Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt SA/Rz 906/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2005-02-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6341 Pozbawienie uprawnień kombatanckich oraz pozbawienie uprawnień dla wdów /wdowców/ po kombatantach
Hasła tematyczne: Kombatanci
Skarżony organ: Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Solarski Sędziowie WSA Robert Sawuła AWSA Jolanta Ewa Wojtyna /spr./ Protokolant: st.sekr.sąd.B.Krztoń po rozpoznaniu w dniu 24 lutego 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi T. I. na decyzję Kierownika Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia [...] maja 2003 r. nr [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich skargę oddala


UZASADNIENIE

SA/Rz 906/03

U Z A S A D N I E N I E

Kierownik Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. decyzją z dnia [...] czerwca 2001 roku nr [...] pozbawił T. I. uprawnień kombatanckich przyznanych przez ZW ZBoWiD w R. decyzją z dnia [...].12.1981 r. z tytułu służby w Wojsku Polskim w okresie od 01.09.1939 roku do 19.09.1947 r. oraz utrwalania władzy ludowej w okresie od 29.06.1945 do 31.12.1947 - łącznie 3 lata.

W podstawie prawnej decyzji powołał przepis art. 25 ust. 2 pkt 1 lit. a w związku z art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. c ustawy z dnia 24 stycznia 1991 roku o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego /Dz. U. z 1997 r. Nr 142, poz. 950 ze zm./.

W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że postępowanie weryfikacyjne wykazało, że w latach 1945 - 1947 T. I. pełnił służbę w Milicji Obywatelskiej biorąc czynny udział w zwalczaniu oddziału zbrojnego polskiego podziemia niepodległościowego wchodzącego w skład Narodowych Sił Zbrojnych, którego dowódcą był A. Ż. Z tego faktu Kierownik Urzędu wywodzi, że działając podczas pełnienia służby w aparacie bezpieczeństwa, T. I. wykonywał zadania operacyjne związane ze zwalczaniem organizacji i osób walczących o niepodległość Polski. W myśl obowiązujących przepisów ustawy o kombatantach, pozbawia się uprawnień kombatanckich osoby, które pełniły służbę w aparacie bezpieczeństwa publicznego poza strukturami UB, a zatem również w MO, a podczas służby wykonywały zadania śledcze i operacyjne związane ze zwalczaniem organizacji lub osób walczących o suwerenność i niepodległość kraju.

W odwołaniu od tej decyzji T. I. zarzucił, że bezpodstawne jest zastosowanie w jego sprawie przepisu art. 25 ust. 2 pkt 1 lit. a w zw. z art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. c ustawy o kombatantach. W jego ocenie należało zastosować przepis art. 1 ust.1 i 2 pkt 6 ustawy, bowiem brał udział w walkach z Niemcami w 1939 roku a także w walkach z oddziałami Ukraińskiej Powstańczej Armii w 1945 roku. Wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy, uchylenie zaskarżonej decyzji i przywrócenie mu uprawnień kombatanckich.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Kierownik Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2003 roku utrzymał w mocy decyzję własną o pozbawieniu skarżącego uprawnień kombatanckich.

W podstawie prawnej decyzji Kierownik Urzędu powołał przepis art. 127 § 3 w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz art. 25 ust. 2 pkt 1 lit. a w zw. Z art. 21 ust.2 pkt 4 lit. a ustawy z dnia 24 stycznia 1991 roku o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 2002 nr 42, poz. 371).

W uzasadnieniu decyzji podniósł, że z pisma Komendy Wojewódzkiej Policji [...] z dnia 08.11.2001 roku wynika, że T. I. zatrudniony był w PKMO S., w Powiatowym Urzędzie Bezpieczeństwa Publicznego [...], w Wojewódzkim Urzędzie Bezpieczeństwa Publicznego [...] oraz KWMO [...] w charakterze milicjanta w Posterunku Z. PKMO, wartownik, pomoc szofera, pomoc fachowa, pomoc montera, monter, mechanik samochodowy - pracownik cywilny. Akta osobowe zawierają też informację dotyczącą udziału strony w walkach z UPA. Organ przytoczył treść przepisu art. 25 ust. 2 pkt 1 lit. a w zw. z art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. a, zgodnie z którym pozbawia się uprawnień kombatanckich osoby, które w latach 1944-1956 pełniły służbę lub funkcję i były zatrudnione w strukturach Urzędów bezpieczeństwa, Służby Bezpieczeństwa i Informacji Wojskowej, a także nadzorujących je komórkach jednostek zwierzchnich związanych ze stosowaniem represji wobec osób podejrzanych lub skazanych za działalność podjętą na rzecz suwerenności i niepodległości Rzeczypospolitej Polskiej. Dalej powołał się na uchwałę NSA z dnia 21.10.2002 roku OPS 2/02, w myśl której przepis art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. a ustawy ma zastosowanie także do osoby, która w latach 1944-1956 była zatrudniona w Urzędzie Bezpieczeństwa i nie pełniła w strukturach tego Urzędu służby lub funkcji. Zgodnie z art. 21 ust. 3 ustawy, wymienionego wyżej przepisu nie stosuje się wobec osób, które przedłożą dowody, że do wymienionych służb i organów zostały skierowane przez organizacje niepodległościowe. Z akt sprawy nie wynika, by w wypadku skarżącego zachodziła wymieniona sytuacja, a okoliczności dotyczące służby w Wojsku Polskim i udziału w walkach z UPA nie mają wpływu na wynik sprawy.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego T. I. zarzucił rażące naruszenie prawa, w szczególności art. 1 ust.1 i 2 ustawy o kombatantach, art. 6 - 9 i art. 77 k.p.a. oraz art. 30 i 32 Konstytucji RP, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i skierowanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.

W uzasadnieniu skargi zarzucił, że Kierownik Urzędu dowolnie i błędnie orzekł o pozbawieniu go uprawnień kombatanckich, nie biorąc pod uwagę takich faktów, jak udział w wojnie obronnej w 1939 roku i bezpośredni udział skarżącego w walkach z UPA. Dodał, że do pracy w PUBP w S. skierowany został osobiście przez A. Ż., ówczesnego szefa tego urzędu, z którym później współpracował.

W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu wniósł o jej oddalenie. Powołał się na okoliczność, że skarżący był zatrudniony w organach Bezpieczeństwa Publicznego, co powoduje, że nie przysługują mu uprawnienia kombatanckie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Stosownie do przepisu art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) w sprawach wniesionych przed dniem 1 stycznia 2004 roku do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w których postępowanie nie zostało zakończone /a do takich należy niniejsza sprawa/ podlegają rozpatrzeniu przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z 30.08.2002 - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 zwanej dalej P.p.s.a.), zaś podstawowym kryterium kontroli jest zgodność zaskarżonego aktu z prawem. Sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla ją w całości lub w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt.1 P.p.s.a.).

Przedmiotem kontroli legalności w badanej sprawie jest decyzja Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych w W., który stosownie do treści przepisu art. 25 ust. 2 pkt 1 ustawy z 24 stycznia 1991 o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. 02.42.371) zwanej dalej ustawą o kombatantach pozbawiająca T. I. uprawnień kombatanckich.

Uprawnienia te skarżący nabył w dniu 12.12.1981 roku na podstawie przepisów ustawy z dnia 23 października 1973 roku "o dalszym zwiększeniu świadczeń dla kombatantów i więźniów obozów koncentracyjnych (Dz. U. nr 34, poz. 186). Zgodnie z przepisem art. 8 tej ustawy do okresu działalności kombatanckiej zaliczono skarżącemu okres walki zbrojnej o utrwalenie władzy ludowej od 29 czerwca 1945 roku do 31 grudnia 1947 roku oraz służbę w Wojsku Polskim w okresie od 1 do 19 września 1939 roku. /zaświadczenie nr 283853 ZBoWiD - karta 14 akt administracyjnych/.

Zgodnie z przepisem 25 ust.2 pkt 1 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 roku o kombatantach, pozbawia się uprawnień kombatanckich osoby wymienione w art. 21 ust. 2 pkt 1 lit. a, którymi są osoby, które w latach 1944-1956 pełniły służbę lub funkcję i były zatrudnione w strukturach m. in. Urzędu Bezpieczeństwa, chyba, że osoba taka przedłoży dowody, ze do służby tej została skierowana przez organizacje niepodległościowe lub przez te organizacje była zwerbowana w celu udzielenia im pomocy /art. 21 ust. 3 pkt 1 ustawy/.

Zatem - z zastrzeżeniem przepisu art. 21 ust. 3 pkt 1, pozbawienie uprawnień kombatanckich następuje ze względu na sam fakt służby w strukturach Urzędu Bezpieczeństwa niezależnie od charakteru wykonywanych czynności.

Postępowanie weryfikacyjne wykazało, że skarżący był zatrudniony m.in. w Powiatowym Urzędzie Bezpieczeństwa Publicznego [...] oraz w Wojewódzkim Urzędzie Bezpieczeństwa Publicznego [...] /zaświadczenie z 17.11.1976, wydane przez KWMO k. 7, pismo K.W.P. [...] z 8.11.2001 k. 31, pismo skarżącego z 29.11.1996 k. 36/. Natomiast postępowanie nie wykazało, by skarżący został do tych służb skierowany przez organizacje niepodległościowe, lub by przez te organizacje był zwerbowany w celu udzielenia im pomocy, stąd też nie zachodzą w sprawie przesłanki do zachowania przez niego uprawnień kombatanckich.

Sąd nie podziela też słuszności zarzutów naruszenia przez organ przepisów postępowania administracyjnego. W świetle przytoczonych dowodów potwierdzających zatrudnienie skarżącego w strukturach Urzędu Bezpieczeństwa, wnioskowane przez skarżącego dowody mające potwierdzić jego udział w kampanii wrześniowej, a następnie w walkach z oddziałami Ukraińskiej Powstańczej Armii, nie mogły mieć wpływu na wynik sprawy, bowiem wymieniona przesłanka zatrudnienia w UB zadecydowała o rozstrzygnięciu.

Reasumując - należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja Kierownika Urzędu ds. Kombatantów nie narusza prawa, w szczególności przepisów ustawy z dnia 24 stycznia 1991 roku o kombatantach.

Wskazując na powyższe Sąd uznał skargę za nieuzasadnioną i oddalił ją na zasadzie art. 151 P.p.s.a.