Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 75/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2007-03-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6532 Sprawy budżetowe jednostek samorządu terytorialnego
6411 Rozstrzygnięcia nadzorcze dotyczące gminy; skargi organów gminy na czynności nadzorcze
Skarżony organ: Regionalna Izba Obrachunkowa
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Kołaczek, Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Jużków,, Asesor WSA Barbara Orzepowska-Kyć (spr.), Protokolant St. ref. Aleksandra Doruch, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 marca 2007 r. przy udziale - sprawy ze skargi Miasta G. na uchwałę Regionalnej Izby Obrachunkowej w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie rozstrzygnięcia nadzorczego dotyczącego gminy – sprawy budżetowe oddala skargę.


UZASADNIENIE

W dniu [...]r. Rada Miejska w G. wydała na podstawie z art. 18 ust. 2 pkt 15, art. 40 ust. 1, art. 41 ust. 1, art. 42 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. z 2001 r. Dz.U. Nr 142, poz. 1591 ze zm.), art. 12 pkt 11, art. 92 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 5 czerwca 2005 r. o samorządzie powiatowym, art. 176 ust. 3 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych (Dz. U. Nr 249, poz. 2104 ze zm.) uchwałę nr [...] w sprawie zmiany Uchwały Nr [...] Rady Miejskiej w G. z dnia [...]r. w sprawie trybu postępowania o udzielenie dotacji związanych z wykonywaniem zadań innych niż określone w ustawie z 23 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i wolontariacie, sposobu jej rozliczania oraz kontroli. Uchwałą tą przyjęto tryb postępowania o udzielenie dotacji podmiotom nie zaliczonym do sektora finansów publicznych i nie działającym w celu osiągnięcia zysku na rozwój sportu kwalifikowanego, o którym mowa w art. 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o sporcie kwalifikowanym (Dz.U. Nr 155, poz. 1298, ze zm.), sposobu jej rozliczania oraz kontroli wykonywania zleconego zadania, wzoru oferty podmiotu nie zaliczonego do sektora finansów publicznych i nie działającego w celu osiągnięcia zysku, składanej na podstawie art. 176 ustawy o finansach publicznych, na realizację zadania publicznego: rozwój sportu kwalifikowanego o którym mowa w art. 2 ustawy z 29 lipca 2005 r. W § [...] załącznika [...] do uchwały stwierdzono, że ze wsparcia finansowego w formie dotacji mogą korzystać wyłącznie kluby sportowe z siedzibą w G.. W § [...] wskazano, że wysokość wsparcia uzależniona jest od kategorii, do której dana dyscyplina sportu została zaliczona i poziomu rozgrywek po rundzie jesiennej. W § [...] ustalono, że wsparcie udzielane będzie w formie dotacji i zawarto zastrzeżenie, że w razie braku wystarczających środków w budżecie miasta, wysokość wsparcia może ulec zmianie. Następnie w § [...]-[...]wskazano na sposób postępowania w celu wyłonienia najkorzystniejszej oferty i realizacje dotacji. Opisaną uchwałę doręczono (w trybie art. 90 ust. 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym) Regionalnej Izbie Obrachunkowej w K. w dniu [...]r.

Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w K. uchwałą z dnia [...]r. nr [...]stwierdził nieważność wskazanej uchwały Rady Miejskiej z dnia [...]r. sprawie zmiany Uchwały Nr [...]Rady Miejskiej w G. z dnia [...]r. w sprawie trybu postępowania o udzielenie dotacji związanych z wykonywaniem zadań innych niż określone w ustawie z 23 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i wolontariacie, sposobu jej rozliczania oraz kontroli. W ocenie organu nadzoru uchwała z dnia [...]r. naruszała art. 2 ust. 2 w związku z art. 35 ust. 1 i art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy o sporcie kwalifikowanym oraz art. 176 ust. 1 i ust. 3 ustawy o finansach publicznych, poprzez określenie udzielenia wsparcia finansowego w sporcie kwalifikowanym w sposób wykraczający poza formy dopuszczalne ustawą o sporcie kwalifikowanym oraz ustalenie trybu udzielania dotacji na cel nie związany z realizacją zadań samorządu terytorialnego.

Pismem z dnia [...]r. Miasto G. wniosło do Sądu skargę na wyżej wymienione rozstrzygnięcie organu nadzoru, zarzucając naruszenie art. 2 ust. 2 ustawy o sporcie kwalifikowanym w związku z art. 7 ustawy o samorządzie gminnym, poprzez niewłaściwą wykładnię i uznanie, że przepis ten nie kreuje zadania własnego jednostki samorządu terytorialnego w postaci wsparcia rozwoju sportu kwalifikowanego. Zarzucono też naruszenie art. 7 ust. 1 pkt 10 ustawy o samorządzie gminnym, poprzez jego niezastosowanie i uznanie, iż sport kwalifikowany nie stanowi zadania własnego gminy. Nadto podniesiono zarzut naruszenia art. 176 ust 3 ustawy i finansach publicznych, poprzez jego niewłaściwą wykładnię i przyjęcie, że przepis ten nie może stanowić podstawy podjęcia uchwały, której stwierdzono nieważność w całości. W ocenie strony skarżącej art. 2 ust. 2 ustawy o sporcie kwalifikowanym stanowi samodzielną podstawę do udzielania z budżetu dotacji na rzecz klubów, co wynika z usytuowania przepisu w części ogólnej ustawy. Okoliczność ta – zdaniem skarżącej – czyni z tego przepisu zasadę prawną, która umożliwia wspieranie sportu kwalifikowanego we wszelkich dopuszczalnych prawem formach, także w formie udzielania dotacji z budżetu. Zasady tej nie mogą zmienić postanowienia art. 35 i 37 ustawy o sporcie kwalifikowanym i są dla sprawy bez znaczenia, bowiem są dodatkowymi formami wsparcia sportu kwalifikowanego. Następnie strona skarżąca podniosła, że w świetle art. 176 ustawy o finansach publicznych zakres przedmiotowy dotowania z budżetu jednostki samorządu terytorialnego określa cel publiczny związany z realizacją zadań jednostki. Katalog zadań własnych gminy określa art. 7 ust. 1 pkt 1-20 ustawy o samorządzie gminnym. Z mocy art. 7 ust. 1 pkt 10 ustawy sport kwalifikowany, mieści się w pojęciu kultury fizycznej i należy do zadań własnych gminy.

W tym stanie rzeczy strona wnioskowała o uchylenie uchwały Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej z dnia [...]r. i zasądzenie kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę Regionalna Izba Obrachunkowa wniosła o oddalenie skargi. Wskazała przy tym, iż ustawodawca w żadnym przepisie ustawy o sporcie kwalifikowanym nie użył terminu "dotacja", a możliwość finansowego wsparcia tego sportu przewidział wyłącznie w formie określonej w art. 35 i 37 tej ustawy, a więc wyłącznie w formie nagrody czy stypendium. Nadto ustawodawca szczegółowo określił zarówno organ uprawniony do podjęcia decyzji o udzieleniu wsparcia finansowego (organ stanowiący), jak i formę decyzji (uchwała). Za nielogiczne uznać by trzeba, aby w art. 2 ust. 2 dopuszczać wszelkie formy wsparcia, a w dalszych przepisach tj. art. 35 i 37 kwestie te obwarowywać szczególnymi regulacjami. Następnie zaakcentowano, iż art. 2 ust. 2 stanowi jedynie ogólne upoważnienie dla jednostek samorządu terytorialnego, którego rozwinięcie nastąpiło w art. 35 i 37. Wykładnię taką potwierdza art. 176 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych, który nie zezwala na dotowanie zadań, które nie mieszczą się w zakresie zadań jednostek samorządu terytorialnego. Nie sposób też uznać, iż środki w formie dotacji zostałyby przeznaczone na zadania własne gminy w zakresie kultury fizycznej i sportu (art. 7 ust. 1 pkt 10 ustawy o samorządzie gminnym), ponieważ art. 167 ust. 2 ustawy o finansach publicznych wskazuje, iż wydatki budżetów jednostek samorządu terytorialnego przeznaczone są na realizację zadań określonych w odrębnych przepisach. Zdaniem organu nadzoru art. 176 ust. 3 ustawy o finansach publicznych nie daje samoistnej podstawy prawnej ponoszenia wydatków z budżetu miasta w formie dotacji w oderwaniu od regulacji zawartej w ustawie szczególnej tj. ustawie o sporcie kwalifikowanym.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

W pierwszym rzędzie należy wskazać, że zaskarżona uchwała Rady Miejskiej w G. z dnia [...]r. nr [...], jest kolejnym aktem prawa miejscowego dotyczącym udzielenia przez Miasto G. wsparcia finansowego w sporcie kwalifikowanym, ocenianym przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. Wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 19 lipca 2006 r. sygn. akt I SA/Gl 927/06, stwierdzono nieważność uchwały z dnia [...]r. nr [...] w sprawie udzielania wsparcia finansowego w sporcie kwalifikowanym, stwierdzając, iż wydana została z naruszeniem ustawy o samorządzie gminnym, ustawy o finansach publicznych oraz ustawy o sporcie kwalifikowanym. Następnie wyrokiem tegoż Sądu z dnia 1 września 2006 r. sygn. akt III SA/Gl 961/06 oddalono skargę Miasta G. na uchwałę Regionalnej Izby Obrachunkowej w K. stwierdzającą nieważność uchwały Rady Miejskiej z dnia [...] nr [...], gdzie Rada Miejska dokonała zmian w załączniku do wyżej wymienionej uchwały z dnia [...]r. nr [...]. Sąd podzielił stanowisko organu nadzoru, iż uchwała z dnia [...]r. naruszała art. 2 ust. 2 w związku z art. 35 ust. 1 i art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy o sporcie kwalifikowanym, poprzez określenie udzielenia wsparcia finansowego w sporcie kwalifikowanym w sposób wykraczający poza formy dopuszczalne ustawą.

Przechodząc do rozważań dotyczących zgodności z prawem zaskarżonej uchwały, przypomnieć należy, iż zgodnie z art. 176 ustawy o finansach publicznych, podmioty niezaliczane do sektora finansów publicznych i niedziałające w celu osiągnięcia zysku mogą otrzymać z budżetu jednostki samorządu terytorialnego dotacje na cele publiczne związane z realizacją zadań tej jednostki.

Z kolei z mocy art. 167 ust. 2 ustawy wydatki budżetów jednostek samorządu terytorialnego są przeznaczone na realizacje zadań określonych w odrębnych przepisach.

Zgodnie z art. 6 ustawy o samorządzie gminnym do zakresu działania gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów. Art. 7 powołanej ustawy stanowi natomiast, że zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych gminy, które w szczególności obejmują sprawy kultury fizycznej i turystki, w tym terenów rekreacyjnych i urządzeń sportowych. Podstawowymi celami kultury fizycznej jest dbałość o prawidłowy rozwój psychofizyczny i zdrowie wszystkich obywateli i są one realizowane w szczególności poprzez: wychowanie fizyczne, sport, rekreację ruchową i rehabilitację ruchową (art. 2 ustawy o kulturze fizycznej). Sport w rozumieniu ustawy o kulturze fizycznej to forma aktywności człowieka, mająca na celu doskonalenie jego sił psychofizycznych, indywidualnie lub zbiorowo, według reguł umownych (art. 3 pkt 3 powołanej ustawy). Sport kwalifikowany to, zgodnie z art. 3 pkt 3 ustawy o sporcie kwalifikowanym, forma aktywności człowieka związana z uczestnictwem we współzawodnictwie sportowym organizowanym lub prowadzonym w określonej dyscyplinie sportu przez polski związek sportowy lub podmioty działające z jego upoważnienia. Wskazana powyżej regulacja prawna wyodrębnia (m.in. poprzez wyraźne wskazanie podmiotów, które uprawnione są do organizowania współzawodnictwa w sporcie kwalifikowanym) szczególną formę aktywności fizycznej człowieka jaką stanowi uprawianie sportu kwalifikowanego (profesjonalnego), co nakazuje przyjąć, że przedsięwzięcia związane z funkcjonowaniem sportu kwalifikowanego jako takiego nie mieszczą się w zakresie spraw publicznych o zakresie lokalnym i nie stanowią zaspokojenia zbiorowych potrzeb wspólnoty, o których mowa w art. 6 i art. 7 ustawy o samorządzie gminnym. Uprawnienia jednostki samorządu terytorialnego w zakresie finansowego wspierania sportu kwalifikowanego ograniczone zostały do - wyraźnie wskazanej w art. 35 i art. 37 ustawy o sporcie kwalifikowanym – możliwości przyznawania stypendiów sportowych oraz nagród i wyróżnień zawodnikom, którzy osiągnęli wysokie wyniki sportowe.

Odnosząc treść analizowanej uchwały do zapisów ustawy o samorządzie gminnym stwierdzić należy, że "nie można zgodzić się z argumentacją, że realizacja zadań z zakresu kultury fizycznej ukierunkowana na sport profesjonalny jest zadaniem o charakterze użyteczności publicznej i w związku z tym należy do zadań własnych gminy. Tylko zadanie publiczne można zaliczyć do kategorii zadań o charakterze użyteczności publicznej, to znaczy takich, które w odniesieniu do gminy polegają na zaspokajaniu zbiorowych potrzeb społeczności lokalnej" (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 grudnia 2000 r. (sygn. akt I SA/Gd 1977/99, publ. Finanse Komunalne 2001/3/78).

Z tych też względów zaskarżona uchwała Rady Miejskiej w G. z dnia [...]r. nr [...]w sprawie zmiany Uchwały Nr [...]Rady Miejskiej w G. z dnia [...]r. w sprawie trybu postępowania o udzielenie dotacji związanych z wykonywaniem zadań innych niż określone w ustawie z 23 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i wolontariacie, sposobu jej rozliczania oraz kontroli wydana została z naruszeniem ustawy o samorządzie gminnym, ustawy o finansach publicznych oraz ustawy o sporcie kwalifikowanym.

W tym stanie rzeczy, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) – Sąd skargę oddalił.