Wyrok NSA oz. w Katowicach, sygn. akt I SA/Ka 1590/99
NSA oz. w Katowicach
Data orzeczenia: 2000-12-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Powołane przepisy: article: art. 4 pkt 1, art. 25 ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 1993 nr 11 poz. 50
law: Ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym.
Teza: Wszelkie kwestie sporne w zakresie identyfikacji towarów - a towarem bezsprzecznie są samochody, w tym samochody osobowe - należy rozwiązywać przy zastosowaniu klasyfikacji statystycznych wydanych na podstawie przepisów o statystyce państwowej, a konkretnie postanowień zawartych w Systematycznym Wykazie Wyrobów, czy Klasyfikacji Wyrobów i Usług. Decydujące znaczenie w tej mierze będą mieć zatem opinie organów statystycznych, które w jednoznaczny sposób kwalifikują samochody osobowe po dokonanych niewielkich przeróbkach nadal do samochodów osobowych. Fakt, iż towary, a w tym samochody, mogą być identyfikowane według innych reguł kwalifikacyjnych, nie może wywoływać skutków w zakresie zasad rozliczania podatku od towarów i usług. Kwalifikacja samochodów dokonywana przez odpowiednie komórki organów samorządu terytorialnego w dowodach rejestracyjnych pojazdów, jako nie oparta o kryteria Systematycznego Wykazu Wyrobów czy Klasyfikacji Wyrobów i Usług z pewnością nie może stanowić podstawy do oceny prawidłowości stosowania przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym w zakresie wyeliminowania możliwości odliczenia podatku naliczonego od zakupu samochodu osobowego.

TEZY

Wszelkie kwestie sporne w zakresie identyfikacji towarów - a towarem bezsprzecznie są samochody, w tym samochody osobowe - należy rozwiązywać przy zastosowaniu klasyfikacji statystycznych wydanych na podstawie przepisów o statystyce państwowej, a konkretnie postanowień zawartych w Systematycznym Wykazie Wyrobów, czy Klasyfikacji Wyrobów i Usług. Decydujące znaczenie w tej mierze będą mieć zatem opinie organów statystycznych, które w jednoznaczny sposób kwalifikują samochody osobowe po dokonanych niewielkich przeróbkach nadal do samochodów osobowych. Fakt, iż towary, a w tym samochody, mogą być identyfikowane według innych reguł kwalifikacyjnych, nie może wywoływać skutków w zakresie zasad rozliczania podatku od towarów i usług. Kwalifikacja samochodów dokonywana przez odpowiednie komórki organów samorządu terytorialnego w dowodach rejestracyjnych pojazdów, jako nie oparta o kryteria Systematycznego Wykazu Wyrobów czy Klasyfikacji Wyrobów i Usług z pewnością nie może stanowić podstawy do oceny prawidłowości stosowania przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym w zakresie wyeliminowania możliwości odliczenia podatku naliczonego od zakupu samochodu osobowego.


UZASADNIENIE

Podatnik w ewidencji zakupu i deklaracji VAT-7 za kwiecień 1998 r. ujął fakturę VAT z dnia 3 kwietnia 1998 r. dokumentującą zakup samochodu ciężarowego marki Renault. Pracownicy Urzędu Skarbowego przeprowadzając oględziny samochodu Renault Megan Scenic RT 90 stwierdzili, iż jest to nowy samochód osobowy w wersji kombi, w którym dokonano przeróbek polegających na zamontowaniu pod podłogą za prawym przednim siedzeniem kasety na pieniądze oraz kraty oddzielającej część pasażerską od bagażowej, które w dniu oględzin nie były zainstalowane w samochodzie.

Uwzględniając powyższe ustalenia organ podatkowy wydał decyzję, którą określił za kwiecień 1998 r. kwotę nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy podatnika w kwocie niższej od zadeklarowanej przez podatnika oraz kwotę do przeniesienia na następny miesiąc. Ustalono także dodatkowe zobowiązanie podatkowe na podstawie art. 27 ust. 6 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. nr 11 poz. 50 ze zm./.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia przedstawiono wyniki kontroli oraz podano, iż na podstawie dokumentów źródłowych stwierdzono, że przedmiotowy samochód został sprzedany przez firmę "R" Polska jako samochód osobowy. Następnie w wyniku dokonanych zmian polegających na zamontowaniu kasetki oraz kraty oddzielającej część pasażerską od bagażowej, samochód ten zastał uznany przez rzeczoznawcę za samochód ciężarowy i jako taki został sprzedany stronie skarżącej, po czym zarejestrowany w Urzędzie Miejskim, jako samochód ciężarowo-specjalistyczny.

Przyjęto więc, iż faktura VAT z dnia 3 kwietnia 1998 r. dokumentowała zakup samochodu osobowego, zaś zgodnie z art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym w takim przypadku nie przysługuje prawo odliczenia podatku naliczonego.

Strona skarżąca wniosła odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji, zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych, poprzez przyjęcie, że zakupiony samochód nie był samochodem ciężarowym, skoro tak został wykazany w fakturze zakupu i w dowodzie rejestracyjnym.

Po rozpatrzeniu odwołania, Izba Skarbowa uchyliła częściowo rozstrzygnięcie Urzędu Skarbowego stwierdzając, że cała kwota nadwyżki podatku naliczonego nad należnym podlega zwrotowi na rachunek bankowy podatnika. W pozostałym zakresie utrzymała w mocy decyzję pierwszoinstancyjną.

W uzasadnieniu przedstawiono dotychczasowy przebieg postępowania oraz przytoczono argumentację prawną zaprezentowaną w decyzji organu pierwszej instancji. Dodano przy tym, iż klasyfikacją wydaną na podstawie przepisów o statystyce państwowej jest Klasyfikacja Rodzajowa Środków Trwałych - KRŚT, na którą powołuje się Urząd Statystyczny w piśmie z dnia 27 stycznia 1999 r., a która spełnia wszelkie warunki obiektywizmu i powszechności przyjętych kryteriów kwalifikacyjnych. Podano również, iż identyczne stanowisko zajął w omawianym zakresie tenże Urząd w piśmie z dnia 12 kwietnia 1999 r. podając, że w grupowaniu SWW 1021 - samochody osobowe ogólnego przeznaczenia - klasyfikowane są pojazdy przeznaczone przez producenta /konstruktora, projektanta/ i spełniające odpowiednie parametry do przewozu osób. Przy czym nie ma znaczenia rzeczywiste wykorzystanie tych pojazdów, nawet po ewentualnych przeróbkach, również do przewozu towarów.

Przytoczono ponadto treść pisma Ministerstwa Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 16 kwietnia 1998 r., Nr TD-3-441-23/99 skierowane do Rady Naczelnej Stowarzyszenia Rzeczoznawców Techniki Samochodowej i Ruchu Drogowego, w którym stwierdzono, iż zamontowanie w samochodzie niewielkiej kasety metalowej lub zamontowanie w samochodzie typu kombi siatki odgradzającej przestrzeń bagażową od pasażerów, nie może prowadzić z uwagi na nieznaczne zmiany, nie naruszające dotychczasowego przeznaczenia samochodu, do zmiany rodzaju samochodu na samochód ciężarowy.

Wyjaśniono również, że odmienna opinia jednego z Urzędów Statystycznych nie może podważać mocy dowodowej opinii innych Urzędów Statystycznych, tym bardziej, że opinia ta została wydana w odpowiedzi na nieprecyzyjne i nieadekwatne do istoty problemu pytanie firmy będącej wykonawcą przeróbek w samochodzie Renault Megan Scenic.

Odnośnie argumentacji strony skarżącej w zakresie klasyfikacji dokonanej w dowodzie rejestracyjnym podano, iż strona wykorzystywała sporny pojazd niezgodnie z zapisem w dowodzie rejestracyjnym, bowiem w trakcie oględzin stwierdzono, że samochód posiada siedzenia przednie dla dwóch osób i siedzenie tylne dla trzech osób, a kasetka i krata zostały wymontowane.

Podkreślono przy tym, iż organ podatkowy ma prawo do suwerennego orzekania w indywidualnych sprawach, zaś stan faktyczny sprawy jednoznacznie przesądza o prawidłowości zaklasyfikowania omawianego pojazdu do samochodów osobowych, a zatem nie uznano za konieczne zastosowanie się do pisma Ministerstwa Finansów.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego strona wniosła o uchylenie decyzji organu odwoławczego i decyzji organu pierwszej instancji.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi oraz podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy wywiódł, co następuje:

Dla oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, jakiej Sąd dokonuje na podstawie art. 21 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./, zasadnicze znaczenie ma przepis art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. nr 11 poz. 50 ze zm./. Zgodnie z tym przepisem obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się do nabywanych przez podatnika samochodów osobowych oraz innych samochodów o dopuszczalnej ładowności do 500 kilogramów, z wyjątkiem przypadków, gdy odprzedaż stanowi przedmiot działalności gospodarczej podatnika.

Kwestię sporną w sprawie stanowi prawidłowość kwalifikacji samochodu Renault Megane Scenic RT 90, który w pierwszej fazie obrotu klasyfikowany był jako samochód osobowy z liczbą miejsc 5, a następnie po dokonanych przeróbkach sprzedany jako samochód ciężarowy z liczbą miejsc 4.

Rozstrzygając tę kwestię Sąd uznał za zasadne stanowisko organów podatkowych, które odwołały się do definicji towarów zawartej w art. 4 pkt 1 powołanej wyżej ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym w celu wykazania, iż wszelkie problemy związane z identyfikacją towarów należy rozstrzygać na podstawie klasyfikacji wydanych na podstawie przepisów o statystyce państwowej. Zgodnie bowiem z tym przepisem ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o towarach - rozumie się przez to rzeczy ruchome, będące przedmiotem czynności określonych w art. 2, które wymienione są w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce państwowej, a zatem z przepisu tego wynika wyraźnie wyrażona wola ustawodawcy odesłania do klasyfikacji statystycznych. Dodatkowym argumentem przemawiającym za słusznością tego poglądu jest analogiczny zapis w art. 4 pkt 2 omawianej ustawy, który formułuje definicję usług.

Stwierdzić zatem należy, iż wszelkie kwestie sporne w zakresie identyfikacji towarów - a towarem bezsprzecznie są samochody, w tym samochody osobowe - należy rozwiązywać przy zastosowaniu klasyfikacji statystycznych wydanych na podstawie przepisów ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej /Dz.U. nr 88 poz. 439 ze zm./, a konkretnie postanowień zawartych w Systematycznym Wykazie Wyrobów, czy Klasyfikacji Wyrobów i Usług.

Zatem jak słusznie argumentowały organy podatkowe, w przypadku kwestii spornych co do identyfikacji wyrobów według klasyfikacji statystycznych, decydujące znaczenie ma opinia organów Głównego Urzędu Statystycznego, a opinie wyrażone w pismach Wojewódzkiego Urzędu Statystycznego z dnia 27 stycznia i 12 kwietnia 1999 r. oraz Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 26 kwietnia 1999 r. w jednoznaczny sposób kwalifikują samochody osobowe po dokonanych niewielkich przeróbkach nadal do samochodów osobowych. Pisma te mają charakter opinii wyrażonych przez wyspecjalizowane w tym zakresie organy administracji państwowej, a więc słusznie zostały uwzględnione przez organy podatkowe w materiale dowodowym sprawy.

Przyznać trzeba, iż zarówno towary, a w tym samochody mogą być identyfikowane według innych reguł kwalifikacyjnych, ale te nie mogą wywoływać skutków w zakresie zasad rozliczania podatku od towarów i usług. Z pewnością zatem kwalifikacja samochodów dokonywana przez odpowiednie komórki organów samorządu terytorialnego w dowodach rejestracyjnych pojazdów, jako nie oparta o kryteria Systematycznego Wykazu Wyrobów czy Klasyfikacji Wyrobów i Usług nie może stanowić podstawy do oceny prawidłowości stosowania art. 25 ust. 1 pkt 2 powoływanej już ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym w zakresie wyeliminowania możliwości odliczenia podatku naliczonego od zakupu samochodu osobowego.

Reasumując powyższe stwierdzić należy, iż ustalenie organów podatkowych w zakresie zakwalifikowania spornego samochodu jako samochodu osobowego jest prawidłowe, a zatem uzasadnione było zastosowanie art. 25 ust. 1 pkt 2 cytowanej ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym.

W tym stanie rzeczy Sąd zgodnie z dyspozycją art. 27 ust. 1 powołanej już ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym oddalił skargę.