Wyrok NSA oz. w Szczecinie, sygn. akt SA/Sz 851/96
NSA oz. w Szczecinie
Data orzeczenia: 1997-04-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Powołane przepisy: article: art. 29
journal: Dz.U. 1993 nr 108 poz. 486
law: Obwieszczenie Ministra Finansów z dnia 1 września 1993 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o zobowiązaniach podatkowych.
article: art. 165 par. 1
journal: Dz.U. 1991 nr 36 poz. 161
law: Obwieszczenie Ministra Finansów z dnia 26 lutego 1991 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
article: par. 9 ust. 3 pkt 3, par. 17
journal: Dz.U. 1991 nr 76 poz. 333
law: Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 2 sierpnia 1991 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu wykonywania budżetu państwa.
Teza: Kwoty zabezpieczone na poczet przyszłych należności podatkowych nie są tożsame z nadpłatą podatków, o których mowa w art. 29 ustawy z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych /Dz.U. 1993 nr 108 poz. 486 ze zm./, bowiem nadpłatę mogą stanowić świadczenia podatkowe nadpłacone oraz nienależnie uiszczone. Kwoty zabezpieczone nie mają natomiast charakteru świadczeń podatkowych. W myśl art. 165 par. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji /Dz.U. 1991 nr 36 poz. 161 ze zm./ środki znajdujące się na koncie depozytowym, jak stanowi przepis par. 9 ust. 3 pkt 3 i par. 17 rozporządzenia z dnia 2 sierpnia 1991 r. w sprawie szczególnych zasad i trybu wykonania budżetu państwa /Dz.U. nr 76 poz. 333 ze zm./, oprocentowuje się według zasad jak wpłaty na rachunek płatny na każde żądanie. Z takim też oprocentowaniem podlegają one zwrotowi.

TEZY

Kwoty zabezpieczone na poczet przyszłych należności podatkowych nie są tożsame z nadpłatą podatków, o których mowa w art. 29 ustawy z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych /Dz.U. 1993 nr 108 poz. 486 ze zm./, bowiem nadpłatę mogą stanowić świadczenia podatkowe nadpłacone oraz nienależnie uiszczone. Kwoty zabezpieczone nie mają natomiast charakteru świadczeń podatkowych. W myśl art. 165 par. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji /Dz.U. 1991 nr 36 poz. 161 ze zm./ środki znajdujące się na koncie depozytowym, jak stanowi przepis par. 9 ust. 3 pkt 3 i par. 17 rozporządzenia z dnia 2 sierpnia 1991 r. w sprawie szczególnych zasad i trybu wykonania budżetu państwa /Dz.U. nr 76 poz. 333 ze zm./, oprocentowuje się według zasad jak wpłaty na rachunek płatny na każde żądanie. Z takim też oprocentowaniem podlegają one zwrotowi.


UZASADNIENIE

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Na wstępie należy podkreślić, iż przedmiotem skargi wniesionej do Sądu jest decyzja Izby Skarbowej utrzymująca w mocy decyzję Urzędu Skarbowego nie uwzględniającą wniosku strony skarżącej, która domaga się oprocentowania według stawki stosowanej do zaległości podatkowych, zwróconej części kwot zdeponowanych na koniec organu podatkowego w trybie zabezpieczenia. Powyższy przedmiot skargi, określony również w postępowaniu administracyjnym wywołanym wnioskiem podatnika, oznacza że zagadnienie, które Sąd winien rozstrzygnąć jest kwestia czy zajęcie środków pieniężnych na koncie podatnika i przekazanie ich na konto depozytowe organu podatkowego w przypadku ich zwrotu podatnikowi podlega oprocentowaniu według stawek jakie przysługują podatnikowi w przypadku nadpłaconych lub niesłusznie uiszczonych podatków. Wobec żądania strony skarżącej oprocentowanie kwot zwróconych, a wcześniej znajdujących się na koncie depozytowym Urzędu Skarbowego w związku z dokonanym zabezpieczeniem, Sąd nie może badać rozpoznając niniejszą sprawę tych wszystkich zarzutów, które podnosi strona skarżąca a dotyczących trybu i sposobu dokonanego zabezpieczenia bowiem te zagadnienia nie mają wpływu na rozstrzygnięcie o zasadności zastosowanego przez organy podatkowe oprocentowania kwot zwróconych na skutek tego, iż dokonane zabezpieczenie przewyższa zobowiązanie podatkowe strony skarżącej. Zabezpieczenie egzekucji przed ustaleniem obowiązku podatkowego jest możliwe, gdy przepis szczególny na takie zabezpieczenie zezwala. Przykładem takiego przepisu jest art. 21 ustawy z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych. Tryb zabezpieczenia dokonanego w oparciu o art. 21 ustawy o zobowiązaniach podatkowych uregulowany jest w przepisie art. 154 i nast. ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, natomiast podstawą zabezpieczenia jest decyzja ustalająca wysokość zobowiązania podatkowego, o której mowa w art. 5 ust. 1 ustawy, albo też decyzja o zabezpieczeniu przyszłego zobowiązania podatkowego, wydana w trybie art. 21 ust. 4 ustawy o zobowiązaniach podatkowych /Dz.U. 1993 nr 108 poz. 486 ze zm./. Samo zabezpieczenie w myśl art. 154 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji /Dz.U. 1991 nr 36 poz. 161 ze zm./ - następuje w drodze postanowienia wydanego przez organ egzekucyjny. Postanowienie to powinno określać obowiązek, którego zabezpieczenie dotyczy oraz sposób i zakres zabezpieczenia. Jednakże w wypadku zobowiązań podatkowych, które powstają w inny sposób niż w drodze wydania i doręczenia decyzji ustalającej wysokość takiego zobowiązania zabezpieczenia dokonuje się poprzez wydanie samego postanowienia w oparciu o art. 154 ustawy egzekucyjnej.

Zarówno decyzja o zabezpieczeniu zobowiązań podatkowych wydana na podstawie art. 21 ust. 4 ustawy o zobowiązaniach podatkowych jeśli istnieje obowiązek jej wydania jak i postanowienie o zabezpieczeniu wydane w myśl art. 154 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym, są efektem odrębnych spraw administracyjnych i w obu przypadkach przysługują zainteresowanej stronie środki zaskarżenia. Są to zatem sprawy odrębne od tej która została objęta skargą, w stosownym czasie i w terminach prawem przewidzianych skarżący mógł zwalczać wymienione wyżej akty administracyjne, natomiast nie mogą one w chwili obecnej stać się przedmiotem rozpatrzenia przez Sąd, który nie jest wprawdzie związany granicami skargi, lecz orzeka w ramach przedmiotu skargi. Z powyższych względów nie jest możliwa w niniejszej sprawie ocena trybu dokonanego zabezpieczenia.

Podkreślić należy, że kwoty zabezpieczone na poczet przyszłych należności podatkowych nie są tożsame z nadpłatą podatków, o których mowa w art. 29 ustawy o zobowiązaniach podatkowych, bowiem nadpłatę mogą stanowić świadczenia podatkowe nadpłacone oraz nienależnie uiszczone. Kwoty zabezpieczone nie mają natomiast charakteru świadczeń podatkowych. Za takim poglądem przemawiają uregulowania prawne zawarte w art. 154 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, z treści którego wynika, iż postępowanie zabezpieczające nie prowadzi do wykonania przez zobowiązanego obowiązku a jedynie stwarza prawne gwarancje, że w przyszłości dojdzie do wyegzekwowania obowiązku. Kwoty zabezpieczone w trybie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie tracą zatem swojego charakteru i podlegają zwrotowi również jako kwoty zabezpieczone a nie jako nadpłaty podatku. W myśl art. 165 par. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji /Dz.U. 1991 nr 36 poz. 161 ze zm./ środki znajdujące się na koncie depozytowym jak stanowi przepis par. 9 ust. 3 pkt 3 i par. 17 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 2 sierpnia 1991 r. w sprawie szczególnych zasad i trybu wykonania budżetu państwa /Dz.U. nr 76 poz. 333 ze zm./ oprocentowuje się według zasad jak wpłaty na rachunek płatny na każde żądanie. Z takim też oprocentowaniem podlegają one zwrotowi.

Zaskarżona decyzja nie narusza zatem prawa i z tej przyczyny na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ skarga podlega oddaleniu.