkaniowego wielorodzinnego w ramach osiedla "B.". Osiedle takie niewątpliwie powstało i obejmuje sporną nieruchomość. Działka projektowana nr [...] zajęta pod trawnik choć zaniedbany oraz wnioskowane do zwrotu działki: projektowana nr [...] i nr [...], na których znajduje się infrastruktura bloku w postaci miejsc parkingowych i utwardzonego dojazdu, urządzone zostały w sposób typowy dla osiedli mieszkaniowych. Ponownie przy tym należy zwrócić uwagę, że w toku postępowania Starosta ustalił, że inwestorem budowy dojazdu i miejsc parkingowych była Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...]" w L.. Inwestycja została wykonana w 1988 r. w ramach realizacji budynku mieszkalnego przy ul. [...], co potwierdza protokół odbioru tego budynku mieszkalnego, obejmujący również roboty niekubaturowe.

Po szóste, nieuzasadnione są podnoszone w toku postępowania zarzuty dotyczące zrealizowania celu wywłaszczenia, po upływie 7-letniego terminu od dnia, w którym decyzja wywłaszczeniowa stała się ostateczna. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalone jest bowiem przekonanie, że biegu terminów warunkujących zwrot nieruchomości nie należy odnosić do wywłaszczenia dokonanego przed wprowadzeniem ich do obrotu prawnego: 7-letniego liczonego od dnia 1 stycznia 1998 r. oraz 10-letniego liczonego od dnia od 22 września 2004 r. (zob. wyrok NSA z dnia 24 czerwca 2014 r., sygn. akt I OSK 2876/12).

Po siódme, zdaniem Sądu, jakkolwiek niewątpliwie organ odwoławczy uchylił decyzję pierwszoinstancyjną tylko w zakresie obejmującym rozstrzygnięcie zawarte w pkt I oraz od pkt IV. do pkt XI. i w tej części orzekł, to uchybienie to nie miało wpływu na wynik sprawy. Nie budzi bowiem wątpliwości, że w uzasadnieniu decyzji Wojewoda odniósł się w całości co do meritum sprawy, również co do rozstrzygnięcia zawartego w pkt. II sentencji decyzji Starosty L. z dnia [...] r., znak: [...] Uzasadnienie decyzji wskazuje zatem, że decyzja pierwszej instancji była prawidłowa w tej części. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego ugruntowane jest stanowisko, że w takim przypadku nie zachodzą podstawy do uchylenia zaskarżonego aktu (zob. przykładowo wyroki NSA z dnia 29 listopada 2016 r., wydane w sprawach o sygn. akt: I OSK 97/15, I OSK 543/15, I OSK 2004/16, I OSK 374/15, I OSK 542/15, I OSK 665/15).

Po ósme, Sąd nie dopatrzył się również w sprawie innych naruszeń przepisów postępowania, w tym zasad postępowania określonych w art. 7, 8 i 12 k.p.a., w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

Ponadto wskazać należy, że Sąd kontrolując legalność zaskarżonej decyzji rozstrzyga, w świetle art. 134 § 1 P.p.s.a., w granicach tej sprawy. Sąd nie jest zatem uprawniony do oceny rozstrzygnięć organów administracji wydanych w innych sprawach. Na wynik sprawy nie może mieć zatem wpływu to, że jak twierdzi skarżący, na podstawie innych decyzji administracyjnych orzeczono o zwrocie byłym właścicielom działek wskazanych w skardze. Niezasadny jest zatem zarzut naruszenia – wskutek wydania zaskarżonej decyzji – zasady równości wobec prawa.

Z tych wszystkich względów, wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi, Sąd, działając na podstawie art. 151 P.p.s.a., skargę oddalił.

O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu Sąd orzekł na podstawie art. 250 P.p.s.a. w związku z § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c oraz § 4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2015 r. poz. 1805) w związku z § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2016 r. poz. 1715).