Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt II SA/Op 114/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2018-06-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 3 pkt 6 lit. a
journal: Dz.U. 2017 poz 519
law: Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Janowska – spr. Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Bogusz Sędzia WSA Daria Sachanbińska Protokolant st. insp. sądowy Katarzyna Stec po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 czerwca 2018 r. sprawy ze skargi A Spółka z o.o. z siedzibą w [...] na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 5 stycznia 2018 r., nr [...], w przedmiocie ustalenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i zakresu raportu oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiot zaskarżenia w niniejszej sprawie stanowi postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 5 stycznia 2018 r., nr [...], wydane po rozpatrzeniu zażaleń wniesionych przez: "A" Sp. z o.o. z siedzibą w [...], oraz T. G. na postanowienie Prezydenta Miasta Opola z 19 października 2015 r., nr [...], stwierdzające obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia polegającego na zakupie i eksploatacji mobilnej kruszarki szczękowej ([...] serii [...]) do wykonywania usług kruszenia betonu, kamienia, cegły, otoczaków itp., zlokalizowanego w [...], przy ul. [...], dz. nr a, k. m. [...], obręb [...] i ustalające zakres raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.

Wskazanym postanowieniem Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257, dalej jako K.p.a.) postanowiło, uchylić w całości postanowienie organu pierwszej instancji i orzekając co do istoty sprawy:

1. stwierdzić obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia polegającego na eksploatacji mobilnej kruszarki szczękowej ([...] serii [...]) do wykonywania usług kruszenia betonu, kamienia, cegły, otoczaków itp., zlokalizowanego w [...], przy ul. [...], dz. nr a, k.m. [...], obręb [...];

2. ustalić, że raport oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia polegającego na eksploatacji mobilnej kruszarki szczękowej ([...] serii [...]) do wykonywania usług kruszenia betonu, kamienia, cegły, otoczaków itp., zlokalizowanego w [...], przy ul. [...], dz. nr a, k.m. [...], obręb [...], należy sporządzić w pełnym zakresie, zgodnym z art. 66 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska, ze szczególnym uwzględnieniem: oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na stan powietrza atmosferycznego oraz klimat akustyczny, skumulowanego oddziaływania planowanej inwestycji z przedsięwzięciami zlokalizowanymi w sąsiedztwie oraz analizy konfliktów społecznych;

3. umorzyć postępowanie w sprawie przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia polegającego na zakupie mobilnej kruszarki szczękowej ([...] serii [...]) do wykonywania usług kruszenia betonu, kamienia, cegły, otoczaków itp.

Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następującym stanie faktycznym.

Pismem z 15 czerwca 2015 r. "A" Sp. z o.o. z siedzibą w [...] zwróciła się do Prezydenta Miasta Opola o wydanie "decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na zakupie mobilnej kruszarki do wykonywania usług kruszenia betonu, kamienia, cegły itp.", wyjaśniając, że maszyna będzie "parkowana i serwisowana na terenie firmy "A" Sp. z o.o. w [...] przy ul. [...], natomiast usługi będą wykonywane na terenach wskazanych przez usługodawców".

Pismem z 10 lipca 2015 r. Prezydent Miasta Opola zawiadomił strony o wszczęciu postępowania w sprawie "o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na zakupie mobilnej kruszarki szczękowej ([...]) do wykonywania usług kruszenia betonu, kamienia, cegły, otoczaków itp.". Zaznaczył, że zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 39 i pkt 80 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, planowane przedsięwzięcie zalicza się do grupy przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, tj. takich, dla których przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko może być wymagane. Równocześnie organ pismem z 10 lipca 2015 r. zwrócił się o opinię do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] (dalej PPIS), który stwierdził, że dla ww. przedsięwzięcia nie zachodzi potrzeba oceny jego oddziaływania na środowisko (pismo z 16.07.2015 r.).

Z kolei, Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Opolu (dalej RDOŚ), w nawiązaniu do wniosku Prezydenta Miasta Opole z 10 lipca 2015 r., pismem z 29 lipca 2015 r., odmówił wyrażenia opinii co do potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i ustalenia zakresu raportu dla ww. przedsięwzięcia. W uzasadnieniu zwrócił uwagę, że w uzupełnieniu do karty informacyjnej przedsięwzięcia inwestor jako miejsce pracy kruszarki wskazał "teren całej Polski". Organ stwierdził, że kruszenie odpadów (np. gruzu) lub też kamieni, wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, jednak wyrażenie opinii co do potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko będzie możliwe po precyzyjnym wskazaniu miejsca prowadzenia tego procesu. Równocześnie podkreśli, że sam "zakup" mobilnej kruszarki nie wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

T. G. i T. C. zgłosili sprzeciw dotyczący lokalizacji kruszarki szczękowej na terenie dz. a, k. m. [...], obręb [...], należącej do "A" Sp. z o.o., ze względu na zlokalizowaną tam już instalację do produkcji betonu, zaliczaną do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, w związku z którą prowadzone było postępowanie służb nadzoru budowlanego zakończone ostateczną decyzją nakazującą rozbiórkę, którą "A" Sp. z o. o. "zaskarżył do sądu". Dodatkowo wskazali, że przeciwko takiej lokalizacji inwestycji przemawia istnienie w odległości ok. 30 m od niej obiektu użyteczności publicznej, zrealizowanej na podstawie decyzji Prezydenta Miasta Opola. Zwrócili też uwagę na braki występujące ich zdaniem w karcie informacyjnej przedsięwzięcia.

Pismem z 15 września 2015 r., organ pierwszej instancji wskazał, że we wniosku inicjującym przedmiotowe postępowanie brak jest informacji o miejscu, w którym kruszarka będzie eksploatowana i ponownie wezwał do udzielenia wyjaśnienia, w zakresie identycznym jak w piśmie z 10 sierpnia 2015 r., wyznaczając na uzupełnienie wniosku termin 7 dni od daty otrzymania wezwania, pod rygorem rozpatrzenia sprawy na podstawie zgromadzonych dokumentów, co będzie oznaczało odmowę wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

W odpowiedzi, "A" Sp. z o.o. poinformowała, że "wskazuje miejsce pracy kruszarki [...], działkę nr a k.m. [...], ul [...],[...]" i wniosła o "wydanie decyzji w oparciu o podaną lokalizację" (pismo z 12 października 2015 r., które do organu I instancji wpłynęło 24 września 2015 r.).

Organ pierwszej instancji ponownie zasięgnął opinii PPIS, który wyraził opinię, że dla przedsięwzięcia objętego wnioskiem Prezydenta Miasta Opola z dnia 29 września 2015 r. zachodzi potrzeba przeprowadzenia oceny jego oddziaływania na środowisko. W uzasadnieniu opinii organ wskazał, że w przypadku ewentualnego uruchomienia kruszarki na terenie bazy technicznej zgodnie z jej przeznaczeniem (wykonywanie usług kruszenia) może wystąpić skumulowane oddziaływanie.

Z kolei RDOŚ, w nawiązaniu do wniosku Prezydenta Miasta Opola z 29 września 2015 r., pismem z 15 października 2015 r. nr [...], wyraził opinię, iż dla przedsięwzięcia polegającego na "zakupie i eksploatacji" mobilnej kruszarki szczękowej do wykonywania usług kruszenia betonu, kamienia, cegły, otoczaków itp., dz. nr a, km. [...], obręb [...] - istnieje potrzeba przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i wskazał jako zasadne sporządzenie raportu o oddziaływaniu przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko w pełnym zakresie, zgodnym z art. 66 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, ze szczególnym uwzględnieniem: 1) oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na stan powietrza atmosferycznego, klimat akustyczny, 2) skumulowanego oddziaływania planowanej inwestycji z przedsięwzięciami zlokalizowanymi w sąsiedztwie, 3) analizy konfliktów społecznych. Organ opisał stan faktyczny sprawy i wskazał jakie kwestie należy szczegółowo wyjaśnić w raporcie oddziaływania na środowisko, a także zaznaczył, że inwestycja, ze względu na jej lokalizację oraz charakter, nie wymaga przeprowadzenia postępowania dotyczącego transgranicznego oddziaływania na środowisko. Wyjaśnił ponadto, że zakres wydanej opinii jest uzasadniony faktem, iż eksploatacja przedsięwzięcia może pogorszyć stan powietrza oraz klimat akustyczny na terenach chronionych, a także może stanowić źródło konfliktów społecznych

Prezydent Miasta Opola postanowieniem z 19 października 2015 r., nr [...], stwierdził obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia polegającego na zakupie i eksploatacji mobilnej kruszarki szczękowej ([...] serii [...]) do wykonywania usług kruszenia betonu, kamienia, cegły, otoczaków, itp., zlokalizowanego w [...], przy ul. [...], dz. nr a, k.m. [...], obręb [...] i ustalił zakres raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. W uzasadnieniu wskazał w szczególności, że inwestor zwrócił się o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na zakupie mobilnej kruszarki szczękowej, a "z przedłożonych w ramach postępowania dokumentów wynikało, iż przedmiotowa kruszarka będzie również eksploatowana zgodnie z jej przeznaczeniem" na dz. nr a, k.m. [...], obręb [...]. Stwierdził, że planowane zamierzenie zalicza się do grupy przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, stosownie do § 3 ust. 1 pkt 39 i pkt 80 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. Przedmiotowe zamierzenie inwestycyjne realizowane będzie na terenie nieobjętym granicami miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. Dalej podał, że z analizy przedłożonej wraz z wnioskiem karty informacyjnej przedsięwzięcia, dotyczącej zakupu i eksploatacji mobilnej kruszarki szczękowej, wynika, że w ramach planowanej inwestycji przewiduje się posadowienie tej kruszarki na dz. nr a. Konkludując organ uznał, że konieczność przeanalizowania skumulowanego oddziaływania w rejonie planowanej inwestycji oraz analiza możliwych konfliktów społecznych jest wskazaniem do nałożenia na inwestora obowiązku sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięci na środowisko.

Przedmiotowe postanowienie zakwestionowała "A" Sp. z o.o., wnosząc o jego "zmianę lub uchylenie poprzez umorzenie postępowania". Podkreśliła, że Prezydent Miasta Opola orzekł o obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia polegającego na zakupie i eksploatacji mobilnej kruszarki szczękowej, podczas gdy wniosek dotyczył wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla zamierzenia obejmującego zakup kruszarki.

Z kolei T. G. w zażaleniu na postanowienie z 19 października 2015 r. podniósł, że na działce nr a, zlokalizowana jest już instalacja do produkcji betonu, zaliczana do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, w związku z którą prowadzone było postępowanie służb nadzoru budowlanego zakończone ostateczną decyzją nakazującą rozbiórkę lub doprowadzenie do działania instalacji zgodnie z prawem.

Decyzję tę "A" Sp. z o. o. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, a Sąd ten skargę oddalił.

T. G. zauważył ponadto, że przedłożona karta informacyjna przedsięwzięcia nie uwzględnia faktu, że przedmiotowy teren jest zainwestowany, a znajdująca się tam instalacja negatywnie oddziałuje na środowisko; nie podano w niej mocy akustycznej kruszarki, rodzaju i ilości wytwarzanych odpadów oraz ścieków. Dodatkowo wskazał, że przeciwko takiej lokalizacji inwestycji przemawia istnienie w odległości ok. 30 m od niej obiektu użyteczności publicznej, zrealizowanego na podstawie decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu postanowieniem, nr [...], z 28 stycznia 2016 r., uchyliło zaskarżone postanowienie w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.

Na skutek skargi wniesionej przez "A" Sp. z o.o., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu wyrokiem z 14 września 2017 r., sygn. akt II SA/Op 258/17, uchylił zaskarżone postanowienie Kolegium. W uzasadnieniu wyroku stwierdził, że Kolegium wadliwie uznało, iż zaktualizowały się przesłanki do wydania postanowienia kasacyjnego.

Ponownie rozpatrując sprawę, Kolegium pismami z 20 grudnia 2017 r. zwróciło się do Prezydenta Miasta Opola o przesłanie aktualnych wypisów z rejestru gruntów dla nieruchomości a, b, c, d, e, obręb ewidencyjny [...] oraz do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] o wyjaśnienie niejasności w opinii z dnia 12 października 2015r. nr [...], poprzez wskazanie, czy opinia ta dotyczy obowiązku oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko polegającego na zakupie mobilnej kruszarki szczękowej ([...]) do wykonywania usług kruszenia betonu, kamienia, cegły, otoczaków itp. zlokalizowanego na terenie działki nr a k.m. [...], obręb [...], czy też dotyczy (na co wskazuje m.in. wniosek Prezydenta Miasta Opola) przedsięwzięcia polegającego na zakupie i eksploatacji mobilnej kruszarki szczękowej ([...]) do wykonywania usług kruszenia betonu, kamienia, cegły, otoczaków itp. zlokalizowanego na terenie działki nr a k.m. [...], obręb [...].

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] w piśmie z 28 grudnia 2017 r., wyjaśnił, iż na wniosek Prezydenta Miasta Opola z 10 lipca 2015 r. w sprawie wydania opinii dla przedsięwzięcia polegającego na zakupie mobilnej kruszarki szczękowej do wykonywania usług kruszenia betonu, kamienia, cegły, otoczaków itp. została wydana opinia nr [...] z 16.07.2015 r. o braku konieczności przeprowadzenia oddziaływania dla ww. przedsięwzięcia. Na ponowny wniosek Prezydenta Miasta Opola z 29 września 2015 r. w sprawie wydanie opinii dla przedsięwzięcia polegającego na zakupie i eksploatacji mobilnej kruszarki szczękowej do wykonywania usług kruszenia betonu, kamienia, cegły, otoczaków itp. zlokalizowanego na działce nr a k.m. [...], obręb [...], została wydana opinia nr [...] z 12 października 2015 r. stwierdzająca konieczność przeprowadzania oddziaływania w zakresie emisji hałasu oraz zanieczyszczenia do powietrza. Podkreślono, że w przypadku uruchomienia kruszarki na terenie bazy technicznej zgodnie z jej przeznaczeniem (wykonywanie usług kruszenia) może wystąpić skumulowane oddziaływanie emisji hałasu oraz zanieczyszczeń do powietrza spowodowane pracą planowanej kruszarki oraz istniejącego na tym terenie węzła betoniarskiego. Nadmieniono ponadto, że z przedłożonej dokumentacji wynika, iż istnieje prawdopodobieństwo wystąpienia konfliktów społecznych.

W wyniku rozpatrzenia zażaleń Samorządowe Kolegium Odwoławcze, opisaną na wstępie decyzją z dnia 5 stycznia 2018 r., uchyliło rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji i orzekło o stwierdzeniu obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia polegającego na eksplantacji mobilnej kruszarki szczękowej [...] serii [...] oraz wskazało, w jakim zakresie należy ustalić raport oddziaływania na środowisko ww. przedsięwzięcia, umarzając postępowanie w sprawie oceny oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia polegającego na zakupie przedmiotowej kruszarki.

Podało, że materialnoprawną podstawę orzekania w sprawie stanowi ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2017 r. poz. 1405), zwana dalej ustawą lub u.o.o.ś.

W uzasadnieniu postanowienia Kolegium zrelacjonowało stan faktyczny sprawy i wskazało na przepisy ww. ustawy, w tym art. 71 ust. 1 i ust.2, art. 72 ust. 1, art. 73 ust. 1, art. 75, ust. 1, art. 61 ust. 1 pkt 1, art. 59 ust. 1 pkt 2, art. 63 ust. 1, ust. 2 i ust.4, art. 64 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 oraz przepisy rozporządzenia z 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2016 r. poz. 71). Następnie Kolegium wywiodło, że w przedmiotowej sprawie, z inicjującego postępowanie wniosku z dnia 15 czerwca 2015 r., wynika, iż Spółka "A" zwróciła się o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na zakupie mobilnej kruszarki do wykonywania usług kruszenia betonu, kamienia, cegły itp. Jednocześnie Spółka w odpowiedzi na wezwanie organu pierwszej instancji, - w oświadczeniu z dnia 21 września 2015 r. wyraźnie wskazała jako miejsce pracy kruszarki, działkę nr a, k. m. [...], obręb [...] w [...] i wniosła o wydanie decyzji w oparciu o podaną lokalizację. Z oświadczeń Spółki wynika zatem, że planowane przedsięwzięcie obejmuje nie tylko zakup, ale również eksploatację przedmiotowej kruszarki, i dla tak określonego zamierzenia Spółka domagała się wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Ponadto swoje żądanie Spółka "A" podtrzymała w toku postępowania przed organem odwoławczym, wskazując w zażaleniu oraz w skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, że kruszarka będzie wykonywać prace na terenie działki nr a, k. m. [...], obręb [...] w [...], na której początkowo zakładano jedynie jej postój i serwisowanie. Mając powyższe na uwadze zakres postępowania określony wnioskiem strony nie budził wątpliwości zespołu orzekającego Kolegium.

Zdaniem Kolegium, sam zakup mobilnej kruszarki szczękowej nie może zostać uznany za przedsięwzięcie mogące znacząco oddziaływać na środowisko, którego rodzaje zostały wskazane w rozporządzeniu, zauważając, iż przyjęta przez organ pierwszej instancji oraz organy wyspecjalizowane klasyfikacja prawna tj. § 3 ust. 1 pkt 39 i pkt 80 rozporządzenia odnosi się do instalacji do przerobu kopalin inne niż wymienione w § 2 ust. 1 pkt 26 oraz instalacji związanych z odzyskiem lub unieszkodliwianiem odpadów, innych niż wymienione w § 2 ust. 1 pkt 41-47, z wyłączeniem instalacji do wytwarzania biogazu rolniczego w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne o zainstalowanej mocy elektrycznej nie większej niż 0,5 MW lub wytwarzających ekwiwalentną ilość biogazu rolniczego wykorzystywanego do innych celów niż produkcja energii elektrycznej, a także miejsca retencji powierzchniowej odpadów oraz rekultywacja składowisk odpadów. Kolegium przyjęło, że sam zakup oraz postój, czy serwisowanie kruszarki nie będzie powodować emisji hałasu oraz zanieczyszczeń do środowiska, za wyjątkiem ewentualnych napraw i serwisowania kruszarki. Natomiast ewentualne naprawy i serwisowanie nie będą wymagały długiego uruchomienia maszyn, można zatem uznać, iż emisja hałasu i zanieczyszczeń będzie śladowa, nie powodująca przekroczenia dopuszczalnych standardów środowiska.

Kolegium podzieliło w tym zakresie stanowisko organów wyspecjalizowanych, tj. Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Opolu oraz Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...]. Stąd też Kolegium uznało, że sam zakup nie wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, dlatego zaskarżone postanowienie Prezydenta Miasta Opola w zakresie dotyczącym zakupu kruszarki należało uchylić i jako bezprzedmiotowe umorzyć.

Jednakże w ocenie Kolegium, podobnie jak w ocenie organów wyspecjalizowanych, eksploatacja takiej kruszarki stanowić już będzie przedsięwzięcie określone w ww. rozporządzeniu. Stąd postępowanie dotyczące uzyskania decyzji środowiskowej dla przedsięwzięcia polegającego na eksploatacji tej kruszarki winno się toczyć wedle procedury określonej w ustawie z uwagi na jego klasyfikację wskazaną § 3 ust. 1 pkt 39 i pkt 80 rozporządzenia. W ramach funkcjonowania przedmiotowej kruszarki możliwe jest prowadzenie działalności w różnym zakresie, czyli w przedmiotowej sprawie: odzysk i unieszkodliwianie odpadów budowlanych poprzez kruszenie m.in. betonu, cegieł, itp. w celu uzyskania materiału budowlanego, jakim jest kruszywo oraz przerób (kruszenie) ponadgabarytowych otoczaków (rodzaj kopalin), kamienia. Opierając się o § 3 ust. 1 pkt 39 rozporządzenia SKO stwierdziło, że za instalacje do przerobu kopalin uznać należy instalacje, w których następują procesy mechaniczne, fizyczne, biologiczne, termiczne lub chemiczne (a także kombinacja tych procesów) służące obróbce wydobytych kopalin, prowadzone w celu przygotowania ich do wykorzystania, w tym m.in. do zmiany ich objętości lub klasyfikacji. Są to między innymi kruszarki, przesiewacze, młynki, osadzarki, hydrocyklony. Zaakcentowało Kolegium, że na klasyfikację takich instalacji nie ma wpływu ich lokalizacja w miejscu wydobycia kopalin, czy też poza nim.

Kolegium zauważyło, iż zgodnie z art. 3 pkt 6 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 Prawo ochrony środowiska (Dz. U. 2017, poz. 519) zwanej dalej POŚ, pojęcie instalacji oznacza: stacjonarne urządzenie techniczne; zespół stacjonarnych urządzeń technicznych powiązanych technologicznie, do których tytułem prawny dysponuje ten sam podmiot i położonych na terenie jednego zakładu; budowle nie będące urządzeniami technicznymi ani ich zespołami, których eksploatacja może powodować emisję.

W ocenie Kolegium, bezsprzecznie przedmiotowa kruszarka jest urządzeniem technicznym rozumianym jako mechanizm bądź zespół mechanizmów, których funkcjonowanie oparte jest na wykorzystaniu procesów fizycznych, mechanicznych bądź chemicznych, które jest przewidziane i skonstruowane do prowadzenia określonej działalności służącej osiąganiu założonych celów.

Odnosząc się do stanowiska Spółki "A", w którym kwestionuje się możliwość uznania przedmiotowej kruszarki, tj. urządzenia technicznego jako instalacja, Kolegium argumentowało, iż POŚ nie definiuje pojęcia "stacjonarny".

Wedle SKO, prawna i prawnicza interpretacja tego wyrażenia musi uwzględniać kontekst i cel regulacji POŚ. W ocenie Kolegium, oznacza to, że jeśli określony rodzaj urządzeń technicznych został wprost uznany przez prawodawcę za przedsięwzięcie ze swej istoty znacząco oddziałujące na środowisko, to jego rodzajowe (gatunkowe) określenie, w tym cecha "stacjonarności', muszą być interpretowane w taki sposób, aby w granicach prawa możliwe było osiągnięcie normatywnie zamierzonych celów - zapobieganie przekształceniu się stacjonarnej emisji (art. 3 pkt 4 POŚ ) w stacjonarne zanieczyszczenie (art. 3 pkt 49 POŚ). Z tego punktu widzenia przedsięwzięcia mieszczące się w tej samej rodzajowej grupie (np. instalacje do przetwarzania odpadów), choć realizowane w różnych formach - jako: budynek (którego częścią jest określona instalacja), budowla (np. wolno stojące urządzenie techniczne), tymczasowy obiekt budowlany (np. obiekt kontenerowy), urządzenie, które z gruntem nie jest trwale związane, albo nawet jest posadowione na platformie kołowej - powinny być traktowane podobnie. Mobilność, stopień związania z gruntem, charakter pracy czy rodzaj materiałów użytych do jego budowy, nie mogą samodzielnie przesądzić o wyłączeniu urządzenia technicznego z danej grupy przedsięwzięć znacząco oddziałujących na środowisko. Biorąc więc pod uwagę cele ustawy, sformułowane w przepisie art. 6 POŚ, zasady oznaczają, że chodzi o skuteczne podjęcie działań prewencyjnych mających na celu wyeliminowanie lub ograniczenie negatywnego oddziaływania na środowisko, którego cechą jest specyficzne źródło immisji - urządzenie (zespół) techniczne negatywnie oddziałujące na środowisko w stałym układzie przestrzennym, w stałym miejscu.

W przekonaniu Kolegium przedstawiony sposób działania spornej kruszarki wskazuje, że ma ona charakter stacjonarny (w ściśle określony miejscu - przestrzeni), albowiem emisja pyłu i hałasu ma charakter stacjonarny. Funkcjonujący proces przetwarzania odpadów czy też przerobu kopalin będzie prowadzony w ten sam sposób i w tym samym - ograniczonym przestrzennie - miejscu (działka nr a k. m. [...], obręb [...]), co w przypadku urządzeń typowo stacjonarnych tj. nie posiadających własnego systemu przemieszczania. Kolegium podzieliło w tym zakresie stanowisko Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w piśmie z 10 lipca 2015 r., nr [...], zgodnie z którym, jeśli warunkiem funkcjonowania mobilnej instalacji, nie jest zmiana miejsca jej położenia, wówczas powinna być traktowana jako stacjonarne urządzenie techniczne, dla którego możliwe jest określenie warunków realizacji w konkretnych lokalizacjach. Kolegium powiedziało, że należy skonstatować, iż opisane przedsięwzięcie związane z eksploatacją kruszarki szczękowej polegające na kruszeniu betonu, kamienia, cegły, otoczaków spełnia kryteria uznania za instalację w znaczeniu powołanych przepisów prawa.

Nadto w ocenie Kolegium, po przeanalizowaniu akt sprawy, w tym złożonego wniosku, Karty Informacyjnej Przedsięwzięcia, opinii współdziałających organów wyspecjalizowanych oraz mając na uwadze skalę przedsięwzięcia i jego możliwe oddziaływanie, lokalizację oraz możliwość wystąpienia konfliktów społecznych, organ pierwszej instancji zasadnie postanowił o potrzebie przeprowadzenia oceny na środowisko przedsięwzięcia w zakresie eksploatacji kruszarki na terenie działki nr a, k. m. [...], obręb [...] w [...], i tym samym o konieczności sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko w zakresie zgodnym z art. 66 ustawy, ze szczególnym uwzględnieniem oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na stan powietrza atmosferycznego oraz klimat akustyczny przy uwzględnieniu skumulowanego oddziaływania planowanej inwestycji z przedsięwzięciami zlokalizowanymi w sąsiedztwie oraz analizy konfliktów społecznych. Konieczność przeanalizowania skumulowanego oddziaływania przedsięwzięcia oraz analiza możliwych konfliktów społecznych, jest istotnym wskazaniem do nałożenia obowiązku sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko. Eksploatacja przedmiotowej kruszarki będzie źródłem emisji hałasu oraz zanieczyszczeń powietrza atmosferycznego, natomiast Karta informacyjna będąca z istoty dokumentem mniej szczegółowym aniżeli raport oddziaływania na środowisko, zawiera informacje podstawowe, które nie są wystarczające, aby móc ocenić w sposób pełny oddziaływanie przedsięwzięcia na środowisko, tym bardziej, iż istnieją uzasadnione wątpliwości co do dotrzymania standardów jakości środowiska w związku z możliwością wystąpienia oddziaływania skumulowanego w zakresie emisji pyłów oraz emisji hałasów. Eksploatacja kruszarki może w szczególności w sposób ponadnormatywny pogorszyć stan powietrza oraz klimat akustyczny na terenach chronionych, a także stanowić źródło konfliktów społecznych. Powyższe, w połączeniu z obowiązującą zasadą zapobiegania i przezorności, wyrażoną w art. 6 POŚ przesądza, w ocenie Kolegium, o konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i sporządzeniu raportu oddziaływania na środowisko w pełnym zakresie. Zgodnie z powyższymi zasadami racjonalne wątpliwości co do ryzyka wystąpienia oddziaływania są przesłanką na rzecz dokonania oceny i zawsze interpretuje się je na korzyść środowiska, a nie na korzyść inwestycji. Nadto z zasad tych wynika, ciążący na wszystkich podmiotach obowiązek dołożenia należytej staranności w ocenie skutków, jakie dla środowiska może przynieść nowa inwestycja czy działalność.

Wobec powyższego, Kolegium uznało, iż przedłożone w Karcie Informacyjnej elementy, odnoszące się do eksplantacji przedmiotowej kruszarki tj. czasu pracy kruszarki, ilości przetwarzanych materiałów w kruszarce, źródeł emisji substancji do powietrza podczas eksploatacji kruszarki, są wystarczające do stwierdzenia realnego zagrożenia w zakresie dotrzymania standardów jakości środowiska w związku z możliwością wystąpienia oddziaływania skumulowanego w zakresie emisji pyłów oraz emisji hałasów. Eksploatacja kruszarki może bowiem w sposób ponadnormatywny pogorszyć stan powietrza oraz klimat akustyczny na terenach chronionych, a także stanowić źródło konfliktów społecznych, co przesądza w ocenie Kolegium o zasadności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko w pełnym zakresie. Kolegium podzieliło uzasadnione obawy, zawarte w opiniach organów wyspecjalizowanych, co do negatywnego oddziaływania przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko, w szczególności w zakresie skumulowanej emisji niezorganizowanej zanieczyszczeń pyłowych PM 10 i PM 2,5 oraz emisji hałasu na tereny chronione akustycznie i związanego z tym zagrożenia dla zdrowia ludzi. Równocześnie zwróciło uwagę, że dyrektywa 2008/50/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 21 maja 2008 r. w sprawie jakości powietrza i czystszego powietrza dla Europy określa wartości stężeń pyłów PM 2,5 docelowe i dopuszczalne oraz wprowadza odrębny wskaźnik dla terenów miejskich (wskaźnik średniego narażenia), a także nakazuje poinformowanie społeczeństwa o możliwych zagrożeniach. Dowodziło, że ustalenie zakresu emisji pyłów, jest szczególnie ważne z uwagi na występujące w naszym kraju znaczne zanieczyszczenie pyłem.

Z uwagi na kumulację oddziaływania z innymi przedsięwzięciami, w tym z węzłem betoniarskim zlokalizowanym również na działce nr a k.m. [...], obręb [...], Kolegium stwierdziło, że zasadnym jest, aby ocenę powiązań z innymi przedsięwzięciami, w szczególności kumulowanie się oddziaływań przedsięwzięć znajdujących się na obszarze, na który będzie oddziaływać eksploatacja przedmiotowej kruszarki, przeprowadzić w ramach procedury oceny oddziaływania na środowiska, w tym na podstawie raportu oddziaływania na środowisko. Kolegium nie dostrzegło w sprawie okoliczność uzasadniających odstąpienie od obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Główną uciążliwością związaną z eksploatacją kruszarki będzie emisja pyłu powiązana z możliwością wystąpienia oddziaływania skumulowanego, w tym oddziaływania z funkcjonującym na ternie działki nr a, k.m. [...], obręb [...], węzłem betoniarskim na teren, na który usytuowana jest zabudowa mieszkaniowa. Dlatego też w ocenie Kolegium, Prezydent Miasta Opola trafnie uznał - zgodnie z opinią Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia 15 października 2015 r., - iż w raporcie należy wskazać, ilość rodzaj planowanego do kruszenia materiału, w sposób precyzyjny określić, kiedy kruszarka będzie pracowała z aktywnym systemem zraszania. Raport powinien uwzględniać obecny stan powietrza atmosferycznego (w szczególności stężenia pyłu PM 10 i PM 2,5) w rejonie planowanej inwestycji. Praca kruszarki będzie istotnym źródłem emisji hałasu do środowiska, dlatego też koniecznym jest precyzyjne określenie i przedstawienie oddziaływania przedmiotowego przedsięwzięcia w zakresie emisji hałasu.

W ocenie Kolegium, przeprowadzenie pełnej oceny oddziaływania na środowisko, ze szczególnym uwzględnieniem skumulowanego oddziaływania przedsięwzięcia na stan powietrza atmosferycznego oraz klimat akustyczny pozwoli na rzetelne i pełne ustalenie zakresu oddziaływania przedmiotowej instalacji na środowisko. Ponieważ prace serwisowe i naprawcze, powodować będą powstawanie odpadów z grupy 15 takich jak: sorbenty, tkaniny do wycierania i ubrania ochronne oraz odpadów z grupy 16 takich jak: filtry olejowe, metale i tworzywa sztuczne, w raporcie należy wskazać ilość szacowanych odpadów i miejsca ich magazynowania oraz wyjaśnić, czy proces kruszenia będzie źródłem powstawania odpadów.

Uwzględniając, iż praca urządzenia może powodować powstawanie ścieków przemysłowych, związanych z systemem zraszania kruszonego materiału, w ilości 71/min, zdaniem Kolegium, w raporcie należy wskazać sposób postępowania z tymi ściekami oraz podać jak będzie rozwiązany sposób odprowadzania wód opadowych i roztopowych z terenu działki, na której planowana jest eksploatacja kruszarki. Zasadnym jest również wskazanie, w jaki sposób zostanie zorganizowane zaplecze socjalno-sanitarne dla pracowników oraz sposób odprowadzania ścieków bytowych.

Raport oddziaływania na środowisko powinien też uwzględniać elementy pozwalające na ocenę spełnienia wymogów art. 81 ust. 3 ustawy tj. wskazywać, czy istnieje zagrożenie spowodowania nieosiągnięcia celów, zawartych w planie gospodarowania wodami na obszarze dorzecza Odry.

Reasumując, Kolegium skonstatowało, że przedstawienie w raporcie przewidywanego zakresu oddziaływania na środowisko, w odniesieniu do każdego z ww. komponentów, pozwoli na ustalenie, czy rozwiązania chroniące środowisko przewidziane do zastosowania pozwolą na dotrzymanie na etapie eksploatacji, standardów jakości środowiska poza terenem, na którym realizowane będzie przedsięwzięcie. Ponadto analiza przeprowadzona w raporcie daje możliwość porównania ustaleń zawartych w raporcie i w później w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, z rzeczywistym późniejszym oddziaływaniem na środowisko danego przedsięwzięcia.

W skardze na powyższe postanowienie, Spółka reprezentowana przez pełnomocnika, podniosła zarzut naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a to przepisu art. 3 pkt 6 lit. a POŚ , polegające na przyjęciu, że w tak ustalonym stanie faktycznym, mobilna kruszarka szczękowa [...] serii [...] stanowić będzie stacjonarne urządzenie techniczne, podczas gdy już sama nazwa urządzenia wskazuje, iż jest ono przystosowane do samodzielnego przemieszczania się, co w konsekwencji winno prowadzić do wniosku, iż wskazany przepis nie powinien znaleźć zastosowania, a decyzja organu drugiej instancji jest błędna.

W związku z tak postawionym zarzutem, Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w pkt II , zobowiązanie organu drugiej instancji do wydania w terminie 14 dni decyzji w przedmiocie:

- stwierdzenia braku obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia polegającego na eksploatacji mobilnej kruszarki szczękowej do wykonania usług kruszenia betonu, kamienia, cegły, otoczaków itp. zlokalizowanego w [...] przy ul. [...], dz. nr a k.m. [...], obręb [...];

- ustalenia braku konieczności sporządzania raportu na środowisko przedsięwzięcia polegającego na eksploatacji mobilnej kruszarki szczękowej do wykonania usług kruszenia betonu, kamienia, cegły, otoczaków itp. zlokalizowanego w [...] przy ul. [...], dz. nr a k.m. [...], obręb [...].

Skarżąca nie godziła się z interpretacją art. 3 pkt 6 lit. a POŚ, dokonaną przez Kolegium. W ocenie skarżącej, Kolegium niezasadnie uznało, że przedmiotowa kruszarka szczękowa to stacjonarne urządzenie techniczne, w sytuacji, gdy z nazwy urządzenia wynika, że jest ono przystosowane do samodzielnego przemieszczania. Akcentowała, że w przypadku niestacjonarnych (mobilnych) urządzeń technicznych nie sposób mówić o instalacji w rozumieniu przywołanego przepisu. Dowodziła, że słowo "instalacja" oznacza zestaw urządzeń o charakterze stałym. Spółka argumentowała, że rozumiana przez Kolegium definicja mogłaby z łatwością objąć praktycznie każde urządzenie mechaniczne, całkowicie niezależnie od jego charakteru i przeznaczenia, w tym np. również samochód. Dodała, że pod naciskiem organu pierwszej instancji wskazała jako miejsce używania kruszarki nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...], ale uczyniła to tylko wobec wyraźnych sugestii organu. Skarżąca uznaje, że owa nieruchomość stanowi wyłącznie bazę urządzenia - miejsce serwisowania, postoju poza czasem pracy, aniżeli miejsce wyłącznego użytkowania kruszarki, zgodnie z jej przeznaczeniem. Podkreśliła skarżąca, że przedmiotowe urządzenie będzie wykorzystywane w różnych miejscach na terenie całej Polski, w zależności od potrzeb.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest niezasadna i podlega oddaleniu.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2188, z późn. zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302; dalej: P.p.s.a.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki przewidziane w ustawie. Natomiast stosownie do art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Materialnoprawną podstawę dla wydania przedmiotowej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2017 r. poz. 1405; dalej nadal jako ustawa lub u.o.o.ś.) oraz rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2016 r. poz. 71.; dalej: rozporządzenie).

Zgodnie z art. 145 § 1 P.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W ocenie Sądu, w stanie faktycznym niniejszej sprawy nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego, które miało lub mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy albo dawałoby podstawę do wznowienia postępowania. Organ administracji w zaskarżonym postanowieniu ustalił istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą, zastosował prawidłową podstawę prawną, a także uzasadnił swoje rozstrzygnięcie zgodnie z wymaganiami art. 107 § 3 K.p.a.

Podstawę zaskarżenia w niniejszej sprawie stanowi postanowienie z dnia 5 stycznia 2018 r. Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu w przedmiocie nałożenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia polegającego na eksploatacji mobilnej kruszarki szczękowej ([...] serii [...]) do wykonywania usług kruszenia betonu, kamienia, cegły, otoczaków itp. i ustalenia, że raport oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia polegającego na eksploatacji mobilnej kruszarki szczękowej ([...] serii [...]) do wykonywania usług kruszenia betonu, kamienia, cegły, otoczaków itp., zlokalizowanego w [...], przy ul. [...], dz. nr a, k.m. [...], obręb [...], w pełnym zakresie, zgodnym z art. 66 u.o.o.ś. ze szczególnym uwzględnieniem: oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na stan powietrza atmosferycznego oraz klimat akustyczny, skumulowanego oddziaływania planowanej inwestycji z przedsięwzięciami zlokalizowanymi w sąsiedztwie oraz analizy konfliktów społecznych.

Akt ten, jak wyżej wskazano, zapadł w oparciu o unormowania przywołanej ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Regulacje te przewidują dwie kategorie przypadków, w których wymagane jest przeprowadzenie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Pierwsza dotyczy planowanego przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko (art. 59 ust. 1 pkt 1 u.o.o.ś.), natomiast druga - planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, jeżeli obowiązek przeprowadzenia takiej oceny stwierdzony został na podstawie art. 63 ust. 1 (art. 59 ust. 1 pkt 2 u.o.o.ś.). W niniejszej sprawie zamierzenie inwestora zostało prawidłowo zakwalifikowane przez organy do drugiego z wymienionych wyżej rodzajów przedsięwzięć. Rozpoznając przedmiotową sprawę, zgodzić się przyjdzie, iż stosownie do § 3 ust. 1 pkt 39 i 80 rozporządzenia objęta niniejszym postępowaniem inwestycja stanowi przedsięwzięcie mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, dla którego w myśl art. 71 ust. 2 pkt 2 u.o.o.ś. wymagane jest uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

Z materiału dokumentacyjnego sprawy wynika, iż wnioskiem z dnia 15 czerwca 2015 r. Spółka "A" zwróciła się o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia, polegającego na zakupie mobilnej kruszarki do wykonywania usług kruszenia betonu, kamienia, cegły itp. Jednocześnie Spółka, w odpowiedzi na wezwanie organu pierwszej instancji, w oświadczeniu z dnia 21 września 2015 r., wyraźnie wskazała jako miejsce pracy kruszarki, działkę nr a, k. m. [...], obręb [...] w [...] i wniosła o wydanie decyzji dla tak określonej lokalizacji. Podała też, że planowane przedsięwzięcie obejmuje nie tylko zakup, ale również eksploatację przedmiotowej kruszarki. Wobec tak sprecyzowanego zamierzenia, Spółka domagała się wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach określa środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia (art. 71 ust. 1 u.o.o.ś.) będącego zamierzeniem budowlanym lub inną ingerencją w środowisko polegającą na przekształceniu lub zmianie sposobu wykorzystania terenu (art. 3 ust. 1 pkt 13). Uzyskanie ww. decyzji jest wymagane dla planowanych przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko i planowanych przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko (art. 71 ust. 2).

Wedle § 3 ust. 1 pkt 39 i pkt 80 ww. rozporządzenia przedsięwzięciami mogącymi potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko są (odpowiednio) instalacje do przerobu kopalin inne niż wymienione w § 2 ust. 1 pkt 26 oraz instalacje związane z odzyskiem lub unieszkodliwianiem odpadów, inne niż wymienione w § 2 ust. 1 pkt 41-47, z wyłączeniem instalacji do wytwarzania biogazu rolniczego w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne o zainstalowanej mocy elektrycznej nie większej niż 0,5 MW lub wytwarzających ekwiwalentną ilość biogazu rolniczego wykorzystywanego do innych celów niż produkcja energii elektrycznej, a także miejsca retencji powierzchniowej odpadów oraz rekultywacja składowisk odpadów.

W ramach postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przeprowadza się ocenę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko (art. 61 ust. 1 pkt 1 u.o.o.ś.). Przepis art. 59 ust. 1 pkt 2 ustawy mówi, że realizacja planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, jeżeli obowiązek jej przeprowadzenia został stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1, czyli w drodze postanowienia, które wydaje organ właściwy do wydania decyzji środowiskowej, uwzględniając łącznie enumeratywnie wyliczone uwarunkowania. Postanowienie wydaje się również, jeżeli organ nie stwierdzi potrzeby przeprowadzenia oceny (art. 63 ust. 2). W postanowieniu stwierdzającym obowiązek przeprowadzenia oceny organ określa jednocześnie zakres raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko (art. 63 ust. 4). Postanowienia, o których mowa w art. 63 ust. 1 i 2 u.o.o.ś., wydaje się po zasięgnięciu opinii regionalnego dyrektora ochrony środowiska (art. 64 ust. 1 pkt 1), a w pewnych przypadkach - także właściwego organu Państwowej Inspekcji Sanitarnej (art. 64 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 78).

W ocenie Sądu, trafnie Kolegium przyjęło, że sam zakup mobilnej kruszarki szczękowej nie może zostać uznany za przedsięwzięcie mogące znacząco oddziaływać na środowisko, którego rodzaje zostały wskazane w rozporządzeniu. Sam zakup oraz postój, czy serwisowanie kruszarki nie będzie powodować emisji hałasu oraz zanieczyszczeń do środowiska, za wyjątkiem ewentualnych napraw i serwisowania kruszarki. Natomiast ewentualne naprawy i serwisowanie nie będą wymagały długiego uruchomienia maszyn, można zatem uznać, iż emisja hałasu i zanieczyszczeń będzie śladowa, nie powodująca przekroczenia dopuszczalnych standardów środowiska. Dostrzec przyjdzie, że Kolegium podzieliło w tym zakresie stanowisko organów wyspecjalizowanych, tj. Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Opolu oraz Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...]. Stąd w przekonaniu Sądu, prawidłowe jest stanowisko Kolegium, że sam zakup nie wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, a więc zaskarżone postanowienie Prezydenta Miasta Opola w zakresie dotyczącym zakupu kruszarki należało uchylić i jako bezprzedmiotowe umorzyć na podstawie art. 105 § 1 K.p.a..

W przekonaniu Sądu, na aprobatę zasługuje przyjęcie przez Kolegium, podobnie jak to uznały wyspecjalizowane organy, że eksploatacja takiej kruszarki stanowić już będzie przedsięwzięcia określone w ww. rozporządzeniu, a postępowanie dotyczące uzyskania decyzji środowiskowej dla przedsięwzięcia polegającego na eksploatacji tej kruszarki winno się toczyć wedle procedury określonej w ustawie z uwagi na jego klasyfikację wskazaną § 3 ust. 1 pkt 39 i pkt 80 rozporządzenia.

Bezsprzecznie w ramach funkcjonowania przedmiotowej kruszarki możliwe jest prowadzenie działalności w różnym zakresie, czyli w przedmiotowej sprawie: odzysk i unieszkodliwianie odpadów budowlanych poprzez kruszenie m.in. betonu, cegieł, itp. w celu uzyskania materiału budowlanego, jakim jest kruszywo oraz przerób (kruszenie) ponadgabarytowych otoczaków (rodzaj kopalin), kamienia. Przedmiotowa kruszarka jest urządzeniem technicznym rozumianym jako mechanizm bądź zespół mechanizmów, których funkcjonowanie oparte jest na wykorzystaniu procesów fizycznych, mechanicznych bądź chemicznych, które jest przewidziane i skonstruowane do prowadzenia określonej działalności służącej osiąganiu założonych celów.

Sąd podziela przekonanie Kolegium, że przedstawiony sposób działania spornej kruszarki wskazuje, że ma ona charakter stacjonarny (w ściśle określony miejscu - przestrzeni), albowiem emisja pyłu i hałasu ma charakter stacjonarny. Zaś sposób funkcjonowania, w tym mobilność urządzenia przejawiająca się w możliwości przemieszczenia z jednego miejsca na drugie, nie ma wpływu na powyższe stwierdzenie. Funkcjonujący proces przetwarzania odpadów czy też przerobu kopalin będzie prowadzony w ten sam sposób i w tym samym - ograniczonym przestrzennie - miejscu (działka nr a k. m. [...], obręb [...]), co w przypadku urządzeń typowo stacjonarnych, tj. nieposiadających własnego systemu przemieszczania.

Skarżący, odwołując się do art. 3 pkt 6 cyt. POŚ dla oceny terminu "stacjonarne urządzenie techniczne" przyjmuje wyłącznie jego "trwałe związanie z gruntem". Przepis ten dla trwałego unieruchomienia instalacji, czyli stacjonarnego urządzenia technicznego, nie zawiera wymogu "trwałego związania z gruntem" w przeciwieństwie np. do ustawy Prawo budowlane. Są to dwa różne pojęcia. Instalacja, o której mowa w art. 3 pkt 6 cyt. POŚ, nie musi być obiektem budowlanym, dla którego wymagane jest "trwałe związanie z gruntem". W cyt. przepisie rozróżniono pojęcie "instalacji" w postaci urządzeń technicznych i w postaci budowli (art. 3 pkt 6a i c). Instalacja w postaci "stacjonarnego urządzenia technicznego" to co do zasady unieruchomione urządzenie w określonym miejscu i działające w stanie unieruchomienia, którego eksploatacja może spowodować emisję.

Z powyższego wynika, że "stacjonarność" urządzenia technicznego (art. 3 pkt 6a cyt. ustawy Prawo ochrony środowiska), podobnie jak pozostałych rodzajów instalacji, o których mowa w art. 3 ust. 6 POŚ, pozostają w ścisłym związku z możliwością powodowania emisji przy ich eksploatacji. Cecha "instalacji" jaką jest "stacjonarność" nie wyklucza możliwości przemieszczenia urządzenia, jednak jego funkcjonowanie w każdym miejscu jest związane z emisją, czyli konsekwencjami, jakie korzystanie z instalacji może powodować dla środowiska. Emisja nie może przekształcić się w zanieczyszczenie, o którym mowa w art. 3 pkt 49 ustawy Prawo ochrony środowiska. Przymiot "stacjonarności" wynika nie tyle z faktu trwałego połączenia urządzenia z podłożem, lecz przeznaczenia do użytkowania w dłuższym czasie, a nie tylko jednorazowo. Nawet urządzenie "przewoźne, które ze względu na swój charakter przeznaczone jest do użycia w określonym miejscu przez dłuższy czas, np. kilka lat jest stacjonarnym urządzeniem technicznym (vide: Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 3 grudnia 2013 r., sygn. akt II SA/Ke 860/13- wszystkie przywołane orzeczenia dostępne są na stronie internetowej Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych – htpp://:.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Zgodnie z art. 3 pkt 4 ustawy Prawo ochrony środowiska przez emisję rozumie się wprowadzenie bezpośrednio lub pośrednio w wyniku działalności człowieka do powietrza, wody, gleby lub ziemi:

a) substancje;

b) energie, takie jak ciepło, hałas, wibracje lub pola elektromagnetyczne.

Z brzmienia art. 3 pkt 6 cyt. ustawy wynika, że sama możliwość spowodowania emisji w wyniku eksploatacji "stacjonarnego urządzenia technicznego" wymaga oceny, albowiem tylko wówczas, gdy eksploatacja przedmiotowego urządzenia również "może spowodować emisję" pozwala na ustalenie, czy przedstawiany do dofinansowania projekt jest "instalacją" w rozumieniu art. 3 ust. 6 POŚ i czy jest przy tym instalacją w rozumieniu § 3 ust. 1 pkt 80 rozporządzenia, a nie brak "trwałego związania z gruntem" (tak: Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach m.in. z dnia 19 kwietnia 2013 r., sygn. akt II GSK 379/13; z dnia 29 września 2016 r., sygn. akt II OSK 3214/14; z dnia 26 maja 2017 r., sygn. akt II OSK 2454/15).

W konsekwencji, zarzut stawiany skarżonej decyzji w powyższym zakresie jest więc nieusprawiedliwiony.

Nadto w ocenie Sądu, po przeanalizowaniu akt sprawy, w tym złożonego wniosku, Karty Informacyjnej Przedsięwzięcia, opinii współdziałających organów wyspecjalizowanych oraz mając na uwadze skalę przedsięwzięcia i jego możliwe oddziaływanie, lokalizację oraz możliwość wystąpienia konfliktów społecznych, zgodzić się przyjdzie ze stanowiskiem organów o potrzebie przeprowadzenia oceny na środowisko przedsięwzięcia w zakresie eksploatacji kruszarki na terenie działki nr a, k. m. [...], obręb [...] w [...], i tym samym konieczności sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko w zakresie zgodnym z art. 66 u.o.o.ś., ze szczególnym uwzględnieniem oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na stan powietrza atmosferycznego oraz klimat akustyczny przy uwzględnieniu skumulowanego oddziaływania planowanej inwestycji z przedsięwzięciami zlokalizowanymi w sąsiedztwie oraz analizy konfliktów społecznych. Sąd w pełni aprobuje wywody przedstawione w powyższym zakresie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze oraz konstatacją, że dopuszczalne jest nałożenie obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko oraz sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, w sytuacji wystąpienia potencjalnego, ryzyka negatywnego oddziaływania na środowisko spowodowanego realizacją przedsięwzięcia. W przekonaniu Sądu, również potencjalne ryzyko wystąpienia negatywnego oddziaływanie na środowisko może być przesłanką zastosowania instrumentów prawnych zgodnych z zasadą przezorności, uregulowaną w art. 6 ust. 2 ustawy Prawo ochrony środowiska.

Reasumując, zdaniem Sądu, podniesione w skardze zarzuty okazały się niezasadne, gdyż postępowanie przed organami zostało przeprowadzone w sposób wyczerpujący i prawidłowy, zaś zgromadzony w sprawie materiał został ostatecznie oceniony właściwie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu.

Mające zastosowanie w sprawie przepisy zostały należycie zinterpretowane i zastosowane. Sąd nie doszukał się też naruszeń przepisów prawa materialnego, czy procesowego, które skutkowałyby koniecznością uchylenia zaskarżonego postanowienia.

W tym stanie rzeczy, na mocy art. 151 P.p.s.a., należało orzec jak w sentencji.