Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 310/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2021-08-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 5 ust 1 pkt 3, art. 19 a ust.9, art. 30 b ust. 1
journal: Dz.U. 2018 poz 2174
law: Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Irena Wesołowska, Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń, Sędzia WSA Ewa Wojtynowska (spr.), , po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w dniu 25 sierpnia 2021 r. sprawy ze skargi K. B. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w z dnia 15 stycznia 2021 r. nr [...] w przedmiocie określenia podatku od towarów i usług w związku z odmową zwolnienia towaru od cła oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 15 stycznia 2021r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej , po rozpatrzeniu odwołania K.B. od decyzji Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego z dnia 13 sierpnia 2020r. w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług w związku z odmową zwolnienia towaru od cła, utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Podstawą rozstrzygnięcia była następujący stan faktyczny.

K.B. (dalej jako: Importer, Skarżący) reprezentowany przez upoważnionego przedstawiciela bezpośredniego, dokonał zgłoszenia celnego do procedury dopuszczenia do obrotu, między innymi towaru w postaci traktora John Deere model 4044R, rok produkcji 2015, numer nadwozia [...] zgodnie z pozycją nr 8 listy mienia przesiedlenia stanowiącą załącznik do zgłoszenia celnego.

Jednocześnie Importer zawnioskował o zwolnienie przedmiotowego towaru od cła na podstawie art. 3 Rozporządzenia Rady (WE) Nr 1186/2009 z dnia 16 listopada 2009r. ustanawiającego wspólnotowy system zwolnień celnych (tekst jednolity Dz. Urz. UE L 324 z dnia 10 grudnia 2009 r. str. 23., zwanym dalej Rozporządzeniem (WE) Nr 1186/2009), w związku z przeniesieniem stałego miejsca zamieszkania z Kanady na obszar celny Unii Europejskiej (UE).

Naczelnik Urzędu Celno - Skarbowego nie znalazł podstaw do uznania, że przedmiotowy traktor stanowił mienie osobiste podlegające zwolnieniu od cła i w konsekwencji, po uprzednim powiadomieniu Importera o przysługującym prawie przedstawienia swojego stanowiska w terminie 30 dni od daty doręczenia powiadomienia, decyzją nr [...] z dnia 13 sierpnia 2020 r. odmówił zwolnienia z należności celnych przedmiotowego towaru i określił kwotę cła z tytułu importu towaru.

Mając na uwadze treść art. 19a ust. 9 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. z 2020r., poz. 106), dalej u.p.t.u., stanowiącego, że obowiązek podatkowy w imporcie towarów powstaje z chwilą powstania długu celnego, organ pierwszej instancji decyzją nr [...] z dnia 13 sierpnia 2020 r. określił podatek od towarów i usług w wysokości 19.721 zł.

Skarżący wniósł odwołanie od powyższej decyzji, zarzucając jej naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 4 i 6 Rozporządzenia Rady (WE) Nr 1186/2009 oraz naruszenie prawa proceduralnego poprzez nierozpatrzenie całego materiału dowodowego (art. 187 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa) i niepodjęcie działań zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy (art. 122 ustawy Ordynacja podatkowa).

W odwołaniu wskazano, że użytkowanie pojazdu w celach osobistych oraz na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej nie stanowi przeszkody do zastosowania zwolnienia od cła w trybie art. 3 Rozporządzenia Rady (WE) Nr 1186/2009 w związku z przeniesieniem mienia osobistego z kraju trzeciego na obszar celny UE oraz w konsekwencji zwolnienia z podatku od towarów i usług.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej opisaną na wstępie decyzją utrzymał w mocy decyzję organu I instancji w przedmiocie podatku od towarów i usług.

Organ odwoławczy wskazał, że kwestią sporną w sprawie pozostawało to, czy skarżący mógł skorzystać ze zwolnienia od podatku od towarów i usług na podstawie art. 47 ust. 1 u.p.t.u. Zgodnie z tym przepisem, zwalnia się od podatku import rzeczy osobistego użytku osoby fizycznej przenoszącej miejsce zamieszkania z terytorium państwa trzeciego na terytorium kraju, jeżeli łącznie są spełnione wymienione w przepisie warunki.

Jak wynika z akt rozpatrywanej sprawy, omawiany traktor marki John Deere znajdował się w posiadaniu Importera i był przezeń użytkowany w Kanadzie przez co najmniej sześć miesięcy przed ustaleniem przesiedlenia do Polski, niemniej jednak pojazd ten nie został przeznaczony wyłącznie do użytku osobistego Importera jako osoby fizycznej, ponieważ był wykorzystywany do prowadzenia działalności gospodarczej. Potwierdzają to okoliczności zakupu przedmiotowego towaru w Kanadzie w ramach prowadzenia działalności gospodarczej pod nazwą [...], tj. zamówienie oraz zawarta przez tę firmę umowa pożyczki na zakup przedmiotowego towaru, jak również wskazuje na powyższe Importer w swoich wyjaśnieniach z dnia 13 grudnia 2019 r. Podkreślić należy, iż skrót "INC" Incorporated Company przy nazwie firmy, oznacza zarejestrowane i wyodrębnione przedsiębiorstwo posiadające osobowość prawną. Najistotniejszy w tym przypadku jest fakt, że przedsiębiorstwo takie jest wyodrębnione z majątku jego właściciela/właścicieli.

Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika ponad wszelką wątpliwość, że Importer zakupił przedmiotowy pojazd na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej i co oczywiste mógł go wykorzystywać, o czym również sam poinformował, do celów osobistych. Niemniej jednak fakt zakupu, rejestracji, ubezpieczenia przedmiotowego pojazdu na firmę, pod którą prowadzona była działalność gospodarcza przesądza o użytkowaniu i wykorzystaniu pojazdu w ramach tej działalności. Okoliczność ta wyklucza, w kontekście obowiązujących przepisów, zastosowanie zwolnienia od podatku od towarów i usług w trybie art. 47 ust. 1 cyt. ustawy, w którym jest mowa o możliwości zwolnienia od podatku rzeczy wyłącznie do użytku osobistego tej osoby w miejscu zamieszkania.

Organ podkreślił również, że rozstrzygnięcie przez organ w postępowaniu celnym o braku podstaw do zastosowania w niniejszej sprawie zwolnienia z cła i określenie kwoty długu celnego pociągnęło za sobą skutek w postaci uznania, że w tej sprawie brak jest również podstaw do zwolnienia przedmiotowego towaru z podatku od towarów i usług na podstawie ww. przepisów.

W skardze na powyższą decyzję skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skarżący zarzucił naruszenie art. 19a ust. 9 u.p.t.u. poprzez wydanie zaskarżonej decyzji, podczas gdy nie zaktualizowały się przesłanki do jej wydania tj. nie powstał dług celny. W konsekwencji decyzja w przedmiocie podatku od towarów i usług powinna zostać uchylona, a postępowanie umorzone. Skarżący wniósł ponadto o zawieszenie postępowania do czasu rozpatrzenia skargi wniesionej na decyzję nr [...] w przedmiocie określenia długu celnego.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o jej oddalenie.

Postanowieniem z dnia 28 kwietnia 2021r. Sąd odmówił zawieszenia postępowania w tej sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Na wstępie wyjaśnić należy, iż sprawę niniejszą rozpoznano na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 i 4 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r., poz. 1842 ze zm.). Zgodnie z tym przepisem przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. W okolicznościach niniejszej sprawy należy potwierdzić wypełnienie się powyższych warunków, akcentując w szczególności obowiązujący stan epidemii i aktualny brak możliwości technicznych aby przeprowadzić rozprawę na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku w taki sposób, aby osoby w niej uczestniczące nie musiały przebywać w budynku sądu.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.jedn. Dz.U. z 2021 r. poz. 137 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.

Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm. – dalej jako "p.p.s.a.") stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne.

W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.).

Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika z kolei, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Wykładnia powołanego wyżej przepisu wskazuje, że Sąd ma prawo ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony.

Badając rozpoznawaną sprawę w tak zakreślonej kognicji, Sąd nie dopatrzył się naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji.

Jedyny zarzut sformułowany w skardze dotyczy art. 19a ust. 9 u.p.t.u. Zgodnie z tym przepisem, obowiązek podatkowy z tytułu importu towarów powstaje z chwilą powstania długu celnego, z zastrzeżeniem ust. 10a i 11. Skarżący argumentuje, że obowiązek podatkowy w podatku od towarów i usług z tytułu importu przedmiotowego samochodu osobowego nie powstał, bowiem wadliwa jest decyzja wydana w przedmiocie określenia długu celnego.

Jak wynika z akt sprawy, decyzją z dnia 15 stycznia 2021 r. nr [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego nr [...] z dnia 13 sierpnia 2020 r., którą odmówiono Skarżącemu zwolnienia z należności celnych przedmiotowego towaru a kwota cła powstała z tytułu importu towaru została określona według zerowej stawki.

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że w przypadku, gdy dług celny został określony ostateczną decyzją organu celnego i decyzja ta nie zostanie wyeliminowana z obrotu prawnego, wynikające z niej ustalenia dotyczące wartości niezbędnych do ustalenia podstawy opodatkowania, takie jak: wartość celna towaru, klasyfikacja taryfowa czy cło, nie mogą być weryfikowane w postępowaniu podatkowym dla potrzeb prawidłowego określenia należnych podatków z tytułu importu towarów (por. wyroki NSA: z dnia 6 grudnia 2011 r. sygn. akt I FSK 252/11, LEX nr 1096312; czy z dnia 10 listopada 2006 r. sygn. akt I FSK 182/06, LEX nr 262185).

Ustalenie wysokości długu celnego oraz określenie zobowiązania podatkowego to dwie odrębne sprawy. Do czasu, gdy decyzja organu celnego nie zostanie wyeliminowana z obrotu prawnego, wynikające z niej okoliczności, istotne dla wymiaru zobowiązania podatkowego, nie mogą być kwestionowane przed organami podatkowymi. Wykluczona jest więc w postępowaniu podatkowym - odrębnym od celnego - ponowna weryfikacja zgłoszenia celnego oraz przesądzanie istnienia długu celnego. Skoro w momencie orzekania w przedmiocie podatku od towarów i usług w obrocie prawnym funkcjonowała decyzja w przedmiocie określenia należności celnych w związku z odmową zwolnienia towaru od cła, to organ decyzją tą był związany. Zarzuty zatem Skarżącego co do braku istnienia długu celnego, a w związku z tym braku podstaw do określenia zobowiązania podatkowego na podstawie art. 47 ust. 1 u.p.t.u. są bezzasadne.

Odnosząc się w tym miejscu do zawartego w skardze wniosku o zawieszenie postępowania do czasu rozstrzygnięcia skargi wniesionej przez podatnika na ww. decyzję w przedmiocie długu celnego, należy wskazać, że zależność rozstrzygnięcia w sprawie podatkowej od rozstrzygnięcia w sprawie celnej nie jest obligatoryjną, a jedynie fakultatywną przesłanką zawieszenia postępowania sądowego w sprawie podatkowej do czasu rozstrzygnięcia sprawy celnej (art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Decyzję o zawieszeniu postępowania ustawodawca pozostawił sądowi administracyjnemu. W ocenie Sądu w niniejszej sprawie zasady ekonomiki postępowania przemawiały przeciwko zawieszeniu postępowania. W przypadku natomiast ewentualnego wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji celnej skarżący będzie mógł skorzystać z możliwości, jaką przewiduje art. 240 § 1 pkt 7 Ordynacji podatkowej.

Nie będąc związany zarzutami skargi Sąd skontrolował zaskarżoną decyzję w pełnym zakresie i nie stwierdził nieprawidłowości również co do zasadniczego przedmiotu rozstrzygnięcia, jakim była odmowa zwolnienia od podatku od towarów i usług na podstawie art. 47 ust. 1 u.p.t.u. Zgodnie z tym przepisem, zwalnia się od podatku import rzeczy osobistego użytku osoby fizycznej przenoszącej miejsce zamieszkania z terytorium państwa trzeciego na terytorium kraju, jeżeli łącznie są spełnione następujące warunki:

1) rzeczy służyły do osobistego użytku tej osobie w miejscu zamieszkania na terytorium państwa trzeciego, z tym że towary nieprzeznaczone do konsumpcji musiały służyć do takiego użytku przez okres co najmniej 6 miesięcy przed dniem, w którym osoba ta przestała mieć miejsce zamieszkania na terytorium państwa trzeciego;

2) rzeczy będą używane na terytorium kraju do takiego samego celu, w jakim były używane na terytorium państwa trzeciego;

3) osoba fizyczna miała miejsce zamieszkania na terytorium państwa trzeciego nieprzerwanie przez okres co najmniej 12 miesięcy poprzedzających zmianę miejsca zamieszkania;

4) rzeczy te przez 12 miesięcy od dnia zgłoszenia do procedury dopuszczenia do obrotu nie mogą zostać oddane jako zabezpieczenie, sprzedane, wynajęte, użyczone, wydzierżawione lub w inny sposób odstąpione odpłatnie lub nieodpłatnie bez wcześniejszego poinformowania o tym organu celnego.

W rozpatrywanej sprawie nie została spełniona przesłanka wymieniona w pkt 1, tj. przedmiotowy samochód nie był przeznaczony do użytku osobistego Skarżącego, ponieważ był wykorzystywany do prowadzenia przez niego działalności gospodarczej. Potwierdzają to okoliczności zakupu przedmiotowego towaru w Kanadzie w ramach prowadzenia działalności gospodarczej pod nazwą [...], tj. zamówienie oraz zawarta przez tę firmę umowa pożyczki na zakup przedmiotowego towaru, jak również wskazuje na powyższe Importer w swoich wyjaśnieniach z dnia 13 grudnia 2019 r. Podkreślić należy, iż skrót "INC" Incorporated Company przy nazwie firmy, oznacza zarejestrowane i wyodrębnione przedsiębiorstwo posiadające osobowość prawną. Najistotniejszy w tym przypadku jest fakt, że przedsiębiorstwo takie jest wyodrębnione z majątku jego właściciela/właścicieli.

Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że Skarżący zakupił przedmiotowy pojazd na potrzeby prowadzonej działalności gospodarczej i co oczywiste mógł go wykorzystywać, o czym również sam poinformował, do celów osobistych. Niemniej jednak fakt zakupu, rejestracji, ubezpieczenia przedmiotowego pojazdu na firmę, pod którą prowadzona była działalność gospodarcza przesądza o tym, że pojazd ten nie może zostać uznany za "służący do osobistego użytku", jak tego wymaga przepis art. 47 ust. 1 pkt 1 u.p.t.u. Prawidłowo zatem organy uznały, że przesłanki wymienione w powyżej przywołanych przepisach nie zostały spełnione w sytuacji, w której przedmiotowy towar służył Skarżącemu do prowadzenia działalności gospodarczej, a przy okazji do celów prywatnych.

Mając powyższe na względzie Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.