Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 10/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2013-06-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6042 Gry losowe i zakłady wzajemne
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 129,
journal: Dz.U. 2009 nr 201 poz 1540
law: Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych.
article: par. 10 ust. 3 i ust. 4 pkt 1,  par. 14 ust. 3,
journal: Dz.U. 2003 nr 102 poz 946
law: Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 3 czerwca 2003 r. w sprawie warunków urządzania gier i zakładów wzajemnych.
article: art. 24 ust. 1, ust. 1a i ust. 1b,
journal: Dz.U. 2004 nr 4 poz 27
law: Ustawa z dnia 29 lipca 1992 r. o grach i zakładach wzajemnych - tekst jednolity.
article: art. 210 par. 1 pkt 7
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
article: art. 135,  art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c,  art. 152,  art. 200
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Bejgerowska Sędziowie Sędzia WSA Włodzimierz Zygmont (spr.) Sędzia WSA Katarzyna Nikodem Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Ratajczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 czerwca 2013r. sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie odmowy zatwierdzenia akt weryfikacyjnych punktu gier na automatach o niskich wygranych I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...]r. nr [...] a nadto uchyla także decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...]r. nr [...]; II. określa, że decyzje wymienione w punkcie pierwszym nie podlegają wykonaniu do dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącego "A" sp. z o.o. kwotę [...]zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Naczelnik Urzędu Celnego w [...] decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2012 r., na podstawie art. 207 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja Podatkowa (tekst jednolity Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) - dalej: "O.p.", w związku z art. 65, art. 64 ust. 6 pkt. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej (Dz. U. Nr 168, poz. 1323 ze zm.) - dalej: "ustawa o służbie celnej" oraz rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 14 grudnia 2009 r. w sprawie urzędowego sprawdzenia (Dz. U. Nr 222, poz. 1757 ze zm.) - dalej: "rozporządzenie w sprawie urzędowego sprawdzenia", odmówił "X" Sp. z o.o. w [...] (dalej: strona, spółka) zatwierdzenia akt weryfikacyjnych punktu gier na automatach o niskich wygranych usytuowanego w lokalu: [...], ul. [...], [...].

Z uzasadnienia postanowienia wynika, że w dniu [...] kwietnia 2012 r. funkcjonariusze Urzędu Celnego w [...] po dokonaniu urzędowego sprawdzenia stwierdzili, że do punktu gier wstawiony został automat do gier o niskich wygranych "Y", nr fabryczny [...], nr rejestracji [...], który posiada nieważne poświadczenie rejestracji. Utraciło ono ważność w trybie określonym w § 10 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 3 czerwca 2003 r. w sprawie warunków urządzania gier i zakładów wzajemnych (Dz. U. Nr 102, poz. 946 ze zm.) - dalej: "rozporządzenie w sprawie warunków". W protokole funkcjonariusze stwierdzili, że badanym punkcie gier nie są zapewnione warunki i środki, o których mowa w art. 34 ust. 1 pkt 2 ustawy o służbie celnej.

Postanowieniem z dnia [...] maja 2012 r. organ celny wyznaczył stronie dzień [...] maja 2012 r. jako termin do spełnienia warunków i środków w celu sprawnego przeprowadzenia kontroli, o której mowa w art. 64 ust. 5 ustawy o służbie celnej, oraz wyznaczył nowy termin załatwienia sprawy na dzień [...] czerwca 2012 r.

W odpowiedzi na powyższe postanowienie strona wniosła o ponowne przeprowadzenie urzędowego sprawdzenia punktu gier , ponieważ nie doszło do utraty ważności poświadczenia rejestracji automatu zgłoszonego do eksploatacji w badanym punkcie gier.

W konsekwencji w dniu [...] maja 2012 r. organ celny przeprowadził ponowne urzędowe sprawdzenie tego punktu gier , w wyniku którego stwierdził, że nadal nie są zapewnione warunki i środki, o których mowa w art. 34 ust. 1 pkt 2 ustawy o służbie celnej. Organ celny potwierdził, że automat, który miał być eksploatowany w badanym punkcie gier, posiada nieważne poświadczenie rejestracji, które zostało wydane w oparciu o zezwolenie Dyrektora Izby Skarbowej w [...] na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych nr [...] z dnia [...] maja 2004 r., jednak ważność zezwolenia wygasła po sześciu latach od jego uzyskania to jest [...] maja 2010 r., w związku z tym poświadczenie rejestracji automatu utraciło ważność zgodnie z obowiązującymi wówczas przepisami, w trybie określonym w art. 10 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia w sprawie warunków, tj. wraz z wygaśnięciem zezwolenia na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych, w oparciu o które dokonano rejestracji ww. automatu do gier (art. 24 ust. 1, 1a, 1b ustawy z dnia 29 lipca 1992 r. o grach i zakładach wzajemnych - Dz. U. Nr 4, poz. 27 ze zm. - dalej: "u.g.z.w."). Naczelnik Urzędu Celnego w [...] pismem z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...] o powyższym zawiadomił spółkę. Organ celny z uwagi na to, że przywrócenie rejestracji automatu lub urządzenia do gier może nastąpić jedynie na podstawie decyzji organu służby celnej wydanej w wyniku prowadzonego postępowania lub wyroku sądu, a spółka do dnia przeprowadzenia urzędowego sprawdzenia, tj. do dnia [...] kwietnia 2012 r. nie złożyła do Naczelnika Urzędu Celnego w [...], (tj. naczelnika właściwego w sprawach rejestracji i eksploatacji automatów i urządzeń do gier), wniosku o przywrócenie rejestracji automatu do gier, poświadczenie rejestracji organ uznał za nieważne. W związku z tym stwierdził, że nie są zapewnione warunki i środki, o których, mowa w art. 34 ust. 1 pkt 2 ustawy o służbie celnej.

W odwołaniu spółka domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości i orzeczenia co do istoty sprawy poprzez zatwierdzenie akt weryfikacyjnych.

Spółka przedstawiła następującą argumentację:

Organ I instancji oparł swoje rozstrzygnięcie w sprawie na nieistniejącej podstawie prawnej bowiem przepis § 10 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia w sprawie warunków - utracił moc. Warunkiem dopuszczenia automatu do gier do eksploatacji i użytkowania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest rejestracja takiego automatu. Badanie poprzedzające rejestrację przeprowadza umocowana jednostka badająca. Po przeprowadzeniu badania wydaje się opinię techniczną o określonej treści. Zakłada się także plomby. Po wydaniu przez jednostkę badającą opinii technicznej wyznaczony naczelnik urzędu celnego dokonuje na wniosku poświadczenia rejestracji. Poświadczenie rejestracji stwierdza uprawnienie określonego podmiotu do wprowadzenia do eksploatacji i użytkowania automatu do gier. Powyższe uregulowania świadczą o tym, że poświadczenie rejestracji nie świadczy jeszcze o umieszczeniu automatu w konkretnym punkcie, który przecież, zgodnie z prawem, może zostać przemieszczony do innego punktu. Na podstawie poświadczenia można użytkować automat do gry. Poświadczenie rejestracji dokonane przez wyznaczonego naczelnika urzędu celnego ma charakter samodzielny.

Strona podkreśliła, że automat "Y" nr fabryczny [...], nr rej. [...] posiada ważne badanie rejestracyjne oraz wydane w oparciu o nie poświadczenie rejestracji. Posiada także ważne zezwolenie na prowadzenie gier na automatach o niskich wygranych na terenie województwa wielkopolskiego. Istnienie takiej dokumentacji determinowane jest treścią art. 23a ust. 1 i 2 oraz 6 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. Nr 201, poz. 1540 ze zm.) - dalej: "u.g.h.". Zgodnie z przywołanymi przepisami automaty do gier mogą być eksploatowane przez podmioty posiadające zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych, po ich zarejestrowaniu przez naczelnika urzędu celnego. Rejestracji dokonuje się na okres 6 lat i oznacza ona dopuszczenie automatu do eksploatacji. Rejestracja wygasa tylko i wyłącznie z upływem okresu na jaki została dokonana, a także w przypadku wycofania automatu z eksploatacji.

Bezspornym w niniejszej sprawie jest, że wygasło zezwolenie z dnia [...] maja 2004 r. Dyrektora Izby Skarbowej w [...] nr [...] na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych. Automat do gier uzyskał poświadczenie rejestracji (druk GL-1) w oparciu o powyższą decyzję. W toku dalszej eksploatacji, automat był przemieszczany. Każda taka zmiana miejsca eksploatacji automatu była zgłaszana (druki GL-2). Organ celny nie dostrzegł prawidłowo zgłoszonego przemieszczania automatu z jednego województwa do innego, a akcentuje wyłącznie istnienie decyzji z [...] maja 2004 r. nr [...], pomijając, że dla badanego punktu gier , właściwe jest zezwolenie udzielone spółce na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych na terenie województwa wielkopolskiego, które w swojej treści wymienia ten punkt gier. Bez znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy pozostaje fakt wygaśnięcia zezwolenia dla województwa zachodniopomorskiego. Weryfikacja automatu do gier, w razie jakichkolwiek wątpliwości co do jego legalności, wymaga wdrożenia odrębnego postępowania, zgodnie z art. 23b ust. 1 u.g.h. Takie postępowanie wobec powyższego automatu nie zostało przeprowadzone. Spółka w tym zakresie powołała się na wyroki WSA w Białymstoku (II SA/Bd 179/11 i II SA/Bk 164/2011) i we Wrocławiu (III SA/Wr 232/2011).

Dyrektor Izby Celnej w [...] decyzją z dnia [...] października 2012 r., nr [...] wydaną na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 O.p. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy uznał, że tryb postępowania Naczelnika Urzędu Celnego w [...] był prawidłowy.

Uzasadniając rozstrzygnięcie organ odwoławczy argumentował, jak następuje:

W sprawie spór dotoczy tego, czy Naczelnik Urzędu Celnego w [...] decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2012 r. słusznie odmówił stronie zatwierdzenia akt weryfikacyjnych punktu gier na automatach o niskich wygranych, po uprzednim stwierdzeniu, że automat do gier o niskich wygranych, który spółka zamierzała tam eksploatować, utracił poświadczenie rejestracji, o czym z kolei podmiot został poinformowany przez Naczelnika Urzędu Celnego w [...] pismem z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...].

Zgodnie z § 3 pkt 6 rozporządzenia w sprawie urzędowego sprawdzenia z urzędowego sprawdzenia zwalnia się podmioty prowadzące działalność gospodarczą podlegającą kontroli, których działalność gospodarcza nie obejmuje prowadzenia działalności w zakresie gier liczbowych, gry telebingo, gier cylindrycznych, gier w karty, gier w kości, gry bingo pieniężne, zakładów wzajemnych, gier na automatach i gier na automatach o niskich wygranych, określonych w przepisach, o których mowa w art. 30 ust. 2 pkt 3 ustawy o służbie celnej. Skoro spółka prowadzi działalność w zakresie gier na automatach o niskich wygranych, to jasnym jest, że nie podlega ona wyłączeniu, o którym mowa powyżej. Elementy podlegające urzędowemu sprawdzeniu określa z kolei przepis § 9 ust. 1 rozporządzenia w sprawie urzędowego sprawdzenia. Z ust. 3 tego paragrafu wynika z kolei, że w przypadku podmiotów urządzających i prowadzących m.in. gry na automatach o niskich wygranych urzędowe sprawdzenie przeprowadza się w miejscu wykonywania działalności. Jak wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego, w niniejszej sprawie sytuacja taka miała miejsce.

Art. 64 ust. 1 ustawy o służbie celnej stanowi, że w podmiotach prowadzących działalność gospodarczą podlegających kontroli, właściwy organ służby celnej przeprowadza urzędowe sprawdzenie, które polega na wykonaniu czynności w celu ustalenia, czy są zapewnione warunki i środki, o których mowa w art. 33 ust. 1 i art. 34 ust. 1. Z kolei z art. 64 ust. 5 ustawy wynika, że w przypadku gdy nie są zapewnione warunki i środki określone w ust. 1, właściwy organ służby celnej wyznacza termin do ich spełnienia, a po upływie terminu przeprowadza powtórne urzędowe sprawdzenie. Po pierwszym urzędowym sprawdzeniu Naczelnik Urzędu Celnego w [...] pismem z dnia [...] maja 2012 r. wyznaczył taki termin na dzień [...] maja 2012 r. z uwagi na niezapewnienie warunków i środków, o których mowa w art. 34 ust. 1 pkt 2 ustawy o służbie celnej i w tym właśnie dniu dokonał powtórnego urzędowego sprawdzenia, w wyniku którego stwierdził, że sytuacja w sprawie nie zmieniła się.

Zgodnie z art. 64 ust. 6 pkt 1 ustawy o służbie celnej, w przypadku stwierdzenia w wyniku powtórnego urzędowego sprawdzenia, że nie są zapewnione warunki i środku, o których mowa w ust. 1 organ służby celnej wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia akt weryfikacyjnych - w przypadkach, o których mowa w ust. 2 pkt 2.

Automat do gier o niskich wygranych "Y" utracił swoje poświadczenie rejestracji z uwagi na wygaśnięcie zezwolenia Dyrektora Izby Skarbowej w [...], tj. zezwolenia, w oparciu o które dokonano poświadczenia jego rejestracji na druku GL-1. O czym spółka została poinformowana przez właściwy organ. Warunkiem dopuszczenia automatu lub urządzenia do gier, do eksploatacji i użytkowania na terytorium kraju jest poświadczenie rejestracji takiego automatu lub urządzenia, a także, że przez wygaśnięcie zezwolenia o którym mowa w § 10 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia w sprawie warunków w związku z art. 24 ust. 1, 1a i 1b ustawy należy rozumieć sytuację, w której dochodzi do wygaśnięcia zezwolenia na podstawie którego prowadzona jest aktualnie działalność obejmująca eksploatację automatu, a nie zezwolenia, w oparciu o które dany automat został zarejestrowany. Powołane powyżej przepisy nie wskazują, aby chodziło o zezwolenie, na podstawie którego dokonano rejestracji automatu. Odnoszą się one ogólnie do zezwolenia z art. 24 ust. 1, 1 a i 1b u.g.z.w. Gdyby ustawodawca chciał uzależnić ważność rejestracji od zezwolenia pierwotnego, znalazłoby to swoje bezpośrednie odbicie w treści § 10 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia w sprawie warunków. Przyjęta koncepcja, uzależniająca ważność poświadczenia rejestracji od pierwotnego zezwolenia, w oparciu o które dokonano poświadczenia rejestracji, w sposób jednoznaczny uniemożliwiałaby zabieg przeniesienia automatów do innego ośrodka gier, przyznanego i działającego w oparciu o inne pozwolenie, bowiem z chwilą wygaśnięcia pierwotnego zezwolenia, dany automat o niskich wygranych wykluczony zostałby całkowicie z eksploatacji.

Sądy administracyjne pisma tożsame z pismem z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...], którym Naczelnik Urzędu Celnego w [...] poinformował spółkę o utracie ważności poświadczenia rejestracji automatu do gier o niskich wygranych "Y" i wyrejestrowania go z systemu KRAG, uznały za decyzje administracyjne, od których przysługuje prawo wniesienia odwołania (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 listopada 2011 r. - sygn. akt II GSK 1677/11). Jeżeli więc pismo z dnia [...] lipca 2010 r. nosi znamiona decyzji administracyjnej, strona miała prawo wniesienia od niego odwołania do organu wyższego stopnia. Skoro z powyższego prawa nie skorzystała, to uznać należy, że decyzja Naczelnika Urzędu Celnego w [...] ma moc obowiązującą. Nie została ona bowiem uchylona aktem wyższej rangi lub orzeczeniem właściwego sądu.

Przepisy art. 23 ust. 1 i ust. 2 oraz ust. 6 u.g.h. e nie miały zastosowania w sprawie , a zatem zarzuty w tym zakresie są bezpodstawne. W chwili wydania decyzji wyrejestrowującej automat do gier o niskich wygranych przez Naczelnika Urzędu Celnego w [...] znowelizowane przepisy u.g.h., na które powołuje się strona, nie obowiązywały.

Reasumując organ odwoławczy stwierdził, że nie wygaśnięcie zezwolenia z dnia [...] maja 2004 r. Dyrektora Izby Skarbowej w [...] nr [...] zdecydowało o tym treści rozstrzygnięcia Naczelnika Urzędu Celnego w [...] lecz fakt nieważnego poświadczenia rejestracji automatu do gier o niskich wygranych "Y".

W skardze spółka domagała się uchylenia decyzji organów obu instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia.

Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie przepisów postępowania:

- art. 64 ust. 1 ustawy o służbie celnej w zw. z § 9 oraz § 4 ust. 2-4 rozporządzenia w sprawie urzędowego sprawdzenia i w zw. z art. 120 O.p., poprzez rażące naruszenie prawa w postaci podjęcia przez organy służby celnej obu Instancji działań przekraczających ich kompetencje w ramach urzędowego sprawdzenia, polegających na poddaniu sprawdzeniu występującego w sprawie stanu prawnego, podczas gdy urzędowe sprawdzenie odnosić się może wyłącznie do badania faktów oraz podejmowania czynności materialno - technicznych;

- art. 121 oraz art. 207 i art. 214 O.p. w zw. z art. 93 Konstytucji RP, poprzez bezpodstawne przyjęcie, że fakt rejestracji automatu w wewnętrznym systemie służby celnej KRAG może stanowić podstawę orzekania o prawach i obowiązkach strony oraz poprzez bezpodstawne przyjęcie, że samo poinformowanie skarżącej o stanowisku organu w przedmiocie ważności rejestracji jest równoznaczne z wydaniem decyzji w tej sprawie, podczas gdy organ nie nadał tej informacji formy decyzji administracyjnej oraz nie pouczył skarżącej o przysługującym prawie do zanegowania stanowiska organu przez wniesienie odwołania;

- art. 16 ustawy z dnia 26 maja 2011 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2011, Nr 134, Poz. 779) - dalej: "ustawa nowelizująca", w zw. z § 10 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia w sprawie warunków, poprzez jego zastosowanie i przyjęcie, że przepis ten mimo utraty mocy obowiązującej stanowić może podstawę wiążącego rozstrzygnięcia o prawach i obowiązkach strony, podczas gdy w momencie orzekania przez organy obu instancji cyt. przepis utracił moc obowiązującą;

- art. 23a ust. 1 i ust. 6 u.g.h., poprzez jego niezastosowanie i bezpodstawne zanegowanie poświadczenia rejestracji, podczas gdy w momencie orzekania przez organy obu Instancji stanowił on wyczerpującą regulację wygaśnięcia rejestracji automatu;

- art. 7 Konstytucji RP w zw. z art. 120 oraz art. 121 O.p. i w zw. z § 10 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia w sprawie warunków, poprzez jego błędne zastosowanie w wyniku niewłaściwej wykładni tego przepisu i w konsekwencji bezpodstawne zanegowanie poświadczenia rejestracji automatu, podczas, gdy skarżąca wciąż posiada zarówno ważne poświadczenie rejestracji automatu, jak też inne zezwolenia na urządzanie gier na automatach o niskich wygranych, niezależnie od okoliczności wygaśnięcia części tych zezwoleń;

Uzasadniając skargę strona wywodziła, jak następuje:

Organy obu instancji nie były w żadnym wypadku uprawnione do oceny, czy skarżąca posiada ważne poświadczenia rejestracji. Jedyne czynności, które mogły podjąć to utworzenie akt weryfikacyjnych, które stanowić miały przedmiot przyszłej ewentualnej kontroli. Tym samym odmowa zatwierdzenia sporządzonych akt weryfikacyjnych w oparciu o prawną ocenę składających się na nie dokumentów na tym etapie postępowania jest niedopuszczalna.

W odniesieniu do oceny stanu prawnego organy obu instancji przyjęły za podstawę swojego orzeczenia przepisy § 10 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia w sprawie warunków, które w momencie wydawania zaskarżonej decyzji administracyjnej nie znajdowały zastosowania z uwagi na ich uchylenie mocą art. 16 ustawy nowelizującej. Stąd też niedopuszczalnym było stwierdzenie przez organ, że poświadczenie rejestracji wobec automatu "Y" o nr fabrycznym [...] wobec skarżącej wygasło i nie może ona wobec tego skutecznie eksploatować przedmiotowego automatu. Zastosowanie winien znaleźć art. 23a ust. 1 oraz ust. 6 u.g.h., który obecnie wyczerpująco reguluje sytuację wygaśnięcia poświadczenia rejestracji, jednocześnie nie przewidując sytuacji wygaśnięcia poświadczenia w związku z wygaśnięciem samego zezwolenia.

W opinii skarżącej zezwolenie na urządzanie gier na automatach o niskich wygranych jest aktem odrębnym od poświadczenia rejestracji. Na gruncie przepisów rozporządzenia w sprawie warunków znacząco różni się nawet charakter obu aktów - zezwolenie jest decyzją administracyjną, zaś poświadczenie rejestracji posiada cechy bliskie zaświadczeniu ( Dział VIII a O.p.). Z pewnością przepis § 10 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia w sprawie warunków nie odnosi się do sytuacji wygaśnięcia zezwolenia na urządzanie gier na automatach o niskich wygranych w odniesieniu do danego miejsca. Oznacza to, że wygaśnięcie zezwolenia na urządzanie gier na automatach o niskich wygranych w danym punkcie nie oznacza automatycznego wygaśnięcia poświadczenia rejestracji eksploatowanych w tym punkcie automatów. Gdyby powiązać obie te instytucje w powyższy sposób uniemożliwiłoby to przenoszenie automatów (tak: wyrok z dnia 11 stycznia 2012 r., III SA/Wr 408/11).

Spółka wyjaśniła ponadto, że przepis § 10 ust. 4 pkt 1 uchylonego rozporządzenia w sprawie warunków odnosił się do sytuacji, kiedy strona utraciła ostatnie ważne zezwolenie, ze wszystkich jakie posiadała. W takim wypadku utrzymywanie poświadczenia rejestracji byłoby bezprzedmiotowe, skoro strona w żadnym miejscu nie mogłaby urządzać gier na automatach o niskich wygranych, a zgodnie z ustawą automaty muszą być własnością podmiotu urządzającego grę. W niniejszej jednak sprawie można przyjąć, że strona utraciła zezwolenie na urządzanie gier na automatach co do punktu, w którym jedynie pierwotnie zlokalizowany był automat. Strona w dalszym ciągu posiada zezwolenia na urządzanie gier w innych miejscach, stąd może skutecznie przemieścić przedmiotowy automat. Nie zachodziły więc przesłanki do stwierdzenia wygaśnięcia poświadczenia rejestracji. Tym samym organy błędnie zastosowały powołany przepis § 10 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia w sprawie warunków. Organ II instancji w sposób zupełnie bezpodstawny oparł swoje rozstrzygnięcie na błędnym i nieuzasadnionym przyjęciu, że poświadczenie, co do przedmiotowego automatu wygasło.

Nie ma znaczenia stwierdzenie organu II Instancji, że stwierdzenie wygaśnięcia poświadczenia rejestracji jest decyzją administracyjną, którą strona winna była zaskarżyć. Ustawodawca nie przesądza, że powyższa czynność organu winna przybrać formę decyzji administracyjnej. Skarżąca wskazała, że w jej ocenie poświadczenie rejestracji bliższe jest instytucji zaświadczenia (tak: wyrok z dnia 22 marca 2012 r., akt: III SA/Kr 774/11). Jeżeli organy wskazują, że wygaśnięcie poświadczenia rejestracji jest decyzją administracyjną to powinny dochować wymogów, wskazanych w art. 207 O.p. przy wydawaniu takiego aktu, w szczególności powinny więc zaznaczyć, że wydają decyzję administracyjną oraz zawrzeć odpowiednie pouczenie co do przysługujących skarżącej środków odwoławczych. Nadto organy powołały się na prawotwórczy charakter wykreślenia poświadczenia z wewnętrznego systemu KRAG, który jest niejawny i niedostępny stronie, co stanowi rażące naruszenie art. 93 Konstytucji RP, znajdującego bezpośrednie zastosowanie, zgodnie z mocy jej art. 8 ust. 2. Tym samym skarżąca pozbawiona została jakiejkolwiek możliwości kwestionowania stanowiska organu.

Skarżąca podkreśla, że jej zdaniem poświadczenie rejestracji automatu "Y" do tej pory nie wygasło. W szczególności zaś niedopuszczalne jest wywodzenie wobec niej skutków prawnych z informacyjnego pisma, które następnie organy potraktowały jako decyzję administracyjną. Skarżąca działała w uzasadnionym przeświadczeniu, że pismo to z uwagi na swój informacyjny charakter i oczywistą sprzeczność ze stanem faktycznym i prawnym nie będzie w przyszłości podstawą do negowania poświadczenia automatu.

Dyrektor Izby Celnej wniósł o oddalenie skargi jako nieuzasadnionej i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga okazała się zasadna.

Zgodnie z przepisem art. 129 u.g.h. działalność w zakresie m.in. gier na automatach o niskich wygranych na podstawie zezwoleń udzielonych przed dniem wejścia w życie tej ustawy jest prowadzona, do czasu wygaśnięcia tych zezwoleń, przez podmioty, których im udzielono, według przepisów u.g.z.w. W sprawie pierwotne zezwolenie Dyrektora Izby Skarbowej w Szczecinie zostało wydane pod rządami u.g.z.w. Gdyby ustawodawca zmierzał do uzależnienia ważność rejestracji od zezwolenia pierwotnego, znalazłoby to odwzorowanie w treści przepisów (tj. § 10 ust 4 ust 1 rozporządzenia w sprawie warunków). Przyjęcie odmiennej interpretacji przeczyłoby zasadzie wynikającej z § 14 ust 3 rozporządzenia w sprawie warunków prawnej konstrukcji polegającej na możliwości przemieszczanie automatów, bowiem z chwilą wygaśnięcia pierwotnego zezwolenia, automat zostałby wykluczony z eksploatacji.

Kwestię zmiany miejsca punktu, ośrodka eksploatacji automatu lub urządzenia do gier reguluje § 14 ust. 3 rozporządzenia w sprawie warunków. Stanowi on, że zmiana jest dopuszczalna pod warunkiem, że podmiot prowadzący gry na automatach o niskich wygranych, co najmniej na 7 dni przed zmianą miejsca, punktu, ośrodka eksploatacji powiadomi wyznaczonego naczelnika urzędu celnego właściwego według miejsca dotychczasowej oraz przyszłej eksploatacji automatu lub urządzenia do gier o zamiarze przemieszczenia oraz poda: dokładną datę przemieszczenia, adres miejsca punktu, ośrodka dotychczasowej eksploatacji, adres miejsca, punktu, ośrodka przyszłej eksploatacji. Zgodnie z konstrukcją druku GL-2, zawiadamiając o zamiarze przemieszczenia automatu, oprócz adresu przyszłej eksploatacji należy podać numer zezwolenia obejmującego miejsce przyszłej eksploatacji.

Zdaniem sądu przez wygaśnięcie zezwolenia o którym mowa w § 10 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia w sprawie warunków w zw. z art. 24 ust. 1, 1a i 1b u.g.z.w. należy rozumieć sytuację, w której dochodzi do wygaśnięcia zezwolenia na podstawie którego prowadzona jest aktualnie działalność obejmująca eksploatację automatu a nie zezwolenia pierwotnego. Z treści przepisów u.g.z.w. oraz rozporządzenia w sprawie warunków wynika, że możliwa jest dalsza eksploatacja automatu o niskich wygranych po jego przemieszczeniu do innego zezwolenia, pomimo wygaśnięcia zezwolenia pierwotnego, pod warunkiem zgłoszenia zamiaru przemieszczenia przed wygaśnięciem zezwolenia, na podstawie którego jest prowadzona aktualnie działalność oraz przy założeniu, że sześcioletni okres ważności rejestracji automatu jeszcze nie upłynął. Podobne stanowisko, w analogicznych sprawach, zajął WSA w Białymstoku w sprawach o sygn. II SA/Bk 301/11 oraz II SA/Bk 157/11 (dostępnych w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).

W opinii sądu dalsza eksploatacja automatu do gry o niskich wygranych "Y" nr fabryczny [...] (nr rejestracji [...]) po jego przemieszczeniu byłaby możliwa pomimo wygaśnięcia pierwotnego zezwolenia w dniu [...] maja 2010 r. dlatego, że:

- w aktualnym miejscu eksploatacji prowadzona jest działalność na podstawie zezwolenia Dyrektora Izby Skarbowej w [...],

- zgłoszenie przemieszczenia automatu na teren właściwości miejscowej Dyrektora Izby Celnej w [...] miało miejsce przed wygaśnięciem zezwolenia pierwotnego,

- sześcioletni okres ważności rejestracji automatu upływa dopiero w dniu [...] lipca 2014 r. (rejestracja nastąpiła [...] lipca 2008 r.).

Nie wyjaśnienie stanu faktycznego przez organy i w konsekwencji nie uwzględnienie go w swoich rozważaniach, miało więc istotny wpływ na wynik sprawy. Spowodowało bowiem, że organy wydały decyzje odmawiające stronie skarżącej zatwierdzenia akt weryfikacyjnych punktu gier na automatach o niskich wygranych, uznając, że zezwolenie na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych już wygasło i nie wzięły pod uwagę okoliczności, że spółka zgłosiła zamiar przemieszczenia automatu do innego zezwolenia, jeszcze przed wygaśnięciem zezwolenia pierwotnego oraz że w dniu [...] lipca 2008 r. dokonała rejestracji przedmiotowego automatu.

Odnosząc się do kwestii uznania pisma Naczelnika Urzędu Celnego w [...] z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...] za decyzję administracyjną organy celne nie popełniły błędu. Ocena organów celnych jest zgodna z przeważającą linią orzeczniczą, którą skład orzekający podziela. Natomiast poglądu wyrażonego w wyroku na który powołała się spółka, który wskazywał na to, że jednak "poświadczenia rejestracji" nie należy traktować jak decyzji administracyjnej, skład orzekający nie podziela. Samo "poświadczenie rejestracji" ma charakter decyzji administracyjnej ( deklaratoryjny). Omawiana decyzja, zgodnie z § 10 ust. 3 rozporządzenia w sprawie warunków przyznaje uprawnienie do eksploatacji automatu na 6 lat. Po upływie tego okresu uprawnienie o charakterze czasowym wygasa z mocy prawa. Stwierdzenie utraty ważności "poświadczenia rejestracji" także powinno mieć formę decyzji administracyjnej, a skoro tak to zgodnie z przepisem art. 210 § 1 pkt 7 O.p. powinno zawierać pouczenie o możliwości zaskarżenia. W związku z tym, że stwierdzenie utraty ważności "poświadczenia rejestracji" było faktycznie decyzją, a decyzja ta nie zawierała żadnego pouczenia o możliwości jej zaskarżenia to odwołanie, nawet jeśli złożone byłoby po terminie, powinno zostać rozpatrzone przez organ odwoławczy.

Ponieważ organy celne za kluczowy fakt uznały pozostawanie w obrocie prawnym decyzji z dnia [...] lipca 2010 r., nr [...] dotyczącą utraty poświadczenia rejestracji automatu, natomiast spółka przymiotu decyzji temu aktowi nie przyznaje i nie wniosła ani nie zamierza wnieść od tej decyzji ( za którą skład orzekający ten akt uznaje) odwołania, sąd na podstawie art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) - dalej: "p.p.s.a." zdecydował o wejściu "w głąb postępowania" . W opinii sądu uchylenie decyzji z dnia [...]lipca 2010 r., nr [...] jest niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy.

Rozpatrując ponownie sprawę organ celny ustali pełny stan faktyczny sprawy , uwzględni fakt usunięcia z obrotu prawnego aktu który był powodem nieuznania akt weryfikacyjnych i wyda ponownie rozstrzygnięcie w przedmiocie zatwierdzenia akt weryfikacyjnych punktu gier na automatach o niskich wygranych usytuowanego w [...] w [...] przy ul. [...].

Dlatego sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 135, art. 152, art. 200 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.