Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 1286/01
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2004-03-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6072 Scalenie oraz podział nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze

SENTENCJA

Dnia 15 marca 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący del. Sędzia NSA Grzegorz Szkudlarek, Sędziowie : Sędzia WSA Jolanta Rosińska, p.o. Sędziego WSA Renata Kubot-Szustowska (spr.), Protokolant Arkadiusz Widawski, po rozpoznaniu w dniu 15 marca 2004 roku na rozprawie przy udziale - sprawy ze skargi A spółka z o.o. w Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji o podziale nieruchomości oddala skargę. -


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., po rozpoznaniu wniosku Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością A z siedzibą w Ł., odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji, wydanej z upoważnienia Prezydenta Miasta Ł. przez Zastępcę Dyrektora Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami UM Ł. z dnia [...] w sprawie zatwierdzenia podziału nieruchomości, położonej w Ł., przy ul. A 128/152. Wnioskodawca podnosił, iż wskazana wyżej decyzja rażąco narusza prawo, bowiem doprowadziła do podziału nieruchomości, bez uwzględnienia regulacji zawartej w ustawie Prawo Budowlane i wydanego na jej podstawie Rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, w zakresie odległości, które winny być zachowane pomiędzy budynkami oraz ścian oddzielenia przeciwpożarowego budynków, usytuowanych w granicy.

Wskazał także, iż wyodrębnienie w wyniku podziału działek, które nie mogą być zagospodarowane, stanowi naruszenie art. 93 ust. 2 ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami.

W toku postępowania administracyjnego ustalono, iż decyzją Wojewody [...] z dnia [...], stwierdzone zostało nabycie przez Zakłady B w Ł. prawa użytkowania wieczystego gruntu, położonego w Ł., przy ul. A 128/152, o łącznej powierzchni 29140m2. Na wniosek użytkownika wieczystego w miesiącu listopadzie 1994r. opracowano koncepcję podziału terenu Zakładu, zakładającą, powstanie trzech działek, z których jedna (oznaczona na mapie jako O-P-R-S) wydzielona zostanie z całej posesji a kolejna (G-H-I-J-K-L), wydzielona będzie w obrysie zabudowy a wszystkie użytkować będą wspólnie infrastrukturę techniczną oraz tereny komunikacji wewnętrznej. Wejście do budynku, na terenie oznaczonym G-H-I-J-K-L, przewidziano bezpośrednio z ul. A, wjazd na teren posesji A-B-C-E-F-M.-N-T-U istniejący bezpośrednio przy budynku i obszar komunikacji wewnętrznej a-b-c-d-e-f-g-h-i-j-k przewidziano jako wspólny, uregulowany na podstawie umów wewnętrznych.

Decyzją z dnia [...] organ I instancji zatwierdził na wniosek Zakłady B w Ł. i w oparciu o przedłożoną mapę z projektem podziału nieruchomości, położonej w Ł., przy ul. A 128/152, podział nieruchomości.

W dniu 19.grudnia 1997r. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością A z siedzibą w Ł. nabyła od likwidatora Zakładów B w Ł. prawo użytkowania wieczystego nieruchomości, oznaczonej jako działka nr 146/3 (na mapie z projektem podziału nieruchomość oznaczona została jako działki 146/37, 146/39, 145/41) i prawo własności posadowionego na gruncie budynku.

W okresie późniejszym Spółka kilkakrotnie zwracała się też do zarządcy komisarycznego o ustanowienie służebności gruntowej lub sprzedaż części działek, położonych wokół budynku. Każdorazowo uzależnione to było przez właściciela nieruchomości od zatwierdzenia kolejnych podziałów nieruchomości i wzięcia udziału w przetargu na sprzedaż tychże działek.

Kolejnymi decyzjami Prezydenta Miasta z [...] i [...] zatwierdzane były dalsze podziały nieruchomości.

Samorządowe Kolegium Odowaławcze w Ł. wskazało, iż zgodnie z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Miasta Ł., zatwierdzonego uchwałą Nr [...] Rady Miejskiej w Ł. z dnia [...] nieruchomość wchodzi w skład jednostki planu 07/11.04/P.Z1.1 – terenów przemysłowo-składowych. Zgodnie zaś z treścią art.93 ust. 1 ustawy z dnia 21.sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami, podziału nieruchomości można dokonać, jeżeli jest on zgodny z ustaleniami planu miejscowego. Koncepcja podziału z 1995r., została pozytywnie zaopiniowana przez Architekta Miasta Ł.

Zdaniem organu administracji Spółka przed zawarciem umowy sprzedaży (1997r.) znała koncepcję podziału nieruchomości. Zatem powinna była zabezpieczyć swe interesy, wprowadzając zapis o prawie do korzystania ze wspólnych dróg dojazdowych, poprzez ustanowienie służebności gruntowej, co zresztą może uczynić również obecnie.

We wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością A z siedzibą w Ł. podniosła, iż Decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego narusza art. 7 i 77 § 1 k.p.a., poprzez niewyjaśnienie kwestii związanych z koncepcją podziału oraz art. 107§ 3 k.p.a. i art. 11 k.p.a. nie wyjaśniając przesłanek, jakimi kierowało się, załatwiając sprawę. Odwołujący się podniósł również, iż organ administracji nie rozważył przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji i zarzutów podniesionych we wniosku.

Decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy decyzję własną z dnia [...]. W obszernym uzasadnieniu orzeczenia poddano szczegółowej analizie przesłanki, uzasadniające stwierdzenie nieważności decyzji, odnosząc je do rozpoznawanej sprawy. Konkludując zaś podniesiono, iż podział nieruchomości, zatwierdzony zaskarżoną decyzją, dokonany został zgodnie z treścią obowiązującej wówczas ustawy z dnia 29.kwietnia 1985r. o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości (art. 10 ust.1), przewidującej, iż podział nieruchomości może nastąpić, jeżeli jest zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Bezsporne zaś w rozpoznawanej sprawie było, iż zatwierdzony projekt podziału cechę tę posiadał. Ustalenia planu przewidywały bowiem, na terenie jednostki urbanistycznej, na której zlokalizowana jest nieruchomość, dopuszczalność wtórnych podziałów w ramach istniejącej struktury własnościowej, pod warunkiem, że wynikają one z przedstawionej koncepcji urbanistyczno-architektonicznej zespołu działek, powstałych w wyniku wtórnego podziału zleconej i wykonanej na koszt inwestora.

Odnosząc się do zarzutów wnioskodawcy, Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, iż odwoływanie się do regulacji zawartej w prawie budowlanym jest chybione, bowiem nie może ona mieć zastosowania w postępowaniu podziałowym. Czym innym jest bowiem podział nieruchomości a czym innym realizacja nowego budynku, którego usytuowanie winno spełniać warunki określone w ustawie Prawo budowlane i aktach wykonawczych.

W uzasadnieniu wskazano również, iż norma art. 93 ust. 2 ustawy z dnia 21.sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami nie może mieć w niniejszej sprawie zastosowania, bowiem ustawa ta weszła w życie po dacie wydania decyzji, objętej wnioskiem o stwierdzenie nieważności.

W skardze na powyższą decyzję Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością A z siedzibą w Ł., wnosząc o jej uchylenie, podniosła, iż nie podziela argumentacji ograniu administracji, zawartej w kwestionowanym rozstrzygnięcie.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o oddalenie skargi, wywodząc jak w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Zgodnie z treścią art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi wniesione zostały do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1.stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Po myśli art. 1 § 1 ustawy z dnia 25.lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269) natomiast, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola wspomniana sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (§ 2).

Sąd administracyjny, uwzględniając skargę, uchyla decyzję w całości albo części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też inne naruszenie przepisów postępowania, o ile mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeżeli natomiast zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach - stwierdza nieważność decyzji w całości lub części. Stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa wchodzi zaś w grę, gdy zachodzą przyczyny, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach (art. 145 p.s.a.).

Biorąc pod uwagę tak zakreśloną kognicję oraz przyczyny wzruszenia decyzji, Sąd nie stwierdził by zaskarżona decyzja naruszała prawo.

Podkreślenia wymaga w pierwszym rzędzie iż organy administracji, w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, nie orzekają co do istoty sprawy, rozstrzygniętej w zaskarżonej decyzji, lecz wyłącznie jako organ kasacyjny. Inne jest zatem podejście do rozpoznawanej sprawy oraz zakres jej rozstrzygnięcia. Badaniu podlegają wyłącznie kwestie prawne, enumeratywnie wyliczone w art. 156 § 1 k.p.a.

W przedmiotowej sprawie, treść skargi, poza ogólnym brakiem zgody ze stanowiskiem zaprezentowanym przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., nie zawiera zarzutów merytorycznych odnoszących się do zaskarżonego rozstrzygnięcia. We wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji, zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości, sformułowany został natomiast zarzut rażącego naruszenia prawa tj. § 12 ust. 4, § 270 ust. 2 § 233 i § 213 Rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r , poprzez akceptację wydzielenia nieruchomości po linii ściany budynku, która dodatkowo nie spełnia wymogów koniecznych dla ściany oddzielenia przeciwpożarowego.

Po pierwsze podnieść należy, że cytowane rozporządzenie wykonawcze, wydane zostało z upoważnienia, zawartego w ustawie z dnia 7.lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz.U. Nr 106, poz. 1126 ze zm.). Art. 1 tejże ustawy określa zakres podmiotowy i przedmiotowy jej obowiązywania, precyzując jakie dziedziny podlegają cytowanej regulacji oraz wskazując właściwe organy i zasady ich działań. Również § 2 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 (tekst jednolity Dz.U. z 1999r. Nr 15, poz. 140 ze zm.) określa sytuacje, do których regulacja wspomniana ma zastosowanie. Podział nieruchomości nie należy do żadnej ze wspomnianych kategorii, zatem brak jest podstaw do przyjęcia, iż zatwierdzenie projektu podziału, przebiegającego po linii ściany budynku stanowi naruszenie prawa.

Zgodnie natomiast z treścią art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 29.kwietnia 1985r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (tekst jednolity Dz.U. Nr 30 z 1991r., poz.127 ze zm.), obowiązującego w dacie wydania decyzji, objętej wnioskiem o stwierdzenie nieważności, podział nieruchomości mógł nastąpić jeżeli był zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. W przedmiotowej sprawie nie ma zastosowania regulacja, zawarta w art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 21.sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jednolity Dz.U. Nr 46 z 2000r. , poz. 543), bowiem przepis ten w tejże dacie nie obowiązywał (nawiasem mówiąc, teza o braku możliwości zagospodarowania dwóch spośród wydzielonych działek, nie została przez skarżącego choćby uprawdopodobniona). Ponieważ błędne powołanie się na cytowany przepis przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w decyzji z dnia [...], zostało następnie skorygowane w zaskarżonej decyzji, przeto fakt ten pozostaje bez wpływu na treść rozstrzygnięcia.

Oznacza to, że organ, któremu przedłożono projekt podziału nieruchomości, sporządzony przez uprawnionego geodetę, ocenia jedynie zgodność projektu z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Odmowa zatwierdzenia projektu możliwa jest wyłącznie wówczas, gdy pozostaje on sprzeczny z tymże planem. Trafne w tym zakresie jest odwołanie się do orzeczenia Sądu Najwyższego z dnia 7.sierpnia 1996r. w sprawie o sygn.akt III ARN 28/96 (OSNAP 1997/5/65), z uzasadnienia którego wynika jednoznacznie, iż podział nieruchomości zależny jest jedynie od zgodności z planem zagospodarowania przestrzennego. Pogląd ten Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela.

W przedmiotowej sprawie poza sporem było, iż zatwierdzony projekt podziału nieruchomości był zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, co potwierdza załączony do akt sprawy odpis części graficznej i opisowej planu.

Na marginesie już jedynie wskazać należy, iż żądanie przedsięwzięcia środków w trybie nadzoru, nie może być sposobem kształtowania pożądanych relacji pomiędzy zwaśnionymi sąsiadami. W przedmiotowej sprawie skarżący nabył nieruchomość wyodrębnioną, już po dacie wydania decyzji objętej wnioskiem. Mógł wiec i powinien, należycie dbając o swoje interesy, zabezpieczyć sobie dostęp do drogi publicznej, czy też prawo ograniczonego korzystania z sąsiedniej nieruchomości w innym zakresie. Nic nie stoi na przeszkodzie by relacje te uregulować (choćby w postaci zapisanej w części opisowej do projektu podziału) i obecnie, w drodze umowy o ustanowienie służebności lub też występując ze stosownym wnioskiem do sądu powszechnego.

Uwzględniając powyższe, wobec faktu, że zaskarżona decyzja prawa nie narusza, na podstawie art. 151 p.s.a. oddalono skargę.