Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 754/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2016-02-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Ochrona środowiska
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 44
journal: Dz.U. 2013 poz 1235
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - tekst jednolity.
article: art. 28
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Ireneusz Dukiel (spr.), Sędziowie Sędzia NSA - Halina Kremis, Sędzia WSA - Alicja Palus, , Protokolant asystent sędziego - Wojciech Śnieżyński, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 16 lutego 2016 r. sprawy ze skargi A. SA z/s we W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia 3 czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie określenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na modernizacji zakładu oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

Prezydent W. decyzją z dnia 24 marca 2015 r., nr WSR-OK.6220.12.2014.JM, na podstawie art. 71 ust. 2 pkt 2, art. 75 ust. 1 pkt 4, art. 82 i art. 85 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t.j. Dz. U. z 2013r. poz. 1235 ze zm., dalej jako u.o.o.ś.), § 3 ust. 2 pkt 2 w zw. z § 3 ust. 1 pkt 80, pkt 81 oraz 56 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (t.j. Dz. U. Nr 213, poz. 1397 ze zm., dalej jako r.R.M.), określił środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia polegającego na modernizacji Zakładu B. S.A. przy ul. S. [...] we W., obejmującego działki nr [...][...][...][...][...][...][...].

Charakteryzując planowane przedsięwzięcie organ wskazał, że polega ono na wykonaniu zadaszeń o wysokości maksymalnej do 16,0 m (z możliwością zabudowy oraz zależnie od potrzeb instalacji wentylatorów wyciągowych) istniejących placów składowych odpadów oznaczonych na planie zagospodarowania terenu stanowiącego załącznik graficzny do decyzji symbolami: Z1 (powierzchnia 1 420 m² wraz z częścią rampy przeładunkowej odpadów), Z2 (powierzchnia przy rampie przeładunkowej 229 m²), Z2a (powierzchnia przy rampie przeładunkowej 380 m²), Z3 (powierzchnia 400 m²), Z4 (powierzchnia 866 m²), Z5 (powierzchnia 722 m²), Z6 (powierzchnia 223 m²), Z7 (powierzchnia 1 150 m²), Z8 (powierzchnia 720 m²), Z9 (powierzchnia około 663 m²), Z10 (powierzchnia 976 m²); rozbudowie hali przyjęć sortowni oznaczonej symbolem B1 o powierzchni 1487 m² oraz wysokości maksymalnej do 16,0 m w celu umożliwienia przebudowy linii technologicznych jak również usprawnienia przeładunku dowożonych odpadów; modernizacji hali magazynowo-produkcyjnej nr 15 z jej podwyższeniem do wysokości maksymalnej 16, 0 m; rozbudowie hali magazynowo-produkcyjnej nr 15 oznaczonej symbolem B2 (powierzchnia 240 m² o wysokości maksymalnej do 16,0 m); budowie hali produkcyjnej o powierzchni do 1200 m² i wysokości maksymalnej do 15,0 m z pomieszczeniami biurowymi (oznaczenie na planie koncepcji zagospodarowania terenu nr 1), przeznaczonej na gospodarowanie odpadami w zakresie przetwarzania odpadów tworzyw sztucznych oraz segregacji i belowania odpadów surowcowych; budowie placu magazynowego wraz ze strefą zimowego utrzymania (magazynem soli drogowej, wytwornicą solanki) z zadaszeniem oraz murowaną ścianą o wysokości względnej do 10,0 m od strony wschodniej częściowo podtrzymującą konstrukcję w/w zadaszenia, praktycznie na całej długości działki (oznaczenie na mapie: Z11) o powierzchni 1100 m²; budowie budynku biurowego o powierzchni do 350 m2 oraz wysokości maksymalnie do 16,0 m, oznaczonego numerem 22 (załącznik graficzny nr 1), realizacji parkingów dla pojazdów osobowych przy ul. S. dla 33 miejsc postojowych, działka nr 14/6 i 82 miejsc postojowych, działka nr 20/2; zabudowie istniejącej myjni kół samochodowych do 200 m2 o wysokości do 10 m wraz z budową podczyszczalni ścieków - oznaczenie na planie zagospodarowania numerem 3, w której pobliżu planowana jest lokalizacja kontenerowej niszczarki dokumentów. Ponadto przewiduje się zmianę systemu załadunku odpadów do produkcji paliwa alternatywnego zlokalizowanego na zewnątrz hali sortowni na zespół podajników pod zadaszeniem, wprowadzenie urządzeń optopneumatycznych do wysortowywania z paliwa alternatywnego substancji niepożądanych, mogących pogarszać jakość paliwa alternatywnego, przeniesienie urządzenia chłodzącego na wschodnią stronę hali produkcji paliwa alternatywnego.

Prezydent W. w decyzji określając wymagania dotyczące ochrony środowiska konieczne do uwzględnienia w dokumentacji wymaganej do wydania decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 u.o.o.ś. nakazał zaprojektować: mur oporowy o minimalnej wysokości 10 m, o minimalnej długości 156 m i o minimalnej izolacyjności akustycznej 20 dB, wzdłuż wschodniej granicy działki nr 20/3 (mur o długości min. 75 m) i działki nr 68 (mur o długości min. 81 m); w przypadku projektowanej części hali przyjęć sortowni (B1); przegrody zewnętrzne o izolacji akustycznej nie mniejszej niż 25 dB; w część hali magazynowo - produkcyjnej (B2) elewację wschodnią o izolacji akustycznej nie mniejszej niż 35 dB, pozostałe przegrody zewnętrzne nie mniejszej niż 15 dB; w hali produkcyjnej (1) elewację wschodnią o izolacji akustycznej nie mniejszej niż 35 dB, pozostałe przegrody zewnętrzne nie mniejszej niż 15 dB; w przypadku kontenera do niszczenia dokumentów przegrody zewnętrzne o izolacji akustycznej nie mniejszej niż 15 dB, a myjnia podwozi pojazdów 10 dB; zadaszyć istniejące i projektowane place magazynowe; zainstalować dwie kabiny sortownicze o przegrodach zewnętrznych o izolacyjności nie mniejszej niż 15 dB; poziom mocy akustycznej całego systemu instalacji do solanki o mocy nieprzekraczającej 90 dB; poziom mocy akustycznej planowanych urządzeń klimatyzacyjnych na dachu każdej z dwóch kabin sortowniczych nieprzekraczającej 75 dB. Ponadto nakazano aby poziom mocy akustycznej planowanych do zainstalowania urządzeń nieprzekraczającej niżej określonych wartości: urządzenie instalacji wentylacyjnej posadowione na dachu hali magazynowo - produkcyjnej (B2) maxb 80 dB; urządzenie instalacji wentylacyjno-klimatyzacyjnej posadowione na dachu hali produkcyjnej (1) max 90 dB; dwa urządzenia instalacji wentylacyjnej posadowione na dachu hali przyjęć sortowni (BI) max. 85 dB. Nakazano również aby projektowane powierzchnie utwardzone, w tym place magazynowe odpadów i parkingi wyposażyć w szczelne nawierzchnie oraz odwodnienie liniowe, system kanalizacji wewnętrznej z oczyszczaniem wód deszczowych w separatorze substancji ropopochodnych i osadniku, z odprowadzeniem do rowu melioracyjnego S-9. Magazyn soli drogowej wraz z urządzeniami do wytwarzania solanki zaprojektować pod zadaszeniem, na szczelnym, utwardzonym podłożu.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji opisał przebieg postępowania i wskazał, że do udziału w postępowaniu na prawach strony, w trybie art. 31 § 1 k.p.a. zgłosiło się Stowarzyszenie "A." z siedzibą we W.. Prezydent W. postanowieniem z dnia 30 kwietnia 2014 r. dopuścił Stowarzyszenie "A." do udziału w postępowaniu na prawach strony. Postanowieniem z dnia 13 czerwca 2014 r. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska we W. wyraził opinię, że dla przedsięwzięcia istnieje konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko oraz określił zakres raportu. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny postanowieniem z dnia 12 czerwca 2014 r. również stwierdził obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedmiotowego przedsięwzięcia. Biorąc powyższe pod uwagę, Prezydent W. dnia 30 czerwca 2014 r. wydał postanowienie o obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedmiotowego przedsięwzięcia.

Postanowieniem z dnia 9 września 2014r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny we W. zaopiniował pozytywnie środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia pod względem sanitarnym i zdrowotnym z zastrzeżeniami. Również Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska we W. - po uzupełnieniu raportu - postanowieniem z dnia 24 listopada 2014 r. uzgodnił realizację przedsięwzięcia oraz określił warunki jego realizacji.

Organ I instancji, zgodnie z art. 79 ust. 1 u.o.o.ś., celem zapewnienia udział społeczeństwa w postępowaniu, obwieszczeniem z dnia 8 sierpnia 2014 r. podał do wiadomości informację o prowadzonym postępowaniu. Obwieszczenie zostało przekazane do wywieszenia właściwym jednostkom pomocniczym miasta, tj. osiedlom K. oraz Ż. oraz wywieszone na tablicach ogłoszeń urzędu miejskiego. Obwieszczenie zamieszczono również w biuletynie informacji publicznej urzędu miejskiego. W toku postępowania prowadzonego z udziałem społeczeństwa do organu zostały złożone następujące uwagi i wnioski: 39 pism o tej samej treści podpisanych łącznie przez 73 mieszkańców; 8 pism z uwagami o tej samej treści z dołączonymi listami osób popierających wnioski podpisanych łącznie przez 445 mieszkańców; uwagi wniesione przez SM K. i SM P.; uwagi wniesione przez występujące na prawach strony postępowania Stowarzyszenie "A.". We wskazanych 39 pismach podpisanych przez 73 mieszkańców zawarte zostały jednocześnie wnioski o uznanie za stronę postępowania. Pismami z dnia 19 września 2014 r. organ I instancji wezwał osoby wnoszące o uznanie za stronę postępowania do wykazania indywidualnego interesu prawnego w postępowaniu poprzez wskazanie przepisu prawa materialnego, z którego osoba wywodzi swój interes prawny. Na wezwanie odpowiedziały 23 osoby, pismami o jednakowej treści. Pismami z dnia 1 grudnia 2014 r. organ poinformował osoby, które odpowiedziały na wezwanie, że nie znalazł przesłanek do uznania za stronę przedmiotowego postępowania, jednocześnie wyjaśniając szczegółowo przesłanki, którymi się kierował.

Równoległe do powyższych czynności organ I instancji prowadził w okresie od 18 sierpnia do 8 września 2014 r. postępowanie z udziałem społeczeństwa. Z uwagi na fakt istotnego dla sprawy uzupełnienia dokumentacji po tym terminie o postanowienia PPIS z dnia 9 września 2014 r. oraz RDOŚ z dnia 24 listopada 2014r., a także uzupełnienie raportu oddziaływania na środowisko z dnia 15 października 2014 r., pisma inwestora z dnia 28 października 2014 r. w sprawie wyjaśnień do uwag społeczeństwa wniesionych we wrześniu 2014r., a także opinię RO Kuźniki z dnia 7 listopada 2014 r., organ I instancji uznał za zasadne ponowne zapewnienie społeczeństwu udziału w postępowaniu, o czym zawiadomił obwieszczeniem z dnia 28 listopada 2014 r. o ponownym postępowaniu prowadzonym z udziałem społeczeństwa, wyznaczając termin do wnoszenia uwag i możliwości zapoznania się z dokumentacją w terminie od 8 grudnia do 29 grudnia 2014 r. Obwieszczenie zostało podane do publicznej wiadomości analogicznie jak obwieszczenie z dnia 8 sierpnia 2014 r. Podczas ponownie prowadzonego postępowania z udziałem społeczeństwa do organu nie wpłynęły żadne uwagi i wnioski. Pismem z dnia 2 stycznia 2015 r. organ zawiadomił strony postępowania o zakończeniu postępowania dowodowego wyznaczając zgodnie z art. 73 § 1 k.p.a. termin do zapoznania się z aktami sprawy oraz zgłoszenia uwag przed wydaniem decyzji. W wyznaczonym terminie żadna ze stron nie skorzystała z tej możliwości.

Od powyższej decyzji odwołało się Stowarzyszenie "C." z siedzibą w K.. Kwestionując pierwszoinstancyjne rozstrzygnięcie Stowarzyszenie wskazało m.in. na błędnie wyznaczony przez Prezydenta W. obszar oddziaływania inwestycji i w konsekwencji czego błędne określenie ilość stron w postępowaniu. W dalszej części odwołania przedstawiono uwagi merytoryczne co do samej decyzji, jak i przedłożonego przez inwestora raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. decyzją z dnia 3 czerwca 2015 r., nr [...], na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., uchyliło opisaną wyżej decyzję organu pierwszej instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Na wstępie uzasadnienia Kolegium wyraziło pogląd prawny, że pomimo braku formalnego dopuszczenia - na etapie postępowania przed organem I instancji - odwołującej się organizacji ekologicznej do udziału w postępowaniu w charakterze podmiotu na prawach strony, w związku z wypełnieniem dyspozycji opisanego na wstępie przepisu art. 44 ust. 2 u.o.o.ś., należało uznać odwołanie za dopuszczalne. Kolegium wyjaśniło, że zgodnie z tym przepisem skuteczne złożenie odwołania, stanowi jednocześnie o dopuszczeniu stowarzyszenia do udziału w postępowaniu na prawach strony. Wskazano, że skoro w art. 44 ust. 4 u.o.o.ś. forma postanowienia została zastrzeżona dla orzeczeń negatywnych, to dopuszczenia organizacji ekologicznej do udziału w postępowaniu nie będzie wymagało wydawania postanowienia.

Przedstawiając motywy dla których podjęto uchylającą decyzję Kolegium wskazało, że jednym z najważniejszych obowiązków organu administracyjnego, oczywiście w przypadku kompletności wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, jest obowiązek wyznaczenia obszaru oddziaływania inwestycji, a tym samym kręgu stron postępowania. W przypadku decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach krąg stron należy określać na ogólnych, przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego, zasadach. Powołując się na orzecznictwo sądowoadministracyjne poruszające problematykę wyznaczenia obszaru odziaływania oraz wskazując na charakter planowanego przedsięwzięcia Kolegium stwierdziło, że będzie ono z pewnością oddziaływać na poszczególne komponenty środowiska, jednak dla ustalenia zasięgu tych uciążliwości należy w szczególności przeanalizować jego wpływ na powietrze atmosferyczne (emisję zanieczyszczeń) oraz oddziaływanie akustyczne. Kluczowe znaczenie dla dokonania ustaleń w tej materii odgrywa raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. W tym bowiem dokumencie, wymagającym stosowania fachowej wiedzy i podobnie ocenianych umiejętności, wskazuje się między innymi, dane określające "przebieg" oddziaływania danej inwestycji na środowisko. W niniejszej sprawie sporządzono tego rodzaju dokument ("Raport o oddziaływaniu planowanego przedsięwzięcia na środowisko polegającego na modernizacji obecnego stanu użytkowania terenu w obrębie Zakładu B. SA przy ul. S. [...] we W. na etapie wydawania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach"). Według Kolegium z analizy raportu - w szczególności graficznie przedstawionego zasięgu uciążliwości odorowej (zasięgu wyczuwalności siarkowodoru), jednoznacznie wynika, że uciążliwości te, będą wykraczać poza granice nieruchomości, których właściciele (władający) brali udział w postępowaniu pierwszoinstancyjnym w charakterze strony. Za istotne Kolegium uznało również oddziaływanie akustyczne planowanego zakładu. Jak wynika bowiem z załącznika nr 3 (rozkład poziomu hałasu w otoczeniu zakładu po rozbudowie, bez uwzględniania wiat - pora nocy) tego rodzaju oddziaływanie jest bliskie wartości normatywnych (zob. punkt obliczeniowy P3, P4, P5) na terenach nieuwzględnionych przez organ I instancji w obszarze oddziaływania przedmiotowego zamierzenia. Wobec powyższego Kolegium zauważyło, że materialnoprawnym wyrazem interesu prawnego właścicieli (władających) nieruchomości sąsiednich względem terenu zainwestowania jest ochrona przysługującego im prawa własności (lub innego prawa rzeczowego). Wynikający z treści art. 82 u.o.o.ś. zakres regulacji, objętych decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację danego przedsięwzięcia, ma niewątpliwie wpływ na wykonywanie tego prawa. Zawarta w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach ocena oddziaływania planowanej inwestycji na środowisko, zdrowie ludzi i warunki życia, a także możliwość określenia w niej warunków mających zapobiegać czy też ograniczać negatywne oddziaływanie tej inwestycji na środowisko, powoduje, że rozstrzygnięcie zawarte w tej decyzji ma wpływ na uprawnienia właścicieli działek sąsiadujących z działką inwestora. Sąsiedztwo, w przypadku przedsięwzięć mających istotny wpływ na środowisko, należy rozumieć szeroko. Niedopuszczalne jest zawężanie tego pojęcia do bezpośredniego graniczenia z działką, na której ma być realizowania inwestycja. Jak wskazuje się w orzecznictwie sądowoadministracyjnym sam fakt oddzielenia działki inwestycyjnej od innej nieruchomości pasem gruntu (np. działką drogową) nie pozbawia tej działki charakteru działki sąsiedniej (zob. wyrok NSA z dnia 21 października 2011 r., II SA 1492/10). W przekonaniu Kolegium, o interesie prawnym właścicieli nie decyduje więc to, że dwie działki ze sobą bezpośrednio graniczą, lecz to, że jedna z nich znajduje się w strefie oddziaływania inwestycji lokalizowanej na drugiej działce (wyrok NSA z 23 kwietnia 2008 r., II OSK 467/07, wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 15 lipca 2009 r., II SA/Rz 114/09). Dalej argumentowano, że ewentualna błędna ocena sporządzonego raportu i brak warunków zmierzających do zapobiegania lub ograniczania negatywnego oddziaływania inwestycji na środowisko będzie godziła w prawem chroniony interes właścicieli (władających) działek sąsiednich. Powyższe czyni ich bezpośrednio zainteresowanymi postępowaniem, w którym przesądzone zostaną kwestie, mające znaczenie dla realizacji inwestycji, oddziaływującej na sferę ich uprawnień. Kolegium podkreśliło również, że warunkiem sine qua non legitymowania się statusem strony w postępowaniu w sprawie ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody jest wykazywanie się bezpośrednimi doznaniami prawnymi potencjalnie wpływającymi na sytuację prawną właściciela (użytkownika wieczystego) nieruchomości, znajdującej się w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji - w zakresie rozpatrywanym i załatwianym w postępowaniu o takim przedmiocie. O przymiocie strony, nie decyduje więc ponadnormatywne oddziaływanie planowanej inwestycji, lecz faktyczne, będące wynikiem jej działalności. Zatem to, iż projektowane przedsięwzięcie spełnia, pod względem emisji dźwięku czy zanieczyszczeń, obowiązujące standardy (na co wskazuje przedłożona przez inwestora dokumentacja), może co najwyżej warunkować wydanie decyzji pozytywnej. Mówiąc o oddziaływaniu należy mieć na uwadze również te miejsca, gdzie uciążliwości związane z przedsięwzięciem mieszczą się w granicach norm określonych przez przepisy prawa lub decyzjach na ich podstawie wydanych. Gdyby intencją ustawodawcy było ograniczenie oddziaływania tylko do tego przekraczającego określone normy, to art. 46a ust. 4 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. - Prawo ochrony środowiska (t.j. Dz. U. z 2008 r. Nr 25, poz. 150 ze zm., dalej jako u.p.o.ś.) mówiłby o terenach, na których zachodzi konieczność wyznaczenia na podstawie art. 135-136 tej ustawy obszaru ograniczonego oddziaływania (K. Gruszecki "Decyzja o uwarunkowaniach środowiskowych, a zasada przezorności, Państwo i Prawo 2007/3/85, zob. też wyrok WSA w Krakowie z dnia 12 lutego 2010r., II SA/Kr 1729/09). W pełni aprobując powyższe stanowisk, według Kolegium, krąg podmiotów mających poza wnioskodawcą status strony jest szerszy, co ma na celu zagwarantować możliwość wyrażenia w prowadzonym postępowaniu wszystkich przeciwstawnych interesów i stanowi formę realizacji zasady przezorności (zob. art. 6 u.p.o.ś.), którą tłumacząc na język potoczny można sprowadzić do stanowiska, iż łatwiej jest zapobiegać niż później leczyć. W żadnym więc przypadku nie można na tej podstawie (dotrzymania standardów jakości środowiska na działkach sąsiadujących z terenem zainwestowania) ograniczać obszaru oddziaływania takiego przedsięwzięcia. Dlatego też wskazano, że w rozpatrywanej sprawie ograniczenie przez organ pierwszej instancji obszaru oddziaływania inwestycji wyłącznie do nieruchomości bezpośrednio graniczących z terenem zainwestowania jest w ocenie Kolegium nieuzasadnione. Wobec tego Kolegium stwierdziło, że kwestionowane rozstrzygnięcie, z uwagi na błędnie wyznaczony krąg stron w poprzedzającym jego wydanie postępowaniu, obarczone jest istotną wadą procesową powodującą konieczność jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Jak stwierdził bowiem WSA w Warszawie w wyroku z dnia 24 lutego 2010 r., sygn. akt IV SA/Wa 67/10, nałożony na organ obowiązek prawidłowego ustalenia kręgu stron postępowania administracyjnego ma szczególne znaczenie, ponieważ naruszenie prawa strony do czynnego udziału w postępowaniu stanowi przesłankę wznowienia postępowania określoną w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., która uzasadnia uchylenie przez sąd administracyjny rozstrzygnięcia dotkniętego taką kwalifikowaną wadą postępowania administracyjnego.

Odnosząc się do pozostałych zarzutów Stowarzyszenia, Kolegium wyjaśniło, że w przypadku podjęcia przez organ odwoławczy rozstrzygnięcia na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., organ ten winien ograniczyć się w uzasadnieniu decyzji do oceny potrzeby przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego oraz jego zakresu. W takiej sytuacji jakiekolwiek stanowisko organu odwoławczego zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, a dotyczące zarzutów podniesionych w odwołaniu, byłoby co najmniej przedwczesne, zwłaszcza, że przekazanie przez organ odwoławczy sprawy do ponownego rozpatrzenia nie może przesądzać o treści rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji przez nakaz załatwienia jej pozytywnie lub negatywnie dla strony.

Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu złożyło B. S.A. we W.. Wnosząc o zmianę zaskarżonej decyzji poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji spółka zarzuciła Kolegium naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:

- art. 44 u.o.o.ś., poprzez bezgranicznego i niczym nieuzasadnionego uznania przez organ odwoławczy zasadności złożonego odwołania Stowarzyszenia "C.", a rzekomo związanymi z jego celami statutowymi, pomimo iż postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone przy szerokim udziale społeczeństwa, oraz udziale innych organizacji ekologicznych tu: Stowarzyszenia "A.";

- art. 79 ust. 1 u.o.o.ś., poprzez uznanie, że postępowanie nie było prowadzone z udziałem społeczeństwa, a co "z przezorności" uzasadnia zasadność odwołania Stowarzyszenia, w skali aż do uchylenia wydanej decyzji określającej na rzecz spółki środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na modernizacji należącego do spółki zakładu;

- art. 6 u.o.o.ś., poprzez wskazanie, że uchylenie decyzji zostało dokonane z "przezorności" oraz, że "łatwiej jest zapobiegać niż później leczyć" (str. 5 uzasadnienia decyzji SKO), a gdzie skarżąca spółka nie znajduje uzasadnienia takiego stanowiska organu II instancji ani w treści wskazanego przepisu ( art. 6 u.p.o.ś.), ani w treści zebranego materiału w toku postępowania, biorąc pod uwagę wymogi merytorycznego uzasadnienia takiego stanowiska.

W motywach skargi, reprezentujący spółkę pełnomocnik wskazał, że w rozpatrywanej przez Kolegium sprawie koniecznym było dokonanie "zasadności postawionych przez Stowarzyszenie C." zarzutów, "a nie na prawie 6 stronach uzasadnienia decyzji opisywanie uprawnień organizacji ekologicznych do prawa składania odwołań. Tym samym - Kolegium, choć - jak samo wskazuje - nie posiadając wiedzy specjalistycznej - podważa całość przeprowadzonego postępowania z przezorności, nie wskazując w żaden sposób wadliwości postępowania poprzedzającego wydanie decyzji przez organ I instancji. Jedynym zarzutem SKO w uzasadnieniu uchylającej decyzji jest argumentacja z zakresu dbałości o wszystkie strony postępowania i ich interesy, a faktycznie niczym nie wykazane przez Stowarzyszenie C. - do podważenia prawidłowości przeprowadzonego postępowania. Według strony skarżącej uchylenie przez Kolegium decyzji jest niedopuszczalne oraz naruszające wszelkie normy postępowania wymagane od organu II instancji, w szczególności przy uzasadnieniu, że takie stanowisko jest spowodowane przezornością oraz że łatwiej jest zapobiegać niż leczyć, a co w konsekwencji uniemożliwia skarżącemu prowadzenie procesu inwestycyjnego, który wręcz poprawi dotychczasowe warunki środowiskowe.

Zwracając uwagę na argumentację Kolegium dotyczącą interesu prawego wynikającego z art. 28 k.p.a. i konieczności zaistnienia jego obiektywnej sprawdzalności, autor skargi podniósł, że wskazywane przez Stowarzyszenie C. rzekome uciążliwości muszą znaleźć poparcie w odpowiednich dowodach. Ponadto wskazano na sprzeczność rozstrzygnięcia Kolegium z wyjaśnieniami Ministerstwa Środowiska z dnia 9 stycznia 2007 r., zgodnie z którymi, tu cyt. "w postępowaniu w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach stronami tego postępowania bezsprzecznie będą, oprócz wnioskodawcy, bezpośredni sąsiedzi planowanej inwestycji - właściciele działek objętych przewidywanym obszarem ograniczonego oddziaływania. Konieczność utworzenia obszaru ograniczonego oddziaływania dla danego przedsięwzięcia powinna wynikać z raportu o oddziaływaniu na środowisko. W prowadzonym postępowaniu nie istniała natomiast konieczność ustanowienia obszaru ograniczonego oddziaływania". Zdaniem spółki, przedstawione przez nią dokumenty nie wskazywały jakoby nieruchomości, którymi dysponują rzekomi obywatele, których interesy Stowarzyszenie C. m.in. reprezentuje znajdowały się w zasięgu oddziaływania planowanej inwestycji. Wręcz przeciwnie, jak wynika z przedstawionych w raporcie oddziaływania na środowisko, planowane przedsięwzięcie nie będzie negatywnie wpływało na najbliższe otoczenie i nie spowoduje przekroczenia standardów jakości środowiska poza terenem zainwestowania.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację i wywody prawne zawarte w kwestionowanej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269 z późn.zm.) kompetencje sądów administracyjnych w zakresie kontroli działalności administracji publicznej ograniczone zostały do oceny działalności tych organów pod względem zgodności z prawem. Działając w granicach przyznanych kompetencji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w toku podjętych czynności rozpoznawczych dokonuje oceny prawidłowości zastosowania w postępowaniu administracyjnym przepisów obowiązującego prawa materialnego i procesowego oraz trafności ich wykładni. Dokonując czynności kontrolnych, Sąd zobowiązany jest uwzględnić stan faktyczny i prawny jaki istniał w chwili wydania zaskarżonej decyzji. Należy też dodać, że w myśl przepisu art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako u.p.p.s.a.) Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, co oznacza, że ma prawo, a nawet obowiązek, wziąć pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze. Mając na uwadze tak zakreśloną kognicję Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu stwierdził, iż w niniejszej sprawie nie doszło do uchybień uprawniających do wyeliminowania z obrotu prawnego kwestionowanego rozstrzygnięcia.

Kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu podlegała decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia 3 czerwca 2015 r., nr [...], uchylająca w całości, po rozpatrzeniu odwołania Stowarzyszenia "C." z siedzibą w K., wydaną z upoważnienia Prezydenta W., decyzję Dyrektora Wydziału Środowiska i Rolnictwa w Urzędzie Miejskim W. z dnia 24 marca 2015 r., określającą - na rzecz B. S.A. - środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na modernizacji Zakładu B. S.A. przy ul. S. [...] we W., obejmującego działki o numerach: [...][...][...][...][...][...][...][...] i przekazująca sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.

Zdaniem Kolegium, skala przedsięwzięcia, jego rozmiar i charakter uzasadnia twierdzenie, że inwestycja ta może mieć istotny wpływ na środowisko, zauważając przy tym, że powyższe legło u podstaw stwierdzenia obowiązku przeprowadzenia oceny jej oddziaływania na środowisko. W takim przypadku, według Kolegium, ograniczenie przez organ pierwszej instancji obszaru oddziaływania planowanego przedsięwzięcia wyłącznie do nieruchomości bezpośrednio graniczących z terenem zainwestowania jest nieuzasadnione. W konsekwencji decyzję organu pierwszej instancji, z uwagi na błędnie wyznaczony krąg stron w poprzedzającym jego wydanie postępowaniu, Kolegium uznało za obarczoną istotną wadą procesową, powodującą konieczność jej uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Kolegium podkreśliło przy tym, że nałożony na organ obowiązek prawidłowego ustalenia kręgu stron postępowania administracyjnego ma szczególne znaczenie, ponieważ naruszenie prawa strony do czynnego udziału w postępowaniu stanowi przesłankę wznowienia postępowania określoną w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., która uzasadnia uchylenie przez sąd administracyjny rozstrzygnięcia dotkniętego taką kwalifikowaną wadą postępowania administracyjnego. Za równie ważne Kolegium uznało, że uchybienie procesowe polegające na naruszeniu art. 10 k.p.a. nie może zostać sanowane przez uzupełniające postępowanie dowodowe dokonane w postępowaniu odwoławczym. Odmienna praktyka pozostawałaby w opozycji do zasady dwuinstancyjności postępowania, o której mowa w art. 15 k.p.a. oraz art. 78 Konstytucji RP.

Z powyższym stanowiskiem organu II instancji nie sposób się nie zgodzić. W przypadku inwestycji mających istotny wpływ na środowisko (planowane przez spółkę przedsięwzięcie zakwalifikowane jest do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko (§ 3 ust. 2 pkt 2 w zw. z § 3 ust. 1 pkt 80, pkt 81 oraz 56 r.R.M.) i dla tego zamierzenia konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko została stwierdzona postanowieniem Prezydenta W. z dnia 30 czerwca 2014 r.) oraz w badaniu ich oddziaływania na środowisko, którego najważniejszym elementem, co wymaga podkreślenia jest człowiek, należy mieć również na uwadze te wszystkie miejsca, gdzie uciążliwości związane z przedsięwzięciem mieszczą się w granicach norm określonych przez przepisy prawa lub w decyzjach na ich podstawie wydanych. W judykaturze podkreśla się przy tym specyfikę dokonywanych analiz w zakresie oddziaływania na środowisko w procedurze ocen oddziaływania na środowisko, które mają charakter w pewnym zakresie jedynie przybliżony, co jednak nie deprecjonuje ich przydatności. Specyfiką zatem oceny zdarzeń przyszłych musi być określony margines niepewności, brak bowiem instrumentów badawczych dających możliwość przedstawienia precyzyjnych wyników oddziaływania, np. wpływ zmiennych jak zjawiska atmosferyczne, czy też możliwość wystąpienia awarii (tak też wyrok WSA w Warszawie z dnia 30 czerwca 2010r., sygn. akt IV SA/Wa 2094/09). W takich przypadkach krąg podmiotów posiadających interes prawny może być szerszy niż w przypadku innych inwestycji i obejmuje nie tylko podmioty mające tytuł prawny do nieruchomości położnych w bezpośrednim sąsiedztwie zamierzonego przedsięwzięcia. Uzasadnione jest to właśnie możliwym zasięgiem oddziaływania inwestycji na środowisko. Przy czym jak przyjmuje się w literaturze przedmiotu, chodzi o każde oddziaływanie, a nie tylko takie, które przekracza określone normy (tak też K. Gruszecki, Komentarz do art. 73 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, LEX/el, teza 4 i 5). Normy i ich ewentualne przekroczenia mają znaczenie dla treści decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, a nie dla posiadania interesu strony w rozumieniu art. 28 k.p.a. Organ prowadzący postępowanie ma zatem obowiązek ustalić w oparciu o raport o oddziaływaniu inwestycji na środowisko, kto jest stroną tego postępowania oraz kto nie ma tego przymiotu i dlaczego. Jeżeli bowiem planowana inwestycja może nie tylko szkodliwie oddziaływać poza teren, którym dysponuje inwestor, to podmioty, których taka uciążliwość może dotknąć, mają interes prawny uczestniczenia w postępowaniu w sprawie o wydanie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację tej inwestycji. Zawarta bowiem w decyzji środowiskowej ocena oddziaływania planowanej inwestycji na środowisko, zdrowie ludzi i warunki życia a także możliwość określenia w niej warunków mających zapobiegać czy też ograniczać negatywne oddziaływanie tej inwestycji na środowisko sprawia, że rozstrzygnięcie zawarte w tej decyzji ma wpływ na prawa i interesy prawne właścicieli działki sąsiadującej z działką inwestora, a w postępowaniu poprzedzającym wydanie tej decyzji rozstrzygane są kwestie, które będą miały znaczenie dla realizacji przedmiotowej inwestycji, oddziaływującej na sferę prawną nieustalonego przez organ kręgu osób.

Zauważyć zatem trzeba, że organ odwoławczy w sposób przekonujący przedstawił motywy jakimi kierował się uchylając zaskarżoną decyzję, a wcześniej wskazując powody dla których uznał za dopuszczalne odwołanie Stowarzyszenia C.. W tym ostatnim przypadku należy wskazać, że ustawodawca w sposób szczególny zadbał o pozycję procesową organizacji ekologicznych. Uprzywilejowanie tego typu organizacji polega na umożliwieniu im wniesienia odwołania od decyzji wydanej w postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa, także w przypadku, gdy nie brały one udziału w określonym postępowaniu prowadzonym przez organ pierwszej instancji (tak też M. Pchałek, M. Behnke, Postępowanie w sprawie oceny oddziaływania na środowisko w prawie polskim i UE, Warszawa 2009 r., s. 203). Wniesienie odwołania traktowane jest równoznacznie ze zgłoszeniem chęci uczestniczenia w takim postępowaniu. W postępowaniu odwoławczym organizacja ekologiczna uczestniczy na prawach strony (art. 44 ust. 2 u.o.o.ś.). Inne organizacje społeczne takich uprawnień nie posiadają. Mogą one dołączyć do toczącego się postępowania i wówczas uzyskują uprawnienia przysługujące stronie, ale w sytuacji gdy nie wystąpią ze stosownym wnioskiem, a postępowanie przed organem pierwszej instancji zostanie zakończone, nie mogą się od wydanej decyzji odwołać, chyba, że postępowanie odwoławcze zostanie wszczęte przez inny uprawniony podmiot. Wówczas taka organizacja społeczna może przystąpić do postępowania odwoławczego na zasadach ogólnych. W realiach kontrolowanej sprawy bez znaczenia dla oceny dopuszczalności odwołania złożonego przez Stowarzyszenie C. pozostaje również okoliczność, że na etapie postępowania przed organem I instancji do udziału w charakterze strony została dopuszczona inna organizacja społeczna. Zgłoszenie chęci uczestniczenia przez organizację ekologiczną nie jest bowiem ograniczone faktem udziału w danym postępowaniu innej już organizacji ekologicznej, czy też przeprowadzeniem postępowania przy szerokim udziale społeczeństwa. Należy wyraźnie zaznaczyć, że zgodnie z art. 44 ust. 1 u.o.o.ś. możliwość udziału organizacji ekologicznych w postępowaniu administracyjnym zależy wyłącznie od uznania danej organizacji społecznej za ekologiczną oraz prowadzenia przez nią działalności statutowej w zakresie ochrony środowiska lub ochrony przyrody, przez minimum 12 miesięcy przed dniem wszczęcia tego postępowania. Oczywiście w grę musi wchodzić tylko postępowania wymagające udziału społeczeństwa, a nie wszystkie postępowania prowadzone przez organ. Takie też wymogi niewątpliwie zostały spełnione w przypadku Stowarzyszenia C..

Kolegium w sposób niebudzący wątpliwości rozważyło kwestię związane z charakterem inwestycji, dla której określono środowiskowe uwarunkowania wskazując, że inwestycja ta może oddziaływać nie tylko na działki położone bezpośrednim sąsiedztwie. Asumpt do takich wniosków dała analiza raportu - w szczególności graficznie przedstawionego zasięgu uciążliwości odorowej (zasięgu wyczuwalności siarkowodoru). W przekonaniu Kolegium wynika z niej, że uciążliwości te, będą wykraczać poza granice nieruchomości, których właściciele (władający) brali udział w postępowaniu pierwszoinstancyjnym w charakterze strony. Za istotne Kolegium uznało również oddziaływanie akustyczne planowanego zakładu. Jak wynika bowiem z załącznika nr 3 (rozkład poziomu hałasu w otoczeniu zakładu po rozbudowie, bez uwzględniania wiat - pora nocy) tego rodzaju oddziaływanie jest bliskie wartości normatywnych (punkt obliczeniowy P3, P4, P5) na terenach nieuwzględnionych przez Prezydenta W. w obszarze oddziaływania przedmiotowego zamierzenia. Trafnie przy tym Kolegium podkreśliło, że nie jest dopuszczalne zawężanie pojęcia sąsiedztwa, w przypadku przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, do bezpośredniego graniczenia z działką, na której ma być realizowania inwestycja. Podzielić należy również stanowisko organu, że o przymiocie strony postępowania nie decyduje ponadnormatywne oddziaływanie planowanej inwestycji, lecz faktyczne, będące wynikiem jej działalności. Okoliczność, że projektowane przedsięwzięcie spełniając, pod względem emisji dźwięku czy zanieczyszczeń powietrza, obowiązujące standardy, co może warunkować wydanie decyzji pozytywnej, nie stanowi przesłanki do zawężania katalogu stron postępowania. Przepis art. 82 ust. 1 pkt 1 u.o.o.ś. stanowi bowiem o obowiązku określenia przez właściwy organ w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, warunków wykorzystania terenu w fazie realizacji i eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia, ze szczególnym uwzględnieniem konieczności ochrony cennych wartości przyrodniczych, zasobów naturalnych i zabytków oraz ograniczenia uciążliwości dla terenów sąsiednich. Tego wpływu na środowisko nie można oprzeć na ustaleniach mapy ewidencyjnej gruntów, skoro przyznanie statusu strony oparte jest na wartościach materialnych. Istotną okolicznością jest oddziaływanie na środowisko, zakres przestrzenny tego oddziaływania, a o tym nie przesądza mapa ewidencyjna (tak też NSA w wyroku z dnia 10 listopada 2015 r., sygn. akt II OSK 534/14). Przy czym również w zakresie ograniczenia kręgu stron postępowania do właścicieli gruntów znajdujących się w bezpośrednim sąsiedztwie planowanej inwestycji, po analizie znajdujących się w aktach administracyjnych wypisów i wyrysów z ewidencji gruntów, pojawia się wątpliwość, czy na podstawie tego kryterium przymiotem strony zostali objęci wszyscy spośród właścicieli takich nieruchomości.

W stanie faktycznym tej sprawy nie jest również zasadny zarzut skargi dotyczący naruszenia przez Kolegium art. 6 ust. 1 i ust. 2 u.p.o.ś. poprzez powołanie się na zasadę przezorności. W myśl bowiem art. 6 ust. 1 u.p.o.ś., kto podejmuje działalność mogącą negatywnie oddziaływać na środowisko, jest zobowiązany do zapobiegania temu oddziaływaniu (tzw. zasada prewencji). Z kolei zgodnie z art. 6 ust. 2 tej ustawy, kto podejmuje działalność, której negatywne oddziaływanie na środowisko nie jest jeszcze w pełni rozpoznane, jest zobowiązany, kierując się przezornością, podjąć wszelkie możliwe środki zapobiegawcze (tzw. zasada przezorności). Zasada przezorności odnosi się więc do działalności podejmowanej w sytuacji, gdy skutki takiej działalności nie są jeszcze w pełni rozpoznane. Natomiast w odniesieniu do zasady prewencji odnosi się do działań, które są w pełni rozpoznane, a obowiązek zapobiegania wynikający z tej zasady wiąże się dopiero z ustaleniem negatywnych oddziaływań. Kolegium powołało się na zasadę przezorności, precyzując i wyjaśniając, jakie konkretne okoliczności zaistniałe w sprawie mają świadczyć o tym, że nie można wykluczyć takiego oddziaływania na środowisko planowanego przedsięwzięcia, które nie jest ograniczone do działek znajdujących się w bezpośrednim sąsiedztwie inwestycji. Należy także podkreślić, że przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko jest jednym z elementów służących właśnie realizacji powyższych zasad, których celem jest ochrona środowiska. W tych okolicznościach należało założyć – kierując się właśnie zasadą przezorności, że normatywne uciążliwości związane z planowanym przedsięwzięciem będą wykraczać poza granice nieruchomości, których właściciele (władający) brali udział w postępowaniu pierwszoinstancyjnym w charakterze strony. Zauważyć przy tym trzeba, że interes prawny to interes oparty na normie prawnej, a dokładniej znajdujący swoją podstawę w normach prawa materialnego wszystkich gałęzi prawa – również prawa prywatnego, a potwierdzenie w okolicznościach faktycznych. Ponadto, interes ten musi być konkretny, a więc dający się obiektywnie stwierdzić oraz aktualny, tj. nadający się do urzeczywistnienia w danej sytuacji faktycznej i prawnej i "wiążący się z realnością, co oznacza, że powinien on istnieć w dacie stosowania norm" (postanowienie NSA z dnia 4 lutego 2011 r., sygn. akt II OZ 18/11), a nie ewentualny, czy potencjalny. Źródłem interesu prawnego mogą być również normy określające prawo własności, co też wskazał wprost Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 15 maja 2013 r., sygn. akt II OSK 108/12 odnoszącym się do kwestii kategorii strony postępowania w sprawie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, a co Sąd w składzie orzekającym w pełni podziela. Nie sposób bowiem nie zauważyć, że prawne konstrukcje legitymacji procesowej służą ochronie interesów prawnych i praw, a prawo własności znajduje swoje konstytucyjne umocowanie zarówno gdy chodzi o jego źródła, jak i gwarancje ochrony (art. 21 ust. 1 oraz art. 64 Konstytucji RP). Postępowania, których wynikiem może być ograniczenie prawa własności i innych praw rzeczowych nie mogą toczyć się bez udziału podmiotów, którym prawa te przysługują, jeżeli ma być zachowany konstytucyjny standard ochrony tych praw. Normy określające prawo własności i inne prawa rzeczowe zawarte z zasady w przepisach z zakresu prawa prywatnego mają charakter norm prawa materialnego stanowiących źródło interesów prawnych, które uzasadniają legitymację procesową również w postępowaniu administracyjnym (art. 28 k.p.a.). Przepis art. 28 k.p.a. i użyte w nim pojęcie interesu prawnego nie uzasadnia zawężania określenia "prawny" wyłącznie do prawa administracyjnego, a wymaga interpretacji celowościowej i systemowej z uwzględnieniem kontekstu konstytucyjnego.

Dostrzeżenie przez organ odwoławczy wadliwości postępowania pierwszoinstancyjnego polegającej na niewłaściwym ustaleniu katalogu stron postępowania jest równoznaczne ze stwierdzeniem, że decyzja organu pierwszej instancji wydana została z naruszeniem przepisów postępowania, tj. przede wszystkim art. 10 § 1 k.p.a., co też wypełniać może przesłankę "koniecznego do wyjaśnienia zakresu sprawy mającego istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie" i uzasadnić podjęcie orzeczenia kasacyjnego. W realiach niniejszej sprawy istotną rolę odgrywa dokument prywatny, jakim jest raport oddziaływania inwestycji na środowisko. Dokument ten podlega ocenie, a m.in. na jego podstawie ustala się zakres oddziaływania inwestycji na środowisko, co przekłada się również na ustalenia w zakresie katalogu stron postępowania administracyjnego. Każda ze stron postępowania administracyjnego ma prawo do uczestniczenia w obydwu jego instancjach. Zapewnienie udziału stronie tylko w jednej instancji, w sytuacji gdy jej uczestnictwo i prezentowana argumentacja mogą mieć wpływ na ocenę przez organ raportu oddziaływania inwestycji na środowisko, wskazuje, że kwestie istotne dla rozstrzygnięcia sprawy nie zostały wyjaśnione. Rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej oznacza skonkretyzowanie normy prawa materialnego z uwzględnieniem interesów wszystkich jego stron (art. 7 k.p.a.). Zwłaszcza w postępowaniach dotyczących spraw wielopodmiotowych i z istoty swej budzącej konflikty, których rozstrzygnięcia mają charakter rozbudowany, wymóg wyważania interesów stron nabiera znaczenia szczególnego. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie budzi wątpliwości stanowisko, zgodnie z którym brak czynnego udziału strony w postępowaniu przed organem pierwszej instancji powoduje, że postępowanie wyjaśniające obarczone jest taką wadą, że zachodzi konieczność powtórzenia czynności procesowych składających się na postępowanie wyjaśniające. Brak zapewnienia stronie uprawnień procesowych gwarantowanych przepisami art. 10 § 1 k.p.a. oraz art. 81 k.p.a. oznacza takie naruszenie przepisów procesowych, które dezawuuje przeprowadzone przed organem pierwszej instancji postępowanie wyjaśniające – choć brak udziału strony w postępowaniu bez własnej winy strony jest również przesłanką wznowienia postępowania, określoną w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., to gdy uchybienie to zostanie dostrzeżone przez organ II instancji na etapie postępowania odwoławczego, istnieje podstawa (art. 138 § 2 k.p.a.) do uchylenia zaskarżonej decyzji w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji (por. wyrok NSA z dnia 12 lipca 2011 r., sygn. akt II OSK 1180/10; wyrok NSA z dnia 8 stycznia 2013 r., sygn. akt II OSK 1608/11).

Na zakończenie przyjdzie zwrócić uwagę autorowi skargi, że w przypadku oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko jej wdrożenie obliguje organ prowadzący postępowanie do zapewnienia w postępowaniu udziału społeczeństwa, zgodnie z art. 79 ust. 1 u.o.o.ś. Obowiązek ten realizowany jest poprzez publiczne obwieszczanie o poszczególnych etapach postępowania, zgodnie z art. 33 i 38 ustawy. Natomiast sam udział społeczeństwa realizowany jest w formach określonych w dziale III ustawy, poprzez prawo składania uwag i wniosków (art. 29 i 34 u.o.o.ś.). Podkreślić przy tym należy, czego nie dostrzega strona skarżąca, że od udziału społeczeństwa należy odróżnić udział stron, którym przysługują środki procesowe, w tym prawo do czynnego udziału w postępowaniu, składania wniosków dowodowych i wnoszenia środków zaskarżenia. W zakresie prawidłowości procedowania w ramach czynności z udziałem społeczeństwa Kolegium nie miało żadnych zastrzeżeń. Zgadzając się z tym stanowiskiem Kolegium, nie można jednak przyjąć, że zagwarantowanie udziału społeczeństwa w ramach oceny oddziaływania na środowisko może konwalidować naruszenia przepisów postępowania administracyjnego dotyczących wyznaczenia kręgu stron postępowania. Należy to zaliczyć do standardu postępowania w demokratycznym państwie prawnym, w którym prawo do udziału w postępowaniu przy zapewnieniu jednostce uprawnienia do składania wyjaśnień, ustosunkowania się do materiału dowodowego jest elementem zasadniczym.

Mając zatem na względzie to, że zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. odpowiada prawu Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 u.p.p.s.a.