Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt II SAB/Op 76/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2022-12-29 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
658
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Zakładu Karnego
Treść wyniku: Zobowiązano organ do załatwienia wniosku
Stwierdzono, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa
Powołane przepisy: article: art. 3a
journal: Dz.U. 2018 poz 1914
law: Ustawa z dnia 26 stycznia 1984 r. Prawo prasowe (t. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Bogusz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Beata Kozicka Sędzia WSA Daria Sachanbińska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 29 grudnia 2022 r. sprawy ze skargi D. K. na bezczynność Dyrektora Zakładu Karnego w [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1) zobowiązuje Dyrektora Zakładu Karnego w [...] do załatwienia wniosku D. K. z dnia 15 lipca 2021 r. uzupełnionego dnia 16 lipca 2021 r. w terminie 14 dni od dnia otrzymania prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi sprawy, 2) stwierdza, że bezczynność Dyrektora Zakładu Karnego w [...] nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.


UZASADNIENIE

D. K., reprezentowany w toku postępowania przez pełnomocnika z urzędu radcę prawnego P. G., wniósł skargę na bezczynność Dyrektora Zakładu Karnego w [...], w zakresie – po ostatecznym sprecyzowaniu wniosku – udostępnienia informacji publicznej.

Skargę wniesiono w następującym stanie faktycznym.

D. K. jest Redaktorem naczelnym tytułu prasowego "S" z siedzibą w [...], zarejestrowanego pod nr Rej. [...] w dniu [...] 2021 r. (por. wypis z rejestru czasopism k 28-31 akt sądowych). Ponadto jest dziennikarzem tytułu prasowego "[...]" z siedzibą w A., zarejestrowanego pod nr Rej.[...]. Odbywając karę pozbawienia wolności w ZK [...] D. K. wystąpił do administracji Zakładu Karnego z pismami z dnia 15 lipca 2021 r. i z dnia 16 lipca 2021 r., w których domagał się udostępnienia informacji na podstawie Prawa prasowego przez udzielenie odpowiedzi na szereg pytań, w szczególności:

- podanie danych osobowych i stanowisk wszystkich pracowników ZK w [...]

- przedstawienie oświadczeń majątkowych funkcjonariuszy publicznych ZK w [...]

- wykazanie "legalności uprawnień" Dyrektora ZK w [...]oraz wszystkich pracowników ZK w [...]

Ponadto skarżący zapytał czy ZK w [...] posiada numery REGON, NIP, DUNS, czy jest firmą oraz czy posiada dostęp do systemu "Pegasus" i "Mind Control".

W odpowiedzi na wniosek Dyrektor Zakładu Karnego w [...] pismem z dnia 3 sierpnia 2021 r. poinformował skarżącego, że "brak jest podstaw prawnych do udzielenia odpowiedzi na wnioski i z uwagi na powyższe sprawę pozostawia bez rozpoznania". Ponadto Dyrektor ZK podniósł, że wniosek nie zawiera żadnej podstawy prawnej, wnioskodawca powołał bliżej nieokreślone przepisy Prawa prasowego, które upoważniałyby go do otrzymania informacji a ponadto Zakładowi nie udało się ustalić autentyczności uprawnień dziennikarskich pytającego. Wreszcie organ podniósł, że "niezrozumiałe jest wskazywanie różnych adresów rzekomego nadawcy wniosków" i dlatego "nie jest możliwe udzielenie odpowiedzi na zadane pytania".

W skardze sądowoadministracyjnej sporządzonej osobiście D. K. powołując się na swoje uprawnienia dziennikarskie i wyżej wskazane tytuły prasowe wniósł żądanie stwierdzenia bezczynności organu, w szczególności brak udzielenia odpowiedzi i domagał się wydania przez Sąd "decyzji, aby rzecznik prasowy organu udzielił odpowiedzi na zadane pytania".

Skarżący został wezwany do uzupełnienia braków skargi przez jednoznacznie oznaczenie przedmiotu skargi na co odpowiedział trzema pismami z 20 października 2021 r. W toku postępowania skarżący wystąpił też o przyznanie pełnomocnika z urzędu co nastąpiło postanowieniem referendarza sądowego z dnia 5 stycznia 2022 r.

W piśmie procesowym z 21 lutego 2022 r. pełnomocnik z urzędu, radca P. G., podtrzymał skargę i domagał się zobowiązania organu do udzielenia żądanych informacji w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz zasądzenia kosztów pełnomocnika z urzędu.

W uzasadnieniu pisma pełnomocnik podniósł, że organ nie rozpatrzył wniosku strony w jakikolwiek sposób zgodnie z ustawą z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. 2020 r. poz. 2176 ze zm., obecnie Dz. U. 2022 r. poz. 902) dalej też "ustawa" lub "u.d.i.p." ani ustawą z 26 stycznia 1984 – Prawo prasowe (Dz. U. 2018 r., poz. 1914) i pozostaje w zwłoce. Pełnomocnik zwrócił uwagę, że organ nie ma uprawnień do ustalania autentyczności uprawnień dziennikarskich skarżącego czy statusu dziennikarza. Nawet przy odniesieniu do ustawy Prawo prasowe to na podstawie art. 3a tego aktu prawnego w zakresie dostępu prasy do informacji stosuje się przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej. Informacje, o które ubiegał się skarżący, winny być zakwalifikowane jako informacje publiczne. Wywody te pełnomocnik poparł powołaniem się na liczne orzecznictwo sądów administracyjnych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

I. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.

Uwzględniając skargę na bezczynność, sąd - stosownie do art. 149 § 1 P.p.s.a. - zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności (pkt 1); zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (pkt 2); stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (pkt 3). Jednocześnie, co wynika z art. 149 § 1a P.p.s.a., sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

Oceniając dopuszczalność skargi, podkreślić należy, że jej wniesienie nie było ograniczone terminem, jak również nie musiało być poprzedzone żadnym środkiem zaskarżenia. Znajdująca w sprawie zastosowanie ustawa o dostępie do informacji publicznej, która reguluje w sposób kompleksowy dostęp do tej informacji, nie przewiduje środka zaskarżenia w tym zakresie. Ustalony w art. 53 § 2b P.p.s.a. wymóg wniesienia ponaglenia odnieść należy do bezczynności organu co do spraw rozpoznawanych w trybie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (K.p.a.). Stosownie natomiast do art. 16 ust. 1 i ust. 2 u.d.i.p. przepisy K.p.a. stosuje się jedynie do decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej oraz o umorzeniu postępowania o udostępnienie informacji publicznej. Powyższe oznacza, że nie mają one zastosowania do faz poprzedzających wydanie decyzji i tym samym w przypadku bezczynności w sprawach dotyczących udzielania informacji publicznej brak jest podstaw do stosowania art. 37 K.p.a.

Skarga wniesiona w niniejszej sprawie była więc dopuszczalna i podlegała rozpoznaniu.

Na podstawie art. 119 pkt 4 oraz art. 120 P.p.s.a. rozpoznanie skargi nastąpiło w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, w składzie trzech sędziów.

II. W pierwszej kolejności wskazać należy, że w przypadku skargi na bezczynność co do udostępnienia informacji publicznej obowiązkiem Sądu jest zbadanie, czy sprawa mieści się w zakresie podmiotowym i przedmiotowym u.d.i.p. Dopiero stwierdzenie, że podmiot, do którego zwrócił się skarżący, był zobowiązany do udzielenia informacji publicznej oraz że żądana przez skarżącego informacja miała charakter informacji publicznej w rozumieniu przepisów u.d.i.p. pozwala na dokonanie oceny, czy w konkretnej sprawie można skutecznie zarzucić wskazanemu podmiotowi bezczynność.

Jest to o tyle istotne, że ustawa - Prawo prasowe przewiduje dwa tryby udzielania prasie wnioskowanych informacji publicznych. W myśl bowiem art. 3a ustawy, w zakresie prawa dostępu prasy do informacji publicznej stosuje się przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Z kolei zgodnie z brzmieniem art. 11 ust. 1 ustawy, dziennikarz jest uprawniony do uzyskiwania informacji w zakresie, o którym mowa w art. 4, a w myśl art. 4 ust. 1 ustawy, przedsiębiorcy i podmioty niezaliczone do sektora finansów publicznych oraz niedziałające w celu osiągnięcia zysku są obowiązane do udzielenia prasie informacji o swojej działalności, o ile na podstawie odrębnych przepisów informacja nie jest objęta tajemnicą lub nie narusza prawa do prywatności, a według brzmienia ust. 3 tegoż przepisu, w przypadku odmowy udzielenia informacji, na żądanie redaktora naczelnego, odmowę doręcza się zainteresowanej redakcji w formie pisemnej, w terminie trzech dni; odmowa powinna zawierać oznaczenie organu, jednostki organizacyjnej lub osoby, od której pochodzi, datę jej udzielenia, redakcję, której dotyczy, oznaczenie informacji będącej jej przedmiotem oraz powody odmowy. Zatem przepis ten poszerza katalog podmiotów zobowiązanych do udzielenia informacji, które nie zostały uwzględnione w ustawie o dostępie do informacji publicznej z jednej strony, z drugiej zaś - co należy szczególnie podkreślić - ustanawia odrębny, autonomiczny tryb weryfikacji wywiązywania się z obowiązku udzielenia prasie informacji publicznej.

Z powyższego wynika wniosek, że udostępnienie informacji publicznej prasie odbywa się w trybie u.d.i.p., natomiast art. 4 ust. 1 Prawa prasowego poszerza katalog podmiotów zobowiązanych do udzielenia prasie informacji o podmioty niewymienione w u.d.i.p. W konsekwencji dla wskazania właściwego trybu dostępu do określonej informacji w sytuacji, gdy wnioskuje o nią prasa, decydujące znaczenie ma nie kto i jak pyta, lecz ocena charakteru tej informacji oraz statusu adresata wniosku.

Niewątpliwie skarżący jako osoba fizyczna, mająca pełną zdolność do czynności prawnych, jest "każdym" w rozumieniu art. 2 ust.1 u.d.i.p. i był legitymowany do złożenia wniosku o uzyskanie informacji publicznej. Na podstawie art. 4 ust. 1 u.d.i.p. Dyrektor Zakładu Karnego w [...] jest z kolei organem obowiązanym do udostępnienia informacji publicznej jako podmiot wykonujący zadania publiczne (por. art. 7 pkt 3 ustawy z dnia o Służbie Więziennej ( t.j. Dz. U. 2022 r., poz. 2470).

Art. 4 Prawa prasowego i art. 11 ust. 1 tej ustawy, dotyczą tylko udostępniania informacji przez przedsiębiorców i podmioty niezaliczane do sektora finansów publicznych. Zakład Karny nie jest takim podmiotem wobec czego wnioski skarżącego stosownie do art. 3a Prawa prasowego powinny być rozpoznane w trybie u.d.i.p.

Podsumowując w przypadku gdy wniosek dotyczy informacji publicznej i skierowany będzie do podmiotu zobowiązanego na mocy art. 4 ust. 1 u.d.i.p. do udostępnienia informacji publicznej właściwym dla załatwienie zawsze będzie tryb u.d.i.p. Stanowisko to jest jednolicie reprezentowane przez orzecznictwo (por. wyrok NSA z 5 kwietnia 2013 r., sygn. akt I OSK 89/13, wyrok NSA z 27 lutego 2018 r., sygn. akt I OSK 2029/17, wyrok NSA z 24 maja 2019 r., sygn. akt I OSK 2551/17, wyrok WSA w Opolu z 23 lutego 2021 r., sygn. akt II SAB/Op 76/20, dostępne na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Wprawdzie w orzecznictwie NSA (sygn. akt. I OSK 1088/15; sygn. akt. I OSK 1427/15) wyrażane są poglądy, że dziennikarz korzystając z uprawnienia do uzyskania informacji publicznej na podstawie art. 11 ust. 1 Prawa prasowego powinien wykazać fakt bycia dziennikarzem, ale zauważyć można że tenże art. 11 ust. 1 odsyła do art. 4, a sam art. 4 Prawa prasowego dotyczy udostępniania informacji przez podmioty inne niż z sektora finansów publicznych. Przyjąć więc należy, że tylko w sytuacji wystąpienia o informację do innych podmiotów niż podmioty publiczne zaliczane do sektora finansów publicznych, dziennikarz czy redaktor naczelny zobowiązani są wykazać fakt bycia dziennikarzem jako podmiotem uprawnionym do uzyskania informacji w trybie prawa prasowego.

III. Zdaniem Sądu nie budzi wątpliwości, że w świetle art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. organ jest podmiotem zobowiązanym do podejmowania działań w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Na podstawie art. 4 ust. 1 u.d.i.p. obowiązek udostępniania informacji publicznej nałożony bowiem został wprost na władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne.

Okolicznością sporną w rozpoznawanej sprawie jest natomiast to, czy sposób sformułowania wniosku pozwala na uznanie, że żądana we wniosku informacja jest informacją publiczną. Pojęcie informacji publicznej zdefiniowane zostało w art. 1 ust. 1 u.d.i.p., zgodnie z którym informację publiczną stanowi każda informacja o sprawach publicznych. Jego doprecyzowaniem jest art. 6 ust. 1 u.d.i.p., który wymienia rodzaje spraw, jakich mogą dotyczyć informacje o charakterze publicznym. Udostępnieniu podlega więc informacja o podmiotach zobowiązanych do udostępniania informacji publicznej i zasadach ich funkcjonowania (art. 6 ust. 1 pkt 3 u.d.i.p.), a także informacja o danych publicznych, w tym m.in. treść i postać dokumentów urzędowych (art. 6 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p.).

Podkreślic trzeba, że przepis art. 6 ust. 1 u.d.i.p. zawiera jednak tylko przykładowy katalog spraw i dlatego dla prawidłowego ustalenia znaczenia tego pojęcia uwzględnić należy także zapisy Konstytucji RP, która w art. 61 ust. 1 ustala prawo obywatela do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne, a także o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, oraz innych osób i jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa.

Na podstawie wskazanych przepisów przyjąć trzeba, że informacją publiczną jest każda informacja wytworzona przez władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne oraz inne podmioty, które wykonują funkcje publiczne lub gospodarują mieniem publicznym, jak również informacje odnoszące się do wspomnianych władz, osób i innych podmiotów, niezależnie od tego przez kogo zostały wytworzone.

Za informację publiczną uznaje się m.in. treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej lub podmiotu niebędącego organem administracji publicznej, lecz wykonującego zadania publiczne bądź funkcje publiczne. Są nią zarówno dokumenty bezpośrednio przez te podmioty wytworzone, jak i te, których używają one przy realizacji przewidzianych prawem zadań, nawet gdy nie pochodzą bezpośrednio od nich.

W doktrynie wyrażany jest ponadto trafny pogląd, że informację publiczną stanowi treść wszelkiego rodzaju dokumentów w jakikolwiek sposób dotyczących organu, bez względu na to, co jest ich przedmiotem. Przy czym pojęcie "dokumentu" trzeba rozumieć w szerokim tego słowa znaczeniu prawa do informacji publicznej. Na potrzeby konstytucyjnego prawa do informacji publicznej za "dokument" w ogólności uznaje się każdą informację o działalności władzy publicznej lub o sprawach publicznych.

Przesądzenie, że informacja objęta złożonym przez skarżącego wnioskiem stanowi informację publiczną oraz, że organy Służby Więziennej są podmiotem, na którym ciąży obowiązek udostępnienia tej informacji, powoduje, iż w sprawie podmiot ten zobowiązany był do załatwienia wniosku w trybie przewidzianym przepisami u.d.i.p.

IV. W związku z tym wymagane jest przedstawienie ogólnych zasad dotyczących załatwiania wniosków o udostępnienie informacji publicznej.

Udostępnienie informacji publicznej jest czynnością materialno-techniczną. Przede wszystkim następuje w trybie art. 10 u.d.i.p. czyli niezwłocznie nawet ustnie lub na wniosek, o ile żądana informacja nie jest dostępna w BIP organu. Wówczas wystarczające jest odesłanie pytającego do lektury stron biuletynu urzędowego. Wedle art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udostępnienie informacji na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z wyjątkiem sytuacji przewidzianej w art. 13 ust. 2 i art. 15 ust. 2 u.d.i.p. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona we wskazanym terminie, to - zgodnie z art. 13 ust. 2 u.d.i.p. - podmiot zobowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku.

Z kolei w sytuacji, gdy zaistnieje podstawa do pobrania opłaty, o której mowa w art. 15 ust. 1 u.d.i.p., w myśl art. 15 ust. 2 u.d.i.p. podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji powiadamia wnioskodawcę o jej wysokości, w terminie 14 dni do dnia złożenia wniosku, i następnie udostępnia informację zgodnie z wnioskiem po upływie 14 dni od dnia powiadomienia, chyba że wnioskodawca dokona w tym terminie zmiany wniosku w zakresie sposobu lub formy udostępnienia informacji albo wycofa wniosek.

Podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej może także odmówić udostępnienia tej informacji z uwagi na wystąpienie okoliczności określonych w art. 5 ust. 1 i ust. 2 u.d.i.p. Zgodnie z tą regulacją prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych (ust. 1). Prawo do informacji publicznej podlega również ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji, oraz przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa (ust. 2). Odmowa taka następuje w formie decyzji administracyjnej. Organ w drodze decyzji administracyjnej może ponadto umorzyć postępowanie w razie braku współdziałania wnioskodawcy z organem przez modyfikację wniosku, jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w sposób lub w formie określonej we wniosku (art. 14 ust. 2 u.d.i.p.).

W przypadku natomiast zakwalifikowania żądanej informacji jako informacji przetworzonej, o jakiej mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., organ o swojej ocenie powinien powiadomić stronę wnioskującą, tak aby miała możliwość wykazania w zakreślonym przez podmiot zobowiązany terminie, że zachodzi przewidziana w tym przepisie przesłanka warunkująca uzyskanie informacji, a mianowicie, że jej żądanie będzie szczególnie istotne dla interesu publicznego. Po upływie wyznaczonego terminu, nawet w sytuacji milczenia strony, organ, dla zrealizowania obowiązków wynikających z u.d.i.p., powinien albo udostępnić wnioskowaną informację albo wydać decyzję odmowną, wykazując w niej brak przesłanki przewidzianej w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.

Wskazać jeszcze trzeba, że w orzecznictwie przyjmuje się, iż informacja ma charakter informacji publicznej, jeżeli jest to informacja istniejąca i będąca w posiadaniu organu. Informacja ma pozostawać w dyspozycji organu w chwili złożenia wniosku (por. wyrok NSA z dnia 30 kwietnia 2020 r., sygn. akt I OSK 3351/19 i powołane tam orzecznictwo).

W przypadku zatem, gdy organ nie jest w posiadaniu żądanych informacji publicznych, właściwą reakcją winno być poinformowanie wnioskodawcy, że nie posiada informacji wskazanej we wniosku (por. Irena Kamińska, Mirosława Rozbicka-Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, Wolters Kluwer, 3. wydanie, Warszawa 2016 r., s. 314).

V. Mając na uwadze przytoczone regulacje prawne, przyjąć trzeba, że o bezczynności w udostępnieniu informacji publicznej można mówić w sytuacji, gdy zobowiązany do udzielenia tej informacji podmiot nie podejmuje w przewidzianym w ustawie terminie odpowiednich czynności, tj. nie udostępnia informacji w formie czynności materialno-technicznej lub nie wydaje decyzji o odmowie jej udzielenia, bądź też w przypadku, gdy informacja publiczna nie może być udostępniona w sposób lub w formie określonych we wniosku, a organ nie wydaje decyzji o umorzeniu postępowania zgodnie z art. 14 ust. 2 u.d.i.p.

Przy czym dla oceny zasadności skargi na bezczynność nie mają znaczenia okoliczności, z jakich powodów określone działanie nie zostało podjęte, a w szczególności, czy bezczynność została spowodowana zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu. Wniesienie skargi jest zatem uzasadnione nie tylko w sytuacji niedotrzymania terminu załatwienia sprawy, ale także w razie odmowy podjęcia określonego działania, mimo istnienia w tym względzie ustawowego obowiązku, choćby podmiot mylnie sądził, że zachodzą okoliczności, które uwalniają go od obowiązku prowadzenia postępowania w konkretnej sprawie i zakończenia go wydaniem decyzji administracyjnej lub innego aktu czy czynności (por. wyrok NSA z dnia 10 grudnia 2015 r., sygn. akt I OSK 675/15).

VI. Odnosząc powyższe do okoliczności rozpoznawanej sprawy Sąd, na podstawie przedstawionych akt sprawy, stwierdził że organ nie podjął w terminach u.d.i.p. odpowiednich czynności, tj. nie udostępnił przedmiotowej informacji w formie czynności materialno-technicznej, nie wydał decyzji o odmowie jej udzielenia czy o umorzeniu postępowania, ani też nie poinformował wnioskodawcy, że nie jest w posiadaniu żądanej informacji publicznej.

W realiach sprawy jedyną czynnością jaka zostałą podjęta przez organ po otrzymaniu wniosku, było poinformowanie skarżącego, że pozostawia sprawę bez rozpoznania, gdyż pisma z 15 i 16 lipca 2021 r. nie powołują żadnej podstawy prawnej. Tymczasem zdaniem Sądu, zakres wniosku został sformułowany w sposób na tyle czytelny, że umożliwiał organowi ustalenie zakresu żądania i w konsekwencji rozważenie, czy żądane informacje stanowią informację publiczną, czy i w jakim zakresie wystarczy odesłanie do lektury podanych stron BIP Zakładu Karnego w [...] oraz czy i jakim zakresie należy zastosować dalszą procedurę u.d.i.p.. Jeżeli organ uważał odmiennie np. co do pytania o "legalność uprawnień Dyrektora i pracowników Zakładu Karnego w [...]" winien wezwać stronę o sprecyzowanie wniosku lub wyjaśnienie wątpliwości w tym zakresie.

Podobnie za informację publiczną uznać można informacje o tym, czy Zakład Karny posiada nr DUNS, REGON, NIP (chyba ,że były zamieszczone na stronach BIP organu) oraz o to, czy jest firmą (choć to mało precyzyjne zapytanie, tj. nie wiadomo co rozumie skarżący przez firmę, czy np. prowadzenie działalności gospodarczej, ale organ mógł wezwać stronę o sprecyzowanie wniosku w tej części).

Informacją publiczną będą też oświadczenia majątkowe oraz dane osobowe pracowników ale tylko pełniących funkcje publiczne, o ile nie będą podlegać wyłączeniu z udostępnienia. Zauważyć należy, że na podstawie art. 161 ust. 5 ustawy o Służbie Więziennej informacje zawarte w oświadczeniu majątkowym stanowią tajemnicę służbową w rozumieniu przepisów o ochronie informacji niejawnych, chyba że funkcjonariusz, który złożył oświadczenie, w którym wyraził pisemną zgodę na ich ujawnienie. Ponadto udostępnienie takiej informacji może podlegać ewentualnemu wyłączeniu na podstawie art. 5 ust 2 u.d.i.p.

Z kolei wniosek o wykazanie legalności uprawnień wymaga sprecyzowania. Skarżący nie sprecyzował jakich informacji żąda w tej części wniosku. Dość powiedzieć ,że legalność podlega ocenie określonych organów państwa i jest to właśnie ocena a nie informacja

VII. Niewątpliwie zatem udzielona odpowiedź nie koresponduje z treścią wniosku i nie można uznać, że organ udzielił żądanej informacji publicznej lub załatwił sprawę w inny przewidziany ustawą sposób. Podjęte przez organ działanie nie wyczerpuje żadnej z przedstawionych wyżej i przewidzianych w u.d.i.p. form załatwienia wniosku o udzielenie informacji publicznej. Organ w ustawowym terminie, o którym mowa w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. nie udostępnił bowiem informacji publicznej wskazanej przez skarżącą we wniosku, jak również nie wydał decyzji o odmowie jej udostępnienia. Nie został też zastosowany tryb określony w art. 14 ust. 2 u.d.i.p. Niepodjęcie zaś stosownego aktu przewidzianego w przepisach u.d.i.p. lub niepoinformowanie wnioskodawcy o braku posiadania żądanej informacji jest równoznaczne z pozostawaniem zaskarżonego organu w stanie bezczynności.

Powyższe ustalenie skutkowało koniecznością zobowiązania organu do załatwienia wniosku strony skarżącej z dnia 15 lipca 2021 r., uzupełnionego dnia 16 lipca 2021 r., w trybie przewidzianym w u.d.i.p., o czym orzeczono w pkt 1 sentencji wyroku, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a.

VIII. W wyroku uwzględniającym skargę na bezczynność sąd nie może określić, w jaki sposób adresat wniosku powinien załatwić sprawę. Przy rozpoznaniu skargi na bezczynność w przedmiocie udzielenia informacji publicznej rola sądu sprowadza się jedynie do oceny, czy wniosek o udzielenie informacji podlegał rozpatrzeniu w trybie przepisów u.d.i.p. oraz czy został w tym trybie załatwiony przez jego adresata. Uwzględnienie skargi może zatem polegać jedynie na zobowiązaniu adresata wniosku do jego załatwienia w sposób zgodny z przepisami u.d.i.p. (pkt 1 wyroku).

W ocenie Sądu opisana bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, o czym orzeczono w pkt 2 wyroku, na podstawie art. 149 § 1a P.p.s.a. W niniejszej sprawie nie zachodzi bowiem przypadek oczywistego braku podejmowania przez organ jakichkolwiek czynności czy lekceważenia wniosku skarżącej i braku woli załatwienia sprawy, które można byłoby rozpatrywać w kategoriach rażącego naruszenia prawa, oznaczającego wadliwość kwalifikowaną, o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym.

W rozpoznawanej sprawie Sąd uwzględnił fakt, że organ w terminie określonym w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. zareagował na wniosek skarżącego. Ponadto, w ocenie Sądu, nieudzielenie informacji mogło być wynikiem błędnego rozumienia przepisów u.d.i.p. oraz wadliwego przekonania o realizacji wniosku.

Orzeczenie o kosztach pełnomocnika urzędu pozostaje w gestii referendarza sądowego na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 8 P.p.s.a. a innych kosztów sądowych w sprawie nie zgłoszono.