Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 443/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2006-09-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Zdzienicka-Wiśniewska, Sędziowie Sędzia WSA Tomasz Kolanowski (spr.), Sędzia NSA Alicja Stępień, Protokolant Starszy Referent Beata Jarecka, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 05 września 2006 r. sprawy ze skargi A. z siedzibą w G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy oprocentowania zwrotu różnicy podatku od towarów i usług za miesiąc kwiecień 2004 r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana; 3. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz strony skarżącej kwotę 5.600 ( pięć tysięcy sześćset ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 14 kwietnia 2005 r. Dyrektor Izby Skarbowej w G., po rozpatrzeniu odwołania "F." S.A. z siedzibą w G., utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Pomorskiego Urzędu Skarbowego w G. z dnia 17 stycznia 2005 r. odmawiającą skarżącej oprocentowania od dokonanego na rachunek bankowy Spółki zwrotu różnicy podatku od towarów i usług wykazanej w deklaracji VAT–7 za miesiąc kwiecień 2004 r.

Podstawą rozstrzygnięcia Dyrektora Izby Skarbowej w G. był następujący stan faktyczny:

W złożonej za miesiąc kwiecień 2004 r. deklaracji dla podatku od towarów i usług (VAT–7) spółka akcyjna "F." wykazała kwotę nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy w wysokości 4.991.021 zł.

Wraz z deklaracją Spółka, na podstawie art. 21 ust. 6a ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11, poz. 50 z późn. zm.) – zwanej dalej "ustawą o VAT", złożyła wniosek o zwrot wykazanej w w/w deklaracji różnicy podatku w terminie 25 dni, informując jednocześnie, że wykazane w deklaracji kwoty podatku naliczonego wynikają z faktur dokumentujących kwoty należności, które zostały w całości zapłacone bezpośrednio podatnikom będącym wystawcami faktur.

Postanowieniem z dnia 21 czerwca 2004 r. Naczelnik Pomorskiego Urzędu Skarbowego w G. przedłużył termin zwrotu w/w różnicy podatku do czasu zakończenia postępowania wyjaśniającego, a decyzją z dnia 26 lipca 2004 r. odmówił Spółce dokonania zwrotu różnicy podatku od towarów i usług wykazanej w deklaracji VAT–7 za miesiąc kwiecień 2004 r. w terminie 25 dni od dnia złożenia rozliczenia, z uwagi na niespełnienie przez Spółkę warunków z art. 21 ust. 6a ustawy o VAT.

Jednocześnie w dniu 26 lipca 2004 r. Naczelnik Pomorskiego Urzędu Skarbowego w G. dokonał zwrotu kwoty 4.991.021 zł na wskazany przez Spółkę rachunek bankowy. Przelew został przez system przyjęty i obciążył rachunek urzędu skarbowego. Natomiast w dniu 30 lipca 2004 r. w/w przelew wrócił na dobro rachunku Pomorskiego Urzędu Skarbowego w G. z informacją, że wskazany przez podatnika numer rachunku zamknięto.

W dniu 29 lipca 2004 r. "F." S.A. w G. złożyła w Pomorskim Urzędzie Skarbowym w G. zgłoszenie aktualizacyjne NIP–2, w którym w części B.9. (rachunki bankowe związane z prowadzoną działalnością gospodarczą) pod pozycją 47 wskazała nowy numer rachunku bankowego, jako ten, na który mają być dokonywane zwroty podatku.

Ponieważ do w/w zgłoszenia nie załączono zaświadczenia z właściwego banku potwierdzającego prawidłowość numeru tego rachunku, na wezwanie urzędu skarbowego Spółka w dniu 11 sierpnia 2004 r. złożyła potwierdzenie wystawione przez Bank Handlowy S.A. w W. w przedmiotowym zakresie.

Na skutek wniesionego odwołania od decyzji Naczelnika Pomorskiego Urzędu Skarbowego w G. z dnia 26 lipca 2004 r. Dyrektor Izby Skarbowej w G. decyzją z dnia 29 listopada 2004 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu podatkowego I instancji.

W dniu 15 grudnia 2004 r. "F." S.A. wystąpiła do Naczelnika Pomorskiego Urzędu Skarbowego w G. z wnioskiem o naliczenie odsetek za okres od 30 lipca 2004 r. do 26 października 2004 r. i przekazanie tej kwoty na rachunek bankowy Spółki w związku z opóźnieniem dokonania zwrotu podatku VAT za miesiąc kwiecień 2004 r.

W uzasadnieniu wniosku Spółka poinformowała, że w dniu 29 lipca 2004 r. poprzez złożenie formularza NIP–2 wskazała numer rachunku bankowego, na który należy dokonać zwrotu podatku VAT, lecz mimo poinformowania Urzędu o powyższym fakcie zwrot został dokonany dopiero w dniu 26 października 2004 r.

Decyzją z dnia 17 stycznia 2005 r. Naczelnik Pomorskiego Urzędu Skarbowego w G. odmówił Spółce oprocentowania od dokonanego na jej rachunek bankowy zwrotu różnicy podatku od towarów i usług wykazanej w deklaracji VAT–7 za miesiąc kwiecień 2004 r.

W uzasadnieniu decyzji organ podatkowy wskazał, że przepisy ustawy o VAT, jak również przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 z późn. zm.) – zwanej dalej "Ordynacją podatkową", nie przewidują dla przedmiotowej sytuacji faktycznej wypłaty oprocentowania, a w konsekwencji nie zachodzą podstawy do uwzględnienia wniosku strony.

Zdaniem organu I instancji w stanie faktycznym sprawy Spółce przysługiwał zwrot różnicy podatku w kwocie 4.991.021 zł w terminie 60 dni, na podstawie art. 21 ust. 6 ustawy o VAT i w dniu 26 lipca 2004 r. zwrot w/w kwoty został dokonany na wskazany przez Spółkę rachunek bankowy.

W ocenie organu podatkowego I instancji obowiązki ciążące w zakresie dokonania przedmiotowego zwrotu organ ten wypełnił, natomiast roszczenia Spółki związane są z aktualizacją numeru rachunku bankowego Spółki dokonaną w zgłoszeniu aktualizacyjnym NIP–2, złożonym w Pomorskim Urzędzie Skarbowym w G. u w dniu 29 lipca 2004 r., tj. po terminie przewidzianym na zwrot ustawowy przedmiotowej kwoty.

W opinii organu podatkowego I instancji w sprawie nie doszło do zawinionego działania organu. Obowiązek poinformowania o zmianie numeru rachunku bankowego ciążył na Spółce, a fakt odrzucenia zrealizowanego przez Urząd w dniu 26 lipca 2004 r. polecenia przelewu kwoty 4.991.021 zł, z uwagi na zamknięcie rachunku bankowego podatnika o podanym numerze, i wpływ w/w kwoty na rachunek urzędu skarbowego nie uzasadnia naliczenia i wypłaty oprocentowania za czas od aktualizacji numeru rachunku do ponownego przekazania kwoty różnicy podatku na właściwy już rachunek bankowy.

Od powyższej decyzji "F." S.A. w G. złożyła odwołanie zarzucając zaskarżonemu orzeczeniu rażące naruszenie następujących przepisów:

– art. 21 ust. 6 i 7 ustawy o VAT poprzez niezastosowanie się do ich dyspozycji,

– art. 77b § 2 Ordynacji podatkowej poprzez błędną jego wykładnię oraz niewłaściwe zastosowanie,

– art. 120–122 Ordynacji podatkowej poprzez niezastosowanie się do ich dyspozycji,

– art. 9 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. Nr 173, poz. 1807 z późn. zm.).

W uzasadnieniu odwołania Spółka podała, że należna jej kwota nadwyżki podatku naliczonego nad należnym nie została zwrócona w wymaganym przez art. 21 ust. 6 ustawy o VAT terminie 60 dni od dnia złożenia rozliczenia i że zwrotu, z nieznanych przyczyn, urząd skarbowy dokonał dopiero 26 października 2004 r., narażając Spółkę na straty.

Dyrektor Izby Skarbowej w G. nie podzielił argumentacji odwołującej się uznając za słuszne rozstrzygnięcie Naczelnika Pomorskiego Urzędu Skarbowego w G.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podniósł, że wynikająca z art. 21 ust. 6 ustawy o VAT różnica podatku naliczonego nad należnym nie ma charakteru nadpłaty w rozumieniu art. 72 Ordynacji podatkowej. Podkreślił również, że w zakresie, w jakim ustawa o VAT przewiduje zwrot różnicy podatku na podstawie zawartej w niej regulacji, nie ma zastosowania instytucja stwierdzenia nadpłaty określona w art. 75 Ordynacji podatkowej. Z brzmienia art. 21 ust. 7 ustawy o VAT wynika jednakże, iż jako nadpłatę podatku podlegającą oprocentowaniu w rozumieniu Ordynacji podatkowej traktuje się różnicę podatku nie zwróconą przez urząd skarbowy w terminie, o którym mowa w art. 21 ust. 6 ustawy o VAT.

Zdaniem dyrektora izby skarbowej w rozpoznawanym stanie faktycznym znajdują zastosowanie odpowiednie przepisy Ordynacji podatkowej, a przede wszystkim art. 76b, który stanowi, że przepisy art. 76, art. 76a, art. 77b i art. 80 tej ustawy, określające zasady dla dysponowania nadpłatą, mają również zastosowanie do zwrotu podatku.

Z kolei definicję zwrotu podatku zawiera art. 3 pkt 7 w/w ustawy, stanowiąc, że jest to zwrot różnicy podatku lub zwrot podatku naliczonego w rozumieniu przepisów o podatku od towarów i usług, a także inne formy zwrotu podatku przewidziane w przepisach prawa podatkowego.

Natomiast z art. 77b § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej wynika, że zwrot nadpłaty następuje na wskazany rachunek bankowy podatnika, płatnika lub inkasenta obowiązanego do posiadania rachunku bankowego, przy czym za dzień zwrotu nadpłaty uważa się dzień obciążenia rachunku bankowego organu podatkowego na podstawie polecenia przelewu (art. 77b § 2 pkt 1).

W opinii organu odwoławczego powołane wyżej przepisy pozwalają stwierdzić, iż zwrot w dniu 26 lipca 2004 r. kwoty różnicy podatku w wysokości 4.991.021 zł, należny podatnikowi, dokonany został przez organ podatkowy I instancji z zachowaniem form określonych przepisami prawa podatkowego, tj. w terminie ustawowym 60 dni, na wskazany przez podatnika rachunek bankowy, przez obciążenie w dniu 26 lipca 2004 r. rachunku bankowego Pomorskiego Urzędu Skarbowego w G. na podstawie polecenia przelewu.

Wobec powyższego brak jest podstaw do uznania w/w kwoty jako nadpłaty podatku podlegającej oprocentowaniu w rozumieniu Ordynacji podatkowej, ponieważ nie można mówić o niezwróceniu różnicy podatku w terminie, o którym mowa w art. 21 ust. 6 in principio ustawy o VAT. Termin ten zdaniem organu odwoławczego został zachowany. Co więcej, gdyby Spółka zaktualizowała numer rachunku bankowego przed upływem terminu przypadającego na ustawowy zwrot, kwota zwrotu przelana przez urząd skarbowy w dniu 26 lipca 2004 r. znalazłaby się na rachunku Spółki.

Tym samym, wbrew zarzutowi podatnika, organ odwoławczy nie stwierdził naruszenia w zaskarżonej decyzji przepisów art. 21 ust. 6 i 7 ustawy o VAT.

Dyrektor izby skarbowej nie stwierdził również naruszenia art. 77b § 2 Ordynacji podatkowej, albowiem w zaskarżonej decyzji nie wystąpiła błędna wykładnia tego przepisu oraz jego niewłaściwe zastosowanie.

Zdaniem organu odwoławczego z przepisu art. 77b § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej jednoznacznie wynika, że za dzień zwrotu uważa się dzień obciążenia rachunku bankowego organu podatkowego na podstawie polecenia przelewu. Nie jest zatem w tym przypadku istotne, kiedy środkami tymi faktycznie obciążony zostanie rachunek odbiorcy. W oparciu o treść w/w przepisu organ odwoławczy stanął na stanowisku, iż dniem zwrotu różnicy podatku nie jest dzień 26 października 2004r., tj. dzień, w którym przedmiotowe środki pieniężne dotarły do adresata, lecz dzień 26 lipca 2004 r., tj. dzień obciążenia w/w kwotą rachunku bankowego Pomorskiego Urzędu Skarbowego w G.

Dyrektor Izby Skarbowej w G. nie podzielił stanowiska odwołującej się, że tylko w nieznacznym zakresie przyczyniła się do nieskuteczności przelewu w dniu 26 lipca 2004 r. przez spóźnione złożenie aktualizacji NIP–2. Zdaniem organu odwoławczego złożenie tej aktualizacji stanowiło w rozpatrywanej sprawie czynność o decydującym znaczeniu, warunkującą skuteczność zwrotu. W ocenie dyrektora izby skarbowej Spółka spłyciła konsekwencje własnego zaniedbania przerzucając odpowiedzialność za opóźniony zwrot na urząd skarbowy. Nieaktualny numer rachunku bankowego w aktach rejestracyjnych Spółki stał się zasadniczym powodem, dla którego przelew dokonany w dniu 26 lipca 2004 r. został odrzucony. Dyrektor zarzucił Spółce, że nie podając prawidłowego numeru rachunku bankowego, sama naraziła się na utratę korzyści wynikających z uzyskania środków pieniężnych do dyspozycji.

W dalszej części uzasadnienia decyzji organ odwoławczy podał, że w przepisie art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1995 r. o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników (Dz. U. Nr 142, poz. 702 z późn. zm.) został nałożony na podatników obowiązek aktualizowania danych objętych zgłoszeniem identyfikacyjnym przez dokonanie zgłoszenia aktualizacyjnego do właściwego naczelnika urzędu skarbowego. Prawdziwość podawanych danych podatnik potwierdza własnoręcznym podpisem, a urząd skarbowy nie dokonuje samodzielnie żadnych zmian danych w oparciu o źródła inne niż dokumenty składane przez podatnika. Nie jest zatem obowiązkiem organu, lecz podatnika, czuwanie nad aktualizacją danych go identyfikujących.

Zdaniem organu odwoławczego wobec braku w przepisach podatkowych regulacji dla sytuacji szczególnej zaistniałej w analizowanej sprawie, w związku z nieskutecznością dokonanego przelewu z przyczyn leżących po stronie podatnika, nie można też mówić o naruszeniu przez organ I instancji przepisów art. 120–122 Ordynacji podatkowej, ponieważ organ ten podjął niezbędne działania zmierzające do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami podatkowymi.

W skardze na powyższą decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w G. "F." S.A. w G. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości zarzucając jej naruszenie następujących przepisów prawa materialnego:

1. art. 21 ust. 7 ustawy o VAT w zw. z art. 78 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez zaniechanie oprocentowania bezspornie powstałej na rzecz skarżącej nadpłaty w wysokości równej wysokości odsetek za zwłokę pobieranych od zaległości podatkowych za okres od dnia wskazania przez skarżącą "prawidłowego" rachunku bankowego do dnia zwrotu,

2. art. 77b § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej przez błędną wykładnię i błędne zastosowanie przez oczywiście błędne przyjęcie, iż przepis ten reguluje moment umorzenia (wygaśnięcia) zobowiązania dłużnika (tu: Skarbu Państwa reprezentowanego przez właściwy urząd skarbowy) do zapłaty określonej sumy pieniężnej w postaci nadpłaty – podczas gdy przepis ten określa jedynie zdarzenie (obciążenie rachunku bankowego dłużnika), które winno nastąpić przed upływem terminu do zwrotu nadpłaty, tak aby dłużnik nie poniósł negatywnych konsekwencji opóźnienia w postaci powstania obowiązku zapłaty odsetek za zwłokę.

Dyrektor Izby Skarbowej w G. w odpowiedzi na skargę, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z innych przyczyn niż wynika to z jej zarzutów i uzasadnienia.

Sąd przyjął, ze nie są sporne następujące elementy stanu faktycznego, które przyjął za podstawę do wydania niniejszego orzeczenia: skarżąca spółka wykazała w deklaracji VAT-7 za kwiecień 2004 r. kwotę do zwrotu na rachunek bankowy w wysokości 4. 991.021zł.; w wyniku złożenia wniosku o zwrot w terminie 25 dni, organ podatkowy decyzją z dnia 26 lipca 2004 r. odmówił dokonania zwrotu w tym terminie; w dniu 26 lipca 2004 r. podjęto próbę zwrotu kwoty zwrotu na wskazany przez skarżącą rachunek bankowy; w dniu 30 lipca 2004 r. przelew wrócił na dobro rachunku organu podatkowego z uwagi na jego zamknięcie; w dniu 29 lipca 2004 r. skarżąca zaktualizowała zgłoszenie rejestracyjne (NIP-2) w zakresie numeru rachunku bankowego, przy czym w dniu 11 sierpnia 2004 r. złożyła potwierdzenie wystawione przez Bank Handlowy S.A. o prawidłowości numeru rachunku bankowego; zwrot podatku nastąpił 26 października 2004r.

Spór w niniejszej sprawie sprowadza się do odpowiedzi na pytanie: czy w tak opisanym stanie faktycznym organ podatkowy pozostawał w zwłoce w dokonaniu zwrotu podatku i czy w związku z tym skarżącej spółce należą się odsetki od nieterminowo zwróconej kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym?

Zgodnie z art. 21 ust. 6 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11, poz. 50 ze zm.), zwanej w dalszej części ustawą o VAT, zwrot różnicy podatku następuje na rachunek bankowy podatnika w terminie 60 dni od dnia złożenia rozliczenia przez podatnika. Jeżeli zasadność zwrotu wymaga dodatkowego sprawdzenia, naczelnik urzędu skarbowego może przedłużyć ten termin do czasu zakończenia postępowania wyjaśniającego. Jeżeli przeprowadzone postępowania wykaże zasadność zwrotu, o którym mowa z zdaniu poprzednim, urząd skarbowy wypłaca podatnikowi należną kwotę wraz z odsetkami w wysokości odpowiadającej opłacie prolongacyjnej stosowanej w przypadku odroczenia terminu płatności podatku lub jego rozłożenia na raty. Z kolei w myśl art. 21 ust. 7 ustawy o VAT, różnicę podatku nie zwróconą przez urząd skarbowy w terminie, o którym mowa w ust. 6 w zdaniu pierwszym, traktuje się jako nadpłatę podatku podlegającą oprocentowaniu w rozumieniu przepisów Ordynacji podatkowej.

Z powyższych przepisów wynika, że w sytuacji gdy przed upływem terminu zwrotu podatku wszczęte zostało postępowanie wyjaśniające, które wykazało, że zwrot jest zasadny, podatnikowi wypłacane są odsetki w wysokości odpowiadającej opłacie prolongacyjnej (art. 21 ust. 6 zd. 2 i 3 ustawy o VAT). Jeżeli natomiast organ podatkowy nie wszczynał postępowania wyjaśniającego, a zwrotu różnicy podatku dokonał po 60 dniach od dnia złożenia deklaracji przez podatnika, urząd skarbowy zwraca różnicę podatku, traktując ją jako nadpłatę podlegającą oprocentowaniu na ogólnych zasadach wynikających z Ordynacji podatkowej (art. 21 ust. 7 w zw. z art. 21 ust. 6 zd. 1 ustawy o VAT).

W przypadku rozliczenia skarżącej za kwiecień 2004 r., postępowanie wyjaśniające dotyczyło możliwości zwrotu podatku w terminie 25 dni od dnia złożenia rozliczenia i było przedmiotem odrębnego postępowania, w wyniku którego odmówiono spółce dokonania wcześniejszego zwrotu podatku. Nie wszczynano natomiast postępowania wyjaśniającego w trybie art. 21 ust. 6 zd. 2 ustawy o VAT. W tej sytuacji zwrot ten powinien nastąpić w terminie 60 dni od dnia dokonania rozliczenia. Tylko w przypadku nie dokonania zwrotu w terminie ustawowym – 60 dni od daty złożenia rozliczenia przez stronę – różnica podatku traktowana byłaby jako nadpłata w rozumieniu Ordynacji podatkowej i podlegałaby oprocentowaniu.

Jak wynika z powyższego, dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy konieczne jest ustalenie czy organ podatkowy dokonał zwrotu podatku w terminie 60 dni od dnia złożenia przez stronę rozliczenia VAT-7 za miesiąc kwiecień 2004 r.

Zgodnie z art. 76b zd. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.), zwanej w dalszej części Ordynacją podatkową, przepisy art. 76, art. 76a, art. 77b i art. 80 stosuje się odpowiednio do zwrotu podatku. Artykuł 77b Ordynacji podatkowej określa tryb zwrotu nadpłaty, w przypadku przedmiotowej sprawy tryb zwrotu różnicy podatku od towarów i usług. W myśl art. 77b § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, zwrot nadpłaty następuje na wskazany rachunek bankowy podatnika, płatnika lub inkasenta obowiązanego do posiadania rachunku bankowego.

Nie ulega wątpliwości, że skarżąca spółka jako przedsiębiorca miała obowiązek posiadania rachunku bankowego. Z zacytowanego przepisu art. 77b § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej wynika, że zwrot różnicy podatku od towarów i usług dokonywany jest na rachunek wskazany przez podmiot uprawniony do jego otrzymania. A zatem brak podania numeru bądź podanie numeru rachunku nieprawidłowego, a także wszelkie inne błędy podmiotu we wskazaniu prawidłowego rachunku bankowego wykluczają możliwość dokonania zwrotu podatku. W rozpoznawanej sprawie Naczelnik Pomorskiego Urzędu Skarbowego w G. dokonał zwrotu kwoty 4 991 021zł na wskazany przez skarżącą rachunek bankowy. W dniu 30 lipca 2004 r. przelew wrócił jednak na dobro tego organu z informacją, że wskazany przez podmiot numer rachunku bankowego zamknięto.

Z powyższego wynika, iż organ nie mógł dokonać zwrotu podatku, gdyż wskazany przez stronę rachunek bankowy zamknięto.

Następnie w dniu 29 lipca 2004 r. skarżąca spółka złożyła w organie podatkowym zgłoszenie aktualizacyjne NIP-2, a w dniu 11 sierpnia 2004 r. spółka złożyła wymagane zaświadczenie z Banku Handlowego SA w W. W dniu 11 sierpnia 2004 r. ustały zatem przyczyny uniemożliwiające dokonanie przez organ podatkowy zwrotu różnicy podatku od towarów i usług.

W tym miejscu koniecznym jest przesądzenie w jakim terminie organ podatkowy powinien dokonać zwrotu różnicy podatku, skoro nie mógł go zrealizować w ustawowym terminie. Przepisy prawa nie zawierają uregulowania w tym zakresie.

Sąd nie podziela argumentacji organów podatkowych, że dniem zwrotu podatku w rozpoznawanej sprawie nie jest 26 października 2004 r., tj. dzień, w którym środki pieniężne dotarły do adresata, lecz dzień 26 lipca 2004 r. tj. dzień obciążenia rachunku bankowego Pomorskiego Urzędu Skarbowego w G. Swoje stanowisko organy wywiodły z treści art. 77b § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym za dzień zwrotu nadpłaty uważa się dzień obciążenia rachunku bankowego organu podatkowego na podstawie polecenia przelewu. Zdaniem składu orzekającego przyjęcie powyższego stanowiska nie jest możliwe z dwóch przyczyn. Po pierwsze usprawiedliwiałoby to w realiach rozpoznawanej sprawy możliwość niedokonywania zwrotu w ogóle, gdyż przyjęcie daty 26 lipca 2004 r. jako dnia zwrotu różnicy podatku VAT uzasadniałoby stanowisko, iż brak jest podstaw do ponownego zwrotu podatku. Po drugie w sprawie występują dwa momenty obciążenia rachunku bankowego organu podatkowego: 26 lipca i 26 października 2004 r. Stąd zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku dniem zwrotu różnicy podatku od towarów i usług o którym mowa w art. 77b § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej, jest dzień obciążenia rachunku bankowego organu podatkowego na podstawie polecenia przelewu, o ile jednak przelew ten został faktycznie zrealizowany. W rozpoznawanej sprawie był to dzień 26 października 2004 r.

Zdaniem składu rozpoznającego niniejszą sprawę, wobec braku uregulowania w ustawie o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym w zakresie terminu zwrotu różnicy podatku, w sytuacji gdy zwrot ten nie może nastąpić z przyczyn leżących po stronie podatnika, uzasadnionym jest odwołanie się do przepisów ogólnych regulujących terminy załatwiania spraw. Zgodnie z art. 139 § 1 Ordynacji podatkowej, załatwienie sprawy wymagającej przeprowadzenie postępowania powinno nastąpić bez zbędnej zwłoki, jednak nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu 2 miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, chyba że przepisy niniejszej ustawy stanowią inaczej. Natomiast w myśl art. 139 § 2 Ordynacji podatkowej niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone na podstawie dowodów przedstawianych przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub na podstawie faktów powszechnie znanych i dowodów znanych z urzędu organowi prowadzącemu postępowanie. Ponadto zgodnie z art. 139 § 4 Ordynacji podatkowej, do terminów określonych w § 1-3 nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa podatkowego dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu.

Powyższe terminy mają zastosowanie co do zasady w postępowaniu podatkowym. Zdaniem Sądu ich zastosowanie może jednak mieć miejsce również na gruncie przepisów prawa podatkowego w innych postępowaniach, w sytuacji braku szczególnych przepisów regulujących termin załatwienia sprawy.

Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że zwrot różnicy podatku od towarów i usług dla skarżącej spółki powinien nastąpić niezwłocznie po ustaniu przyczyny dla jego dokonania, nie później jednak niż w terminie 2 miesięcy (art. 139 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej). Jak wynika z akt podatkowych przyczyna uniemożliwiająca dokonanie zwrotu różnicy podatku od towarów i usług przestała istnieć z dniem 11 sierpnia 2004 r., gdyż w tym dniu uzupełniono wszystkie dokumenty związane z aktualizacją zgłoszenia rejestracyjnego. Zwrot podatku powinien zatem nastąpić nie później niż 11 października 2004 r.

Zastosowanie w rozpoznawanej sprawie przepisów Ordynacji podatkowej regulujących terminy załatwiania spraw umożliwia precyzyjne określenie terminu końcowego, w którym organ podatkowy zobowiązany jest dokonać zwrotu różnicy podatku od towarów i usług. Zaakceptowanie stanowiska organów podatkowych zaprezentowanego w niniejszej sprawie umożliwiałoby nieuzasadnione przetrzymywanie środków na rachunku organu podatkowego bez jakichkolwiek możliwości domagania się przez podatnika odsetek za zwłokę.

W związku z powyższym należy stwierdzić, że w rozpoznawanej sprawie doszło do naruszenia art. 21 ust. 6 i ust. 7 ustawy o VAT, oraz art. 77b § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej, a ponadto nie zastosowano przepisów art. 139 Ordynacji podatkowej.

Dyrektor Izby Skarbowej w G. przy ponownym rozpatrywaniu sprawy uwzględni sposób określenia terminu do dokonania zwrotu różnicy podatku od towarów i usług przy uwzględnieniu zasad wynikających z art. 139 Ordynacji podatkowej oraz zastosuje przepisy regulujące oprocentowanie nadpłat zgodnie z cytowaną ustawą - Ordynacja podatkowa.

Mając to na uwadze na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, art. 152 oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzeczono jak w sentencji.

[pic]