Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 2576/12
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2014-01-31 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok oraz decyzję organu II instancji
Powołane przepisy: article: par. 8 ust. 8 pkt 1
journal: Dz.U. 2001 nr 152 poz 1732
law: Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego.
article: art. 135q ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2007 nr 43 poz 277
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tekst jedn.
article: art. 153, 145 par. 1 pkt 1 lit.a, art. 188
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jolanta Rajewska sędzia NSA Małgorzata Borowiec sędzia NSA Wiesław Morys (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Karolina Kubik po rozpoznaniu w dniu 31 stycznia 2014 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 30 maja 2012 r. sygn. akt II SA/Sz 284/12 w sprawie ze skargi A. K. na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w Szczecinie z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] w przedmiocie obniżenia dodatku funkcyjnego 1. uchyla zaskarżony wyrok oraz zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Komendanta Wojewódzkiego Policji w Szczecinie na rzecz A. K. kwotę 180 (sto osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 30 maja 2012 r., sygn. akt II SA/Sz 284/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę A. K. na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w Szczecinie z dnia [...] lutego 2012 r., nr [...] w przedmiocie obniżenia dodatku funkcyjnego.

W jego uzasadnieniu Sąd ten podał, że rozkazem personalnym z dnia 9 listopada 2010 r., wydanym na podstawie art. 104 ust. 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t.j. Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277) oraz § 8 ust. 8 pkt 1 i 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego (Dz. U. z 2001 r., Nr 152, poz. 1732 ze zm.), Komendant Powiatowy Policji w Szczecinie obniżył funkcjonariuszowi Policji A. K. dodatek funkcyjny o 30% do kwoty 490 zł miesięcznie, z dniem 1 grudnia 2010 r. W motywach swojego rozstrzygnięcia organ pierwszej instancji wyjaśnił, że dodatek funkcyjny został obniżony w związku z naruszeniem przez policjanta dyscypliny służbowej stwierdzonej prawomocnym orzeczeniem Komendanta Powiatowego Policji w Policach z dnia 22 lipca 2010 r. Podejmując decyzję o obniżeniu funkcjonariuszowi dodatku funkcyjnego o 30 % - do kwoty 490 zł – organ wziął pod uwagę zarówno nałożoną prawomocną karę dyscyplinarną, jak i negatywną opinię służbową. Nie zgadzając się z powyższą decyzją A. K. złożył od niej odwołanie, podnosząc, że zaskarżył orzeczenie o nałożeniu na niego kary dyscyplinarnej nagany oraz, że toczy się postępowanie w sprawie zaskarżonej przez niego opinii służbowej. Rozpoznając powyższe odwołanie rozkazem personalnym z dnia [...] grudnia 2010 r., Nr [...], wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), dalej k.p.a., Komendant Wojewódzki Policji w Szczecinie utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz. Miał na uwadze fakt utrzymania w mocy orzeczenia dyscyplinarnego z dnia [...] lipca 2010 r. orzeczeniem Komendanta Wojewódzkiego Policji w Szczecinie decyzją z dnia [...] sierpnia 2010 r. W ocenie organu odwoławczego ustalona zaskarżonym rozstrzygnięciem granica 30 % obniżenia otrzymywanej stawki dodatku funkcyjnego uwzględnia charakter popełnionego przewinienia, jego skutki oraz rodzaj i wymiar orzeczonej kary, zatem organ pierwszej instancji nie przekroczył granic uznania administracyjnego.

A. K. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na powyższe orzeczenie wnosząc o jego uchylenie. W toku postępowania oświadczył, że Komendant Wojewódzki Policji w Szczecinie decyzją z dnia [...] kwietnia 2011 r. stwierdził nieważność decyzji Komendanta Powiatowego Policji w Policach z dnia [...] września 2010 r., Nr [...], oraz poprzedzającej ją opinii służbowej z dnia [...] września 2010 r. wydanej przez Zastępcę Komendanta Komisariatu Policji w Mierzynie. Wyrokiem z dnia 7 września 2011 r., w sprawie o sygn. akt II SA/Sz 237/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uchylił zaskarżony rozkaz personalny z dnia [...] grudnia 2010 r. Zauważył bowiem, że w uzasadnieniu rozkazu personalnego z dnia [...] listopada 2010 r. Komendant Powiatowy Policji w Policach wskazał, że obniżenie skarżącemu dodatku funkcyjnego o 30% spowodowane zostało prawomocną karą dyscyplinarną, jak i negatywną opinią służbową. Wobec tego skonkludował, iż uwadze organu odwoławczego uszło, że wysokość obniżenia skarżącemu dodatku funkcyjnego o 30% przez organ I instancji wynikała ze skumulowania się dwóch przesłanek: wymierzenia kary dyscyplinarnej nagany oraz negatywnej opinii służbowej. Tymczasem Komendant Wojewódzki Policji w Szczecinie, podtrzymując w całości tak uzasadniony rozkaz personalny, nie wyjaśnił dlaczego nie miał na uwadze jako okoliczności łagodniejszej dla skarżącego faktu, iż jedyną przyczyną, którą brał pod rozwagę orzekając jako organ odwoławczy, było ukaranie skarżącego karą dyscyplinarną. Zdaniem Sądu inne konsekwencje finansowe winien ponieść funkcjonariusz z tytułu skumulowania wymierzonej mu kary dyscyplinarnej oraz negatywnej opinii służbowej, jak w wypadku przyjęcia jako podstawy obniżenia dodatku jednej tylko z przesłanek określonych w § 8 ust. 8 pkt 1 i 2 wyżej cytowanego rozporządzenia. Jednocześnie, w przekonaniu Sądu meriti organ odwoławczy nie wyjaśnił przyczyn, dla których za adekwatne przyjął podtrzymanie rozkazu o obniżeniu skarżącemu dodatku funkcyjnego, pomimo uwzględnienia tylko skazania na karę dyscyplinarną, czyli nieuwzględnienia negatywnej opinii służbowej. W takim stanie rzeczy Sąd uznał, że zaskarżony rozkaz personalny został wydany z naruszeniem obowiązku należytego uzasadnienia rozstrzygnięcia wynikającego z art. 107 § 3 K.p.a., w stopniu który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Ponownie rozpoznając sprawę Komendant Wojewódzki Policji w Szczecinie, zaskarżonym w niniejszym postępowaniu rozkazem personalnym z dnia [...] lutego 2012r., wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., uchylił rozkaz personalny z dnia [...] listopada 2010 r., Nr [...], w części dotyczącej wysokości obniżenia skarżącemu dodatku funkcyjnego o kwotę 210 zł do kwoty 490 zł, tj. o 30 % i obniżył dodatek służbowy o kwotę 140 zł do kwoty 560 zł, czyli o 20 %, w pozostałej części rozkaz ten utrzymał w mocy. W motywach tego rozstrzygnięcia wskazał, że bezsprzecznie obniżenie dodatku podyktowane było koniecznością wykonania dyspozycji § 8 ust. 8 pkt 1 rozporządzenia z dnia 6 grudnia 2001 r., bo odwołujący się został ostatecznie i prawomocnie skazany na karę dyscyplinarną nagany (orzeczenie o ukaraniu z dnia [...] lipca 2010 r. utrzymane zostało w mocy orzeczeniem z dnia [...] sierpnia 2010 r., a Wojewódzki Sad Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 3 marca 2011 r., sygn., akt II SA/Sz 950/10, oddalił skargę od tego orzeczenia). Jednak jego zdaniem organ pierwszej instancji w niedostateczny sposób uzasadnił obniżenie policjantowi dodatku funkcyjnego o 30 %. Wymierzono mu wszak karę dyscyplinarną nagany, czyli najłagodniejszą z katalogu kar dyscyplinarnych przewidzianych w art. 134 ustawy o Policji. Organ zaznaczył, że kolejną przesłanką obniżenia policjantowi przez przełożonego dodatku funkcyjnego w wysokości 30 % otrzymywanej stawki miała być w ocenie organu pierwszej instancji negatywna opinia służbowa, która w tym przypadku nie powinna zostać wzięta pod uwagę, gdyż została wydana przez osobę nieuprawnioną, a taki stan rzeczy dał podstawę do stwierdzenia nieważności utrzymującej ją w mocy decyzji Komendanta Powiatowego Policji w Policach, o czym rozstrzygnął Komendant Wojewódzki Policji w Szczecinie orzeczeniem z dnia [...] kwietnia 2011 r. Zdaniem organu odwoławczego jedyną podstawą obniżenia funkcjonariuszowi dodatku funkcyjnego pozostała więc kara nagany. Wobec powyższego obniżenie to powinno zostać ustalone w najniższej możliwej wysokości - 20 %. Za przyjęciem takiego rozstrzygnięcia przemawia charakter popełnionego przewinienia dyscyplinarnego, rodzaj wymierzonej kary, jak również dotychczasowa niekaralność policjanta.

A. K. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na to orzeczenie, wnosząc o jego uchylenie, jako wydanego z naruszeniem przepisów prawa, a to art. 107 § 3 k.p.a., bowiem w jego uzasadnieniu podkreślono, że skoro decyzją Komendanta Wojewódzkiego Policji w Szczecinie stwierdzono nieważność opinii służbowej, to wzięto pod uwagę ukaranie go karą dyscyplinarną nagany, zaznaczając jednocześnie zasadność obniżenia dodatku o 20 %, nadto art. 135q ust. 1 i 2 pkt 1 ustawy o Policji, poprzez pominięcie faktu zatarcia kary. Podkreślił, iż z mocy prawa w dniu 23 stycznia 2011 r. nałożona nań kara nagany, stosownie do brzmienia cytowanego przepisu, uległa zatarciu. Oznacza to uznanie kary za niebyłą, co w jego opinii sprzeciwia się obniżeniu dodatku. Ponadto zarzucił błędne określenie w pkt 2 rozkazu "dodatku służbowego", gdy prawidłowo winno być "dodatku funkcyjnego".

W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji w Szczecinie wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego rozkazu personalnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę, podnosząc w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku przede wszystkim związanie oceną prawną oraz wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 7 września 2011 r., sygn. akt II SA/Sz 237/11, uchylającym zaskarżony rozkaz personalny z dnia [...] grudnia 2010 r., Nr [...]. Materialnoprawną podstawą zaskarżonej decyzji stanowił przepis § 8 ust. 8 pkt 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego, zgodnie z którym dodatek funkcyjny obniża się w granicach od 20 do 50 % otrzymywanej stawki w przypadku naruszenia przez policjanta dyscypliny służbowej w czasie służby lub podczas wykonywania zadań lub czynności służbowych, za które wymierzono mu karę dyscyplinarną. Zdaniem Sądu, Komendant Wojewódzki Policji w Szczecinie właściwie uzasadnił swoje stanowisko w orzeczeniu reformatoryjnym wskazując, że skoro ukarano policjanta najłagodniejszą z katalogu kar dyscyplinarnych przewidzianych w art. 134 ustawy o Policji, której istota polega na wytknięciu ukaranemu niewłaściwego postępowania, czyli karą nagany, to konsekwentnie należało obniżyć funkcjonariuszowi dodatek funkcyjny w najniższej zakreślonej tym przepisem - 20 % - granicy. Odnosząc się do zarzutu skarżącego dotyczącego naruszenia przepisu prawa materialnego, tj. art. 135q ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji, polegającego na oparciu zaskarżonej decyzji na fakcie nałożenia na funkcjonariusza prawomocnej kary nagany, która uległa zatarciu z mocy prawa, Sąd I instancji wskazał, że w myśl powołanego przepisu zatarcie kary dyscyplinarnej oznacza uznanie kary za niebyłą. Kary dyscyplinarne ulegają zatarciu po upływie 6 miesięcy od dnia uprawomocnienia się orzeczenia kary nagany lub kary zakazu opuszczania wyznaczonego miejsca przebywania (art. 135q ust. 2 pkt 1 w/w ustawy). Jednakowoż należy rozróżnić normy prawne zawarte w ustawie o Policji od tych zawartych w rozporządzeniu, bowiem mają one odmienny zakres zastosowania. Instytucję "zatarcia kary dyscyplinarnej" określoną w przepisie art. 135q ust. 1 należy rozumieć jako podstawę do usunięcia z akt osobowych policjanta orzeczenia o ukaraniu, zatem niweczy ona skutki związane z tym ukaraniem w tym sensie, że nie jest możliwe powoływanie się na fakt ukarania policjanta. Jednakże w orzecznictwie został wyrażony pogląd, zgodnie z którym uznanie kary za niebyłą nie wyklucza możliwości powoływania się na okoliczności stanowiące podstawę wymierzonej kary (p. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 sierpnia 2007 r., sygn. akt I OSK 1628/06, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Okoliczności stanowiące podstawę wymierzonej kary dyscyplinarnej, która następnie została uznana za niebyłą, mogą i muszą być wzięte pod uwagę przy ocenie przestrzegania przez policjanta dyscypliny służbowej. W konsekwencji czego wyraził pogląd, wedle którego instytucja zatarcia kary dyscyplinarnej nie ma wpływu na obowiązek obniżenia dodatku funkcyjnego w sytuacji naruszenia przez policjanta dyscypliny służbowej, za które wymierzono mu karę dyscyplinarną. Dlatego nie podzielił argumentacji skarżącego w tym zakresie. Odnosząc się do zarzutu skargi mylnego sformułowania przez organ w pkt 2 zaskarżonej decyzji "obniżam dodatek służbowy" zamiast prawidłowego "obniżam dodatek funkcyjny", podniósł że powyższa niedokładność nie miała istotnego wpływu na wynik sprawy. Nadto zważył, iż skoro organ wypełnił wskazania Sądu przedstawione w orzeczeniu z dnia 7 września 2011 r., to niezasadny okazał się zarzut skargi w tej materii. Dlatego na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 20102 r., poz.270 ze zm.), dalej P.p.s.a., orzekł jak w sentencji opisanego wyroku.

W skardze kasacyjnej A. K. zaskarżył powyższy wyrok w całości. Zarzucił mu:

1) naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię, tj.: art. 135q ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 roku o Policji, w związku z § 8 ust. 8 pkt 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 roku w sprawie szczegółowych zasad otrzymania i wysokości uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego, polegającą na uznaniu, iż okoliczności które stanowiły podstawę wymierzonej kary dyscyplinarnej muszą być wzięte pod uwagę przy ocenie przestrzegania przez policjanta dyscypliny służbowej nawet w przypadku zatarcia skazania za naruszenie dyscypliny służbowej,

2) naruszenie prawa procesowego, tj.: art. 153 P.p.s.a. poprzez uznanie, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie jest związany oceną prawną zawartą w orzeczeniu tegoż Sądu z dnia 7 września 2011 roku, podczas gdy związanie oceną prawną i wskazaniem co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w danej sprawie ten sąd oraz organ, o ile odnosi się do tych samych okoliczności faktycznych i prawnych, a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w orzeczeniu z dnia 7 września 2011 roku w ogóle nie badał konsekwencji zatarcia skazania za wykroczenie dyscyplinarne.

Na tych podstawach wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi poprzez wypłatę dodatku funkcyjnego w pełnej wysokości oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów postępowania kasacyjnego oraz kosztów postępowania poniesionych przed sądem pierwszej instancji.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący podniósł, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie powołał się na związanie oceną prawną i wskazaniami, które sformułował Sąd w orzeczeniu z dnia 7 września 2011 roku, czym naruszył zasady wskazane w art. 153 P.p.s.a. Pominął bowiem całkowicie kluczową okoliczność, iż z uwagi na upływ terminów procesowych z mocy prawa wymierzona mu kara dyscyplinarna uległa zatarciu, a jak wynika z rozkazu Komendanta Wojewódzkiego Policji w Szczecinie jedyną podstawą obniżenia dodatku funkcyjnego była orzeczona uprzednio kara nagany. Skarżący wskazał na wyrok z dnia 28 marca 2012 roku, w sprawie I OSK 670/11, w którym Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, iż ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Oznacza to, że ilekroć dana sprawa będzie przedmiotem rozpoznania przez Sąd, tylekroć będzie on związany oceną prawną wyrażoną w tym orzeczeniu. Jednakowoż ocena ta wiąże tylko o tyle, o ile odnosi się do tych samych okoliczności faktycznych i prawnych. Traci więc moc wiążącą w razie zmiany stanu prawnego, zmiany istotnych okoliczności faktycznych, wzruszenia orzeczenia w przewidzianym do tego trybie. Dalej skarżący kasacyjnie podniósł, iż przepis zawarty w art. 135q ust. 1 ustawy o Policji nakazuje w razie zatarcia skazania uznanie kary za niebyłą. Niemniej jednak art. 135p w ust. 1 ustawy o Policji nakazuje w zakresie nieuregulowanym tą ustawą odnośnie postępowania dyscyplinarnego stosować przepisy kodeksu postępowania karnego. Natomiast z brzmienia 135g ust. 2 ustawy o Policji jednoznacznie wynika, iż obwinionego uważa się za niewinnego, dopóki wina jego nie zostanie udowodniona i stwierdzona prawomocnym orzeczeniem. Niedające się usunąć wątpliwości rozstrzyga się na korzyść obwinionego. W niniejszej sprawie uchylono w całości wszelkie decyzje, które były wydane w przedmiocie odpowiedzialności dyscyplinarnej A. K. Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 10 listopada 2010 roku, sygn. akt IV KK 326/10, wskazał, iż skutkiem zatarcia skazania, czyli uznania go za niebyłe jest nie tylko uznanie za niebyłe skazania, lecz również samego popełnienie przestępstwa. Oznacza to wprowadzenie fikcji prawnej, że do popełnienia przestępstwa w ogóle nie doszło. W aspekcie pozytywnym od chwili zatarcia skazania prawdziwe - z punktu widzenia porządku prawnego - jest zatem stwierdzenie, że danego przestępstwa nie popełniono. Również bezpośrednio na gruncie prawa administracyjnego skazanie zatarte nie może więc rodzić żadnych konsekwencji prawnych, nikt też nie może bowiem ograniczać praw osoby, której skazanie uległo zatarciu. Osoba taka w świetle prawa jest niekarana, a wszystkie dane o jej karalności powinny być usunięte z dokumentów, w których je umieszczono. Zdaniem skarżącego kasacyjnie zatarcie skazania ma również cechę gwarancyjną. Pozwala osobie fizycznej, w tym również funkcjonariuszowi Policji zacząć życie zawodowe niejako od początku. W konsekwencji czego pominiecie tego aspektu przez Sąd meriti czyni wadliwym zaskarżony wyrok.

W piśmie procesowym z dnia [...] grudnia 2013 r. organ postulował oddalenie skargi kasacyjnej i zasądzenie kosztów postępowania, z dotychczasową argumentacją.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna musiała odnieść skutek, gdyż podniesione w niej zarzuty naruszenia prawa materialnego okazały się usprawiedliwione. Na wstępie należy jednak wyjaśnić, że zgodnie z brzmieniem przepisu art. 183 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki normatywne określono w art. 183 § 2 tej ustawy. Przesłanki te w sprawie niniejszej nie występują, co oznacza konieczność zawężenia badania zaskarżonego wyroku wyłącznie do podstaw kasacyjnych i motywujących je zarzutów przytoczonych w skardze kasacyjnej wniesionej w sprawie.

Podstawy, na których można wywieść skargę kasacyjną zostały określone w art. 174 P.p.s.a., a są to: naruszenie prawa materialnego i naruszenie przepisów postępowania. Przepis art. 174 pkt 1 tej ustawy przewiduje dwie postacie naruszenia prawa materialnego, a mianowicie błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Przez błędną wykładnię należy rozumieć wadliwe zrekonstruowanie treści normy prawnej wynikającej z konkretnego przepisu, natomiast przez niewłaściwe zastosowanie dokonanie nieprawidłowej subsumcji przepisu do ustalonego stanu faktycznego. Również druga podstawa kasacyjna wymieniona w art. 174 pkt 2 P.p.s.a. - naruszenie przepisów postępowania - może przejawiać się w tych samych postaciach, co naruszenie prawa materialnego, przy czym w tym wypadku ustawa wymaga, aby skarżący nadto wykazał istotny wpływ wytkniętego uchybienia na wynik sprawy.

Rozpoznawana w sprawie skarga kasacyjna powołała się na obie podstawy, co wymusza w pierwszej kolejności dokonanie oceny zasadności podstawy naruszenia przepisów postępowania. Jest ona nieuzasadniona. Co prawda rację ma skarżący kasacyjnie dowodząc, wynikającego z brzmienia art. 153 P.p.s.a. związania sądu następnie orzekającego w sprawie tylko w zakresie takiego samego stanu faktycznego i prawnego, jaki istniał w chwili orzekania w poprzedniej sprawie, jak też twierdząc, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie orzekając w sprawie o sygn. akt II SA/Sz 237/11 nie wypowiedział się w kwestii zatarcia kary, to jednak uszło jego uwadze, iż w tej materii nie zaszła żadna zmiana. Zatarcie skazania A. K. na karę nagany ostatecznym orzeczeniem z dnia [...] sierpnia 2010 r. nastąpiło w dniu [...] lutego 2011 r. (p. art. 135q ust. 2 pkt 1 ustawy o Policji), podczas gdy wyrok we wspomnianej sprawie zapadł w dniu 7 września 2011 r. Niemniej jednak zarzut ten nie mógł się ostać z innego powodu, a mianowicie takiego, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie orzekając w sprawie, w której zapadł obecnie zaskarżony wyrok z dnia 30 maja 2012 r. nie powoływał się na związanie w tym zakresie. Wskazując na wskazany przepis związanie wyprowadził niejako ogólnie, zawężając je tylko do kwestii wyjaśnienia wysokości obniżenia dodatku. Zresztą co do skutków zatarcia skazania poprzednio orzekający skład się nie wypowiedział. Zatem nie z powodu wiążącego wskazania, że zatracie kary nie ma znaczenia dla bytu decyzji o obniżeniu dodatku funkcyjnego, wyraził taki pogląd, a kierował się własną wykładnią przywołanych wyżej norm. Co prawda Sąd ten orzekając poprzednio winien mieć tę okoliczność na uwadze z urzędu (art. 134 § 1 P.p.s.a.), wszak nie uczynił tego, dlatego uprawnionym jest wniosek, że nie związał następnie orzekających organu i sądu w tej materii. Niepodobna bowiem domniemywać związania poglądem niewyrażonym wprost. W konsekwencji czego nie sposób zasadnie zarzucić Sądowi I instancji orzekania wbrew wiążącemu stanowisku sądu, a dalej naruszenia przepisu art. 153 P.p.s.a. Ergo zarzut ten okazał się więc nietrafny, a zatem podstawa kasacyjna z art. 174 pkt 2 P.p.s.a. nie mogła zostać uznana za skuteczną.

Natomiast usprawiedliwiona jest podstawa naruszenia prawa materialnego. W istocie należy bowiem przyznać rację autorowi skargi kasacyjnej dowodzącemu braku podstaw do obniżenia dodatku funkcyjnego funkcjonariuszowi Policji w przypadku zatarcia kary dyscyplinarnej. Odmienny pogląd Sądu I instancji zapadł na skutek błędnej wykładni stosownych norm. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę zajmuje bowiem stanowisko, wedle którego zatarcie kary dyscyplinarnej wyklucza możliwość zastosowania przepisu § 8 ust. 8 pkt 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalania wysługi lat, od której uzależniony jest wzrost uposażenia zasadniczego, o ile wcześniej ostatecznie jego dyspozycji nie zrealizowano. Jak głosi art. 135q ust. 1 ustawy o Policji zatarcie kary dyscyplinarnej oznacza uznanie kary za niebyłą, zaś w zdaniu pierwszym ust. 7 tego przepisu powiada się, że zatarcie kary dyscyplinarnej powoduje usunięcie z akt osobowych policjanta orzeczenia o ukaraniu. Co prawda sformułowanie "zatarcie kary" nie jest literalnie tożsame ze sformułowaniem "zatarcie skazania" stosowanym na gruncie prawa karnego (p. art. 106 k.k., stanowiący, że z chwilą zatarcia skazania uważa się je za niebyłe; wpis o skazaniu usuwa się z rejestru skazanych), lecz należy je interpretować identycznie. Przede wszystkim dlatego, że jednakowe są skutki obu instytucji, po wtóre jakkolwiek pierwsze z nich sugeruje tylko usunięcie samej kary, a drugie ma jakby znaczenie szersze, to jednak skoro w obu przypadkach usuwa się wszelkie "ślady" po nich (orzeczenie o ukaraniu usuwa się z akt osobowych, zaś wpis o skazaniu usuwa się z rejestru skazanych), to uprawnioną jawi się konstatacja, że można przenieść na grunt niniejszej sprawy dorobek orzecznictwa karnego w tej materii. Judykatura karna przyjmuje powszechnie, że zatarcie skazania skutkuje wyłączeniem możliwości powołania się na to zdarzenie (tak Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 23 listopada 2010 r., sygn. akt I PK 105/10, niepublikowany). Z chwilą zatarcia skazania powstaje bowiem fikcja prawna, że do popełnienia czynu zabronionego w ogóle nie doszło, a w konsekwencji, że skazany nie popełnił deliktu, za który wymierzono mu karę (tak Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 29 sierpnia 2013 r., sygn. akt IV KK 168/13, Prokuratura i Prawo z 2013 r., nr 11, poz. 2). Wobec tego od tego momentu skutki skazania przestają działać na przyszłość, stąd fakt ukarania nie może rodzić dla skazanego żadnych negatywnych konsekwencji, co nie oznacza jednak anulowania orzeczenia czy innych skutków szczególnych (np. utraty praw), wszak powoduje, że osoba skazana jest traktowana jakby przestępstwa nie popełniła (tak Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 21 sierpnia 2012 r., sygn. akt IV KK 59/12, OSNKW z 2013 r., nr 1, poz. 3). W doktrynie jednolicie przyjmuje się, że osoba skazana, której skazanie uległo zatarciu, jest w świetle prawa osobą niekaraną (p. A. Marek w Komentarzu do art. 106 k.k., Zbiór Informacji Prawnej LEX). Przenosząc te wywody na grunt niniejszej sprawy godzi się podsumować, że zatarcie skazania za naruszenie przez policjanta dyscypliny służbowej, za które wymierzono mu karę dyscyplinarną, wyklucza dopuszczalność obniżenia dodatku funkcyjnego na mocy § 8 ust. 8 pkt 1 przywołanego wyżej rozporządzenia, skoro po tym zdarzeniu policjant jest traktowany jakby tego naruszenia nie popełnił. W tym kontekście i w okolicznościach niniejszej sprawy Naczelny Sąd Administracyjny w tym składzie nie podziela odmiennego poglądu wyrażonego w orzeczeniu z dnia 21 sierpnia 2007 r., sygn. akt I OSK 1628/06 (LEX nr 447375), a to z powodów wyżej opisanych.

Jak to już wskazano zatarcie wymierzonej skarżącemu kasacyjnie kary nastąpiło w dniu 24 lutego 2011 r. Co prawda pierwsze decyzje w przedmiocie obniżenia dodatku zapadły przed tą, lecz zostały uchylone przez sąd administracyjny. Zatem ponownie orzekając – po dacie zatarcia i po wyroku z dnia 7 września 2011 r., należało ten fakt uwzględnić w wyżej wywiedzionym kierunku. Nie uczyniwszy tego organy i Sąd I instancji naruszyły prawo materialne. Ta konkluzja stała się powodem uchylenia zarówno zaskrżonego wyroku, jak i zaskarżonej decyzji. Oba rozstrzygnięcia dotknięte są bowiem tą samą wadliwością.

Rzeczą organu ponownie rozpatrującego sprawę będzie zastosowanie się do wyłożonych tu poglądów i rozpatrzenie odwołania skarżącego kasacyjnie od decyzji z dnia [...] listopada 2010 r. zgodnie z ich treścią, mając na uwadze stan faktyczny i prawny z daty orzekania.

Z tych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny, na mocy art. 188, art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, art. 203 pkt 1 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji niniejszego wyroku.

Na koniec wypada nadmienić, że sądy administracyjne nie zastępują organów w ich funkcjach, jak też że postępowanie sądowoadministracyjne nie jest przedłużeniem postępowania administracyjnego. Toteż żądanie skargi kasacyjnej wypłaty dodatku funkcyjnego w pełnej wysokości, nie mogło zostać spełnione.