Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 210/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2007-05-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji

SENTENCJA

Sygn. akt I SA/Kr 210/06 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 maja 2007r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Michna, Sędziowie WSA Anna Znamiec (spr), WSA Urszula Zięba, Protokolant Aneta Kubacka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 maja 2007r., sprawy ze skargi W. B., na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w [...], z dnia 2 stycznia 2006 r. nr [...], w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania decyzji., I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji. II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w [...] na rzecz strony skarżącej koszty postępowania w kwocie 100 zł (sto złotych)


UZASADNIENIE

Skarżący W. B. w odwołaniu z dnia [...] października 2005 r. złożył wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] z dnia [...] września 2005 r. znak [...] w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2004 r.

Postanowieniem z dnia [...] listopada 2005 r. znak [...] Dyrektor Izby Skarbowej w [...] odmówił wstrzymania wykonania decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] z dnia [...] września 2005 r. znak [...] w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2004 rok, uznając że w zaistniałych okolicznościach nie zachodzą przesłanki do jego uwzględnienia.

W uzasadnieniu wskazano, że w przedmiotowej sprawie nie zachodzi ważny interes podatnika, który uzasadniałby wstrzymanie wykonania przedmiotowej decyzji.

Pismem z dnia [...] listopada 2005r. skarżący złożył zażalenie na ww. postanowienie. W uzasadnieniu skarżący podniósł, iż nie przeprowadzono właściwego postępowania na okoliczność czy sytuacja podatnika uzasadnia wstrzymanie wykonania decyzji z uwagi na jego ważny interes. Skarżący ponadto podniósł, że wykonanie przedmiotowej decyzji może spowodować bankructwo jego firmy.

Postanowieniem z dnia 2 stycznia 2006 r. znak [...] Dyrektor Izby Skarbowej w [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia [...] listopada 2005 r. znak [...] o odmowie wstrzymania wykonania decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] z dnia [...] września 2005 r. znak [...] w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2004 rok.

W uzasadnieniu wskazano, iż zgodnie z art. 224 § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej wniesienie odwołania od decyzji organu podatkowego nie wstrzymuje jej wykonania, z zastrzeżeniem art. 224a, jednakże organ podatkowy, z urzędu lub na wniosek strony, wstrzymuje w drodze postanowienia wykonanie decyzji w całości lub w części, w przypadku uzasadnionym ważnym interesem strony lub interesem publicznym. Skarżący został wezwany pismem z dnia [...] grudnia 2005 r. o dostarczenie dowodów na poparcie argumentów zwartych w zażaleniu a w szczególności argumentu dotyczącego zagrożenia bankructwem firmy skarżącego w związku z koniecznością zapłaty zaległości podatkowej. Pomimo tego wezwania skarżący nie dostarczył żadnych konkretnych dowodów.

Powyższe postanowienie zostało zaskarżone do sądu administracyjnego z wnioskiem o jego uchylenie. W uzasadnieniu skarżący podkreśla, że dwa miesiące przed rozstrzygnięciem przez organ drugiej instancji odwołania od decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego, Urząd Skarbowym w [...] wystosował zawiadomienie do banku w którym skarżący prowadzi rachunek rozliczeniowy o zajęcie prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego. Urząd Skarbowy w [...] zajął skarżącemu kwotę [...] zł, co doprowadziło do bankructwa firmy skarżącego oraz uniemożliwiło mu skorzystanie z pomocy publicznej. Skarżący ponadto podkreśla że zajęta kwota przekracza określone przez organ podatkowy zobowiązanie podatkowe. Na skutek działań organów podatkowych skarżący utracił płynność finansową przez co nie jest w stanie nikogo zatrudnić, zakupić materiałów na dokończenie rozpoczętych prac a nawet ich zabezpieczyć.

W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie podtrzymując w całości argumentacje podniesioną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania które miało wpływ na wynik sprawy.

Zgodnie z art. 224 § 2 Ordynacji podatkowej organ podatkowy, z urzędu lub na wniosek strony, wstrzymuje w drodze postanowienia wykonanie decyzji w całości lub w części, w przypadku uzasadnionym ważnym interesem strony lub interesem publicznym.

Możliwość wstrzymania wykonania decyzji na wniosek strony jest więc pozostawione uznaniu administracyjnemu, które sprowadza się w przedmiotowej sprawie, się do oceny kryterium istnienia ważnego interesu strony. Rozstrzygnięcia uznaniowe podlegają ograniczonej kontroli sądów administracyjnych. Kontroli nie podlega uznanie samo w sobie, lecz kwestia, czy postanowienie zostało podjęte zgodnie z podstawowymi regułami postępowania administracyjnego, w szczególności czy wydano je w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy oraz czy ocena tego materiału została dokonana zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów czy też zawiera elementy dowolności. Rozstrzygnięcie podjęte w ramach uznania może być przez sąd administracyjny uchylone w wypadku stwierdzenia, iż zostało wydane z takim naruszeniem przepisów prawa materialnego lub prawa procesowego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. O tego rodzaju naruszeniach można mówić, gdy organ pozostawił poza swoimi rozważaniami argumenty podnoszone przez stronę, pominął istotny dla rozstrzygnięcia materiał dowodowy lub dokonał jego oceny wbrew zasadom logiki i doświadczenia życiowego.

Jednocześnie przesłanki wstrzymania wykonania decyzji są nieostre i wymagają indywidualnego ustalenia w każdym indywidualnym przypadku przez organy podatkowe w ramach postępowania podatkowego. W celu ich stwierdzenia organ podatkowy obowiązany jest podjąć wszelkie działania niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

Przechodząc do oceny zaskarżonego postanowienia, w ocenie Sądu, organy podatkowe nie wywiązały się z ciążących na nich obowiązkach i błędnie rozstrzygnęły sprawę. Postanowienie o odmowie wstrzymania wykonania decyzji zostało podjęte, co prawda, w ramach uznania administracyjnego, ale po przeprowadzeniu postępowania, w którym Sąd dopatrzył się uchybień.

Należy bowiem przyjąć, że ważny interes strony zachodzi, w szczególności gdy wykonanie decyzji nieostatecznej może spowodować znaczne pogorszenie warunków egzystencji podatnika i jego rodziny. Podkreślić należy również, że istnienie przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania decyzji powinny zostać jedynie uprawdopodobnione przez wnioskodawcę a nie udowodnione. Skarżący wskazywał, że wykonanie decyzji może doprowadzić do bankructwa, tymczasem organ podatkowy wezwał do udowodnienia tego twierdzenia, którego przecież nie sposób udowodnić, można jedynie uprawdopodobnić. W ocenie Sądu okoliczności podnoszone przez skarżącego w pełni zasługują na uwzględnienie, można bowiem na ich podstawie stwierdzić że przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania decyzji zostały uprawdopodobnione w stopniu wystarczającym.

Wydając postanowienie organy błędnie dokonały wykładni przepisów prawa podatkowego, a w toku postępowania w sposób błędny oceniły przesłanki wstrzymania wykonania decyzji. Naruszono również zasady oceny dowodów ponieważ w uzasadnieniu nie oceniono okoliczności podnoszonych przez skarżącego. Ocenie tej można więc zarzucić dowolność, a więc nie mieści się ona w ramach przyznawanego organom uznania administracyjnego.

Ponadto Dyrektor Izby Skarbowej pismem z dnia [...] grudnia 2005 r. wezwał skarżącego o dostarczenie dowodów na poparcie argumentów zawartych w zażaleniu. Jako podstawę prawną organ wskazał art. 222 i art. 169 Ordynacji podatkowej. Tymczasem zgodnie z art. 222 Ordynacji podatkowej odwołanie, a więc i zażalenie na podstawie art. 239, powinno zawierać zarzuty, określać istotę i zakres żądania oraz wskazywać dowody uzasadniające to żądanie. W przypadku gdy wniesione zażalenie nie zawiera któregoś z istotnych elementów, organ podatkowy l instancji (bo za jego pośrednictwem wnosi się zażalenie) wzywa wnoszącego do usunięcia braków w terminie 7 dni, z pouczeniem, że niewypełnienie tego warunku spowoduje pozostawienie odwołania bez rozpatrzenia. Nieusunięcie braków przez stronę postępowania powoduje, iż organ podatkowy odwoławczy wydaje postanowienie o pozostawieniu podania bez rozpatrzenia. W rozpoznawanej sprawie skoro organ uznał, że zażalenie posiada braki, to powinien postąpić w sposób wskazany wyżej. Tymczasem pismo wzywające o dostarczenie dowodów wskazuje termin w jakim powyższe braki powinny być uzupełnione jednak nie zawiera rygoru. Jako podstawę prawną wskazano jednak art. 222 Ordynacji podatkowej, który dotyczy właśnie sytuacji braków formalnych zażalenia skutkujących pozostawieniem go bez rozpoznania. Ponadto pismo zostało wydane przez Dyrektora Izby Skarbowej a więc przez organ drugiej instancji. Tak więc, w przedmiotowej sprawie organy podatkowe uznały, że z jednej strony zażalenie posiada wady skutkujące pozostawieniem go bez rozpoznania, a z drugiej strony mimo nieuzupełniania, w ocenie organów, tych braków wydano merytoryczne rozstrzygnięcie.

Z powyższych względów Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.

O kosztach orzeczono odpowiednio na podstawie art. 200 cyt. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw.