Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 185/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2022-03-31 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Stwierdzono, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazano sprawę do ponownego rozpatrzenia
Powołane przepisy: article: art.61 ust. 8 w zw. z art. 52 ust.2 , art. 52, art. 37
journal: Dz.U. 2018 poz 1431
law: Ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014- 2020.
journal: Dz.U.UE.L 2014 nr 187 poz 1 art. 3 ust. 3 załcznika I, art. 4 ust. 1 i 2
law: Rozporządzenie Komisji (UE) NR 651/2014 z dnia 17 czerwca 2014 r. uznające niektóre rodzaje pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w  zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kobylski, Sędziowie Sędzia WSA Justyna Mazur, Sędzia WSA Renata Nawrot (sprawozdawca), , Protokolant sekretarz sądowy Małgorzata Domagalska, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 marca 2022 r. w Radomiu sprawy ze skargi X. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w R. na informację Mazowieckiej Jednostki Wdrażania Programów Unijnych z dnia 22 grudnia 2021 r. nr MJWPU.WWR-1.420.i624/21 w przedmiocie nieuwzględnienia protestu od wyników oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu 1) stwierdza, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia Mazowieckiej Jednostce Wdrażania Programów Unijnych; 2) zasądza od Mazowieckiej Jednostki Wdrażania Programów Unijnych na rzecz skarżącej X. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w R. 714 (siedemset czternaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Pismem z 31 stycznia 2022 r. Mazowiecka Jednostka Wdrażania Programów Unijnych (dalej MJWPU, Organ, Instytucja Pośrednicząca) poinformowała X. Sp.

z o.o. z siedzibą w R. (dalej jako: "Skarżąca", "X." lub "Spółka")

o nieuwzględnieniu protestu od wyników oceny wniosku numer RPMA.03.03.00-14-i624/21, tytuł: Technologio recyklingu poprodukcyjnych odpadów betonowych, złożonego w ramach konkursu nr RPMA.03.03.00-IP.01-14-117/21.

Z akt sprawy wynika, że Spółka w dniu 19 lipca 2021 r. złożyła wniosek

o dofinansowanie RPMA.03.03.00-14-i624/21, wskazując, że X. ma status średniego przedsiębiorstwa oraz jest podmiotem powiązanym w rozumieniu

w rozumieniu Załącznika I do Rozporządzenia GBER.

W dniu 30 sierpnia 2021 r. Spółka nabyła 100% udziałów w Y. Sp. z o.o. z siedzibą w R. (dalej Y.), wpisanej do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego, z którą nie była powiązana na dzień składania wniosku o dofinansowanie.

W dniu 6 października 2021 r., MJWPU poinformowała Skarżącą, iż wniosek

o dofinansowanie został zatwierdzony do dofinansowania, uzyskał pozytywną ocenę

w kryteriach dostępu, kryteriach merytorycznych ogólnych oraz uzyskał 48,00 pkt

z 72,00 punktów możliwych do zdobycia w ramach Konkursu oraz wezwał do przygotowania i złożenia dokumentów niezbędnych do podpisania umowy.

Spółka w dniu 20 października 2021 r. złożyła dokumenty niezbędne do podpisania Umowy o dofinansowanie, wskazując w treści dokumentów że: wielkość Spółki, zgodnie z Załącznikiem I do Rozporządzenia GBER to średni przedsiębiorca. Nadto, że Spółka przejęła innego przedsiębiorcę poprzez nabycie 100% udziałów spółki Y., jednocześnie podając, ze nabycie udziałów nastąpiło w trakcie roku obrachunkowego, jeszcze nie zatwierdzonego, nie nastąpiła zmiana struktury właścicielskiej u wnioskodawcy, a Y. nie jest podmiotem powiązanym, status Spółki nie uległ zmianie.

Następnie Spółka otrzymała od MJWPU w dniu 27 października 2021 r. wiadomość e-mail o odrzuceniu projektu, ze wskazaniem, że Spółka osiągnęła status dużego przedsiębiorstwa.

W ocenie Organu, w okolicznościach sprawy doszło do zmiany statusu Spółki, jaka miała miejsce po dniu złożenia wniosku o dofinansowanie, a przed podpisaniem Umowy o dofinansowanie Projektu. W związku z powyższym Instytucja Pośrednicząca oświadczyła, że odstępuje od podpisania Umowy o dofinansowanie.

W konsekwencji, X. w dniu 26 listopada 2021 r. skierował do Organu wezwanie do zawarcia Umowy o dofinansowanie, w którym przedstawił szczegółową argumentację co do nieprawidłowości stanowiska MJWPU w zakresie utraty przez Spółkę statusu MŚP w związku z przeprowadzoną Transakcją na dzień podpisania Umowy o dofinansowanie oraz bezpodstawności odstąpienia od podpisania Umowy

o dofinansowanie. Na poparcie swoich twierdzeń Spółka przedłożyła do wezwania obszerną opinię prawną, z której jednoznacznie wynika, że X. spełniał warunek posiadania statusu MŚP na dzień zawarcia Umowy o dofinansowanie, a tym samym

w związku z pozytywną oceną wniosku, Organ nie był uprawniony do odstąpienia od Umowy.

W piśmie z 22 grudnia 2021 r. MJWPU wydała negatywną oceną Projektu

w rozumieniu Ustawy wdrożeniowej.

Nie zgadzając się z przedstawioną w informacją Organu (z 22 grudnia 2021 r.), pismem z 7 stycznia 2022 r. Skarżąca złożyła protest, podnosząc, iż Organ naruszył przepisy Załącznika I do Rozporządzenia GBER, Ustawy wdrożeniowej i Regulaminu Konkursu. MJWPU błędnie uznając, iż w wyniku Transakcji doszło do natychmiastowej utraty przez Spółkę statutu MŚP, bezzasadnie odstępując od literalnej wykładni przepisów, z których wynika, iż utrata lub odzyskanie statusu MŚP przez X., nastąpi dopiero w następstwie osiągnięcia określonych dla dużego przedsiębiorstwa pułapów zatrudnienia lub finansowych przez kolejne dwa okresy obrachunkowe na podstawie tzw. zasady dwóch lat obrotowych. X. wyjaśnił, iż w wyniku Transakcji (nabycia udziałów), Spółka nie zmieniła statusu MŚP, w związku z czym Organ nie był uprawniony do negatywnej oceny wniosku pod względem kryteriów formalnych oraz do odstąpienia od zawarcia umowy o dofinansowanie.

Pismem z 31 stycznia 2022 r., MJWPU poinformowała Spółkę, że protest nie został uwzględniony.

Organ w rozstrzygnięciu powielił dotychczasowe stanowisko, wskazując, iż weryfikacja statusu wnioskodawcy została dokonana prawidłowo na podstawie przekazanych przez niego informacji, a także na podstawie obowiązujących przepisów prawa krajowego i europejskiego, z dochowaniem reguł należytej staranności, a jej celem była obiektywna ocena statusu wnioskodawcy, który stanowił obligatoryjną przesłankę dla zawarcia umowy o dofinansowanie wynikającą z postanowień Regulaminu konkursu. Organ przywołał art. 107 i 108 Traktatu (Dz. Urz. UE L 187/1, dalej; "GBER", wskazując, iż rozróżnia przedsiębiorstwa MŚP i przedsiębiorstwa duże, w tym samodzielne, partnerskie oraz powiązane.

Powołał również motyw 40 preambuły GBER, wspomniany wcześniej w piśmie MJWPU z dnia 22.12.2021 r., przedsiębiorstwa, w przypadku których zaszła zmiana własności, należy ocenić na podstawie ich struktury udziałów w chwili transakcji, a nie

w momencie zamknięcia rachunków. Jak podał Organ utrata statusu MŚP może być natychmiastowa. Odniósł się do orzecznictwa sądów administracyjnych.

Odnośnie wyroku w sprawie Kerkosand, Organ wskazał, że wyrok ten zapadł na kanwie konkretnego stanu faktycznego, nie stanowi "zasady prawnej", lecz dotyczy konkretnego przypadku. Zdaniem MJWPU sytuacja opisana w wyroku była odmienna od sytuacji Spółki. Komisja bowiem oceniła status jako MŚP, bowiem przed datą udzielenia pomocy (7 listopada 2013 r.) tj. 7 sierpnia 2013 r. spółka sprzedała swoje akcje, co spowodowało wg Komisji brak powiązań na dzień udzielania pomocy i tym samym dawało podmiotowi status MŚP. Organ stwierdził także, że powoływanie się na Poradnik dla użytkownika dot. definicji MŚP nie jest podejściem błędnym ani zakazanym z punktu widzenia zasad praworządności.

W konkluzji stwierdzono, że sytuacja spółki Wnioskodawcy jest odmienna od sytuacji opisanej w wyroku - okres 2 lat jest spółce niezbędny po to, aby wykazać utrzymanie statusu MŚP na cele uzyskania dotacji, który to status w rzeczywistości został utracony wraz z dokonaną transakcją i nie oddaje siły rynkowej tego podmiotu, bo w wyniku transakcji, jak wskazuje tabela wyliczeń zatrudnienia i innych wskaźników przedstawiona przez spółkę, sita rynkowa spółki Wnioskodawcy uległa zwiększeniu poprzez połączenie z innym podmiotem.

Końcowo MJWPU, wskazała że wyrok w sprawie Kerkosand jest niedawnym wyrokiem, dotychczas brak wiedzy co do innych podobnych stanowisk, nie jest wiadomo więc, czy przedmiotowa linia orzecznicza się utrwali. Instytucja Pośrednicząca rozpatrująca protest nie ma też wiedzy, aby Komisja do tej pory wystosowała do państw członkowskich "zaktualizowaną" wersję interpretacji przepisów GBER, lub aby wydała jakiekolwiek stanowisko/zalecenie na podstawie przywołanego wyroku.

Pismem z 3 marca 2022 r. Spółka wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na ww. rozstrzygnięcie o nieuwzględnieniu protestu od wyników oceny wniosku o dofinansowanie projektu RPMA.03.03.00-14-i624/21, wnosząc o stwierdzenie, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo, a tym samym Organ bezpodstawnie odstąpił od zawarcia umowy

o dofinansowanie oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Organ.

Organowi strona zarzuciła naruszenie:

A. Naruszenie art. 3 ust. 2-4 w zw. z art. 2 ust. 1 załącznika I do Rozporządzenia GBER w zw. z pkt 5.2 oraz 18.1.16 Regulaminu Konkursu poprzez bezzasadne uznanie na etapie podpisania Umowy, że Projekt pomimo wyboru do dofinansowania faktycznie nie spełnia kryteriów naboru: kryterium formalnego nr 2.2 "Kwalifikowalność wnioskodawcy" (dalej jako: "Kryterium 2.2") oraz kryterium formalnego dotyczącego pomocy publicznej nr 2.1.1 "Kwalifikowalność wnioskodawcy" (dalej jako: "Kryterium 2.1,1"), gdyż w wyniku transakcji nabycia 100% udziałów Y. w dniu 30 sierpnia 2021 r, (dalej jako: "Transakcja") po złożeniu wniosku o dofinansowanie i wyborze Projektu do dofinansowania, doszło do natychmiastowej utraty przez Skarżącą statusu mikro, małego lub średniego przedsiębiorstwa (dalej jako: "MŚP") z uwagi na przekroczenie pułapów określonych dla MŚP określonych w art. 2 ust. 1 Załącznika I do Rozporządzenia GBER, a w związku z czym MJWPU w ramach weryfikacji statusu MŚP przed podpisaniem Umowy uznała, iż Projekt nie jest uprawniony do otrzymania wsparcia, gdyż nie spełnia warunków otrzymania dofinansowania określonych

w Konkursie i w konsekwencji czego MJWPU odstąpiła od podpisania Umowy

o dofinansowanie, co było równoznaczne z negatywną oceną Projektu (z czym zgodził się Organ), podtrzymaną Rozstrzygnięciem podczas gdy

a) dokonując oceny wielkości przedsiębiorstwa w odniesieniu do pułapów określonych w Załączniku I do Rozporządzenia GBER, należy oprzeć się na literalnym brzmieniu przepisu art, 4 ust. 2 tego aktu, co oznacza, że utrata lub odzyskanie statusu MŚP przez X., nastąpi dopiero w następstwie osiągnięcia określonych dla dużego przedsiębiorstwa pułapów zatrudnienia lub finansowych przez kolejne dwa okresy obrachunkowe na podstawie tzw. zasady dwóch lat obrotowych;

b) w wyniku przeprowadzenia Transakcji, Spółka nie zmieniła statusu MŚP,

a tym samym Organ nie był uprawniony do odstąpienia od zawarcia Umowy

o dofinansowanie, a argumentacja MJWPU nie znajduje oparcia w literalnym brzmieniu przepisów Załącznika I do Rozporządzenia GBER i jest sprzeczna z ich najbardziej aktualną wykładnią dokonaną przez TSUE.

c) odstąpienie od zawarcia Umowy jest sprzeczne z treścią Regulaminu, gdyż pkt. 18.1.16 Regulaminu mówi wyraźnie o zmianach w strukturze właścicielskiej,

w wyniku której w przypadku sprzedaży udziałów lub akcji (a nie ich nabycia) przedsiębiorstwo automatycznie zmienia swój status w dniu zmiany struktury własności, w konsekwencji czego przedmiotowa Transakcja nie doprowadziła natomiast do jakiejkolwiek zmiany w strukturze właścicielskiej Spółki, stąd należy uznać, iż

w okolicznościach niniejszej sprawy zastosowanie znajdzie zasada dwóch lat obrotowych zgodnie z literalnym brzmieniem art. 4 ust. 2 Załącznika I do Regulaminu GBER i oraz pkt. 18.1.16 Regulaminu jako podstawowa zasada dotycząca określania statusu MSP wnioskodawców i beneficjentów. Organ nie był uprawniony do ponownej negatywnej oceny Projektu.

B. Naruszenie art. 52 ust. 2 w zw. z art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej w zw.

z pkt 9.27 i 14.1 Regulaminu Konkursu poprzez podtrzymanie w Rozstrzygnięciu negatywnej oceny Projektu, co skutkowało odmową podpisania Umowy

o dofinansowanie z uwagi na rzekome niekwalifikowanie się Spółki do dofinansowania,

podczas gdy w ramach pierwotnej oceny Projekt Skarżącej otrzymał pozytywną ocenę wszystkich kryteriów formalnych i merytorycznych i osiągnął wymagane minimum punktowe, a tym samym spełnił warunki otrzymania dofinansowania, a weryfikacja statusu Wnioskodawcy została dokonana błędnie z naruszeniem zasady przejrzystości, rzetelności, bezstronności oraz równości w dostępie do dofinansowania oraz wbrew postanowieniom Regulaminu w zakresie oceny formalnej.

W odpowiedzi na skargę Organ wniósł o jej odrzucenie, a z ostrożności procesowej o oddalenie skargi w całości, podtrzymując argumentację zawartą

w zaskarżonej informacji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga jest uzasadniona.

Uprawnienie sądu administracyjnego do rozstrzygania w niniejszej sprawie wynika z art. 61 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów

w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014 - 2020 w zw. z art. 3 § 3 p.p.s.a.

Stosownie do art. 61 ust. 8 w zw. z art. 52 ust. 2 ustawy wdrożeniowej sąd administracyjny dokonuje oceny legalności rozstrzygnięć przewidzianych w systemie realizacji projektu operacyjnego, skoro w przepisach tych przewidziano uwzględnienie skargi w wypadku stwierdzenia, że: a) ocena projektu została przeprowadzona

w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 39 ust. 1, b) pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione, przekazując sprawę do rozpatrzenia przez właściwą instytucję,

o której mowa w art. 55 albo art. 39 ust. 1.

Wprowadzając w art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a ustawy kryterium "naruszenia prawa", prawodawca przesądził jednocześnie w art. 50, że do postępowań w zakresie ubiegania się o dofinansowanie oraz udzielania dofinansowania na podstawie ustawy nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, z wyjątkiem przepisów dotyczących wyłączenia pracowników organu, doręczeń i sposobu obliczania terminów. Podobnie odniósł się do procedury odwoławczej w art. 67.

Wyklucza to weryfikację zaskarżonego aktu z perspektywy rozwiązań przyjętych w k.p.a.

Z unormowań ustawy wynika również okoliczność, że nie ma znaczenia na jakim etapie postępowania doszło de facto do negatywnej oceny projektu. Bez znaczenia jest czy oceny tej dokonano w pierwszej fazie konkursu, czy tuż przed zawarciem umowy.

Potwierdza to treść art. 52 ustawy. Według niego podstawę dofinansowania projektu stanowi albo umowa o dofinansowanie projektu albo decyzja o dofinansowaniu projektu. Przy czym umowa o dofinansowanie projektu może zostać zawarta, a decyzja o dofinansowaniu projektu może zostać podjęta, jeżeli projekt spełnia wszystkie kryteria wyboru projektów, na podstawie których został wybrany do dofinansowania, oraz zostały dokonane czynności i zostały złożone dokumenty wskazane w regulaminie konkursu albo w wezwaniu, o których mowa odpowiednio w art. 41 ust. 2 pkt 6a albo

w art. 48 ust. 4a pkt 3.

Zatem mimo rozstrzygnięcia konkursu i zakwalifikowania projektu do dofinansowania, uprawniona instytucja do zawarcia umowy sprawdza istnienie wymogów koniecznych do jej podpisania.

W przypadku dopatrzenia się przed zawarciem umowy braku spełnienia pewnych wymogów formalnych czy merytorycznych instytucja ta odmawia zawarcia umowy.

Zdaniem Sądu taka odmowa, stanowi negatywną ocenę projektu w rozumieniu art. 61 ustawy wdrożeniowej.

Przyjęcie odmiennego stanowiska spowodowałoby, że wnioskodawca pozbawiony by był możliwości zakwestionowania tej oceny przed sądem.

Również uznanie, że skarżącemu, któremu po pierwotnym zakwalifikowaniu projektu do dofinansowania, nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego na odmowę podpisania umowy w wyniku ponownej negatywnej oceny, prowadziłoby do nierównego traktowania podmiotów w ramach tego samego konkursu.

Przedstawiona wykładnia jest ugruntowana w orzecznictwie sądów administracyjnych.

Z taką sytuacją mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie.

Jest poza sporem, że projekt Skarżącej został zakwalifikowany do dofinansowania, o czym MJWPU poinformowała Spółką pismem z 6 października 2021 r., podając iż wniosek o dofinansowanie został zatwierdzony do dofinansowania, uzyskując pozytywną ocenę w kryteriach dostępu, kryteriach merytorycznych ogólnych oraz uzyskał 48,00 pkt z 72,00 punktów możliwych do zdobycia w ramach Konkursu oraz wezwał do przygotowania i złożenia dokumentów niezbędnych do podpisania umowy.

W ramach tej ponownej kontroli Organ poinformował Skarżącą o jej negatywnym wyniku pismem z 22 grudnia 2022 r. Ponadto w piśmie tym MJWPU podtrzymała stanowisko wyrażone w piśmie z 12 listopada 2021 r. i wskazała, że odstępuje od podpisania umowy o dofinansowanie projektu RPMA.03.03.00-14-i624/21.

Pomimo braku pouczenia przez organ o możliwości złożenia protestu na przedmiotowe rozstrzygnięcie Skarżąca we właściwym, 14 dniowym terminie (okoliczność niesporna), złożyła protest od informacji organu dotyczącej negatywnej oceny projektu. Po jego rozpoznaniu organ wydał zaskarżone rozstrzygniecie.

Protest został przez organ rozpoznany pismem z 31 stycznia 2022 r.

Zatem skarga została wniesiona w trybie art. 61 ustawy wdrożeniowej i podlega rozpoznaniu przez Sąd.

Na wstępie wskazać jeszcze należy, że przy dokonywaniu kontroli działania organu dokonującego oceny projektu sąd nie dokonuje ponownej oceny projektu. Ustawa wdrożeniowa określa ogólne reguły postępowania dotyczące wyboru projektów do dofinansowania. Zgodnie z art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej właściwa instytucja przeprowadza wybór projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny

i bezstronny oraz zapewnia wszystkim wnioskodawcom równy dostęp do informacji

o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania. W myśl art. 37 ust. 2 ustawy projekt podlega ocenie pod względem spełnienia kryteriów wyboru projektów, zatwierdzonych przez komitet monitorujący, zgodnych z warunkami określonymi w art. 125 ust. 3 lit. a rozporządzenia ogólnego (czyli rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 1303/2013 z 17 grudnia 2013 r.).

W art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej zawarto zasady ogólne dotyczące wszystkich trybów wyłaniania projektów do dofinansowania, to jest przejrzystość, rzetelność, bezstronność wyboru projektów oraz równość wnioskodawców w dostępie do informacji o zasadach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania. Zasady te mają charakter normatywny. Wymienione w tym przepisie zasady znajdują umocowanie w zasadzie równego dostępu do pomocy, wywodzącej się z kolei z traktatowej zasady równości (art. 9 TWE oraz art. 2 i 157 ust. 4 TFUE). Zasada równego dostępu do pomocy nakłada na instytucje odpowiedzialne za realizację zadań polityki rozwoju obowiązek równego traktowania wszystkich beneficjentów pomocy oraz formułuje zakaz jakiegokolwiek faworyzowania lub dyskryminowania niektórych z nich. Naruszenie którejkolwiek z zasad wymienionych w art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej stanowi naruszenie zasady równego dostępu do pomocy. Zasada przejrzystości reguł oceny projektów ma charakter instrumentalny w stosunku do zasady równości, formułując wobec instytucji zarządzającej nakaz jasnego, precyzyjnego i dostępnego dla wszystkich wnioskodawców (beneficjentów) określenia kryteriów kwalifikowania projektów. Przejrzystość realizuje się przede wszystkim w obowiązku powszechnie dostępnej i pełnej informacji o trybie i warunkach wyboru projektów. Rzetelność związana jest z ustanowieniem jasnych i zrozumiałych dla wnioskodawców kryteriów wyboru projektów, zgodności postępowania właściwej instytucji z ustanowionymi

w danym trybie regułami oraz wszechstronnym uzasadnieniem wyboru. Zasada bezstronności ustanawia zakaz wprowadzania preferencji dla określonych grup czy rodzajów wnioskodawców lub projektów (J. Jaśkiewicz "Komentarz do art. 37 ustawy

z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowania w perspektywie finansowej 2014 - 2020"). W orzecznictwie podkreśla się, że zasada przejrzystości reguł oceny projektów wymieniona w art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej ma charakter instrumentalny w relacji do zasady równości, formułując wobec właściwej instytucji przeprowadzającej wybór projektów do dofinansowania obowiązek jasnego, precyzyjnego i dostępnego dla wszystkich wnioskodawców (beneficjentów) określenia kryteriów kwalifikowania projektów. Wymogi zaś stawiane wnioskującym o udzielenie wsparcia, jeżeli na podstawie oceny ich spełnienia, miałoby to skutkować negatywnymi konsekwencjami, muszą być formułowane w sposób jednoznaczny, jasny i precyzyjny, a więc tak, aby nie pozostawiało to żadnych wątpliwości odnośnie do przyjmowanych w danym postępowaniu konkursowym kryteriów oceny projektów oraz oceny ich spełniania, które to kryteria oceny powinny być znane wnioskodawcom (por. wyroki NSA z dnia: 17 sierpnia 2010 r., sygn. akt II GSK 856/10; 1 grudnia 2016 r., sygn. akt II GSK 5141/16; 8 lutego 2017 r., sygn. akt II GSK 131/17 dostępne w CBOSA).

Ocena sądu sprowadza się do zbadania zgodności postępowania organu

z prawem powszechnie obowiązującym, w tym zgodności z:

- Załącznikiem I do rozporządzeniem Komisji (UE) nr 651/2014 z dnia 17 czerwca 2014r. uznające niektóre rodzaje pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w stosowaniu art. 107 i 108 Traktatu (Dz. UE L nr. 187 str.1, dalej jako: "rozporządzenie GBER"),

- ustawą o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014 – 2020 (Dz. U. z 2017 r. poz. 1460 ze zm., dalej jako: "ustawa wdrożeniowa"),

- Regulaminem konkursu RPMA.03.03.00-IP.01-14-117/21 Regionalny Program Operacyjny Województwa Mazowieckiego na lata 2014-2020 OŚ priorytetowa III Rozwój potencjału Innowacyjnego i przedsiębiorczości Działanie 3.3.Innowacje w MŚP

Organ odrzucając projekt wskazał, że nie spełnia on kryterium dostępu wynikającego z punktu 3.1 Regulaminu konkursu, zgodnie z którym, podmiotami uprawnionymi do ubiegania się o dofinansowanie projektu w ramach konkursu są mikro, małe, średnie przedsiębiorstwa, które aktywnie prowadzą działalność gospodarczą (...). Jak podał Organ w informacji z 22 grudnia 2021 r., zgodnie z przedstawionymi danymi w załącznikach przedkładanych na etapie podpisania umowy (...) miało miejsce przejęcia przez X. podmiotu Y. Na dzień aplikowania Spółka przedłożyła dokumenty, z których wynikało, że posiada status podmiotu średniego.

Zdaniem Organu, w wyniku przejęcia spółki Y., Skarżąca powinna dokonać kumulacji dotychczasowych danych oraz danych podmiotu przejętego. Po dokonaniu zsumowania, Spółka osiągnęła status dużego przedsiębiorstwa i tym samym nie kwalifikuje się do uzyskania wsparcia w ramach konkursu.

Z kolei Skarżąca zauważa, że wykazała dane dotyczące nabycia podmiotu Y., ale jednocześnie nie wykazuje tego przedsiębiorstwa w podmiotach powiązanych

z uwagi na definicję MŚP z załącznika I GBER i fakt, że w przedmiotowym przypadku doszło do przejęcia udziałów Y., a nie wskazanej w regulaminie naboru – sprzedaży udziałów lub akcji przedsiębiorstwa, co powoduje, ze nie ma tu automatycznej zmiany statusu (tj. już w dniu zmiany struktury własności), lecz trzeba zastosować 2-letni okres przejściowy. Skarżąca wskazuje, że zmiana w strukturze właścicielskiej wskazana w 18.1.16 regulaminu nie miała miejsca w jego przypadku bo w Spółce X. 100- procentowym udziałowcem jest nadal D. K. Zdaniem Skarżącej zgodnie z art. 4 ust. 1 i 2 rozporządzenia GBER, MJWPU powinna ustalić jego status. Zaznaczyła, że nabycie udziałów nastąpiło w trakcie roku obrachunkowego, jeszcze nie zatwierdzonego, nie nastąpiła zmiana struktury właścicielskiej u wnioskodawcy, więc Y. nie jest podmiotem powiązanym, a status X. nie uległ zmianie.

Instytucja Pośrednicząca zauważa z kolei, że zgodnie z regulaminem naboru pkt 5.2, status przedsiębiorstwa poddawany jest ponownej weryfikacji przed podpisaniem umowy o dofinansowanie. Organ odwołuje się nadto do pkt 18.1.16 regulaminu do słów "sprzedaż udziałów lub akcji", nie mniej stwierdza, że podmioty aplikujące w naborach mają obowiązek stosować nie tylko zapisy regulaminów, lecz także przepisów prawa,

a ich zakresie – tj. co do załącznika I GBER – znane jest podejście Komisji Europejskiej wskazującej, że takie sytuacje jak przejęcia, podziały, czy fuzje powodują automatyczną zmianę statusu podmiotu (tak w oryginale pisma z 22 grudnia 2021 r. strona 2). Uprawnionym jest więc jak stwierdza MJWPU, że nagły jednorazowy przypadek – tj. dokonana transakcja w przedsiębiorstwie powodująca zwiększenie jego siły rynkowej poprzez połączenie z innym podmiotem – powoduje zmianę statusu z MŚP na duży.

Skarżąca nie zgadzając się z wywodami Organu, podaje, że na dzień składania wniosku o dofinansowanie Spółka była MŚP, niepowiązanym z Y. i w jej ocenie zmiana w strukturze właścicielskiej opisana w pkt. 18.1.16 Regulaminu nie wystąpiła, zastosowanie do okoliczności sprawy mają zapisy art. 3 ust. 3 Rozporządzenia GBER dotyczące powiązań przedsiębiorstw, zaś art. 4 ust. 1 i 2 ww. rozporządzenia wskazuje, że dane niezbędne do ustalenia statusu MŚP podaje się na ostatni zamknięty okres obrotowy oraz poprzedzające go dwa lata wstecz, a nabycie udziałów nastąpiło

w trakcie roku obrachunkowego.

Kluczowe dla rozstrzygnięcia sprawy jest zatem ustalenie w jakim momencie należy ocenić status MŚP, w odniesieniu do pułapów określonych w załączniku I Rozporządzenia GBER. Istotnego znaczenia nabiera Regulamin konkursu.

Regulamin konkursu jest dokumentem systemu realizacji programu operacyjnego (art. 6 ust. 2 ustawy wdrożeniowej). Treść takiego regulaminu nie może być sprzeczna

z przepisami prawa powszechnie obowiązującego. Dokument, na podstawie którego wyłaniani mają być potencjalni beneficjenci programu, nie jest wprawdzie zbiorem norm prawnych mających wiązać w sposób właściwy źródłom prawa, lecz dotyczy norm, na których obowiązywanie godzi się każdy ubiegający o udzielenie wsparcia.

Wracając do niniejszej sprawy, to w punkcie 18.1.16 regulaminu konkursu, określono średnie przedsiębiorstwo, przy czym zgodzić należy się ze Skarżącą, że powołując się na pkt. 18.1.16 Regulaminu, pomija literalne brzmienie tejże regulacji, zgodnie z którą przedsiębiorstwo automatycznie zmienia swój status w dniu zmiany struktury własności w przypadku sprzedaży udziałów lub akcji, a okolicznościach niniejszej sprawy nie doszło do wystąpienia tego typu sytuacji, bowiem w wyniku przeprowadzonej Transakcji, Spółka nie zmieniła swojej struktury własności - struktura udziałów X. pozostała bez zmian. Nastąpiło natomiast przejęcie udziałów innego podmiotu - spółki Y., Tym samym, nabyta spółka stała się przedsiębiorstwem powiązanym w rozumieniu art, 3 ust. 3 Załącznika I do Rozporządzenia GBER. Jej dane podlegają uwzględnieniu przy ustalaniu wielkości Spółki dopiero po spełnieniu opisywanej powyżej zasady dwóch lat obrotowych.

Argumentacja Organu nie wynika bezpośrednio z treści Regulaminu, bowiem punkt 18.1.16 Regulaminu mówi wyraźnie o zmianach w strukturze właścicielskiej,

w wyniku której w przypadku sprzedaży udziałów lub akcji przedsiębiorstwo (a nie ich nabycia) przedsiębiorstwo automatycznie zmienia swój status w dniu zmiany struktury własności, a co nie miało miejsca w niniejszej sprawie.

W ocenie Sądu rozstrzygając niniejszą sprawę nie można pominąć wyroku

w sprawie Kerosand. Sąd podziela stanowisko Skarżącej, że Organ powinien uznać, iż na podstawie art. 4 ust.2 Załącznika do Rozporządzenia GBER, do zmiany wielkości Spółki z MŚP na duże przedsiębiorstwo dojdzie dopiero w sytuacji, w której łącznie zostaną spełnione następujące przesłanki: a) jeżeli w dniu zamknięcia ksiąg rachunkowych dane przedsiębiorstwo stwierdza, że w skali rocznej przekroczyło pułapy zatrudnienia lub pułapy finansowe określone w art. 2 Załącznika I do Rozporządzenia GBER; b) zjawisko to powtórzy się w ciągu dwóch kolejnych okresów obrachunkowych, co nie miało miejsca w okolicznościach niniejszej sprawy.

Zwrócenia uwagi wymaga, że Organ nie może bagatelizować wyroku

w sprawie Kerosand, uznając, ze jest to wyrok jednostkowy, wydany w konkretnej sprawie, nadto nie zawierający zmiany wykładni przepisów prawa. Nie może w kontrze do powyższego wyroku podpierać się dotychczasową linią orzeczniczą sądów administracyjnych bez przeprowadzenia analizy tegoż wyroku i ewentualnej zmiany linii orzeczniczej.

Jednocześnie w realiach rozpoznawanej sprawy nie wykazano podstaw do przyjęcia, iż Transakcja miała na celu obejście przepisów dotyczących określania statusu MŚP. Spółka niezwłocznie na etapie przygotowania do podpisania umowy

o dofinansowanie poinformowała Organ o dokonanej Transakcji, szczegółowo wykazując powiązania kapitałowe - w tym Y., jak również powiązania osobowe. Wynika z tego, jak słusznie zauważa Skarżąca iż na żadnym etapie. Spółka nie zatajała okoliczności przedmiotowego nabycia udziałów przed MJWPU, jednocześnie konsekwentnie uznając, iż w przedmiotowej sprawie brak jest podstaw do uznania, iż Spółka z tego względu nie kwalifikuje się do otrzymania dofinansowania.

Należy również zaznaczyć, iż Organ, powołując się na pkt. 18.1.16 Regulaminu, pomija literalne brzmienie tejże regulacji, zgodnie z którą przedsiębiorstwo automatycznie zmienia swój status w dniu zmiany struktury własności w przypadku sprzedaży udziałów lub akcji. Natomiast w przedmiotowej sprawie nie doszło do takiej sytuacji, w wyniku przeprowadzonej transakcji Spółka nie zmieniła struktury własności, a nabyta spółka Y. stała się przedsiębiorstwem powiązanym w rozumieniu art. 3 ust. 3 Załącznika do Rozporządzenia GBER.

Zatem zgodzić się należy z zarzutami skargi, że w świetle Regulaminu konkursu - pkt. 18.1.16, który nie przewidywał takich okoliczności jak w niniejszej sprawie, tj. nabycia udziałów innej spółki, co po dokonaniu zsumowania danych finansowych

i zatrudnienia prowadzi do przekroczenia progów MŚP, działanie MJWPU jest sprzeczne z brzmieniem Regulaminu.

Podręcznik MŚP stanowi jedynie kierunek interpretacyjny, nie stanowi zaś prawa. W ocenie Sądu nawet zapis pkt. 18.1.16 Regulaminu – dotyczący cyt.: "Szczegółowy status wnioskodawcy będzie weryfikowany na etapie podpisania umowy

o dofinansowanie projektu", nie stanowi przeszkody odstąpienia do zawarcia umowy,

w sytuacji gdy brzmienie Regulaminu nie przewidywało zmiany statusu MŚP poprzez nabycie udziałów innej spółki. Organ nie wykazał na żądnym etapie postępowania dlaczego pominął literalne brzmienie art. 4 Rozporządzenia GBER, poprzez dogłębną analizę tego przepisu w kontekście zaistniałej sytuacji w rozpoznawanej sprawie.

W żadnym przepisie Regulaminu Konkursu nie zdefiniowano sytuacji nabycia udziałów innej spółki, przy nie zmienionej strukturze właścicielskiej i braku zastosowania zasady dwóch lat obrotowych.

Wobec powyższego sąd uznał, że ocena dokonana przez organ została dokonana w oparciu o wprowadzone przez organ pozakonkursowe kryterium nie przewidziane przepisami regulującymi konkurs.

Tym samym ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny.

Zgodnie z art. 37 ustawy wdrożeniowej właściwa instytucja przeprowadza wybór projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewnia wnioskodawcom równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania. Zasada ta pozostaje w ścisłej korelacji z zasadą rzetelności, nakazującą ustanowienie jasnych i zrozumiałych dla wnioskodawców kryteriów wyboru projektów, zgodność postępowania z ustanowionymi w danym trybie regułami oraz wszechstronne i wyczerpujące uzasadnienie wyboru projektu i dokonanej jego oceny. Zasady określone w art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej mają charakter normatywny

i stanowią gwarancję równego traktowania wszystkich potencjalnych beneficjentów pomocy unijnej.

Kontrola sądowoadministracyjna powinna zmierzać do analizy, czy argumentacja oceniających oraz instytucji rozpoznającej protest, w zaskarżonym negatywnym rozpatrzeniu protestu (w tym przypadku odmawiającej podpisania umowy), nie jest dowolna i mieści się w granicach logicznego rozumowania, a przy tym czy jest spójna, wyczerpująca (kompletna), odpowiada generalnym standardom prawa, zasadom doświadczenia życiowego, pozostaje w związku z dokumentacją konkursową

i ustalonymi kryteriami. Możliwości sądu administracyjnego w sprawach ze skarg na negatywny wynik procedury odwoławczej są ograniczone. Rolą sądu jest

w szczególności zbadanie, czy zaskarżona ocena organu została sformułowana

w postępowaniu wolnym od naruszeń prawa i odpowiadającym zasadom wyrażonym

w art. 37 ust. 1 i 2 ustawy wdrożeniowej. A więc rolą sądu jest zbadanie, czy zakwestionowana ocena odpowiada wyrażonej w art. 37 ustawy zasadzie równego traktowania wnioskodawców w postępowaniu konkursowym.

W przedmiotowej sprawie organ naruszył wymieniony przepis w sposób istotny gdyż zaskarżona ocena została dokonana z naruszeniem zasady pozostawania

w związku z dokumentacją konkursową.

Mając powyższe na uwadze sąd uwzględnił skargę, stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez MJWPU zgodnie z art. 61 ust.8 pkt.1lit a ustawy wdrożeniowej.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ będzie miał na uwadze powyższe wskazania Sądu.

O kosztach postępowania sąd orzekł zgodnie z art. 200 z ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.). Na koszty te składają się zwrot uiszczonego wpisu sądowego w wysokości 200 zł oraz wynagrodzenie pełnomocnika skarżącej przyznane w wysokości 480 zł zgodnie z § 14 ust.1 pkt.1 lit c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych ( Dz. U. z 2018 r. poz. 265. j.t.), a także zwrot 34 zł z tytułu opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.