Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 545/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2011-12-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6076 Sprawy objęte dekretem o gruntach warszawskich
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 7  ust. 2
journal: Dz.U. 1945 nr 50 poz 279
law: Dekret z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Emilia Lewandowska Sędzia WSA Przemysław Żmich Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Krynicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 grudnia 2011 r. sprawy ze skargi P. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności orzeczenia oddala skargę.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r., nr [...] po rozpatrzeniu wniosku P. S. o ponowne rozpoznanie sprawy zakończonej decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego

w W. z dnia [...] sierpnia 2010 r., nr [...] stwierdzającą nieważność na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w związku z art. 7 ust. 2 dekretu z dnia

26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze

m.st. Warszawy orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej

w W. z dnia [...] lutego 1955 r. nr [...] jako wydanego z rażącym naruszeniem prawa utrzymało powyższą decyzję w mocy.

W uzasadnieniu organ przedstawił następująco stan faktyczny:

Nieruchomość [...] położona przy ul. [...], oznaczona numerem hip. [...] znajduje się na terenie objętym działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279). Z dniem 21 listopada 1945 r., to jest z dniem wejścia w życie ww. dekretu, grunty nieruchomości [...], w tym grunt przedmiotowej nieruchomości, na podstawie art. 1 dekretu, przeszły na własność Gminy W., a w dniu

13 kwietnia 1950 r. tj. z chwilą likwidacji gmin, na własność Skarbu Państwa.

Zgodnie z zaświadczeniem Sądu Grodzkiego w W. Wydział Ksiąg Wieczystych z dnia [...] października 1948 r. Nr [...] tytuł własności do nieruchomości [...] pod nr [...] uregulowany jest jawnym wpisem na imię S. P. i K. Z., w równych częściach niepodzielnie na mocy aktu kupna z dnia [...] lipca 1937 r.

Stosownie do art. 7 ust. 1 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy, dotychczasowy właściciel gruntu, prawni następcy właściciela, będący w posiadaniu gruntu, lub osoby prawa jego reprezentujące, mogli w ciągu 6 miesięcy od dnia objęcia w posiadanie gruntu przez gminę zgłosić wniosek o przyznanie na tym gruncie jego dotychczasowemu właścicielowi prawa wieczystej dzierżawy z czynszem symbolicznym lub prawa zabudowy za opłatą symboliczną.

Objęcie gruntu przy ul. [...] przez Gminę W. nastąpiło w dniu [...] kwietnia 1948 r. Wniosek o przyznanie prawa własności czasowej do gruntu ww. nieruchomości został złożony przez H. P., S. P.

i H. Z. w dniu [...] października 1948 r. (w terminie).

Orzeczeniem administracyjnym nr [...] z dnia [...] lutego 1955 r. Prezydium Rady Narodowej W. odmówiło H. P., S. P. i H. Z. przyznania prawa własności czasowej do ww. nieruchomości. Jako uzasadnienie odmowy ustanowienia prawa własności czasowej do gruntu ww. nieruchomości organ wskazał "konieczność przejęcia omawianej posesji na cele publiczne".

W dniu [...] kwietnia 2000 r. K. G. - spadkobierczyni dawnych współwłaścicieli nieruchomości ozn. nr hip. [...] złożyła wniosek o stwierdzenie nieważności orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...] lutego 1955 r.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. po rozpoznaniu wniosku K. G. z dnia [...] kwietnia 2000 r. decyzją z dnia [...] marca 2007 r.,

nr [...] odmówiło stwierdzenia nieważności ww. orzeczenia, bowiem przyczyna odmowy przyznania prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości [...] przy ul. [...] (ozn. nr hip. [...]) tj. przeznaczenie terenu tej nieruchomości "na cele publiczne", wskazane w orzeczeniu administracyjnym z dnia

[...] lutego 1955 r. nie stało w sprzeczności z ustaleniami obowiązującego w tej dacie planu zagospodarowania przestrzennego z dnia [...] marca 1949 r. W dacie wydania przez Prezydium Rady Narodowej W. orzeczenia nr [...]

z dnia [...] lutego 1955 r. dla tego terenu obowiązywał miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego W. nr [...], zatwierdzony przez Naczelną Radę Odbudowy [...] z dnia [...] marca 1949 r. i ogłoszony w Monitorze Polskim [...], poz. [...]. Kolor, którym oznaczony został w planie teren obejmujący przedmiotową nieruchomość to kolor ciemnoróżowy. Opatrzono go numerem [...] Kolorem tym zaznaczono: "Tereny przeznaczone pod budynki i urządzenia użyteczności publicznej, w szczególności na cele współżycia społecznego, kulturalno-oświatowe,

z pozostawieniem niezabudowanej części terenu urządzonej jako ogrody, dziedzińce, postoje, przejścia dla pieszych do użytku publicznego oraz na drogi z urządzeniami pomocniczymi". W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. przeznaczenie gruntów nieruchomości [...] przy ul. [...] pod "użyteczność publiczną" oznaczało, że korzystanie z gruntu przez dawnych właścicieli nie dawało się pogodzić z przeznaczeniem gruntu w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Brak realizacji tego planu nie miał znaczenia dla oceny legalności orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej W. nr [...] z dnia [...] lutego 1955 r. Wobec powyższego SKO stwierdziło, że kwestionowane orzeczenie nie zostało wydane z rażącym naruszeniem prawa i orzekło o odmowie stwierdzenia jego nieważności. Decyzja z dnia [...] marca 2007 r., nr [...] została utrzymana w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] stycznia 2008 r., nr [...].

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 4 września

2008 r. sygn. akt SA/Wa 416/08 oddalił skargę na ww. decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego.

Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie, na skutek skargi kasacyjnej wniesionej przez M. O., wyrokiem z dnia 21 października 2009 r. sygn. akt I OSK 30/09 uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego

w Warszawie sygn. akt SA/Wa 416/08 oraz decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2008 r., nr [...]

i poprzedzającą ją decyzję SKO z dnia [...] marca 2007 r., nr [...].

W uzasadnieniu wyroku NSA wskazał, że jako trafny ocenić należy zarzut naruszenia prawa materialnego - art. 7 ust. 2 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 27 ze zm.) przez błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że sam fakt przeznaczenia nieruchomości w planie zagospodarowania na cele publiczne wykluczał możliwość przyznania byłemu właścicielowi prawa własności czasowej na podstawie wyżej wymienionego przepisu. NSA powołał się na uchwałę siedmiu sędziów NSA z dnia

26 listopada 2008 r. I OPS 5/08 (ONSAiWSA 2009/2/18), w której Sąd uznał, że "Przeznaczenie nieruchomości w planie zagospodarowania przestrzennego na cele użyteczności publicznej nie wyłączało możliwości przyznania byłemu właścicielowi prawa własności czasowej (wieczystej dzierżawy), na podstawie art. 7 ust. 2 dekretu

z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279 ze zm.)". Z uchwały tej wynika, że samo przeznaczenie nieruchomości pod użyteczność publiczną nie stanowiło przeszkody do pozytywnego rozpoznania wniosku dekretowego lecz organ rozpoznając ten wniosek zobowiązany był zbadać, czy grunt może być, bądź mógł być wykorzystany na cele określone w planie. Takie rozumienie art. 7 ust. 2 cyt. dekretu nie przesądza jeszcze, czy w konkretnej sprawie został on rażąco naruszony. NSA wskazał również, że

z przepisu art. 7 ust. 2 powołanego dekretu wynika, że gmina uwzględni wniosek, jeżeli korzystanie z gruntu przez dotychczasowego właściciela da się pogodzić z przeznaczeniem gruntu według planu zagospodarowania. Analiza tego przepisu prowadzi do wniosku, że przesłanką jest nie samo przeznaczenie gruntu w planie, ale możliwość korzystania zgodnie z planem. Zatem w postępowaniu wszczętym z wniosku dekretowego obowiązkiem organu było poczynienie ustaleń, z których wynikałoby, czy w sprawie zaistniały pozytywne przesłanki wymienione w tym przepisie, gdyż jeżeli

z tych ustaleń wynikałoby, że dotychczasowy właściciel celów tych spełniać nie może, dopiero wówczas decyzja odmawiająca uwzględnienie wniosku byłaby uzasadniona. Oznacza to, że nieprzeprowadzenie w ogóle postępowania wyjaśniającego

i "automatyczna" odmowa przyznania prawa do gruntu nieruchomości [...]

z uwagi na przeznaczenie terenu w planie zagospodarowania pod użyteczność publiczną, bez wykazania, że nie wystąpiły przesłanki przewidziane w art. 7 ust. 2 dekretu, rażąco narusza ten przepis. Orzeczenie odmawiające przyznania prawa własności czasowej, bez wykazania niezaistnienia przesłanek z art. 7 ust. 2 dekretu upoważnia do stwierdzenia, że rażąco narusza ono prawo. W postępowaniu nadzorczym dotyczącym odmowy przyznania prawa z art. 7 ust. 2 dekretu, organ nadzoru ma obowiązek zbadania, czy w postępowaniu zwykłym organ wykazał, że dotychczasowy właściciel nie spełnił przesłanek, o których mowa w tym przepisie. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ nadzoru będzie miał obowiązek uwzględnić przedstawioną wykładnię art. 7 ust. 2 dekretu o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy i ocenić, czy organ rozpatrujący wniosek dekretowy przyjmując założenie o niemożności pogodzenia korzystania z gruntu z planem zagospodarowania przestrzennego, automatycznie wykluczył możliwość jego pozytywnego załatwienia i w ogóle nie badał możliwości korzystania z gruntu przez byłego właściciela w zgodzie z planem, czym naruszył wyżej powołany przepis oraz czy naruszenie to było rażące.

Aktualnie nieruchomość przy ul. [...] (ozn. nr hip. [...]) znajduje się w obrębie [...] i stanowi działkę nr ew. [...] (opisaną w KW nr [...]) będącą własnością W., z wyłączeniem sześciu lokali mieszkalnych (nr [...],[...],[...],[...],[...] i [...]) i związanych z nimi ułamkowych części gruntu oddanego w użytkowanie wieczyste. Nieruchomość zabudowana jest budynkiem mieszkalnym, istniejącym w dacie wejścia w życie dekretu z dnia 26 października 1945 r. Sprzedaż lokali odbywała się na zasadzie decyzji administracyjnej i umowy. E. S. i P. S. są współwłaścicielami lokalu nr [...] i lokalu nr [...] na zasadzie wspólności ustawowej małżeńskiej.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., po ponownym rozpatrzeniu sprawy w związku z wyrokiem NSA z dnia 21 października 2009 r. sygn. akt I OSK 30/09, stwierdziło nieważność na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w związku z art. 7 ust. 2 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej w W. W uzasadnieniu decyzji Kolegium wskazało, że ma obowiązek uwzględnić przedstawioną przez Naczelny Sąd Administracyjny wykładnię art. 7 ust. 2 dekretu o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy.

W uzasadnieniu orzeczenia administracyjnego z dnia [...] lutego 1955 r. Prezydium Rady Narodowej W. stwierdzono, że zgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego teren nieruchomości [...] przy ul. [...] ozn. nr hip. [...], został przeznaczony na cele użyteczności publicznej, dlatego też wniosek dekretowy dawnych współwłaścicieli ww. nieruchomości nie może zostać uwzględniony. W orzeczeniu tym nie wskazano jednak, o jaki plan zagospodarowania chodzi, nie określono też, jaki rodzaj użyteczności publicznej miał być realizowany na przedmiotowym gruncie. Z ustaleń dokonanych w postępowaniu nadzorczym wynika, że dla przedmiotowego terenu obowiązywał miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego W. nr [...], zatwierdzony przez Naczelną Radę Odbudowy W. z dnia [...] marca 1949 r. i ogłoszony w Monitorze Polskim Nr [...], poz. [...]. Gdyby orzeczenie administracyjne z dnia [...] lutego 1955 r. uwzględniało powyższy plan zagospodarowania przestrzennego, to niezbędne byłoby chociażby powołanie tego planu i dokładna analiza wyrażonych w nim zasad w odniesieniu do nieruchomości przy ul. [...]. Treść orzeczenia administracyjnego objętego postępowaniem nadzorczym dowodzi zatem, że Prezydium Rady Narodowej w W. w ogóle nie badało, czy istnieją przesłanki uwzględnienia wniosku dawnych właścicieli hipotecznych, w tym dalszego korzystania przez nich z gruntu według planu zagospodarowania przestrzennego. Nieprzeprowadzenie przez organ w ogóle postępowania wyjaśniającego i automatyczna odmowa przyznania prawa do gruntu nieruchomości [...] przy ul. [...], z uwagi na przeznaczenie terenu w planie zagospodarowania przestrzennego pod użyteczność publiczną, bez wykazania, że wystąpiły przesłanki przewidziane w art. 7 ust. 2 dekretu o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy rażąco narusza ten przepis.

Od decyzji tej P. S. złożył do SKO w W. wniosek

o ponowne rozpatrzenie sprawy wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania nadzorczego. We wniosku podniósł zarzut naruszenia przez Kolegium art. 153 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. w związku z art. 28 k.p.a. Zdaniem odwołującego się Kolegium nie wykonało zaleceń zawartych w wyroku NSA sygn. akt I OSK 30/09, bowiem nie przeprowadziło zaleconej w wyroku analizy i oceny, czy faktycznie w dacie wydania orzeczenia administracyjnego w 1955 r. organ automatycznie wykluczył możliwość pozytywnego załatwienia wniosku dekretowego i w ogóle nie brał pod uwagę możliwości korzystania z gruntu przez byłego właściciela. Kolegium nie wykazało, że orzeczenie administracyjne objęte postępowaniem nadzorczym było wydane przy spełnieniu przesłanki z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Ponadto P. S. podniósł, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności orzeczenia administracyjnego odmawiającego dawnym właścicielom hipotecznym prawa własności czasowej do gruntu zostało wszczęte na wniosek osób, którym nie przysługuje przymiot strony postępowania, a zaskarżona decyzja została skierowana do osób niebędących stronami w sprawie.

Ponownie rozpatrując sprawę SKO w W. uznało, że zasadnie organ ten ustalił, że orzeczenie administracyjne Prezydium Rady Narodowej w W.

z dnia [...] lutego 1955 r. nr [...] rażąco narusza przepis art. 7 ust. 2 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze

m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279), co uzasadnia stwierdzenie jego nieważności na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 kpa.

Organ podniósł, że postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej jest postępowaniem nadzwyczajnym. Przedmiotem tego postępowania jest ustalenie, czy decyzja dotknięta jest wadą określoną w art. 156 § 1 kpa natomiast organ administracji nie może rozpatrywać w tym postępowaniu sprawy co do istoty, tak jak w postępowaniu odwoławczym. W postępowaniu nadzorczym organ musi ograniczyć się jedynie do zbadania prawidłowości decyzji w kontekście art. 156 § 1 k.p.a. w zestawieniu z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa materialnego.

W wyroku z dnia 21 października 2009 r. sygn. akt I OSK 30/09 Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, iż w postępowaniu nadzorczym dotyczącym odmowy przyznania prawa użytkowania wieczystego na podstawie art. 7 ust. 2 dekretu o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy, organ nadzoru ma obowiązek zbadania, czy w postępowaniu zwykłym organ rozpoznający wniosek złożony w trybie tego przepisu wykazał, że dotychczasowy właściciel nie spełnił przesłanek, o których mowa w tym przepisie.

Brzmienie art. 7 ust. 2 dekretu wskazuje, że wolą ustawodawcy było przede wszystkim uwzględnienie wniosków o przyznanie własności czasowej, a jedynym kryterium, które winien mieć na uwadze organ rozpoznający wniosek właściciela, jest możliwość pogodzenia korzystania z gruntu przez dotychczasowego właściciela

z przeznaczeniem tego gruntu według planu zagospodarowania przestrzennego.

W uchwale siedmiu sędziów z dnia 26 listopada 2008 r. I OPS 5/08 (ONSAiWSA 2009/2/18), Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że "Przeznaczenie nieruchomości

w planie zagospodarowania przestrzennego na cele użyteczności publicznej nie wyłączało możliwości przyznania byłemu właścicielowi prawa własności czasowej (wieczystej dzierżawy), na podstawie art. 7 ust 2 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279 ze zm.)".

Podstawą do odmowy uwzględnienia wniosku właściciela mogło zatem stanowić zdaniem organu jedynie ustalenie negatywnej przesłanki wynikającej z art. 7 ust. 2 dekretu. Organ administracji, aby odmówić byłemu właścicielowi prawa użytkowania wieczystego do gruntu nieruchomości musi udowodnić, że korzystanie z gruntu przez dotychczasowego właściciela w żadnym przypadku nie da się pogodzić z przeznaczeniem gruntu według aktualnie obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego. Art. 7 dekretu nie dawał organowi administracji możliwości swobodnej oceny zawartych w nim przesłanek ani też działania w ramach uznania administracyjnego. Wydanie decyzji odmownej było możliwe wyłącznie w wypadku, gdy z uchwalonego zgodnie z prawem i obowiązującego w dacie wydania decyzji planu zagospodarowania wprost wynikała niemożność korzystania z gruntu przez dotychczasowych właścicieli.

Z akt sprawy wynika, że Prezydium Rady Narodowej w W. odmawiając dawnym właścicielom hipotecznym prawa użytkowania wieczystego do gruntu nieruchomości [...] ozn. nr hip. [...] nie wykazało, by korzystanie

z gruntu przez dotychczasowego właściciela nie dało się pogodzić z przeznaczeniem gruntu według aktualnie obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego.

W uzasadnieniu orzeczenia stwierdzono jedynie, że zgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego teren nieruchomości [...] przy ul. [...]ozn. nr hip. [...], został przeznaczony na cele użyteczności publicznej, dlatego też wniosek dekretowy dawnych współwłaścicieli ww. nieruchomości nie może zostać uwzględniony. W aktach sprawy dotyczących przedmiotowej nieruchomości brak jest jakichkolwiek dokumentów wskazujących na badanie przeznaczenia nieruchomości

w obowiązującym planie zagospodarowania przestrzennego, a także ustaleń, co do sposobu wykorzystania gruntu przez dawnego właściciela. Znajduje się jedynie pismo [...] Urzędu Budownictwa z dnia [...] stycznia 1955 r. skierowane do [...] Zarządu Budynków Mieszkalnych i Terenów Komunalnych, z którego wynika, że teren posesji przy ul. [...] według opracowywanego planu zagospodarowania przestrzennego przeznaczony jest pod budownictwo mieszkaniowe.

Dlatego też Kolegium rozpatrując ponownie sprawę podzieliło stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji, zgodnie z którym treść orzeczenia administracyjnego objętego postępowaniem nadzorczym dowodzi, że Prezydium Rady Narodowej w W. w ogóle nie badało, czy istnieją przesłanki uwzględnienia wniosku dawnych właścicieli hipotecznych, w tym dalszego korzystania przez nich z gruntu według planu zagospodarowania przestrzennego, zaś odmowa przyznania prawa własności czasowej do nieruchomości przy ul. [...] miała charakter "automatyczny". Z tego powodu bezspornym jest zdaniem organu, że wydając zakwestionowane orzeczenie Prezydium Rady Narodowej w W. rażąco naruszyło art. 7 dekretu, co stanowi przesłankę do stwierdzenia nieważności decyzji tego organu na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 kpa.

Natomiast strony postępowania nadzorczego organ ustalił na podstawie:

1. postanowienia Sądu Rejonowego dla W. z dnia [...] listopada 1990 r. sygn. akt [...] stwierdzającego, że spadek po K. Z. synu F. i J., zmarłym w dniu [...] listopada 1972 r. nabyli z mocy ustawy: żona H. B., syn W. O.i córka K. G. z d. Z. po 1/3 spadku każdy z nich;

2. postanowienia Sądu Rejonowego dla W. z dnia [...] września 2002 r. sygn. akt [...] stwierdzającego, że spadek po H. B., zmarłej w dniu [...] lipca 1994 r. na podstawie ustawy nabył Skarb Państwa

z dobrodziejstwem inwentarza;

3. postanowienia Sądu Rejonowego dla W. z dnia [...] sierpnia 1980 r. sygn. akt [...] stwierdzającego, że spadek po H. P. synu S. i A. zmarłym w dniu [...] lutego 1980 r. nabyli: żona Z. P. z d. R. oraz dzieci: S. P., J. S. z d. P. i M. O. z d. P. po 1/4 części każde z nich;

4. postanowienia Sądu Rejonowego dla W. z dnia [...] maja 1990 r. sygn. akt [...] stwierdzającego, że spadek po S. P. synu H.

i H. zmarłym w dniu [...] maja 1946 r. nabyli z mocy ustawy syn H. P. i syn S. P. po 1/2 części spadku każdy z nich, z tym że żonie A. P. przysługuje prawo dożywotniego użytkowania na 1/3 części spadku;

5. postanowienia Sądu Rejonowego dla W. z dnia [...] maja 1997 r. sygn. akt [...] stwierdzającego, że spadek po M. O. z domu D., córce H. i M., zmarłej[...] marca 1997 r. nabyła z mocy ustawy córka K. Z. z d. O. w całości.

6. postanowienia Sądu Rejonowego dla W. z dnia [...] września

1989 r. sygn. akt [...] stwierdzającego, że spadek po W. O. zmarłym w dniu [...] marca 1989 r. na podstawie ustawy nabyły: żona M. O. i córka K. Z. z d. O. każda po 1/2 części całości spadku;

7. postanowienia Sądu Rejonowego dla W. z dnia [...] lutego 1978 r. sygn. akt [...] stwierdzającego, że spadek po S. P. zmarłym w dniu [...] grudnia 1977 r. Nabyły z mocy ustawy po 1/2 części spadku: żona M. P. i córka K P.;

8. postanowienia Sądu Rejonowego dla W. z dnia[...] stycznia 1992 r. sygn. akt [...] stwierdzającego, że spadek po S. P. synu H. i Z. zmarłym w dniu [...] grudnia 1991 r. na podstawie ustawy nabyli: żona T. D. oraz dzieci: Z. P.

i M. P. po 1/3 części spadku każde z nich.

oraz wypisu z ewidencji gruntów.

Odnosząc się do kwestii legitymacji P. S. do wystąpienia

z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją SKO w W.

z dnia [...] sierpnia 2010 r. organ uznał, że posiada on przymiot strony jako współwłaściciel wyodrębnionych lokali znajdujących się w budynku przy ul. [...] oraz współużytkownik wieczysty gruntu w postępowaniu dotyczącym decyzji dekretowych.

Odnosząc się do kwestii uznania za strony w niniejszym postępowaniu spadkobierców H. P. wobec znajdującego się w aktach sprawy pisma

z dnia [...] grudnia 1954 r. skierowanego do [...] Zarządu Budynków Mieszkalnych i Terenów, w którym H. P. oświadczył, iż zrzeka się praw

i pretensji, jakie ma lub mógłby mieć do nieruchomości w W. przy ul. [...] hip. [...] na rzecz Skarbu Państwa, oraz prosi o ustanowienie administracji

w stosunku do powyższej nieruchomości, skład orzekający Kolegium zauważa, że zostało ono złożone przed rozpatrzeniem wniosku dekretowego, zaś orzeczenie

nr [...] z dnia [...] lutego 1955 r. Prezydium Rady Narodowej W. zostało skierowane do H. P., S. P.

i H. Z.

Na decyzję SKO w W. z dnia [...] stycznia 2011 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył P. S. zarzucając jej nie odniesienie się w sposób wyczerpujący do jego zarzutów, czym organ naruszył zdaniem skarżącego prawo poprzez nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy.

Zdaniem skarżącego nie wyjaśniony został przez organ, tytuł prawny K. G. do złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności orzeczenia Prezydium Rady Narodowej w W. z dnia [...] lutego 1955 r. Kolegium na str. 7 i 8 uzasadnienia powołało 8 postanowień sądowych, na podstawie których ustalono strony postępowania, ale nie wyjaśniło jednoznacznie, że K. G. przysługiwały prawa wnioskodawczyni. K. G. jest spadkobierczynią po K. Z., tymczasem odmowa przyznania prawa własności czasowej dotyczyła H. Z.

Skarżącego nie przekonują wyjaśnienia pełnomocnika, że H. Z. była żoną K. Z. a nieruchomość była objęta wspólnością małżeńską, do której miały zastosowanie przepisy kodeksu rodzinnego z 1950 r., które wprowadzały samodzielny zarząd majątkiem wspólnym. Zdaniem skarżącego nie jest to równoznaczne z wykazaniem następstwa prawnego po osobach, którym odmówiono własności czasowej. Skarżący podnosi, że powołane przepisy kodeksu rodzinnego weszły w życie 2 lata po złożeniu wniosku o własność czasową i nie obowiązywały wstecz. Własności czasowej odmówiono: H. P., S. P. i H. Z. Zdaniem skarżącego Kolegium nie wyjaśniło w jaki sposób i dlaczego może składać wniosek następczyni prawna K. Z., który był mężem właścicielki, której własności odmówiono. Zdaniem skarżącego prawo do złożenia wniosku o własność czasową przysługiwało właścicielowi, a nie osobie, która ewentualnie miała zarząd majątkiem rzekomo wspólnym, ale tej wspólnoty nigdzie w postępowaniu nie udowodniono i nie wykazano. Gdyby K. Z. był współwłaścicielem, to zdaniem skarżącego figurowałby w dokumentach jako współwłaściciel i jako współwłaściciel otrzymałby odmowę przyznania własności czasowej.

Zdaniem skarżącego organ bezzasadnie uznał też za strony postępowania spadkobierców H. P., ponieważ w aktach sprawy znajduje się jego pismo z dnia [...] grudnia 1954 r., z którego wynika, że zrzeka się on wszystkich praw do nieruchomości [...]. Przy czym skarżący zgadza się, że pismo to, z uwagi na brak formy aktu notarialnego nie mogło wywołać skutku przeniesienia własności. Wywołało ono jednak, zdaniem skarżącego, inny skutek, brzemienny dla następców H. P. Mianowicie złożone w dniu [...] grudnia 1954 r. oświadczenie o zrzeczeniu się wszystkich praw do nieruchomości oznacza jego zdaniem skuteczne oświadczenie woli o cofnięciu wniosku z dnia [...] kwietnia 1948 r. o przyznanie prawa własności czasowej, bowiem skoro H. P. oświadczył, że nie rości sobie żadnych praw do nieruchomości, to tym samym nie może sobie rościć prawa do przyznania własności czasowej. Pismo H. P., datowane [...] grudnia 1954 r. było wydane przed rozpoznaniem wcześniejszego wniosku o własność czasową zatem powinno być wzięte pod uwagę w postępowaniu administracyjnym, zakończonym decyzją odmowną z dnia [...] lutego 1955 r. Wydanie decyzji odmownej w stosunku do osoby, która wniosek cofnęła jest zdaniem skarżącego równoznaczne w skutkach z wydaniem decyzji w stosunku do osoby, która wniosku o własność czasową nie złożyła i jest bezwzględnie nieważne. Dekret z 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy nie przewidywał nadawania własności czasowej z urzędu, a jedynie na wniosek byłego właściciela lub jego prawnych następców. Ponieważ nikt nie może przenieść więcej praw niż sam posiada, zdaniem skarżącego, spadkobiercy H. P. nie mogli uzyskać prawa do popierania wniosku o stwierdzenie niezgodności z prawem orzeczenia odmawiającego przyznanie własności czasowej.

Z uwagi na powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji

i umorzenie postępowania.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej.

W uzasadnieniu organ podniósł między innymi, że nie znalazł podstaw do zmiany swojego rozstrzygnięcia podtrzymując tym samym swoje stanowisko wyrażone

w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Organ podniósł, że zgodnie z zaświadczeniem Sądu Grodzkiego w W. Wydział Ksiąg Wieczystych z dnia [...] października 1948 r. Nr [...] tytuł własności do nieruchomości [...] pod nr [...] uregulowany jest jawnym wpisem na imię S. P. i K. Z. w równych częściach niepodzielnie na mocy aktu kupna z dnia [...] lipca 1937 r.

Odnosząc się do zarzutu skargi, dotyczącego legitymacji K. G. do bycia stroną w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej w W. z dnia [...] lutego

1955 r. nr [...] Kolegium wskazało, że K. G. jest prawnym następcą dawnego właściciela hipotecznego nieruchomości przy ul. [...]

w W. – K. Z. (postanowienie Sądu Rejonowego dla W. z dnia [...] listopada 1990 r. sygn. akt [...] znajdujące się w aktach sprawy), o którym mowa w art. 7 ust. 1 dekretu z dnia 26 października 1945 r.

o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy.

Odnosząc się natomiast do kwestii uznania za strony w niniejszym postępowaniu spadkobierców H. P. wobec znajdującego się w aktach sprawy pisma

z dnia [...] grudnia 1954 r. skierowanego do [...] Zarządu Budynków Mieszkalnych i Terenów, w którym H. P. oświadczył, iż zrzeka się praw

i pretensji, jakie ma lub mógłby mieć do nieruchomości w W. przy ul. [...] hip. [...] na rzecz Skarbu Państwa, oraz prosi o ustanowienie administracji

w stosunku do powyższej nieruchomości, Kolegium zauważa, że zostało ono złożone przez rozpatrzeniem wniosku dekretowego, zaś orzeczenie nr [...] z dnia [...] lutego 1955 r. Prezydium Rady Narodowej W. zostało skierowane do H. P., S. P. i H. Z. Natomiast ocena skuteczności oświadczenia woli złożonego przez H. P. winna zostać zdaniem organu dokonana w postępowaniu, którego przedmiotem będzie rozpatrzenie wniosku dekretowego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Na wstępie zaznaczyć należy, że przedmiotowa sprawa była już przedmiotem rozpoznania przez Naczelny Sąd Administracyjny, który wyrokiem z dnia

21 października 2009 r., sygn. akt I OSK 30/09 uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (sygn. akt I SA/Wa 416/08) oraz decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2008 r.,

nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję tego organu z dnia [...] marca 2007 r.,

nr [...].

Zgodnie z treścią art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd, któremu sprawa została przekazana (po uprzednim wydaniu decyzji przez organ) związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Powołany wyżej przepis w sposób jednoznaczny wyznacza kierunek postępowania Sądu pierwszej instancji, który nie posiada już, na tym etapie postępowania sądowoadministracyjnego swobody w zakresie wykładni prawa, jak również nie może odstąpić od wskazań co do dalszego postępowania, zawartych

w wyroku Sądu wyższej instancji.

Możliwość odstąpienia od zawartej w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego wykładni prawa może nastąpić jedynie w sytuacjach wyjątkowych

w szczególności, jeżeli stan faktyczny sprawy ustalony w wyniku ponownego jej rozpoznania uległ tak zasadniczej zmianie, że do nowo ustalonego stanu faktycznego należy stosować przepisy prawa odmienne od wyjaśnionych przez Naczelny Sąd Administracyjny (por. wyrok SN z dnia 9 lipca 1998 r., sygn. akt I PKN 226/98, OSNAP 1999, nr 15, poz. 486), jak również w przypadku, gdy przy niezmienionym stanie faktycznych sprawy, po wydaniu orzeczenia przez Naczelny Sąd Administracyjny, zmienił się stan prawny (tak: H. Knysiak-Molczyk (w:) H. Knysiak-Molczyk,

M. Romańska, T. Woś, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis 2005).

Odnosząc przedstawione powyżej rozważania do okoliczności rozpoznawanej sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie stwierdził zaistnienia przesłanek umożliwiających odstąpienie od oceny prawnej wyrażonej w wyżej przywołanym wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego. Oznacza to, że dalsze rozważania na temat legalności zaskarżonego aktu będą prowadzone w oparciu

o stanowisko Sądu wyższej instancji.

W uzasadnieniu powyższego wyroku NSA wskazał, że trafny był zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia prawa materialnego tj. art. 7 ust. 2 dekretu z dnia

26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279 ze zm.), przez błędną wykładnię polegającą na uznany, że sam fakt przeznaczenia nieruchomości w planie zagospodarowania na cele publiczne wykluczał możliwość przyznania byłemu właścicielowi prawa własności czasowej na podstawie wyżej wymienionego przepisu. NSA powołał się na uchwałę siedmiu sędziów NSA z dnia 26 listopada 2008 r., I OPS 5/08 (ONSAiWSA 2009/2/18), w której Sąd uznał, że "Przeznaczenie nieruchomości w planie zagospodarowania przestrzennego na cele użyteczności publicznej nie wyłączało możliwości przyznania byłemu właścicielowi prawa własności czasowej (wieczystej dzierżawy), na podstawie art. 7 ust. 2 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279 ze zm.)". Z uchwały tej wynika, że samo przeznaczenie nieruchomości pod użyteczność publiczną nie stanowiło przeszkody do pozytywnego rozpoznania wniosku dekretowego lecz organ rozpoznając ten wniosek zobowiązany był zbadać, czy grunt może być, bądź mógł być wykorzystany na cele określone w planie. Takie rozumienie art. 7 ust. 2 cyt. dekretu nie przesądza jeszcze, czy w konkretnej sprawie został on rażąco naruszony. NSA wskazał również, że z przepisu art. 7 ust. 2 powołanego dekretu wynika, że gmina uwzględni wniosek, jeżeli korzystanie z gruntu przez dotychczasowego właściciela da się pogodzić

z przeznaczeniem gruntu według planu zagospodarowania. Analiza tego przepisu prowadzi do wniosku, że przesłanką jest nie samo przeznaczanie gruntu w planie, ale możliwość korzystania zgodnie z planem. Zatem w postępowaniu wszczętym z wniosku dekretowego obowiązkiem organu było poczynienie ustaleń, z których wynikałoby, czy w sprawie zaistniały pozytywne przesłanki wymienione w tym przepisie, gdyż jeżeli

z tych ustaleń wynikałoby, że dotychczasowy właściciel celów tych spełniać nie może, dopiero wówczas decyzja odmawiająca uwzględnienie wniosku byłaby uzasadniona. Oznacza to, że nieprzeprowadzenie w ogóle postępowania wyjaśniającego

i "automatyczna" odmowa przyznania prawa do gruntu nieruchomości [...]

z uwagi na przeznaczenie terenu w planie zagospodarowania pod użyteczność publiczną, bez wykazania, że nie wystąpiły przesłanki przewidziane w art. 7 ust. 2 dekretu, rażąco narusza ten przepis. Orzeczenie odmawiające przyznania prawa własności czasowej, bez wykazania niezaistnienia przesłanek z art. 7 ust. 2 dekretu upoważnia do stwierdzenia, że rażąco narusza ono prawo. W postępowaniu nadzorczym dotyczącym odmowy przyznania prawa z art. 7 ust. 2 dekretu, organ nadzoru ma obowiązek zbadania, czy w postępowaniu zwykłym organ wykazał, że dotychczasowy właściciel nie spełnił przesłanek, o których mowa tym przepisie. Przy czym zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności

z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Ponadto Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.

– wyżej powołanej).

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w świetle powyższych kryteriów Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja jak

i poprzedzająca są zgodne z prawem.

Przedmiotem postępowania nadzorczego zakończonego zaskarżoną decyzją jest orzeczenie administracyjne Prezydium Rady Narodowej w W. z dnia

[...] lutego 1955 r. odmawiające przyznania H. P., S. P. i H. Z. prawa własności czasowej do nieruchomości położonej w W. przy ul. [...], oznaczonej nr hip. [...].

Postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji jest postępowaniem nadzwyczajnym. Stwierdzenie nieważności decyzji jest wyjątkiem od generalnej zasady trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych wyrażonej w art. 16 § 1 kpa, zgodnie

z którym decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji, są ostateczne, stwierdzenie ich nieważności może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub ustawach szczególnych. Przedmiotem tego postępowania jest wyłącznie ustalenie, czy ostateczna decyzja administracyjna poddana nadzorowi dotknięta jest którąkolwiek z wad kwalifikowanych, wymienionych

w art. 156 § 1 kpa oraz czy nie zachodzą przesłanki negatywne dla stwierdzenia nieważności decyzji, o których mowa w powołanym przepisie.

Zgodnie z art. 156 § 1 pkt 2 kpa organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. W postępowaniu tym organ ma obowiązek rozpatrywać sprawę

w granicach określonych w art. 156 § 1 kpa i nie może rozpatrywać sprawy co do istoty, tak jak w postępowaniu odwoławczym, bowiem ocenie podlega sama decyzja i jej skutki prawne, a nie poprzedzające ją postępowanie, organ ma obowiązek wskazać normę prawa, która została naruszona przy wydaniu decyzji.

Aby naruszenie prawa mogło stanowić podstawę stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 kpa, musi mieć charakter rażący. Zgodnie

z dotychczasowym orzecznictwem sądowym i doktryn, przyjmuje się, że rażące naruszenie prawa następuje wtedy, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią przepisu prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że decyzja taka nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa, ale rażącym naruszeniem prawa nie jest rozstrzygnięcie wynikające

z odmiennej interpretacji danej normy. Nie jest więc to spór o wykładnię prawa, lecz

o działanie wbrew nakazowi lub zakazowi ustanowionemu w prawie. Jeśli zestawienie treści decyzji z treścią przepisu prowadzi do wniosku, że pozostają one ze sobą

w sprzeczności, oznacza to, że zaistniało rażące naruszenie prawa.

Zgodnie z art. 156 § 1 pkt 2 kpa organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Oznacza to, że rażące naruszenie prawa musiało zaistnieć w dniu wydania kwestionowanej decyzji, a zatem decydujące znaczenie ma tutaj stan prawa istniejący w dniu wydania tej decyzji. Na ocenę ważności decyzji nie może mieć wpływu ani późniejsza zmiana prawa, ani tym bardziej zmiana interpretacji tego prawa.

O "rażącym naruszeniu prawa", zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądowym decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz skutki ekonomiczne lub gospodarcze, które wywołuje decyzja, a stwierdzenie nieważności decyzji stanowi wyjątek od generalnej zasady trwałości decyzji administracyjnych.

Materialnoprawną podstawę badanego w trybie nadzorczym orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...] lutego 1955 r. stanowił art. 7 ust. 2 dekretu z dnia 26 października 1045 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy.

Zgodnie z tym przepisem, gmina obowiązana była uwzględnić wniosek dotychczasowego właściciela gruntu, jego następców prawnych lub osób prawa jego reprezentujących albo prawnych następców właściciela o przyznanie prawa własności czasowej (obecnie użytkowania wieczystego) do gruntu określonego w art. 7 ust. 1 dekretu, jeżeli korzystanie z gruntu dawało się pogodzić z jego przeznaczeniem według planu zabudowania (później planu zagospodarowania przestrzennego).

Zatem prawidłowo w postępowaniu nadzorczym organ stwierdził, że zasadniczą kwestią dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy było ustalenie przeznaczenia nieruchomości w planie zagospodarowania przestrzennego, obowiązującego w dacie wydania orzeczenia.

Należy podkreślić, że z art. 7 powołanego dekretu wynika obowiązek organu administracji rozpatrującego wniosek byłego właściciela albo jego następcy prawnego nie tylko uzyskania informacji o przeznaczeniu określonej nieruchomości w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, ale również obowiązek wnikliwego rozważenia, czy istnieje możliwość realizowania nadal przez dotychczasowych właścicieli funkcji określonej w tym planie dla danej nieruchomości.

W przedmiotowej sprawie w orzeczeniu z dnia [...] lutego 1955 r. organ odmówił dotychczasowym właścicielom przyznania własności czasowej do gruntu nieruchomości [...], stwierdzając w uzasadnieniu, że istnieje konieczność przejęcia tej nieruchomości na cele publiczne, lecz jednocześnie nie wykazał (nie badał), by korzystanie z tego gruntu przez dotychczasowych właścicieli nie dało się pogodzić

z przeznaczeniem go w aktualnym wówczas planie zagospodarowania przestrzennego. W aktach sprawy znajduje się jedynie pismo [...] Urzędu Budownictwa z dnia [...] stycznia 1955 r. skierowane do [...] Zarząd Budynków Mieszkalnych

i Terenów Komunalnych, z którego wynika, że teren nieruchomości przy ulicy [...] według opracowywanego planu zagospodarowania przestrzennego przeznaczony jest pod budownictwo mieszkaniowe.

Ponieważ Prezydium Rady Narodowej w W. nie badało w ogóle czy istnieją przesłanki do uwzględnienia wniosku dawnych właścicieli hipotecznych, to Sąd rozpoznający przedmiotową sprawę w pełni podziela stanowisko organu, że odmowa przyznania prawa własności czasowej do przedmiotowej nieruchomości miała charakter "automatyczny", a tym samym orzeczenie Prezydium Rady Narodowej w W. z dnia[...] lutego 1955 r. rażąco naruszało art. 7 dekretu z dnia

26 października 1945 r.

W uchwale siedmiu sędziów z dnia 26 listopada 2008 r., sygn. akt I OPS 5/08 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że przeznaczenie nieruchomości w planie zagospodarowania przestrzennego na cele użyteczności publicznej nie wyłączało możliwości przyznania byłemu właścicielowi prawa własności czasowej na podstawie art. 7 ust. 2 dekretu. W uzasadnieniu powyższej uchwały Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że w art. 7 dekretu nie posłużono się konstrukcją prawną, iż odmawia się przyznania prawa własności czasowej (prawa wieczystej dzierżawy), jeżeli grunt znajduje się na terenie przeznaczonym na cele użyteczności publicznej, ale konstrukcją według której przyznanie lub odmowa przyznania prawa własności czasowej do gruntu została uzależniona od tego, czy da się to pogodzić z planem zagospodarowania przestrzennego.

Przyjęta konstrukcja prawna zakłada zatem konieczność rozważenia, czy przeznaczenie terenu w planie na określony cel, w tym także cel użyteczności publicznej da się pogodzić z przyznaniem prawa własności czasowej do określonego gruntu znajdującego się na tym terenie. Nie można więc z góry wykluczyć przyznania prawa własności czasowej do określonego gruntu z tego tylko powodu, że grunt ten znajduje się na terenie przeznaczonym na cele użyteczności publicznej. Możliwe przecież było przeznaczenie większego terenu na cele użyteczności publicznej,

z możliwością jednak wykorzystania części tego terenu także na inne cele.

Naczelny Sąd Administracyjny zaznaczył ponadto, że przyjęcie poglądu

o "automatycznym" wyłączeniu możliwości przyznania byłemu właścicielowi prawa własności czasowej w sytuacji przeznaczenia nieruchomości w planie zagospodarowania przestrzennego pod cele użyteczności publicznej oznaczałoby niebezpieczeństwo abstrahowania od tego, czy cała nieruchomość, czy też jej część została przeznaczona na określone cele, a jeśli tak, to i z tego powodu konieczne było czynienie stosownych ustaleń.

Pogląd wyrażony w powyższej uchwale Sąd w obecnym składzie w pełni podziela. Oznacza to, że obowiązkiem organu wydającego kwestionowane orzeczenie było wyjaśnienie czy rzeczywiste korzystanie z gruntu przedmiotowej nieruchomości przez dotychczasowego właściciela nie da się pogodzić z przeznaczeniem nieruchomości w planie zagospodarowania przestrzennego.

Natomiast zarzuty skargi dotyczące tytułu prawnego K. G. do złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności orzeczenia Prezydium Rady Narodowej

w W. z dnia [...] lutego 1955 r. oraz dotyczące udziału w tym postępowaniu spadkobierców H. P. Sąd uznał ze bezzasadne. Po pierwsze kwestia ta była z urzędu badana zarówno przez WSA w Warszawie jak i NSA, które nie dopatrzyły się naruszenia prawa w powyższych kwestiach.

Zupełnie dodatkowo Sąd wyjaśnia, że K. G. jest spadkobierczynią K. Z. współwłaściciela spornej nieruchomości, w imieniu którego wniosek o przyznanie prawa własności czasowej do przedmiotowej nieruchomości złożyła jego żona, działająca jako jego kurator ustanowiony przez Sąd Okręgowy

w W. postanowieniem z dnia [...] grudnia 1945 r. w związku z jego nieobecnością w Polsce. Kuratela H. Z. uchylona została dopiero postanowieniem Sądu Powiatowego w W. z dnia [...] grudnia 1966 r., a zatem zarówno w dacie składania powyższego wniosku, jak i w dacie wydania orzeczenia

w 1955 r. była obowiązująca.

Sąd podziela także stanowisko organu, dotyczące udziału w niniejszym postępowaniu spadkobierców H. P., mając na uwadze, iż orzeczenie Prezydium Rady Narodowej w W. z dnia [...] lutego 1955 r. zostało skierowane również do niego.

Natomiast ocena skuteczności oświadczenia woli złożona przez H. P. w dniu [...] grudnia 1954 r. będzie poddana ocenie organu dopiero w postępowaniu, którego przedmiotem będzie rozpatrzenie od nowa wniosku dekretowego.

Reasumując Sąd uznał, że organ orzekający w sprawie oceniając

w postępowaniu nadzorczym zgodność z prawem orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej w W. z dnia [...] lutego 1955 r. o odmowie przyznania prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości [...] słusznie uznał, że kontrolowana decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa

i zasadnie stwierdził jej nieważność. Ponadto organ wnikliwie i wszechstronnie rozpatrzył stan faktyczny sprawy oraz szczegółowo wyjaśnił motywy, jakimi się kierował przy rozstrzyganiu sprawy, uzasadniając w sposób jasny swoją decyzję.

Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.