Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 797/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2016-06-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 16 a ust. 8 pkt 4
journal: Dz.U. 2015 poz 114
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - tekst jednolity.

SENTENCJA

|Sygn. akt IV SA/Wr 797/15 | | , , [pic], , WYROK, , W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ, , , Dnia 9 czerwca 2016 r., , , Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, w składzie następującym:, Przewodniczący:, , Sędzia NSA Henryk Ożóg (sprawozdawca), , Sędziowie:, Sędzia WSA Władysław Kulon, Sędzia WSA Lidia Serwiniowska, , , Protokolant:, sekretarz sądowy Aneta Januszkiewicz, , , po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 9 czerwca 2016 r., sprawy ze skargi M. N., na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., z dnia [...] października 2015 r., nr [...], w przedmiocie odmowy przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego, , , uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji., , ,


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2015r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. (dalej organ II instancji, organ odwoławczy) po rozpatrzeniu odwołania M. N. ( dalej skarżący, strona ) od decyzji Nr [...] z dnia [...] października 2015 r. wydanej przez działającego z upoważnienia Burmistrza G., Kierownika Komórki Świadczeń Rodzinnych i Funduszu Alimentacyjnego Ośrodka Pomocy Społecznej w G. (dalej organ I instancji) z dnia [...] października 2015r. w sprawie odmowy przyznania skarżącemu specjalnego zasiłku opiekuńczego na S. N. (dalej matka) na okres od 1 sierpnia do 31 października 2015r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, art. 16 a ustawy z dnia 18 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych ( Dz.U. z 2015r.poz. 114) dalej ustawa, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.

W motywach rozstrzygnięcia wskazano, że organ pierwszej instancji wskazaną wyżej decyzją odmówił przyznania stronie specjalnego zasiłku opiekuńczego na matkę za okres od 1 sierpnia do 31 października 2015r. W uzasadnieniu decyzji podano, że strona sprawuje opiekę nad niepełnosprawną matką. Stronie nie przyznano specjalnego zasiłku opiekuńczego powołując się na treść art. 16 a ust. 8 pkt 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych ponieważ żona skarżącego ,W. N. pobiera zasiłek dla opiekuna w związku z opieką nad swoją matką D. T.

Skarżący złożył w ustawowym terminie odwołanie od decyzji organu I instancji twierdząc, że organ I instancji powołuje się na przepis art. 16 a ust. 8 pkt 4 ustawy , który w identycznym brzmieniu został uznany za niekonstytucyjny w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18 listopada 2014r. sygn. akt. SK 7/11. Strona wie, że zaskarżony przepis jest inny od powołanego przez organ I instancji , ale prokonstytucyjna wykładnia wspomnianego przepisu oraz argumentacja zawarta w uzasadnieniu wyroku daje możliwość pominięcia również tego przepisu w związku z jego niekonstytucyjnością. W tym kontekście strona odwołała się do tez wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 7 maja 2015r. sygn.akt. II SA/Łd 259/15.

Przechodząc do motywów swojego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że w dniu 28 września 2015r. do Ośrodka Pomocy Społecznej w G. wpłynął wniosek skarżącego o ustalenie prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego w związku z opieką nad matką. Strona nie pracuje, nie jest zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy. Skarżący opiekuje się matką, która orzeczeniem Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w W. z dnia [...] sierpnia 2015r. została zaliczona do znacznego stopnia niepełnosprawności na stałe. Ustalony stopień niepełnosprawności datuje się od 7 sierpnia 2015r. Matka skarżącego prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, w 2013r. uzyskała dochód w wysokości 16415,72zł. Rodzina skarżącego składa się z dwóch osób: skarżącego i jego żony. W 2013r. dochód strony został utracony w związku z utratą zatrudnienia w Urzędzie Miasta i Gminy G., żona nie uzyskała dochodu. Żonie strony decyzją Nr [...] z dnia [...] lipca 2014r. przyznano zasiłek dla opiekuna w związku z opieką nad matką (D. T.) na okres od 1 lipca 2014r. bezterminowo.

Następnie przechodząc do meritum sprawy, po przytoczeniu w pełnym brzmieniu art. 16 a ustawy, regulującego warunki przyznania wnioskowanego specjalnego zasiłku opiekuńczego organ odwoławczy wskazał, że skarżący jest synem osoby wymagającej opieki S. N. Zgodnie z art. 128 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego na skarżącym spoczywa obowiązek alimentacyjny wobec matki. Strona sprawuje opiekę nad matką, nie pracuje. Dochód w przeliczeniu na osobę w rodzinie strony i rodzinie osoby wymagającej opiekę wynosi 455,99zł. Jednocześnie wskazano, że w sprawie zachodzi negatywna przesłanka, o której mowa w art. 16 a ust. 8 pkt 4 ustawy, uniemożliwiająca przyznanie stronie specjalnego zasiłku opiekuńczego. Jak bowiem ustalono, żona strony ma przyznane prawo do zasiłku dla opiekuna na podstawie ustawy z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów.

Dalej wskazano, że obecnie obowiązująca treść art. 16 a ust. 8 pkt 4 ustawy weszła w życie z dniem 15 maja 2014r. i została wprowadzona przez art. 17 pkt 2 lit. "b" tiret druge ustawy z dnia 4 kwietnia 2014r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów (Dz.U. z 2014r. poz. 567 ze zm.). Obecnie ustawodawca dopuszcza możliwość przyznania prawa do zasiłku dla opiekuna tylko jednemu członkowi rodziny osoby sprawującej opiekę wymienionemu w art. 3 pkt 16 ustawy czyli małżonkowi. rodzicom dzieci, opiekunowi faktycznemu dziecka oraz pozostającym na utrzymaniu dzieci w wieku do ukończenia 25. roku życia, a także dziecku, które ukończyło 25. rok życia legitymującemu się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, jeżeli w związku z tą niepełnosprawnością przysługuje świadczenie pielęgnacyjne lub specjalny zasiłek opiekuńczy albo zasiłek dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów (Dz. U. poz. 567). Zgodnie z wolą ustawodawcy pobieranie tego świadczenia przez jednego członka rodziny wyklucza możliwość przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego innemu członkowi rodziny. Odnośnie zarzutu zawartego w odwołaniu strony, a dotyczącego nieuwzględnienia przy wydaniu decyzji wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18 listopada 2014r. sygn. akt. SK 7/11, podkreślono, że wyrok ten dotyczył treści art. 17 ust. 5 pkt 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu obowiązującym do dnia 13 października 2011r. Orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego nie dotyczy osób, którym odmówiono świadczenia po dniu 13 października 2011r. Jednocześnie podkreślono, że organ odwoławczy zgodnie z art. 6 k.p.a. orzeka na podstawie przepisów prawa co oznacza, że nie może zastosować odmiennej interpretacji przepisu niż wynika z obowiązującego porządku prawnego.

Skarżący w ustawowym terminie wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na powyższą decyzję organu II instancji wnosząc o jej uchylenie oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Skarżonej decyzji zarzucił rażące naruszenie prawa tj.: błędne zastosowanie art. 16a ust. 8 pkt 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych polegające na przyjęciu, że skarżącemu nie przysługuje świadczenie opiekuńcze z uwagi na pobieranie zasiłku dla opiekuna przez innego członka rodziny (żonę) oraz poprzez zastosowanie tego przepisu po dokonaniu jego wyłącznie literalnej wykładni z pominięciem wykładni celowościowej, logicznej, funkcjonalnej i prokonstytucyjnej, mimo że istniały podstawy do zastosowania tych ostatnio wskazanych rodzajów wykładni; oraz art. 69 Konstytucji RP poprzez jego niezastosowanie i nieudzielenie pomocy osobie niepełnosprawnej i jej opiekunowi w zabezpieczeniu ich egzystencji. W uzasadnieniu skargi strona wskazała m.in., że w odwołaniu powołała się Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18 listopada 2014 r. sygn. SK 7/11, uznający przepis art. 17 ust. 5 pkt 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych za niezgodny z Konstytucją RP. Regulacja ta w tożsamym brzmieniu została powtórzona w art. 16a ust. 8 pkt 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Organ odwoławczy w odpowiedzi na zarzut nieuwzględniania wyroku TK podkreślił, iż wyrok ten dotyczy treści art. 17 ust. 5 pkt 4 ustawy w brzmieniu obowiązującym do dnia 13 października 2011 r. a Orzeczenie TK nie dotyczy osób, którym odmówiono świadczenia po dniu 13 października 2011 r. W opinii skarżącego organ II Instancji w sposób rażący naruszył prawo nie stosując wykładni celowościowej, logicznej, funkcjonalnej a przede wszystkim prokonstytucyjnej. Stwierdzenie bowiem przez Trybunał Konstytucyjny niekonstytucyjności określonej normy prawnej nie pozostaje bez znaczenia dla stosowania normy zamieszczonej w przepisie tożsamym. Organ odwoławczy stosując jedynie wykładnię literalną art. 16a ust. 8 pkt 4 ustawy rażąco naruszył prawo, a powołanie się na art. 6 k.p.a. jako argument o niemożności zastosowania odmiennej interpretacji przepisu godzi, w opinii strony w konstytucyjną zasadę równości (art. 32 ust. 1), konstytucyjną zasady ochrony rodziny (art. 18 i 71) oraz zagwarantowanego art. 69 Konstytucji obowiązku niesienia pomocy przez władze publiczne osobom niepełnosprawnym. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wnosząc o oddalenie skargi w całości podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne kierując się zatem kryterium legalności, dokonują kontroli zaskarżonego aktu (tu decyzja) w zakresie zgodności z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Wspomniane kryterium legalności umożliwia sądowi administracyjnemu wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji, jeżeli stwierdzi on naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, j.t. Dz. U. z 2016 r. poz. 718) dalej: p.p.s.a. Dokonując oceny zaskarżonej decyzji w tak określonym zakresie Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżona decyzja narusza prawo w stopniu uzasadniającym jej wyeliminowanie z obrotu prawnego. Skarga podlegała uwzględnieniu albowiem odmowa przyznania skarżącemu specjalnego zasiłku opiekuńczego w następstwie wydania decyzji wyłącznie na literalnej wykładni przepisu art. 16 a ust. 8 pkt 4 ustawy, nastąpiła z naruszeniem prawa materialnego, a naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy. W tym względzie Sąd w pełni podziela stanowisko i rozważania zawarte w wyroku WSA w Białymstoku z dnia 11 sierpnia 2015 r. sygn.. akt II SA/Bk 393/15 (dostępny https://cbois.nsa.gov.pl) Należy stwierdzić, że we wspomnianym ust. 8 art. 16a ustawy wskazano okoliczności, których zaistnienie sprawia, że zasiłek opiekuńczy nie przysługuje. Wśród tych okoliczności w punkcie 4 art. 16a ust. 8 ustawy wymieniono m.in. sytuację, w której członek rodziny osoby sprawującej opiekę ma ustalone prawo do zasiłku dla opiekuna o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów.(Dz.U. z 2014 r., poz 567) dalej u.w.z.o. Z akt administracyjnych wynika, że wyłącznym powodem braku przyznania skarżącemu specjalnego zasiłku opiekuńczego było ustalenie, że w rodzinie skarżącego przyznane zostało wcześniej prawo do zasiłku dla opiekuna ( decyzja z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...]) na podstawie u.w.z.o. żonie skarżącego z tytułu sprawowanej przez nią opieki nad swoją matką – teściową skarżącego. Bezspornym bowiem było dla organów obu instancji , że skarżący spełnia kryterium dochodowe uprawniające do ubiegania się o specjalny zasiłek opiekuńczy, jak też i to, że z powodu konieczności sprawowania opieki nad niepełnosprawną w stopniu znacznym matką nie może podjąć zatrudnienia. Jedyna przyczyna odmowy przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego opierała się na treści art. 16 a ust. 8 pkt 4 ustawy, który to przepis wprowadził negatywną przesłankę przyznania prawa do ww. świadczenia w postaci ustalonego dla członka rodziny osoby sprawującej opiekę, prawa do dodatku do zasiłku rodzinnego, o którym mowa w art. 10, specjalnego zasiłku opiekuńczego, świadczenia pielęgnacyjnego lub zasiłku dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów. Zdaniem Sądu niewątpliwie należy przyznać rację skarżącemu, że przepis zastosowany w niniejszej sprawie, powinien być wykładany prokonstytucyjnie. Pozostająca w zgodzie z Konstytucją wykładnia ustaw polega na odwołaniu się do reguł umożliwiających realizację wartości wyrażonych w przepisach Konstytucji. Przypadek obowiązku stosowania przez Sąd wykładni prokonstytucyjnej istnieje, między innymi, w sytuacji wyrażonego przez Trybunał Konstytucyjny stanowiska co do niekonstytucyjności normy prawa materialnego, o brzmieniu tożsamym z normą stanowiącą podstawę materialnoprawną orzekania w kontrolowanej sprawie. W takich przypadkach sądy administracyjne opowiedziały się za koniecznością przeprowadzania prokonstytucyjnej wykładni zastosowanej normy prawa materialnego stosownie do argumentacji Trybunału Konstytucyjnego zawartej w wyroku stwierdzającym niekonstytucyjność normy o tożsamym brzmieniu. Celem zastosowania wykładni prokonstytucyjnej jest zapobieżenie sytuacji, w której doszłoby do zróżnicowania uprawnień lub obowiązków podmiotów znajdujących się w takiej samej sytuacji faktycznej. W takim wypadku należy poddać pod rozwagę to, czy w normie prawa materialnego stosowanej w kontrolowanej sprawie, wystąpił problem tzw. oczywistej niekonstytucyjności. Zasadniczo sytuacja oczywistej niekonstytucyjności zachodzi wówczas, gdy porównywane przepisy ustawy i Konstytucji dotyczą tej samej materii i są ze sobą sprzeczne. Tego typu założenie występuje między innymi w przypadku, gdy ustawodawca wprowadził identyczną regulację jak norma objęta już wyrokiem Trybunału. (por wyr. Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach w uzasadnieniu wyroku z dnia 3 czerwca 2015r. sygn. I SA/GL 1157/14 dostępny https://cbois.nsa.gov.pl). Stwierdzenie bowiem przez Trybunał Konstytucyjny niekonstytucyjności określonej normy prawnej nie pozostaje bez znaczenia dla stosowania normy zamieszczonej w przepisie tożsamym (por. Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 22 maja 2007r. sygn. SK 36/06 publ. OTK ZU 50/6/A/2007). W takim przypadku dochodzi bowiem do obalenia domniemania konstytucyjności przepisu, który nie podlegał rozpoznaniu przed Trybunałem. Tymczasem w istocie powoływana w tej sprawie negatywna przesłanka do przyznania skarżącemu specjalnego zasiłku opiekuńczego zamieszczona w treści art. 16 a ust. 8 pkt 4 ustawy, jest tożsama z negatywną przesłanką do przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego rodzicowi (opiekunowi faktycznemu) rezygnującemu z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym dzieckiem z uwagi na fakt, że drugi z rodziców (opiekunów faktycznych) ma ustalone prawo do świadczenia pielęgnacyjnego na inne dziecko w rodzinie. Normę powyższą wyrażał art. 17 ust. 5 pkt 4 ustawy, który to przepis - w brzmieniu obowiązującym do 13 października 2011r - wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18 listopada 2014r. sygn. SK 7/11 (Dz. U. 2014, poz. 1652) został uznany za niezgodny z art. 71 ust. 1 zdanie drugie Konstytucji RP. W uzasadnieniu wyroku Trybunał Konstytucyjny zwrócił uwagę, że będący wzorcem kontroli art. 71 ust. 1 zdanie pierwsze stanowi, że państwo w swej polityce społecznej i gospodarczej uwzględnia dobro rodziny a zdanie drugie, że rodziny znajdujące się w trudnej sytuacji materialnej i społecznej, zwłaszcza wielodzietne i niepełne, mają prawo do szczególnej pomocy ze strony władz publicznych. W pojęciu "dobro rodziny" zawiera się jej trwałość, tworząca poczucie bezpieczeństwa wszystkich jej członków, zwłaszcza najsłabszych – dzieci, osób chorych lub niepełnosprawnych oraz posiadanie elementarnych warunków materialnych koniecznych do zaspakajania potrzeb życiowych jej członków. Szczególny charakter pomocy rodzinom w trudnej sytuacji materialnej i społecznej to pomoc wykraczająca poza pomoc zwykłą. Niewątpliwie funkcją świadczenia pielęgnacyjnego jest częściowa kompensacja wydatków ponoszonych przez rodzinę w związku z koniecznością zapewnienia opieki i pielęgnacji niepełnosprawnemu dziecku. Niezależnie od kompensacyjnej funkcji świadczenia pielęgnacyjnego, beneficjentem świadczenia jest cała rodzina, w szczególności zaś niepełnosprawny człowiek mający zapewnioną opiekę osoby najbliższej. Tymczasem funkcja specjalnego zasiłku opiekuńczego jest tożsama z funkcją świadczenia pielęgnacyjnego. Jego celem jest częściowe zrekompensowanie opiekunowi niepełnosprawnego faktu niemożności podjęcia zatrudnienia w związku z koniecznością sprawowania pieczy nad bliskim ze znacznym stopniem niepełnosprawności a w konsekwencji wspomożenie całej rodziny obarczonej obowiązkiem opieki nad niepełnosprawnym. Pobieranie specjalnego zasiłku opiekuńczego i pobieranie świadczenia pielęgnacyjnego jest przy tym związane ze świadczeniami majątkowymi o charakterze niepieniężnym w postaci objęcia osoby pobierającej te świadczenia ubezpieczeniem emerytalnym i rentowym oraz zdrowotnym, finansowanym ze środków publicznych. Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że ograniczenie możliwości kumulowania świadczeń pielęgnacyjnych w rodzinie godzi w konstytucyjny obowiązek konieczności wsparcia osób i rodzin w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwienia im życia w warunkach odpowiadających godności człowieka. Przyjęcie zasady, że do rodziny, w której wychowuje się więcej niż jedno dziecko niepełnosprawne może trafić tylko jedno świadczenie pielęgnacyjne, narusza również zasadę sprawiedliwości społecznej, pojmowaną nie w aspekcie socjalno – ekonomicznym, lecz odnoszoną do społecznego poczucia sprawiedliwości, które w demokratycznym państwie nie powinno być przez ustawodawcę ignorowane. Ocenę powyższą można z powodzeniem przenieść na grunt oceny dopuszczalności wyłączenia prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego dla osoby, w rodzinie której inny członek rodziny pobiera świadczenie pielęgnacyjne (zasiłek dla opiekuna ) na innego niepełnosprawnego członka rodziny. Sytuacja materialna, życiowa i społeczna rodzin, w których niepełnosprawnością w stopniu znacznym, czyli wiążącym się z koniecznością bezpośredniej opieki i pielęgnacji ze strony innych osób, jest znacznie trudniejsza niż rodzin z jedną osobą niepełnosprawną. Takie rodziny mają zwiększone wydatki na koszty utrzymania, leczenia, rehabilitacji a konieczne obowiązki pielęgnacji i bezpośredniej pieczy nad niepełnosprawnymi, przerastają fizyczne możliwości jednego opiekuna. Tak może być w przypadku rodziny skarżącego, w której żona pobiera zasiłek dla opiekuna w związku z koniecznością sprawowania bezpośredniej opieki i pielęgnacji niepełnosprawnej matki- teściowej skarżącego, a skarżący sprawuje konieczną opiekę nad niepełnosprawną w stopniu znacznym swoją matką. Wynikający z Konstytucji obowiązek państwa szczególnej pomocy rodzinom spełniającym warunek trudnej sytuacji materialnej i społecznej, (a do takich rodzin należy zaliczyć rodzinę skarżącego o dochodach odbiegających od progu kryterium dochodowego, wymaganego przy ubieganiu się o specjalny zasiłek opiekuńczy i obarczoną koniecznością sprawowania opieki nad dwoma członkami rodziny dotkniętymi znaczną niepełnosprawnością, w konsekwencji rodziną o zwiększonych wydatkach), oznacza konieczność preferencyjnego traktowania członków takich rodzin. Preferencja ta wyrażać się powinna w zintensyfikowaniu pomocy państwa i podwyższeniu standardów ochrony w celu umocnienia więzi między osobami tworzącymi rodzinę. Wyrażona negatywną przesłanką z art. 16 a ust. 8 pkt 4 ustawy zasada, zgodnie z którą na jedną rodzinę przysługuje tylko jedno prawo do świadczenia rodzinnego w postaci świadczenia pielęgnacyjnego, specjalnego zasiłku opiekuńczego czy zasiłku dla opiekuna, niezależnie od liczby osób w rodzinie dotkniętych znaczną niepełnosprawnością, jest niezgodna z konstytucyjnymi standardami ochrony rodziny znajdującej się w trudnej sytuacji materialnej i społecznej, wynikającymi z art. 71 ust. 1 zdanie drugie Konstytucji RP. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że bez potrzeby kierowania do Trybunału Konstytucyjnego pytania o konstytucyjność przepisu art. 16 "a" ust. 8 pkt 4 ustawy, na składzie orzekającym ciążył obowiązek prokonstytucyjnej wykładni tego przepisu, uwzgledniającej wskazania Trybunału Konstytucyjnego w zakresie oceny niekonstytucyjności tożsamego przepisu art. 17 ust. 5 pkt 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych, zawarte w wyroku z dnia 18 listopada 2014r. sygn. SK 7/11, mającym z mocy art. 190 ust. 1 Konstytucji RP moc powszechnie obowiązującą. Dodać należy, że reguły wykładni systemowej nakładają na sądy obowiązek wykładni prawa w zgodzie z Konstytucją. Przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych nie mogą być odczytywane w oderwaniu od konstytucyjnej zasady równości (art. 32 ust. 1), konstytucyjnej zasady ochrony rodziny (art. 18 i 71) oraz zagwarantowanego art. 69 Konstytucji obowiązku niesienia pomocy przez władze publiczne osobom niepełnosprawnym. Prokonstytucyjna wykładnia normy prawa materialnego stanowiącej podstawę zaskarżonej decyzji, nie pozwalała sądowi na oddalenie skargi. Z tych względów Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji. Zgodnie z przepisem art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Tym samym organ ponowie rozpatrujący sprawę będzie zobowiązany uwzględnić przedstawioną powyżej cenę prawną wraz z jej uzasadnieniem.